Zussen
Author: Danielle Steel
Date: 0101-01-01T00:00:00+00:00
Keywords: Roman

Inhoud

Vier zussen leiden elk hun eigen succesvolle leven. Candy is een internationaal supermodel, haar zus Tammy is de producer voor een goedlopende televisieshow, Sabrina is een ambitieuze advocate en Annie een kunstenares in Florence. Een verschrikkelijke gebeurtenis brengt hen samen in een appartement in New York.

Voor mijn moeder Norma,
en voor mijn ongelofelijk verpletterend fantastische en meest liefhebbende dochters van de hele wereld: Beatrix, Sam, Victoria, Vanessa en Zara.

Ik hoop uit de grond van mijn hart dat jullie er altijd voor elkaar zullen zijn, met tederheid, compassie, geduld, trouw en liefde. Jullie zijn elk het mooiste geschenk dat ik de anderen had kunnen geven.

En voor Simon, Mia, Chiquita, Talulah, Gidget en Gracie, zonder twijfel de beste, de meest vertederende en de mooiste honden die er ooit hebben bestaan.

Met al mijn liefs, mama/d.s.

Hoofdstuk 1

De fotosessie op het Place de la Concorde in Parijs was al vanaf acht uur 's ochtends aan de gang. Een gebied rond een van de fonteinen was afgezet, en een Parijse gendarme keek verveeld toe. Het fotomodel stond uren achter elkaar in de fontein, springend, spetterend, lachend, ze gooide met geoefende uitbundigheid haar hoofd naar achteren, en elke keer dat ze het deed was ze overtuigend. Ze droeg een avondjurk die tot aan haar knieën was opgetrokken en een nertsstola. Een krachtige ventilator blies haar lange blonde haar wapperend naar achteren.

Voorbijgangers bleven gefascineerd staan staren terwijl een visagist in een mouwloos t-shirt en een short in en uit de fontein klom om de make-up van het model bij te werken. Auto's gingen langzamer rijden, en twee Amerikaanse tieners bleven stomverbaasd staan toen ze haar herkenden.

'Kijk dan, mam! Het is Candy!' zei de oudste van de twee vol ontzag. Ze kwamen uit Chicago en waren op vakantie in Parijs, maar zelfs Parijzenaars herkenden Candy. Ze was het meest succesvolle supermodel in Amerika en daarbuiten, al sinds haar zeventiende. Candy was nu eenentwintig, en ze had met haar werk als fotomodel een vermogen verdiend in New York, Parijs, Milaan, Tokio en tientallen andere steden. Ze stond minstens twee keer per jaar op de cover van Vogue, en het modellenbureau kon haar boekingen nauwelijks aan. Candy was zonder enige twijfel het meest veelgevraagde model in de business, en zelfs mensen die weinig van mode wisten kenden haar naam.

Voluit heette ze Candy Adams, maar ze gebruikte haar achternaam nooit. Meer dan haar voornaam had ze niet nodig. Iedereen kende haar, haar gezicht, haar naam, en haar status als een van 's werelds topmodellen. Het lukte haar om altijd vrolijk te kijken, of ze nou in het ijskoude Zwitserland in een bikini op blote voeten door de sneeuw rende, of in de winter op Long Island in een avondjurk door de branding liep, of onder de brandende Toscaanse zon poseerde in een lange jas van sabelbont. Wat ze ook deed, ze zag er altijd uit alsof ze nog nooit zoiets leuks had gedaan. Poseren in de fontein op het Place de la Concorde was makkelijk, ondanks de warmte en de felle zon - het was juli, dus werd Parijs zoals gewoonlijk geteisterd door een hittegolf. De opnames waren voor een cover van Vogue, het oktobernummer, en de fotograaf, Matt Harding, was een van de bekendste op zijn vakgebied. In de afgelopen vier jaar hadden ze honderden keren met elkaar gewerkt, en hij genoot er altijd van shoots met haar te doen.

In tegenstelling tot andere beroemde modellen was Candy makkelijk in de omgang - aardig, geestig, brutaal, lief, en verrassend naïef ondanks haar succes. Ze was gewoon leuk, en een onvoorstelbare schoonheid. Slechte foto's van haar bestonden niet. Haar gezicht was ideaal voor de camera, zonder ook maar iets ontsierends. Ze was zo teer als een camee, met fijne gelaatstrekken, kilometers van nature blond haar dat ze meestal los droeg, en hemelsblauwe ogen zo groot als schoteltjes. Matt wist dat ze een feestbeest was en vaak laat naar bed ging, maar wonderlijk genoeg was het de volgende dag nooit aan haar gezicht te zien. Ze bofte dat ze ongestraft van het leven kon genieten. Op een gegeven moment zou het zich gaan wreken, maar nu nog niet. Ze leek met de jaren zelfs alleen maar mooier te worden, hoewel ze op haar eenentwintigste natuurlijk nog niet door de tand destijds was aangetast, maar sommige modellen begonnen zelfs op die leeftijd al af te takelen. Candy niet. En het was nog steeds aan haar te zien dat ze een lief karakter had, net als op de eerste dag dat hij haar had leren kennen, toen ze zeventien was en haar eerste fotosessie met hem deed. Hij was dol op haar. Iedereen was dol op haar. Er was in het hele wereldje geen man of vrouw die niet op haar was gesteld.

Ze was een meter drieëntachtig op blote voeten, woog tweeënvijftig kilo op een zware dag, en hij wist dat ze nooit at. Hoe het ook kwam dat ze zo mager was, ze zag er op de foto's die hij van haar nam altijd fantastisch uit. Ze was de lieveling van Vogue, het blad waar hij de opdracht voor deze shoot van had gekregen, en ook zijn favoriete model.

Om halfeen waren ze klaar, en ze klauterde uit de fontein alsof ze er niet meer dan tien minuten in had gestaan, in plaats van viereneenhalf uur. Die middag deden ze een tweede serie bij de Arc de Triomphe, en dan die avond een derde bij de Eiffeltoren, met het vuurwerk tegen de achtergrond. Candy klaagde nooit over zware omstandigheden of lange werkdagen, en dat was een van de redenen waarom fotografen zo graag met haar werkten. Dat, plus het feit dat je geen slechte foto's van haar kon nemen. Ze had het meest vergevingsgezinde gezicht van de wereld, en het meest begeerlijke.

'Waar zullen we gaan lunchen?' vroeg Matt haar. Zijn assistenten pakten intussen zijn camera's, het statief en de film in, terwijl Candy de bontstola afdeed en haar benen afdroogde met een handdoek. Ze glimlachte alsof ze een dolgezellige ochtend had gehad.

'Ik weet het niet. L'Avenue?' opperde ze met een glimlach. Ze deed nooit moeilijk.

Ze hadden meer dan genoeg tijd. Zijn assistenten zouden er ongeveer twee uur voor nodig hebben om de nieuwe set bij de Arc de Triomphe op te zetten. Hij had de dag ervoor alle details met hen besproken, dus hij hoefde er pas te zijn als alles klaarstond. Zo hadden hij en Candy een paar uur de tijd om te lunchen. L'Avenue was populair bij fotomodellen en modegoeroes, net als Costes, de Buddha Bar, Man Ray en een aantal Parijse bistro's. Hij kwam ook graag in L'Avenue en het was niet ver van waar ze die middag gingen werken. Hij wist dat het niet uitmaakte waar ze aten, want zij zou toch bijna niets eten en alleen liters water drinken, een vaste gewoonte van modellen. Ze spoelden hun spijsverteringssysteem voortdurend door, zodat ze geen gram aankwamen. Maar met de twee blaadjes sla die Candy gewoonlijk at, was het sowieso onwaarschijnlijk dat ze dikker zou worden. Ze werd met de jaren zo mogelijk alleen maar dunner. Je zag alle beenderen in haar schouders en borstkas, en haar ribben. Ze was beroemder dan de meesten van haar collega's, en ook dunner. Soms maakte Matt zich zorgen, hoewel ze hem alleen maar uitlachte als hij haar ervan beschuldigde dat ze een eetstoornis had. Candy reageerde nooit op opmerkingen over haar gewicht. De meeste modellen hadden anorexia of zaten ertegenaan. Het hoorde bij het werk. Mensen hadden niet van nature dit soort maten, niet als ze boven de negen waren. Volwassen vrouwen die een beetje normaal aten waren gewoon niet zo dun.

Een auto met chauffeur bracht hen naar het restaurant op de Avenue Montaigne, en zoals gewoonlijk op dit tijdstip en in deze tijd van het jaar zat het restaurant bomvol. De grote modeshows werden de volgende week gehouden, en ontwerpers, fotografen en modellen stroomden toe. Bovendien wemelde het in Parijs van de toeristen. Amerikanen waren gek op het restaurant, net als trendy Parijzenaars. Er viel altijd wel wat te beleven. Een van de eigenaars zag Candy direct, en hij bracht hen naar een tafeltje op het terras, dat ze zelf de 'veranda' noemden. Daar zat ze het liefst. Ze vond het heerlijk dat je in alle Parijse restaurants gewoon kon roken. Ze was geen zware roker, maar ze vond het prettig een sigaret op te kunnen steken als ze er zin in had, zonder boze blikken of vervelende opmerkingen te krijgen. Matt had eens tegen haar gezegd dat ze een van de weinige vrouwen was die er met een sigaret aantrekkelijk uitzagen. Ze deed alles even elegant, zelfs het strikken van haar schoenveters deed ze op een sexy manier. Dat was haar stijl. Matt bestelde een glas witte wijn, en Candy vroeg om een grote fles water. Ze had de reusachtige waterfles die ze altijd overal mee naartoe sleepte in de auto laten liggen. Ze bestelde een salade zonder dressing, en Matt een steak tartare, en ze maakten het zich gemakkelijk om te ontspannen, terwijl de mensen aan de tafeltjes om hen heen haar aanstaarden. Iedereen had haar herkend. Ze droeg een spijkerbroek, een mouwloos t-shirt en platte zilverkleurige sandalen die ze het jaar daarvoor in Portofino had gekocht. Daar liet ze vaak sandalen maken, of in St. Tropez, waar ze bijna elke zomer een keer kwam.

'Ga je dit weekend naar St. Tropez?' vroeg Matt. 'Er is een feestje op Valentino's jacht.' Hij wist dat Candy zeker uitgenodigd zou zijn, en ze sloeg een uitnodiging zelden af, zeker niet zo een. Meestal logeerde ze in het Byblos hotel, bij vrienden, of op iemands jacht. Candy had het altijd voor het uitkiezen, en ze was zeer gewild, als beroemdheid, als vrouw, en als gaste. Iedereen wilde kunnen zeggen dat zij er zou zijn, want dan kwamen anderen ook. Mensen gebruikten haar als lokaas, en als bewijs van hun sociale status. Vaak grensde het aan exploitatie, maar ze was het gewend en leek het niet erg te vinden. Uiteindelijk was ze selectief, en ze ging alleen als ze dacht dat het de moeite waard was. Vandaar dat hij nu verbaasd was. Hoewel ze beeldschoon was, had ze heel veel verschillende facetten, en ze was beslist geen dom blondje. Bovendien was ze sympathiek en heel erg slim, alleen een beetje naïef en jong, ondanks haar succes. Dat vond Matt leuk aan haar. Candy was totaal niet blasé, en ze genoot van alles wat ze deed.

'Ik kan niet.' Ze prikte een blaadje sla aan haar vork. Tot nu toe had hij haar niet meer dan twee happen zien doorslikken.

'Andere plannen?'

'Ja,' zei ze glimlachend. 'Ik ga naar huis. Mijn ouders geven elk jaar een feest op onafhankelijkheidsdag, en mijn moeder vermoordt me als ik niet kom. Het is een verplicht nummer voor mij en mijn zussen.' Matt wist dat ze een hechte band met hen had. Geen van haar zussen was fotomodel, en als hij het zich goed herinnerde, was zij de jongste. Ze had het vaak over haar familie.

'Doe je volgende week geen coutureshows?' Ze was meer dan eens de bruid van Chanel geweest, en ook van Saint Laurent voordat die ermee ophield. Ze was een spectaculaire bruid.

'Dit jaar niet. Ik neem twee weken vrij. Ik heb het beloofd. Meestal ga ik op 4 juli naar huis voor het feest en kom ik net op tijd voor de shows weer terug. Dit jaar blijf ik een paar weken thuis om het lekker rustig aan te doen. We zijn sinds Kerstmis niet meer allemaal bij elkaar geweest. Iedereen is vaak van huis, vooral ik. Ik ben sinds maart bijna niet meer in New York geweest, en daar klaagt mijn moeder over, dus ik probeer het een beetje goed te maken. Daarna ga ik naar Tokio voor een reportage voor de Japanse Vogue.' Daar konden modellen veel geld verdienen, en Candy verdiende meer dan de meeste anderen. De Japanse modebladen waren weg van haar blonde haar en lange gestalte.

'Mijn moeder heeft altijd enorm de pest in als ik niet thuiskom,' voegde ze eraan toe, en hij lachte. 'Wat valt er te lachen?'

'Jij. Je bent een wereldberoemd fotomodel, en je bent bang dat je moeder boos op je wordt als je niet naar huis gaat voor een picknick, of een barbecue, of wat jullie dan ook gaan doen. Dat vind ik zo leuk aan je. Eigenlijk ben je nog een klein meisje.'

Ze haalde met een ondeugend glimlachje haar schouders op. 'Ik hou van mijn moeder,' zei ze naar waarheid, 'en van mijn zussen. Mijn moeder vindt het vreselijk als we niet thuiskomen voor onafhankelijkheidsdag en Thanksgiving en Kerstmis. Ik heb één keer Thanksgiving overgeslagen, en daar is ze een jaar lang over blijven zeuren. Ze vindt dat familie op de eerste plaats komt, en ik ben het met haar eens.

Als ik kinderen krijg, wil ik dat ook. Dit werk is leuk, maar het houdt een keer op. Familie niet.'

Candy had nog dezelfde waarden als die waar ze mee was grootgebracht en geloofde daar heilig in, hoe geweldig ze het ook vond om een supermodel te zijn. Haar familie was gewoon belangrijker voor haar. En veel belangrijker dan de mannen in haar leven. Tot nu toe had ze alleen vluchtige relaties gehad, voor zover Matt wist meestal met hufters; soms jonge jongens die indruk wilden maken door met haar uit te gaan, soms oudere mannen met een meer sinistere agenda. Net als veel andere mooie jonge vrouwen was ze een magneet voor mannen die haar wilden gebruiken, meestal door met haar te worden gezien en te profiteren van haar succes. De meest recente was een notoire Italiaanse playboy geweest die bekendstond om de mooie vrouwen met wie hij affaires had - nooit langer dan een minuut of twee. Daarvoor was er een jonge Engelse lord geweest die er normaal uitzag maar met zweepjes en bondage had willen experimenteren, en Candy was er later achter gekomen dat hij biseksueel was en drugs gebruikte. Candy was zich doodgeschrokken en had zich uit de voeten gemaakt, hoewel het niet de eerste keer was dat een man haar zo'n pervers voorstel had gedaan. In de afgelopen vier jaar had ze het allemaal meegemaakt. Haar relaties duurden nooit lang, en ze zei altijd dat ze nog nooit verliefd was geweest. Ze was nog lang niet aan een vaste relatie toe, en ze vond de mannen die ze ontmoette niet de moeite waard, behalve misschien haar vriendje op de middelbare school. Hij studeerde nog en ze hadden geen contact meer met elkaar.

Candy had niet gestudeerd. Ze was doorgebroken toen ze in de hoogste klas van de middelbare school zat, en ze had haar ouders beloofd dat ze later haar school af zou maken. Ze wilde haar kansen benutten. Ze had een flink bedrag apart gezet, hoewel ze ook een duur penthouse in New York had gekocht, plus een hoop mooie kleren, en een luxeleventje leidde. Het werd steeds onwaarschijnlijker dat ze nog zou gaan studeren. Ze zag er het nut niet van in. Boven
dien, had ze vaak tegen haar ouders gezegd, was ze lang niet zo slim als haar zussen, of dat beweerde ze althans. Haar ouders en zussen ontkenden het, en ze vonden nog steeds dat ze moest gaan studeren als haar leven in rustiger vaarwater kwam, mocht dat ooit gebeuren. Voorlopig was haar leven nog een wervelwind, en ze genoot ervan om de vruchten van haar enorme succes te plukken.

'Ik vind het knap raar dat je voor een feestdag naar huis gaat. Kan ik je niet overhalen hier te blijven?' vroeg Matt hoopvol. Hij had een vriendin, maar ze was niet in Frankrijk, en Candy en hij waren altijd goed bevriend geweest. Ze was prettig gezelschap, en het weekend in St. Tropez zou veel leuker zijn met haar erbij.

'Nee,' antwoordde ze beslist. 'Het zou mijn moeder heel erg verdrietig maken. Dat kan ik haar niet aandoen. En mijn zussen zouden zwaar de pee inhebben. Zij komen ook allemaal naar huis.'

'Ja, maar dat is anders. Zij hoeven er vast geen feest op Valentino's jacht voor te missen.'

'Nee, maar zij hebben het druk met hun eigen dingen. We gaan gewoon op 4 juli naar huis, wat er ook gebeurt.'

'Wat vaderlandslievend,' zei hij plagend.

Intussen bleven er mensen langs hun tafeltje lopen om naar haar te kijken. Ze droeg een ragdun wit shirt, eigenlijk een herenhemd, een 'wife beater' zoals het in hun wereldje werd genoemd. Dat soort shirts droeg ze vaak, en ze had geen beha nodig. Drie jaar daarvoor had ze haar borsten laten vergroten, en ze vormden een scherp contrast met haar graatmagere lichaam. De nieuwe waren niet enorm groot, maar wel spectaculair en erg goed gedaan. Ze voelden zacht aan, in tegenstelling tot de meeste implantaten, vooral de goedkope. Zij had de hare bij de beste plastisch chirurg in New York laten doen, tot afschuw van haar moeder en zussen. Maar ze had uitgelegd dat het nodig was voor haar werk. Geen van haar zussen of haar moeder zou zoiets ooit hebben overwogen, en twee van hen hadden het niet nodig. Haar moeder had een goed figuur, en zelfs op haar zevenenvijftigste was ze nog steeds een schoonheid.

Alle vrouwen in de familie waren spetters, hoewel ze uiterlijk heel erg van elkaar verschilden. Candy leek totaal niet op de anderen. Ze was de langste van allemaal en leek op haar vader. Hij was een buitengewoon knappe man, had football gespeeld op Yale, was een meter negentig lang, en vroeger was hij net zo blond geweest als zij. Jim Adams zou in december zestig worden. Haar ouders zagen er allebei jonger uit dan ze waren, en ze vormden een opvallend paar. Net als Candy's zus Tammy had haar moeder rood haar. Het haar van haar zus Annie was kastanjebruin met een koperkleurige gloed, en dat van haar zus Sabrina haast ravenzwart. Ze hadden er .van elke kleur een, plaagde haar vader vaak. Toen ze klein waren, deden ze denken aan meisjes uit bekende advertenties van de jaren vijftig; romantisch, voornaam en allemaal even mooi. De vier meisjes trokken vaak de aandacht als ze met z'n allen waren, zelfs met hun moeder. Vanwege haar lengte, haar roem en haar beroep viel Candy het meeste op, maar de anderen waren ook stuk voor stuk schoonheden.

Als toetje nam Matt een roze macaron met frambozensaus. Candy gruwde van dat soort zoetigheid en nam alleen een zwarte café filtre met een klein stukje chocola, bij wijze van uitzondering. Na de lunch bracht de chauffeur hen naar de Are de Triomphe. Op de Avenue Foch, achter het monument, stond een trailer voor haar klaar, waar ze na een tijdje weer uit kwam in een werkelijk schitterende avondjurk, met een bontstola in haar hand. Ze zag er adembenemend uit. Twee politiemannen hielpen haar tussen het verkeer door naar de overkant van de straat, waar Matt klaarstond met zijn crew, onder de wapperende Franse vlag op de Arc de Triomphe. Matt grijnsde breed naar haar. Candy was echt de mooiste vrouw die hij ooit had gezien, misschien zelfs de mooiste van de wereld.

'Allemachtig, meid, wat zie jij er prachtig uit in die jurk.'

'Dank je,' zei ze bescheiden, en ze glimlachte naar de twee gendarmes, die hun ogen evenmin van haar af konden houden. Er waren bijna ongelukken gebeurd toen ze tussen het verkeer door laveerden, omdat diverse Parijzenaars boven op de rem waren gaan staan om zich aan haar te vergapen. Om vijf uur waren ze klaar, en Candy ging terug naar The Ritz voor een pauze van vier uur. Ze nam een douche, belde haar agent in New York, en was om negen uur bij de Eiffeltoren voor de laatste opnames van die dag. Tegen één uur 's nachts zat het werk erop, en daarna ging ze nog naar een feest. En om vier uur 's ochtends was ze weer in haar hotel, bruisend van energie, en nog zo fris als een hoentje. Matt had het twee uur eerder al voor gezien gehouden. Hij was zestien jaar ouder dan zij en kon haar tempo niet bijhouden, net zomin als de meeste mannen die haar probeerden te verleiden.

Candy pakte haar koffers, nam een douche en ging nog een uurtje liggen. Ze had zich vermaakt op het feest, al was het voor haar niets bijzonders geweest. Om zeven uur moest ze weg uit haar hotel, zodat ze om acht uur op luchthaven Charles de Gaulle was voor haar vlucht van tien uur. Om twaalf uur plaatselijke tijd zou ze landen op Kennedy Airport. Als ze een uur uittrok voor haar bagage en de douane, en twee uur voor de rit naar Connecticut, zou ze om drie uur 's middags bij haar ouders zijn, ruim op tijd voor het feest van de volgende dag. Gelukkig was ze die avond alleen met haar ouders en zussen, voordat de hectiek de volgende dag zou losbarsten.

Candy glimlachte naar de vertrouwde portiers en bewakers toen ze uit The Ritz naar buiten liep, gekleed in een spijkerbroek en t-shirt, met haar haar in een paardenstaart die ze nauwelijks had geborsteld. Ze droeg een grote Hermèstas van krokodillenleer die ze in een vintage winkel bij het Palais Royal had gekocht. Een limousine stond voor haar klaar, en daar ging ze. Ze wist dat ze snel terug zou zijn in Parijs, want ze werkte er vaak. Ze stond nu al geboekt voor twee fotoreportages in september, na haar reisje naar Japan van eind juli. In augustus was ze nog vrij, en ze hoopte dat ze dan een paar dagen naar Long Island kon gaan, of naar Zuid-Frankrijk. Er was altijd genoeg te doen, zowel in haar vrije tijd als met haar werk, maar ze verheugde zich er ook op om een paar weken thuis te zijn. Ze vond het altijd heerlijk om thuis te zijn, al plaagden haar zussen haar vaak met haar manier van leven. De kleine Candace Adams, altijd het langste en onhandigste meisje van haar klas, was veranderd in een zwaan die de hele wereld kende als 'Candy'. Maar ook al genoot ze nog zo van haar werk en alle leuke dingen die erbij hoorden, er ging niets boven thuis, en ze hield van niemand op de hele wereld zo veel als van haar zussen en haar moeder. Ze hield ook van haar vader, maar zij hadden een andere band met elkaar.

Tijdens de rit door Parijs in de vroege ochtendspits zat ze ontspannen op de achterbank, uiterlijk een glamourgirl, maar in haar hart nog steeds mama's kleine meisje.

Hoofdstuk 2

Op het zonovergoten Piazza della Signoria in Florence kocht een knappe jonge vrouw een gelato bij een ijscoman. Ze vroeg in vloeiend Italiaans om citroen en chocola en pakte het hoorntje met twee scheppen ijs gretig aan. Genietend likte ze van haar ijsje terwijl ze langs het Uffizi naar huis liep, haar donkere koperkleurige haar glanzend in de zon. Ze woonde nu twee jaar in Florence, na haar studie aan de Rhode Island School for Design, een gerenommeerd instituut voor mensen met artistiek talent, voornamelijk ontwerpers, maar er was ook een afdeling voor beeldend kunstenaars. Na Rhode Island had ze haar masters gehaald aan de Ecole des Beaux Arts in Parijs, waar ze het ook heerlijk had gevonden. Ze had er haar hele leven lang van gedroomd om in Italië te gaan studeren, en daar was ze na Parijs naartoe gegaan. Dit was de plek waar ze hoorde te zijn, dat wist ze heel zeker.

Ze volgde elke dag tekenlessen en leerde de schildertechnieken van de oude meesters. Het afgelopen jaar was ze met sprongen vooruitgegaan, al moest ze nog veel leren. Ze droeg een katoenen rok, sandalen die ze voor vijftien euro op de markt had gekocht, en een boerenblouse die ze in Siena op de kop had getikt. Ze was nooit van haar hele leven zo gelukkig geweest als hier in Florence. Haar droom was werkelijkheid geworden.

Om zes uur die avond zou ze in het atelier van een kunstschilder een informele les modeltekenen bijwonen, en de volgende dag vertrok ze naar de States. Ze had helemaal geen zin om weg te gaan, maar ze had haar moeder beloofd dat ze zoals elk jaar naar huis zou komen. Hoewel ze zielsveel van haar ouders en zussen hield, vond ze het vreselijk om weg te zijn uit Florence, zelfs voor een paar dagen. Over een week kwam ze terug, en dan zou ze met vrienden naar Umbrië gaan. Ze had intussen al veel van Italië gezien, zoals het Comomeer en Portofino, en voor haar gevoel was ze in elke kerk en elk museum geweest. Ze was verliefd op Venetië, met zijn prachtige kerken en architectuur. In Italië was ze tot leven gekomen, had ze zichzelf gevonden.

Ze huurde een kleine zolderetage in een vervallen gebouw, waar ze volmaakt gelukkig mee was. Het harde werken van de afgelopen jaren wierp nu vruchten af. Ze had haar ouders voor Kerstmis een van haar schilderijen gegeven, en ze waren diep onder de indruk geweest van haar werk. Het was een doek van een madonna met kind, geheel in de stijl van de oude meesters, en ze had nieuwe technieken toegepast. Ze had zelfs eigenhandig de kleuren gemengd, volgens een eeuwenoud procédé. Haar moeder vond het echt een meesterwerk, en ze had het in de zitkamer opgehangen. Annie had het schilderij zelf meegenomen, verpakt in oude kranten, en het op kerstavond onthuld.

Nu ging ze naar huis voor het feest dat haar ouders elk jaar gaven op onafhankelijkheidsdag, en zij en haar zussen bewogen altijd hemel en aarde om erbij te kunnen zijn. Dit jaar was het een offer voor Annie. Ze had veel liever door willen gaan met haar werk, maar net als haar zussen wilde ze haar moeder niet teleurstellen. Zij vond niets zo fijn als al haar dochters tegelijk thuis te hebben, en ze leefde er altijd al maanden naartoe. Annie had geen telefoon op haar zoldertje, maar haar moeder belde haar vaak op haar mobieltje om te vragen hoe het met haar ging, en ze vond het heerlijk om het enthousiasme in de stem van haar dochter te horen. Annies leven draaide helemaal om haar werk en haar studie, hier in Florence, de bakermat van de schilderkunst. Ze kon uren door het Uffizi zwerven om de schilderijen te bestuderen, en ze nam vaak de auto om belangrijke werken te zien in steden in de buurt. Florence was een mekka voor haar.

Sinds een tijdje had ze een relatie met een jonge kunstenaar uit New York. Hij was nog maar een halfjaar in Florence, en ze hadden elkaar een paar dagen na zijn aankomst leren kennen, toen zij net terug was uit Connecticut, waar ze Kerstmis had gevierd bij haar ouders. Dat was op oudejaarsavond geweest, op een feestje bij een bevriende kunstenaar, een jonge Italiaan, en sindsdien hadden ze een heftige romance met elkaar. Ze vonden elkaars werk goed, en ze deelden hun liefde voor kunst. Zijn werk was moderner, en het hare meer traditioneel, maar veel van hun meningen en theorieën kwamen overeen. Hij had een tijd als ontwerper gewerkt, wat hij vreselijk had gevonden; hij noemde het prostitutie. Eindelijk had hij genoeg geld gespaard om een jaar in Italië te gaan studeren.

Annie had het makkelijker. Op haar zesentwintigste waren haar ouders nog steeds bereid haar financieel te helpen. Het liefst zou ze haar hele leven in Italië blijven wonen. Ze had als klein meisje al belangstelling gehad voor kunst, en met het verstrijken van de jaren was haar overgave alleen maar intenser geworden. In dat opzicht verschilde ze van haar zussen, die allemaal werkten en veel geld verdienden; haar oudste zus als advocate, de volgende als producer van een tv-show in Los Angeles, en haar jongste als een wereldberoemd supermodel. Annie was de enige kunstenaar van het groepje, en het interesseerde haar totaal niet om het commercieel te 'maken' in de wereld. Ze was het gelukkigst als ze opging in haar werk, en ze dacht er nooit over na of het zou verkopen. Ze wist dat ze geluk had met ouders die haar passie subsidieerden, hoewel ze vastbesloten was om op een dag onafhankelijk te zijn. Maar voorlopig zoog ze de oude technieken en de geweldige sfeer in Florence op als een spons.

Haar zus Candy was vaak in Parijs, maar Annie kon zich nooit losmaken van haar werk om haar op te zoeken, en hoewel ze innig van haar jongste zus hield, hadden zij en Candy erg weinig met elkaar gemeen. Als ze aan het werk was, vergat Annie zelfs haar haar te borstelen, en al haar kleren zaten onder de verfspetters. Candy's wereldje van mooie mensen en dure mode was het tegenovergestelde van haar eigen wereld van straatarme kunstenaars, die verhit konden discussiëren over de beste manier om verf te mengen. Altijd wanneer ze Candy zag, probeerde haar zus Annie over te halen om naar de kapper te gaan en make-up te gebruiken, en dan lachte Annie haar uit. Haar uiterlijk was het laatste waar ze zich druk om maakte. Ze had al twee jaar niet meer gewinkeld of nieuwe kleren gekocht. Mode interesseerde haar totaal niet. Annie at, sliep, dronk, en leefde kunst, en haar vriendje Charlie was even gepassioneerd als zij. Ze waren de laatste zes maanden bijna onafscheidelijk geweest, en ze hadden heel Italië afgereisd om zowel belangrijke als obscure kunstwerken te bestuderen.

Het ging heel erg goed tussen Annie en hem. Ze had haar moeder in een telefoongesprek verteld dat Charlie de eerste niet-geschifte kunstenaar was die ze ooit had ontmoet, en ze hadden zo veel met elkaar gemeen. Annies enige zorg was dat hij aan het eind van het jaar terug zou gaan naar New York, tenzij ze hem kon overhalen om langer in Florence te blijven, en dat bleef ze proberen. Maar als Amerikaan kon hij niet legaal werken in Italië, en op een gegeven moment zou hij door zijn geld heen zijn. Met de steun van haar ouders kon Annie zo lang als ze wilde in Florence blijven. Ze had geluk met ouders zoals de hare, en ze was hen dankbaar voor hun hulp.

Annie had zich voorgenomen om op haar dertigste onafhankelijk te zijn; tegen die tijd hoopte ze haar schilderijen te verkopen in een galerie. Ze had twee exposities gehad in een kleine galerie in Rome, en er waren verschillende werken verkocht. Maar het zou haar nooit zijn gelukt zonder de hulp van haar ouders. Soms geneerde ze zich ervoor, maar ze kon gewoon nog niet leven van de verkoop van haar werk. Charlie plaagde haar er soms mee, zonder venijn. Vaak zei hij tegen haar dat ze een bofkont was, en dat ze op een haveloos zoldertje woonde was eigenlijk een vorm van bedrog. Haar ouders konden het zich veroorloven om een fatsoenlijk appartement voor haar te huren, als ze dat wilde. Dat gold zeker niet voor de meeste kunstenaars die ze kenden. En ook al plaagde hij haar met haar gulle ouders, hij had groot respect voor haar talent en de kwaliteit van haar werk. Hij was ervan overtuigd, net als iedereen, dat ze het in zich had om een groot kunstenaar te worden, en op haar zesentwintigste was ze al een eind op weg. Haar werk had diepgang en betekenis, en haar techniek was opmerkelijk. Ze had een bijzonder kleurgevoel. Uit al haar werk bleek overduidelijk dat ze talent had. En als ze een bijzonder moeilijk onderwerp onder de knie had, zei Charlie altijd dat hij trots op haar was.

Hij had dat weekend met haar naar Pompeji willen gaan om de fresco's te zien, en ze had hem verteld dat ze een week naar huis ging, voor het feest dat haar ouders elk jaar op 4 juli gaven.

'Waarom is dat zo belangrijk?' Hij had geen hechte band met zijn ouders, en was niet van plan om naar huis te gaan in het jaar dat hij in Italië zat. Meer dan eens had hij gezegd dat hij het kinderachtig van haar vond dat ze zo aan haar zussen en ouders was gehecht. Ze was per slot van rekening zesentwintig.

'Het is belangrijk omdat we een hechte familieband hebben,' legde ze uit. 'Het gaat niet om 4 juli als feestdag. Het gaat erom dat ik een week met mijn zussen en ouders samen ben. Ik ga ook naar huis voor Thanksgiving en Kerstmis,' waarschuwde ze, zodat er later geen misverstanden zouden zijn. De feestdagen waren heilig voor hen allemaal.

Charlie was een beetje geërgerd geweest, en in plaats van een week te wachten totdat zij weer terug was, zou hij nu met een vriend van hem naar Pompeji gaan. Annie was teleurgesteld, maar besloot er geen punt van te maken. In elk geval had hij iets te doen terwijl zij weg was. Hij zat de laatste tijd in een dip met zijn werk, en hij worstelde met nieuwe technieken en ideeën. Op dit moment zat hij in een impasse, al was ze ervan overtuigd dat het weer goed zou komen. Hij was zeer getalenteerd, maar een oudere kunstenaar die hij om advies had gevraagd, had gezegd dat de zuiverheid van zijn werk was aangetast doordat hij een tijd als ontwerper had gewerkt. De man vond dat zijn werk een commercieel tintje had en dat hij daar iets aan moest doen. Charlie was diep beledigd geweest en had de éminence grise al weken niet meer gesproken. Hij was extreem gevoelig voor kritiek op zijn werk, zoals veel kunstenaars. Annie stond meer open voor kritiek en was er vaak zelfs blij mee, omdat ze haar werk op die manier kon verbeteren. Net als haar zus Candy was ze opvallend bescheiden. Ze was totaal niet blasé of verwaand, zeker niet wat haar eigen werk betrof.

Ze drong er al maanden op aan dat Candy een keer langs zou komen, en tussen haar reisjes naar Parijs en Milaan had ze vaak genoeg tijd, maar Florence was onbekend terrein voor haar, en ze vond Annies manier van leven maar niks. Candy ging tussen twee klussen in veel liever naar Londen of St. Tropez. Annies kunstenaarsleven sprak haar totaal niet aan, en het omgekeerde gold net zo goed. Annie had er geen behoefte aan om naar Parijs te vliegen om haar zus te zien, of om in dure hotels als The Ritz te logeren. Ze was veel gelukkiger als ze door Florence kon zwerven met een ijsje, of voor de duizendste keer naar het Uffizi kon gaan. Candy's kliekje bestond in haar ogen uit oppervlakkige mensen, die alleen waren geïnteresseerd in dure kleren, schoenen en make-up. Candy zei altijd dat al Annies vrienden eruitzagen alsof ze nodig in bad moesten. De twee zussen leefden in totaal verschillende werelden.

'Wanneer ga je ook alweer weg?' vroeg Charlie toen hij bij haar kwam eten op haar zoldertje. Ze had beloofd dat ze de avond voordat ze wegging voor hem zou koken, na haar tekenles. Ze had verse pasta gekocht, tomaten en groente, en wilde een nieuw recept voor een saus uitproberen. Charlie had een fles chianti meegenomen, en hij schonk haar een glas in terwijl zij aan het koken was. Hij bewonderde haar vanuit de kamer. Ze was een mooi meisje, volmaakt natuurlijk en pretentieloos. Als mensen haar pas kenden dachten ze vaak dat ze een beetje simpel was, terwijl ze in werkelijkheid een buitengewoon goede opleiding had gehad, over een schat aan kennis beschikte, en afkomstig was uit een familie die vermoedelijk zeer welgesteld was, al had ze zich tegenover hem nooit uitgelaten over de voordelen die ze in haar jeugd, en zelfs nu nog, had genoten. Ze leidde een kunstenaarsleven en werkte keihard. Het enige waaruit je kon afleiden dat ze een elitaire achtergrond had, was de kleine gouden zegelring aan haar linkerhand, met het wapen van haar moeder. Annie liet zich er nooit op voorstaan. Ze beoordeelde zichzelf en anderen alleen op hun inzet en hun werk.

'Morgen, weet je nog?' Ze zette een grote schaal pasta op de keukentafel. De saus rook verrukkelijk, en ze raspte de Parmezaanse kaas zelf. Het brood was warm en vers. 'Daarom kook ik vanavond voor je. Wanneer gaan jij en Cesco naar Pompeji?'

'Overmorgen,' zei hij. Hij glimlachte naar haar toen ze tegenover elkaar aan tafel gingen zitten op de twee verschillende en enigszins gammele stoelen die ze op straat had gevonden. Zo was ze aan bijna al haar meubels gekomen. Ze gaf zo min mogelijk geld van haar ouders uit, alleen aan de huur en eten. Ze permitteerde zich eigenlijk geen enkele luxe. En haar autootje was een vijftien jaar oude Fiat. Haar moeder was doodsbang dat zo'n oude barrel niet veilig was, maar Annie weigerde een andere auto te kopen.

'Ik zal je missen,' zei hij verdrietig. Het zou de eerste keer worden dat ze van elkaar gescheiden waren sinds ze elkaar hadden leren kennen. Hij had haar verteld dat hij al een maand na hun eerste afspraakje van haar was gaan houden. Zij vond hem de leukste jongen die ze in jaren had gekend, en was stapelverliefd op hem. Het enige wat haar dwarszat, was dat hij over een halfjaar terug zou gaan naar de

States. Hij drong er nu al op aan dat ze met hem mee terug zou gaan, maar ze was er nog niet aan toe om weg te gaan uit Italië, zelfs niet voor hem. Het zou een lastige beslissing voor haar worden. Ondanks haar liefde voor hem vond ze haar studie belangrijker. Tot nu toe was haar werk altijd op de eerste plaats gekomen. Dit was de eerste keer dat ze ooit had getwijfeld, en dat vond ze doodeng. Ze zou een groot offer brengen als ze voor hem wegging uit Florence. 'Wat vind je ervan om samen ergens naartoe te gaan als we terug zijn uit Umbrië?' opperde hij hoopvol. Ze zouden in juli met vrienden naar Umbrië gaan, maar hij verlangde er ook naar om met haar alleen te zijn.

'Waarheen je maar wil,' zei ze glimlachend, en ze meende het. Hij boog zich over de tafel en kuste haar, en ze schepte hem pasta op, met de saus die ze allebei erg lekker vonden. Het was een goed recept, en Annie kon heerlijk koken. Het beste wat hem in Europa was overkomen, zei hij vaak tegen haar, was dat hij haar had leren kennen. Ze vond het ontroerend als hij dat zei.

Ze nam foto's van hem om aan haar zussen en moeder te laten zien, want ze wisten dat deze relatie belangrijk voor haar was. Haar moeder had al tegen haar zussen gezegd dat Charlie haar misschien over kon halen om terug te komen, wat ze vurig hoopte. Ze begreep wel dat Annie in Italië wilde studeren, maar het was zo ver weg, en ze wilde bijna nooit meer thuiskomen omdat ze daar zo gelukkig was. Het was een opluchting voor haar geweest dat ze nu zou komen, zoals elk jaar. Haar moeder was altijd bang dat een van hen met de traditie zou breken. Dan zouden de feestdagen niet meer hetzelfde zijn. Tot nu toe was geen van de vier meisjes getrouwd, en hun moeder was zich er terdege van bewust dat alles zou veranderen als ze trouwden, vooral als ze eenmaal kinderen hadden. Voorlopig, totdat het zover was, genoot ze nog met volle teugen van hun bezoekjes. Ze besefte hoe uitzonderlijk het was dat al haar dochters nog steeds drie keer per jaar naar huis kwamen, en tussendoor zo vaak ze konden.

Annie kwam minder vaak thuis dan de anderen, maar ze sloeg de drie belangrijkste feestdagen nooit over. Charlie had maar weinig contact met zijn ouders en hij had Annie verteld dat hij al vier jaar niet meer in New Mexico was geweest om hen op te zoeken. Voor haar was het ondenkbaar dat ze haar ouders en zussen zo lang niet zou zien. Dat was het enige minpuntje van Florence, dat haar familie zo ver weg was.

Charlie bracht haar de volgende dag naar het vliegveld. Het zou een lange reis worden. Ze vloog naar Parijs, waar ze drie uur moest wachten op haar vlucht van vier uur 's middags naar New York. Ze zou om zes uur plaatselijke tijd landen, zodat ze om een uur of negen thuis kon zijn, vlak na het eten. Ze had haar zus Tammy een week daarvoor gesproken, en ze zouden een halfuur na elkaar aankomen. Candy zou er 's middags al zijn, en Sabrina hoefde alleen maar de auto te nemen uit New York, als het haar tenminste lukte om weg te komen van kantoor, en ze nam uiteraard die vreselijke hond van haar mee. Annie was de enige in de familie die een hekel had aan honden. De anderen waren onafscheidelijk van de hunne, behalve Candy als ze op reis moest voor haar werk. Ze had een absurd verwende yorkshireterriër die ze verder overal mee naartoe nam, uitgedost met roze strikjes. Annie had het gen van de hondenliefhebber gewoon niet meegekregen. Hun moeder vond het niet erg om een huis vol honden te hebben, zolang ze haar dochters maar kon zien.

'Pas goed op jezelf,' zei Charlie ernstig, en hij kuste haar lang en hard. 'Ik zal je missen.' Hij keek haar treurig en een beetje verloren aan.

'Ik jou ook,' zei Annie zacht. De avond daarvoor hadden ze urenlang met elkaar gevreeën. 'Ik bel je,' beloofde ze. Ze belden elkaar vaak als ze niet samen waren, zelfs al was het maar voor een paar uur. Het veelvuldige contact was belangrijk voor Charlie, en hij vond het fijn om te weten dat ze in de buurt was. Hij had een keer tegen haar gezegd dat zij belangrijker voor hem was dan zijn ouders. Zij kon niet hetzelfde zeggen, maar ze wist wel dat ze zielsveel van hem hield. Voor het eerst van haar leven had ze het gevoel dat ze een zielsverwant had gevonden, en mogelijk zelfs een levenspartner, hoewel ze nog lang niet aan trouwen dacht, en Charlie net zomin. Wel overwogen ze om de laatste maanden van zijn verblijf samen te gaan wonen, en daar was hij de vorige avond weer over begonnen. Als ze terug was, zouden ze er serieus over praten. Ze wist dat hij het graag wilde, en zij was er inmiddels aan toe. De laatste zes maanden hadden ze een hechte relatie opgebouwd, en hun levens waren volledig vervlochten. Hij zei vaak tegen haar dat hij altijd van haar zou blijven houden, zelfs als ze dik of oud werd, of haar tanden of haar talent verloor, en zelfs als ze gek zou worden. Dan verzekerde ze hem lachend dat ze haar best zou doen om haar tanden te houden en niet gek te worden.

Haar vlucht werd omgeroepen, en ze kusten elkaar nog een laatste keer. Ze zwaaide naar hem voordat ze naar de gate ging, en ze zag een lange, knappe jongeman die met een blik van verlangen in zijn ogen naar haar zwaaide. Ze had hem niet gevraagd mee te gaan, maar ze was van plan hem met Kerstmis uit te nodigen, vooral als hij dan net terug was. Ze wilde dat hij haar familie leerde kennen, al wist ze dat haar zussen soms een beetje te veel van het goede konden zijn. Ze hielden er allemaal een eigen mening op na, vooral Sabrina en Tammy, en ze waren stuk voor stuk heel anders dan Annie. In veel opzichten had ze meer met Charlie gemeen dan met hen, hoewel ze meer van hen hield dan van het leven zelf. Hun zusterlijke band was heilig voor hen alle vier.

Annie nestelde zich in haar stoel voor de korte vlucht naar Parijs. Naast haar zat een oude vrouw, die vertelde dat ze bij haar dochter op bezoek ging. In Parijs verkende ze de luchthaven. Charlie belde haar zodra ze na de vlucht haar mobieltje weer aan had gezet.

'Ik mis je nu al,' klaagde hij. 'Kom terug. Ik kan niet een hele week zonder je.' Het was niets voor hem om zo aanhankelijk te zijn, en het ontroerde haar. Ze waren zo veel samen geweest dat dit reisje voor hen allebei moeilijk was. Nu pas besefte ze hoezeer ze aan elkaar waren gehecht.

'Je gaat lekker genieten van Pompeji,' stelde ze hem gerust, 'en ik ben al over een paar dagen terug. Ik neem pindakaas voor je mee,' beloofde ze. Hij klaagde al maanden dat hij pindakaas zo miste. Annie miste niets uit haar vaderland, behalve haar familie. Afgezien daarvan vond ze het heerlijk om in Italië te wonen, en ze had zich de laatste twee jaar helemaal aangepast aan de cultuur, de taal, de gebruiken en het eten. Ze voelde zich er volkomen thuis en sprak de taal vloeiend. Ze moest er niet aan denken om alles op te geven als Charlie haar straks zou vragen om mee terug te gaan naar Amerika. Het was een duivels dilemma tussen de man van wie ze hield en de stad waar ze zich zo thuis voelde alsof ze er haar hele leven had gewoond.

De Air France-vlucht vertrok op tijd van Charles de Gaulle. Annie wist dat Candy zes uur eerder van dezelfde luchthaven was vertrokken, maar Candy had niet op Annies vlucht willen wachten, voornamelijk omdat zij first class vloog en Annie economyclass. Maar Candy was dan ook financieel onafhankelijk, en Annie niet. Ze piekerde er niet over op kosten van haar ouders first class te reizen, en Candy zei dat ze nog liever doodging dan in economyclass te vliegen, in een veel te kleine stoel zonder beenruimte, met links en rechts mensen vlak naast je, zonder dat je kon gaan liggen. De stoelen in first class konden uitgeklapt worden tot echte bedden, en dat wilde ze voor geen goud opgeven. Ze had tegen Annie gezegd dat ze elkaar thuis zouden zien. Ze had overwogen het verschil in prijs voor haar te betalen, maar ze wist dat Annie nooit liefdadigheid van haar zou aannemen.

Annie was volkomen tevreden in de economyclass. En hoewel ze Charlie miste, kon ze nu bijna niet wachten totdat ze haar familie weer zou zien. Glimlachend leunde ze achterover, en ze deed haar ogen dicht, denkend aan hem.

Hoofdstuk 3

Tammy's dag in Los Angeles was compleet krankzinnig. Ze zat die ochtend om acht uur achter haar bureau, en probeerde alles nog af te krijgen voor haar vertrek. De serie die ze nu drie jaar produceerde lag in de zomer stil, maar ze was nu al bezig met het organiseren van het volgende seizoen. Hun ster had de week daarvoor aangekondigd dat ze in verwachting was van een tweeling. De mannelijke hoofdrolspeler was gearresteerd wegens drugsgebruik, en dat was in de doofpot gestopt. Twee acteurs waren aan het eind van het vorige seizoen ontslagen, en er waren nog geen vervangers. Er dreigde een staking van de geluidstechnici die het begin van de opnames voor het nieuwe seizoen in het honderd zou kunnen sturen, en een van hun sponsors overwoog over te stappen naar een ander programma. Op haar bureau lagen berichten van advocaten over contracten, en van agenten die haar terug hadden gebeld. Ze jongleerde met ongeveer zeshonderd ballen tegelijk, zo gecompliceerd was het om een razend populaire tv-serie te produceren.

Tammy had communicatiewetenschappen gestudeerd aan de ucla, en was in Los Angeles blijven hangen als assistentproducer van een al jarenlang succesvol programma. Sindsdien had ze twee andere shows gedaan, reality-tv geprobeerd, wat ze vreselijk vond, en meegewerkt aan een datingprogramma. Sinds drie jaar produceerde ze Doctors, een dramaserie over vier vrouwelijke artsen, die de laatste twee seizoenen op nummer één van de hitlijsten had gestaan. Tammy's hele leven werd in beslag genomen door haar werk. Haar laatste relatie was bijna twee jaar daarvoor verbroken. Sindsdien had ze twee keer een date gehad met een man, en die had ze allebei even afschuwelijk gevonden. Ze had gewoon nooit tijd iemand te ontmoeten, noch de energie dingen te ondernemen als ze 's avonds eindelijk weg kon van kantoor. Haar beste vriendin was Juanita, een chihuahua die nog geen anderhalve kilo woog en altijd onder haar bureau lag te slapen als zij aan het werk was.

Tammy zou in september dertig worden, en haar zussen plaagden haar dat ze als een oude vrijster zou eindigen. Waarschijnlijk hadden ze gelijk. Ze had geen tijd om mannen te ontmoeten, om uit te gaan, naar de kapper te gaan, tijdschriften te lezen of een keer een weekendje weg te gaan. Het was de prijs die ze moest betalen voor het bedenken en het produceren van een succesvolle tv-serie. De laatste twee seizoenen hadden ze twee Emmy Awards gewonnen. De kijkcijfers sloegen alles. De zender en de sponsors waren wild enthousiast, maar ze wist beter dan ieder ander dat dit van het ene moment op het andere kon omslaan. Zelfs een geringe daling zou fataal kunnen zijn. Populaire programma's kelderden soms in een oogwenk van de top naar de laatste plaats. Dat risico bestond altijd, vooral nu hun ster in verwachting was en bedrust moest houden. Het was een enorme uitdaging om de problemen te overwinnen, en Tammy wist niet hoe ze het voor elkaar moest krijgen. Nog niet. Uiteindelijk zou het haar lukken, zoals altijd. Ze kon als geen ander konijnen uit de hoge hoed toveren en fiasco's voorkomen.

Om halfelf die ochtend had Tammy iedereen teruggebeld, vier agenten gesproken, al haar e-mails beantwoord, en haar assistente een stapel brieven gegeven om uit te tikken. Die wilde ze voor haar vertrek nog ondertekenen, en ze moest om één uur weg om haar vlucht van drie uur naar New

York te halen. Ze kon haar familie niet uitleggen hoe haar dagelijkse leven eruitzag, noch beschrijven onder welke druk ze stond om de kijkcijfers hoog te houden. Na haar derde kop koffie ging ze terug naar haar kantoor, waar Juanita heerlijk lag te slapen onder het bureau. Het hondje tilde haar kop op, knipperde met haar ogen, rolde zich op haar andere zij en sliep verder. Tammy had Juanita al sinds de universiteit en ze nam haar overal mee naartoe. Ze was kaneelkleurig en rilde als ze geen wollen truitje droeg. Als Tammy haar kantoor verliet om dingen te doen of te gaan lunchen, stopte ze Juanita in haar Birkin-tas van Hermès, de ideale draagmand voor haar troeteldier.

'Hoi, Juanie. Hoe is het, schatje?' Het hondje kreunde zacht, maar zonder haar ogen open te doen. Mensen die vaak bij Tammy op kantoor kwamen, wisten dat ze uit moesten kijken waar ze liepen. Als Juanita iets overkwam, zou dat rampzalig zijn voor Tammy. Ze was overdreven gehecht aan haar hond, zoals haar moeder meer dan eens had opgemerkt. Ze was een vervanging voor alles wat Tammy niet had: een man, kinderen, vriendinnen waar ze leuke dingen mee kon doen, en haar zussen, die ze veel te weinig zag nu ze allemaal het huis uit waren. Al Tammy's liefde leek naar Juanita te gaan. Juanita was een keer zoekgeraakt in het gebouw, en iedereen had meegedaan aan de speurtocht, terwijl Tammy onbedaarlijk huilde en zelfs naar buiten was gegaan. Uiteindelijk hadden ze haar op de set gevonden, diep in slaap naast een straalkachel. Inmiddels was ze in het hele gebouw beroemd, net als Tammy, vanwege haar succes met het programma en haar obsessie voor haar hondje. Tammy was een opvallend mooie vrouw, met een dikke bos lang krullend haar die zo weelderig was dat mensen haar er soms van verdachten dat ze een pruik droeg, maar het was echt haar eigen haar. De felrode kleur had ze van haar moeder geërfd, en ze had groene ogen, en sproeten op haar neus en wangen, waardoor ze er ondeugend en jong uitzag. Ze was de kleinste van de vier zussen, met het figuur van een jong meisje en een onweerstaanbare charme, als ze tenminste niet tachtig dingen tegelijk deed en zich opvrat van de zenuwen over haar werk. Weggaan van kantoor om een vliegtuig te nemen was bijna zoiets als het doorknippen van de navelstreng, maar ze ging op 4 juli altijd naar huis om bij haar ouders en zussen te kunnen zijn. Voor haar kwam de timing goed uit, want alle acteurs waren met vakantie.

Thanksgiving en Kerstmis waren een stuk lastiger voor haar, midden in het seizoen, en het gevecht om de kijkcijfers bereikte dan een hoogtepunt. Toch ging ze dan ook naar huis, wat er ook gebeurde. Ze nam twee mobiele telefoons en haar computer mee. Ze ontving e-mails op haar BlackBerry, en waar ze ook was, ze hield altijd contact met haar staf. Tammy was precies wat mensen zich voorstelden bij een hardwerkende, geslaagde tv-producer. Haar ouders waren trots op haar maar maakten zich wel zorgen over haar gezondheid. Als je zo gestrest was als zij en zoveel verantwoordelijkheid op je schouders droeg, moest je op een gegeven moment wel gezondheidsproblemen krijgen. Haar moeder bleef zeggen dat ze het rustiger aan moest doen, terwijl haar vader haar openlijk bewonderde om haar enorme succes. Haar zussen riepen opgewekt dat ze gek was, wat tot op zekere hoogte waar was. Tammy zei zelf dat je gek moest zijn als je bij de televisie werkte, daarom beviel het haar zo goed. En ze was ervan overtuigd dat ze het alleen volhield doordat ze in een gelukkig gezin was opgegroeid. De meeste mensen konden er alleen van dromen. Liefhebbende ouders die stapelgek waren op elkaar en een rots in de branding waren geweest voor de vier meiden, en dat waren ze nog steeds. Soms miste ze de gezelligheid van vroeger. Sinds ze het huis uit was, had ze nooit meer echt het gevoel gehad dat haar leven compleet was. En ze woonden zo ver bij elkaar vandaan. Annie in Florence, Candy reisde de hele wereld af voor modereportages of de catwalks in Parijs, en Sabrina in New York. Ze miste hen soms heel erg, en als ze 's avonds eindelijk de tijd had om hen te bellen zat het tijdsverschil in de weg, dus hielden ze contact per e-mail. Als zij haar belden op haar mobieltje, wanneer ze van de ene bespreking naar de andere rende of op de set was, konden ze niet meer dan een paar woorden met elkaar wisselen. Ze verheugde zich er dan ook enorm op om het weekend met hen samen te zijn.

'Je auto staat klaar, Tammy,' liet haar assistente Hailey haar om twintig voor één weten toen ze haar hoofd om de hoek van de deur stak.

'Kan ik de brieven al tekenen?' vroeg Tammy gejaagd.

'Natuurlijk.' Hailey legde de map die ze tegen haar borst hield op Tammy's bureau en gaf haar een pen.

Tammy bekeek de brieven vluchtig en ondertekende ze een voor een. Nu kon ze tenminste met een gerust geweten weg. De belangrijkste dingen waren allemaal gedaan. Ze had er een hekel aan om een weekend weg te gaan als er werk bleef liggen, dus kwam ze vaak ook op zaterdag en zondag naar kantoor en ging ze in het weekend zelden ergens naartoe.

Ze had een prachtig huis in Beverly Hills. Ze had het drie jaar geleden gekocht en het was nog steeds niet af. Ze wilde geen binnenhuisarchitect nemen en stond erop om alles zelf te doen, alleen had ze nooit tijd. Er stonden nog steeds dozen met aardewerk en snuisterijen die ze niet had uitgepakt nadat ze haar vorige huis had verkocht. Op een dag, beloofde ze zichzelf en haar ouders, zou ze het rustiger aan gaan doen, maar nu nog niet. Dit was het hoogtepunt van haar carrière, haar programma was razend populair, en als ze nu gas terugnam, sneed ze zichzelf misschien in de vingers. Bovendien genoot ze van haar leven; het was hectisch en krankzinnig, een beetje zoals een achtbaan. Ze hield van haar huis, haar werk, en haar vrienden, hoewel ze hen zelden zag omdat ze het altijd druk had met haar werk. Ze vond het fijn om in Los Angeles te wonen, zoals Annie het heerlijk vond in Florence, en Sabrina in New York. De enige die het geen zier kon schelen waar ze woonde was Candy, die alles best vond zolang ze maar in een vijfsterrenhotel zat. Ze was even gelukkig in Parijs, Milaan of Tokio als in haar penthouse in New York. Tammy zei altijd dat Candy in haar hart een nomade was. De anderen waren veel meer gehecht aan de stad waar ze woonden, en aan de plek die ze voor zichzelf hadden veroverd in hun eigen wereldje.

Hoewel Candy maar acht jaar jonger was dan Tammy leek ze net een klein meisje. En hun leven was zo totaal verschillend. Candy's professionele leven draaide om hoe mooi ze was, al was ze daar nog zo bescheiden over. Tammy's werk draaide om hoe mooi andere mensen waren, en hoe slim zij was, terwijl ze een zeer aantrekkelijke vrouw was, maar daar hield ze zich niet mee bezig. Ze had het veel te druk met brandjes blussen om zelfs maar aan haar uiterlijk te denken, vandaar dat ze al twee jaar geen serieuze relatie meer had gehad. Ze had geen tijd voor mannen, en ze vond de mannen die haar pad kruisten zelden leuk. De mannen in de showbusiness waren niet haar type. De meesten waren oppervlakkig, egocentrisch en zelfingenomen. Vaak had ze het gevoel dat ze eigenlijk te oud voor hen was. Ze hadden liever een relatie met jonge sterretjes, en de meeste mannen die haar mee uit vroegen waren getrouwd en meer geïnteresseerd in een slippertje dan in een serieuze relatie met een alleenstaande vrouw. Ze had geen geduld voor de bullshit, de leugens, de narcisten, en ze piekerde er niet over iemands maïtresse te worden. En de acteurs die ze ontmoette waren doorgaans freaks. Toen ze net in LA woonde en haar eerste baan bij de televisie had, had ze wel een miljoen dates gehad, die op de een of andere manier altijd op een teleurstelling uitdraaiden. Er waren tientallen blind dates voor haar bekokstoofd. Tegenwoordig vond ze het veel fijner 's avonds lekker thuis te zijn met Juanita en bij te komen van een hectische dag. Ze had niet de tijd of de energie om zich in een duur restaurant stierlijk te vervelen met een of andere loser, die uitlegde dat zijn huwelijk zo slecht was, dat zijn bijna-ex gek was, en dat de scheiding nu elk moment rond kon zijn. Gezonde vrijgezellen waren met een lantaarn te zoeken, en op haar negenentwintigste had ze geen haast om te trouwen. Haar carrière was voorlopig belangrijker. Haar moeder waarschuwde haar elk jaar weer dat de tijd vloog, en dat het op een dag te laat zou zijn.

Tammy wist niet of ze haar moest geloven, maar ze maakte zich er nog geen zorgen over. Nu leidde ze een flitsend leven in Hollywood, en daar genoot ze van, ook al had ze geen sociaal leven of een vriend. Dit was wat ze wilde.

Om vijf over één tilde ze Juanita in haar Birkin, en ze propte een stapel papieren en haar laptop in haar aktetas. Haar assistente had haar koffer al naar de auto laten brengen. Tammy had niet veel nodig voor het weekend, alleen spijkerbroeken en t-shirts, en een witte katoenen rok voor het feestje, en twee paar espadrilles met hoge hakken. Om haar ene pols droeg ze rinkelende armbanden, en ondanks het feit dat ze nooit uren voor de spiegel stond, zag ze er altijd stijlvol en casual uit. Ze was nog jong genoeg om er altijd goed uit te zien, wat ze ook droeg. Juanita stak haar kopje nieuwsgierig uit de tas, en bibberde toen Tammy haar kantoor in looppas verliet, naar haar assistente zwaaide en in de lift stapte. Twee minuten later zat ze in de auto, onderweg naar de luchthaven. Vanuit de auto probeerde ze een aantal mensen te bellen, maar tot haar ergernis was ze niet de enige die vroeg was weggegaan van kantoor om van het lange weekend te genieten. Halverwege de rit had ze niets meer te doen, dus zat er niets anders op dan ontspannen achterover te leunen. Ze had werk meegenomen voor tijdens de vlucht. Ze hoopte alleen dat ze niet naast een prater zou zitten.

Haar moeder zei altijd dat ze in het vliegtuig misschien wel de man van haar dromen zou ontmoeten. Tammy glimlachte bij de gedachte. Ze was niet op zoek naar de prins op het witte paard. Een doodgewone, leuke man zou wat haar betreft prima zijn, maar daar was ze evenmin naar op zoek. Op dit moment was ze helemaal niet op zoek. Ze wilde gewoon haar werk blijven doen en ervoor zorgen dat de kijkcijfers op peil bleven. Dat was al moeilijk genoeg, vooral met tegenslagen zoals een zwangere ster. Daar had ze nog steeds niets op verzonnen, maar dat zou wel komen. Tammy stond erom bekend dat ze altijd het onmogelijke voor elkaar kreeg.

Op de luchthaven werd ze opgewacht door een vip-service, en het meisje herkende haar direct. Ze zorgden wel vaker voor haar. Haar assistente had het geregeld. Haar bagage werd ingecheckt, haar aktetas werd gedragen, en het meisje maakte een opmerking over haar schattige hondje.

'Hoor je dat, Juanie,' zei Tammy, en ze boog zich over de tas om haar een kusje te geven. 'Ze vindt je schattig. En dat ben je ook.' Juanita bibberde alleen maar. Tammy had haar roze kasjmier truitje bij zich, en ze zou het haar in het vliegtuig aantrekken. Ze klaagde altijd dat het in de cabine van de first class zou koud was als in de koelcel van een slager.

Ze had het altijd ijskoud in het vliegtuig. Waarschijnlijk omdat ze niet goed at en nooit genoeg sliep. Dat weekend zou ze uit kunnen slapen, en daar verheugde ze zich op. In het huis van haar ouders had ze het gevoel dat ze terug was in de baarmoeder. Het was de enige plek op de wereld waar ze zich bemind en beschermd voelde, en waar ze voor niemand hoefde te zorgen. Haar moeder legde hen altijd in de watten, al waren ze geen kleine kinderen meer. In december waren haar ouders vijfendertig jaar getrouwd, en zij en haar zussen wilden een groot feest voor hen geven. Twee van haar zussen wilden het in Connecticut doen, maar Tammy vond een chic hotel in New York een beter idee. Vijfendertig jaar was per slot van rekening niet niks. In het weekend zouden zij en haar zussen er uitvoerig over praten.

De vip-service nam afscheid bij de veiligheidscontrole, en Tammy ging alleen verder. Ze hield Juanita in haar armen toen ze door het poortje liep, en het arme ding beefde als een riet. Ze stopte haar terug in de tas zodra ze erdoor waren.

Tot haar opluchting zat er niemand naast haar. Ze legde haar tas op de lege stoel en haalde haar werk eruit. Vervolgens deed ze Juanita haar truitje aan en pakte ze haar eigen vest. Tegen de tijd dat ze opstegen was ze al aan het werk. Ze sloeg de champagne af, want daar zou ze alleen maar slaperig van worden, en vroeg om een fles water, zodat ze ook haar hondje te drinken kon geven. Halverwege de vlucht was ze eindelijk klaar met haar werk, en ze ging achteroverzitten en deed haar ogen dicht. Ze had zelfs niet de tijd genomen om te lunchen, en ze had alle recente films al gezien, op dvd's die ze van de Academy kreeg of tijdens besloten voorstellingen, waar ze naartoe ging als ze tijd had.

Ze zette de rugleuning zo ver mogelijk naar achteren en sliep gedurende de rest van de vlucht. Het was een krankzinnige week geweest en ze kon zich nu eindelijk een beetje ontspannen. Ze wilde straks klaarwakker en uitgerust zijn om lekker bij te praten met haar zussen. En het zou niet alleen fijn zijn om haar zussen weer te zien, maar vooral ook om haar moeder te kunnen omhelzen. Al was ze in Hollywood nog zo beroemd, ze vond het altijd heerlijk om naar huis te gaan.

Hoofdstuk 4

Sabrina ging om zes uur weg van kantoor. Ze had liever eerder weg willen gaan, maar ze moest nog stukken lezen en ondertekenen. In het weekend lag het werk stil, maar ze had een extra vrije dag genomen en haar secretaresse moest de stukken dinsdag indienen bij de rechtbank. Sabrina hield er niet van om dingen te laten liggen. Ze was een in familierecht gespecialiseerde advocate bij een van de drukste praktijken in New York. Ze deed voornamelijk huwelijkse voorwaarden, echtscheidingen en lastige voogdijzaken. Na acht jaar in het vak was ze ervan overtuigd geraakt dat ze nooit wilde trouwen, al was ze stapelgek op haar vriend. Chris werkte als advocaat bij een ander kantoor. Hij was gespecialiseerd in wetgeving die kartelvorming tegen moest gaan, en hij was betrokken bij rechtszaken die jaren konden duren. Hij was betrouwbaar, aardig en liefhebbend, en ze waren nu drie jaar bij elkaar.

Sabrina was vierendertig. Zij en Chris woonden niet samen, maar ze sliepen drie of vier keer per week bij elkaar, de ene keer bij hem, de andere keer bij haar. Haar ouders vroegen eindelijk niet langer wanneer ze gingen trouwen. Ze waren tevreden met de situatie. Chris was degelijk, en Sabrina wist dat ze op hem kon rekenen. Ze hielden van theater, concerten, ballet, wandelen en tennis, maar ze vonden het ook fijn in het weekend gewoon samen te zijn. De meesten van hun vrienden waren inmiddels getrouwd en kregen nu zelfs al hun tweede kind. Sabrina was er nog niet aan toe. Zij en Chris waren allebei lid van de maatschap van hun kantoor. Hij was bijna zevenendertig, en liet af en toe vallen dat hij graag kinderen wilde, en Sabrina ging niet tegen hem in. Op een dag wilde ze misschien kinderen, maar nu nog niet, al was ze inmiddels vierendertig. Zij en Chris hadden een uitstekende relatie, zonder het risico van een echtscheiding, en zonder de problemen en het verdriet waar ze in haar praktijk elke dag mee te maken kreeg. Ze wilde nooit zo worden als haar cliënten, die bitter teleurgesteld waren in het huwelijk en hun man vaak haatten. Ze hield van Chris en van haar leven zoals het was.

Hij zou de volgende dag naar het feest van haar ouders komen en dan een nachtje blijven slapen. Hij wist hoe belangrijk dit soort familieweekends voor haar was. En hij was heel erg op al haar zussen en haar ouders gesteld. Hij vond alles aan Sabrina leuk, behalve misschien haar aversie tegen het huwelijk. Dat begreep hij niet goed, want haar ouders waren duidelijk gelukkig getrouwd. Hij wist alleen dat ze veel narigheid zag door haar werk. Aanvankelijk had hij gedacht dat ze binnen een paar jaar zouden trouwen, maar alles ging nu zijn gangetje. Ze woonden maar een paar straten bij elkaar vandaan en konden makkelijk bij elkaar langsgaan. Hij had de sleutel van haar appartement en zij de sleutel van het zijne. Als ze moest overwerken, belde ze hem op, en dan ging hij naar haar huis om de hond op te halen. Beulah, haar basset, was hun surrogaatkind. Hij had haar de hond drie jaar daarvoor met Kerstmis gegeven, en Sabrina was dol op haar. Het was een zwart-met-witte harlequin basset, met de droefgeestige kop die hoorde bij het ras, en een bijpassende persoonlijkheid. Als Beulah niet genoeg aandacht kreeg, raakte ze zwaar depressief, en dan was ze dagenlang niet te genieten. Ze sliep op het voeteneinde van hun bed, zelfs met haar dertig kilo. Maar Chris kon niet klagen aangezien hij haar de hond zelf had gegeven. Ze was in de wolken geweest met het cadeau.

Sabrina ging van kantoor naar huis om haar op te halen. Beulah zat op haar favoriete stoel naast de open haard in de huiskamer en keek verongelijkt op. Het was duidelijk dat ze wist dat haar baasje laat was.

'Kom op,' zei Sabrina toen ze binnenkwam, 'wees niet zo'n zuurpruim. Ik moest mijn werk afmaken. En ik kan je geen eten geven voordat we weggaan, want dan geef je straks over in de auto.' Beulah had last van wagenziekte en ze had een hekel aan lange ritten. De rit naar Connecticut zou zeker twee uur duren, wist Sabrina, en misschien zelfs langer door de verkeersdrukte voor het lange weekend. En Beulah had er een hekel aan om maaltijden over te slaan. Ze was aan de zware kant doordat ze te weinig beweging kreeg. Chris nam haar mee als hij in het weekend ging hardlopen in het park, maar ze hadden het de laatste tijd allebei erg druk gehad. Hij werkte aan een grote zaak, en Sabrina deed zes echtscheidingszaken tegelijk, waarvan er zeker drie naar de rechter zouden gaan. Ze had een zware werklast, en was bij de elite van New York zeer gewild als echtscheidingsadvocaat.

Sabrina gaf Beulah een hondenkoekje, waar de gezette basset haar neus voor ophaalde. Ze strafte Sabrina, wat ze vaak deed. Sabrina kon er alleen maar om glimlachen. Chris was er beter in om de hond op te vrolijken, hij had meer geduld met haar. En Sabrina wilde zo snel mogelijk weg. Ze had de avond daarvoor gepakt, en hoefde zich alleen te verkleden. Ze verwisselde haar donkergrijze linnen mantelpak, een grijs zijden t-shirt, een parelketting en hooggehakte schoenen voor een spijkerbroek, een katoenen t-shirt en sandalen voor de rit naar Connecticut. Het zou zeker tien uur zijn tegen de tijd dat ze er was. Haar zussen Candy en Annie waren er dan al.

Ze wist dat Tammy er pas om een uur of twee 's nachts zou zijn. Haar vlucht kwam om halftwaalf aan, en dan moest ze nog met de auto van jfk naar Connecticut. Sabrina verheugde zich erop om weer allemaal bij elkaar te zijn. Ze vond dat ze elkaar veel te weinig zagen. Zij en Chris waren twee jaar daarvoor in Californië geweest om Tammy op te zoeken, en ze hadden wel beloofd dat ze nog een keer zouden komen, maar daar hadden ze nooit tijd voor gehad. Het was gezellig geweest met Tammy, ondanks het feit dat ze de hele tijd had gewerkt. De twee oudste zussen werkten het hardst van het viertal, en Chris beschuldigde hen er allebei van dat ze workaholics waren. Zelf zorgde hij er altijd voor dat hij op een redelijk tijdstip naar huis ging, en hij weigerde in het weekend door te werken. Sabrina had haar uitpuilende aktetas altijd bij de hand, met stukken die ze moest lezen om zaken voor te bereiden. Chris was ook een goede advocaat, maar hij had een meer ontspannen levenshouding, en dat maakte hen een goede combinatie. Door hem werd zij wat losser, en zij hield hem op de rails, want hij had soms de neiging om dingen voor zich uit te schuiven. Soms vitte ze op hem, maar dat nam hij haar niet kwalijk.

Ze wilde dat Tammy een man zoals hij zou vinden, maar die bestonden in haar wereldje gewoon niet. Sabrina had niet één van de mannen waar Tammy de laatste tien jaar iets mee had gehad leuk gevonden. Ze was een magneet voor egocentrische, lastige kerels. Sabrina had iemand gekozen die op hun vader leek, makkelijk in de omgang, aardig, opgewekt en liefhebbend. Hij leek zelfs uiterlijk een beetje op hun vader, en in het begin hadden de anderen haar ermee geplaagd. Het was onmogelijk om niet van Chris te houden, en ze waren allemaal dol op hem. Sabrina wilde alleen niet met hem getrouwd zijn, met niemand niet. Ze was bang dat het dan mis zou gaan, zoals ze vaak had zien gebeuren. Zoveel stellen hadden haar verteld dat alles koek en ei was toen ze nog samenwoonden, soms zelfs jaren, en dat het spaak was gelopen toen ze waren getrouwd. Een van hen veranderde in een monster, of soms allebei. Ze was niet bang dat Chris opeens zou veranderen, of zij zelf, maar waarom zouden ze het risico nemen? Het ging nu zo goed tussen hen.

Beulah keek treurig naar Sabrina toen ze haar koffer naast de voordeur zette. Ze dacht dat ze alleen achter zou blijven. 'Kijk niet zo sip, mallerd. Je gaat mee.' Ze pakte de riem, en Beulah sprong van de stoel, kwispelend en eindelijk weer blij. 'Zie je nou wel? Het valt best mee.' Ze maakte de riem vast aan de halsband, deed het licht uit, pakte haar koffer, en liep samen met haar hond naar buiten. Haar auto stond in een parkeergarage. In New York nam ze nooit de auto, alleen als ze de stad uit ging. Het was niet ver lopen naar de garage. Ze legde haar koffer in de kofferbak, en Beulah zat majesteitelijk op de voorbank en keek belangstellend naar buiten. Sabrina was blij dat haar ouders geen bezwaar hadden tegen de honden van hun dochters. Vroeger hadden ze cockerspaniëls gehad, maar haar ouders hadden al jaren geen honden meer. Ze noemden de honden van hun dochters hun 'kleinhonden', bij gebrek aan kleinkinderen. Haar moeder was bang dat ze nooit kleinkinderen zou krijgen, en tot nu toe niet ten onrechte.

Sabrina nam aan dat een van de jongere meisjes als eerste zou trouwen, waarschijnlijk Annie. Candy was nog te jong en onervaren. Ze ontmoette altijd de verkeerde mannen, die alleen maar iets van haar wilden omdat ze mooi en beroemd was. Tammy leek het opgegeven te hebben, maar ze ontmoette in dat krankzinnige wereldje van haar ook nooit fatsoenlijke mannen. En zij en Chris hadden geen plannen voor de toekomst. Annie was de enige die heel misschien ooit in het huwelijksbootje zou stappen. Terwijl Sabrina wegreed uit de garage vroeg ze zich af hoe serieus Annies nieuwe vriendje was. Ze praatte enthousiast over hem en zei dat hij geweldig was, maar misschien niet geweldig genoeg om met hem te trouwen. Ze had een keer laten vallen dat hij aan het eind van dat jaar terug zou gaan naar New York. Waarschijnlijk was dat het enige wat haar ertoe zou kunnen bewegen om weg te gaan uit Florence. Ze genoot van haar leven in Italië, en dat vond Sabrina een beetje zorgelijk. Stel nou dat ze nooit meer terugkwam uit Europa? Het was nog veel lastiger naar Florence te gaan dan naar LA Ze vond het jammer dat ze allemaal zo ver bij elkaar vandaan woon
den. Ze zag alleen Candy af en toe. Sabrina deed haar best om regelmatig met haar te lunchen of uit eten te gaan, of om in elk geval samen koffie te drinken, maar de andere twee zag ze bijna nooit, en ze miste hen heel erg. Soms had ze het gevoel dat zij er meer last van had dan de anderen. Haar band met haar zussen en ouders was heel sterk, sterker zelfs dan haar band met Chris, hoeveel ze ook van hem hield.

Ze belde hem toen ze eenmaal op de snelweg was. Hij was net thuis. Hij had gesquasht met een vriend en vertelde dat hij bekaf was, maar wel blij dat hij had gewonnen.

'Hoe laat kom je morgen?' vroeg ze. Ze miste hem nu al. Ze miste hem altijd als ze niet bij elkaar sliepen, maar daardoor genoten ze nog meer als ze wel samen waren,

"s Middags, voor het feest. Ik dacht dat je het fijn zou vinden om alleen te zijn met je zussen. Ik weet precies hoe jullie zijn. Schoenen, kapsels, vriendjes, jurken, werk, mode. Jullie hebben altijd zoveel bij te praten.' Hij plaagde haar, maar hij zat er niet ver naast. Ze waren net tieners als ze met z'n vieren waren, ze lachten en praatten en giechelden, meestal tot diep in de nacht. Het enige verschil met vroeger was dat ze er tegenwoordig bij rookten en dronken, en dat ze heel wat aardiger praatten over hun ouders dan toen ze klein waren. Nu beseften ze dat ze van geluk mochten spreken met fantastische ouders zoals de hunnen.

Als tieners waren zij en Tammy behoorlijk lastig geweest. Candy en Annie waren makkelijker, en ze hadden genoten van de vrijheden die Tammy en Sabrina hadden bevochten, soms na een harde strijd, want hun moeder kon erg streng zijn. Sabrina zei altijd dat hun moeder het zwaar te verduren had gehad met de opvoeding van vier eigenzinnige meiden. Hun moeder had het geweldig gedaan, net als hun vader. Wel had hij zich vaak achter haar verscholen en de lastige discussies aan haar overgelaten, en dan was Sabrina altijd boos op hem geworden. Hun moeder wilde zijn steun, maar hij weigerde zich in hun conflicten te mengen. Hij had geen vechtersmentaliteit, daar was hij te zachtaardig voor. En hun moeder had zich er minder van aangetrokken als ze zich impopulair maakte bij haar dochters wanneer ze zich principieel opstelde. Sabrina vond dat ze erg dapper was geweest, en ze had groot respect voor haar. Ze hoopte op een dag zelf net zo'n goede moeder te worden, als ze het tenminste ooit aandurfde om kinderen te krijgen. Ze was vierendertig, en haar biologische klok tikte nog niet. Ze had geen haast.

Tammy wilde wel graag kinderen, maar zij was bang dat ze nooit de juiste man zou vinden. In de kerstvakantie had ze bekend dat ze desnoods naar een spermabank zou gaan, als het echt niet anders kon. Ze wilde de kans om kinderen te krijgen niet mislopen, alleen maar omdat ze geen leuke man leerde kennen. Maar ze had voorlopig nog wel even de tijd, en haar zussen hadden haar op het hart gedrukt om vooral niet in paniek te raken, anders zat ze straks met de verkeerde man opgescheept. Ze had wel vaker foute vriendjes gehad. Ze zei dat alle mannen die ze ontmoette gek waren, en Sabrina vermoedde dat ze gelijk had, want de vriendjes aan wie Tammy haar tot nu toe had voorgesteld, waren stuk voor stuk griezels geweest.

Gelukkig was Chris geen griezel en al helemaal niet gek. Daar waren ze het allemaal over eens. Sabrina was een stuk gekker dan hij, in elk geval wat trouwen betreft.

'Wat ga je vanavond doen?' vroeg ze hem aan de telefoon. Ze zat vast in een file, en in dit tempo zou ze er uren over doen, maar het was wel gezellig om met hem te kletsen. Zoals altijd. Ze hadden zelden onenigheid, en als ze ruzie hadden, legden ze het snel weer bij. Ook in dat opzicht leek hij op haar vader. Haar vader verafschuwde ruzie, vooral met zijn vrouw en dochters. Hij deed nooit ergens moeilijk over, en datzelfde gold voor Chris.

'Ik maak iets te eten, ik kijk naar de wedstrijd op tv, en dan ga ik naar bed. Ik ben gesloopt.' Hij werkte aan een zaak voor een oliemaatschappij. Het ging om milieuvervuiling, en het zou een slepende kwestie worden. Chris had de leiding over het team en hij had veel publiciteit gekregen. Sabrina was trots op hem. 'Hoe is het met Beulah?'

Sabrina keek opzij en glimlachte. 'Ze ligt te slapen. Ze had de pest in omdat ik pas laat thuis was. Jij bent daar veel makkelijker in dan zij.'

'Ze vergeeft het je wel als ze straks konijnen achterna kan zitten in het gras.' Het was een stadshond die alleen de kans kreeg om op duiven te jagen in het park, maar het jachtinstinct zat diep. 'Ik ga morgen wel een eind met haar wandelen.'

'Ze heeft het nodig. Ze begint dik te worden.' Terwijl Sabrina het zei, schrok de hond wakker doordat ze plotseling optrok, en Beulah keek haar nijdig aan, alsof ze had verstaan wat er was gezegd en opnieuw beledigd was. 'Sorry, Beulie, het was niet gemeen bedoeld.' De hond legde met een luid gesnuif haar kop weer neer en sliep verder. Sabrina hield echt van haar en genoot van haar gezelschap. 'Ik hoop niet dat Juanita haar weer aanvalt,' zei ze tegen Chris. 'De vorige keer was Beulah doodsbang voor haar.'

'Wat gênant. Hoe kan Beulah nou bang zijn voor een hond die minder weegt dan een pak suiker?'

'Juanita denkt dat ze een Deense dog is. Ze valt altijd andere honden aan.'

'Ik eet taco's die groter zijn dan zij. Dat beest ziet eruit als een vleermuis.' Hij glimlachte bij de gedachte aan de drie honden in de familie, de een nog gekker dan de ander. Candy's yorkshireterriër was net een prinsesje, met een strikje op haar kop, dat de chihuahua eruit trok als ze de kans kreeg. Ze was erg fel voor zo'n klein ding.

'Zeg dat alsjeblieft niet,' waarschuwde ze hem. 'Tammy aanbidt haar.'

'Liefde is blind, zelfs als het om honden gaat. Je zus Annie is gelukkig wel normaal.'

'Ze heeft altijd een hekel gehad aan honden. Ze vindt ze alleen maar lastig. Vroeger heeft ze mijn moeders spaniël een keer kaalgeschoren. Mijn moeder heeft haar drie weken huisarrest gegeven. Annie zei dat de hond het midden in de zomer veel te warm had met al dat haar. Het arme beest zag er echt niét uit.' Ze lachten allebei bij het idee. Het verkeer begon weer door te stromen, en Sabrina zei dat ze beter op kon hangen. Hij verzekerde haar dat hij van haar hield voordat ze de verbinding verbraken.

Sabrina dacht aan hem onder het rijden. Ze bofte dat ze hem had leren kennen. Zo vaak kwam je geen leuke mannen tegen, en Chris was een lot uit de loterij. Daar was ze zich terdege van bewust, en ze was enorm dankbaar dat ze zo gelukkig waren met elkaar. Het ging elk jaar beter, vandaar dat haar moeder niet begreep waarom ze niet wilde trouwen. Sabrina zei altijd dat het niet aan Chris lag. Hij wilde dolgraag trouwen, maar was bereid om geduld met haar te hebben. Hij zette haar nooit onder druk, en nam haar zoals ze was, met fobie en al.

De rit naar Connecticut duurde die avond veel langer dan gewoonlijk. Ze belde haar ouders om zich te verontschuldigen, en haar moeder vertelde dat Annie en Candy er allebei al waren en bij het zwembad zaten. Volgens haar moeder zagen ze er goed uit, hoewel Candy geen gram was aangekomen, maar ze was in elk geval niet nog magerder geworden. En Annie had hun uitgebreid over Charlie verteld, en dat klonk serieus. Sabrina glimlachte.

'Ik ben er zo snel als ik kan, mam. Het spijt me dat ik zo laat ben.'

'Ik was er al bang voor, schat. Zit er maar niet over in. Ik weet hoe hard je werkt. Hoe is het met Chris?'

'Goed. Hij komt morgenmiddag. Hij vond dat we tijd moesten hebben voor meidenpraat. Dat voelt hij altijd zo goed aan.'

'Hij is een schat,' beaamde haar moeder. 'Rij voorzichtig, Sabrina, ga niet jakkeren. We zijn toch tot laat op. Tammy is er pas om een uur of twee. Zij moest vandaag ook werken. Jullie werken allebei veel te hard, maar met goede resultaten, dat moet ik toegeven. Ik weet niet waar jullie de inzet vandaan halen. Volgens mij hebben je vader of ik nooit zo hard gewerkt als jullie twee.'

'Bedankt, mam.' Hun moeder was altijd gul met complimentjes. Ze was trots op alle vier haar dochters, en het ging hen stuk voor stuk voor de wind. En ze waren alle vier gelukkig, wat nog belangrijker was. Hun moeder vergeleek hen nooit met elkaar, ook vroeger niet, en ze zag hen als individuen, elk met eigen talenten en vaardigheden. Dat maakte hun relatie nu zo veel beter. En ze waren stuk voor stuk, elk op hun eigen manier, gek op hun moeder. Ze was net een boezemvriendin, maar dan beter. Ze hield onvoorwaardelijk van haar dochters, en verloor nooit uit het oog dat ze hun moeder was, geen vriendin. Sabrina vond dat fijn, en haar vriendinnen waren vroeger ook dol geweest op haar moeder. Al hun vrienden kwamen graag bij hen thuis, en ze wisten dat ze altijd welkom waren, als ze tenminste beleefd waren en zich fatsoenlijk gedroegen. Hun moeder had nooit alcohol of drugs toegestaan, en op een enkele uitzondering na hadden hun vrienden zich aan die regel gehouden. En deden ze dat niet, dan was ze streng geweest.

Het was net tien uur geweest toen Sabrina haar auto op de oprit parkeerde. Ze liet Beulah eruit en liep naar het zwembad, want ze wist dat iedereen daar zat. De meisjes waren in het water, en haar ouders zaten op ligstoelen. Sabrina werd met vreugdekreten begroet. Candy sprong uit het water en omhelsde haar, en Sabrina was meteen drijfnat. 'Toen omhelsde ze Annie, en de drie meiden schaterden van blijdschap. Annie zei dat het de hele reis uit Florence de moeite waard maakte om haar te zien, en dat ze er zo goed uitzag.

Sabrina was naar de kapper geweest, en haar bijna ravenzwarte haar was nu schouderlang, terwijl het vroeger veel langer was geweest. Als kind had Annie altijd gezegd dat Sabrina op Sneeuwwitje leek, met haar roomkleurige huid, blauwzwarte haar en grote blauwe ogen. Candy en hun vader hadden ook allebei blauwe ogen. Tammy en Annie hadden allebei de groene ogen van hun moeder. En het haar van hun moeder was net zo rood als dat van Tammy, maar het hare was steil, en kortgeknipt. Tammy was de enige in het gezin met wild krullend haar, en vroeger had ze dat vreselijk gevonden. Ze had het jarenlang glad getrokken, maar ze had zich nu eindelijk bij haar weelderige krullenbos neergelegd. Sabrina was altijd jaloers geweest op Tammy's haar. Het hare was wel dik, maar steil. En net als haar zussen, maar op een volkomen andere manier, was ze een mooie jonge vrouw. Ze had lange benen en een goed figuur. Ze was niet zo groot als Candy, maar wel lang. Tammy was klein, net als hun moeder, en Annie zat ertussenin, en ook zij was een uitzonderlijk knap meisje.

'Hé, vertel eens over die Charlie van jou,' zei Sabrina tegen Annie. Ze zat op de rand van het zwembad met haar voeten in het water, en haar moeder had haar een glas limonade gegeven. Ze straalde, zo blij was ze dat ze drie van haar dochters thuis had, met de vierde onderweg. Voor haar was dat het toppunt van geluk, haar hele gezin bij elkaar. Ze keek vol liefde naar haar man, en hij glimlachte naar haar. Hij wist hoeveel dit voor haar betekende. Hij boog zich opzij om haar een kus te geven. Na bijna vijfendertig jaar waren ze nog steeds verliefd op elkaar, en dat zag je.

Ze hadden door de jaren heen wel eens conflicten gehad, maar nooit ernstige. Hun huwelijk was van het begin af aan gelukkig en stabiel geweest. Sabrina vroeg zich soms af of ze daarom zo huiverig was om te trouwen. Ze kon zich niet voorstellen dat zij net zo'n gelukkig huwelijk zou hebben als haar ouders, en met minder wilde ze geen genoegen nemen. Chris zou waarschijnlijk een fantastische echtgenoot zijn, maar ze betwijfelde of zij net zo'n goede echtgenote zou kunnen zijn als haar moeder. In haar ogen was Jane Adams de ideale echtgenote en moeder. Dat had ze een keer tegen haar gezegd, en haar moeder had stomverbaasd gereageerd. Ze had dezelfde onzekerheden en tekortkomingen als ieder ander, had ze gezegd. Het was aan Jim te danken dat ze zo'n goed huwelijk hadden. Ze had verteld dat zij ook bang was geweest toen ze trouwde. Trouwen was een grote stap, maar ze had tegen Sabrina gezegd dat het meer dan de moeite waard was om het risico te nemen.

'Vertel nou over Charlie,' drong Sabrina aan. 'Hoe serieus is het? Ga je je verloven?'

'Hemel, nee,' antwoordde Annie losjes. 'Nog niet, in elk geval. Hij is heel erg leuk, maar het is pas een halfjaar aan. Ik ben zesentwintig, en ik wil nog niet trouwen. Jij eerst. Hoe is het met Chris?'

'Chris is een engel,' zei Sabrina. Op dat moment werden ze afgeleid doordat Candy's miniterriër, compleet met roze strikje, woedend begon te blaffen tegen de basset, die van pure angst wegkroop onder een struik. Candy had haar onderweg opgehaald bij de kennel. Ze had haar gemist toen ze in Parijs was, en was dolblij dat ze haar terug had. 'Die hond van mij is zo'n tut,' zei Sabrina lachend. 'Volgens mij heeft ze problemen met haar gevoel van eigenwaarde. Ze is neurotisch en ze leidt aan depressies.'

'Wacht maar totdat Juanita haar te grazen neemt,' zei Candy. Zelfs Zoe, haar yorky, was bang voor haar.

'Hoe was het trouwens in Parijs?' vroeg Sabrina.

'Te gek. Iedereen ging dit weekend naar St. Tropez. Ik ben veel liever hier.'

'Ik ook,' beaamde Annie stralend.

'Wij allemaal.' Sabrina glimlachte naar haar ouders. Alles was vreedzaam en idyllisch. Het deed haar denken aan haar jeugd, de geborgenheid en de liefde. Ze was hier altijd gelukkig.

Ze zaten nog een uur buiten met elkaar te praten, en toen ging hun vader naar bed. Hun moeder wilde opblijven om Tammy te verwelkomen. Sabrina ging naar binnen om haar badpak aan te trekken en dook bij haar zussen in het zwembad. Het was een heerlijk zoele avond, de vuurvliegjes dansten, en het water was warm. Het liep al tegen één uur 's nachts toen ze naar binnen gingen om hun pyjama aan te trekken. Hun moeder zette broodjes, koekjes en een kan limonade op de keukentafel.

'Als ik nog thuis zou wonen, zou ik te dik zijn om mijn werk te kunnen doen,' merkte Candy op. Ze nam één hap van een koekje en legde het weg.

'Volgens mij hoef je daar niet bang voor te zijn,' zei Annie droog. Net als de anderen maakte ze zich zorgen om Candy's gewicht. Ze werd aangemoedigd om zo dun te zijn, en ze verdiende er veel te veel geld mee.

Ze zaten in de keuken te praten toen Tammy's limousine haar afzette. Ze hoorden het portier dichtslaan, en even later stormde ze de keuken binnen. Iedereen omhelsde iedereen, lachend en pratend tegelijk, terwijl Juanita onophoudelijk kefte. Ze stond nog geen twee seconden op de grond of ze had Zoe's strikje al losgetrokken en Beulah onder een stoel gejaagd. Ze was de kleinste van de meute en beslist de felste, maar gelukkig leek haar karakter niet op dat van Tammy. Tammy tilde haar op en foeterde op haar, maar zodra ze haar weer neerzette, stoof ze op de andere twee af. 'Ze is hopeloos,' verontschuldigde Tammy zich, en toen keek ze nog eens goed naar haar zussen. 'Jeetje, wat zien jullie er allemaal goed uit. Ik heb jullie zo gemist.' Tammy sloeg haar armen om haar moeder heen, en een paar minuten later stond Jane op. Haar taak zat erop nu ze iedereen had begroet. Ze wist dat haar dochters nog uren op zouden blijven om bij te praten en geheimen en verhalen uit te wisselen. Het was tijd dat ze naar bed ging en hen alleen liet.

'Ik zie jullie morgen,' zei ze terwijl ze gapend naar de deur liep. Wat was het fijn om ze allemaal thuis te hebben. Dit waren de hoogtepunten van haar jaar.

'Welterusten, mam, tot morgen,' zeiden ze in koor, en ze gaven haar een nachtzoen, net als vroeger.

Ze ontkurkten een fles wijn en zaten tot vier uur 's ochtends te kletsen, en toen gingen ze naar boven. Vroeger hadden ze elk hun eigen kamer gehad, wat destijds uitzonderlijk was geweest. Het voelde voor hen allemaal vreemd om terug te zijn in het huis waar ze waren opgegroeid en in hun oude bed te slapen. Ze voelden zich weer kinderen, en er kwamen allerlei herinneringen boven. Ze vonden allemaal dat hun moeder er goed uitzag, en ze beloofden elkaar dat ze de volgende dag plannen zouden maken voor het feest in december. Het was gezellig om samen te zijn, en van de spanningen die er vroeger waren geweest was nu niets meer te merken. Alleen Candy was een beetje kinderlijk, maar ze was nog erg jong. De anderen voelden zich allemaal heel volwassen, en Candy was weliswaar jong, ze leidde wel een heel volwassen leven, waardoor ze in sommige opzichten wereldwijzer was dan andere meisjes van haar leeftijd. Sabrina en Tammy maakten zich zorgen over haar en hadden het er wel eens over. Door haar werk als supermodel stond Candy bloot aan behoorlijk enge dingen. Ze hoopten dat hun zusje ermee om kon gaan. En dat haar eetstoornis niet uit de hand zou lopen. Annie maakte zich minder druk en zei altijd dat het volgens haar wel meeviel. Alleen was zij zich minder bewust van de uitdagingen waar Candy dagelijks mee te maken had, en van de gevaren die er in haar wereldje op de loer lagen. Annies leven was zo simpel en kunstzinnig dat ze zich geen voorstelling kon maken van het leven dat Candy leidde. Voor haar was het een leven op een andere planeet. Haar oudere zussen waren zich sterker bewust van de risico's en de schade die Candy kon oplopen.

Ze gaven elkaar een nachtzoen en gingen naar hun eigen kamers, maar even later kwam Sabrina Tammy's kamer binnen om haar te vertellen hoe blij ze was om haar te zien. Tammy zat in een roze nachtjapon in bed, met haar stralenkrans van rode krullen.

'Ik wilde dat je niet zo ver weg woonde,' zei Sabrina verdrietig.

'Ik ook,' zei Tammy. 'Ik mis jullie. Er gaat altijd een golf door me heen als ik jullie weer zie. Maar ik kan hier geen leuk werk vinden. Alle grote shows worden in LA gemaakt.'

'Ik weet het.' Sabrina knikte. 'Ik zou vaker naar je toe moeten komen, maar ik kom om in het werk,' voegde ze er met een zucht aan toe.

'Wij allemaal,' zei Tammy. 'Het gaat allemaal zo snel. Ik vind het vreselijk dat ik een halfjaar moet wachten voordat ik jullie weer kan zien. Soms wilde ik dat we gewoon nog thuis woonden bij mama en papa, en dat we niet volwassen waren.' 'Je bent niet de enige,' zei Sabrina, en ze gaf haar nog een knuffel. 'Ik ben blij dat we nog steeds thuiskomen op dit soort feestdagen. Dat is tenminste iets. Misschien moeten we een keer met z'n allen naar Florence gaan om Annie op te zoeken. Dat lijkt me zo leuk. Misschien willen mama en papa ook mee.'

'Hij vast niet, maar mama waarschijnlijk wel. Hij denkt altijd dat ze op kantoor niet zonder hem kunnen.' Tammy lachte. 'Ik denk dat trouwens ook van mezelf, net als jij. We zouden echt moeten proberen om elkaar vaker te zien. We zijn nu nog allemaal vrij, we zijn niet getrouwd, we hebben geen kinderen. Later wordt het alleen maar moeilijker. Nu kan het nog.'

'Ik ben het met je eens,' beaamde Sabrina ernstig. Ze schrok toen Juanita haar kopje onder de deken vandaan stak en naar haar gromde, verbaasd dat een hond die nauwelijks groter was dan een hamster met een aanval dreigde. De basset lag in haar kamer te slapen. 'Laten we plannen maken voor een reisje voordat we weer naar huis gaan. Ik kan wel een week vrij nemen, als ik het lang genoeg van tevoren weet.'

'Ik ook.' Tammy wilde het graag, maar ze voorzag wel problemen. Als het programma weer werd uitgezonden, veranderde haar leven in een gekkenhuis.

'Laten we het er morgen over hebben,' zei Sabrina voordat ze terugging naar haar eigen kamer.

In de grootste slaapkamer kon hun moeder horen dat ze rondliepen en bij elkaar op bezoek gingen. Glimlachend draaide ze zich om naar Jim. De geruststellende geluiden deden haar aan vroeger denken, als ze in bed lag en wist dat alles goed was omdat ze alle vier thuis waren. Ze vond het heerlijk om het hele gezin onder een dak te hebben, en ze verheugde zich op de komende drie dagen. Voordat ze in slaap viel, bedacht ze dat ze van geluk mocht spreken met haar vier prachtdochters. Voor haar waren ze het mooiste wat het leven haar had gegeven.

Hoofdstuk 5

Toen de meisjes de volgende ochtend een voor een beneden kwamen, zat hun moeder op hen te wachten in de keuken om het ontbijt te maken. Ze genoot ervan om voor hen te koken, zeker omdat het zo zelden voorkwam. Hun vader had al uren eerder ontbeten, en hij zat buiten bij het zwembad de krant te lezen. Hij wilde hun de tijd geven met hun moeder alleen te zijn, en bovendien wist hij dat het in huis een heksenketel was met vijf vrouwen bij elkaar. Hij had 's ochtends liever rust om zich heen, en zou later pas een kijkje gaan nemen.

Sabrina stond altijd vroeg op en was als eerste beneden. Ze bood aan haar moeder te helpen bij het klaarmaken van het ontbijt. Jane verzekerde haar dat ze het liever zelf deed. Het viel Sabrina op hoe stralend haar moeder eruitzag, en ze wist hoeveel het voor haar betekende dat ze allemaal thuis waren. Er stond een pot koffie klaar, en ze schonk zichzelf in en ging met haar kopje aan de keukentafel zitten om met haar moeder te babbelen terwijl ze op de anderen wachtten. Ze had nog maar twee slokjes genomen toen Tammy binnenkwam, op de voet gevolgd door Annie. Candy hield er nog steeds van om uit te slapen. Sommige dingen veranderden nooit, zelfs niet na al die jaren. Zij lag nog boven in bed, maar haar hondje was naar beneden gekomen en speelde nu in de keuken met Juanita. Sabrina had de basset naar buiten gelaten in de tuin en hoopte dat Beulah iets had gevonden om op te jagen.

'Goeiemorgen, meisjes,' zei Jane opgewekt. Ze droeg een witte short met een roze topje en sandalen met lage hakken. Het viel Sabrina onwillekeurig op dat ze nog steeds mooie benen had. De drie oudste zussen waren allemaal gezegend met benen zoals de hare. Candy had de eindeloos lange benen van haar vader. 'Waar hebben jullie trek in?'

Ze mompelden allemaal dat ze eigenlijk nooit ontbeten, niemand had trek, en koffie was genoeg. Het tijdsverschil speelde natuurlijk een rol. Het was al etenstijd voor Candy en Annie, die eigenlijk niet wilde bekennen dat ze rammelde van de honger. Ze pakte een sinaasappel uit de fruitschaal op het aanrecht en pelde de vrucht terwijl haar moeder koffie voor haar inschonk. Voor Tammy was het nog midden in de nacht, maar ze was klaarwakker, net als de anderen. Ook al waren ze nog zo laat naar bed gegaan, ze waren allemaal energiek. Jane stelde roerei voor, en ze zette een schaal muffins op tafel, met jam en boter. Sabrina vond dat ze Candy wakker moesten maken, omdat ze anders een gat in de dag zou slapen. Annie stond op en ging haar wekken, en tien minuten later waren ze allebei beneden. Inmiddels maakte hun moeder roerei met bacon. Hoewel ze allemaal hadden geroepen dat ze geen honger hadden, vielen ze op de eieren en de bacon aan zodra de schaal op tafel stond. Sabrina was opgelucht toen ze zag dat Candy ook wat ei opschepte, en zelfs een halve muffin en een plakje spek nam. Waarschijnlijk had ze in geen jaren zoveel gegeten voor het ontbijt.

Jane kwam bij hen zitten en nam zelf ook een portie roerei. 'Wat gaan jullie vanochtend doen?' vroeg ze belangstellend. Er was weinig te doen, want het was een feestdag en alles was dicht, maar misschien wilden ze oude vriendinnen opzoeken die hier nog woonden. Veel van hen waren verhuisd, ze waren getrouwd of hadden werk in een andere stad, maar met een aantal hadden de meisjes nog steeds contact.

'Ik vind het gezellig om gewoon thuis te blijven met jullie en mama,' zei Annie, waarmee ze verwoordde wat iedereen voelde. 'En met papa, als die tenminste niet gek van ons wordt.' Ze wisten dat hij het ook fijn vond om zijn dochters thuis te hebben, maar hij was altijd iemand geweest die ruimte nodig had. Vroeger ging hij vaak tennissen of golfen met vrienden, en ze wisten van hun moeder dat hij dat nog steeds graag deed.

Hij was negenenvijftig, maar hij gedroeg en bewoog zich nog als een jonge man, en hij was nauwelijks veranderd. Zijn haar was wat grijzer, maar hij had dezelfde veerkrachtige manier van lopen als vroeger. En ze waren het er allemaal over eens dat hun moeder er beter uitzag dan ooit. Haar gezicht was nog steeds mooi en jeugdig. Ze had makkelijk kunnen beweren dat ze tien jaar jonger was. Het was haast onvoorstelbaar dat ze oud genoeg was voor kinderen van hun leeftijd, ondanks het feit dat ze jong was begonnen. Ze had bijna geen rimpels en leefde behoorlijk gezond. Drie keer per week ging ze naar fitness, en ze overwoog ballet te gaan doen om in vorm te blijven. Wat ze ook deed, het resultaat was verbluffend. Haar figuur was nog beter dan toen ze jong was.

'Mam, wat moet er nog voorbereid worden voor vanavond?' vroeg Annie.

Haar moeder vertelde dat het cateringbedrijf om vier uur zou komen, en de gasten werden om zeven uur verwacht. 'Maar ik moet nog wel een paar boodschappen doen,' kondigde Jane aan. 'Er is een supermarkt open aan de andere kant van de snelweg. Ik ben vergeten augurkjes te kopen voor jullie vader.' Ze aten die avond hotdogs, hamburgers en gebakken kip, met alles erop en eraan. Het cateringbedrijf verzorgde een uitgebreid buffet met salades, frites, uienringen, diverse schalen sushi, en verschillende soorten ijs en taart. 'Jullie weten hoe papa is als er geen zoetzuur is, en de mayonaise is bijna op. Ik dacht er gisteravond pas aan. Ik ga na de lunch wel even.' Het was duidelijk dat ze ertegen opzag zelfs maar een paar minuten bij hen vandaan te zijn.

Annie begreep het en glimlachte naar haar. 'Ik ga wel met je mee, mam. Zullen we meteen na het ontbijt even gaan? Dan is het maar gedaan.' Het was tien minuten rijden naar de winkel waar Jane op doelde. 'Ik wil ook wel gaan, als je dat liever hebt.'

'We gaan gewoon samen,' zei Jane. Ze spoelde de borden af en zette de vuile vaat in de vaatwasmachine. Op dit soort momenten was ze blij dat ze er nog steeds twee had. Ze hadden ook twee wasmachines en twee drogers, en dat was vroeger hard nodig geweest. Tegenwoordig waren zij en Jim meestal alleen en duurde het soms dagen voordat de machines vol waren. Meestal had ze het geduld niet om zo lang te wachten. Maar nu alle meisjes thuis waren, zou alles weer worden gebruikt.

Met zo veel handen om te helpen was de keuken in een paar minuten aan kant, en hun moeder rende naar boven om haar tas en de autosleutels te pakken. De drie andere meisjes gingen naar het zwembad om een praatje te maken met hun vader, en Jane en Annie namen de achterdeur naar de garage. Jane startte haar Mercedes stationcar en ze reden weg. Onderweg vertelde Annie haar moeder over de lessen die ze volgde in Florence en de nieuwe technieken die ze had geleerd, allemaal gebaseerd op eeuwenoude principes. En ze leerde hoe ze haar eigen verf moest mengen, soms met ei. 'Denk je dat je ooit weer hier komt wonen?' vroeg haar moeder zo achteloos mogelijk, en Annie glimlachte. Annie wist hoe erg ze het vond dat een van haar dochters zo ver weg woonde.

'Uiteindelijk wel, maar nu nog niet,' zei Annie in alle eerlijkheid. 'Het is zo bijzonder wat ik allemaal leer, en ik geniet van het leven daar. Het is een fantastische stad voor een kunstenaar.'

'Maar New York ook,' zei haar moeder, maar zonder opdringerig te klinken. 'Ik hoop alleen dat je er niet voorgoed blijft. Ik vind het helemaal niet leuk dat je zo ver weg bent.' 'Zo ver is het niet, mam. Als je me ooit nodig hebt, kan ik binnen een dag thuis zijn.' 'Daar gaat het niet om. Je vader en ik redden ons wel. Ik zou het gewoon fijn vinden om je vaker te zien dan drie keer per jaar met de feestdagen. Het is altijd veel te kort. Ik wil niet ondankbaar klinken, en ik ben blij dat je naar huis komt. Ik wilde alleen dat je om de hoek woonde, of in de stad, net als Sabrina.'

'Ik weet het, mam. Papa en jij moeten een keer komen. Florence is zo'n mooie stad. Ik weet nu al dat ik het er moeilijk mee zal hebben om weg te gaan, als het eenmaal zover is.' Ze vertelde haar niet dat Charlie weg zou gaan, en dat ze speelde met het idee om ook terug te komen. Ze wilde niet al te veel belang hechten aan de relatie, vooral niet in de ogen van haar moeder. Ze wilde haar geen valse hoop geven.

Ze konden makkelijk parkeren bij de supermarkt en gingen samen naar binnen. Omdat ze maar een paar artikelen in hun karretje hadden, konden ze afrekenen bij de snelkassa. In minder dan vijf minuten stonden ze weer buiten. Het was bloedheet, en ze verlangden er allebei naar om weer thuis te zijn en een duik in het zwembad te nemen. Jane verheugde zich op een lekker luie middag rond het zwembad met haar dochters. Volgens de weersverwachting zou het die dag bijna veertig graden worden. Ze hoopte dat het 's avonds een beetje af zou koelen, want anders zouden hun gasten puffen van de hitte. Om zeven uur was het nog steeds zonnig, en het begon pas na achten te schemeren.

'Het is hier nog warmer dan in Florence,' merkte Annie op toen ze weer in de auto stapten. Ze haalde opgelucht adem toen haar moeder de motor startte en de airconditioning koele lucht in haar gezicht blies.

Ze moesten de snelweg oversteken, achter een vrachtwagen met stalen buizen op een dieplader. Annie vertelde over Charlie, en haar moeder zat geboeid te luisteren. Opeens hoorden ze een luide klap, en ze zagen dat de buizen van de vrachtwagen rolden. Aan de zijkanten vielen er een paar af, waardoor tegenliggers uit moesten wijken, en de rest van de buizen schoot naar achteren van de dieplader, recht op

Janes Mercedes af. Ze ging langzamer rijden, en Annie slaakte een gil toen ze drie buizen op hen af zag komen. Instinctief pakte ze haar moeder beet, en ze riep keihard 'Mam!' maar het was al te laat. Het was net een filmscène die ze niet stop kon zetten. Annie zag de buizen door de voorruit van de auto gaan, en op dat moment verloor Jane de macht over het stuur, en kwam hun auto op de andere weghelft terecht. Annie hoorde zichzelf gillen en probeerde een ruk aan het stuur te geven. Overal om hen heen klonk het geluid van metaal dat werd geplet, brekend glas en gierende remmen. Ze keek opzij en zag haar moeder niet meer. Het portier aan de andere kant stond open, en de auto reed nog steeds in volle vaart. In een flits zag Annie de bestuurder van de auto waar ze tegenaan botsten, en het volgende moment werd alles zwart en verloor ze het bewustzijn.

Twee van de stalen buizen hadden zich dwars door hun auto geboord, waarna de Mercedes in een wilde slingerbeweging twee tegemoetkomende voertuigen had geraakt. Auto's achter en voor hen kwamen met gillende remmen tot stilstand, en er ontstonden vrijwel meteen files. Iemand belde de politie.

Er was geen beweging in de auto's die waren geraakt, en de vrachtwagenchauffeur stond huilend langs de kant van de weg, kijkend naar het bloedbad dat zijn truck had aangericht. Tegen de tijd dat de politie ter plaatse was, was hij in een shock en kon hij geen woord meer uitbrengen. De brandweer arriveerde, en ambulances en politieauto's. De bestuurders van alle drie de voertuigen waren dood, samen met vijf passagiers. Er was maar een overlevende, en de brandweer had er een halfuur voor nodig om haar uit de auto te bevrijden. Ze was geraakt door de stalen buizen, en ze was bewusteloos toen de ambulance haar wegbracht. De andere slachtoffers werden uit hun auto's gehaald en neergelegd op het asfalt, toegedekt met zeildoek, in afwachting van meer ziekenwagens. Er ontstonden kilometerslange files, en de politie ter plaatse was somber. Er gebeurden wel vaker verkeersongelukken op deze feestdag, maar zoveel dodelijke slachtoffers maakten ze zelden mee. Jane was uit de auto gevlogen toen de buizen de Mercedes raakten, en was op slag gedood. En toen Annie naar de spoedeisende hulp van het Bridgeport Hospital werd gereden, hing haar leven aan een zijden draadje.

Thuis genoten haar zussen en vader in onwetendheid van een warme zomerdag, gezellig kletsend rond het zwembad. Ze verwachtten hun moeder en zus elk moment terug, en hadden er geen flauw idee van dat ze hun moeder nooit meer zouden zien, en dat hun zus vocht voor haar leven.

Hoofdstuk 6

Twee politiemannen belden kort na halfeen aan bij de familie Adams. Ze waren weggegaan van de plaats van het ongeluk nadat Annie was afgevoerd in de ambulance. Janes rijbewijs was gevonden in haar handtas in de auto, en uit dat van Annie maakten ze op dat ze haar dochter was, aangezien het adres hetzelfde was. In haar handtas zat eveneens een Italiaans rijbewijs. Zo nodig kon de politie de naaste familie telefonisch op de hoogte brengen als er een ongeluk was gebeurd, maar Chuck Petri, de leidinggevende ter plaatse, vond dat onmenselijk. Als zijn vrouw of dochter iets mocht overkomen, zou hij willen dat iemand hem dat persoonlijk kwam vertellen, niet middels een telefoontje. Vandaar dat hij twee agenten naar het huis van de familie stuurde, terwijl hij zelf achterbleef om de chaotische verkeerssituatie te reguleren. De auto's werden op een rijstrook stapvoets langs de ravage en de afgedekte lichamen geleid, en het verkeer op de snelweg zou nog uren vaststaan. De twee agenten die aanbelden waren zichtbaar nerveus. De een was een groentje die nog nooit zoiets als dit had gedaan. Zijn oudere collega en partner had beloofd het woord te voeren als er iemand opendeed.

Het duurde een paar minuten voordat er iemand naar de deur kwam; iedereen zat bij het zwembad en daar hoorde je de bel niet goed. Sabrina had net gezegd dat ze zich afvroeg waar hun moeder en Annie bleven. Ze waren nu bijna een uur weg, veel langer dan nodig was om even naar de supermarkt te gaan. Misschien was die winkel toch dicht geweest en hadden ze de boodschappen ergens anders moeten halen. Tammy was in de keuken om iets te drinken te halen toen ze de bel hoorde. Ze deed de voordeur open en zag de twee agenten door de hordeur staan. Haar hart begon meteen te bonzen, maar ze hield zichzelf voor dat het niet zo dreigend hoefde te zijn als het eruitzag. Misschien hadden de buren last van spetters op hun ramen van de tuinsproeier, of maakten de honden te veel kabaal. Dat moest het zijn. De jongste van de twee glimlachte krampachtig naar haar, en zijn oudere collega keek haar met somber gefronste wenkbrauwen aan.

'Wat kan ik voor u doen, heren?' Tammy keek van de een naar de ander en probeerde zichzelf in stilte gerust te stellen. 'Woont hier ene Mr. James Adams?' vroeg de oudste. Volgens hun gegevens was hij Janes man. Zijn jongere collega had het opgezocht tijdens de rit.

'Zeker,' antwoordde Tammy beleefd, en ze ging opzij om de twee binnen te laten. Binnen was het koel, bijna koud. Hun moeder zette de airconditioning altijd op vol vermogen. 'Ik zal hem even halen. Kan ik zeggen waar het over gaat?' Ze wilde het zelf graag weten, maar opeens stond haar vader achter haar, alsof hij had aangevoeld dat er belangrijk bezoek was. Niet-begrijpend keek hij naar de twee geüniformeerde agenten.

'Mr. Adams?'

'Ja. Wat is er aan de hand?' Tammy zag dat hij bleek wegtrok, terwijl Sabrina en Candy net aan kwamen lopen.

'Kan ik u even alleen spreken, meneer?' vroeg de agent, die keurig zijn pet had afgezet. Tammy zag dat hij kaal was. Hij had een vriendelijk gezicht en was ongeveer net zo oud als hun vader. Zijn collega zag eruit als een jaar of veertien.

Zonder een woord te zeggen nam hun vader de agenten mee naar de bibliotheek, waar hij en hun moeder in de winter graag zaten. Het was een mooie kamer, met houten lambriseringen, een open haard en kasten met zeldzame boeken die ze door de jaren heen hadden verzameld. Er stonden twee comfortabele banken, en een aantal leren leunstoelen. Jim nam plaats op een van de stoelen en gebaarde naar de bank. Hij had geen flauw idee wat er kon zijn. Opeens kwam de krankzinnige gedachte bij hem op dat een van hen gearresteerd zou worden. Misschien had een van de meisjes iets doms gedaan, al hoopte hij van niet. Candy was nog jong, en mogelijk zo onbezonnen geweest om drugs te smokkelen uit Parijs, of anders Annie, in de geest van haar artistieke leven. Het was niet leuk, maar iets anders kon hij niet bedenken. Zijn dochters stonden in de gang voor de deur en keken elkaar zorgelijk aan.

De oudste agent haalde diep adem, zijn pet in zijn handen geklemd. Het was een tijd geleden dat hij zoiets als dit had gedaan, en het viel hem zwaar. 'Het spijt me dat ik slecht nieuws breng, meneer. Er is een ongeluk gebeurd, een minuut of twintig geleden, op Highway I, zeven kilometer hiervandaan.'

'Een ongeluk?' Jim keek wezenloos, en op de gang pakte Sabrina geschrokken de handen van haar twee zussen beet. Het drong niet tot hun vader door.

'Ja, meneer, het spijt me. We wilden het u persoonlijk vertellen. Een vrachtwagen heeft zijn lading verloren. Een partij stalen buizen is losgeraakt en heeft een frontale botsing van drie auto's veroorzaakt. Een aantal buizen is door de voorruit van een van de auto's geschoten. De bestuurster was Jane Adams-Wilkinson, geboortedatum 11 juli 1950. Volgens onze gegevens bent u haar naaste familie. Ik ga ervan uit dat ze uw vrouw was.' Zijn stem stierf weg.

Jim staarde hem vol afschuw aan. 'Wat bedoelt u, ze "was" mijn vrouw? Ze is nog steeds mijn vrouw!' viel hij uit.

'De buizen zijn door de voorruit gegaan, waardoor zij uit de auto werd geslingerd. De auto is vervolgens frontaal in botsing gekomen met twee andere voertuigen. Ze was op slag dood.' Er was geen manier om het voorzichtig te brengen, maar de woorden klonken lelijk en hard.

'O, mijn god... o, mijn god.' Jims gezicht vertrok van pijn toen het eindelijk tot hem doordrong wat er was gebeurd.

De meisjes hoorden een snik in de kamer. Ze hielden het niet langer uit en stormden naar binnen, Sabrina voorop, gevolgd door de andere twee. Ze hadden alleen 'op slag dood' opgevangen, maar ze wisten nog niet wie - Annie, hun moeder, of allebei. Wanhopig en bang keken ze naar hun huilende vader. Candy was al in tranen, hoewel ze nog niet wist om wie of wat ze huilde.

'Wie is er dood? Wat is er gebeurd?' vroeg Sabrina.

'Mama,' zei hun vader met verstikte stem. 'Er is een ongeluk gebeurd... een frontale botsing... stalen buizen zijn van een vrachtwagen gevallen...' Tammy en Sabrina kregen ook meteen tranen in hun ogen. In paniek keek Sabrina naar de agent, die hen condoleerde met het verlies van hun moeder.

'Wat is er met mijn zus gebeurd? Ze zat bij mijn moeder in de auto. Haar naam is Annie.' Ze durfde zelfs niet te denken dat ze allebei waren omgekomen. Met ingehouden adem wachtte ze op het antwoord.

'Ze leeft nog. Ik wilde het uw vader net vertellen, maar hij moest eerst even bijkomen.' De agent keek hen een voor een verontschuldigend aan, terwijl het groentje moeite had zijn tranen in bedwang te houden. Dit was nog erger dan hij had gedacht. Dit waren echte mensen, en het ging om hun moeder. Je zou het niet zeggen, maar hij was net zo oud als Candy. Hij had drie zussen, van ongeveer dezelfde leeftijd als zij, en zijn moeder was net zo oud als die van hen. 'Ze is zwaargewond geraakt en naar het Bridgeport Hospital gebracht. Ze was buiten bewustzijn toen ze uit de auto werd gehaald. Het is een wonder dat ze nog leeft - ze is de enige overlevende in de drie betrokken voertuigen.' Er waren in totaal acht mensen omgekomen, maar dat vertelde hij niet. Omdat Annie nog leefde, had hij hen als eerste op de hoogte willen brengen, zodat ze zo snel mogelijk naar het ziekenhuis konden gaan.

'Wat is er met haar gebeurd? Komt het weer goed?' zei Tammy snel. Candy stond snikkend naast haar en zag eruit als een veel te grote kleuter van vijf.

'Haar toestand was kritiek toen ze werd weggebracht. Ik wil u wel naar het ziekenhuis brengen. Of ik kan voor u uit rijden met de sirene aan, als u liever uw eigen auto neemt.'

Jim staarde hem nog steeds ongelovig aan. Bijna vijfendertig jaar samen met een vrouw van wie hij sinds de dag dat hij haar had leren kennen innig had gehouden, en nu, van het ene moment op het andere, door een stompzinnig verkeersongeluk, was ze er niet meer. Het drong niet eens tot hem door wat er over Annie werd gezegd. Hij kon alleen nog maar aan zijn vrouw denken.

'Ja,' zei Sabrina voordat iemand anders kon reageren, 'we rijden achter u aan.' De agent knikte, en zij en Tammy kwamen onmiddellijk in actie. Ze renden naar boven om hun handtas te pakken, en met een vooruitziende blik nam Sabrina haar moeders adresboekje en de gastenlijst mee, want ze moesten het feest van die avond afzeggen. Tammy controleerde of alle honden binnen waren en haalde flessen water uit de koelkast om mee te nemen. Even later renden ze allemaal naar hun vaders auto, een grote Mercedes. Sabrina kroop achter het stuur, en haar vader kwam naast haar zitten. Candy en Tammy schoven op de achterbank, en de portieren sloegen dicht. Sabrina kon alleen maar denken dat Annie misschien al dood zou zijn voordat zij er waren. Ze bad in stilte dat ze zou blijven leven.

De agenten zetten de sirene aan voordat ze de oprit verlieten en in hoge vaart wegreden, met Sabrina vlak achter hen aan. Op de snelweg reden ze honderdtwintig, en ze volgde gedurende de hele rit op een paar meter afstand. In luttele minuten waren ze bij het ziekenhuis.

'Waarom heb ik de boodschappen niet voor haar gedaan? Ik had het makkelijk kunnen doen. Het is niet eens bij me opgekomen om het haar te vragen.' Hij gaf zichzelf de schuld, en huilde onophoudelijk. Sabrina parkeerde de auto, bleef even naar hem kijken en nam hem toen in haar armen.

'Als je dat had gedaan, zou zij nu huilen om jou, pap. Het is gebeurd. We hebben het er later wel over. We moeten nu eerst weten hoe het met Annie is, en ervoor zorgen dat ze zich erdoorheen slaat.' Sabrina hoopte dat ze er minder ernstig aan toe was dan ze allemaal vreesden. Met een beetje geluk zou hun zus worden gespaard. Het was al erg genoeg dat ze hun moeder hadden verloren, ondenkbaar in feite, maar op dit moment ging het om Annie.

Ze wachtte totdat de anderen waren uitgestapt, wat een eeuwigheid leek te duren, sloot de auto af, en zwaaide naar de agenten om hen te bedanken voor hun hulp. Ze renden het ziekenhuis binnen, rechtstreeks naar het traumacentrum, waar Annie volgens de vrouw achter de balie heen was gebracht. Sabrina stoof door de gang, met Candy en Tammy op haar hielen. Haar vader vormde de achterhoede. Sabrina wilde hem wel troosten, maar Annie ging voor. Voor hun moeder konden ze niets meer doen. Toen ze op de afdeling kwamen, verwachtte Sabrina op de een of andere manier dat hun moeder daar op hen stond te wachten en tegen hen zou zeggen dat het goed zou komen met Annie. De werkelijkheid was heel anders.

De dienstdoende arts kwam onmiddellijk naar hen toe nadat Sabrina hun naam had opgegeven. Hij vertelde dat Annie op de rand van de dood balanceerde en zo snel mogelijk geopereerd moest worden om de druk op haar hersenen te verminderen. Hij keek hen een voor een aan, en draaide niet om de hete brij heen. Annies verwonding was het ergst in het deel van de hersenen dat haar gezichtsvermogen bepaalde.

'Ik weet niet of we haar gezichtsvermogen kunnen behouden,' zei hij onomwonden. 'Op dit moment vind ik het belangrijker om haar leven te redden.'

'Wij ook,' zei Tammy.

'Ze schildert!' riep Candy ontzet uit. 'U moet ervoor zorgen dat ze kan blijven zien!'

Hij knikte maar zei niets, en liet hen op een lichtbak de CT-scan en de röntgenfoto's zien. Hij vertelde dat ze wachtten op de best mogelijke hersenchirurg en oftalmoloog. Die waren allebei opgeroepen. Omdat het een feestdag was, hadden ze geen van beiden dienst, maar gelukkig was het gelukt om hen te bereiken. De hersenchirurg had gebeld om te zeggen dat hij onderweg was, en ze hadden de oogchirurg net te pakken gekregen op een barbecue met vrienden. Hij had gezegd dat hij er over minder dan een halfuur zou zijn. Intussen werd Annie in leven gehouden. Onderweg naar het ziekenhuis had ze twee keer een hartstilstand gehad, en ze kon niet zelfstandig ademhalen. Maar haar hersengolven waren normaal. Voor zover ze het konden beoordelen, was er tot nu toe geen sprake van ernstig hersenletsel. De zwelling in haar hersenen zou binnen korte tijd problemen veroorzaken, maar de arts maakte zich het meest zorgen om haar ogen. Als ze het ongeluk overleefde, was er een goede kans dat haar hersenen weer normaal zouden functioneren, maar hij kon zich niet voorstellen dat ze haar gezichtsvermogen konden redden. Mogelijk waren haar oogzenuwen onherstelbaar beschadigd. Maar soms gebeurde er een wonder, en dat hadden ze nu nodig.

De chirurg kwam binnen terwijl ze naar de hersenfilm keken. Nadat hij er zelf goed naar had gekeken, legde hij uit wat de procedure zou zijn, wat de risico's waren, en hoe lang de operatie waarschijnlijk zou duren. Ook hij wond er geen doekjes om, en hij zei dat ze er rekening mee moesten houden dat Annie tijdens de operatie zou overlijden. Maar er was geen andere keus. Zonder een operatie om de zwelling te verminderen, kon Annie doodgaan of ernstig hersenletsel oplopen.

'Dat zou Annie vreselijk vinden,' fluisterde Tammy tegen haar zussen. Ze gaven toestemming voor de operatie, en Sabrina en Tammy ondertekenden de formulieren. Hun vader was niet in staat iets anders te doen dan op een stoel in de wachtkamer te zitten, huilend om zijn vrouw. Zijn dochters waren bang dat hij een hartaanval zou krijgen, en Candy zei dat ze moest gaan zitten omdat ze het gevoel had dat ze flauw zou vallen. Candy en hun vader zaten naast elkaar, hand in hand, allebei in tranen. Sabrina en Tammy waren even erg geschrokken als zij, maar ze waren wel in staat om na te denken en beslissingen te nemen.

Kort nadat de hersenchirurg was vertrokken om Annie te onderzoeken, kwam de oogchirurg binnen. Hij bekeek de filmpjes en legde uit dat dit soort chirurgie uiterst nauw luisterde. Hij was eerlijk tegen hen en noemde de kans dat hij Annies gezichtsvermogen kon redden vrijwel nihil, maar hij vond het de moeite van het proberen waard. De beide chirurgen zouden in totaal zes tot acht uur bezig zijn met opereren, en ze waarschuwden opnieuw dat hun zus de operatie misschien niet zou overleven. Haar toestand was zeer kritiek.

'Mogen we haar zien voordat de operatie begint?' vroeg Tammy aan de dienstdoende arts.

Hij knikte. 'Ze is er heel slecht aan toe. Zijn jullie er sterk genoeg voor?'

Sabrina en Tammy knikten allebei, en ze liepen naar hun vader en Candy om te vragen of zij Annie nog wilden zien voordat de operatie begon. Ze zeiden het niet, maar het was misschien wel de laatste keer dat een van hen haar levend zou zien. Hun vader schudde zwijgend zijn hoofd en sloeg zijn ogen neer. Hij had al veel meer te verwerken dan hij aankon, en hij had te horen gekregen dat hij het lichaam van zijn vrouw moest identificeren, beneden in het mortuarium.

Ontzet keek Candy haar twee oudere zussen aan, en ze begon nog harder te huilen. 'O mijn god, dat kan ik niet... O, mijn god... Annie... en mama.'

Hun kleine zusje stortte volledig in, wat hen geen van beiden verbaasde. Ze lieten Candy en hun vader in de wachtkamer achter en volgden de arts naar het traumacentrum.

Annie lag in een met gordijnen afgeschermd bed, te midden van een woud van slangen en monitors. Haar gezicht was zwaar gehavend, en een van haar jukbeenderen was gebroken. Erliepenschrammen over haar beide armen, en ze had een diepe snee in haar ene schouder, die was ontbloot. Haar neus was afgeplakt met tape, en de slang van het beademingsapparaat stak uit haar mond. Vier verpleegsters en twee artsen stonden om haar bed en hielden de monitors nauwlettend in de gaten. Haar bloeddruk was gedaald, en ze vochten om haar in leven te houden. Tammy en Sabrina wilden hen niet voor de voeten lopen, en de arts gaf aan waar ze konden staan. Ze konden alleen een voor een naar haar toe. Sabrina raakte zacht haar hand aan en drukte kusjes op haar vingers, terwijl de tranen over haar wangen stroomden.

'Kom op, Annie, lieve meid... je kunt het... je moet volhouden, meisje, voor ons allemaal. We houden van je. Je wordt weer beter. Je moet een grote meid zijn. We zijn allemaal bij je.' Opeens moest ze aan vroeger denken, toen zij dertien was en Annie vijf, en ze haar zusje mee had genomen naar de speeltuin. Ze was op de wip geklommen toen Sabrina niet keek, en eraf gevallen. Sabrina was in alle staten geweest, en een moeder die ze kende had hen naar het ziekenhuis gebracht, waar ze haar moeder had gebeld om te vertellen dat Annie haar arm had gebroken. Haar moeder was niet boos en maakte haar geen verwijten - ze prees Sabrina omdat ze niet in paniek was geraakt en had ervoor gezorgd dat Annie naar het ziekenhuis werd gebracht. Ze zei dat het haar ook had kunnen overkomen. Kinderen kregen nu eenmaal ongelukjes. Het was een les voor haar om de volgende keer beter op te letten, maar het had toch kunnen gebeuren. En ze complimenteerde Annie dat ze zo flink was. Ze had hun geen standje gegeven omdat ze dom of onoplettend waren geweest. Het had haar voor het eerst de ogen geopend voor wie haar moeder was, hoe ze met dingen omging, en hoe liefhebbend en tolerant ze was. Ze was het voorval nooit vergeten, maar had er al heel lang niet meer aan gedacht. 'Je moet flink zijn, Annie. Net als die keer dat je je arm had gebroken.' Dit was zo veel erger, en het was niet te bevatten dat Annie misschien blind zou worden. Maar het ergste zou zijn dat ze doodging. Sabrina was bereid om met alles genoegen te nemen, zelfs als Annie hersenletsel opliep en de rest van haar leven invalide zou zijn. Ze zouden nog net zo veel van haar houden. Nadat ze nog een paar kusjes op haar hand had gedrukt, stond ze haar plaats af aan Tammy, die stilletjes huilend naar haar stond te kijken. Ze kon nauwelijks praten.

'Je hebt gehoord wat Brina zei, Annie... ze geeft ons ervan langs als jij het niet haalt.' Daar had ze haar op een na jongste zus vroeger altijd mee gedreigd. Het leeftijdsverschil tussen haar en Annie was het kleinst. Sabrina was acht jaar ouder dan Annie, en vijf jaar ouder dan Tammy. Als kinderen was dat een groot verschil geweest, maar nu telde het niet meer. 'Wees een grote meid, Annie. We zijn er allemaal als je weer bijkomt. Ik hou van je... vergeet dat niet.' Tammy's stem brak en ze moest weglopen.

Sabrina sloeg een arm om haar heen, en samen liepen ze terug naar de wachtkamer. Hun vader en Candy zaten nog in precies dezelfde houding, alleen waren ze er zo mogelijk nog slechter aan toe dan daarvoor. Dat bracht Tammy op een idee.

Ze zocht het nummer van hun huisarts op in het adresboekje van haar moeder, toetste het in op haar mobiele telefoon en liep discreet bij de anderen vandaan. Via de doktersdienst kon ze hem thuis bereiken, en ze legde uit wat er was gebeurd. Ze vroeg of hij naar het ziekenhuis kon komen om het lichaam van haar moeder te identificeren, zodat haar vader het niet hoefde te doen. Ze wilde niet dat een van hen zich haar zo zou herinneren, en de dienstdoende arts had haar gewaarschuwd dat hun moeder er door haar zware verwondingen vreselijk uitzag. De huisarts beloofde dat hij direct zou komen. Ze vertelde hem dat haar vader en jongste zus er niet best aan toe waren, en dat het misschien verstandig was om hun iets kalmerends te geven, als hij het daar tenminste mee eens was.

'Uiteraard. En hoe is het met jou?' informeerde hij bezorgd. 'Ik weet het niet,' zei Tammy in alle eerlijkheid, en ze keek naar Sabrina, die met haar mee was gelopen. 'We zijn allemaal in shock, denk ik. Het is heel zwaar, en we weten niet eens of Annie blijft leven.' Ze legde uit dat ze een zware operatie moest ondergaan, en hij beloofde dat hij er binnen een uur zou zijn, zodat hij in elk geval morele steun kon geven. Het was tenminste iets, en hij zou hun vader verlossen van de afschuwelijke taak om de stoffelijke resten van zijn innig geliefde Jane te identificeren.

Tammy liet haar vader weten dat de huisarts zou komen, en dat hij hun moeder zou identificeren. Daarna kon haar lichaam worden opgehaald door een begrafenisondernemer, maar daar konden ze voorlopig nog niet aan denken. Ze waren te erg geschrokken van alles wat er was gebeurd, en te bezorgd om Annie. Terwijl Tammy aan de telefoon was, had de dienstdoende arts de anderen laten weten dat Annie naar de operatiekamer was gebracht en dat de operatie over een paar minuten zou beginnen. Hij beloofde hen op de hoogte te brengen zodra er nieuws was, maar waarschuwde opnieuw dat de operatie vele uren zou gaan duren.

'Moet ik geen afscheid van haar nemen?' vroeg hun vader toen Tammy vertelde dat de huisarts hun moeder zou identificeren om hem die zware opgaaf te besparen.

Tammy aarzelde voordat ze antwoord gaf. Ze zocht naar de juiste manier om het te zeggen, zodat ze hem het schuldgevoel kon besparen. 'Dat denk ik niet, papa,' zei ze. 'Ik denk niet dat mama zou willen dat je haar de laatste keer zo ziet. Je weet hoe ze eruitziet, en hoe mooi ze was. Ze zou je geen verdriet willen doen.' Ze deed haar uiterste best om haar tranen te bedwingen. Het leek wel alsof ze alleen nog maar kon huilen.

'Kan ik haar dan niet meer omhelzen?' Het was hartverscheurend voor zijn dochters om hem die vraag te horen stellen en de gepijnigde uitdrukking in zijn ogen te zien. Hij was een gebroken man. Die ochtend was hij nog de levendige, knappe en jeugdige vader die ze altijd hadden gekend, en van het ene moment op het andere was hij veranderd in een bange, gekwelde oude man.

'Jawel, papa,' zei Sabrina geduldig, 'natuurlijk kan dat, maar ik denk dat het heel erg naar voor je zou zijn, en voor mama ook. Soms kunnen we geen afscheid nemen van de mensen die we liefhebben. Als ze was omgekomen bij een vliegtuigongeluk, zou je haar ook niet kunnen omhelzen. Er is nu alleen nog een omhulsel over, niet mama, niet Jane. Ze is er niet meer, pap. Als je afscheid van haar wil nemen, dan kan dat. Niemand houdt je tegen. Ik denk alleen niet dat mama het gewild zou hebben.' Ze had er altijd alles aan gedaan om hem gelukkig te maken, en ze zou het vreselijk vinden om hem nog meer verdriet te bezorgen.

'Misschien heb je gelijk,' zei hij zacht, en het leek een opluchting voor hem te zijn.

Even later kwam de huisarts binnen. Hij was een grote steun voor Jim en de meisjes, hij leefde mee, troostte hen, toonde sympathie en warmte. Hij gaf Sabrina een potje valium en zei dat ze allemaal zo nodig een pilletje konden slikken.

Het leek hem een goed idee als hun vader er meteen een nam, en hij stelde voor dat iemand hem naar huis zou brengen. Zijn gezondheid was goed, maar hij had altijd een lichte hartruis gehad, en hij had die dag erg veel meegemaakt. Hij kon zien dat Candy het ook moeilijk had. Ze had die middag twee keer een aanval van hyperventilatie gehad, en ze zei dat ze misselijk was. Elke keer dat ze ging staan, had ze het gevoel dat ze moest overgeven. Sabrina gaf hun allebei een valium met een bekertje water, en ze overlegde op gedempte toon met Tammy toen de huisarts naar beneden ging om Jane te identificeren. Hij vroeg de meisjes of ze al een begrafenisondernemer hadden gebeld, en ze vertelden dat daar geen tijd voor was geweest omdat ze meteen naar het ziekenhuis waren gegaan. Ze hadden helemaal niemand gebeld. Geen van hun beide ouders hadden broers of zussen, en hun grootouders waren al jaren dood. De hele familie was in het ziekenhuis. Alle beslissingen moesten ter plaatse worden genomen. Aangezien hun vader en Candy op instorten stonden, kwam alles op Sabrina en Tammy neer, al hadden ze nog zo veel verdriet.

De huisarts had hun de naam van een begrafenisondernemer gegeven, en Sabrina belde direct. Ze zouden proberen
de volgende dag langs te komen om alles te bespreken, maar de situatie was lastig omdat de toestand van hun zus kritiek was. Ze hoopte dat er niet twee begrafenissen georganiseerd moesten worden. Eentje was al erg genoeg. Sabrina weigerde te denken dat Annie ook dood zou gaan.

'Een van ons moet hen naar huis brengen,' zei Tammy. Ze stonden naast de waterkoeler op de gang met elkaar te praten. Candy en hun vader begonnen een beetje suf te worden van de valium, en hun vader viel bijna in slaap. Het was allemaal veel te veel voor hem.

'Ik wil jou niet alleen laten,' zei Sabrina zorgelijk. 'Ik wil ook hier zijn voor Annie.'

'Dat kan niet,' zei Tammy praktisch. Ze was pragmatisch en had gezond verstand, zelfs in deze moeilijke en emotionele omstandigheden. Maar Sabrina was ook nuchter. Al zagen ze er heel verschillend uit, wat hun karakter betreft waren ze echte zussen, en ze hadden veel van hun moeder. Zij zou net zo hebben gehandeld als haar dochters. 'Ze kunnen niet hier blijven. We moeten ze naar huis brengen en in bed stoppen. Ik vind dat jij en ik hier om beurten moeten zijn. Het heeft geen zin om allebei hier te zijn, en we kunnen papa en Candy niet alleen thuis laten. Ze zijn er veel te slecht aan toe. En de operatie gaat nog uren duren. Waarschijnlijk zijn ze vanavond om negen of tien uur pas klaar.' 'Zal ik het aan Chris vragen? Hij kan vanavond bij hen blijven, zodat jij terug kunt komen als Annie uit de operatiekamer komt. Hij kan het goed vinden met papa. En hij zou toch komen, voor het feest.'

'O Jezus, we moeten iedereen afbellen.' Het feest had over een paar uur zullen beginnen, en ze wilden geen honderd mensen op de stoep.

'Als jij Candy en papa naar huis brengt,' stelde Sabrina voor, 'dan blijf ik hier en ga ik iedereen bellen. Ik heb toch niets te doen. Ik wil hier gewoon zijn voor als er iets misgaat.' Tammy wilde ook liever blijven, maar Sabrina's voorstel klonk zinnig.

'Oké. Als Chris het niet vervelend vindt, kan hij thuis blijven, en dan kom ik terug om samen op het eind van de operatie te wachten. Of misschien kun jij tegen die tijd wel naar huis als Annie dan buiten levensgevaar is.'

'Ik ben bang dat het niet zo snel zal gaan,' verzuchtte Sabrina. 'Ik denk dat de onzekerheid nog wel een tijd zal duren.'

'Ik denk dat je gelijk hebt,' zei Tammy verslagen. Ze waren allebei kapot. Het hielp alleen om dingen te doen; zo was hun moeder ook geweest. Annie en Candy leken meer op hun vader, ze waren dromers, overgevoelig, hoewel Tammy haar vader nooit in dat licht had gezien. Ze had altijd aangenomen dat hij sterk was, maar nu zag ze dat hij zonder hun moeder als een kaartenhuis in elkaar stortte. De klap was nog vers, maar ze had toch verwacht dat hij meer ruggengraat zou tonen.

Samen liepen ze terug naar Candy en hun vader om te vertellen dat de huisarts het beter vond dat ze naar huis gingen. De komende uren was er geen nieuws te verwachten over Annie, althans dat hoopten ze. Sabrina legde uit dat Tammy hen naar huis zou brengen.

'Wat doen we met het feest?' vroeg hun vader. Hij had het net pas bedacht.

'Ik ga de mensen afbellen, pap.' Het was een afschuwelijke manier om hun vrienden het nieuws te vertellen, maar ze hadden geen keus. 'Ik heb mama's adresboekje bij me.' Ze haalde het uit haar tas om het hem te laten zien, en hij kreeg tranen in zijn ogen.

'Ik weet niet waar de gastenlijst is,' kraakte hij hees.

Candy zat naar hem te staren, haar pupillen zo groot alsof ze stoned was. Ze woog zo weinig dat de valium een sterk effect op haar had. Ze had dezelfde dosis genomen als haar vader, ze was bijna net zo lang, maar de helft van zijn gewicht. Sabrina had er niet aan gedacht om de dosering aan te passen, want ze wist dat Candy wel vaker valium slikte als ze van streek was, meestal over een jongen of als er een crisis was tijdens een shoot.

'Die heb ik ook, pap.' Opeens was het alsof ze tegen een oude man praatte. 'Maak je nou maar nergens zorgen over. Ga lekker naar huis en doe het rustig aan. Tammy brengt je thuis.' Sabrina en Tammy omhelsden elkaar lang en innig, en ze barstten allebei weer in snikken uit. Even later liepen hun vader en Candy met haar mee naar buiten, als dociele kinderen.

Zodra ze weg waren, belde Sabrina Chris. Hij stond op het punt om de deur uit te gaan en vroeg of ze soms iets was vergeten mee te nemen. Hij klonk opgewekt en had niet meteen door dat er iets aan de hand was. Sabrina had tot nu toe alleen nog maar beverig hallo gezegd.

'Je moet meteen komen,' zei ze, en dat bracht hem in verwarring.

'Ik wilde net weggaan. Waarom is er haast bij? Is er iets?' Hij had geen idee wat het zou kunnen zijn, tenzij de honden al het eten voor het feest hadden opgegeten. Beulah was ertoe in staat.

'Ik... eh...' begon ze met een door tranen verstikte stem, en opeens was het gedaan met haar kalmte en gespeelde zakelijkheid en was zij ook helemaal kapot. Ze kon niet lang genoeg ophouden met huilen om het hem te vertellen, en hij luisterde hevig geschrokken naar haar gesnik. Zo had hij Sabrina nog nooit meegemaakt. Ze was altijd zo kalm en beheerst.

'Schatje... wat is er... vertel het me... rustig nou... Ik kom er nu meteen aan.' Hij tastte volkomen in het duister.

'Ik... eh... Chris... mijn moeder... en Annie...'

Zijn hart begon te bonzen toen hij het haar hoorde zeggen, en er kwam een angstig voorgevoel opzetten. Hij hield net zoveel van haar familie als van de zijne, misschien zelfs meer. Haar ouders waren veel aardiger voor hem, en hij had niets dan goede herinneringen aan de jaren dat hij hen nu kende. Hij durfde de vraag bijna niet te stellen. 'Wat is er gebeurd?'

'Ze hebben een ongeluk gehad, een paar uur geleden.' Ze haalde diep adem, maar haar stem bleef trillen en de tranen bleven stromen. Bij hem kon ze het eindelijk allemaal kwijt, en nu was er geen houden meer aan. 'Een frontale botsing, en iets met de lading van een vrachtwagen... Mijn moeder was op slag dood... en Annie...' Ze kon zichzelf er bijna niet toe brengen om het hardop te zeggen. 'Annie wordt op dit moment geopereerd door een hersenchirurg. Haar toestand is kritiek. Ze denken dat ze misschien blind wordt, als ze het al overleeft.'

'O shit... o mijn god... Sabrina, schatje... wat erg... Ik ben er zo snel mogelijk.'

'Nee!' riep ze uit. 'Niet te hard rijden. Alsjeblieft!' En toen begon ze weer te huilen.

'Waar ben je?' Hij wilde dat hij een helikopter had of zichzelf naar haar toe kon stralen. Hij vond het vreselijk dat hij niet bij haar was, en wist dat het minstens drie uur zou duren voordat hij er was, als het tenminste meezat. Op feestdagen stond het verkeer op de Merritt Parkway altijd muurvast.

'In het Bridgeport Hospital. Ik zit in de wachtkamer van het traumacentrum.'

'Wie is er bij je?' Hij was zelf ook bijna in tranen, om haar. Ze waren niet getrouwd, maar hij hield evenveel van haar alsof ze man en vrouw waren, en op dit moment wilde hij niets liever dan bij haar zijn en haar in zijn armen nemen.

'Ik heb Tammy net naar huis gestuurd. Candy en mijn vader zijn helemaal op. We hebben ze valium gegeven. En de operatie gaat tot vanavond laat duren. Het is beter als Tammy en ik elkaar afwisselen.'

'Ik kan bij jou blijven, of op je vader en Candy passen, als je dat liever hebt.'

'Dat hoopte ik al,' zei ze met een zucht. Ze kon altijd op hem rekenen. 'Maar Chris... wil je eerst hier komen? Ik heb je nodig.' Weer barstte ze in snikken uit, en nu kon ze horen dat ook hij in tranen was.

'Sabrina, ik hou van je. Ik vind het zo erg voor je dat je dit moet meemaken. Ik ben er zo snel mogelijk. Je kunt me onderweg bellen op mijn mobieltje, als je wil. Ik ga nu meteen weg. En ik zal voorzichtig rijden, dat beloof ik je.' En toen bedacht hij iets. 'Wat doen jullie met het feest?' Dat moest natuurlijk afgezegd worden, maar hoe? Het was veel te veel tegelijk, voor haar uiteraard ook.

'Ik heb mijn moeders adresboekje bij me. Ik ga iedereen nu bellen.'

'Ik kan je helpen als ik er op tijd ben.' Maar dat zou waarschijnlijk niet lukken. Het feest zou over vier uur beginnen, en hij was zeker drie uur onderweg. 'Ik ben er zo snel mogelijk,' herhaalde hij. 'Ik hou van je, Sabrina.'

Nu al overwoog hij om vrij te nemen van zijn werk, als het kon. Dat was wel het minste wat hij voor haar kon doen, vooral omdat haar moeder over enkele dagen zou worden begraven. Hij hoopte vurig dat Annie zou herstellen. Het was al erg genoeg dat ze hun moeder hadden verloren, en hij moest er niet aan denken dat Annie ook zou overlijden. Of dat ze wel bleef leven maar blind zou zijn. Voor een kunstenaar, tot overmaat van ramp.

Sabrina belde om te beginnen het cateringbedrijf, en daarna iedereen op de lijst. Ze was er twee uur mee bezig, en het was een zware beproeving. Elke keer moest ze vertellen wat er was gebeurd, en al hun vrienden reageerden even geschokt. Veel mensen boden aan om langs te gaan bij haar vader, maar ze zei dat het daar nog te vroeg voor was. Toen hij wegging uit het ziekenhuis, was hij niet in staat geweest om wie dan ook te spreken. Ze had Tammy meerdere keren gebeld, en ze vertelde dat ze gelukkig allebei lagen te slapen, dankzij de valium. Zelf had Tammy niets genomen. Ze wilde wakker blijven, net als Sabrina.

Chris kwam om zes uur binnen, nerveus en heel erg bezorgd om haar. Hij trof haar aan in de wachtkamer, waar ze dof voor zich uit staarde. Annie was inmiddels al vier uur in de operatiekamer. De dienstdoende arts was haar komen vertellen dat de chirurg halverwege was, en dat de operatie tot nu toe naar wens verliep. Haar vitale functies bleven constant, en dat was tenminste iets, maar niet genoeg. Er was nog geen begin gemaakt met de oogchirurgie, aangezien de hersenoperatie voorrang had. Sabrina begon onbedaarlijk te huilen toen Chris haar in zijn armen nam. Ze zaten uren met elkaar te praten, over haar moeder, Annie, haar vader, hen allemaal. Er moest zoveel worden geregeld en voorlopig kon niemand iets doen. Ze konden alleen maar afwachten en bidden voor Annie.

Tammy had de begrafenisondernemer nog een keer gebeld toen ze thuis was, en afspraken gemaakt. Ze vertelde Sabrina dat ze er de volgende ochtend naartoe moesten om een kist uit te zoeken en de tekst voor de rouwkaart door te geven. En ze moesten ook naar de kerk om een dag en tijd voor de begrafenis te bepalen en de muziek te bespreken. Het was een nachtmerrie om er alleen al aan te denken. Hoe was het mogelijk dat hen dit overkwam? Toch was het zo. De werkelijkheid was maar al te pijnlijk.

Om acht uur stuurde Sabrina Chris naar huis om het over te nemen van Tammy. Ze vertelde dat hun vader weer wakker was en huilde, en dat ze erover twijfelde of ze hem nog een valium zou geven. Candy sliep nog. Chris zei tegen Sabrina dat hij iets te eten voor hen zou maken, zodat Tammy terug kon naar het ziekenhuis. Tammy was er een halfuur later, en de twee zusjes zaten zwijgend in de wachtkamer, hand in hand, dicht tegen elkaar aan. Uiteindelijk sloegen ze hun armen om elkaar heen en bleven ze elkaar vasthouden. Ze konden niet dicht genoeg tegen elkaar aan zitten, alsof er dan geen nare dingen konden gebeuren. Of in elk geval niets ergers dan wat ze al hadden meegemaakt.

'Hoe was het met papa toen je wegging?' vroeg Sabrina.

'Hij was blij om Chris te zien. Hij lag te snikken in zijn armen. Die arme man is totaal ingestort. Ik weet niet hoe het moet als we allemaal weer weg zijn.'

'Misschien kan ik een tijdje forenzen,' zei Sabrina peinzend. Het zou heel zwaar zijn met de lange dagen die ze maakte, maar andere mensen deden het ook. Net als hun vader, hoewel hij korter werkte. Hij was al een aantal jaren aan het afbouwen om vaker met zijn vrouw samen te kunnen zijn. En nu? Hij zou elke avond in een leeg huis komen. Dat vond Sabrina een vreselijk idee.

'Dat is bespottelijk. Dat kun je niet doen,' zei Tammy.

'Misschien kan hij bij mij logeren,' opperde ze aarzelend.

'Dat is nog erger. Dan heb je geen leven meer. En hij is geen negentig, verdikkie. Hij is negenenvijftig. Ik weet zeker dat hij hier wil blijven, in zijn eigen huis.'

'Zonder mama? Daar ben ik helemaal niet zo zeker van. Ik begin me af te vragen of hij het wel trekt zonder haar. Ze waren al zo lang met elkaar getrouwd, hij was totaal afhankelijk van haar. Dat heb ik tot vandaag eigenlijk nooit beseft.'

'Je kunt je oordeel niet op vandaag baseren,' zei Tammy hoopvol. 'We verkeren allemaal in een shock. Hij ook. Hij zal moeten leren voor zichzelf te zorgen. Dat kunnen andere mannen van zijn leeftijd ook als ze hun vrouw verliezen, zelfs als ze ouder zijn dan hij. Misschien trouwt hij wel met een andere vrouw.' Ze schrok zelf toen ze het zei, en Sabrina keek haar verontwaardigd aan.

'Doe niet zo mal. Papa? Dat meen je niet. Mama was zijn grote liefde. Hij trouwt nooit met iemand anders. Maar ik ben er evenmin van overtuigd dat hij voor zichzelf kan zorgen.'

'Hij is toch niet invalide. En hij is volwassen. Hij zal het moeten leren, net als ieder ander. Hij kan bij je langs komen, als hij wil, maar vraag hem niet om bij jou te komen wonen. Het zou een ramp voor je zijn, en het is ook niet goed voor hem. Hij was afhankelijk van mama, en dat kun jij niet van haar overnemen, tenzij je je eigen leven opgeeft en een oude vrijster wordt,' voegde Tammy er plagend aan toe.

'Dat ben ik al,' zei Sabrina, en ze lachte die dag voor het eerst.

'Maak er geen gewoonte van,' waarschuwde Tammy, 'anders heb je straks spijt als haren op je hoofd. En het zou ook niet eerlijk zijn tegenover Chris. Het is jouw leven, niet dat van papa. Hij had zijn leven met mama. Nu breekt er een nieuwe fase aan. Misschien moet hij naar een psychiater.' Ze maakten plannen voor zijn leven zonder met hem te overleggen, maar het leidde hen af van het verdriet om de dood van hun moeder en de ongerustheid om Annie.

'Vind je dat we Charlie moeten bellen?' vroeg Sabrina na een lange stilte. Tijdens het wachten op nieuws over Annie tikte de tijd tergend langzaam voorbij.

'Annies Charlie? In Florence?' vroeg Tammy verbaasd.

'Ja. Ik dacht dat hij het misschien zou willen weten. Ik heb begrepen dat ze een behoorlijk serieuze relatie hebben. Annie zegt dat hij geweldig is, heel betrouwbaar. Misschien gaat ze wel met hem mee terug naar New York. Daar hoopte mama op.'

'Heb je hem ooit ontmoet of gesproken?' vroeg Tammy, en Sabrina schudde haar hoofd. 'Dan vind ik dat we moeten wachten. We weten nog niets. Er kan nog van alles gebeuren. We hoeven hem niet onnodig aan het schrikken te maken. Het is niet zomaar iets voor een jongen die haar pas een halfjaar kent, en ze zijn allebei nog jong.' Sabrina knikte. Het klonk redelijk.

Het was bijna tien uur toen de chirurgen eindelijk klaar waren. De operatie had bijna acht uur geduurd, en volgens de beide artsen was alles goed verlopen. Ze had de operatie overleefd. Ze werd nog beademd, maar dat zou over een paar dagen hopelijk niet meer nodig zijn. Ze was jong en sterk, en haar vitale functies waren goed, zelfs tijdens de operatie. Het was gelukt om de druk op haar hersenen weg te nemen, en ze hadden goede hoop dat er geen blijvend letsel zou zijn. Als ze snel bij bewustzijn kwam, was dat een goed teken. Haar toestand was nog steeds kritiek maar, vertelden ze de beide zussen, ze waren voorzichtig optimistisch, afhankelijk van haar herstel in de komende achtenveertig tot tweeënzeventig uur. Dat was het goede nieuws.

En toen kwam het slechte nieuws. Dat hadden ze voor het laatst bewaard. Het belangrijkste was dat ze de operatie had overleefd, en dat de hersenchirurgie goed was verlopen. Maar de oogchirurgie was niet goed gegaan. Haar oogzenuwen waren onherstelbaar beschadigd. De schade was zo ernstig dat zelfs een transplantatie niet zou helpen. Er was geen enkele hoop. Als Annie bleef leven, zou ze blind zijn. Geschokt staarden Tammy en Sabrina de arts aan, zonder een woord uit te brengen. Ze waren te beduusd om zich te kunnen bewegen. Sabrina kon pas na een hele tijd weer praten.

'Ze schildert en is zeer getalenteerd,' zei ze, alsof dat het vonnis zou veranderen, maar dat was niet zo. De oftalmoloog schudde alleen zijn hoofd en zei dat het hem heel erg speet. Hij vond dat ze al van geluk mocht spreken als ze bleef leven, en dat waren de zussen met hem eens. Maar wat voor leven zou ze hebben als ze blind was? Het was ondenkbaar. Ze kenden haar goed genoeg om te weten dat ze waarschijnlijk liever dood zou zijn dan blind. Haar hele leven draaide om kunst en kijken. Wat moest Annie doen als ze dat niet meer had? Haar studie en alles wat ze deed stond in verband met kunst. Het was verschrikkelijk om eraan te denken, maar het zou erger zijn om haar helemaal te verliezen.

'Weet u het heel zeker?' vroeg Tammy zacht.

'Honderd procent,' beaamde de oogchirurg, en hij nam afscheid van hen.

De twee zussen zaten weer alleen in de wachtkamer, hand in hand, en toen begonnen ze allebei zachtjes te huilen, om hun zus en elkaar en zichzelf, om de moeder die hen zo dierbaar was geweest en die ze nooit meer zouden zien. Ze klampten zich aan elkaar vast als twee kinderen die waren verdwaald in een storm. De verpleging zag hen en hield afstand. Ze hadden medelijden met hen. Ze wisten wat ze hadden meegemaakt, en konden zich nauwelijks voorstellen hoe zwaar het moest zijn.

Hoofdstuk 7

Van de artsen kregen ze te horen dat Annie die nacht niet wakker zou worden omdat ze zware kalmerende middelen kreeg toegediend. Dat was nodig om te voorkomen dat ze haar hoofd zou bewegen. Het had dus geen zin om de hele nacht in de wachtkamer te blijven zitten. Annie verkeerde niet in levensgevaar, en de verpleging van de intensive care beloofde dat ze zouden bellen als er zich complicaties voor zouden doen. Ze adviseerden Tammy en Sabrina om naar huis te gaan en de volgende ochtend terug te komen. Ze waren volkomen uitgeput toen ze thuiskwamen. Sabrina was niet meer thuis geweest sinds ze het nieuws te horen hadden gekregen, en Tammy was urenlang in het ziekenhuis geweest. Het was nauwelijks te bevatten dat dit dezelfde dag was waarop ze het huis hadden verlaten om halsoverkop naar het ziekenhuis te gaan. De dag had duizend jaar geduurd, en elk jaar was even vreselijk geweest.

'Hoe is het met Annie?' vroeg Candy toen ze de keuken binnenkwamen. Ze zat half versuft aan de keukentafel met Chris en was nog maar net wakker. Door dat ene pilletje was ze uren onder zeil geweest. Hun vader was weer naar bed gegaan nadat hij op aanraden van Tammy een tweede had genomen. Hij had het fijn gevonden om met Chris te praten, en ze hadden allebei gehuild om Jane. Chris leefde heel erg mee.

'Het gaat goed,' antwoordde Sabrina. 'Ze heeft de operatie goed doorstaan, dus hebben ze ons aangeraden om naar huis te gaan.' Zij en Tammy hadden afgesproken die avond nog niets over haar gezichtsvermogen te zeggen. Het was te veel, nog een zware klap, en dit keer 's avonds laat. Ze zouden pas de volgende dag vertellen dat Annie voorgoed blind was.

'Hoe is het met haar ogen?' drong Candy aan.

'Dat weten we nog niet,' zei Tammy snel. 'Morgen horen we meer.'

Chris keek naar haar gezicht en toen naar Sabrina. De manier waarop Tammy het had gezegd beviel hem niet, noch de blik in Sabrina's ogen, maar hij stelde geen vragen, en Candy evenmin. Ze knikte alleen en nam een lange teug water, terwijl de honden door de keuken scharrelden. Chris had ze eten gegeven en een paar keer uitgelaten. Verder had hij weinig te doen gehad, aangezien Jim en Candy vrijwel de hele tijd hadden geslapen. Hij had voor zich uit gestaard, nagedacht en met de honden gespeeld. Uit vrees dat hij Sabrina zou storen, had hij haar niet gebeld en gewoon afgewacht totdat ze thuis zou komen. Officieel klonk het goed. Persoonlijk had hij zijn twijfels, maar dat zei hij niet hardop. Hij was er om te helpen, niet om zich met de gang van zaken te bemoeien.

Hij stelde pas vragen toen Sabrina en hij alleen waren op haar kamer, met de deur dicht. Candy sliep die nacht bij Tammy. Ze hadden elkaar nodig. 'Gaat het echt goed met je zus?' vroeg hij bezorgd.

Ze staarde hem een tijdje zwijgend aan. 'Wat haar hersenen betreft wel, denk ik. Voor zover het goed kan gaan na hersenchirurgie.'

'En de rest?' vroeg hij zacht.

Ze ging op het bed zitten en slaakte een zucht. Ze had zelfs geen tranen meer over. Ze was totaal gesloopt, en alleen dankbaar dat Annie nog leefde. Hopelijk zou ze het overleven. Ze had hoofdpijn van het huilen. 'Ze is blind. Ze kunnen er niets aan doen. Als ze blijft leven, is ze voorgoed blind.' Meer kon ze niet zeggen. Ze keek naar hem, en in haar ogen stond het verdriet om Annie te lezen. Het leek bodemloos en onmetelijk. Ze kon zich niet voorstellen wat voor soort leven Annie zou hebben zonder haar gezichtsvermogen, of wat er met haar zou gebeuren. Een blinde kunstenaar? Hoe wreed was dat?

'Mijn god... hoe ga je daarmee om? Het is natuurlijk een geschenk dat ze nog leeft, maar dat ziet zij misschien niet zo.' Hij zag er even verslagen uit als Sabrina zich voelde. 'Ik weet het. Het maakt me bang. Ze zal heel veel steun nodig hebben.' Dat was een understatement, en ze wisten het allebei.

'Wanneer ga je het je vader en Candy vertellen?'

'Morgen. We konden het vanavond gewoon niet aan. Het was te veel, voor ons allemaal,' zei ze triest. Ze hadden niet eens de tijd gehad om werkelijk te rouwen om hun moeder omdat ze zich te veel zorgen maakten om Annie. Maar misschien was dat in zekere zin een zegen.

'Maar jij weet het wel, arme schat van me.' Chris nam Sabrina in zijn armen en hield haar dicht tegen zich aan. Hij stopte haar in bed alsof ze een kind was, en dat was precies wat ze nodig had. Het was alsof zij en Tammy van het ene moment op het andere de ouders waren geworden. Haar moeder was er niet meer, haar vader kon het allemaal niet aan, en haar zus was blind. En zij en Tammy droegen de hele last op hun schouders. In een fractie van een seconde had het lot toegeslagen en was hun hele familie getroffen, en niets zou ooit nog hetzelfde zijn. Vooral niet voor Annie, als ze bleef leven, en dat was nog niet eens zeker. Niets was meer zeker.

Sabrina viel in Chris' armen in slaap, en ze was nog nooit van haar leven zo blij geweest met iemand die er voor haar was, behalve haar moeder. Maar Chris was een goede tweede, en hij hield haar de hele nacht troostend in zijn armen. Ze wist dat ze het nooit zou vergeten en hem altijd dankbaar zou blijven.

Zij, Chris en Tammy stonden de volgende ochtend vroeg op. Hij maakte het ontbijt terwijl de meisjes een douche namen en zich voorbereidden om naar de begrafenisondernemer te gaan. Candy en hun vader sliepen nog. Chris verzorgde de honden, en zat klaar aan de ontbijttafel met roerei, gebakken spek en muffins. Hij vond dat ze goed moesten eten om sterk te blijven. Sabrina had het ziekenhuis gebeld zodra ze wakker was, en te horen gekregen dat Annie een goede nacht had gehad, zonder complicaties, maar ze was nog steeds zwaar gesedeerd om te voorkomen dat ze zou gaan woelen en draaien, want dat zou zo kort na de operatie schadelijk kunnen zijn voor haar hersenen. De volgende dag zouden ze de dosis verminderen. Zij en Tammy zouden later die dag weer naar het ziekenhuis gaan, maar eerst hadden ze andere dingen te doen. Er moest zoveel worden geregeld en besproken. Ze zagen er als een berg tegen op.

Ze gingen naar de begrafenisondernemer en waren na twee uur weer terug. Ze hadden alle nare dingen gedaan die ze hadden verwacht: een kist gekozen, kaarten, een kamer waar hun moeder opgebaard zou worden en waar vrienden de avond voor de begrafenis afscheid konden nemen. Het zou een gesloten kist zijn, zonder rozenkrans, want hun moeder was wel katholiek maar niet religieus. De meisjes hadden besloten alles zo simpel mogelijk te houden, en hun vader was opgelucht dat zij de beslissingen hadden genomen. Hij moest er niet aan denken om het zelf te doen. Ze waren bleek en zagen er allebei moe uit toen ze terugkwamen. Hun vader en Candy zaten inmiddels aan de keukentafel, terwijl Chris ook voor hen roerei met spek klaarmaakte. Hij wist zelfs Candy zo gek te krijgen dat ze wilde eten, en tot hun verbazing at hun vader zijn hele bord leeg. Voor het eerst in vierentwintig uur huilde hij niet.

Sabrina en Tammy hadden afgesproken om hen nu over Annie te vertellen. Ze konden het niet blijven uitstellen. Ze hadden het recht om het te weten. Sabrina deed na het ontbijt haar mond open, maar ze kon geen woord uitbrengen. Ze draaide haar hoofd weg, en Tammy nam het van haar over, legde alles uit wat de oftalmoloog hun de vorige avond had verteld. Er viel een geschokte stilte in de keuken, en haar vader keek haar aan alsof hij haar niet geloofde of niet goed had gehoord.

'Dat is bespottelijk,' zei hij verontwaardigd. 'Die man weet niet waar hij het over heeft. Weet hij dan niet dat ze schildert?' Zij hadden precies zo gereageerd, dus daar konden ze geen aanmerkingen op maken. Maar het veranderde niets. Dit zou van hen allemaal ingrijpende aanpassingen vergen, maar dat was niets vergeleken bij wat het voor Annie zou zijn. Het zou een ramp voor haar zijn, een onmetelijke tragedie. Hoe moesten ze het haar vertellen? Dat zou een vreselijk moment voor hen worden, en nog veel vreselijker voor Annie zelf. Het was bijna niet te bevatten dat ze haar hele verdere leven blind zou zijn. Het deed gewoon pijn vanbinnen om er alleen al aan te denken. Alleen het verlies van hun moeder was nog erger.

'Met een witte stok en zo?' Candy keek haar zus met grote ogen aan, en ze klonk als een meisje van vijf. Er leek sinds de dood van haar moeder wel sprake van regressie, alsof ze weer een tiener of zelfs een klein kind was. Haar twee oudste zussen voelden zich juist vierduizend jaar oud.

'Ja. Misschien. Zoiets,' zei Sabrina vermoeid. Al het slechte nieuws was genoeg voor een mensenleven, en Chris legde zijn hand op de hare. 'Misschien een blindengeleidehond, of een begeleider. Ik weet nog niet hoe dat allemaal gaat.' Maar ze wist zeker dat ze er alles over aan de weet zouden komen, als ze tenminste de kans kregen. Zelfs dat was nog niet zeker. Maar door de schok over Annies blindheid hoefden ze niet te denken aan wat er zou gebeuren als ze doodging.

De uitvaart zou dinsdagmiddag plaatsvinden, na het lange weekend. Tammy had een cateringbedrijf in de arm genomen om voor eten en drinken te zorgen voor de vele mensen die na afloop bij hen thuis zouden komen. Na de dienst zou de familie in besloten kring afscheid nemen, en de twee zussen hadden besloten om hun moeder te laten cremeren.

Hun vader had gezegd dat het goed was, want zijn vrouw had zelf nooit aangegeven waar haar voorkeur naar uitging. 'Annie heeft een hekel aan honden,' zei Candy.

Daar had Sabrina niet aan gedacht. 'Dat is waar. Misschien zal ze zich eroverheen moeten zetten. Of niet. De keus is aan haar.'

Hun vader zei heel weinig, alleen dat hij vond dat diverse specialisten haar moesten onderzoeken. Hij was ervan overtuigd dat de arts die haar had geopereerd niet goed bij zijn hoofd was en de verkeerde diagnose had gesteld. Dat betwijfelden Tammy en Sabrina, want het traumacentrum van het Bridgeport Hospital had een uitstekende reputatie, maar ze beloofden dat ze met de huisarts zouden overleggen over een second opinion. De chirurg was heel duidelijk geweest, en ze konden zich bijna niet voorstellen dat hij zich vergiste. Het zou natuurlijk geweldig zijn als het zo was, maar Sabrina vermoedde dat hun vader er gewoon nog niet aan toe was om de hoop op te geven. Ze kon het hem niet kwalijk nemen. Deze ervaring was in alle opzichten voor hen allemaal een marteling geweest. En Annie wist nog niet eens welke uitdaging haar te wachten stond, een heel leven zonder haar gezichtsvermogen.

Candy ging naar boven om te douchen, en hun vader wilde terug naar bed. Hij zag er niet goed uit, zijn gezicht had een grijsgroene kleur. Toen ze allebei naar boven waren, bracht Sabrina Annies vriend Charlie in Florence opnieuw ter sprake. Dit keer was Tammy het met haar eens dat ze hem moesten bellen. Als hij haar mobieltje probeerde te bellen, zou hij misschien ongerust worden. Het was zoekgeraakt tijdens het ongeluk, misschien onder de vrachtwagen terechtgekomen. Gelukkig zat er een adresboekje in haar koffer, en het nummer van Charlies mobiele telefoon stond erin. Sabrina bood aan hem te bellen, en Chris en Tammy bleven bij haar zitten aan de keukentafel. Na twee keer overgaan nam hij op. In Florence was het etenstijd. Sabrina legde uit wie ze was, en hij wist het meteen.

'Houdt de grote zus me in de gaten?' Hij lachte, klonk niet in het minst verbaasd over haar telefoontje, of zelfs maar bezorgd.

'Eigenlijk niet, nee,' zei ze behoedzaam. Ze wist niet goed hoe ze het hem moest vertellen. Het zou makkelijker zijn geweest als hij bezorgd had gereageerd en vermoedde dat er iets mis was. Hij leek zich niet eens af te vragen waarom ze hem belde, en dat vond Sabrina vreemd.

'Hoe was het feest?' vroeg hij opgewekt. 'Annie heeft me helemaal niet gebeld.'

'Nee... daarom bel ik je. Het feest ging niet door. Er is gisteren een ongeluk gebeurd,' legde ze uit. Het werd stil aan de andere kant. Nu pas begon het tot hem door te dringen.

'Mijn moeder en Annie hebben een frontale botsing gehad met twee andere auto's en een vrachtwagen. Onze moeder was op slag dood, en Annie is zeer ernstig gewond geraakt, maar ze leeft nog wel.'

'Hoe ernstig?' vroeg hij onthutst. 'En gecondoleerd met het verlies van je moeder.'

Het was een zinnetje waar ze een enorme hekel aan begon te krijgen. Ze hoorde het overal, bij de begrafenisondernemer, in het ziekenhuis, bij de bloemist. Iedereen zei het, hoewel ze ervan overtuigd was dat ze het goed bedoelden. Het viel niet mee om iets te zeggen als je zoiets vreselijks te horen kreeg. Ze zou het zelf ook niet hebben geweten, en zij en Annies vriend waren per slot van rekening vreemden voor elkaar. Het enige wat ze met elkaar gemeen hadden, was haar zus, en dat was veel. Vooral nu. Hoewel hij niet half zo geschrokken klonk als Sabrina had gehoopt. Eerder verbaasd.

'Heel ernstig,' zei Sabrina naar waarheid. 'Haar toestand is nog steeds kritiek, en ze heeft gisteren een hersenoperatie ondergaan. Het lijkt de goede kant op te gaan, maar ze is nog niet buiten levensgevaar. Ik vond dat je het moest weten, want ik heb van haar begrepen dat jullie heel erg gelukkig zijn met elkaar, en stapelverliefd. Ik wilde niet dat jij je buitengesloten zou voelen, vooral als je wil komen. Ze is nog steeds zwaar gesedeerd en dat houden ze de komende paar dagen zo. Ze wordt nu nog beademd, maar ze hopen dat ze haar morgen van de beademing kunnen halen.'

'Jezus, ze is toch niet hersendood of zo? Wordt ze een kasplantje?' De manier waarop hij het zei ging Sabrina door merg en been. Het klonk zo wreed, vooral met wat Annie te wachten stond. Maar dat wist hij nog niet.

'Er is geen reden om dat te denken. Ze is geopereerd om de zwelling in haar hersenen weg te nemen, en dat is goed gegaan. Ze heeft een rustige nacht gehad.'

'Je hebt me even goed aan het schrikken gemaakt. Ik kan me niet voorstellen dat Annie opeens achterlijk zou zijn, of een kasplantje. In dat geval kan ze beter dood zijn.' Hij was opmerkelijk gevoelloos, vooral voor een man die net te horen had gekregen dat de vrouw van wie hij hield bijna dood was geweest. Sabrina vond hem nu al onsympathiek, maar ze zei niets. Hij was de man van wie haar zus hield, en alleen al daarom was ze hem respect verschuldigd, of in elk geval het voordeel van de twijfel, en dat gaf ze hem.

'Ik ben het niet met je eens,' zei ze zacht. 'We willen haar niet verliezen, in wat voor toestand ze ook is. Ze is onze zus en we houden van haar.' En hij zogenaamd ook.

'Bedoel je soms dat jullie de stekker er niet uit trekken als ze hersendood is?' Sabrina vond hem niet langer alleen onsympathiek, ze begon een hekel aan hem te krijgen vanwege de lelijke dingen die hij zei. Hij had de gevoeligheid van een badeend.

'Daar is geen sprake van,' zei Sabrina. Nu kwam de rest, en ze was nieuwsgierig naar zijn reactie, vooral omdat hij kunstenaar was, net als zij. 'De klap van het ongeluk heeft nog meer letsel veroorzaakt, met zeer ernstige gevolgen. Ze heeft gisteren ook een oogoperatie gehad, en dat is niet zo goed gegaan als de hersenoperatie.' Ze haalde diep adem voordat ze de rest vertelde. Tammy en Chris keken naar haar en konden aan de uitdrukking op haar gezicht zien hoe onaangenaam het gesprek verliep. Ze hadden een hekel aan de man en ze kenden hem niet eens. 'Charlie, als ze blijft leven, wordt Annie blind. Ze is nu al blind. Ze kunnen haar gezichtsvermogen op geen enkele manier herstellen. Het zal een enorme opgaaf voor haar zijn om zich hieraan aan te passen, en ik vond dat je het moest weten, zodat je haar kunt steunen.'

'Haar steunen? Hoe?' Hij begon in paniek te raken, hoewel hij wist dat haar ouders geld hadden. Maar misschien, hield hij zichzelf voor, hadden ze er geen zin in om een blind kind te onderhouden en wilden ze hem ermee opzadelen. Als dat zo was, hadden ze het verkeerde nummer gebeld. Dat gevoel had Sabrina sowieso al, in alle opzichten. Ze had diep medelijden met haar zus. Maar niet iedereen had het geluk om een man als Chris te vinden. Hij was een engel.

'Ze zal je liefde en steun hard nodig hebben. Dit is de meest ingrijpende verandering die ze in haar leven zal meemaken. Het is niet eerlijk en het is verschrikkelijk, en we kunnen alleen maar proberen om er voor haar te zijn en haar te helpen. Als jij van haar houdt, zul je heel erg belangrijk voor haar worden.' Het bleef heel lang stil aan de andere kant.

'Wacht nou even. Laten we niet te hard van stapel lopen. We hebben zes maanden een relatie gehad. Ik ken haar nauwelijks. We hebben het leuk met elkaar, we houden allebei van kunst, ze is een fantastische meid en ik hou van haar, maar we hebben het over een totaal andere situatie. Van nu af aan behoort kunst voor haar tot het verleden. Haar carrière als schilder is voorbij. Shit, misschien is haar hele leven wel voorbij. En ze blijft haar verdere leven blind? Wat kan ik daar nou aan doen?' Hij begon bang te worden, en ze kon het horen.

'Dat wil ik graag van jou horen,' zei Sabrina kil. 'Welke rol zou jij in haar leven kunnen spelen?' Chris trok een gezicht toen hij haar die vraag hoorde stellen. Door te luisteren naar wat Sabrina zei, was Tammy tot de conclusie gekomen dat het een zak was. Chris was meer geneigd hem het voordeel van de twijfel te gunnen, net als Sabrina had gedaan, maar tot nu toe was hij niet onder de indruk. Sabrina had nog niets hoeven zeggen om hem te troosten, en dat was een veeg teken.

'Wat voor rol kan ik nou in haar leven spelen?' vroeg Charlie. 'Ik ben geen blindengeleidehond, verdomme. Ik heb nog nooit een blinde vriendin gehad. Ik heb geen idee wat het betekent of wat er allemaal bij komt kijken. Het lijkt me behoorlijk zwaar. En waarom stel je me eigenlijk van dit soort vragen? Wat wil je van me?' Zijn angst sloeg nu snel om in boosheid.

'Helemaal niets,' beet Sabrina hem toe, en het kostte haar de grootste moeite om beheerst te blijven. Ze had hem het liefst flink de waarheid verteld, maar dat was niet in Annies belang, dus hield ze zich in. Ze wilde het niet nog erger maken, of Charlie voorgoed wegjagen. Zo te horen wilde hij niets meer met haar te maken hebben, maar Sabrina wilde er niet de oorzaak van zijn dat hij Annie voortijdig in de steek liet. Annie had het recht om het zelf uit te maken, of niet. Ze had hem nu harder nodig dan ooit. En het was niet aan Sabrina om hem te vertellen wat hij moest voelen of hoe hij zich moest gedragen. 'Ik bel je omdat mijn zus in de veronderstelling verkeert dat je van haar houdt. Zij houdt van jou. Ze heeft gisteren een vreselijk ongeluk gehad en ze was bijna dood geweest. Onze moeder is overleden. En gisteravond hebben we te horen gekregen dat ze als gevolg van het ongeluk de rest van haar leven blind zal zijn. Als je van haar houdt, zou je willen weten wat er is gebeurd. Ik heb geen idee wat je ermee wil doen. Dat is aan jou. Je kunt haar een kaartje sturen, of op bezoek komen en er voor haar zijn, of je kunt haar in de steek laten omdat het je allemaal te ingewikkeld is. De keuze is aan jou, en dat zal vast niet makkelijk voor je zijn. Ik vond alleen dat ik het je moest laten weten. Ze gaat een heel erg moeilijke tijd tegemoet. En voor zover ik weet, ben jij belangrijk voor haar.'

Charlie slaakte een diepe zucht. Hij wilde dat hij het allemaal niet had gehoord, maar nu was het te laat. Hij wist dat hij uiteindelijk keuzes moest maken. Dit was niet makkelijk voor hem. Hij had geen geld, had een jaar onbetaald verlof genomen van zijn werk in New York, en droomde ervan om kunstenaar te worden. Hij had het leuk gehad met

Annie, en hij was misschien wel verliefd op haar. Maar een blind meisje, dat niets meer had aan haar talent en een carrière als kunstschilder verder wel kon schudden? Het klonk hem in de oren als een blok aan zijn been, en daar had hij geen trek in. Het was meer dan hij aankon. Hij besloot eerlijk te zijn tegen Sabrina, aangezien zij ook eerlijk was geweest tegen hem.

'Ik weet niet wat ik tegen je moet zeggen.'

'Je hoeft niets te zeggen. Ik bel alleen om je op de hoogte te brengen. Ik dacht dat je je misschien zorgen zou gaan maken als je niets van haar hoorde.'

'Ik was wel een beetje bezorgd, maar niet op die manier. Ik had geen idee dat haar zoiets kon zijn overkomen. Om je eerlijk de waarheid te zeggen, Sabrina, ik weet niet of ik dit wel kan, en zelfs niet of ik het wil. Ze is een schat van een meid, en ze maakte schitterend werk. Maar ze zal nu een hele hoop verzorging en steun nodig hebben. Waarschijnlijk is ze de komende jaren zwaar depressief, misschien wel voorgoed. Dat is veel te veel voor me. Dat trek ik niet. Ik wil geen ziekenverzorger worden, of voor blindengeleidehond spelen. Ik vind het al moeilijk genoeg om mijn eigen zaakjes op orde te houden, ik kan haar problemen er niet ook nog eens bij hebben. Het is nogal wat. Ik wil haar niet het idee geven dat ik er voor haar zal zijn. Het spijt me. Ik denk niet dat ik het in me heb.' Hij klonk triest toen hij het zei, en hij was verbazingwekkend openhartig. 'Ik denk dat ze iemand nodig heeft die sterker en minder egocentrisch is dan ik.' Sabrina was het met hem eens. Hij kende zichzelf goed, en was moedig genoeg om het te zeggen. Het pleitte voor hem, maar dat was dan ook het enige. Ze had veel meer van hem verwacht, want uit Annies verhalen had ze opgemaakt dat hij van haar hield. Dat bleek niet zo te zijn, althans niet genoeg om te overwinnen wat er was gebeurd. 'Wat ga je tegen haar zeggen?' vroeg hij een beetje angstig. 'Ik kan nog niets tegen haar zeggen. Ze is niet bij bewustzijn. Maar als ze straks bijkomt, en laten we daarop hopen, wat zou je dan willen dat ik zei? Ik hoef haar niet te vertellen dat ik je heb gesproken. Je kunt haar zelf bellen, als ze eenmaal aan de beterende hand is, maar wat je ook tegen haar zegt, het zal heel moeilijk voor haar zijn.' Sabrina hield haar hart vast. Hoe zou Annie reageren als hij liet weten dat hij bij haar wegging, terwijl ze al zoveel te verwerken had?

'Dat begrijp ik.' Hij dacht er even over na, zocht naar een uitweg. 'Misschien kan ik haar een brief schrijven, of zeggen dat ik iemand anders heb. Dan kom ik over als een klootzak, en dat ben ik ook, denk ik, maar dan is het tenminste niet omdat ze blind is, want dat zou nog erger voor haar zijn.' Hij klonk hoopvol, alsof hij een oplossing had gevonden die in zijn straatje te pas kwam, al maakte het voor Annie weinig verschil. Sabrina luisterde met pijn in haar hart naar de stem aan de andere kant. Ze vond hem een egoïstische, laffe rotzak.

'Het zal hoe dan ook een klap voor haar zijn. Volgens mij overwoog ze zelfs om voor jou terug te komen naar New York. Jullie relatie was duidelijk heel belangrijk voor haar,' zei Sabrina verdrietig.

'Voor mij ook... totdat dit gebeurde. Wat heeft ze een pech gehad.' Het understatement van de eeuw. 'Ik weet het niet. Ik denk dat ik ga schrijven. Ik stuur de brief wel naar jou, dan kun jij hem aan haar geven als je denkt dat ze het aankan.' Wat dacht je van nooit, wilde Sabrina zeggen.

'Ze zal het op een gegeven moment zelf wel begrijpen, als je nooit belt en niet op bezoek komt.'

'Ja, ik denk het. Misschien is dat de beste manier. Ik kan gewoon uit haar leven verdwijnen.' Sabrina kon haar oren niet geloven. Zo te horen was hij opgelucht.

'Het lijkt mij niet erg nobel,' zei ze onomwonden. Sterker nog, ze vond het een rotstreek, een schijterige manier om overal onderuit te komen, maar het verbaasde haar niet meer. Annies droomprins in Florence was een waardeloze dropveter.

'Ik heb nooit beweerd dat ik nobel ben. Ik ga volgende week naar Griekenland. Misschien schrijf ik haar wel als ik terug ben, en vertel ik haar dat ik iemand anders heb leren kennen, of dat het weer aan is met een oude vlam.'

'Ik twijfel er niet aan dat je iets zult verzinnen. Bedankt voor je tijd.' Sabrina wilde het gesprek beëindigen. Ze had genoeg van hem. Ze zou het liefst een spies door zijn hart jagen, uit naam van haar zus. Of misschien twee, voor de zekerheid. Hij verdiende iets veel ergers voor wat hij haar zus ging aandoen, wat zijn excuus ook was.

'Bedankt voor het bellen. Het spijt me dat ik niet meer kan doen.'

'Mij ook,' zei Sabrina. 'Mijn zus verdient dit niet. En jij loopt een vrouw uit duizenden mis, blind of niet.'

'Ze vindt heus wel iemand anders.'

'Bedankt.' Ze verbrak de verbinding voordat hij verder nog een woord kon zeggen. Ze brieste van verontwaardiging toen ze ophing, en Tammy en Chris hadden ongeveer begrepen hoe Charlie had gereageerd.

'Wat een klootzak,' mompelde Chris binnensmonds, en Tammy was heel erg van streek, net als haar zus. Dit had niet mogen gebeuren.

Die middag gingen ze naar het ziekenhuis. Annie was nog steeds buiten bewustzijn, en ze zouden haar nog twee dagen met medicijnen in een kunstmatig coma houden. Nu werd duidelijk dat ze door de begrafenis van hun moeder op dinsdag heen zou slapen, en dat was voor haar uiteindelijk beter.

's Avonds kookten Sabrina en Chris, en ze aten allemaal samen. Ze waren moe en gedeprimeerd, en hun vader zei de hele avond nauwelijks meer dan twee woorden, en hij ging vroeg naar bed. Candy hield het tenminste vol, en ze zaten met z'n vieren tot diep in de nacht te praten - over hun jeugd, over hun hoop en hun dromen, over de krankzinnige herinneringen die op dit soort momenten bovenkwamen.

Op maandag haalden de artsen Annie van de beademing. Tammy en Sabrina waren bij haar, en Candy en Chris zaten in de wachtkamer, voor het geval er iets mis zou gaan. Het was een gespannen moment, maar alles ging goed. De twee zussen hielden elkaars hand krampachtig vast, en ze huilden toen Annie de eerste keer op eigen kracht ademhaalde. Sabrina keek Tammy aan, en zei later dat ze het gevoel had gehad dat ze haar zelf ter wereld had gebracht. Daarna werd de dosis medicijnen geleidelijk verminderd, en naar verwachting zou ze de komende dagen op een gegeven moment vanzelf wakker worden.

Die avond was het afscheid in de rouwkamer, en het was onbeschrijfelijk zwaar. Honderden vrienden van hun ouders kwamen condoleren, jeugdvrienden van hen, mensen met wie Jane in commissies had gezeten, mensen die ze geen van allen kenden. Drie uur lang schudden ze handen en namen ze condoleances in ontvangst. De meisjes hadden overal in de kamer foto's van hun moeder neergezet. Ze waren compleet uitgeput toen ze thuiskwamen, en die avond ging iedereen rechtstreeks naar bed. Ze waren te moe om te praten, te denken, of te bewegen. Iedereen vroeg naar Annie, en telkens weer moesten ze uitleggen wat er met haar was gebeurd, hoewel ze nog niemand hadden verteld dat ze blind was. Met het oog op haar trots, en uit respect voor haar, hadden de zussen besloten dat Annie het als eerste moest weten.

De uitvaartdienst was de volgende dag, om drie uur 's middags. Tammy en Sabrina gingen 's ochtends naar het ziekenhuis, en Annie lag nog steeds vredig te slapen. In sommige opzichten was dat een opluchting voor hen. Annie wist nog niet eens dat hun moeder dood was, laat staan dat ze blind was. Ze hadden nog een dag respijt.

De dienst zelf was prachtig maar pijnlijk, simpel, smaakvol en ontroerend. Overal stonden lelietjes-van-dalen en witte orchideeën. In sommige opzichten leek het meer een huwelijk dan een uitvaart, en de kerk was helemaal vol, net als hun huis na afloop. Driehonderd mensen kwamen langs om haar te herdenken, en ze deden het buffet eer aan. Naderhand zei Sabrina tegen Chris dat ze nog nooit van haar leven zo moe was geweest. Ze wilden net met z'n allen in de zitkamer gaan zitten toen het ziekenhuis belde. Tammy's hart bleef stilstaan toen ze opnam. Toen de dienstdoende arts zijn naam noemde, kon ze alleen maar denken dat het hen allemaal de das om zou doen als Annie nu doodging. Ze hadden nu al veel meer te verwerken dan ze aankonden. 'Ik wilde u zelf het goede nieuws vertellen,' zei de arts tegen Tammy, die haar adem inhield. Was dat mogelijk? Bestond er nog zoiets? Was er nog goed nieuws? Het leek ondenkbaar. Ze ademde weer zelf en haar toestand was niet langer kritiek, wat al een enorme stap was, en nu meldde de arts een nieuwe mijlpaal. 'Ik dacht dat jullie misschien wilden komen,' zei hij. Tammy wilde gaan zeggen dat geen van hen de energie kon opbrengen om te komen, na alle emoties van de laatste paar dagen en de begrafenis van hun moeder die middag, maar ze kreeg de kans niet. 'Ze is bij kennis,' zei hij triomfantelijk. Tammy sloot haar ogen en tranen van verdriet en opluchting rolden over haar wangen. 'We zijn er over een halfuur,' beloofde ze, en ze bedankte hem voor het bellen. Toen ze ophing, besefte ze dat voor Annie het moeilijkste nu pas begon.

Hoofdstuk 8

Annies ogen waren nog afgedekt met verband, en de arts verzekerde hen dat ze nog zeker een week verbonden zouden blijven. Dat gaf hun de tijd om voor te bereiden wat ze tegen haar zouden zeggen. Ze klaagde dat ze niets kon zien door het verband, en vroeg met een zwak stemmetje om het eraf te halen. Sabrina legde uit dat ze bij het ongeluk gewond was geraakt aan haar ogen, dat ze oogchirurgie had gehad, en dat ze pijn zou hebben als het verband er afging.

Ze knuffelden haar en hielden haar handen vast en vertelden haar hoeveel ze van haar hielden. Alle drie de zussen en Chris waren naar het ziekenhuis gekomen. Hun vader was te uitgeput om nog een emotionele gebeurtenis mee te maken. Hij beloofde dat hij de volgende dag zou gaan. Die middag zouden ze de as van hun moeder begraven. Het zou een korte plechtigheid bij het graf worden. De meisjes wilden het achter de rug hebben. Voor hun vader en hen zou het opnieuw een pijnlijke gebeurtenis worden, en er was de afgelopen vier dagen al veel te veel gebeurd. Hun moeders begrafenis was de laatste stap in een reeks tradities die ze als een kwelling hadden ervaren, en dit zou de afsluiting zijn.

Dat Annie bij kennis was en bewoog, en met hen kon praten, was een bevestiging van het leven. Ze vroeg waar hun ouders waren, en Tammy zei alleen dat ze niet mee waren gekomen. Ze hadden van tevoren afgesproken dat ze haar nog niet van hun moeders dood zouden vertellen. Ze was nog maar net wakker, en ze vonden het wreed om haar daarmee te overvallen voordat ze in elk geval een klein beetje op krachten was gekomen, vooral omdat haar nog zulk vreselijk nieuws te wachten stond.

'Je hebt ons de stuipen op het lijf gejaagd,' zei Tammy, en weer gaf ze haar een paar kusjes. Ze waren zo blij om haar terug te hebben.

Candy ging naast haar liggen op het bed, haar voeten bungelend over de rand, en ze lachten allemaal. Ze kroop heel dicht tegen Annie aan, als een kind dat gekoesterd wil worden door haar moeder, en ze glimlachte voor het eerst in vier dagen. 'Ik heb je gemist,' zei ze zacht.

'Ik jou ook,' zei Annie met een vermoeide stem, en ze stak haar hand uit om hen een voor een aan te raken. Chris kwam een paar minuten de kamer binnen, maar zei dat hij het niet te vermoeiend voor haar wilde maken. 'Ben jij er ook?' vroeg ze toen ze zijn stem hoorde, en ze glimlachte. Hij was voor hen allemaal een soort grote broer.

'Ja, ik ben er. Ik ben gekomen voor het feest van zaterdag en niet meer weggegaan.' Hij vertelde niet dat hij voor iedereen had gekookt omdat ze zich dan zou afvragen waar hun moeder was.

'Dit was niet wat ik me bij mijn vakantie had voorgesteld,' zei ze met een wrang glimlachje, en ze raakte opnieuw het verband op haar ogen aan.

'Over een paar dagen huppel je weer vrolijk rond,' zei Tammy geruststellend.

'Dat zou ik nu niet kunnen,' bekende ze. 'Ik heb barstende hoofdpijn.'

Tammy en Sabrina beloofden het door te geven aan de verpleging. Een paar minuten later kwam een verpleegster kijken hoe het met Annie was, en ze waarschuwde het bezoek dat ze niet te lang mochten blijven. Ze zou Annie een pijnstiller geven. Een paar minuten later gingen ze weg, nadat ze Annie allemaal hadden omhelsd en geknuffeld. Ze zagen er stuk voor stuk slecht uit. Het was een onvoorstelbaar zware dag geweest. De uitvaart van hun moeder, alle gasten thuis, en nu was Annie bij kennis. En dat alles op één dag.

'Wanneer halen ze het verband eraf?' vroeg Chris toen hij naar huis reed.

'Ik geloof over een week,' zei Sabrina met een zorgelijk gezicht.

Die ochtend had ze haar werk gebeld om te laten weten dat ze de komende twee weken vrij nam. Het was Chris gelukt om vier dagen los te peuteren, zodat hij de rest van de week samen met haar in Connecticut kon blijven. En Tammy had hetzelfde gedaan, maar ze moest de maandag daarop absoluut terug zijn. Eigenlijk kon ze geen dag missen. Candy had haar bureau gebeld en gevraagd om de boeking in Japan af te zeggen. Ze waren woedend, maar ze hield voet bij stuk. Ze was te erg van streek om te kunnen werken, en ze vertelde hun waarom. De rest van de week konden ze dus allemaal blijven, en er zijn voor Annie. Sabrina wist dat ze hen allemaal nodig zou hebben, misschien nog heel lang, misschien zelfs voorgoed. Ze hadden nog niet nagedacht over de toekomst, maar nu Annie buiten levensgevaar was, moesten ze plannen gaan maken. Sabrina was opgelucht dat Annie niet naar Charlie had gevraagd. Daar was ze nu nog te moe voor, maar vroeg of laat zou ze erover beginnen. Die klap stond haar ook nog te wachten, boven op de dood van haar moeder en het verlies van haar gezichtsvermogen. Het was niet eerlijk dat een menselijk wezen zoveel ellende over zich heen kreeg. Sabrina zou er alles voor over hebben gehad om haar last te verlichten, maar niemand kon iets voor haar doen.

Ze zaten die avond tot laat in de keuken, nadat hun vader naar bed was gegaan, en Sabrina keek haar zussen met gefronste wenkbrauwen aan.

'O, o,' plaagde Tammy, en ze schonk zichzelf nog een glas wijn in. Ze begon het leuk te vinden om elke avond met z'n allen rond de keukentafel te zitten, ondanks de reden dat ze er nog allemaal waren. Haar zussen waren een enorme troost voor haar, meer dan ooit tevoren. Zelfs hun honden raakten aan elkaar gewend. 'Ik ken dat gezicht,' merkte Tammy op nadat ze een slok had genomen. Elke avond plunderden ze hun vaders wijnkelder, net als vroeger toen ze tieners waren. Dat had hij ooit een keer ontdekt, en hij was uit zijn vel gesprongen. Tammy glimlachte bij de herinnering, genietend van de uitstekende wijn. Ze hadden een aantal van zijn beste wijnen soldaat gemaakt. Als ze straks terug was in LA zou ze hem een doos goede bordeaux sturen. 'Je hebt een idee,' stelde ze vast, kijkend naar haar oudste zus. Vroeger, toen ze pubers waren, zou het iets ondeugends zijn geweest, zoals een feestje geven als hun ouders het weekend weg waren. Dan betaalde ze Tammy altijd vijf dollar om niet te klikken. 'Ik verdiende geld aan die plannetjes van haar,' legde ze Chris uit. 'Oké, voor de draad ermee.'

'Annie,' zei ze alleen maar, alsof de anderen haar gedachten konden lezen.

'Dat dacht ik al. Vertel.' Ze zagen er als een berg tegen op om haar te vertellen dat hun moeder er niet meer was, maar daar konden ze niet al te lang meer mee wachten. Het was niet eerlijk om haar in onwetendheid te houden, en ze zou zich ongetwijfeld afvragen waar ze was. Zelfs die avond was het al lastig geweest om het uit te leggen. Hun moeder zou spoorslags naar het ziekenhuis zijn gegaan en bij haar zijn gebleven.

'Ze kan niet terug naar Florence, en Charlie is een zak.'

'Daar zijn we het roerend over eens.' Het was voor hen allemaal een enorme teleurstelling geweest, en voor Annie zou het nog veel erger zijn. Toch was verdriet om Charlie niet haar grootste probleem. 'Je hebt gelijk, ze kan niet terug naar Florence. Ik zie niet voor me hoe ze zich kan redden op een zolder op de vijfde verdieping, ook al wil ze nog zo onafhankelijk zijn. Misschien moet ze gewoon weer thuis komen wonen, bij papa. Dan heeft hij tenminste gezelschap.'

'Dat zou veel te deprimerend voor haar zijn. Ze zou zich net een klein kind voelen. En het zou haar verdrietig maken omdat mama er niet meer is.' Ze misten haar aanwezigheid in huis allemaal. Hoewel ze nog maar drie dagen dood was, voelde het alsof alles was veranderd. En ze wisten dat hun vader het ook voelde. De werkster was die dag geweest en ze had onophoudelijk lopen huilen. Annie was zesentwintig en ze kon niet meer thuis komen wonen, niet nadat ze twee jaar op zichzelf had gewoond in Italië.

'Ze kan bij mij komen wonen, als ze wil. Alleen kent ze niemand in LA. en ze kan niet in de auto stappen om ergens naartoe te gaan, dus ik ben bang dat ze zich opgesloten zou voelen. En ik ben de hele dag weg.' Ze wisten hoe hard Tammy werkte, net als Sabrina, maar zij woonde tenminste in New York, een stad die Annie kende, al vond ze het er veel te hectisch. Ze had er vier jaar geleden korte tijd gewoond voordat ze naar Parijs ging. Ze had het fijner gevonden in Frankrijk, en nog veel fijner in Italië, maar daar kon nu geen sprake van zijn. Ze moest dichter bij huis zijn, in elk geval voorlopig, totdat ze zich aan haar situatie had aangepast. Daar dachten ze allemaal hetzelfde over.

'Ze zou bij mij kunnen komen,' opperde Candy impulsief, maar toen keek ze de anderen verontschuldigend aan. 'Alleen ben ik vaak weg.'

'Dat is precies wat ik bedoel. We zouden het allemaal fijn vinden om haar in huis te hebben, maar we hebben stuk voor stuk problemen die dat in de weg staan. Jullie tweeën in elk geval. Ik maak krankzinnig lange dagen, maar ik denk dat New York op zich niet zo'n slecht idee is.'

'Nou? Welk deel van je plan heb je ons nog niet verteld?' vroeg Tammy. Ze wist hoe Sabrina in elkaar zat. Ze had een plan in haar hoofd en alleen nog maar een tipje van de sluier opgelicht.

'Stel nou dat ze bij ons allemaal komt wonen,' zei Sabrina glimlachend. Eindelijk ontvouwde ze haar plan.

'Je bedoelt dat ze om beurten bij een van ons komt wonen? Denk je niet dat dat veel te onrustig zou zijn? Ik zou het niet erg vinden, maar ik denk niet dat Annie als een nomade uit een koffer wil leven, alleen maar omdat ze blind is. Ik denk dat ze veel liever haar eigen huis heeft, al heb ik geen idee waar. We moeten het haar vragen,' voegde Tammy er peinzend aan toe.

'Ik weet iets beters.' Sabrina keek haar zussen een voor een aan. 'Op een gegeven moment bedenkt ze zelf wat ze wil, waar ze wil wonen en hoe. Maar op dit moment is haar hele leven volkomen veranderd, en ze zal in het begin heel veel hulp nodig hebben. Stel nou dat we een jaar lang met z'n allen in een huis gaan wonen? We huren een groot appartement, en wonen allemaal samen onder een dak totdat zij weer zelfstandig kan zijn. Na een jaar zien we wel verder. Gaat het niet goed, dan gaan we allemaal terug naar ons oude huis, en als we het leuk vinden, plakken we er nog een jaar aan vast. Tegen die tijd moet Annie zich redelijk hebben aangepast. Maar dat eerste jaar zou heel erg belangrijk voor haar kunnen zijn. Nou, wat vinden jullie ervan?' Candy en Tammy keken haar verbluft aan, en Chris was ook verbaasd. Hij wist niet precies welke rol hij hierin zou spelen, hoewel Sabrina hem geruststellend kuste, wat dat dan ook betekende.

'Hoor ik ook bij dit plan?' informeerde hij aarzelend.

'Natuurlijk. Voor jou verandert er niets. Je kunt komen logeren zo vaak je wil.'

'Mijn eigen harem,' zei hij met een spottende grijns. Het klonk hem krankzinnig in de oren, maar het was typerend voor hen. Hij had nooit van zijn leven vier zussen zoals zij ontmoet, en het stond buiten kijf dat ze elkaar door dik en dun steunden, meer dan de meeste broers en zussen. En zonder hun moeder aan het roer, nam Sabrina als vanzelfsprekend haar plaats in, om over hen allemaal te moederen. Als ze dit echt wilde doorzetten, zou het een uitdaging voor haar zijn, en voor hem misschien ook. Maar hij was wel bereid om te luisteren en te zien hoe ver ze kwamen met dit idee. Hij zag er zeker ook de voordelen van in, vooral voor Annie, die in elk geval in het begin hulpbehoevend zou zijn.

Op den duur zou Annie haar eigen boontjes moeten doppen, hoe moeilijk dat ook zou zijn. Dat wist Sabrina ook. Maar in het begin konden ze helpen. En hij had het gevoel dat hun moeder het plan goedgekeurd zou hebben.

'Dat is voor jullie niet zo'n probleem,' zei Tammy praktisch toen ze een beetje van de verbazing was bekomen. 'Jullie wonen in New York. Ik woon in LA Wat verwacht je van mij? Dat ik mijn baan opzeg? En dan? In New York zou ik werkloos zijn.' Ze hield van haar zus, maar ze kon niet alles voor haar opgeven. Ze had te hard gewerkt om zover te komen.

'Kun je hier niet voor de televisie werken?' vroeg Sabrina. Ze wist beschamend weinig over het werk van haar zus, al was ze nog zo succesvol.

'Er zijn hier geen behoorlijke shows,' zei Tammy zacht. Soms vond ze het vreselijk als Sabrina met dit soort wilde plannen op de proppen kwam. 'Er zijn hier alleen soaps, en een paar realityshows. Voor mij is dat een grote stap terug. En ik zou er in salaris enorm op achteruitgaan.' Dat kon ze zich wel permitteren aangezien ze een flink bedrag had gespaard, maar ze hield er niet van om haar carrière op het spel te zetten, en ze wilde niet weg bij het programma. Het was haar troetelkind.

'En jij?' vroeg Sabrina aan Candy, die nog steeds niets had gezegd.

'Ik wil mijn penthouse liever niet verkopen,' zei ze met een zucht, maar toen glimlachte ze. 'Ik kan het een jaar lang verhuren. Het lijkt me hartstikke gezellig om met jullie in een huis te wonen.' Ze werd steeds enthousiaster. Soms voelde ze zich eenzaam in haar penthouse, en daar zou geen sprake van zijn als ze met z'n allen woonden. Ze had het altijd even leuk met haar zussen, en ze wist dat Annie hen nodig had.

'Zal ik gewoon eens informeren of er iets te vinden is wat groot genoeg is voor ons drieën? En als Annie eraan toe is, kunnen we het haar voorleggen. Ik vind het niet erg mijn appartement op te zeggen. Ik heb er eigenlijk niets mee.

Chris, zou jij het erg vinden?' vroeg ze hem, want hij maakte immers deel uit van de familie.

Hij schudde zijn hoofd. 'Als ik tenminste gewoon langs mag komen en je zussen dat niet vervelend vinden. Ik kan me voorstellen dat het af en toe een gekkenhuis zal zijn. Drie vrouwen onder een dak is een hele hoop, maar voor een jaar kan het heel leuk zijn. En je kunt altijd bij mij komen slapen,' voegde Chris eraan toe.

Sabrina knikte. Zolang er maar iemand thuis was voor Annie, want daar was het natuurlijk allemaal om begonnen. Candy was in elk geval een deel van de tijd in de stad. Het ging erom dat ze Annie een eind op weg hielpen, zodat ze geleidelijk kon wennen aan haar blindheid. En wetend hoe vindingrijk en doortastend Annie was, dacht Sabrina dat een jaar genoeg moest zijn. Het was alleen te hopen dat ze niet zwaar depressief zou raken.

'Volgens mij is het een goed idee,' zei Sabrina.

'Volgens mij ook,' beaamde Candy giechelend. 'Net kostschool.' Ze had vroeger altijd naar een kostschool gewild, maar dat was op verzet van haar moeder gestuit. Zij wilde genieten van het laatste kind dat nog thuis woonde, en bovendien geloofde ze niet in kostschool. Ze geloofde in familie. Dat gold voor hen allemaal, en zo was Sabrina op het idee gekomen. Annie had hulp nodig, en dit leek een goede oplossing. Chris vond het duidelijk een goed plan. Tammy was de enige die nog aarzelde, wat gezien haar fantastische carrière in LA. heel begrijpelijk was.

'En we wonen niet al te ver weg van papa, als hij ons nodig heeft. Hij gaat ook een zware tijd tegemoet.'

'Stel nou dat jullie het vreselijk vinden?' vroeg Tammy behoedzaam.

'Dan geven we het op en gaan we terug naar ons eigen huis. Een jaar is niet zo lang. Ik denk dat we het wel een jaar met elkaar uithouden, jij niet?'

'Misschien,' antwoordde Tammy. 'We wonen al zo lang niet meer bij elkaar. Jij bent zestien jaar geleden uit huis gegaan. Ik elf. Annie is acht jaar geleden weggegaan, en toen bleef

Candy in haar eentje over. Het zou wel eens spannend kunnen worden,' voegde ze er grijnzend aan toe. 'Misschien kunnen we het wel zo goed met elkaar vinden omdat we niet in hetzelfde huis wonen. Is dat bij je opgekomen?'

'Ik vind het voor Annie de moeite van het proberen waard,' hield Sabrina koppig vol. Ze had gezocht naar een manier om hun zus te helpen zonder dat zij zich vernederd of afhankelijk voelde. En ze was bereid om een jaar van haar leven voor haar op te offeren, net als Candy. Dat was tenminste iets. En zelfs Sabrina kon begrijpen waarom Tammy het niet zag zitten, en dat nam ze haar niet kwalijk. Zij had een belangrijke baan aan de andere kant van het land, en ze konden niet van haar verwachten dat ze haar carrière op het spel zette. Ze had er heel hard voor gewerkt, en daar had Sabrina respect voor, dus drong ze niet aan. 'Ik bel morgen een makelaar om te vragen of ze iets weten waar we met z'n drieën kunnen wonen. Ik verdien niet zoveel als Candy, en papa en mama onderhielden Annie. Misschien wil papa haar deel van de huur betalen, in plaats van de zolderverdieping in Florence, al is die vast en zeker goedkoper. Maar ze heeft zijn financiële steun nu hard nodig.' En ze wisten dat hij het kon missen. Toen fronste ze haar wenkbrauwen. 'Ik bedenk opeens iets. Iemand zal ernaartoe moeten om haar spullen op te halen. Dat kan ze onmogelijk zelf.'

'En als ze nou in Italië wil blijven?' vroeg Tammy.

'Na een jaar kan ze het misschien proberen, als ze voor zichzelf kan zorgen, maar nu nog niet. Ze zal een hele hoop moeten leren voordat ze als blinde zelfstandig kan zijn. Het is beter voor haar om dat met ons te doen, en dan kan ze altijd na een jaar teruggaan.'

'Ik zou naar Florence kunnen gaan, de volgende keer dat ik in Europa ben,' bood Candy aan. Het was een mooi gebaar, hoewel Tammy en Sabrina wisten dat Candy van hen vieren het minst georganiseerd was, en bovendien was ze nog erg jong. De anderen moesten haar altijd met van alles helpen, maar dit zou leerzaam voor haar kunnen zijn. Ze verdiende bakken met geld als supermodel, maar ze was nog steeds erg onvolwassen. En ze was pas eenentwintig. De anderen zagen haar als hun kleine zusje. Toch was dat kleine zusje van hen misschien heel goed in staat om het nodige te regelen in Florence. Ze kon het in elk geval proberen. Tammy of Sabrina hadden er geen tijd voor, en hun vader evenmin.

'Nou, ik moet toegeven dat het een gewaagd plan is,' zei Tammy glimlachend. Ze voelde zich een beetje schuldig omdat ze niet mee kon doen, maar dat ging gewoon niet, en de anderen wisten het. 'En ik denk dat zij er veel aan zal hebben. Dan hoeft ze zich tenminste niet alleen te voelen.' Zover was het nog lang niet. Eerst moesten ze Annie vertellen van hun moeder, haar blindheid, en zelfs van Charlie, die haar had laten vallen omdat ze blind was. Het was zo wreed, en ze wilden alles proberen om haar leed een beetje te verzachten. Ze brachten een dronk uit met de prachtige bordeaux van hun vader, en uiteraard deed Chris ook mee. Sabrina beloofde alles in gang te zullen zetten met een telefoontje naar een makelaar, in de hoop dat ze een appartement konden vinden, of zelfs een heel huis, als de huur niet te hoog was.

'Jij laat er geen gras over groeien, hè?' zei Tammy bewonderend. 'Ik heb ook geprobeerd te bedenken wat ik voor haar zou kunnen doen, maar ik denk echt niet dat ze gelukkig zou zijn in LA.'

'Ik ook niet,' beaamde Sabrina. 'Nu hoeven we haar alleen nog maar over de streep te trekken.' Ze hadden geen idee hoe Annie zou reageren, vooral omdat ze de komende dagen zo ontzettend veel te verwerken zou krijgen. Het was benauwend om er alleen al aan te denken.

'Op zussen.' Sabrina hief nogmaals haar glas.

'Op de meest fascinerende vrouwen die ik ooit heb gekend,' voegde Chris eraan toe.

'Op mama,' zei Candy zacht, en ze bleven allemaal een hele tijd stil voordat ze het glas naar hun mond brachten.

Hoofdstuk 9

De begrafenis van hun moeder was het laatste pijnlijke ritueel dat de familie Adams moest doorstaan. Sabrina had de priester gevraagd om het kort en persoonlijk te houden, en dat deed hij. Haar as zat in een mooi mahoniehouten kistje. Ze wilden er geen van allen aan denken dat ze voorgoed uit hun leven was verdwenen en dat er niets meer over was dan dit onbeduidend ogende kistje. En dat terwijl ze zo'n groot stempel op hun levens had gedrukt. Nu lieten ze haar hier achter, om begraven te worden in het familiegraf, omringd door vreemden.

Ze bleven er niet bij toen het kistje werd neergelaten in het graf. Sabrina en Tammy hadden de begrafenisondernemer van tevoren laten weten dat dit veel te pijnlijk voor hen zou zijn, en hun vader was het ermee eens geweest.

Tot besluit van de korte plechtigheid wijdde de priester enkele woorden aan Annie. Hij zei dat ze iets te vieren hadden omdat hun dochter en zus hetzelfde lot als hun moeder bespaard was gebleven en het ongeluk had overleefd, en hij sprak de hoop uit dat ze volledig zou herstellen. Hij had geen idee dat Annie blind was geworden.

Niemand wist het nog. Mensen zouden zich er later van bewust worden als ze haar zagen, maar voorlopig hield de familie het stil. Het voelde nog steeds als te persoonlijk, te pijnlijk, voor hen, en in de eerste plaats voor Annie zelf. Ze hadden nog niet besloten wanneer ze het haar zouden vertellen en wilden het eerst met de artsen bespreken. Sabrina wilde het haar niet te snel vertellen, uit angst dat ze zo kort na hun moeders dood depressief zou raken, maar ze wist dat het niet eindeloos uitgesteld kon worden omdat het verband aan het eind van de week weggehaald zou worden. Dan konden ze het niet langer verzwijgen. Hun vader bleef volhouden dat de oogarts een verkeerde diagnose had gesteld. Hij kon gewoon niet bevatten dat een van zijn mooie dochters blind was. Hun gezin had nooit eerder een tragedie meegemaakt, en vijf dagen daarvoor had het noodlot dubbel hard toegeslagen. Het was gewoon niet mogelijk om in zo'n korte tijd zoveel te verwerken.

Voordat ze het graf van hun moeder verlieten, legde elke dochter een grote witte roos op het kistje met haar as. Voor hun vader voelde elk gebaar als een klap. Hij bleef heel lang in z'n eentje bij het graf staan, en zijn dochters lieten hem uit respect met rust. Uiteindelijk liep Sabrina naar hem toe en ze legde een hand op zijn arm.

'Kom op, papa, we gaan naar huis.'

'Ik kan haar hier toch niet achterlaten, Sabrina,' zei hij terwijl de tranen over zijn wangen rolden. 'Hoe heeft dit kunnen gebeuren? We hielden zoveel van haar.'

'Ja, we hielden van haar,' bevestigde zijn dochter, en ze veegde haar eigen tranen weg. Ze waren allemaal in het zwart, en ze zagen er stuk voor stuk elegant en waardig uit. Ze waren altijd een mooi gezin geweest, en dat waren ze nog steeds, zelfs zonder haar. Mensen die hen zagen, waren vaak verbluft over al die knappe mensen bij elkaar. En Jane was Jims heldere, stralende ster geweest. Hij weigerde te aanvaarden dat ze er niet meer was. 'Misschien is het beter zo,' zei Sabrina, terwijl haar vader naar het kistje bleef staren. 'Ze kan nooit ziek of oud worden. Ze heeft niet geleden. Ze heeft al haar kinderen volwassen zien worden. Jij zult je haar altijd als mooi en jong blijven herinneren.' Haar schoonheid was tijdloos, en ze had warmte, energie en jeugdigheid uitgestraald. Hun moeder was tot het laatst een beauty geweest, en zo zouden ze zich haar altijd blijven herinneren.

Hij knikte zwijgend, pakte een van de witte rozen en legde die op het kistje, bij die van zijn dochters. En toen pakte hij een tweede, en met de roos in zijn hand liep hij weg, zijn hoofd gebogen. De laatste paar dagen waren de moeilijkste van zijn leven geweest, zoals zijn kinderen maar al te goed beseften. Hij zag eruit alsof hij in vijf dagen tijd tien jaar ouder was geworden.

Zwijgend nam hun vader plaats in de volgauto, naast Sabrina en Tammy. Onderweg naar huis staarde hij uit het raampje naar buiten. Chris en Candy zaten in de tweede volgauto. Ze hadden bewust gekozen voor een besloten begrafenis, en alle drie de dochters waren blij dat het laatste pijnlijke ritueel rond de dood van hun moeder achter de rug was. Het waren drie zware dagen geweest, met alle bezoek in de rouwkamer, de uitvaartdienst, honderden gasten thuis na afloop, en nu dit ontroerende afscheid bij haar laatste rustplaats. Ze hadden overwogen om haar as thuis te bewaren, maar Sabrina en Tammy hadden besloten dat het te confronterend voor hen zou zijn, vooral voor hun vader. Het was beter om het houten kistje op de begraafplaats achter te laten. Sabrina had het gevoel dat hun moeder daar zelf de voorkeur aan zou hebben gegeven. Aangezien ze geen instructies voor haar begrafenis had achtergelaten, hadden ze overal naar moeten raden, en voor elk detail hadden ze hun vader om advies gevraagd. Hij wilde alleen dat de nachtmerrie ten einde zou zijn en dat ze bij hem terug zou komen. Sabrina had sterk het gevoel dat de realiteit bij niemand van hen echt was doorgedrongen. Ze was nog maar een paar dagen uit hun leven verdwenen, alsof ze een weekendje weg was gegaan en nog terug kon komen.

Sabrina wist dat ze zich nu op Annie moesten richten, op haar volledige herstel van de hersenchirurgie en haar aanpassing aan een heel nieuw en uitdagend leven nu ze blind was. Ze rekende erop dat de overgang van kunstenares naar een vrouw zonder gezichtsvermogen heel lang zou gaan duren. Het was een zwaar kruis dat ze moest dragen. Toen ze weer thuis waren, vertelde hun vader dat hij die middag naar de bank moest. Sabrina bood aan hem te brengen, maar hij wilde liever alleen. Net als de anderen probeerde ze hem te steunen als hij er behoefte aan had, en hem de ruimte te geven als hij alleen wilde zijn. Zijn stemmingen wisselden sterk. Soms bezweek hij haast onder het volle gewicht van de tragedie, en op andere momenten voelde hij zich een paar uur lang redelijk goed, om dan opeens weer wreed met het verlies van zijn vrouw te worden geconfronteerd. Hij had het gevoel dat zijn hele wereld was vergaan, en in veel opzichten was dat ook zo.

Hij had zijn werk laten weten dat hij de hele week niet op kantoor zou komen en misschien de week erna ook niet. Hij wilde afwachten hoe hij zich dan voelde. Hij was zijn hele leven investeringsadviseur geweest, en zijn cliënten zouden er begrip voor hebben dat hij na de dood van zijn vrouw een tijdje niet kon werken. Zijn belangrijkste cliënten waren op de hoogte gebracht, en veel van hen hadden bloemen gestuurd.

Het gezin zou tot het eind van de week bij elkaar zijn, en dan ging Tammy terug naar Californië en moest Chris weer aan het werk. Vroeg of laat zou hun vader ook weer aan het werk gaan. Sabrina had het gevoel dat het goed voor hem zou zijn, maar niet iedereen was het met haar eens. Hij zag er moe en afgetobd en broos uit, en was kilo's afgevallen. Ze waren allemaal bang dat het verlies van hun moeder schadelijk zou zijn voor zijn gezondheid, en dat hij in een oude man zou veranderen. Dat was al een beetje zo. Het was beangstigend om te zien hoe kapot hij was, en dat hij zich zonder haar geen raad wist.

Na de begrafenis ging Sabrina naar de bibliotheek om de makelaar in New York te bellen die haar huidige appartement voor haar had gevonden, en ze vertelde haar waar ze naar op zoek was. Een licht en zonnig appartement, het liefst op één verdieping, met drie behoorlijke slaapkamers, aangezien Tammy had besloten om in LA. te blijven voor haar werk, elk met een eigen badkamer, een royale woonkamer, zo mogelijk een eetkamer, en misschien zelfs een kleine televisiekamer, maar dat was niet strikt noodzakelijk. Ze wilden een gebouw met een portier en enige vorm van beveiliging, aangezien Candy soms midden in de nacht thuiskwam, en Annie had hulp nodig als ze terugkwam of wegging, en zij en Candy zouden er niet altijd zijn om haar te helpen. Ze hadden een voorkeur voor de Upper East Side boven SoHo, Tribeca of Chelsea. Sabrina was uptown gelukkiger, en Candy zei dat het haar niet uitmaakte waar ze woonde zolang ze maar samen waren. Haar penthouse met het mooie uitzicht had eigenlijk nooit iets voor haar betekend. Ze had nooit de moeite genomen om het mooi in te richten of het gezellig te maken. Ze was zo vaak weg dat het haar niet echt kon schelen. Net als Sabrina vond ze het belangrijk dat er beveiliging was, zodat ze zich veilig voelde als ze 's nachts thuiskwam. Sabrina ging minder vaak uit dan Candy en was meer een huismus.

'Dat is nogal wat,' zei de makelaar openhartig, 'maar je weet het nooit. Misschien hebben we mazzel en vind ik mensen die hun huis een jaar lang willen verhuren.' Sabrina had gezegd dat ze een terras of een mooi uitzicht niet belangrijk vonden. Een gezellig appartement in een oud gebouw was ook goed. Het belangrijkste was dat ze allemaal samen in een huis konden wonen, in een omgeving waar Annie zich prettig zou voelen, en bovenal veilig. Sabrina hoopte dat ze iets konden vinden met een behoorlijke keuken, zodat Chris er plezier in zou hebben om voor hen te koken. Hij kookte bijna als een chef-kok van een sterrenrestaurant. Sabrina wilde het wel van hem leren, maar ze had nooit tijd en sloeg het avondeten soms helemaal over. Ze hadden Candy de laatste paar dagen nauwelijks iets zien eten, dus niemand verbaasde zich erover dat ze zo mager was. Tammy zat er een beetje tussenin; ze wilde graag slank blijven maar haar gewicht was geen obsessie voor haar. En Sabrina wisselde echte maaltijden af met salades als ze had gezondigd, wat niet vaak voorkwam.

De makelaar beloofde terug te bellen zodra ze iets had gevonden. Sabrina wist dat het misschien niet meteen zou lukken. In principe stond ze er ook voor open om een heel huis te huren, maar dat was vaak veel duurder, dus wilde ze daar niet mee beginnen. Onderweg naar huis van de begraafplaats had ze haar vader van hun plan verteld, en hij luisterde glimlachend naar haar verhaal.

'Dat lijkt me heel goed voor jullie allemaal. Net als vroeger, toen jullie nog alle vier thuis woonden. Ik zie al voor me dat jullie weer gaan keten. Maar hoe past Chris in dit hele verhaal, Sabrina? Een huis vol vrouwen is voor de meeste mannen een nachtmerrie. Zelfs jullie honden zijn teefjes, en dan hebben jullie ook nog eens vriendinnen.'

Sabrina zei dat Chris er inmiddels aan was gewend. Als ze met haar zussen samen was werd het altijd chaotisch, en hij was erop voorbereid dat het een rommelig huishouden zou worden. Zelf genoten ze van de levendige atmosfeer waar ze met z'n allen voor zorgden, en Chris paste zich makkelijk aan.

De makelaar wist nu in elk geval dat ze op zoek waren, en ze dacht niet dat het onmogelijk was om iets te vinden. Dat er haast bij was maakte het natuurlijk lastiger. Annie zou over een paar weken uit het ziekenhuis worden ontslagen, en het zou ideaal zijn als er tegen die tijd een huis was waar ze met z'n allen konden gaan wonen. Sabrina zou de huur van haar eigen appartement opzeggen, en Candy zou een huurder zoeken voor haar penthouse als ze eenmaal iets hadden gevonden. Het was haar eigendom, dus kon ze desnoods de servicekosten doorbetalen als ze het niet kon verhuren. Ze verdiende zo ongelofelijk veel geld dat ze zich luxe kon permitteren die buiten het bereik van de anderen was, al was ze de jongste van het groepje. Zelfs Tammy, met haar topfunctie als producer in Hollywood, verdiende niet zoveel als Candy. Candy gaf grif toe dat supermodellen krankzinnige gages kregen, en bovendien was er meer vraag naar haar dan ooit.

Onderweg naar huis had hun vader tegen Sabrina gezegd dat hij Annies deel van de huur zou betalen, en meer als dat nodig was. Hij was bereid om zo nodig de helft van de huur voor zijn rekening te nemen, want hij vond het nobel van hen dat ze hun gewonde zus op deze manier wilden helpen, hoewel hij nog steeds weigerde te geloven dat ze voorgoed blind zou zijn. Sabrina wist dat hij tijd nodig had om het te verwerken. Het was een driedubbele klap voor hem: het verlies van zijn vrouw, en een dochter die door het oog van de naald was gekropen en blind was geworden. Hij kon het niet aan om het tot zich door te laten dringen. Het was nauwelijks makkelijker voor zijn dochters. En Annie wist nog van niets.

Tammy en Chris maakten broodjes toen ze terug waren. Vrienden en buren waren eten komen brengen, en de keuken stond vol met allerlei delicatessen, snacks en kant-en-klaar maaltijden. Het leek wel Kerstmis, wanneer vrienden en de cliënten van hun vader manden met lekkernijen en wijn lieten bezorgen. Maar dit was beslist geen feestelijke gebeurtenis. Sabrina zag nu al op tegen de feestdagen zonder hun moeder, wetend hoe pijnlijk dat zou worden. Haar afwezigheid zou dan voor hen allemaal extra voelbaar zijn. Die middag gingen de meisjes op bezoek bij hun zus, terwijl hun vader naar de bank ging. Chris had aangeboden hem te brengen met de auto. Hij was op dit moment heel erg verstrooid, en zijn dochters wilden niet dat hij auto zou rijden. Niemand wilde dat er nog een ongeluk zou gebeuren, hoewel ze wisten dat het niet hun moeders schuld was geweest. Chris zag tot zijn verbazing dat Jim een boodschappentas en een klein valies meenam naar de bank. Hij had geen idee wat hij ging doen, maar hij leek vastbesloten en zei weinig tijdens de rit, wat ongebruikelijk voor hem was.

Toen Tammy, Candy en Sabrina in het ziekenhuis kwamen, lag Annie te slapen. Ze zaten een poos stilletjes op haar kamer te wachten tot ze wakker zou worden. Een verpleegster vertelde dat ze alleen een middagslaapje deed, en dat ze die dag een redelijk opgewekt humeur had. Haar zussen wisten dat dit niet lang zou duren. Voor het einde van de week zou de werkelijkheid toeslaan. Als een tsunami.

Ze zaten naast haar bed met elkaar te fluisteren toen Annie uiteindelijk wakker werd. Ze kon voelen dat Tammy naast haar zat. Door het verband op haar ogen begon ze een zesde zintuig te ontwikkelen voor de bewegingen van mensen om haar heen. Haar gehoor leek scherper dan voorheen, en ze kon altijd raden welke zus het dichtst bij haar stond.

'Hoi, Tammy,' zei ze, en haar op een na oudste zus drukte een kus op haar wang. Ze glimlachten naar elkaar, zelfs al kon Annie haar niet zien.

'Hoe wist je dat ik het was?' vroeg Tammy nieuwsgierig.

'Ik rook je parfum. En Sabrina staat daar.' Ze wees precies de goede kant op.

'Wat raar,' merkte haar oudste zus op. 'Ik heb geen parfum gebruikt. Ik ben het vergeten mee te nemen.'

'Ik weet het ook niet,' zei Annie gapend. 'Ik kan jullie gewoon voelen, denk ik. Candy ligt op het voeteneinde van mijn bed.' Ze moesten er allemaal om lachen, want ze had volkomen gelijk. 'Waar is mama?' vroeg ze, net als de dag ervoor. Ze vroeg het tegelijkertijd terloops en ongerust.

'Papa moest naar de bank,' zei Tammy, in de hoop haar zo af te leiden. Ze zei het alsof hun moeder met hem mee was gegaan, maar zonder echt te liegen.

'Waarom moest hij naar de bank? Waarom werkt hij niet? Welke dag is het eigenlijk?' Ze was dagenlang buiten bewustzijn geweest.

'Het is woensdag,' antwoordde Sabrina. 'Papa heeft deze week vrij genomen.'

'Echt waar? Dat doet hij nooit.' Annie fronste verwonderd haar wenkbrauwen. De drie meisjes keken elkaar zorgelijk aan. 'Jullie liegen tegen me, hè?' zei ze verdrietig. 'Mama is natuurlijk gewond geraakt, anders zou ze nu hier zijn. Ze zou nooit met papa meegaan als ze wist dat ik gewond was. Wat is er gebeurd?' drong ze aan. 'Hoe erg is het?' Het bleef minutenlang stil in de kamer. Ze hadden haar het schokkende nieuws nog niet zo snel willen vertellen, maar ze liet zich niet met een kluitje in het riet sturen. Annie was iemand die antwoord wilde op haar vragen en geen genoegen nam met halve waarheden. Ze had er een hekel aan als dingen onduidelijk waren. Ondanks haar artistieke achtergrond was ze nauwkeurig, precies en rechtdoorzee. 'Wat is er met mama gebeurd, jongens? Waar is ze?' Ze wisten geen van allen wat ze moesten zeggen. 'Kom op, jullie jagen me de stuipen op het lijf.' Ze begon nerveus te worden, en zij was niet de enige. Het was een vreselijk pijnlijk moment.

'Het was heel erg, Annie,' zei Tammy uiteindelijk zacht, en ze kwam dichter bij het bed staan, net als Sabrina. En Candy stak haar arm uit zodat ze haar hand kon vastpakken. 'Het was een ernstig ongeluk. Er waren drie personenauto's en een vrachtwagen bij betrokken.'

'Ik kan me herinneren dat mama de macht over het stuur verloor. Ik heb het beetgepakt om te voorkomen dat we op de andere rijbaan terecht zouden komen, maar toen ik opzij keek, zat ze niet meer naast me. Ik weet niet waar ze opeens was gebleven.' Ze was uit de auto geslingerd, maar volgens de politie was ze toen al dood. Ze was op slag gedood toen de stalen buizen door de voorruit waren gegaan en haar hadden geraakt. Ze hadden haar hoofd bijna afgerukt en Annie op een haar na gemist. 'Dat is het laatste wat ik me herinner,' besloot ze aarzelend.

'Jij hebt een flinke klap op je hoofd gehad, en je zat vast in de auto. Ze hebben er een halfuur over gedaan om je te bevrijden. Godzijdank is dat net op tijd gelukt,' voegde Sabrina eraan toe. De vier zussen waren zo hecht met elkaar verbonden dat ze vaak hetzelfde dachten, en ze vulden elkaar feilloos aan. Hun moeder had hen vroeger een vierkoppig monster genoemd. Als je het tegen een van hen had, of op een van hen boos werd, kreeg je met hen alle vier te maken. En als ze het gevoel hadden dat een van hen onredelijk was behandeld, had je de poppen aan het dansen. Er was niet veel veranderd. Ze waren nu alleen ouder en kalmer, en ze wonden zich minder snel op, maar ze namen het nog steeds als vanzelfsprekend voor elkaar op.

'Jullie hebben me nog steeds niet verteld waar mama is.' Het was onmogelijk om ontwijkende antwoorden te blijven geven. Annie was te vasthoudend, en weer helemaal bij kennis. Ze konden haar niet afschepen. 'Ligt ze in een andere kamer?'

Tammy keek naar Sabrina en schudde haar hoofd. Ze raakten haar nu allemaal aan, haar hand, haar arm, haar gezicht. Annie was zich bewust van hun nabijheid, en die was zowel troostend als onheilspellend. Ze voelde aan dat er iets vreselijks was gebeurd. Haar opmerkingsgave was nog even scherp als vroeger, en haar hersenen werkten prima, tot ieders immense opluchting, hoewel het in dit geval betekende dat ze niet langer om de waarheid heen konden.

'Ze heeft het niet overleefd, Annie,' zei Tammy hees, want zij stond het dichtst naast haar. 'Het is allemaal heel snel gegaan. Ze is geraakt door de stalen buizen en ze was op slag dood.'

Annie hield haar adem in. Ze opende haar mond van pure schrik maar er kwam geen geluid uit. En toen begon ze wild met haar armen te maaien om haar zussen te kunnen voelen, en ze kneep krampachtig in hun handen. Ze begonnen alle drie weer te huilen bij het zien van Annies wanhoop, net als Annie zelf. Hun eigen schrik en verdriet was maar al te herkenbaar. Maar zij hadden vijf dagen de tijd gehad om eraan te wennen, terwijl het vreselijke nieuws vers was voor Annie.

'Mama is dood?' fluisterde ze angstig. Ze wilde hen graag zien, en haatte het verband dat dit verhinderde. De dokter had gezegd dat het er over een paar dagen af zou gaan, hoewel het eigenlijk langer moest blijven zitten. Op dit moment was het vreselijk dat ze de gezichten en ogen van haar zussen niet kon zien. Het liefst zou ze het verband eraf rukken, maar ze had er tot nu toe een paar keer tevergeefs aan gepeuterd en getrokken.

'Ja, mama is er niet meer,' bevestigde Sabrina met pijn in haar hart. 'Ik vind het zo erg voor je, lieve schat. Ik vind het zo erg dat je dit allemaal moet meemaken.' 'O god, wat vreselijk.' Haar tranen werden opgenomen door het verband, maar ze voelde wel het branden van haar ogen, ook al waren ze bedekt. Het maakte het alleen maar erger. Ze zat heel lang te huilen in de armen van haar zussen, als drie beschermengelen die op haar pasten. Maar de liefste engel van allemaal was er niet meer. Annie kon het net zomin bevatten of verwerken als de anderen. Het was het ergste nieuws dat Annie ooit te horen had gekregen, en datzelfde gold voor haar zussen. Het was onmogelijk om er rustig onder te blijven, al probeerden ze hun vader niet te laten merken hoe aangeslagen ze waren. 'Hoe is het met papa?' vroeg Annie uiteindelijk.

'Niet zo goed,' zei Candy, 'maar het is met ons ook wel eens beter geweest. Ik stort telkens weer in. Sabrina en Tammy hebben alles geregeld. Ik heb zo'n bewondering voor ze.' Ze vertelde haar het hele verhaal. Annie had zoveel van wat er was gebeurd gemist. Alles zelfs.

'Heb ik de uitvaart gemist?' vroeg ze geschrokken. Het was niet iets waar ze graag bij had willen zijn, maar ze voelde zich nu een beetje buitengesloten omdat zij er als enige niet bij was geweest. Maar de anderen hadden geen keus gehad. Ze wisten niet wanneer Annie bij zou komen, en wachten zou allerlei problemen met zich mee hebben gebracht. Het was belangrijk geweest om de pijnlijke formaliteiten achter de rug te hebben, zelfs zonder Annie.

'Die was gisteren,' zei Sabrina. Annie kon het niet geloven. Hun moeder was dood. Het idee was onbegrijpelijk en de gevolgen drongen nog niet tot haar door. De anderen hadden het er ook moeilijk mee. Het viel niet mee om de nieuwe situatie te aanvaarden, en Annie zou er ook tijd voor nodig hebben. Hun moeders liefhebbende persoonlijkheid was voor hen allemaal zo belangrijk geweest dat haar plotselinge dood een gapende leegte achterliet in hun leven. De nasleep van haar overlijden was grotendeels aan hen voorbij gegaan, zelfs al hadden Tammy en Sabrina alles geregeld.

'Arme papa... arme wij... arme mama,' kreunde Annie verslagen. 'Het is zo erg.' Het was erg, nog erger dan ze wist.

Van nu af aan zou het arme Annie zijn, meer nog dan arme mama. Zij was te jong gestorven, maar ze had tot het einde volop geleefd en genoten. Annie was daarentegen nog jong, en haar leven was opeens beperkt doordat ze van haar gezichtsvermogen was beroofd. Ze zou nooit meer een schilderij kunnen zien en nooit meer zelf kunnen schilderen, terwijl ze haar hele leven voor en met kunst had geleefd. Ze hadden zo met haar te doen.

Ze bleven die middag heel lang bij Annie. Ze wilden haar niet alleen laten nu ze net het nieuws over haar moeder had gehoord. Soms praatten ze met elkaar, soms zaten ze gewoon stil bij elkaar, hand in hand, soms huilden ze samen, of ze lachten door hun tranen heen om een verhaal dat een van hen zich opeens herinnerde. Voorheen waren ze al heel close geweest, maar het verlies van hun moeder schiep een nog hechtere band. Ze waren vier heel verschillende jonge vrouwen met veel liefde en respect voor elkaar, en dat hadden ze voornamelijk aan hun moeder te danken, maar ook aan hun vader. Ze klampten zich vast aan hem en aan elkaar, als de overgebleven symbolen van hun beschadigde wereld.

Om zeven uur gingen ze weg uit het ziekenhuis. Annie was uitgeput, en zij waren niet minder moe. Ze reden terug naar huis, pratend over hun zus, en thuis zat Chris rustig met hun vader te praten. Hij vertelde dat er minstens tien mensen langs waren geweest om te vragen hoe het ging en hulp aan te bieden. Het was zo'n vreemde tijd voor hen allemaal. Hun moeder had een enorme leegte in hun leven achtergelaten, maar ook in de kring van hun vrienden en kennissen, waar ze jarenlang bewonderd en populair was geweest, als vrouw, vriendin en mens, en iemand die zich altijd voor goede doelen inzette. Ze was zoveel meer geweest dan alleen hun moeder of Jims vrouw.

Ze stelden voor om Chinees eten of sushi te laten bezorgen, zodat Chris niet weer hoefde te koken, maar hun vader kondigde aan dat ze eerst iets moesten doen. Hij zag er verdrietig en gebroken uit, maar nu ook vastberaden. Hij nam hen mee naar de eetkamer. Chris wist wat er ging gebeuren en hij ging niet mee omdat hij dat ongepast vond. Dit was een moment waarop ze met elkaar alleen moesten zijn. Hij had ervan opgekeken toen Jim hem vertelde wat hij van plan was, nadat ze die middag naar de bank waren geweest. Het leek hem erg snel, maar Jim had uitgelegd dat het maanden zou duren voordat zijn dochters weer allemaal tegelijk thuis zouden zijn. En hij wist dat zijn vrouw dit gewild zou hebben. Het was snel, maar het was tijd. Zij was haar hele leven vrijgevig geweest, voor haar man, haar dochters en haar vrienden.

Eenmaal in de eetkamer wisten de meisjes niet wat ze zagen. Hier waren ze niet op voorbereid, want hij had niets laten doorschemeren. Tammy slaakte een gesmoorde kreet en deed een stap naar achteren. Sabrina sloeg haar handen voor haar ogen. En Candy stond te staren en begon te huilen.

'O, papa...' kon Tammy alleen maar uitbrengen. Ze was hier nog niet aan toe. Het deed pijn om naar de familiestukken te kijken, die hun moeder nu, dankzij hun vader, aan hen zou schenken.

Hij had al haar sieraden op de eettafel uitgestald, in keurige rijen, de vertrouwde ringen en armbanden en oorbellen die ze had gedragen, de parelketting van haar eigen moeder, de juwelen die hij haar door de jaren heen had gegeven, voor belangrijke verjaardagen, met Kerstmis en bij bijzondere gelegenheden, zoals hun geboorte. Met zijn succes in zaken waren de cadeaus steeds duurder geworden. Het waren geen belangrijke stukken, zoals de juwelen die Tammy in Hollywood zag, of die Candy soms droeg voor modereportages of advertenties voor Tiffany en Cartier. Maar het waren beeldige sieraden die hun moeder had gedragen en gekoesterd. Elk stuk op de eettafel zou hen aan hun moeder herinneren, elke keer dat ze het droegen, hoewel het een beetje voelde of ze van haar stalen, haar juwelenkistje plunderden als zij niet thuis was, en het dan uit moesten leggen als ze terug was. Ze wilden allemaal blijven denken dat ze terugkwam. Het uitstallen van haar sieraden zoals hij het had gedaan, was een manier om toe te geven dat ze er echt niet meer was, en nu moesten ze zich in de wereld van de volwassenen begeven, met niets om hen te beschermen tegen alles wat het leven voor hen in petto had, goed en slecht. Opeens waren ze volwassen vrouwen, ondanks hun leeftijd. Ze hadden geen moeder meer. Het voelde als een veel te grote verantwoordelijkheid.

'Papa, weet je het zeker?' vroeg Sabrina, met tranen in haar wijd opengesperde ogen. Tammy huilde ook. Dit was zo confronterend.

'Heel zeker. Ik wilde niet tot Thanksgiving wachten, de volgende keer dat jullie weer thuis zijn. Annie is er niet bij, maar zij kan nu toch niet kiezen, en jullie weten wat zij mooi vindt. Jullie kunnen voor haar kiezen, of later met elkaar ruilen als jullie willen. Ik wil dat jullie om beurten kiezen, een voor een. De oudste begint, dan de anderen, naar leeftijd, totdat jullie alles hebben verdeeld. Mama wilde dat jullie dit zouden erven. Er zijn een paar erg mooie dingen bij. Alles is nu van jullie,' zei hij zacht, en toen verliet hij de kamer, terwijl hij de tranen van zijn wangen veegde. Hij liet het aan hen over, wetend dat ze alles eerlijk zouden verdelen. Hij had ook haar vier bontjassen neergelegd, twee nertsen, een vos, en een lynx die hij haar het jaar daarvoor met Kerstmis had gegeven. Elke jas was over een stoel gedrapeerd. Ze waren erdoor overdonderd.

'Jeetje,' zei Sabrina. Ze ging op een stoel zitten en staarde naar alles op de tafel. 'Waar moeten we beginnen?'

'Je hebt gehoord wat papa zei,' zei Tammy somber. 'Naar leeftijd. Dat betekent dus dat jij begint, dan ik, dan Annie en Candy. Wie kiest er voor Annie?'

'Dat doen we met z'n allen. We weten waar ze van houdt.' Ze droeg zelden sieraden en had een kunstzinnige smaak, voornamelijk rinkelende zilveren armbanden en veel turkoois. De juwelen van hun moeder waren eerder klassiek, maar sommige dingen zouden Annie goed staan als ze eens wat netter gekleed wilde zijn. En zelfs als ze de sieraden nooit droeg bleef het een aandenken aan hun moeder, iets om blij mee te zijn. Ze wisten wat hun moeder had gekregen toen zij werden geboren. Een smalle armband met saffieren voor Sabrina, een gladde ring met robijnen voor Tammy, een parelsnoer voor Annie, en een prachtige diamanten armband voor Candy, die dertien jaar na Sabrina was geboren, in een meer welvarende tijd. Staand bij de tafel begonnen ze daarmee. En toen was het ijs gebroken. Ze pasten de eerste stukken. De ring had precies de goede maat voor Tammy, en ze verklaarde dat ze hem nooit meer af zou doen.

Een voor een begonnen ze keuzes te maken. Er waren een paar stukken van hun grootmoeder bij, ouderwets maar wel mooi, en typisch jaren veertig, met een paar grote topazen, aquamarijn, en een prachtige camee die ze voor Annie kozen, omdat ze het reliëf zou kunnen voelen en vonden dat het gezicht op de broche op haar leek. Het zou hun moeder noch hun vader hebben verbaasd dat ze elkaar volledig respecteerden. Als een van hen een bepaald sieraad mooi vond, drongen de anderen er meteen op aan dat ze het zou nemen. Er waren een paar stukken bij die ze geen van allen draagbaar vonden, en die kozen ze vanwege het sentiment. Er was een fraaie broche met saffieren die hun vader haar voor haar vijftigste verjaardag had gegeven, en die was voor Sabrina, daar waren ze het allemaal over eens. Een paar schitterende diamanten oorbellen stond Tammy geweldig, en lange oorbellen met diamanten en parels die ze had gedragen toen ze jong was, pasten helemaal bij Candy. Eensgezind kozen ze een armband met diamantjes voor Annie, en die legden ze apart. Het waren werkelijk beeldige sieraden, en halverwege begonnen ze minder verdrietig te worden, pasten ze de stukken glimlachend en lachend met elkaar, en gaven ze commentaar op hoe het stond. Het was bitterzoet, zowel blij als triest.

Uiteindelijk hadden ze allemaal precies evenveel sieraden. Ze hadden elk twee of drie bijzondere stukken, en een aantal dingen die minder waardevol waren maar veel voor hen betekenden, en ze waren tevreden over wat ze voor Annie hadden gekozen, en graag bereid om met haar te ruilen als ze niet blij zou zijn met wat de anderen beschreven. Alles was klassieker dan wat ze normaal gesproken droegen, maar ze waren het erover eens dat ze zich er op een dag oud genoeg voor zouden voelen, en ze zouden de sieraden nu ook al dragen, om hen aan hun moeder te herinneren. Het had iets teders en ontroerends dat zij nu haar juwelen hadden. En toen ze klaar waren met de verdeling pasten ze de bontjassen. Ook nu waren ze het al snel met elkaar eens.

De vos paste het mooist bij Annie. Het bont had bijna dezelfde kleur als haar kastanjebruine haar, en de lange jas zou haar ongetwijfeld passen, en ze kon hem zelfs met een spijkerbroek dragen. Een zwarte nerts stond Sabrina prachtig, en omdat de jas wijd en lang was, paste hij haar precies. Sabrina zag er bijzonder elegant uit. En de donkerbruine nerts leek wel gemaakt voor Tammy, die zei dat ze de jas zou dragen bij de volgende uitreiking van de Emmy's. De jas was buitengewoon chic. En de driekwart lynx was helemaal Candy. Ze paste de jas en zag eruit als een plaatje. De lengte was ideaal voor haar lange benen. De mouwen waren een beetje kort, maar dat vond ze niet erg. Haar moeder had de jas maar een keer gedragen, en de andere jassen waren ook maar zelden gedragen, zo goed als nieuw en zeer stijlvol. Ze droeg alleen bont als ze uit eten gingen in de stad, of bij belangrijke gebeurtenissen. Hun moeder was dol geweest op bont, maar ze had de jassen pas op latere leeftijd gekregen. Toen ze jong was had ze een jas van Perzisch astrakan van haar grootmoeder gedragen, maar die had ze lang geleden al weggedaan. Ze drapeerden de jassen weer zorgvuldig over de stoelen en gingen terug naar de zitkamer om hun vader te bedanken.

Hij zag hen met glimlachende gezichten de kamer binnenkomen, en ze gaven hem elk een kus en vertelden hem hoeveel het voor hen betekende om hun moeders spullen te hebben. Hij had haar trouwring en haar verlovingsring met een kleine steen zelf gehouden, en bewaarde de beide ringen in een doosje op zijn bureau, zodat hij er altijd naar kon kijken. Deze ringen waren hem te dierbaar om ze weg te geven.

'Heel erg bedankt, papa.' Candy kwam naast hem zitten en nam zijn hand in de hare.

Ze waren zich ervan bewust dat het heel moeilijk voor hem moest zijn geweest om haar sieraden al zo snel weg te geven, en wat was het een liefdevol gebaar van hem geweest.

'Jullie kunnen haar andere spullen later bekijken en zien of er dingen bij zijn die jullie graag willen hebben.' Ze had een aantal prachtige handtassen, en mooie kleren, die alleen Tammy zou kunnen dragen omdat ze net zo klein was als hun moeder. Maar daar was geen haast bij. Hij had de sieraden belangrijk gevonden omdat ze samen moesten kiezen.

In eerste instantie hadden ze het pijnlijk gevonden om haar sieraden te zien en dingen voor henzelf te kiezen, maar het was op een nette en liefhebbende manier gegaan. Ze hadden niet alleen respect getoond voor hun moeder, maar ook voor elkaar. Het was typerend voor hen, en voor alles wat hun moeder hen vroeger had bijgebracht: om van elkaar te houden, aardig te zijn voor elkaar en alles eerlijk te delen.

Hun vader en Chris hadden eten besteld terwijl de zusjes de sieraden bekeken, Indiase curry's van een restaurant in de buurt, en het was erg lekker. De sfeer tijdens het eten was geanimeerd, en even leek het leven weer bijna normaal toen ze praatten en lachten en elkaar plaagden. Het was haast niet te geloven dat ze net hun moeders juwelen hadden verdeeld en haar die ochtend hadden begraven, na de uitvaartdienst van de dag ervoor. Het was zo onwerkelijk allemaal.

Tijdens het opruimen van de keuken besefte Tammy hoe erg ze haar zussen zou missen als ze terugging naar LA. Ondanks alle verdriet genoot ze ervan om met hen samen te zijn. Nooit was ze zo gelukkig als in hun midden. En als ze allemaal samen in hun ouderlijk huis waren, leek haar leven in Californië ver weg en betekenisloos. Dit was het belangrijkst voor haar. In feite waren de twee werelden niet met elkaar te vergelijken. Daar woonde en werkte ze, en als ze daar was, voelde dat belangrijk, vooral de serie die ze had helpen bedenken en die haar zo dierbaar was. Maar dat was niets vergeleken met dit. Ze keek haar zussen na toen ze wegliepen uit de keuken, en Sabrina sloeg een arm om haar heen.

'We zullen je missen als je teruggaat. Ik mis je altijd.'

'Ik jullie ook,' zei Tammy verdrietig. Haar leven daar leek zo leeg, zonder haar zussen. Hier aten ze allemaal samen en kon ze elk moment van de dag of de nacht met hen praten, terwijl hun vader tevreden toekeek. Het deed haar aan haar jeugd denken, die in alle opzichten ideaal was geweest, en zo uniek. En er was niets veranderd, behalve dat ze nu in verschillende delen van de wereld woonden. Tot nu toe tenminste, want als Annie uit het ziekenhuis kwam zouden ze allemaal in hetzelfde huis gaan wonen, behalve zij, want zij zou aan de andere kant van het land blijven. Maar er was geen andere manier. Ze kon niet zomaar opgeven wat ze daar had opgebouwd. Ze zou haar carrière kapotmaken, terwijl ze er zo hard voor had gewerkt. Het was een enorm moeilijke keus voor haar.

De drie honden liepen achter elkaar aan de keuken uit toen de zussen naar boven gingen. Beulah en Juanita waren de afgelopen dagen dikke maatjes geworden. Candy's terriër Zoe volgde haar overal op de voet, of ze lag bij haar op schoot. Juanita en Beulah sliepen tegenwoordig samen, en de chihuahua hapte speels naar Beulahs lange zachte oren. Ze hadden zelfs samen een konijn achternagezeten in de achtertuin, en iedereen had er hartelijk om gelachen. Zoe was de elegantste van het trio, met een halsbandje van kunstdiamantjes en roze strikjes. Juanita was de felste, en Chris had opgemerkt dat Beulah al in geen dagen meer depressief was geweest. Hij vond dat ze zusjes nodig had omdat ze het duidelijk ongezellig vond om enig kind te zijn. Candy beloofde dat ze voor de andere honden ook halsbanden met kunstdiamantjes zou kopen, en Chris rolde met zijn ogen. 'Het is een jachthond, Candy, geen fotomodel.'

'Je kunt toch op zijn minst zorgen dat ze er een beetje leuk uitziet,' zei Candy grijnzend. 'Waarschijnlijk is ze daarom depressief.' Haar oude leren halsband was verkleurd en versleten, en terwijl Candy het zei, keek de basset omhoog en kwispelde ze met haar staart. 'Zie je nou wel, ze weet wat ik bedoel. Een fantastische vrouw in Parijs maakt Zoe's kleertjes voor me. Ik zal Beulahs maten opnemen voordat we weggaan en een paar dingen voor haar laten maken.'

'Hier word ik nou depressief van. Straks zitten wij met een verwijfde hond,' zei Chris beslist. Beulah was het enige wat hij en Sabrina officieel met elkaar deelden. Ze hadden elk hun eigen appartement, en ze hielden hun financiën en andere officiële zaken strikt gescheiden. Als advocaten wisten ze hoeveel narigheid er anders van kon komen als ze ooit uit elkaar gingen. Maar Beulah was hun kind. Sabrina zei vaak lachend dat ze afspraken moesten maken over de voogdij voor als ze uit elkaar gingen. Chris zou veel liever trouwen, in elk geval om hun hond te beschermen, plaagde hij haar vaak. Maar Sabrina wilde er voorlopig nog niet aan denken, en misschien wel nooit.

'Waarom eigenlijk niet?' vroeg Tammy haar de volgende dag, toen ze samen koffiedronken in de keuken. Alle anderen waren de deur uit. Hun vader en Chris waren naar de ijzerwinkel, en Candy was naar een sportschool in de buurt. Ze klaagde dat ze zo slap was als een vaatdoek omdat ze al een week geen pilates meer had gedaan, en dat ze aankwam, wat alle anderen goed nieuws vonden. Ze zei dat alles ging hangen, of dat het voor haar in elk geval zo voelde. Niet erg geloofwaardig op eenentwintigjarige leeftijd.

'Ik weet het niet,' zei Sabrina met een zucht. 'Ik zie het mezelf gewoon niet doen. Ik hoor de hele dag de vreselijkste verhalen over mensen die elkaar bedriegen en het vel over de oren halen, mensen die van elkaar hielden en elkaar zijn gaan haten toen ze getrouwd waren. Dat klinkt niet erg aantrekkelijk, ook al is Chris nog zo'n schat. In het begin zijn mannen altijd leuk, en dan loopt alles in de soep.'

'Kijk eens naar mama en papa,' merkte Tammy op. Voor haar waren zij hét voorbeeld van een goed huwelijk. Dat wilde zij ook, en ze hoopte dat ze ooit een man zoals hun vader zou ontmoeten. De mannen die ze in LA. leerde kennen, vooral als ze in de showbusiness zaten, waren allemaal geschift, oneerlijk, zelfingenomen of domweg slecht. De een was nog erger dan de ander. Ze zei altijd dat ze een magneet was voor gekken en klootzakken, vooral gekken.

'Ja, kijk eens naar mama en papa,' zei Sabrina somber. 'Ze pasten echt volmaakt bij elkaar. Hoe moeten wij dat ooit vinden? Zoiets komt maar een keer voor. Dat zei mama vroeger ook altijd. Ze zei dat ze geluk hadden gehad. Ik weet niet of ik net zoveel geluk zal hebben, en zo niet, dan zou ik me bedrogen voelen, want ik wil met minder geen genoegen nemen. Ze hebben de lat behoorlijk hoog gelegd.'

'Volgens mij komt Chris aardig in de buurt. Je hebt een fantastische man gevonden. Zo makkelijk is dat niet. Bovendien hebben mama en papa zich ervoor ingezet. Het ging niet allemaal vanzelf. Ze hadden wel eens ruzie toen we klein waren.'

'Maar niet vaak. En meestal ging het over dingen die wij deden, waar zij het niet over eens waren. Zoals die keer dat ik op een doordeweekse dag stiekem uit was gegaan. Papa vond dat zij er iets van moest zeggen, en daar liet hij het bij. Mama heeft me toen drie weken huisarrest gegeven. Zij was een stuk strenger dan hij.'

'Misschien ging het daarom wel zo goed tussen hen. Ik kan me niet herinneren dat ze ooit knallende ruzies hadden. Misschien een keertje, toen hij dronken was op oudejaarsavond. Volgens mij heeft ze toen een week niet met hem gepraat.'

Ze lachten allebei bij de herinnering. Zelfs aangeschoten was hij nog aandoenlijk geweest. Hun moeder had gezegd dat hij haar voor schut had gezet tegenover hun vrienden. Ze waren geen van beiden stevige drinkers, en dat waren hun dochters ook niet, al dronken zij meer dan hun ouders. Candy ging vaker uit dan de anderen, en door haar werk ging ze nu eenmaal met mensen uit de jetset om. En van excessen was geen sprake. Ze wisten dat Annie wiet rookte met haar artistieke vrienden, maar ze nam haar werk veel te serieus en hield er niet van vaak stoned te zijn. Toen ze nog studeerde had ze meer gerookt, maar niemand in de familie was ooit verslaafd geweest aan genotmiddelen. Eigenlijk leefden ze allemaal heel gezond. Chris dronk meer dan Sabrina en hield van een glas wodka als hij uitging, maar hij was nooit stomdronken. In Tammy's ogen was hij de ideale man, vooral in vergelijking met de freaks die zij ontmoette.

'Ik zou het zo jammer vinden als Chris en jij elkaar niet op een dag het jawoord geven,' verzuchtte ze terwijl ze de kopjes in de vaatwasmachine zette. 'In september word je vijfendertig. Als je kinderen wil, kun je het niet eindeloos uitstellen. Bovendien krijgt hij misschien wel genoeg van het wachten. Jullie wonen niet eens samen. Het verbaast me dat hij je niet onder druk zet. Hij wordt er ook niet jonger op.'

'Hij is pas zesendertig. En soms zet hij me wel degelijk onder druk, en dan zeg ik dat ik er nog niet aan toe ben. Dat is ook zo. Misschien komt het er nooit van. Ik vind het gewoon prettig zoals het nu gaat. We slapen drie of vier nachten per week bij elkaar, maar ik wil ook tijd voor mezelf hebben. En ik moet 's avonds vaak werken.'

'Je bent verwend,' merkte Tammy op.

'Ja, ik denk het,' gaf Sabrina toe.

'Nou, als ik een man zoals hij zou vinden, zou ik hem vastspijkeren aan de vloer, dat kan ik je wel vertellen. Stel nou dat je hem kwijtraakt omdat je niet wil trouwen?' Daar had Tammy al vaker over nagedacht. Ze vond dat Chris engelengeduld had met haar zus, en ze wist dat hij kinderen wilde. Daar was Sabrina ook nog niet zeker van. Ze wilde geen juridische strijd over de kinderen als het op een echtscheiding uit zou draaien. Door haar werk kreeg ze dagelijks met onverkwikkelijke twisten te maken, en dat raakte haar diep. 'Ik weet het niet. Daar kan ik me altijd nog druk om maken, mocht het ooit zover komen. Voorlopig gaat het goed.'

Tammy schudde afkeurend haar hoofd. 'Moet je mij nou zien. Ik heb me voorgenomen om naar een spermabank te gaan als ik op jouw leeftijd nog geen leuke man heb ontmoet, en die kans is groot. En jij hebt de leukste man van de wereld, een man die nota bene wil trouwen en ook nog kinderen wil, en jij kiest ervoor om alleen te blijven wonen en voorgoed single te blijven. Shit. Het leven is niet eerlijk.' 'Dat is waar. En heb de moed niet om naar een spermabank te gaan, doemdenker. Op een dag kom je heus de ware tegen.'

'Niet in het televisiewereldje. En niet in LA. Geloof me. Je hebt geen idee hoe verknipt die kerels zijn. Ik wil zelfs geen dates meer, zonde van mijn tijd. Als ik nog een keer zo'n kulverhaal hoor van een kerel die al twintig jaar is gescheiden en nog steeds geen leuke vrouw heeft kunnen vinden, terwijl hij mij bedriegt en met sterretjes van twintig uitgaat, die veganist is en twee keer per week een klysma nodig heeft om helder te kunnen denken, die politiek linkser is dan Lenin, en o ja, of ik hem een hoofdrol in mijn programma kan bezorgen... nou, dan ga ik kotsen, letterlijk. Als ik om half elf 's avonds klaar ben met mijn werk zit ik veel liever thuis voor de buis met Juanita, en meestal gaat het zo. Het is niet de moeite waard om me op te tutten en hoge hakken aan te trekken, niet voor dat soort types. Ik denk echt dat ik het wel kan schudden. Nou, liever alleen dan doodongelukkig met zo'n idioot.' Op haar negenentwintigste had ze de moed bijna opgegeven. 'Verleden jaar ben ik een paar keer uit geweest met mannen die ik via internet had leren kennen. Die waren nog veel erger. Een vent nam me mee uit eten en had niet genoeg geld bij zich voor een fooi, en hij wilde geld van me lenen om te tanken, want hij had niet genoeg benzine om thuis te kunnen komen. De ander gaf toe dat hij zijn hele leven gay was geweest, en hij had met zijn vriend een weddenschap gesloten dat hij best een vrouw kon versieren. Dat was ik dus. Ik heb het helemaal gehad met die Date-a-Freak Club. Ik ben hun oudste lid, en niemand van de club heeft zoveel dates gehad met hopeloze zielenpoten als ik.' Sabrina moest lachen om de manier waarop ze het vertelde, maar ze wist dat het in Tammy's geval pijnlijk waar was. Het was niet makkelijk voor haar om mannen te leren kennen. Ze was succesvol en machtig in de televisiewereld, en ze werd omringd door narcisten en opportunisten die allemaal iets van haar wilden en niets teruggaven. En toch was ze mooi, slim en jong. Het was bijna niet mogelijk dat ze geen leuke man kon vinden, al was dat tot nu toe niet gelukt. Ze werkte te hard, had bijna geen vrije tijd, en ze probeerde het niet eens meer. In het weekend werkte ze ook, maar dan thuis met haar hondje. 'Bovendien,' voegde ze eraan toe, 'zou het veel te traumatisch zijn voor Juanie als ik een relatie kreeg. Ze haat mannen.'

'Ze is gek op Chris,' zei Sabrina glimlachend.

'Iedereen is gek op Chris, behalve jij,' snoof ze.

'Dat is niet waar!' protesteerde Sabrina fel. 'Ik hou wel van hem, zoveel dat ik niet kapot wil maken wat we met elkaar hebben.'

'Je bent gewoon laf,' zei Tammy tegen haar. 'Hij is het risico waard. Je zult nooit een betere man vinden. Geloof me, ik heb de allerergste meegemaakt, en ik ben er mee uit geweest ook. Chris is super, in alle opzichten. Je hebt een lot uit de loterij aan de haak geslagen. Gooi hem niet terug, anders krijg je het met mij aan de stok.' Sabrina moest erom lachen.

'Waarom verhuis je niet naar New York als de kerels aan de westkust zo vreselijk zijn?' Sabrina had zich dit al eerder afgevraagd. Ze wist hoe eenzaam het leven van haar zus was in LA., en ze maakte zich zorgen om haar. Haar moeder had zich ook zorgen gemaakt, om dezelfde redenen. Ze zei dat Tammy nooit zou trouwen als ze in LA. bleef, en voor haar had trouwen een hoge prioriteit. Hun moeder vond dat er niets boven het gezin ging. Maar kijk met wie zij was getrouwd. Hun vader.

'Ik kan niet verhuizen om mannen te leren kennen,' zei Tammy verontwaardigd. 'Dat is krankzinnig. En ik zou hier van honger omkomen. Ik kan mijn carrière niet zomaar opgeven, ik heb er veel te lang veel te hard voor gewerkt. Ik hou van mijn werk. Bovendien kan het best dat ik hier ook niemand leer kennen. Misschien ligt het wel aan mij.'

'Het ligt niet aan jou,' verzekerde Sabrina haar. 'In dat wereldje van jou lopen gewoon alleen maar randdebielen rond.'

'Ik weet ze overal te vinden. Ik kwam op vakantie ook altijd malloten tegen. Ze komen echt op me af als vliegen op stroop. Als er in de wijde omgeving ergens een halvegare is, weet ik hem te vinden. Of hij mij.'

'Waar hebben jullie het over?' vroeg Chris toen hij zijn hoofd om de hoek van de keukendeur stak. Hij en Jim waren net terug van de ijzerwinkel. Chris had beloofd dat hij een paar klusjes in huis zou doen. De afleiding was goed, en aangezien hij nog drie dagen bleef, kon hij net zo goed de handen uit de mouwen steken. Hij vond dat soort klusjes leuk.

'We hebben het over mijn niet-bestaande uitgaansleven. Ik ben voorzitter van de Date-a-Freak Club. Het hoofdkantoor zit in LA., maar ik heb ook afdelingen in andere steden geopend. Het is een doorslaand succes, veel leden, lage lidmaatschapskosten en kansen voor het leven. Je zou versteld staan.' Ze lachten alle drie om wat ze zei, maar haar zus wist dat het maar al te waar was, en zijzelf ook. Chris had wel eens gezegd dat hij niet begreep dat Tammy geen man kon vinden. Ze was beeldschoon, intelligent, en ze had een dijk van een inkomen. Elke man zou dolblij met haar moeten zijn.

'Op een dag kom je de ware tegen,' stelde hij haar gerust.

'Ik weet eigenlijk niet of het me nog kan schelen.' Tammy haalde haar schouders op en veranderde van onderwerp. 'Hoe laat gaan we naar Annie?'

'Na de lunch, als Candy terug is van de sportschool. Als ze ooit nog terugkomt. Ze beult zich af.'

'Ik weet het,' zei Tammy met een zorgelijk gezicht. Ze maakten allemaal opmerkingen over haar gewicht. Thuis at ze tenminste redelijk goed, maar nog steeds niet veel. Ze stond voortdurend op de weegschaal, en hield vol dat haar werk ervan afhing. Haar zussen wezen haar erop dat haar gezondheid ook telde. Tammy had haar gewaarschuwd dat ze onvruchtbaar zou worden als ze zo doorging. Daar hield Candy zich nog niet mee bezig. Voor haar was het belangrijker dat ze succesvol bleef, en dan was het essentieel om superdun te zijn.

Ze gingen met z'n drieën naar het zwembad. Hun vader kwam wat later, en hij zat met Chris te praten, terwijl de twee vrouwen het over Annie hadden, en de enorme aanpassing die haar te wachten stond. Sabrina was nog steeds opgetogen over het idee om samen een appartement te huren, en ze hoopte dat de makelaar snel iets zou laten horen. Het zou voor Annie alle verschil maken als ze een jaar lang bij haar twee zussen kon wonen.

'Ik wilde dat ik mee kon doen,' zei Tammy nog een keer. 'Ik voel me zo schuldig tegenover haar. Maar ik kan het gewoon niet doen.'

'Dat weet ik,' zei Sabrina. Ze lag op een ligstoel in de zon en keek naar Chris en haar vader. Ze konden het heel goed met elkaar vinden, en het was fijn voor haar vader dat er een man in huis was. Hij was jarenlang omringd geweest door vrouwen. Chris was net de zoon die hij nooit had gehad. 'Je kunt in het weekend bij ons logeren, als je de tijd hebt.' Tammy probeerde zich te herinneren wanneer ze voor het laatst een weekend niet had gewerkt en er geen crisis met het programma was geweest. Dat was minstens een halfjaar geleden, misschien langer. En daarvoor wel een jaar.

'Ik zal het proberen,' beloofde ze.

Ze lagen allebei te genieten van de zon, en dachten hetzelfde, dat als ze hun ogen dichtdeden, hun moeder elk moment in de deuropening van de keuken kon verschijnen om te roepen dat de lunch klaar was. Misschien was ze gewoon een paar dagen weg, of was ze de stad in, en kon ze elk moment terugkomen. Het kon niet dat ze er niet meer was. Dat soort dingen gebeurde niet. Ze was even weg, of ze deed een middagdutje, of ze was op bezoek bij een vriendin. Ze was niet weg. Niet voorgoed. En Annie was niet blind. Dat kon gewoon niet,

Hoofdstuk 10

Donderdagmiddag en vrijdagochtend waren de meisjes bij Annie in het ziekenhuis. Ze begon rusteloos te worden en had nog steeds hoofdpijn, wat niet verwonderlijk was. Er kwam een fysiotherapeut langs om oefeningen met haar te doen. Regelmatig brak ze en huilde ze om hun moeder. Ze kon nog steeds niet geloven wat er was gebeurd, en de anderen evenmin. Maar zij maakten zich nu voornamelijk zorgen over haar. Over een paar dagen zou ze weten dat ze blind was. Het verband ging er zaterdag af. En alle drie de zussen hielden hun hart vast als ze dachten aan de impact die het op haar zou hebben. De werkelijkheid kwam bliksemsnel op haar af.

Hun vader ging donderdagavond bij haar op bezoek, en hij kwam ook langs toen de meisjes op vrijdagochtend bij haar waren. Ze bedankte hem voor de sieraden van hun moeder, die ze nog niet had gekregen, maar ze herinnerde zich de stukken die de anderen beschreven en was er blij mee. Ze hadden goed voor haar gekozen, en ze had de vos van hun moeder altijd mooi gevonden. Het leek haar heerlijk om de jas in Florence te kunnen dragen omdat het daar 's winters zo koud was, en veel Italiaanse vrouwen droegen bont. Daar maakte niemand er een punt van. Ze zei dat ze in de States nooit bont zou dragen.

Ze verlangde ernaar om terug te gaan naar Italië, en maakte zich zorgen omdat ze niets van Charlie had gehoord. Ze had haar zussen herhaaldelijk gevraagd hem te bellen. Ze had hem zelf gebeld op zijn mobiele telefoon, maar kreeg telkens meteen de voicemail. Waarschijnlijk was hij nog in Pompeji met zijn vrienden, en misschien was de ontvangst daar wel slecht. Ze wilde geen bericht achterlaten om te vertellen dat haar moeder was overleden en dat zij gewond was geraakt omdat hij dan ongerust zou worden, maar het zat haar dwars dat ze hem steeds niet kon bereiken. Het was een week geleden dat ze naar de States was gevlogen. Er was sindsdien zoveel gebeurd, meer dan ze zelf besefte. Sabrina vertelde uiteraard niet dat ze hem had gesproken, en niemand van hen zei iets wanneer Annie enthousiast over hem praatte. Sabrina moest zich verbijten, maar ze hield haar mond.

Annie was de hele dag in gezelschap van haar zussen. Candy's bureau had gebeld over een shoot in Parijs, maar ze sloeg het aanbod af. Ze wilde voorlopig thuisblijven. Ze was niet in de stemming om te werken, evenmin als de anderen. Sabrina had haar vakantie verzet en de hele komende week vrij genomen, en Tammy ging maandag terug naar LA. Ze vond het vreselijk dat ze weg moest, maar ze had geen keus. Er dreigde paniek uit te breken op haar werk, en ze moest nog steeds een vervanger vinden voor hun ster, en het script veranderen als dat eenmaal was gelukt. Het zou heel wat hoofdbrekens kosten om alles op te lossen, en ze wilde er nu niet eens aan denken. Haar gedachten werden volledig in beslag genomen door haar moeder en Annie. Ze zag er als een berg tegen op zo ver weg te zijn, en ze vond het moeilijk om alles aan Sabrina en Candy over te laten. En ze wilde er zijn voor Annie en hun vader. Annie wist al dat ze een paar weken bij haar vader moest logeren om verder te herstellen, zeker tot het einde van de maand. De artsen hoopten dat Annie over een week naar huis kon. Maar ze had geen idee dat ze blind zou zijn. Ze bleef zeggen dat ze niet kon wachten totdat het verband eraf ging, en elke keer dat ze het zei, huilden haar zussen in stilte. Als het verband eraf ging, zou Annie nog steeds in het donker leven, voorgoed. Het was een onbeschrijfelijke tragedie.

Toen ze vrijdag aan het eind van de middag weggingen uit het ziekenhuis zagen alle drie de zussen er moe uit. De volgende dag kwam de oftalmoloog, en ze hadden afgesproken dat ze erbij zouden zijn. Als het verband eraf ging, zou Annie het gevoel hebben dat haar hele wereld instortte. Die avond bespraken ze het met hun vader, en ze kwamen tot de conclusie dat hij er beter niet bij kon zijn. Het was te emotioneel voor hem. Hij moest de dood van zijn vrouw verwerken, en dat was meer dan genoeg.

Toen Sabrina de keuken binnenliep, zag ze dat de makelaar twee berichten had achtergelaten, en dat stemde haar hoopvol. Ze belde haar meteen terug, en kreeg haar net nog te pakken voordat ze het weekend de stad uitging.

'Ik probeer je al de hele dag te bereiken,' klaagde ze.

'Het spijt me. Het is een krankzinnige dag geweest. Mijn mobiele telefoon stond uit. Ik was op bezoek bij mijn zus in het ziekenhuis, en daar zijn mobieltjes niet toegestaan. Heb je iets gevonden?' Ze hield haar adem in.

'Ik heb twee interessante opties voor je. Buitenkansjes, vind ik zelf. Het hangt er een beetje van af wat je wil. Soms hebben mensen totaal verschillende ideeën, en je hebt alleen gezegd dat je voorkeur uitgaat naar de East Side. Ik weet niet precies wat je in je hoofd hebt. Hoe denk je over down-town?'

'Hoe ver downtown?' Sabrina's kantoor was in het centrum, op Park Avenue, en zij en Chris woonden allebei uptown, een paar straten bij elkaar vandaan. Downtown zou het lastig voor hem maken om even langs te wippen, wat hij vaak deed, zelfs op avonden dat ze niet bij elkaar sliepen. En als zij moest overwerken, ging hij naar haar huis om de hond uit te laten.

'Ik heb een schitterend appartement in het Meatpacking District. De mensen die het hebben gekocht willen eerst hun oude huis verkopen, dus ze zijn van plan om het voor een halfjaar tot een jaar te verhuren. Het verkeert in een voortreffelijke staat, want alles is gloednieuw. Keuken met ultramoderne inbouwapparatuur. Het is een penthouse, en het gebouw heeft een zwembad en een fitnessruimte.'

'Dat klinkt duur,' zei Sabrina praktisch.

'Ja, het is duur,' bevestigde de makelaar, 'maar het is elke cent waard.' Ze noemde een astronomisch bedrag.

Sabrina floot. 'Jeetje, dat kunnen we nooit betalen.' Ze schrok ervan. Zelfs met hulp van hun vader konden ze zich dat nooit veroorloven. Voor Candy was het misschien geen probleem, maar voor Sabrina wel. 'Ik had gehoopt dat we iets met een redelijke huur zouden kunnen vinden.'

'Het is een uniek appartement,' zei de makelaar lichtelijk gebelgd, al liet ze zich niet uit het veld slaan. 'En honden zijn trouwens niet toegestaan. Er ligt wit tapijt en alle vloeren zijn splinternieuw.'

'Gelukkig,' zei Sabrina glimlachend. 'We hebben honden. Kleintjes natuurlijk,' voegde ze er haastig aan toe. Ze zouden Beulah ergens onder een struik moeten verstoppen. Ze had korte poten maar ze was beslist niet klein. 'Dat penthouse gaat dus niet door, wat de huur ook is.'

'Ik begrijp het. Ze zijn wat dat betreft niet flexibel. Maar ik heb nog iets anders. Dat is een heel ander verhaal, het tegenovergestelde van het spectrum. Het appartement downtown is heel wit en licht, en alles is even mooi en nieuw.

Dat andere is uptown, en heel gezellig.' O-o, dacht Sabrina in stilte, als dat maar niet de manier was om te zeggen dat het oud en uitgewoond was. Maar misschien was de huur dan redelijker. Ze konden het niet te bont maken. Zelf verdiende ze een aardig salaris, maar op geen stukken na zoveel als haar kleine zusje.

'Wat is het precies?' vroeg Sabrina behoedzaam. Als het niet wit en licht was, dan misschien donker en somber? Aan de andere kant waren de honden dan misschien geen bezwaar. 'Het is een heel huis in East Eighty-fourth Street, en het is behoorlijk ver naar het oosten, niet ver van Gracie Mansion. Het is een gezellige oude wijk, maar niet zo trendy als downtown, uiteraard. Maar het is een leuk huis. Het is van een psychiater die net zijn vrouw heeft verloren. Hij neemt een sabbatsjaar, en hij gaat naar Londen en Wenen. Hij is een boek aan het schrijven over Sigmund Freud, en hij heeft een hond, dus hij heeft waarschijnlijk geen bezwaar tegen die van jullie. Het is een schattig klein huis, niet nieuw of modern, wel heel knus. Zijn vrouw was binnenhuisarchitecte, dus ze heeft het met liefde opgeknapt. Hij wil het voor een jaar verhuren, en als de huurders het niet erg vinden, wil hij graag een deel van zijn meubels laten staan. Als jullie dat niet willen, kan hij zijn spullen opslaan.'

'Hoeveel verdiepingen?' vroeg ze met het oog op Annie. Een gelijkvloers appartement was natuurlijk makkelijker voor haar dan een huis, en een huis had geen beveiliging. Als ze hulp nodig had, kon ze niemand bellen.

'Vier. De bovenste verdieping is een huiskamer. Er is een tuin, niets bijzonders, maar best aardig. De slaapkamers zijn klein, dat is het nadeel van een heel huis in de stad. Je zei dat je er maar drie nodig hebt, maar je kunt de vierde als kantoor gebruiken, of zo. De keuken en eetkamer zijn in het souterrain, dus het is een hele klim van de koelkast naar de slaapkamers, maar boven in de huiskamer staan een koelkast en een magnetron. Je moet creatief zijn. Op de begane grond is een salon en een hobbykamer, en op de eerste en de tweede verdieping zijn elk twee slaapkamers, elk met een eigen badkamer, een zeldzaamheid. Ze zijn niet groot, maar wel modern. Zijn vrouw had een fantastische smaak. En dan de huiskamer op de bovenste verdieping.

Er zijn in elk geval genoeg kamers. De woonkeuken is erg gezellig en komt uit op de tuin, en die ligt op het zuiden, dus het is er behoorlijk licht. Er is een wasmachine en een droger, en het hele huis heeft airconditioning, en de huur is betaalbaar, maar de eigenaar wil na een jaar zijn huis terug, dus je kunt het contract niet verlengen. Hij ontvangt zijn patiënten aan huis. Hij schijnt aardig bekend te zijn, en hij heeft een aantal boeken geschreven.' Dat wilde natuurlijk nog niet zeggen dat ze zijn huis leuk zouden vinden. Sabrina bedacht meteen dat Annie een van de slaapkamers op de eerste verdieping kon krijgen, met Candy in de andere misschien, en dan kon zij een van de twee slaapkamers op de verdieping erboven nemen, zodat zij en Chris een beetje privacy hadden. En de huiskamer op de bovenste verdieping konden ze met elkaar delen. Met een beetje geluk en een slimme planning zou het huis geknipt kunnen zijn, mits er geen problemen waren voor Annie.

'Hoeveel?' Dat was een belangrijke factor voor haar. De makelaar vertelde het, en Sabrina had bijna weer gefloten, maar dit keer omdat de huur zo laag was. Het kostte minder dan haar huidige appartement, en ze hoefde maar een kwart te betalen, aangezien haar vader had aangeboden om de helft bij te dragen. 'Waarom zo weinig?'

'Het geld kan hem niet schelen. Hij wil gewoon dat er leuke mensen in zijn huis komen. Hij wil het niet een jaar leeg laten staan. Zijn kinderen willen er niet wonen. De een woont in Santa Fe en de ander in San Francisco. Hij heeft geprobeerd iemand te vinden die een jaar op zijn huis wil passen, maar dat is niet gelukt. Hij wil niet dat mensen wilde feesten geven of dingen kapotmaken. Het is een erg leuk huis, en hij wil de boel in goede staat aantreffen als hij terugkomt. Ik heb tegen hem gezegd dat hij twee keer zoveel huur kan vragen, maar dat vindt hij niet belangrijk. Als je belangstelling hebt, moet je snel zijn. Ik denk niet dat het lang te huur zal staan. Deze week zijn veel mensen de stad uit vanwege de feestdag, maar als andere makelaars er lucht van krijgen, is het zo weg. Hij heeft het pas vorige week op internet gezet. Volgens mij is zijn vrouw twee maanden geleden overleden.' Arme man. Sabrina had met hem te doen. Door de dood van hun moeder wist ze maar al te goed wat het betekende om een dierbare te verliezen.

'De trappen zouden een probleem kunnen zijn voor mijn zus. Dat weet ik nog niet. Een heel huis is minder makkelijk dan een appartement, vooral als de keuken in het souterrain is. Maar ik wil het wel graag zien. Het klinkt goed.' En het was nog steeds op loopafstand van Chris. Niet zo
dichtbij als haar huidige appartement, maar wel goed te doen.

'Is je zus gehandicapt?' vroeg de makelaar.

Sabrina's adem stokte. Het was de eerste keer dat het haar werd gevraagd, en dat was confronterend. 'Ja,' zei ze aarzelend, 'ze is blind.' Het viel niet mee om het woord uit te spreken.

'Het hoeft geen probleem te zijn,' zei de vrouw nuchter. 'Mijn neef is blind. Hij woont op de derde verdieping van een huis in Brooklyn, en hij redt zich prima. Heeft ze een blindengeleidehond?'

'Eh... nog niet, maar daar komt misschien verandering in.' Ze wilde haar niet vertellen dat het nog maar een paar dagen geleden was gebeurd. Ze kon er niet over praten zonder vol te schieten.

'Dat vindt hij vast niet erg. Hij heeft een Engelse herdershond, en volgens mij had zijn vrouw een teckel. Hij heeft niets gezegd over huisdieren. Hij wil gewoon goede huurders die op tijd de huur betalen en goed op zijn huis passen.' Ze wist dat Sabrina advocate was en goede referenties had. Meer hoefde ze niet te weten. 'Wanneer kun je komen kijken?'

'Niet eerder dan maandag.' De volgende dag ging het verband eraf, en Sabrina wilde er dat weekend zijn om Annie op te vangen. 'Ik zou voor een paar uur naar de stad kunnen komen.'

'Ik hoop dat het dan nog niet weg is.' Sabrina had er een hekel aan als makelaars dat deden. Ze gaven je het gevoel dat je de kans van je leven misliep als je niet binnen een uur besliste.

'Misschien kan ik zondagmiddag komen, maar zeker niet morgen.' Ze kon haar zus niet in de steek laten op het moment dat ze het vreselijke nieuws te horen kreeg. Ze hadden de verpleging op het hart gedrukt om niet in Annies bijzijn over haar blindheid te praten.

'Maandag lijkt me geen probleem. Hij is dit weekend de stad uit, dus dan kan er toch niemand komen kijken. Tien uur?'

'Prima.'

Ze gaf Sabrina het adres, en herhaalde dat het huis een buitenkans was, vooral in combinatie met de lage huur. De beveiliging die de meeste jonge vrouwen wilden ontbrak, er was geen portier, maar je kon niet alles hebben. Ze besloot met de opmerking dat een huis of appartement te vergelijken was met de man van je leven: het was liefde op het eerste gezicht of niet. Ze hoopte dat Sabrina verliefd zou worden.

Nadat ze had opgehangen, vertelde Sabrina Tammy en Candy over het huis. Hun project begon vorm aan te nemen, als het huis tenminste echt leuk was. Het klonk in elk geval ideaal, bijna te mooi om waar te zijn.

'Wacht nou maar eerst tot je het hebt gezien,' waarschuwde Tammy. 'Ik heb zeker veertig huizen bekeken voordat ik het mijne heb gevonden. Je hebt geen idee hoe vreselijk sommige huizen zijn, en wat voor omstandigheden mensen voor lief willen nemen. Dat hol van Saddam Hoessein was een paleis vergeleken bij sommige gribussen die ik heb gezien. Ik heb echt geluk gehad.'

Ze hield van haar huis en had het smaakvol ingericht, en ze zorgde altijd dat het er netjes en onberispelijk schoon was, zowel voor haarzelf als voor Juanita. Ze had veel meer ruimte dan ze nodig had, een schitterend uitzicht, en in elke kamer een open haard. Ze had een aantal mooie antieke meubels en kunstwerken gekocht, en hoewel het huis nog niet helemaal af was, vond ze het 's avonds altijd heerlijk om thuis te komen, zelfs al was ze in haar eentje. Net als Candy kon ze zich door haar inkomen een prachtig huis en mooie spullen veroorloven. Sabrina had het minder ruim dan haar zussen. En Annie leefde van de hand in de tand, uit respect voor haar ouders, aangezien ze zelf geen inkomen had, afgezien van de paar keer dat ze een schilderij verkocht. Ze was niet veeleisend. En niemand kon zich voorstellen dat Annie geld zou kunnen verdienen nu ze blind was. Haar hele opleiding was gericht geweest op kunst. Schilderen was niet haar hobby geweest, het was haar leven. Omdat ze een masters had gehaald kon ze lesgeven in kunstgeschiedenis, maar het leek Sabrina onwaarschijnlijk dat er veel vraag was naar blinde docenten. Ze wist er te weinig van. Dit was een totaal nieuwe wereld voor haar, en dat zou het voor Annie ook zijn. Los van de praktische aspecten vreesde ze vooral dat haar zus depressief zou worden, en die angst was maar al te reëel. Het zou een wonder zijn als ze niet in een depressie raakte.

Alle drie de meisjes vonden dat het huis veelbelovend klonk, en zelfs Chris was enthousiast. Hij had Sabrina's appartement nooit leuk gevonden. Ze had het genomen omdat het vlak bij hem was, en niet duur, maar het had totaal geen charme. Dit huis klonk een stuk interessanter, al was het misschien een beetje onpraktisch en een tikkeltje eigenaardig.

'Ik denk niet dat de trappen een probleem zullen zijn voor Annie, als ze er eenmaal aan is gewend,' merkte hij op. 'Volgens mij zijn er allemaal dingen die je kunt doen om het makkelijker te maken voor blinde mensen. Waarschijnlijk zijn er trucs die we kunnen leren om haar te helpen.' Het was voor hen allemaal nieuw, en Sabrina vond het lief van hem dat hij er zo positief tegenaan keek.

Die avond vertelde Sabrina haar vader van het huis. Hij vond het geweldig wat ze voor Annie wilden doen, en hij zou zich veel minder zorgen maken als hij wist dat ze met twee van haar zussen in een huis woonde, vooral met Sabrina, die meer verantwoordelijkheidsgevoel had dan Candy en bijna veertien jaar ouder was dan zij. Candy was in veel opzichten nog een kind, maar Sabrina was iemand op wie ze altijd konden rekenen, net als Tammy. Ze beloofde dat ze vaak op bezoek zou komen, en dan zou de vierde slaapkamer in het huis, als ze het namen, goed van pas komen.

De volgende ochtend gingen de drie zussen om tien uur op weg naar het ziekenhuis, allemaal met lood in de schoenen. De oogchirurg zou om halfelf komen. Geen van hen had de moed gehad om Annie voor te bereiden op wat er komen ging. De zaalarts had gezegd dat ze het beter aan de chirurg konden overlaten. Hij was het gewend om met dit soort gevallen om te gaan en wist wat hij moest vertellen, en hoe. Ze wisten nu al dat Annie een speciale training zou moeten volgen. Ze zou een paar maanden naar een revalidatiecentrum voor blinden kunnen, of dagelijks zelfstandig cursussen kunnen volgen om allerlei vaardigheden te leren die voor haar van levensbelang waren. Als ze het wilde, kon ze op een gegeven moment een hond nemen. Dat zagen haar zussen niet gebeuren, wetend dat ze een hekel had aan honden. Ze zei altijd dat ze honden rumoerig, neurotisch en smerig vond. Een blindengeleidehond was dan wel iets anders, maar zover was het nog lang niet. Eerst moest ze allerlei elementaire dingen leren.

In elk geval had Annie geen maanden of jaren van operaties voor de boeg, zei Sabrina onderweg naar het ziekenhuis, verlangend naar een lichtpuntje. Maar dat was dan ook wel het enige. Een blinde kunstenares was zo ongeveer het meest deprimerende wat je je kon voorstellen, en ze waren er allemaal van overtuigd dat Annie er net zo over zou denken. Ze had geen carrière meer, ze had niets meer aan haar opleiding, en ze had haar moeder verloren. De hele week had ze zichzelf gekweld met wat ze tijdens het ongeluk anders had kunnen doen, de gedachte dat haar moeder misschien nog zou leven als zij op tijd het stuur had kunnen pakken. Het was het klassieke schuldgevoel van de overlevende, en haar zussen bleven herhalen dat ze zichzelf geen verwijten mocht maken, dat niemand haar wat dan ook kwalijk nam, maar allemaal tevergeefs. Ze bleef zich schuldig voelen.

Annie lag stil in bed toen ze de kamer binnenkwamen. Candy droeg een kort broekje, een dun wit t-shirt en zilveren sandalen, en ze werd aangegaapt toen ze door de gangen liep. Ze zag er spectaculair uit, hoewel Sabrina had geklaagd over het doorzichtige shirt. Ze vond het niet nodig dat elke verpleger, elke dokter en elke bezoeker in het ziekenhuis de tepels van haar zus kon zien.

'O, doe toch niet zo preuts,' protesteerde Candy. 'In Europa is iedereen topless.' Ze lag topless bij het zwembad, wat Chris en haar vader gênant vonden, maar Candy was zich er niet eens van bewust dat mensen naar haar lichaam keken. Met mooi zijn verdiende ze haar brood.

'We zijn hier niet in Europa.'

'Wat heeft Candy aan?' vroeg Annie grijnzend. Ze hoorde hen kibbelen toen ze binnenkwamen, en Tammy had ook een duit in het zakje gedaan door te zeggen dat zij, als ze net zoveel voor haar borsten had betaald als Candy, kaartjes zou verkopen om ze te laten bekijken om de investering eruit te halen.

'Niet veel,' klaagde Sabrina, 'en wat ze draagt is doorzichtig.'

'Ze kan het hebben,' merkte Annie lachend op.

'Hoe is het met je?' vroeg Tammy terwijl ze zich in afwachting van de dokter rond haar bed schaarden.

'Gaat wel. Ik kan niet wachten tot het verband eraf gaat. De tape jeukt, en ik heb er schoon genoeg van in het donker te zitten. Ik wil jullie kunnen zien,' zei ze glimlachend, en haar zussen zeiden niets. Sabrina gaf haar een glas sap aan en hielp haar met het rietje. 'Hoe gaat het met papa?'

'Redelijk. Gelukkig houdt Chris hem bezig. Volgens mij heeft hij inmiddels de scharnieren van elke deur in het hele huis gesmeerd en alle lampen vervangen. Ik heb geen idee wat ze doen, maar ze hebben het er erg druk mee.' Annie moest er hartelijk om lachen.

Vijf minuten later kwam de oogarts binnen. Hij straalde rust en zelfvertrouwen uit, en glimlachte toen hij de vier zussen zag. Hij had hen die week al verschillende keren gezien, en had opgemerkt dat Annie van geluk mocht spreken met zoveel steun van haar familie. Zussen waren niet altijd zo lief voor elkaar. Hij besefte dat hij op dit pijnlijke moment met hen alle vier te maken had, niet alleen met zijn patiënte.

Hij waarschuwde Annie dat ze niet meer zou kunnen zien
dan nu als hij het verband eraf haalde. Annie hield haar adem in, en Tammy kneep in haar hand.

'Waarom kan ik niet meer zien dan nu?' vroeg Annie met gefronste wenkbrauwen. 'Duurt het een tijdje voordat mijn gezichtsvermogen terugkomt?'

'Laten we het proberen,' zei hij kalm, en voorzichtig begon hij het verband los te maken. Annie vroeg of ze hechtingen had die eruit moesten, en hij legde uit dat de hechtingen vanzelf oplosten en bovendien inwendig waren. Veel van de verwondingen in haar gezicht begonnen inmiddels aardig te helen. Alleen de diepe snee in haar voorhoofd zou waarschijnlijk een litteken achterlaten, maar dat kon ze verbergen achter een pony, als ze wilde. Of ze kon later plastische chirurgie overwegen. Candy had het gezicht van haar zus de hele week ingesmeerd met vitamine e-olie.

Toen het gaas eenmaal was verwijderd, waren haar ogen alleen nog bedekt door twee ronde ooglapjes. De arts keek naar Annies zussen, en toen weer naar haar.

'Ik haal nu de ooglapjes eraf, Annie,' zei hij behoedzaam. 'Ik wil je vragen om je ogen dicht te houden. Doe je dat voor me?'

'Ja,' fluisterde ze. Ze had het gevoel dat er iets gebeurde, en het voelde niet goed. Ze wist niet wat er was, maar de spanning in de kamer was te snijden, en het maakte haar bang. Hij haalde de lapjes weg, en Annie hield haar ogen dicht, zoals hij had gevraagd. Hij hield een hand voor haar ogen en vroeg Sabrina om de luxaflex dicht te doen. Zelfs al was ze blind, toch kon het zonlicht pijn doen. Sabrina deed het, en hij vroeg Annie om haar ogen open te doen. Het bleef angstaanjagend stil in de kamer. Sabrina had verwacht dat ze zou gaan gillen, maar dat gebeurde niet. In plaats daarvan keek ze verwonderd en een beetje bang, maar hij had haar gewaarschuwd.

'Wat zie je, Annie?' vroeg hij haar. 'Zie je licht?'

'Een beetje, heel lichtgrijs,' zei ze aarzelend, 'met zwart langs de randen. Verder zie ik niets.' Hij knikte, en stille tranen rolden over Tammy's wangen, en toen ook over die van Sabrina. Candy liep op haar tenen de kamer uit. Ze kon er niet tegen. Het was te pijnlijk om aan te zien. Annie hoorde het geluid van de deur die zachtjes dichtviel, maar ze vroeg niet wie het was. Ze concentreerde zich op wat ze zag, of eigenlijk niet zag. 'Ik zie helemaal niets, alleen het bleekgrijze licht in het midden van mijn gezichtsveld.'

Hij hield een hand voor haar gezicht, de vingers gespreid. 'Wat zie je nu?'

'Niets. Wat doe je?'

'Ik hou een hand voor je ogen.' Hij gebaarde naar Sabrina dat ze de luxaflex weer open moest doen, en dat deed ze. 'En nu? Is het licht nu feller?'

'Een beetje. Het grijs is iets lichter, maar ik kan je hand nog steeds niet zien.' Ze klonk ademloos en begon steeds banger te kijken. 'Hoe lang duurt het voordat ik weer normaal kan zien? Alles, bedoel ik, vormen en gezichten en kleuren?' Het was een pijnlijk rechtstreekse vraag, en hij gaf eerlijk antwoord.

'Annie, soms gebeuren er dingen die niet meer goed komen. We doen alles wat we kunnen, maar als ze eenmaal zijn gebroken, of als er verbindingen zijn doorgesneden, kunnen we die niet meer met elkaar verbinden, hoe hard we het ook proberen. Een van de buizen die je bij het ongeluk heeft geraakt, heeft je oogzenuwen doorgesneden, en de aderen eromheen. Als dat gebeurt, is het vrijwel onmogelijk om de schade te herstellen. Ik denk dat je na verloop van tijd licht en schaduw zult kunnen onderscheiden. Misschien dat je zelfs vormen of contouren kunt zien, en mogelijk ook vage kleuren, ongeveer zoals nu. Het licht in deze kamer is heel fel, en dat is de parelgrijze kleur die je ziet. Met minder licht wordt het grijs donkerder. Dat zou na verloop van tijd iets kunnen verbeteren, maar niet veel. Annie, ik weet dat je het op dit moment niet kunt beseffen, maar je mag van geluk spreken dat je nog leeft. De schade had veel groter kunnen zijn - je hebt geen blijvend hersenletsel opgelopen. Je ogen zijn wel blijvend beschadigd. Maar, Annie, je had dood kunnen zijn.' Het was vreselijk om dit te moeten vertellen, zelfs voor hem, en hij was zich ervan bewust dat ze beeldend kunstenaar was. Al haar familieleden hadden dat benadrukt, maar het veranderde niets aan het verlies van haar gezichtsvermogen. En hoe graag hij het ook wilde, hij kon er niets aan doen. Dat maakte het helaas niet makkelijker voor Annie.

'Wat probeer je te zegen?' zei Annie in paniek. Ze draaide haar gezicht opzij naar waar ze haar zussen vermoedde, en zag niets. En zelfs het grijs was minder uitgesproken nu ze haar hoofd wegdraaide van het licht. 'Wat bedoel je? Ben ik blind?' Het bleef een fractie van een seconde stil voordat hij antwoord gaf, en haar zussen hadden het gevoel dat hun hart zou breken.

'Ja, Annie, helaas wel,' zei de arts zacht, en hij nam haar hand in de zijne.

Annie rukte haar hand los en begon te huilen. 'Meen je dat? Ben ik blind? Kan ik niéts meer zien? Ik ben kunstenaar! Ik móét kunnen zien! Hoe kan ik schilderen als ik niets zie?' Hoe kon ze een straat oversteken, langs gaan bij een vriendin, eten koken, of zelfs maar haar eigen tandpasta vinden? Of verkeer ontwijken? Haar zussen maakten zich daarover veel meer zorgen dan om haar werk. 'Ik móét kunnen zien!' herhaalde ze. 'Kun je het niet herstellen?' Ze snikte als een kind, en Sabrina en Tammy raakten haar aan om haar te laten weten dat ze er nog waren.

'Dat hebben we geprobeerd,' zei de arts triest. 'We hebben je vijf uur lang geopereerd, alleen al aan je ogen. Het letsel is te ernstig. De oogzenuwen waren kapot. Het is echt een wonder dat je nog leeft. Soms betaal je een hoge prijs voor een wonder, zoals in jouw geval. Ik vind het echt heel erg. Je kunt heus nog iets van je leven maken. Je kunt werken, reizen, en volledig onafhankelijk zijn. Mensen zonder gezichtsvermogen doen fantastische dingen in deze wereld. Beroemde mensen, belangrijke mensen, gewone mensen zoals jij en ik. Je moet het leven alleen anders benaderen dan je tot nu toe hebt gedaan.' Hij wist dat de woorden aan dovemansoren waren gezegd. Het was te snel, maar hij moest iets zeggen om haar hoop te geven, en later zou ze er misschien aan terugdenken. Maar op dit moment moest ze de enorme schok verwerken.

'Ik wil niet iemand zonder gezichtsvermogen zijn!' schreeuwde ze naar hem. 'Ik wil mijn ogen terug. Of een transplantatie. Kan ik niet de ogen van iemand anders krijgen?' Ze was wanhopig en bereid haar ziel te verkopen om haar gezichtsvermogen terug te krijgen.

'Het letsel is te ernstig,' zei hij in alle eerlijkheid. Hij wilde haar geen valse hoop geven. Op een dag zou ze misschien licht en donker kunnen onderscheiden, maar ze zou haar gezichtsvermogen nooit terugkrijgen. Op verzoek van haar vader had een andere oftalmoloog haar medische gegevens bekeken, en hij was tot dezelfde conclusie gekomen.

'O, mijn god,' kreunde ze. Haar hoofd viel terug op het kussen en ze begon onbedaarlijk te huilen. Haar zussen kwamen naast het bed staan, elk aan een kant, en de dokter klopte op haar hand en verliet de kamer. Op dit moment kon hij niets meer voor haar doen. Ze had haar zussen nodig. Hij was de schurk die elke hoop op een leven zoals ze het tot nu toe had gekend de grond in had geboord. Hij zou een andere keer weer naar haar toe gaan, om te helpen bij het opstellen van een behandelplan en voorstellen te doen voor de training die ze nodig had. Maar daar was het nu nog te vroeg voor. Doorgaans was hij minder emotioneel bij zijn patiënten betrokken, maar deze vier vrouwen, en vooral Annie, hadden hem diep geraakt. Hij voelde zich net een bijlmoordenaar toen hij de kamer verliet, en wilde dat hij meer voor haar had kunnen doen, maar dat was nu eenmaal niet zo. Niemand had meer kunnen doen dan hij. In elk geval had hij haar oogballen kunnen sparen, zodat ze niet mismaakt was. Ze was zo'n mooi meisje.

Candy zag hem met een van verdriet vertrokken gezicht uit de kamer komen en ze glipte weer naar binnen. Sabrina en Tammy stonden aan weerszijden van het bed, en Annie snikte hartverscheurend in hun armen. Candy begon te huilen zodra ze haar zag.

'O, mijn god... ik ben blind... ik ben blind...' kermde ze. 'Ik wil dood... ik wil dood... ik kan nooit meer iets zien... mijn leven is voorbij...'

'Dat is niet waar, liefje,' zei Sabrina zacht. 'Je leven is niet voorbij. Zo voelt het nu wel, maar het is niet zo. Ik weet dat dit heel zwaar voor je is. Het is verschrikkelijk. Maar we houden van je, en je leeft nog. Je hebt geen hersenletsel, je bent niet kreupel of verlamd. We hebben zoveel om dankbaar voor te zijn.'

'Kléts niet!' gilde Annie kwaad. 'Jij weet niet wat het is. Ik kan je niet zién! Ik zie helemaal niets... alles is grijs en zwart. Ik weet niet waar ik ben... Ik wil dóód...' Urenlang huilde ze in de armen van haar zussen. Ze troostten haar om beurten, en uiteindelijk kwam een verpleegster vragen of ze haar een kalmerend middel zou geven. Sabrina knikte; het leek haar een uitstekend idee. Nadat ze Annie drieënhalfuur had horen huilen, kon ze zelf ook wel iets kalmerends gebruiken.

Annie lag in Tammy's armen toen ze haar een injectie gaven. Twintig minuten later begon ze suf te worden, en de verpleegster zei dat ze een paar uur zou slapen. Ze konden weggaan en terugkomen, en op hun tenen verlieten ze de kamer. Ze zeiden geen woord tegen elkaar terwijl ze naar het parkeerterrein liepen, en ze zagen er allemaal verslagen uit.

Tammy stak met trillende vingers een sigaret op, en ze ging op een grote steen naast de auto van hun vader zitten. 'Jezus, ik heb een borrel nodig, heroïne, een martini... Arme Annie.'

'Ik moet overgeven,' kondigde Candy aan toen ze naast haar kwam zitten. Ze haalde een sigaret uit Tammy's pakje en stak hem op, terwijl Sabrina de autosleutels zocht. Ze was net zo aangeslagen als de andere twee.

'Als je maar niet op mij kotst,' waarschuwde Tammy haar. 'Dan doe ik je wat.'

De arts had Sabrina eerder die week de naam van een psychiater gegeven die gespecialiseerd was in therapie voor blinden, en Sabrina nam zich voor haar te bellen. Annie zou het hard nodig hebben.

Eindelijk vond ze de sleutels in haar tas, en ze ontgrendelde de portieren. De anderen stapten in. Ze zagen er allemaal uit alsof ze net terugkwamen van het front. Het was twee uur, en ze waren vier uur bij haar geweest. Annie had drieënhalfuur lang onafgebroken gehuild. De drie zussen konden nauwelijks de energie opbrengen om tijdens de rit naar huis met elkaar te praten. Tammy zei dat ze om vier uur terug wilde zijn, voor als het kalmerende middel uitgewerkt raakte. Sabrina zou met haar meegaan, maar Candy niet.

'Ik kan er niet tegen. Het is te erg. Waarom kunnen ze haar niet de ogen van iemand anders geven?'

'Dat gaat gewoon niet, er is te veel beschadigd. We moeten haar helpen om er het beste van te maken,' zei Sabrina. Maar toen ze thuis waren, sjokten ze met moedeloze gezichten naar de keuken. Hun vader en Chris hadden net geluncht. Het was meteen duidelijk hoe het was gegaan. Beide mannen schrokken van hun gezichten.

'Hoe was het?' vroeg Chris zacht.

'Hoe reageerde ze?' vroeg hun vader. Hij voelde zich een lafaard omdat hij er niet bij was geweest. Hij wist dat Jane mee zou zijn gegaan, maar zij was hun moeder, en zoveel beter met dat soort dingen. Als hij aan haar bed had gestaan, zou hij zich een olifant in de porseleinkast hebben gevoeld. En Tammy en Sabrina verzekerden hem dat het geen verschil zou hebben gemaakt. Annie wilde haar ogen, niet haar vader.

'Ziet ze echt niets meer?' Chris zette een schaal met broodjes op tafel, maar niemand had honger. Candy verdween en kwam terug, zei dat ze had overgegeven en dat ze zich beter voelde. Het was voor iedereen een slopende ochtend geweest, vooral voor Annie.

'Alleen grijs en een beetje licht, naar het schijnt,' antwoordde Sabrina. 'De dokter zegt dat ze op den duur misschien schaduwen kan zien, of zelfs een beetje kleur, maar dat is niet eens zeker. Het zal altijd min of meer blijven zoals nu, een grijs met zwarte wereld waarin ze geen vormen kan onderscheiden.'

Chris schudde triest zijn hoofd en raakte zachtjes Sabrina's wang aan. 'Ik vind het zo erg, liefje.'

'Ik ook,' verzuchtte ze, en ze kroop met tranen in haar ogen tegen hem aan.

'Hoe was ze toen jullie weggingen?'

'Ze sliep. Ze heeft urenlang gehuild, en toen bood de verpleging eindelijk aan om haar een kalmerend middel te geven. Ik wou dat ze mij ook iets had gegeven. Dit wordt een nachtmerrie zolang ze zich nog niet heeft aangepast. Ik moet de psychiater bellen die het ziekenhuis heeft aanbevolen. Ik ben bang dat ze zwaar depressief zal worden, of erger.' Mensen hadden om minder zelfmoord gepleegd, en dat was nu haar grootste zorg. Niemand in de familie was ooit suïcidaal geweest, maar niemand was ooit haar moeder én haar gezichtsvermogen kwijtgeraakt. Ze wilde al het mogelijke doen om haar zus te helpen en te steunen. Daar waren zussen voor.

Tammy ging naar boven om even te gaan liggen, en ze nam Juanita mee. Candy had zin om te relaxen bij het zwembad, en Chris en Sabrina gingen met haar mee, met Beulah en Zoe. De terriër sprong in het water en zag eruit als een verzopen rat toen ze er weer uit kwam. Beulah liep wel een eindje het trapje af in het ondiepe, maar ze hield niet van zwemmen. Sabrina glimlachte toen ze naar de honden keek, blij dat ze heel even niet meer zo somber was.

Ze zaten een tijdje rustig met elkaar te kletsen, en uiteindelijk kwam Jim ook naar buiten. Hij trok baantjes met krachtige slagen, en was moe toen hij weer uit het water kwam. Hij had een geweldig goede conditie, maar hij leek wel een zoutzak toen hij bij hen kwam zitten. Het was precies een week geleden dat zijn dierbare Jane was overleden. 'Ik ga mee als jullie straks teruggaan naar het ziekenhuis,' zei hij tegen Sabrina, en ze knikte. Haar zus had alle liefde, steun en hulp nodig die ze krijgen kon. En hun vader was belangrijk voor haar. Hij was minder betrokken bij hun leven dan hun moeder was geweest, maar hij was er altijd op de achtergrond om hen te beschermen, naar hen te luisteren of steun te geven. 'Wat kan ik doen?'

'Niets,' zei Sabrina nuchter. 'Ze heeft het net gehoord. Ze zal de schrik eerst moeten verwerken.'

'Hoe zit het met dat vriendje van haar in Florence? Denk je dat hij wil komen? Dat zou haar goed kunnen doen.'

Sabrina aarzelde en schudde haar hoofd. 'Ik denk het niet, pap. Ik heb hem een paar dagen geleden gebeld, en hij was niet erg behulpzaam.' Ze kon het niet over haar hart verkrijgen om hem te vertellen dat Charlie een eikel was en dat hij zijn vriendin had gedumpt. 'Het is niet makkelijk voor hem, en hij is nog jong.'

'Zo jong is hij nou ook weer niet,' protesteerde haar vader streng. 'Toen ik zo oud was als hij, was ik getrouwd en had ik jou al.'

'De dingen zijn niet meer zoals vroeger.'

Hij knikte zwijgend en ging naar binnen om zich aan te kleden. Ze waren tegelijk klaar, en Tammy ging mee, maar Candy niet. Ze had hoofdpijn en was nog steeds misselijk. Sabrina wilde niet aandringen. Ze bleef thuis met Chris.

Hun tweede bezoek aan Annie was nog erger dan het eerste. Ze was nog suf van het kalmerende middel en heel erg somber. Ze zat in bed te huilen en praatte nauwelijks. Hun vader huilde toen hij haar zag en probeerde haar met een gebroken stem te vertellen dat het weer goed zou komen. Hij zei dat ze bij hem kon komen wonen en dat ze met z'n allen voor haar zouden zorgen, en dat maakte haar alleen maar harder aan het huilen.

'Ik heb niet eens een eigen leven meer. Ik krijg nooit meer een vriend. Ik kan niet trouwen. Ik kan niet op mezelf wonen. Ik kan niet schilderen. Ik kan nooit meer een zonsondergang of een film zien. Ik weet niet hoe jullie eruitzien. Ik kan mijn eigen haar niet borstelen.' Ze somde een eindeloze lijst op van alle dingen die ze niet meer kon doen, en de anderen hoorden het met bloedend hart aan.

'Er zijn heel veel dingen die je nog wél kunt doen,' betoogde Sabrina. 'Je kunt misschien niet meer schilderen, maar je kunt wel lesgeven.'

'Hoe zou ik dat moeten doen? Ik kan niet zien waar ik het over heb. Ik kan geen kunstgeschiedenis doceren als ik de kunstwerken niet kan zien.'

'Ik durf te wedden van wel, en er zijn zat blinde mensen die trouwen. Je leven is niet voorbij, Annie. Het is alleen anders. Het is niet het einde van alles. Het is een verandering.'

'Jij hebt makkelijk praten. Mijn leven is voorbij, en dat weet je. Hoe kan ik op deze manier terug naar Italië? Ik moet bij mijn vader gaan wonen, als een klein kind.' Ze begon weer te snikken.

'Dat is niet waar,' zei Tammy beslist. 'Je kunt een tijd bij ons komen wonen, totdat je eraan bent gewend. En uiteindelijk kun je wel weer zelfstandig gaan wonen. Ik weet zeker dat de meeste blinde mensen onafhankelijk zijn. Je bent niet achterlijk, je kunt alleen niet meer zien. Daar leer je heus wel mee leven. Er zijn scholen waar blinde mensen elementaire vaardigheden kunnen leren. Als je die onder de knie hebt, kun je best alleen gaan wonen.'

'Dat is niet waar. En ik wil niet naar school. Ik wil schilderen.'

'Misschien kun je gaan beeldhouwen,' opperde Tammy, en Sabrina stak aan de andere kant van het bed haar duim omhoog. Dat had ze zelf nog niet bedacht.

'Ik ben geen beeldhouwer. Ik ben kunstschilder.'

'Je kunt het toch leren. Geef jezelf de tijd je aan te passen.'

'Mijn leven is voorbij,' herhaalde Annie ongelukkig, en ze huilde als een kind.

Sabrina bedacht dat het misschien nodig was om streng voor haar te zijn, en haar te dwingen om zich voor bepaalde dingen in te zetten. Tammy dacht hetzelfde. Als Annie alleen maar medelijden had met zichzelf en weigerde mee te werken, zouden ze haar onder druk moeten zetten. Maar zover was het nog niet. Ze wist het nog maar net en moest de klap eerst verwerken.

Ze bleven tot etenstijd bij haar, en toen moesten ze weg, hoe naar ze het ook vonden. Ze waren allemaal uitgeput, en Annie had rust nodig. Ze waren bijna de hele dag bij haar geweest, en beloofden dat ze de volgende dag terug zouden komen.

De zondag verliep ongeveer hetzelfde, al was Annie er nog slechter aan toe nu de waarheid begon door te dringen. Het was de eerste stap in het proces naar het aanvaarden van wat er met haar was gebeurd. Om zes uur gingen ze weg. Het was Tammy's laatste avond. Ze moest pakken, en ze wilde nog tijd hebben voor haar vader. Chris zou lasagne maken, en hij ging die avond terug naar New York.

Tammy gaf Annie een afscheidskus terwijl de tranen over haar wangen liepen. Haar ogen waren open, maar ze kon hen niet zien. Ze waren nog steeds heldergroen, maar ze had er niets meer aan.

'Ik ga morgenochtend weg,' hielp ze haar herinneren, 'en ik wil dat je er flink tegenaan gaat. Ik kom terug om je op te zoeken, misschien in het weekend van Labor Day, in september, en tegen die tijd wil ik zien dat je al een heleboel dingen zelf kunt. Spreken we dat af?'

'Nee.' Haar jongere zus had een gezicht als een donderwolk, maar voor het eerst was ze kwaad in plaats van verdrietig. 'En ik borstel mijn haar nooit meer.' Ze klonk als een meisje van vijf, en ze glimlachten allemaal. Ze zag er zo mooi en zo kwetsbaar uit zoals ze in dat bed lag. Sabrina had haar koperkleurige haar geborsteld, en het glansde. De verpleging had het gewassen.

'In dat geval,' zei Tammy nuchter, 'heb je waarschijnlijk gelijk. Je vindt nooit een man of een vriend als je je haar niet borstelt. Ik hoop dat je wel van plan bent om je te wassen.' 'Nee.' Annie zat met haar armen over elkaar geslagen in bed, en ze moesten allemaal om haar lachen. Annie kon het niet helpen en lachte ook, heel even maar. 'Het is niet grappig,' zei ze, en ze begon opnieuw te huilen.

'Ik weet het, lieverd.' Tammy gaf haar nog een zoen. 'Het is helemaal niet grappig. Maar misschien dat we het samen wat minder erg kunnen maken. We houden allemaal zo veel van je.'

'Ik weet het,' zei Annie terwijl ze zich achterover liet vallen tegen de kussens. 'Ik weet niet hoe ik dit moet doen. Het is zo eng.'

'Dat went vast wel,' stelde Tammy haar gerust. 'Je kunt overal aan wennen, als het moet. De hele familie staat achter je,' voegde ze eraan toe, zelf ook met tranen in haar ogen.

'Mama is er niet meer,' zei Annie triest, en er biggelden twee dikke tranen over haar wangen.

'Dat is waar,' gaf Tammy toe, 'maar je hebt ons, en we houden met hart en ziel van je. Ik zal je bellen uit LA, en ik reken erop dat je me dan positieve dingen gaat vertellen. Als ik van Sabrina hoor dat je stinkt, kom ik terug en stop ik je zelf in bad, met mijn scrubhandschoen waar je zo'n hekel aan hebt.' Annie lachte weer. 'Dus zorg maar dat je lief bent. Als je vervelend bent, zwaait er wat.' Dat zei ze vroeger altijd tegen haar. Ze scheelden maar drie jaar, en Annie was stierlijk vervelend geweest in de tijd dat Tammy zich al heel erg volwassen voelde. Annie had wel een miljoen keer over haar geklikt, vooral over jongens. En Tammy had meer dan eens gedreigd dat ze haar bont en blauw zou slaan, maar dat had ze nooit gedaan.

'Ik hou van je, Tammy,' zei Annie zacht. 'Bel me.'

'Natuurlijk bel ik je.' Ze gaf haar een laatste kus en liep de kamer uit.

De anderen gaven haar ook een afscheidskus voordat ze de kamer verlieten. Sabrina beloofde dat zij en Candy de volgende dag terug zouden komen, maar 's middags pas. De volgende ochtend ging ze naar het huis in New York kijken, al vertelde ze dat niet aan Annie. Ze zou rond dezelfde tijd weggaan als Tammy, om acht uur. Candy ging met haar mee, dus als ze het huis leuk vonden, konden ze ter plekke een beslissing nemen.

Die avond tijdens het eten probeerden ze mogelijkheden voor Annie te verzinnen. Het stond als een paal boven water dat ze naar een speciale school voor blinden moest. Ze had gelijk, er waren heel veel dingen die ze niet langer kon doen. Dat moest ze allemaal leren: een bad vol laten lopen, brood roosteren, niet in zeven sloten tegelijk lopen.

'Ze moet met een psychiater gaan praten,' hield Sabrina vol. Ze had de psychiater gebeld en een bericht ingesproken op haar voicemail. 'En ik vond dat beeldhouwen een erg goed idee van je,' zei ze tegen Tammy.

'Als ze het tenminste wil. Daar zit 'm de crux. Op dit moment heeft ze het gevoel dat haar leven voorbij is. En dat is ook zo, in elk geval het leven zoals ze het tot nu toe heeft gekend. Ze moet de overgang naar een nieuw leven maken. Dat valt niet mee, zelfs niet op haar leeftijd.'

'Het valt op mijn leeftijd ook niet mee,' verzuchtte hun vader toen hij zichzelf nog een keer opschepte van de verrukkelijke lasagne die Chris had gemaakt. 'Ik vind trouwens dat je de advocatuur vaarwel moet zeggen en klusjesman en kok moet worden.' Chris was die week zijn gewicht in goud waard geweest met de duizend manieren waarop hij had geholpen. 'Je kunt hier een baantje krijgen wanneer je maar wil.'

'Ik zal het onthouden, voor als ik genoeg krijg van al die eindeloze rechtszaken.'

Door de opmerking van hun vader beseften ze allemaal dat het ook voor hem heel moeilijk zou zijn om zich aan een nieuw leven aan te passen. Hij was vijfendertig jaar getrouwd geweest, en nu was hij alleen. Hij was het niet gewend om voor zichzelf te zorgen. Meer dan de helft van zijn leven was hij afhankelijk geweest van zijn vrouw, en zonder haar zou hij zich geen raad weten. Hij kon zelfs niet koken. Sabrina nam zich voor de huishoudster te vragen in het vervolg maaltijden voor hem achter te laten die hij in de magnetron kon opwarmen.

'Elke weduwe en gescheiden vrouw in de buurt staat straks bij je op de stoep,' waarschuwde Tammy hem. 'Vrouwen staan in de rij voor mannen zoals jij.'

'Ik heb geen belangstelling,' zei hij terneergeslagen. 'Ik hou van jullie moeder. Ik wil niemand anders.' Hij vond het een weerzinwekkend idee.

'Nee, maar zij wel voor jou.'

'Ik heb wel wat beters te doen,' bromde hij. Het probleem was alleen dat het niet waar was. Zonder zijn vrouw had hij helemaal niets meer te doen. Ze had altijd voor alles gezorgd, alles voor hem geregeld, en afspraken gemaakt met vrienden. En dankzij haar belangstelling voor cultuur gingen ze regelmatig naar concerten, toneel- of dansvoorstellingen in de stad. Geen van zijn kinderen kon zich voorstellen dat hij al die dingen in zijn eentje zou gaan doen. Ze had hem altijd in de watten gelegd, en als gevolg daarvan was hij van haar afhankelijk geworden.

'Je moet maar vaak bij ons komen eten, pap,' zei Sabrina. 'Ik hoop zo dat het huis geschikt is.'

'Het klinkt leuk.'

'Het kan net zo goed verschrikkelijk zijn. Je weet hoe makelaars zijn. Ze liegen dat ze barsten en ze hebben meestal een wansmaak.'

Hij knikte, en besefte opeens hoe eenzaam hij zou zijn als de meisjes weer weg waren. 'Misschien moet ik met pensioen gaan,' opperde hij mistroostig.

'Nee, papa!' protesteerden zijn dochters in koor. Zijn leven nog verder uitkleden was het domste wat hij zou kunnen doen. Hij moest bezig blijven, en meer dingen gaan doen, in plaats van minder. 'Je hebt het nodig om te werken, om vrienden te zien en uit te gaan, net zoals vroeger met mama.'

'In mijn eentje?' vroeg hij ontzet, en Sabrina en Tammy wisselden een blik van verstandhouding. Ze moesten niet alleen voor Annie zorgen, maar ook voor hun vader.

'Nee, met vrienden,' zei Tammy. 'Dat zou mama willen. Ze zou niet willen dat je hier in je eentje zit te kniezen.' Hij gaf geen antwoord en ging een tijdje later naar bed.

Chris ging na het eten terug naar de stad, zodat hij de volgende ochtend op tijd op zijn werk kon zijn. Sabrina vond het naar dat hij wegging, maar ze was dankbaar voor al zijn liefde en hulp. Hij kuste haar teder voordat hij wegging, en Sabrina liep mee naar zijn auto.

'Deze week is een hel geweest,' verzuchtte ze.

'Zeg dat wel. Maar volgens mij komt het allemaal goed.

Jullie boffen dat jullie elkaar hebben.' Hij kuste haar nog een keer. 'En je hebt mij.'

'Gelukkig wel.' Ze sloeg haar armen om zijn nek toen hij in de auto ging zitten. Het was onvoorstelbaar dat het ongeluk nog maar acht dagen geleden was gebeurd. 'Rij voorzichtig. Ik kom morgen naar de stad om het huis te bekijken, maar ik blijf niet lang. Ik moet hier zijn. Als Candy een keer bij mijn vader blijft, kan ik volgende week misschien een avond bij je komen.'

'Dat zou ik fijn vinden. Kijk maar hoe het gaat. Ik kom vrijdag weer, als je wil.' Opeens voelde het alsof ze getrouwd waren, met de man die in het weekend thuiskwam, terwijl zijn vrouw op het platteland bleef met de kinderen. Alleen waren de 'kinderen' in dit geval haar vader en haar twee zussen. Sabrina had het gevoel dat ze de moeder van alle anderen was geworden, zelfs van haarzelf. 'Probeer het rustig aan te doen, Sabrina. Je kunt niet alles in je eentje.' Hij had haar gedachten gelezen. 'Ik bel je als ik thuis ben.' Ze wist dat hij zou bellen. Chris was betrouwbaar, iemand op wie je altijd kon rekenen. Dat had hij de afgelopen week opnieuw bewezen. Maar dat was niet nieuw voor haar. Het was een van de redenen dat ze van hem hield. Afgezien van haar vader was Chris de beste man die ze ooit had gekend.

'Als jij niet met hem trouwt, doe ik het,' plaagde Tammy toen ze weer binnenkwam. Beulah liep naar een hoek van de keuken en staarde hen verwijtend en diep ongelukkig aan. Ze was altijd verdrietig als Chris wegging. 'Ik wil een man zoals hij. Normaal, gezond, aardig, behulpzaam, lief voor mijn familie, en hij kan nog koken ook. En hij is een stuk. Waarom heb jij zo'n mazzel, terwijl ik alleen maar griezels ontmoet?'

'Ik woon niet in LA Dat helpt misschien. Of ik heb op de juiste advertentie gereageerd,' voegde ze er met een knipoog aan toe.

'Als ik dacht dat ik op die manier de ware kan ontmoeten, zou ik het proberen, geloof me.'

'Helemaal niet, en ik zou het niet goedvinden. Als jij een advertentie plaatst, komt er ongetwijfeld een seriemoordenaar op af. Op een dag, Tam, loop je heus een leuke man tegen het lijf.'

'Ik zie het nog niet gebeuren. Ik weet niet eens of ik het nog wil. Ik zeg van wel, maar ik klaag eigenlijk uit gewoonte. Eigenlijk ben ik heel gelukkig als ik 's avonds alleen thuis ben met mijn hondje. Ik heb de alleenheerschappij over de afstandsbediening en ik hoef mijn kasten niet te delen.'

'Nu begin ik me pas echt zorgen te maken. Er is meer in het leven dan de voogdij over de afstandsbediening.'

'Ik zou niet meer weten wat. Jeetje, wat vind ik het naar om weg te gaan,' zei ze met een zucht toen ze naar boven liep. Het was weer net als vroeger, toen ze kinderen waren.

Candy had muziek opgezet en die stond veel te hard. Tammy verwachtte bijna dat hun moeder haar hoofd uit hun slaapkamer zou steken om te zeggen dat het zachter moest. 'Het is zo raar in huis zonder mama,' fluisterde ze onderweg naar haar kamer, zodat haar vader het niet kon horen.

'Ja,' beaamde Sabrina.

'Het moet voor papa nog erger zijn.' 'Denk je dat hij ooit weer gaat trouwen?' vroeg Tammy. Ze kon het zich niet voorstellen, maar je wist het nooit.

'In geen miljoen jaar,' verzekerde ze haar. 'Hij hield veel te veel van mama om zelfs maar naar andere vrouwen te kijken.'

'Hij is nog jong. Ik ben een paar keer uit geweest met mannen van zijn leeftijd.'

'Het zal niet meevallen om haar te evenaren, zelfs niet voor een jonge vrouw. Zij was zijn ideaal.' En dat was ze voor hen allemaal geweest, als moeder.

'Ik denk niet dat ik het aan zou kunnen, een boze stiefmoeder,' bekende Tammy.

'Ik denk niet dat het zover komt,' zei Sabrina lachend. 'Misschien kan hij af en toe een keer een weekendje naar LA komen. In de weekends voelt hij de eenzaamheid natuurlijk het ergst.'

'Goed idee,' zei Tammy. Candy kwam naar haar kamer, en de drie zusjes kletsten met elkaar terwijl ze haar koffer pakte, en pas na middernacht gingen ze elk naar hun eigen kamer. Chris had Sabrina al gebeld. Hun honden lagen te slapen op hun bedden. Het was stil en vredig in huis, en toen Sabrina in bed kroop, bedacht ze dat ze kon doen alsof hun moeder er nog was als ze haar ogen dichtdeed. De andere twee meisjes dachten precies hetzelfde. En al was het maar even, vlak voordat ze in slaap vielen was het fijn om te doen alsof er niets was veranderd, terwijl in werkelijkheid alles was veranderd en niets ooit nog hetzelfde zou zijn.

Hoofdstuk 11

Tammy's shuttle naar de luchthaven stopte de volgende ochtend stipt om acht uur voor de deur. Ze was op, aangekleed en klaar om te vertrekken. Candy en hun vader kwamen beneden om afscheid te nemen. Candy droeg een katoenen t-shirt en een afgeknipte spijkerbroek. Door het t-shirt heen waren haar borsten zichtbaar, zoals gewoonlijk, en toen ze voor het huis stond te zwaaien, met haar lange blonde haar rommelig en sexy, staarde elke man in het busje haar met grote ogen aan.

Ze omhelsde Tammy, en Sabrina en hun vader deden hetzelfde, en toen stapte Tammy in, met Juanita in haar Birkin-tas. Het afscheid viel iedereen zwaar. Twee minuten later reden Candy en Sabrina weg. Om halftien waren ze in de stad, en ze gingen eerst naar Sabrina's appartement om meer kleren en de post op te halen.

Candy vond het niet nodig om naar haar huis te gaan. Ze leek een onuitputtelijke voorraad doorzichtige t-shirts bij zich te hebben. Sabrina had het gevoel dat ze jaren weg was geweest. Het was vreemd om te beseffen dat haar moeder nog leefde, de laatste keer dat ze thuis was geweest, en dat Annie toen nog niet blind was. Er was in korte tijd zoveel veranderd. En er zouden nog veel meer dingen veranderen, vooral als ze ging verhuizen. Ze was niet aan haar appartement gehecht, dus ze vond het niet erg om er weg te gaan.

Maar het zou wei een grote verandering voor haar zijn om met Annie en Candy in een huis te wonen. Ze woonde al sinds haar studie alleen, bijna dertien jaar. Samenwonen met haar zussen zou voor haar een stap terug zijn in de tijd. Ze zou haar onafhankelijkheid missen. Maar het was voor een goede zaak. En Sabrina hoopte dat Annie over een jaar zover was dat ze alleen kon gaan wonen. Candy kon teruggaan naar haar dure penthouse, en Sabrina zou op zoek gaan naar een nieuw appartement. Maar het komende jaar moesten ze zichzelf wegcijferen en de handen ineenslaan om Annie op weg te helpen.

Om vijf voor tien reden ze weg bij Sabrina's appartement, en toen ze haar auto parkeerde in East Eighty-fourth Street, belde Tammy op haar mobieltje om te zeggen dat ze aan boord ging.

'Ik bel alleen om nog even dag te zeggen.' Ze klampten zich nu meer dan ooit aan elkaar vast, als een soort compensatie voor de ontbrekende schakel. Hun moeder liet een immense leegte na.

'We staan op het punt om het huis te gaan bekijken,' zei Sabrina terwijl ze de motor uitschakelde.

'Laat me weten hoe het is.' Tammy voelde zich buitengesloten en wilde dat ze erbij kon zijn.

'Natuurlijk. Probeer tijdens de vlucht een leuke man te strikken,' moedigde ze haar aan.

'Ik zit altijd naast priesters, oudere dames of kinderen met oorpijn. Het is een regel waar ik nooit van afwijk.'

Sabrina lachte. 'Je bent niet goed wijs.'

'Nee, alleen vastbesloten om een oude vrijster te worden. Ik denk dat het mijn roeping is.'

'Op een dag stap je in het huwelijksbootje met een of andere beroemde filmster, of een Hollywood-spetter, en maak je ons allemaal stinkend jaloers.'

'Dat blijft een vrome wens.'

Sabrina en Candy stonden inmiddels voor het huis, waar de makelaar hen opwachtte, en Tammy zat op haar plaats in het vliegtuig.

'Ik moet hangen. Ik bel je later. Goeie reis. Ik hou van je. Tot snel,' ratelde ze in haar mobieltje, en ze gaf het aan Candy zodat zij ook dag kon zeggen. De makelaar liep glimlachend naar haar toe. Het was een lange, stevig gebouwde vrouw die te veel parfum gebruikte en haar haar verfde. En aan haar donkere stemgeluid kon Sabrina horen dat ze rookte. Ze had de sleutels in haar hand. Sabrina stelde haar voor aan Candy, nadat ze het gesprek met Tammy had beëindigd, en de makelaar opende de voordeur, schakelde het alarm uit en liet hen binnen.

'Ik ben benieuwd wat jullie ervan vinden. Ik heb nog een paar andere ideetjes, in het centrum, maar volgens mij is dit de beste optie.'

Sabrina hoopte dat ze het met haar eens zouden zijn. Het zou geweldig zijn als het meteen de eerste keer raak was. Ze vond het zoeken naar een huis een absolute kwelling. Candy keek veel enthousiaster dan zij en had er lol in.

De hal was donker, en woudgroen geschilderd, wat Sabrina nogal somber vond, maar dat werd goedgemaakt door de wit met groen geblokte marmeren vloer. Aan de muur hing een mooie antieke spiegel, en een paar Engelse jachttaferelen zorgden voor een Britse atmosfeer. De woonkamer was open en zonnig en lag op het zuiden, de bibliotheek was klein en donker en knus, met een open haard die er gebruikt uitzag. De muren gingen schuil achter boekenkasten, met veel titels die Sabrina herkende. Candy keek goedkeurend rond. Meteen op de eerste verdieping die ze zagen gaf het huis hun al een goed gevoel. Ze knikten glimlachend naar elkaar. Het was uitnodigend en gezellig. De plafonds waren hoog, en aan de muren hingen ouderwets aandoende kaarslampen. Er viel meer dan genoeg licht naar binnen. En zelfs voor iemand die zo lang was als Candy was er genoeg ruimte.

Vervolgens liepen ze de trap af naar het souterrain om de keuken en de eetkamer te bekijken. De keuken was modern genoeg, functioneel, en er stond een ronde tafel die groot genoeg was voor acht of tien personen. Openslaande deuren gaven toegang tot een vriendelijke, enigszins rommelige tuin. Er was een terras met twee ligstoelen, en de ingebouwde barbecue was duidelijk intensief gebruikt. Sabrina wist dat Chris ermee in zijn nopjes zou zijn.

De eetkamer was formeler, met verlakte donkerrode muren. Uit allerlei details bleek dat het huis professioneel was opgeknapt, hoewel het geen recente make-over was. Dat vond Sabrina juist leuk. Het was niet alsof je een tijdschrift binnenliep. Het was een thuis, en het was er niet te vol. Sommige van haar meubels zouden er goed passen, maar het meeste van wat er stond vond ze mooi. Misschien zou ze haar eigen spullen wel opslaan als ze het namen. Ze kon goed begrijpen dat de eigenaar van zijn huis hield en het terug wilde. Het was er zo gezellig. Toen de makelaar de kamer verliet, fluisterde Candy opgewonden: 'Ik ben er weg van!'

'Ik ook.' Sabrina glimlachte. Tot nu toe was het een groot succes.

De slaapkamers waren klein, zoals de makelaar al had gewaarschuwd, maar ze hadden grote ramen en gordijnen van pastelkleurige zijde met sierlijke kwastjes. In elke kamer stond een groot tweepersoonsbed, tot verrukking van Candy, en de anderen zouden er ook blij mee zijn, vooral als er een man in hun leven was. En een groot bed was een must voor Chris omdat hij zo lang was. Een van de slaapkamers op de tweede verdieping was iets groter. De kamer ernaast was een beetje klein, maar die hadden ze toch niet nodig, en het was een ideale logeerkamer. De kamers voor Candy en Annie waren gezellig ingericht, met lichte kleuren. De badkamers hadden allemaal een ligbad en een douche, en marmeren tegels.

Sabrina keek de makelaar verbijsterd aan. Er was werkelijk niets op het huis aan te merken. En ze kon zien dat Candy er ook weg van was. Er hing een prettige sfeer, en Candy had het over 'goede energie'. De makelaar had geen woord te veel gezegd. Het huis was ideaal voor hen, en ze voorzagen geen problemen voor Annie. De trappen waren allemaal recht en niet te steil, en zelfs iemand die blind was zou er makkelijk de weg kunnen vinden.

'Bingo!' zei Sabrina grijnzend. Candy straalde van oor tot oor en knikte bevestigend. Ze zei tegen Sabrina dat ze het huis leuker vond dan haar penthouse. Het was er vriendelijker en gezelliger. Haar penthouse was hypermodern en duur, maar in veel opzichten kil. Het leek op een fotoserie in een tijdschrift, niet op een huis voor mensen van vlees en bloed. Candy voelde zich hier nu al meer op haar gemak. Dit was zo'n huis waar je je heerlijk in een gemakkelijke stoel wilde nestelen. En het was betrekkelijk klein, met maar twee kamers op elke verdieping, dus zou Annie snel genoeg weten waar alles stond.

'Wat vind je ervan?' vroeg Sabrina voor de zekerheid aan Candy.

'Ja! Laten we het nemen. Zoe mag toch mee?' Ze deed nooit een stap zonder haar hondje, hoewel ze haar die ochtend thuis had gelaten bij hun vader. Ze was bang geweest dat het te warm zou zijn in de auto, en bovendien kon ze Beulah gezelschap houden. Sabrina had de makelaar niet af willen schrikken met een grotere hond. En Beulah had last van wagenziekte, dus het was geen pretje om haar in de auto te hebben.

Sabrina vroeg de makelaar nogmaals of de eigenaar bezwaar maakte tegen honden.

'Ik heb hem vanochtend gesproken, en hij vindt honden geen probleem. Hij had het zelfs niet over kleine honden. Hij zei gewoon honden.' Hij had duidelijk evenmin iets over het aantal gezegd, waarschijnlijk omdat hij er zelf twee had. Ook dat was goed nieuws.

Het huis was in alle opzichten geknipt voor hen. Huiselijk, gezellig, smaakvol, uitnodigend, en de huur was betrekkelijk laag. Zijn meubels waren beter dan die van hen, en ze konden hun honden meenemen. Candy had al besloten dat ze haar penthouse gemeubileerd zou verhuren, waardoor het aantrekkelijk werd voor huurders. Ze zou nog dezelfde week een makelaar in de arm nemen. Veel appartementen in haar flatgebouw werden voor astronomische bedragen verhuurd, dus ze kon vermoedelijk nog winst maken ook. 'We nemen het,' bevestigde Sabrina. 'Wanneer is het beschikbaar?'

'Per 1 augustus.' De twee meisjes keken elkaar aan. Dat was snel, maar waarschijnlijk kwam het precies goed uit. Sabrina moest de huur van haar appartement nog opzeggen, en ze rekende erop dat ze een kleine boete zou moeten betalen. En Annie mocht over een week uit het ziekenhuis. Ze zou een week of twee bij hun vader gaan logeren. En als Sabrina en Candy het huis eenmaal aan kant hadden, konden ze er gaan wonen.

'Prima,' zei Sabrina. Ze zouden het razend druk krijgen, met de zorg voor Annie en de verhuizing, en ze mochten hun vader ook niet verwaarlozen. Opeens besefte Sabrina hoe goed het was dat Candy niet alleen de rest van de maand juli vrij had genomen, maar ook de hele maand augustus. Zelf moest ze de week daarop weer naar kantoor, en ze wist nu al dat ze om zou komen in het werk, zoals gewoonlijk. 'Ik kan proberen het iets eerder te krijgen, als je wil,' bood de makelaar aan. 'Hij is nu in zijn huis aan het strand, geloof ik, en hij gaat over een paar weken naar Europa.'

'Dat is misschien een goed idee,' zei Sabrina. 'We moeten er vrij snel in. Mijn zus komt volgende week uit het ziekenhuis.'

'Is ze ziek?' vroeg de vrouw verbaasd.

'Ze heeft begin juli een ongeluk gehad,' vertelde Sabrina ernstig, maar zonder in details te treden. 'Zo is ze haar gezichtsvermogen kwijtgeraakt.'

'O, het spijt me. Toen je zei dat ze blind was, besefte ik niet dat het zo recent was. Ik dacht... Gaan jullie hier met z'n drieën wonen?'

'Ja. Totdat zij er een beetje aan is gewend. De aanpassing wordt een enorme opgaaf voor haar.'

'Dat geloof ik graag,' zei ze meelevend, en het maakte haar nog bereidwilliger om te helpen. 'Ik zal het met de eigenaar overleggen. Wat lief van jullie dat jullie haar willen helpen.'

Haar aanvankelijk zakelijke houding was als sneeuw voor de zon verdwenen zodra ze hoorde wat de twee zussen van plan waren.

'Vanzelfsprekend. We zijn zussen,' zei Candy.

'Niet alle zussen gaan zo goed met elkaar om,' zei de vrouw. 'Ik heb de mijne al twintig jaar niet gezien.'

'Wat treurig,' merkte Candy op.

'Wat moeten we tekenen?' informeerde Sabrina.

'Het is een standaardcontract. Twee maanden huur vooruit en een borgsom. Ik geloof niet dat hij een grote borgsom wil. Ik zal het contract opmaken en dan stuur ik het naar je kantoor.'

'Ik ben deze week niet op kantoor. Ik logeer bij mijn vader in Connecticut. Ik kan naar de stad komen om het op te halen.'

'Het ligt morgen voor je klaar.'

'Mooi.' Sabrina wilde die week toch een nacht bij Chris slapen, en Candy kon best een avondje zonder haar. 'Heb je van ons allemaal een handtekening nodig?'

'Voorlopig is de jouwe genoeg. We kunnen de andere handtekeningen toevoegen als jullie terug zijn in de stad, dat is makkelijker voor jullie.'

'Fijn. Ik zorg voor de andere handtekeningen.' Ze drukten elkaar de hand om de afspraak te bezegelen, en liepen nog een keer door het hele huis. De tweede keer beviel het hen nog beter. Vijf minuten later waren ze terug in de auto, kraaiend van blijdschap. Ze popelden om Annie het goede nieuws te vertellen. Sabrina belde Chris uit de auto, en hij was blij voor hen. Hij wilde het zo snel mogelijk zien. En ze zouden Tammy bellen zodra ze was geland.

Hun vader was weg toen ze thuiskwamen, hoewel hij een aantal weken vrij had genomen van zijn werk. Sabrina maakte iets te eten voor de lunch, maar Candy at geen hap. 'Je bent nu niet aan het werk,' mopperde Sabrina. 'Je hoeft jezelf niet uit te hongeren.'

'Ik honger mezelf niet uit. Ik heb gewoon geen trek. Het komt door de warmte.' 'Je hebt ook al niet ontbeten.'

Candy keek geïrriteerd en stond op om een paar mensen te bellen met haar mobiele telefoon. Ze vond het vervelend als mensen bijhielden wat ze at, of niet at. Het was een gevoelig onderwerp voor haar, al jaren. Vroeger zei haar moeder er vaak wat van, en dan werd ze zelfs boos op haar. Ze was op haar zeventiende gaan lijnen, toen ze carrière begon te maken als fotomodel.

Die middag gingen ze om twee uur naar het ziekenhuis, en Annie sliep toen ze haar kamer binnenkwamen. Ze bewoog zich toen ze hen hoorde.

'Wij zijn het,' zei Sabrina glimlachend. Dat kon Annie natuurlijk niet zien, maar ze hoorde wel de opgetogen klank van haar stem.

'Ik weet dat jullie het zijn. Ik ruik je parfum en ik hoor de armbanden om Candy's pols.' Nu al paste Annie zich instinctief aan om haar handicap te compenseren, en dat was positief, als je het tenminste zo kon noemen. Haar gehoor en haar andere zintuigen leken scherper dan voorheen.

'We hebben een verrassing voor je,' kondigde Candy grinnikend aan.

'Geweldig,' snoof Annie sarcastisch. 'Zo leuk zijn de verrassingen de laatste tijd niet geweest.' Daar waren ze het allemaal over eens, maar haar zussen hoopten dat het nieuws over het huis haar op zou vrolijken. 'Wat hebben jullie uitgespookt?'

'We zijn net terug uit de stad,' legde Sabrina uit. 'We zijn ongeveer tegelijk met Tammy weggegaan. Je krijgt een zoen van haar. Hierbij.' Annie glimlachte en wachtte op de rest. 'We hebben een huis bekeken.'

'Een huis?' vroeg ze, opeens in paniek. 'Gaat papa naar de stad verhuizen?' Ze wilde niet dat hij het zou verkopen. Ze hield van haar ouderlijk huis, en vond het altijd fijn om er te logeren.

'Natuurlijk niet,' zei Sabrina. 'We hebben een huis voor ons gezien.'

'Gaan jij en Chris trouwen of samenwonen?' Ze keek verward, en Sabrina lachte. Het was zo'n overwinning dat ze meteen het droomhuis voor hen drietjes hadden gevonden. 'Nee, althans niet nu. Dit is een huis voor jou, mij en Candy. Voor een jaar, zodat jij de tijd hebt om de dingen op een rijtje te krijgen en eh... kunt wennen.' Ze probeerde het zo tactvol mogelijk te zeggen. 'Over een jaar kun je beslissen wat je wil. Je kunt ons dumpen, als je genoeg van ons hebt. Of we kunnen iets anders huren. Dit huis is maar voor een jaar beschikbaar. Het is heel erg leuk. In East Eighty-fourth Street.'

'Wat moet ik daar doen?' vroeg ze somber.

'Je zou naar een speciale school kunnen gaan, zodat je leert om onafhankelijk te zijn.' Sabrina probeerde optimistisch te zijn over alles wat er voor Annie zou veranderen. De volle reikwijdte ervan was nog niet eens tot hen doorgedrongen. Er was nog geen behandelplan opgesteld voor als ze uit het ziekenhuis kwam.

'Ik was onafhankelijk, tot een week geleden. Nu ben ik zo onzelfstandig als een kind van twee, of dat nog niet eens.' 'Dat is niet waar. We willen huisgenoten voor je zijn, Annie, niet je cipiers. Je kunt komen en gaan wanneer je wil.' 'En hoe moet ik dat doen? Met een witte stok?' zei ze met tranen in haar ogen. 'Ik weet niet eens hoe je zo'n ding moet gebruiken.' Terwijl ze het zei, dachten ze alle drie aan de keren dat ze blinde mensen hadden gezien die probeerden een straat over te steken, en uiteindelijk geholpen moesten worden. 'Ik ben nog liever dood. Misschien blijf ik wel gewoon bij papa.' Het klonk als een doemscenario. Zelfs hun vader zou over een paar weken weer aan het werk gaan, en dan zou ze de hele dag alleen thuis zitten, als een gevangene.

'Je zou je stierlijk vervelen. Je bent veel beter af in de stad, met ons.' Daar kon ze tenminste taxi's nemen als ze iets wilde doen.

'Nietwaar. Ik ben jullie alleen maar tot last. Waarschijnlijk tot in lengte van dagen. Waarom stoppen jullie me niet gewoon in een gesticht? Dan kunnen jullie vergeten dat ik besta.' 'Dat zou ik misschien een goed idee hebben gevonden toen ik vijftien was en jij zeven. Maar daar is het nu een beetje laat voor. Kom op, Annie, laten we proberen er het beste van te maken. Het lijkt me hartstikke leuk om met z'n allen in een huis te wonen. Candy wil haar penthouse een jaar verhuren, en ik zeg de huur van mijn appartement op. En Tammy kan op bezoek komen als ze een lang weekend heeft. Het is echt een prachtkans. We hebben het er altijd over dat we elkaar zo missen. Dit is waarschijnlijk onze laatste kans om het waar te maken. Voor een jaar. Een jaar. En dan sluiten we onze jeugd voorgoed af.'

Annie schudde somber haar hoofd. 'Ik wil terug naar Italië. Ik heb geprobeerd om Charlie te pakken te krijgen. Hij kan bij me komen wonen. Ik wil niet in Amerika blijven.'

'Je wil ook niet in je eentje in Florence zitten,' betoogde Sabrina. Charlie was verleden tijd. Dat wist ze alleen nog niet, en Sabrina wilde niet degene zijn die het haar vertelde. Annie had hem de hele ochtend geprobeerd te bellen op zijn mobiele telefoon, had ze haar oudere zus verteld. Sabrina vroeg zich af of hij zijn mobieltje uit had gezet voor het geval Annie hem zou proberen te bellen. Na het gesprek dat ze vorige week met hem had gehad, zag ze hem ervoor aan. 'Ik wil niet als een soort invalide bij jullie wonen,' zei Annie kwaad. 'Denk niet dat ik ondankbaar ben, of zo. Maar ik wil niet het blinde zusje zijn met wie iedereen medelijden heeft en voor wie jullie moeten zorgen.'

'Dat kan sowieso niet,' zei Candy nuchter. 'Ik ben veel op reis, en Sabrina werkt. Je zult echt moeten leren om voor jezelf te zorgen. Maar we kunnen je wel helpen.'

'Ik wil niet geholpen worden! Ik wil gewoon ergens in mijn eentje kunnen wonen. Ik heb een zolderverdieping in Florence. Ik heb geen huis in New York nodig.'

'Annie,' zei Sabrina zo geduldig mogelijk, 'je kunt overal ter wereld gaan wonen als je eenmaal je draai hebt gevonden. Maar dat zou wel eens een hele tijd kunnen duren. Denk je niet dat je beter af bent als je eerst een tijdje met ons gaat wonen?' Volgens haar was het nog steeds een goed idee, maar dan moest Annie natuurlijk wel meewerken.

'Nee. Ik ga terug naar Florence en samenwonen met Charlie. Hij houdt van me,' zei ze geprikkeld. De moed zonk Sabrina in de schoenen. Hij hield niet van haar. En ze kon niet in haar eentje terug naar Italië. In elk geval nu nog niet, en ook niet binnen een paar maanden. Misschien zelfs nooit. 'En als Charlie dat nou niet wil? Stel nou dat hij het niet aankan, dat hij het te veel vindt? Sla je dan niet liever bij ons je vleugels uit?'

'Nee. Ik ben liever bij hem.'

'Dat begrijp ik. Maar dan vraag je erg veel van hem. Wij zijn familie. Hij niet. En in New York heb je meer mogelijkheden om te revalideren. Er zijn hier fantastische scholen voor blinden.'

'Ik wil niet naar een blindenschool!' schreeuwde Annie. 'Ik kom er zelf wel achter.' Ze huilde weer, en Sabrina was ook bijna in tranen, uit pure frustratie.

'Maak het jezelf niet zo moeilijk. Kom op, Annie. Het is zo al erg genoeg. Laat ons helpen.'

'Nee!' Annie draaide zich op haar zij, met haar rug naar hen toe. Sabrina en Candy keken elkaar een hele tijd zwijgend aan. 'En kijk niet zo naar elkaar!' tierde ze.

Sabrina schrok ervan. 'Heb jij opeens ogen in je achterhoofd? Je ligt met je rug naar ons toe. En neem me niet kwalijk dat ik het zeg, maar je bent blind, dus hoe weet je dan wat we doen?' 'Ik ken jullie!' zei ze kwaad.

'Weet je,' zei Sabrina grinnikend, 'je bent nog net zo'n vervelend nest als toen je zeven was. Je bespioneerde me, klein kreng, en dan ging je het aan mama vertellen.'

'Dat deed Tammy ook.'

'Dat is waar, maar jij was erger. En ze geloofde jou altijd, zelfs als je loog.'

Ze lag nog steeds met haar rug naar hen toe, maar Sabrina kon horen dat ze zachtjes lachte.

'Wil je nu nog steeds een vervelend nest zijn, of ben je voor rede vatbaar? Candy en ik hebben een fantastisch huis gevonden, en ik denk dat jij het er fijn zult vinden, net als wij. En het zou zo leuk zijn om met z'n allen te wonen.'

'Mijn leven is niet meer leuk.'

'Onzin,' zei Sabrina streng. Ze hoopte dat ze snel iets van de psychiater zou horen. Annie had dat soort hulp hard nodig. Zij allemaal. En misschien kon de psychiater hun vertellen hoe ze met Annie om moesten gaan. 'Morgenavond teken ik het huurcontract. En als we dit huis kwijtraken omdat jij een scène schopt, krijg je het met mij aan de stok.' Ze had natuurlijk het volste recht om een scène te schoppen, maar Sabrina voelde aan dat het beter was om het niet te pikken. Het liefst zou ze haar armen om haar heen slaan en haar vasthouden, maar misschien was het beter om streng te zijn. Hoe moeilijk ze het ook vond, ze kon haar niet laten wentelen in zelfmedelijden.

'Ik zal erover nadenken.' Meer wilde Annie er niet over zeggen, en ze draaide zich niet naar hen om. 'Ga weg. Laat me met rust.'

'Meen je dat echt?' vroeg Sabrina geschrokken. Candy zei geen woord. Ze had altijd een hekel gehad aan Annies boze buien. Voor haar was Annie de grote zus die het haar moeilijk maakte toen ze opgroeide. Ze scheelden vijf jaar. 'Ja,' zei Annie verdrietig. Ze haatte de wereld.

Sabrina en Candy bleven nog een halfuur, en deden hun best om haar op te vrolijken, zonder succes. Uiteindelijk deden ze wat Annie had gevraagd en gingen ze weg, en ze zeiden dat Annie altijd mocht bellen om te vragen of ze terug wilden komen.

De twee zussen praatten erover onderweg naar huis. Sabrina dacht dat het een goed teken was dat ze boos was. En ze had niemand anders om het op af te reageren. In feite was ze boos op het noodlot, dat haar in één klap van haar moeder en haar gezichtsvermogen had beroofd. Hoe wreed kon het lot zijn.

'Wat doen we nou met het huis?' vroeg Candy zorgelijk.

'Stel nou dat ze niet bij ons wil komen wonen?'

'Ze komt heus wel,' zei Sabrina kalm. 'Ze heeft geen keus.'

'Dat is triest.' Candy had medelijden met haar.

'Ja, het is triest. Alles is even triest. Voor haar, voor papa, voor ons. Maar we moeten er het beste van zien te maken.'

Ze was nog steeds opgetogen over het huis dat ze hadden gevonden. 'Ze draait wel bij,' zei ze, in de hoop dat het waar was.

Thuis was er een bericht van de psychiater. Sabrina belde haar terug, vertelde wat er was gebeurd, en ze stemde erin toe om uit New York naar Connecticut te komen. Haar praktijk was in de stad, maar in bijzondere gevallen maakte ze wel eens een uitzondering en bezocht ze haar patiënten. Ze vond Annies geval bijzonder genoeg. Ze beloofde op woensdag te komen, en als Annie binnen een paar weken naar de stad verhuisde, kon ze gewoon bij haar in de praktijk komen. Sabrina was opgelucht. Ze klonk aardig en belangstellend, en Annies chirurg had haar in lovende bewoordingen aanbevolen.

Sabrina liet een bericht achter op Tammy's mobieltje om te vertellen dat ze het huis hadden genomen. De rest van de middag had ze het druk met telefoontjes en aantekeningen. Ze belde haar kantoor om te vragen of er dringende zaken waren, en daarna belde ze haar huisbaas om uit te leggen dat ze de huur wilde opzeggen, en waarom. Ze waren vol begrip en behulpzaam. Gelukkig was het geen ingewikkelde procedure.

Ze gingen pas de volgende middag weer naar Annie. Toen ze op de afdeling kwamen, liep een verpleegster met Annie door de gang, en Annie keek diep ongelukkig. Ze voelde hen al voordat ze haar begroetten. Ze gaven Annie elk een arm en liepen terug naar haar kamer. Ze was nerveus, en bang tegen dingen aan te lopen. Nu ze haar uit bed zagen, beseften haar zussen des te meer hoe kwetsbaar ze was. Ze was als een schildpad zonder schild. Eenmaal weer in bed was ze heel erg stil, en ten slotte vertelde ze hun wat er was. Ze had Charlie gesproken. Ze keek intens verdrietig, en de anderen wisten waarom.

'Hij was in Griekenland, en hij zei dat zijn telefoon de hele tijd geen bereik had gehad.' Ze aarzelde voordat ze verder ging. 'Hij heeft iemand anders leren kennen. Is het niet aandoenlijk? Ik ben minder dan twee weken geleden weggegaan uit Florence en toen was hij tot over zijn oren verliefd op me. En een paar dagen later slaapt hij met een ander. Hij was zo gemeen aan de telefoon. Hij wilde niet praten. Ze zullen wel samen in Griekenland zijn.' Twee tranen biggelden over haar wangen, en Sabrina streek ze zacht weg.

'Mannen kunnen soms gemeen zijn. Vrouwen trouwens ook. Iedereen. Wat een rotstreek van hem.'

'Ja, dat vind ik ook. Ik heb hem niet verteld dat ik blind ben, dus dat was het niet. Ik heb wel van het ongeluk verteld, en dat mama is omgekomen. Ik wilde niet dat hij medelijden met me zou hebben, dus ik heb verder niets gezegd. Ik zou hem alles hebben verteld als hij aardig was geweest, maar hij gaf me niet eens de kans. Hij vertelde me vrijwel zodra hij hoorde dat ik het was dat hij iemand anders heeft.' Terwijl Sabrina naar haar luisterde, besloot ze dat het beter was zo. En ze was blij dat ze hem had gebeld om hem te waarschuwen. Als Annie het hem had verteld en hij had haar dan laten vallen, zou het veel erger zijn geweest. Nu dacht ze dat hij haar had gedumpt voor een ander, zoals zoveel vrouwen overkwam. Pech. En een rotstreek van hem. Maar niet de verpletterende klap van een man die haar niet meer wilde omdat ze blind was. Ze was beter af zonder hem. Charlie was duidelijk geen goed mens.

'Ik vind het heel erg voor je, Annie,' zei Sabrina, en Candy voegde eraan toe dat hij een rotzak was en dat ze wel iemand anders zou vinden.

'Ik vind nooit meer iemand anders. Niemand wil een vrouw die blind is,' klaagde ze dramatisch. Sabrina vertelde haar niet van de psychiater, maar ze was blij dat ze de volgende dag zou komen.

'Natuurlijk wel,' zei Sabrina. 'Je bent nog net zo mooi en slim en leuk als voorheen. Dat is niet veranderd.'

'Ik word aan de lopende band gedumpt,' meldde Candy, en haar beide zussen lachten. Dat was niet geloofwaardig met haar uiterlijk. 'Veel jongens waar ik mee uitga zijn hufters, vooral de jongens van onze leeftijd. Ze weten niet wat ze willen. Vandaag houden ze van je, en morgen willen ze iemand anders. Of ze willen alleen met je naar bed, of dat je ze meeneemt naar een of ander feest. Je wordt gebruikt waar je bij staat.' Sabrina besefte dat dit waarschijnlijk vaste prik was voor Candy. Allerlei mensen wilden haar gebruiken, en ze was te jong om hen te doorzien. Tammy had het ook niet makkelijk met mannen van haar eigen leeftijd en ouder. Alle mannen, jong en oud, konden onmogelijk zijn.

'Ik ben blij dat ik niet meer zo jong ben als jullie. Ik was vergeten hoe vervelend jongens van twintig kunnen zijn. Ik heb een paar etters van vriendjes gehad voordat ik Chris leerde kennen.'

Candy en Annie vertelden elkaar nog een paar sterke verhalen, maar ondanks de grappen die ze maakten, merkte Sabrina dat Annie diep was geraakt. Het was een grote teleurstelling voor haar dat Charlie haar zonder pardon de bons had gegeven, zogenaamd voor iemand anders. Ze was er zo van overtuigd geweest dat hij de ware was. Ze was zelfs bijna bereid geweest om voor hem terug te gaan naar New York.

'Je gaat er heus niet aan dood als je een tijdje bij ons komt wonen. En misschien is het wel hartstikke leuk.'

'Het is niet leuk,' hield Annie koppig vol. 'Ik kan nooit meer iets leuk vinden.'

'Zeg dat nog maar een keer als je over een halfjaar een nieuw vriendje hebt.'

'Er komt nooit meer een vriendje,' zei Annie triest, en ze konden allebei zien dat ze het geloofde.

'Oké,' zei Sabrina, 'ik neem de uitdaging aan. Het is vandaag 14 juli. Ik wed om honderd dollar dat je over zes maanden, dus op 14 januari, iemand anders hebt leren kennen of zelfs al een tijdje verkering hebt. Candy is onze getuige. Over zes maanden ben je me honderd dollar schuldig, Annie, dus ga maar vast sparen.'

'Goed,' zei haar zus. 'Ik wed dat ik over zes maanden, of over zes jaar, nog niet één date heb gehad.'

'Zes maanden,' zei Sabrina beslist. 'Als je er zes jaar van wil maken, verhoog ik de inzet. Dat kun je niet betalen. Ik zou die zes maanden maar aannemen, als ik jou was. En knoop het in je oren, dan krijg ik honderd dollar van je. Geen twijfel mogelijk.'

Annie glimlachte. Ze was verdrietig om Charlie, maar ze vond het fijn om met haar zussen samen te zijn. Zelfs nu vrolijkten ze haar op. Tammy had haar gebeld toen ze terug was in LA, de avond daarvoor, en ze had haar zelfs aan het lachen gemaakt met verhalen over Juanita en een of andere malloot die naast haar had gezeten in het vliegtuig.

Een tijdje later namen ze afscheid van haar. Voordat ze weggingen, liet Sabrina haar weten dat ze naar de stad ging om het huurcontract te tekenen.

'Ik heb nog niet gezegd dat ik het doe,' protesteerde Annie nukkig. Ze was nog steeds ongelukkig, maar niet meer zo erg als toen ze kwamen. Het was begrijpelijk dat ze verdriet had om Charlie, maar nu wilde ze tenminste niet meteen terug naar Florence. Ze kon daar onmogelijk in haar eentje blijven wonen, blind als ze was, en ze wist het. Maar ze bleef volhouden dat ze haar zolderverdieping niet kwijt wilde. Sabrina zei dat ze het met hun vader moest bespreken. Ze wist dat Annies zoldertje spotgoedkoop was, dus misschien was hij wel bereid de huur te blijven betalen.

'Nou, als je niet mee wil doen,' zei Sabrina, 'dan gaan Candy en ik er gezellig met z'n tweetjes wonen. Dan heb je gewoon pech.'

Annie glimlachte traag. 'Oké, oké... we zien wel. Ik zal erover nadenken.'

'Ik kan je een ding beloven, Annie Adams,' zei Sabrina toen ze opstond om weg te gaan. 'Als jij niet bij ons komt wonen, loop je de tijd van je leven mis. Wij zijn gewoon de leukste huisgenoten die je je kunt voorstellen.'

'Nietwaar.' Annie lachte en draaide haar gezicht naar haar toe alsof ze haar kon zien. 'Ik heb tot mijn tiende met jou in een huis gewoond, en geloof me, je bent stierlijk vervelend. En Candy is geen haar beter. Ze is de grootste sloddervos van de wereld.' Dat was ze jarenlang inderdaad geweest, maar de laatste tijd leek het iets beter te gaan.

'Nu niet meer!' riep Candy verontwaardigd. 'Bovendien hebben we een werkster nodig als we daar gaan wonen. Ik ga écht geen huis schoonmaken.'

'Jeetje, compleet met een werkster... jullie maken het steeds mooier,' zei Annie grijnzend. 'Ik laat het jullie weten,' verklaarde ze gewichtig, en voor het eerst klonk ze weer een beetje als zichzelf.

'Doe dat maar.' Sabrina gaf haar een kus en liep de kamer uit, met Candy op haar hielen. Ze keek om en knipoogde naar Candy, die haar duim omhoogstak. Annie was overstag. Ze had geen keus.

Hoofdstuk 12

De psychiater kwam zoals beloofd woensdagmiddag naar het ziekenhuis, en ze belde Sabrina nadat ze Annie had gesproken. Ze kon uiteraard niet uit de school klappen over de inhoud van hun gesprek, maar ze was tevreden over het verloop van hun ontmoeting, en ze zou nog een keer met Annie gaan praten voordat ze uit het ziekenhuis werd ontslagen, en daarna hopelijk op een regelmatige basis als ze eenmaal in New York woonde. Annie had Sabrina nog steeds niet verteld wat ze van plan was, maar zo te horen had ze besloten om ja te zeggen tegen het aanbod van haar twee zussen. En Sabrina had de avond daarvoor het huurcontract getekend.

De psychiater verzekerde Sabrina dat haar zus niet suïcidaal was, of zelfs uitzonderlijk depressief. Ze worstelde met alle emoties die te verwachten waren na een zo traumatische ervaring. Net als de chirurg stelde ze voor dat Annie een speciaal revalidatieprogramma zou volgen voor mensen die hun gezichtsvermogen hadden verloren, en haar artsen hadden beloofd om met aanbevelingen te komen voordat Annie naar huis ging. Intussen was ze tevreden met wat ze had gehoord. Voor Sabrina was dat goed genoeg.

Het gesprek was vooral voor Annie interessant geweest. Ze was woedend geworden toen de psychiater aan haar bed verscheen en zich voorstelde. Ze vertelde dat Sabrina haar had gebeld, en aanvankelijk had Annie geweigerd om te praten. Ze zei dat ze geen hulp wilde en dat ze zich heel goed in haar eentje kon redden.

'Daar twijfel ik niet aan,' had de psychiater, Ellen Steinberg, gezegd, 'maar het kan geen kwaad om te praten.' Hierop was Annie ontploft, en ze had getierd dat de psychiater geen idee had wat ze doormaakte en niet wist wat het was om blind te zijn. 'Dat weet ik maar al te goed,' zei dokter Steinberg kalm. 'Ik ben zelf blind. Ik ben blind geworden na ongeveer net zo'n ongeluk als het jouwe, kort nadat ik was afgestudeerd. Dat is vierentwintig jaar geleden. Daarna heb ik het jarenlang heel erg moeilijk gehad. Ik had medicijnen gestudeerd, maar ik kon een carrière als chirurg wel vergeten. Er is weinig vraag naar blinde chirurgen.' Annie luisterde geboeid naar haar verhaal. 'En ik was er heilig van overtuigd dat een ander specialisme niet voor me was weggelegd. Ik vond psychiatrie iets voor vogeltjes. Wat moest ik met een stel idioten en neuroten? Ik wilde hartchirurg worden, en dat kon niet meer. Ik heb jarenlang thuis zitten mokken, en mijn hele familie werd gek van me. Ik begon te drinken, en dat maakte het alleen maar erger. Uiteindelijk heeft mijn broer tegen me gezegd dat ik me aanstelde, dat iedereen schoon genoeg had van mij en mijn zelfmedelijden, en waarom ik niet gewoon een baantje zocht en ophield iedereen te straffen omdat ik me zo ongelukkig voelde.

Ik kon alleen niets. Ik had medicijnen gestudeerd, maar ik had verder geen enkele opleiding. Ik heb een baantje gevonden bij een alarmnummer, als telefoniste. Door stom toeval vond ik een ander baantje, bij een telefoonnummer voor mensen met zelfmoordneigingen, en dat vond ik interessant. Ik ben weer gaan studeren en heb het specialisme psychiatrie gedaan. En nu zit ik dus bij jou. Tijdens mijn studie heb ik mijn man leren kennen; hij was een jonge professor in de medicijnen. We zijn getrouwd en we hebben vier kinderen. Meestal vertel ik niet zoveel over mezelf. Ik ben hier om het over jou te hebben, Annie, niet over mezelf. Ik dacht alleen dat het jou zou kunnen helpen als ik je vertelde wat mij is overkomen. Ik ben aangereden door een man die dronken achter het stuur zat. Hij heeft twee jaar vastgezeten. En ik was voor de rest van mijn leven blind. Maar weet je, misschien heb ik achteraf gezien wel geluk gehad. Ik heb een heel bijzonder beroep, ik ben getrouwd met een fantastische man, en ik heb vier schatten van kinderen.'

'Hoe kun je dat allemaal doen als je blind bent?' De vrouw fascineerde Annie, maar ze kon zich niet voorstellen dat al die dingen voor haar waren weggelegd. In elk geval niet de goede dingen. Ze voelde zich vervloekt.

'Dat leer je. Je ontwikkelt andere vaardigheden. Je stoot je neus, net als ieder ander, blind of niet. Je maakt fouten. Je doet soms harder je best dan andere mensen. Er zijn teleurstellingen en je hebt liefdesverdriet, net als mensen die wel kunnen zien. Als puntje bij paaltje komt, is het verschil niet zo groot. Je doet wat je moet doen. Zullen we het nu eens over jou hebben? Hoe voel je je?'

'Bang,' zei Annie met een heel klein stemmetje, en ze begon zachtjes te huilen. 'Ik mis mijn moeder. Ik blijf denken dat ik iets had moeten doen om haar te redden. Het is mijn schuld dat ze dood is. Ik kon het stuur niet op tijd beetpakken. Het ging te snel.' Ze werd verteerd door schuldgevoelens.

'Volgens mij had je niets kunnen doen. Ik heb het verslag van het ongeluk gelezen voordat ik bij je kwam.'

'Hoe dan?' wilde Annie weten.

'Ik heb het in braille laten vertalen. Dat gaat vrij makkelijk. Ik tik al mijn rapporten in braille, en mijn secretaresse herschrijft ze voor ziende mensen.'

Ze praatten meer dan een uur met elkaar, en toen moest dokter Steinberg weg. Ze zei dat ze terug zou komen als Annie het wilde.

'Graag,' zei Annie zacht. Ze voelde zich net een kind, afhankelijk van iedereen. Ze had haar ook verteld dat Sabrina en Candy wilden dat ze bij hen kwam wonen.

'Maar wat wil jij?' had ze haar gevraagd, en Annie had geantwoord dat ze hen niet tot last wilde zijn.

'Dan moet je het niet doen. Ga naar school. Leer de dingen die je nodig hebt om zelfstandig te kunnen zijn.'

'Dat heeft u zeker gedaan.'

'Ja, maar daarvoor heb ik veel tijd verdaan met zelfmedelijden. Dat hoef jij niet te doen, Annie. Zo te horen heb je een zorgzame familie. Die had ik ook. Maar ik heb iedereen heel lang gestraft. Ik hoop dat jij dat niet doet. Het is zonde van je tijd. Je kunt heus weer van het leven genieten, als je je ervoor inzet. Je kunt bijna alle dingen doen die ziende mensen doen, behalve misschien films kijken. Maar er zijn zoveel andere dingen.'

'Ik kan niet meer schilderen,' zei Annie verdrietig. 'Ik heb nooit iets anders willen doen.'

'Ik kon geen chirurg meer zijn. Maar ik vind psychiatrie veel interessanter. Er zijn waarschijnlijk allerlei artistieke dingen die je nog wel kunt doen. Je hebt vermoedelijk talenten waarvan je niet eens wist dat je ze had. Het gaat erom dat je ze vindt. Ga de uitdaging aan. Je krijgt de kans om meer te zijn dan wat je vroeger was. En ik heb het gevoel dat het je gaat lukken. Je hebt het hele leven nog voor je, en je kunt allerlei nieuwe deuren openen, als je bereid bent om je best te doen.' Annie bleef heel lang peinzend zwijgen, en na een paar minuten stond dokter Steinberg op om weg te gaan. Annie hoorde het tikken van haar stok op de vloer.

'Heeft u geen hond?'

'Ik ben allergisch voor honden.'

'Ik heb een hekel aan honden.'

'Dan neem je er geen, Annie. Je hebt nog dezelfde keuzes als vroeger, misschien wel meer. Tot volgende week.'

Annie knikte, en ze hoorde het dichtvallen van de deur. Ze ging achteroverliggen tegen de kussens en dacht na over alles wat dokter Steinberg had gezegd.

Hoofdstuk 13

De weken erna waren krankzinnig hectisch voor Sabrina. Ze zorgde voor haar vader en probeerde hem een beetje op te monteren. Candy was niet zo'n goede hulp als ze had gehoopt. Ze was snel afgeleid, chaotisch, en nog te erg van streek over de dood van hun moeder om te helpen op de manier die Sabrina nodig had. In veel opzichten was Candy nog een kind, en ze verwachtte dat Sabrina over haar moederde. Sabrina deed haar best, maar het viel niet mee.

Na het tekenen van het huurcontract ging ze samen met de makelaar terug naar het huis om te bekijken welke meubels ze wilde houden. Er stonden veel spullen die ze mooi vond. Ze hielp Candy met het verhuren van haar penthouse. Binnen drie dagen was er een huurder gevonden, die zoveel ging betalen dat het Candy's aandeel in de huur volledig dekte. En Sabrina zegde haar eigen appartement op, tegen een minimale boete. Ze verkocht een deel van haar meubels, liet andere dingen opslaan, en plakte stickers op alles wat ze in hun nieuwe huis nodig zouden hebben. Candy had haar penthouse volledig gemeubileerd verhuurd, dus hoefde er niets verhuisd te worden. Sabrina gaf Candy opdracht om een verhuizer te zoeken, die haar spullen op 1 augustus kon verhuizen. Zo hielp ze tenminste een beetje. Sabrina moest honderden telefoontjes afhandelen, en tussendoor ging ze elke dag op bezoek bij Annie. Ze had er eindelijk in toegestemd om in New York te komen wonen en te zien hoe het ging. Na haar tweede gesprek met dokter Steinberg had Annie tegen haar zussen gezegd dat ze onmiddellijk weg zou gaan als ze haar behandelden als een kind of haar het gevoel gaven dat ze hulpeloos was. En Candy en Sabrina hadden beloofd dat ze haar met respect zouden behandelen en haar alleen zouden helpen als ze er zelf om vroeg, behalve als ze van de trap dreigde te vallen.

In de derde week van juli werd Annie ontslagen uit het ziekenhuis. Ze verheugden zich alle drie op het huis en de gezelligheid van het samenwonen, ondanks de reden die ertoe had geleid.

Annies eerste dag in het huis van haar vader was moeilijk. Thuis zijn zonder haar moeder was nieuwer voor haar dan voor de anderen. Zij hadden er al drie weken aan kunnen wennen, maar voor Annie was het allemaal vers. Ze kende het huis op haar duimpje, dus kon ze zich vrij makkelijk verplaatsen, maar in elke kamer verwachtte ze haar moeders stem te horen. Ze opende haar kasten, ging met haar handen over haar kleren en hield ze tegen haar gezicht. Ze kon haar parfum ruiken en haar aanwezigheid bijna overal voelen. Het was vaak enorm pijnlijk, en telkens weer werd ze herinnerd aan het fatale moment dat ze de macht over het stuur was verloren. De herinnering bleef door haar hoofd spoken, en ze praatte er eindeloos over met dokter Steinberg. Ze kon de beelden niet uit haar hoofd zetten, noch het gevoel dat ze iets had moeten doen om het ongeluk te voorkomen, 's Nachts droomde ze ervan, en dat ze Charlie was kwijtgeraakt maakte het er niet makkelijker op. Tot op zekere hoogte was ze blij dat ze naar New York ging, en niet terug naar Florence. Ze had een frisse start nodig. Maar haar vader had wel aangeboden om voorlopig de huur van haar zolderverdieping te blijven betalen.

Intussen voelde Sabrina zich meer Annies moeder dan haar zus. Tegenwoordig was ze verantwoordelijk voor iedereen. Om te beginnen voor Annie, maar ook voor Candy, omdat ze soms zo onverantwoordelijk kon zijn, en voor haar vader, die met de dag hulpelozer leek te worden. Hij raakte alles kwijt, brak dingen, hij had zichzelf twee keer gesneden, en hij kon zich niet herinneren waar dingen waren, of erger nog, hij had het nooit geweten. In een telefoongesprek met Tammy, 's avonds laat, merkte Sabrina een keer op dat hun moeder behalve het kauwen van zijn voedsel alles voor hem moest hebben gedaan. Hij was in de watten gelegd, beschermd en verwend. Ze was de volmaakte huisvrouw en echtgenote geweest, en dat was niet Sabrina's stijl. Ze probeerde hem zover te krijgen om zelf dingen te doen, met weinig succes. Hij klaagde voortdurend, zeurde haar de oren van het hoofd en huilde vaak. Het was weliswaar begrijpelijk, maar Sabrina was ten einde raad.

Het behandelplan voor Annie was eigenlijk heel eenvoudig. De arts wilde nog enkele keren een CT-scan laten maken ter controle, en hij had Annie met klem geadviseerd om zes maanden naar een school voor blinden in New York te gaan. Hij had haar en Sabrina uitgelegd dat Annie op die manier onafhankelijk kon worden, zodat ze zelfstandig zou kunnen wonen, en dat was uiteindelijk hun doei. Annie had na het gesprek dagenlang lopen mokken, en ze drentelde met een gezicht als een oorwurm door het huis. Ze had een witte stok, maar weigerde die te gebruiken. In het huis van haar ouders ging alles goed, zolang niemand dingen verplaatste. Candy liet een stoel op de verkeerde plaats staan in de eetkamer, en terwijl Annie nietsvermoedend door de kamer liep, ging ze languit op haar gezicht. Candy verontschuldigde zich omstandig terwijl ze haar overeind hielp.

'Dat was niet leuk!' riep Annie, woedend op haar, maar meer op het lot dat haar had vernederd. 'Waarom heb je dat gedaan?'

'Ik was het vergeten... Het spijt me... Ik heb het niet expres gedaan!' Dat zei Candy vroeger als kind altijd, en ze zei het nog steeds.

Annie was vastbesloten om alleen in bad te gaan, en ze verbood haar zussen de toegang tot de badkamer, al was ze nooit preuts geweest, evenmin als de anderen. Hun vader verscheen nooit aan het ontbijt zonder een ochtendjas, en hun moeder vroeger ook niet, maar de meisjes waren altijd ongegeneerd elkaars badkamers binnengelopen, op zoek naar haardrogers, krulspelden, nagellakremover, een schoon slipje of een verdwenen beha. Nu ging Annie helemaal aangekleed naar binnen en deed ze de deur niet alleen dicht maar ook op slot. De tweede dag dat ze thuis was, was het bad overgelopen, en toen er water langs de kroonluchter in de eetkamer eronder sijpelde, begreep Sabrina wat er aan de hand was en rende ze naar boven. Ze bonsde op de deur, en uiteindelijk liet Annie haar binnen. Sabrina draaide de kraan dicht, terwijl ze in vijf centimeter water op de marmeren vloer stond.

'Dit gaat niet,' zei Sabrina kalm. 'Ik weet dat je het niet wil, maar je hebt hulp nodig. Je zult een paar trucjes moeten leren, anders maak je jezelf en ons allemaal stapelgek. Wat kan ik doen om je te helpen?'

'Laat me met rust!' krijste ze, en ze sloot zich op in haar kamer.

'Best,' brieste Sabrina.

Uiteindelijk moest ze een elektricien bellen, een gespecialiseerd bedrijf om het tapijt te drogen, en een schilder om de vochtplekken weg te werken. Annie was kwaad op haar zus en op zichzelf. Er waren nog twee incidenten nodig voordat Annie beloofde dat ze in elk geval zou overwegen om in september naar school te gaan om te leren constructief met haar handicap om te gaan. Tot dan toe had ze zichzelf wijsgemaakt dat het een tijdelijke situatie was waar ze zelf wel een oplossing voor kon vinden. Dat was niet zo. Het was iedereen duidelijk, en haar boosheid op hen was erg vermoeiend. Ze herkenden haar niet meer. Ze wilde zelfs niet toelaten dat Sabrina of Candy haar hielp met het kammen of borstelen van haar haar, en de tweede week dat ze thuis was knipte ze het zelf af. Het resultaat was rampzalig, en Sabrina trof haar op haar kamer aan, zittend op de vloer, snikkend, te midden van haar lange kastanjebruine haar. Ze zag eruit alsof ze was aangevallen door een kettingzaag, en toen Sabrina haar zag, sloeg ze haar armen om haar heen en huilden ze allebei.

'Oké,' gaf ze ten slotte toe, met haar hoofd op de schouder van haar zus, 'oké... ik kan het niet... Ik vind het zo erg om blind te zijn... ik ga wel naar school... maar ik wil geen hond.'

'Dat hoeft ook niet.' Maar ze had wel hulp nodig. Ze was er psychisch zo slecht aan toe dat het hun vader nog depressiever maakte. Hij voelde zich hulpeloos als hij haar zag struikelen en vallen, als ze hete koffie morste over haar hand, of wanneer ze als een kind van twee knoeide met haar eten.

'Kun je niets voor haar doen?' vroeg hij wanhopig aan Sabrina.

'Ik doe wat ik kan,' zei ze, en ze moest haar best doen om niet te snauwen. Ze belde Tammy vijf of zes keer per dag. Tammy's leven was ook chaotisch, en ze had nog steeds geen vervanging gevonden voor de zwangere ster. Ze voelde zich schuldig omdat ze weg was gegaan, en ze had het gevoel dat ze haar familie in de steek liet door in LA te zijn. Allemaal waren ze op de een of andere manier diep ongelukkig, en Annie wel het meest.

Uiteindelijk liet ze Candy iets aan haar haar doen. Ze schaamde zich te diep om naar de kapper van hun moeder te gaan. Ze wilde niet dat ze haar zo zouden zien, blind, met haar dat eruitzag alsof het met een machete was afgehakt. Ze had de keukenschaar gebruikt, en zag eruit als iemand die net was vrijgelaten uit de gevangenis. Haar haar stond hier en daar recht overeind, het was op sommige plaatsen heel kort en op andere wat langer. Het was een zootje, terwijl ze prachtig haar had gehad, zijdezacht en lang, ongeveer zoals Candy, alleen langer en roodbruin van kleur in plaats van blond.

'Oké, ik knip je haar,' zei Candy, toen ze de dag erna samen met Annie op de vloer zat. 'Daar ben ik heel goed in, weet je,' verzekerde ze haar. 'Na een shoot vragen mensen mij vaak om hun haar te fatsoeneren, als een of andere idioot van een kapper er een puinzooi van heeft gemaakt, alleen maar om ervoor te zorgen dat het er goed uitzag voor de foto's. Maar het goede nieuws,' vervolgde ze opgewekt, 'is dat jij niet kunt zien wat ik doe. Dus als ik er een puinhoop van maak, word je tenminste niet boos op me.' Wat ze zei was zo vreselijk dat Annie erom moest lachen, en ze bleef tijdens de hele behandeling gedwee zitten, terwijl Candy knipte, borstelde, kamde, en weer verder knipte. Het resultaat was modieus en schattig, van boven kort en wat langer aan de zijkanten, en Annie zag eruit als een Italiaans elfje, haar gezicht omlijst door haar koperkleurige haar, waardoor haar ogen nog groener leken. Candy bewonderde haar eigen werk toen Sabrina de kamer binnenkwam en overal haar zag liggen. Het was een troep in de kamer, maar Annie was mooier dan ooit, alsof ze naar een of andere wereldberoemde kapper in Londen of Parijs was geweest.

'Wow!' zei ze, en ze bleef in de deuropening staan, onder de indruk van Candy's handigheid. Zo verwonderlijk was het natuurlijk niet, want Candy wist als geen ander hoe je een stijlvolle, sexy en modieuze look creëerde. Sabrina had in geen jaren zo'n mooi kapsel gezien. 'Annie, je ziet er fantastisch uit! Een hele nieuwe jij. En nu weten we meteen wat Candy kan gaan doen als haar carrière ooit in het slop raakt. Je kunt zo een kapsalon beginnen. De volgende keer mag jij mijn haar knippen.'

'Is het echt leuk?' vroeg Annie onzeker. Het was een gebaar van groot vertrouwen geweest dat ze zich door Candy had laten knippen. Ze had geen idee gehad hoe erg ze zichzelf had toegetakeld, en Candy had werkelijk wonderen verricht. Het kapsel was flatteus, sexy en jong, net als Annie zelf, en het stond haar veel beter dan haar lange steile haar, waarvan Candy altijd had gezegd dat ze eruitzag als een hippie, terwijl ze het bovendien meestal in een vlecht droeg. In een halfuur tijd had Candy haar van een alternatieveling omgetoverd in een filmster.

'Het is meer dan leuk,' stelde Sabrina haar gerust. 'Je kunt zo op de cover van Vogue. Ons kleine zusje is een geboren kapster. Al die verborgen talenten van ons. Volgens mij heb ik mijn roeping als dienstbode gemist. Dus, dames, als we de volgende keer kappertje spelen' - het was vroeger hun favoriete spelletje geweest om elkaars haren en nagels te doen, onveranderlijk met een enorme rotzooi als gevolg -'kan het dan misschien in de badkamer? Vergeet niet dat Hannah deze week vrij is, en ik ben de schoonmaakploeg. Alsjeblieft...'

'Oeps,' zei Candy geschrokken. Het was haar zelfs niet opgevallen. Dit soort dingen zag ze gewoon niet. Ze was het zo gewend dat andere mensen voor haar zorgden en haar troep opruimden, tijdens shoots en zelfs bij haar thuis, dat ze niet eens nadacht bij wat ze deed. De vloer lag bezaaid met haar. 'Sorry, Sabrina. Ik zal het zelf opruimen.'

'Sorry,' voegde Annie eraan toe, maar hoe graag ze ook wilde helpen met opruimen, ze kon niet zien waar het haar precies lag.

'Het geeft niet,' zei Sabrina tegen Annie. 'Je kunt andere dingen doen. Misschien kun je papa helpen bij het inruimen van de vaatwasmachine. Er mankeert kennelijk ook iets aan zijn ogen, want hij zet er steeds borden in met etensresten erop. Volgens mij heeft hij geen idee hoe zo'n ding werkt. Straks raakt de afvoer nog verstopt. Mama heeft hem waarschijnlijk nooit laten helpen.'

'Ik ga meteen naar beneden.' Annie stond op en liep op de tast naar de deur. Ze zag er werkelijk beeldschoon uit met haar nieuwe kapsel, en dat zei Sabrina nog een keer tegen haar.

Twintig minuten later trof ze Annie en haar vader in de keuken aan. Annie kon het voelen als er restjes op de borden zaten, en ze spoelde alles eerst af. Ze deed het veel beter dan hun vader, die niet blind was, alleen twee linkerhanden had. Het was deprimerend om te zien hoe hulpeloos hij was sinds de dood van zijn vrouw. De sterke, wijze vader tegen wie ze allemaal hadden opgekeken, was voor hun ogen verdwenen. Hij was zwak, bang, verward en depressief, en hij huilde de hele tijd. Sabrina had hem aangeraden om ook naar een psychiater te gaan, en hij weigerde, hoewel hij net zo hard hulp nodig had als Annie.

Annie beloofde op haar vader te passen, terwijl Sabrina en Candy naar de stad gingen om de verhuizing voor te bereiden. Annie was al een keer in het huis geweest en ze had alles afgetast. Ze was blij met haar kamer, al kon ze er niets van zien, maar de afmetingen waren tenminste goed. Ze vond het fijn dat ze haar eigen plek had en dat Candy's kamer tegenover de hare was, mocht ze hulp nodig hebben. Maar ze wilde niet dat iemand haar hielp, tenzij ze er zelf om vroeg. Dat had ze heel duidelijk gemaakt. Ze werkte zich voortdurend in de nesten en probeerde er dan dapper zelf weer uit te komen, soms met succes. Andere keren lukte het niet, en dat leidde meestal tot driftbuien en tranen. Ze was tegenwoordig bepaald geen makkelijke huisgenoot, maar ze had een meer dan geldig excuus. Sabrina hoopte dat haar instelling zou veranderen als ze eenmaal naar school ging. Zo niet, dan stond hen nog heel wat te wachten. De combinatie van hun vaders depressiviteit en Annies boosheid zorgde voor een uiterst gespannen atmosfeer. En het viel Sabrina op dat Candy steeds minder at. Haar eetstoornis leek sinds de dood van hun moeder erger te zijn dan ooit. Chris was de enige normale persoon met wie Sabrina kon praten; hij had engelengeduld, maar hij had het ook heel erg druk met een gigantische schadeclaim. Sabrina had het gevoel dat er van alle kanten aan haar werd getrokken, vooral nu ze niet alleen voor iedereen zorgde en de verhuizing organiseerde, maar ook weer aan het werk was.

'Gaat het een beetje?' vroeg Chris op een avond bezorgd. Ze waren in haar oude appartement, en ze was te moe geweest om te eten. Ze had alleen een biertje gedronken, en ze dronk zelden.

'Ik ben kapot,' gaf ze toe, en ze legde haar hoofd in zijn schoot. Hij had naar een honkbalwedstrijd op de televisie gekeken terwijl zij haar boeken inpakte. Ze gingen over drie dagen verhuizen, en de stad was in de greep van een hittegolf, waar de airconditioning niet tegen was opgewassen. Ze was moe en bezweet en voelde zich vies na een paar uur dozen inpakken. 'Ik heb het gevoel dat ik op de halve wereld moet passen. Ik weet zelfs niet waar ik moet ophouden. Mijn vader kan nauwelijks zijn eigen veters strikken, en hij doet elke dag minder. Hij weigert weer aan het werk te gaan. Candy ziet eruit alsof ze net uit Auschwitz komt, en Annie snijdt vandaag of morgen haar eigen polsen door omdat ze per se zelf brood wil snijden en zich niet wil laten helpen. En niemand steekt een vinger uit om me te helpen bij de verhuizing.' Hij kon zien dat ze bijna in tranen was, zo uitgeput was ze.

'Het wordt wel beter als Annie eenmaal naar school gaat.' Hij probeerde het bemoedigend te zeggen, maar hij had goed naar haar geluisterd. Het was tegenwoordig ongelofelijk deprimerend om met haar familie samen te zijn, en dat vond hij zorgelijk, vooral voor haar. Alle verantwoordelijkheid rustte volledig op haar schouders, en dat was te veel voor haar. Hij voelde zich machteloos en deed alles wat hij kon om haar te helpen.

'Misschien. Als ze het tenminste volhoudt en bereid is dingen te leren,' zei Sabrina met een zucht. 'Annie wil alles zelf doen, en sommige dingen kan ze gewoon niet. En zodra ze iets niet kan, wordt ze kwaad en gaat ze met dingen smijten, meestal naar mij. Ik heb het gevoel dat we allemaal een psychiater nodig hebben.'

'Dat is misschien geen slecht idee. Wat ga je aan Candy doen?'

Iedereen vroeg altijd wat ze hieraan of daaraan ging doen, alsof ze allemaal haar kinderen waren en alles op haar neerkwam. Ze had hernieuwd respect voor haar moeder, die vier kinderen had grootgebracht en voor haar man had gezorgd alsof hij een vijfde kind was. Het was een raadsel hoe ze het had klaargespeeld. Aan de andere kant had zij vroeger niets anders te doen gehad, terwijl Sabrina werkte, bezig was met een verhuizing, heen en weer pendelde tussen Connecticut en de stad, en iedereen in een goed humeur probeerde te houden, behalve zichzelf.

'Ik ga niets aan Candy doen. Ze heeft vroeger een tijd therapie gehad voor haar eetstoornis, en toen ging het wat beter, niet geweldig maar in elk geval beter. Nu is het opnieuw helemaal uit de hand gelopen. Ik durf te wedden dat ze sinds de dood van mijn moeder zeker twee kilo is afgevallen, misschien zelfs vier. Maar ze is volwassen. Ze is eenentwintig. Ik kan haar niet dwingen om naar een dokter te gaan als ze niet wil. En als ik er iets van zeg, gaat ze door het lint. Het gevaar bestaat dat ze onvruchtbaar wordt, dat haar tanden of haar haren uitvallen, of erger nog, dat ze hartproblemen krijgt of doodgaat. Anorexia is geen spelletje. Maar ze wil niet naar me luisteren. Ze zegt dat ze geen kinderen wil, ze heeft extensions zodat haar haar er toch prachtig uitziet, en tot nu toe lijkt ze geen problemen te hebben met haar gezondheid. Toch gaat het op een dag een keer mis, en dan belandt ze in het ziekenhuis met een infuus in haar arm, of erger. Mijn moeder ging er beter mee om dan ik, maar zij had meer overwicht. Niemand luistert naar me, ze willen alleen dat ik hun problemen oplos en niet aan hun kop zeur. Ik weet niet hoe ik in deze situatie verzeild ben geraakt, maar het is echt een hondenbaan.'

Ze wisten allebei hoe ze erin verzeild was geraakt. Haar moeder was overleden. En Sabrina was de oudste van de vier kinderen. En ze was iemand die zich de problemen van anderen aantrok en probeerde alles op te lossen, ook al ging het ten koste van haarzelf. Ze deed hetzelfde op haar werk. En wat Chris ook zei, hoe vaak hij er ook op aandrong dat ze het rustiger aan moest doen, ze deed altijd nog dat ene, voor iemand anders. Degene die zichzelf wegcijferde en er altijd bekaaid afkwam was zij, en nu hij ook. In de drieënhalve week na het ongeluk hadden ze nauwelijks vijf minuten tijd voor elkaar gehad. Hij hield haar vader bezig en kookte elk weekend voor de hele familie, en zij deed de rest. Ze leken opeens wel de ouders van een groot gezin, behalve dat de 'kinderen' allemaal, om wat voor reden dan ook, volwassen probleemgevallen waren. Ze had het gevoel dat alles instortte, haar eigen leven en haar familie. Gelukkig had ze Chris. Tammy had haar gewaarschuwd dat hij op een gegeven moment zou afhaken als ze het niet rustiger aan deed. Zij had makkelijk praten, daar in Californië, vijfduizend kilometer bij alles vandaan, terwijl Sabrina de kar trok en de boel bij elkaar probeerde te houden. Van haar eens zo geordende leven was niets meer over. Ze lag op de bank en huilde.

'Kom op,' zei Chris, 'ik stop je in bed. Je bent uitgeput. Pak morgen de rest maar in.'

'Dat kan niet. De verhuizers komen de spullen halen die in de opslag gaan, en ik moet morgenavond weer bij mijn vader zijn.

'Dan doe ik het. Genoeg. Bedtijd. Geen discussie.' Hij pakte haar hand, trok haar omhoog van de bank en nam haar mee naar de slaapkamer. Hij kleedde haar uit terwijl zij naar hem glimlachte. Hij was echt de liefste man van de wereld. Ze was een beetje tipsy van het bier op een lege maag.

'Ik hou van je,' zei ze, en ze kroop in bed in haar tangaslipje en verder niets. Candy had het haar gegeven. Ze kocht nooit van dat soort dingen voor zichzelf. En Chris vond het prachtig.

'Ik hou ook van jou. En hiervan,' zei hij, terwijl hij het niemendalletje van zwarte kant aanraakte. 'Zodra jullie eenmaal zijn verhuisd, gaan we samen een weekendje weg. We lijken zo langzamerhand wel twee oude knarren. Je zussen doen het maar twee dagen zonder ons.' Zij wist ook dat het nodig was om een keer met z'n tweeën te zijn. Ze hadden nauwelijks een minuut met elkaar alleen gehad sinds haar moeder was overleden, en tegen de tijd dat ze 's avonds naar bed ging, was ze te moe om te vrijen, en ook te verdrietig. Ze was nog in diepe rouw om haar moeder, net als de anderen. Dat begreep Chris wel, maar hij miste hun leven van vroeger. Hij wist dat het op een gegeven moment wel weer beter zou gaan, maar het was moeilijk te zeggen wanneer, vooral gezien Annies immense probleem.

En hij wist nog helemaal niet hoe het zou uitpakken als Sabrina met twee van haar zussen in een huis woonde. De kans was groot dat het op drama en chaos zou uitdraaien, een beetje zoals de toestanden op de slaapzaal van een meisjesschool. Hij wilde met haar alleen kunnen zijn, en was bang dat dat er het komende jaar niet inzat. Het was geen vrolijke gedachte, maar hij wilde het haar niet nog moeilijker maken door te klagen of zijn eigen angsten te verwoorden. Ze had al genoeg aan haar hoofd. Maar net als Sabrina kwam ook hij te kort.

Hij lag naast haar in bed, streelde haar haar en wreef over haar rug, en binnen vijf minuten was ze vast in slaap, terwijl hij zich afvroeg of ze ooit zouden trouwen. Dat ze nu de volledige verantwoordelijkheid voor haar hele familie had, zou zijn ideaal niet dichterbij brengen. Hij zou haar een paar maanden de tijd geven om tot rust te komen, en dan met haar gaan praten. Hij wilde trouwen en kinderen krijgen, en hij hoopte dat ze een dezer dagen door de zure appel heen zou bijten. Het was een schrikbeeld voor hem dat ze nooit kinderen zou krijgen omdat ze bang was en door haar werk te vaak met echtscheidingen en bittere gevechten om de voogdij over de kinderen te maken kreeg. Dat was geen excuus om hem van zijn droom te beroven. Nu niet meer, nadat ze drie jaar samen waren. Normaal gesproken hadden ze een uitzonderlijk goede relatie, maar Chris wilde meer. Zijn grootste angst was dat de situatie nooit meer normaal zou worden, en dat haar leven zou worden opgeslokt door haar zussen.

Toen Sabrina de volgende ochtend wakker werd, was hij weg. Hij had een werkontbijt met zijn collega om hem bij te praten over de laatste ontwikkelingen in de zaak die ze samen behandelden. Hij had een briefje neergelegd en schreef dat ze het rustig aan moest doen. Ze glimlachte toen ze het las. Hij zou vrijdagavond naar Connecticut komen, en dan zaterdag samen met haar teruggaan naar de stad om haar te helpen verhuizen. Het zou een hectisch weekend worden. Candy ging ook mee om te helpen, en hun vader bleef thuis om op Annie te passen, of omgekeerd. Sabrina kon alleen maar hopen dat alles op rolletjes zou gaan, zonder allerlei onverwachte rampen. Ze ging er niet meer zoals vroeger van uit dat alles goed zou gaan. De dood van haar moeder had haar geleerd dat alles in een fractie van een seconde kon veranderen. Het leven kon zomaar eindigen. En kijk eens naar wat er met Annie was gebeurd.

Hoofdstuk 14

Candy, Chris en Sabrina reden zaterdagochtend om zes uur weg uit Connecticut. Chris reed, Sabrina liep haar eindeloos lange lijstje na, en Candy vijlde haar nagels. Ze zei dat ze die middag een afspraak had voor een massage in haar health club.

'Hoe kun je dat nou doen!' riep Sabrina in paniek. 'We moeten verhuizen!'

'Ik ben heel erg gestrest,' zei ze kalm. 'Ik kan slecht tegen verandering. Mijn vroegere therapeut zei dat het iets te maken heeft met het feit dat mama al wat ouder was toen ze mij kreeg. Verhuizen is ontzettend traumatisch voor me. In hotels slaap ik ook nooit lekker.'

'Dus je hebt een massage nodig?' Sabrina keek haar wezenloos aan. Ze had een hekel aan dat soort voodoo-kolder: karma, aromatherapie, wierook, herbeleven van ervaringen in de baarmoeder. Ze was veel te praktisch ingesteld om naar al die onzin te luisteren, maar ze was te beleefd om er iets van te zeggen. Chris glimlachte bij zichzelf toen hij haar gezicht zag. Hij kende haar goed, net als Candy.

'Ik weet dat jij het allemaal flauwekul vindt, maar het is goed voor me. Ik moet mijn ik bewaken. Erna heb ik een manicure en een pedicure.'

'Helpt een pedicure bij het bewaken van je ik?' Sabrina begon zich op te winden, en het was pas halfzeven 's ochtends, waar het deels mee te maken had. Ze was tot twee uur 's nachts bezig geweest, had Annie helpen pakken, en werk afgemaakt dat ze had meegenomen van kantoor. Haar werk was nooit klaar. Nu was ze bekaf, en ze waren nog niet eens begonnen. De verhuizers kwamen om acht uur de spullen brengen die ze de dag ervoor hadden meegenomen. Candy had alleen een stapel Luis Vuitton-koffers en twee hutkoffers die bij haar penthouse waren opgehaald. Ze nam alleen kleren mee. Sabrina en hun huisbaas zorgden voor de inrichting.

'Ze masseren mijn voeten terwijl ik een pedicure krijg,' meldde Candy nuffig. 'Weet je wel dat al je zenuwuitlopers in je voeten zitten? Je kunt bijna alles genezen met een voetmassage. Ik heb er laatst een artikel over gelezen in Vogue.''

'Candy, ik hou van je, maar als je nu niet meteen je mond houdt, doe ik je iets aan. Ik heb deze week vier zaken behandeld, mijn secretaresse heeft ontslag genomen, Annie heeft veertien driftbuien gehad, en papa kan al een maand niet meer ophouden met huilen. Ik heb alle spullen in mijn appartement ingepakt, Beulah én Zoe hadden diarree en ze hebben het hele huis ondergescheten, en dat heb ik opgeruimd, niet jij, ik heb knallende koppijn en vandaag verhuizen we. Maak het alsjeblieft niet nog erger door over pedicures te beginnen.'

'Je bent vijandig en heel erg gemeen,' zei Candy met tranen in haar ogen, 'en dan mis ik mama nog veel meer.' Ze zat op de achterbank van Chris' Range Rover, en Sabrina draaide zich met een zucht naar haar om.

'Het spijt me. Ik ben gewoon moe. Ik mis mama ook. Ik maak me zorgen. Jij valt kilo's af, papa is depressief, mama is er niet meer, en Annie is blind. En we verhuizen. Meer kan ik echt niet aan.'

'Zal ik voor jou ook een massage afspreken?' bood Candy aan, in een poging de kloof te overbruggen. Maar de dertien jaar leeftijdsverschil en hun uiteenlopende karakters maakte dat lastig, vooral op dat uur van de ochtend, na heel weinig slaap. Sabrina had het gevoel dat ze in een draaimolen zat die zo snel ronddraaide dat ze er elk moment uit geslingerd kon worden en dan in een miljoen deeltjes uiteen zou spatten. Er gebeurde meer dan ze aankon, en toch moest ze volhouden. Een andere optie was er niet. Zij was de rots. En Candy niet, zij was een klein kind. Net als hun vader. En Annie nu ook, door toedoen van het noodlot. Ze waren allemaal kleine kinderen, en zij was opeens De Mama. Een baan die ze nooit had gewild.

'Ik blijf liever thuis om dozen uit te pakken,' antwoordde Sabrina nuchter. Ze was het niet gewend om verwend te worden, of om zichzelf te verwennen. Voor Candy hoorde het de laatste vier jaar bij haar werk. 'Er moet zoveel gebeuren, en ik wil graag dat we er vanaf morgen allemaal kunnen slapen.'

'Denk je dat papa zich zal redden zonder ons?' vroeg Candy bezorgd.

'Hij zal wel moeten. Hij heeft geen keus. Andere mensen overleven het ook. Hij kan niet bij ons komen wonen.' Dat zou werkelijk te veel zijn. 'Jij en Annie kunnen deze maand af en toe bij hem gaan logeren. Je gaat pas in september weer aan het werk, en dan begint ook de school. Jullie kunnen een oogje in het zeil houden. Ik moet werken. Maar in september staat hij er alleen voor. Hij kan er maar beter snel aan wennen.' Candy knikte. Ze wisten allebei dat het waar was.

Om vijf voor acht stopten ze voor het huis in East Eighty-fourth Street, na een bezoek aan Starbucks. Sabrina was een beetje opgeknapt van een cappuccino, net als Chris. Candy had een groot glas zwarte ijskoffie gedronken, een shot cafeïne waar ieder ander een week lang hyper van zou zijn, maar zij beweerde dat ze het lekker vond. Als ze in de stad werkte, dronk ze er vier per dag. Geen wonder dat ze niet at. Ze was constant high van de cafeïne, en ze rookte, wat haar eetlust ook verminderde.

De verhuizer was er al, en ze gingen meteen aan de slag. De verhuiswagen was tegen enen uitgeladen, en de rest van de middag pakten ze dozen en kratten uit. Om zes uur lag het hele huis bezaaid met serviesgoed, boeken, schilderijen en kleren. Het was een grote chaos, en Sabrina probeerde haar persoonlijke spullen ordelijk op te bergen, geholpen door Chris. Candy was twee uur eerder weggegaan voor haar massage, manicure en pedicure, en ze had gezegd dat ze om zeven uur terug zou zijn. Sabrina belde haar vader om te vertellen dat ze die nacht in de stad bleven slapen, in het nieuwe huis, zodat ze zo veel mogelijk op konden ruimen. Hij zei dat alles goed was met Annie en hem. Hij was bezig met het eten, loempia's uit de vriezer en soep uit blik. Sabrina glimlachte. Hij klonk beter dan ze hem in tijden had meegemaakt. En hij vertelde dat Annie hem hielp. Ze had de tafel gedekt. Ze waren net kinderen, maar gelukkig gedroegen ze zich voorbeeldig.

Chris droeg een grote doos met spelletjes naar de huiskamer op de bovenste verdieping, en zij liep langs hem heen onderweg naar beneden. Hij blies haar een kushand toe en zei dat hij het een geweldig huis vond. Dat was het ook, maar eerst moest er nog heel veel gebeuren, en daar zouden ze dagen mee bezig zijn. En de volgende avond zouden ze er officieel komen wonen. Ze overwoog Candy en Annie te vragen om nog een weekje te wachten, zodat zij en Chris de klus konden klaren. Annie zou haar nek breken als er overal dozen stonden, ze zou nooit tussen al die obstakels door kunnen laveren. Als zij kwam, moest alles netjes zijn en op zijn plaats staan, wist Sabrina, zodat ze de weg kon vinden.

Candy belde om halfacht om te zeggen dat ze een vriend was tegengekomen in de health club, en ze wilde weten of Sabrina het erg vond als ze met hem uit eten ging. Ze had hem al een halfjaar niet gezien. Of wilden Sabrina en Chris dat ze ergens eten ging halen om mee naar huis te nemen? Sabrina zei dat ze van plan waren om pizza te laten bezorgen. Ze vertelde Candy dat ze die avond niet teruggingen naar Connecticut, en dat Candy natuurlijk ook in hun nieuwe huis kon slapen, als ze zich tenminste kon herinneren in welke koffer ze haar lakens had ingepakt. Candy zei dat ze pas laat terug zou zijn. Ze gingen naar Cipriani in het centrum, en dan ongetwijfeld naar een club, vermoedde Sabrina. Candy was al een hele tijd niet met vrienden uit geweest, en ze gunde haar het verzetje. Bovendien was haar hulp weinig waard. Het was beter als ze hen niet voor de voeten liep.

'Waarom heb je niet gezegd dat ze terug moest komen om te helpen?' vroeg Chris verbluft. Hij vond dat Sabrina het haar zussen veel te makkelijk maakte, en ze maakten te vaak misbruik van haar omdat ze vergevingsgezind was en het niet erg vond om alles zelf te doen.

'Denk je nou echt dat we iets aan haar zouden hebben? Ze zou haar nagellak beschadigen en twee uur aan de telefoon hangen. Ik doe het liever zelf.'

'Zo leert ze het nooit,' mopperde hij. 'Je ziet veel te veel door de vingers.'

'Daarom ben ik geen moeder,' zei Sabrina, 'en wil ik het ook niet worden. Ik zou er een puinhoop van maken.'

'Helemaal niet. Je zou een fantastische moeder zijn. En je gaat heel goed met haar om. Ik vind alleen dat je best wat strenger en veeleisender mag zijn. Dat zijn zij ook naar jou toe. Waarom zou jij alle slavenarbeid moeten doen? Wie heeft van haar de sprookjesprinses gemaakt en van jou Assepoester die de vloeren van het paleis moet schrobben?

Je hebt er net zoveel recht op om een sprookjesprinses te zijn als zij. Laat haar maar een keer de vloer schrobben.' 'Ik hou van je.' Sabrina glimlachte naar hem en kuste hem. 'En ik ben veel liever met jou alleen.' Eindelijk waren ze met elkaar samen zonder andere mensen om hen heen. Een halfuur later namen ze pauze, ze gingen naar boven en maakten het bed op. Ze bedreven de liefde en lagen erna nog een uur in elkaars armen. Het was volmaakt, net als altijd. Ze doezelde in zijn armen, totdat ze weer opstonden en verder gingen met uitpakken en opbergen. Het was voor het eerst in een maand dat Chris het gevoel had dat hij weer haar volledige aandacht had gehad, en dat ze in elk geval een uur lang weer van hem was geweest. Hij had er intens van genoten, en het gaf hem hoop dat hun leven op een dag weer normaal zou zijn. Het was alleen de vraag wanneer.

In Connecticut had haar vader eten gemaakt voor Annie. Ze wilde niet klagen, maar de loempia's waren ronduit smerig, al was de soep eetbaar. Hij verontschuldigde zich voor het feit dat hij niet kon koken, en Annie moest lachen.

'Het zal wel genetisch zijn, pap, want ik ben ook geen keukenprinses.' Als toetje liet hij haar kiezen uit de ijsjes in de vriezer, en ze likte genietend van een vanilleijsje met pure chocola toen de bel ging. Haar vader ging opendoen, terwijl Annie in de keuken bleef wachten. Ze hoorde een vrouwenstem, en de woorden 'Wat een verrassing,' van haar vader, maar ze schonk er aanvankelijk geen aandacht aan. Toen ze haar ijsje ophad, ging ze op de stemmen af om te zien wat hij deed en wie het was. Hij stond inmiddels buiten in de voortuin te praten met een vrouw wier stem ze niet herkende. Ze kon alleen vaststellen dat ze jong klonk. 'Je herinnert je Annie toch nog wel?' zei hij tegen de onbekende vrouw toen Annie naar buiten kwam. 'Ze is inmiddels volwassen.'

'En blind,' voegde Annie eraan toe om haar te choqueren. Ze zei al weken van dit soort dingen. Het was haar manier om haar boosheid te uiten. Sabrina had herhaaldelijk heel voorzichtig gezegd dat ze haar gezichtsvermogen niet terug zou krijgen door zo bot te zijn. Dit soort gedrag was niets voor Annie. Tot nu toe tenminste.

'Ja.' Haar vaders stem kreeg meteen een sombere klank. 'Ze zat bij haar moeder in de auto toen het ongeluk gebeurde.'

Annie had nog steeds geen idee wie het was. 'Wie is het, pap?' vroeg ze toen ze bij hen kwam staan. Ze rook een onbekend parfum met de geur van lelietjes-van-dalen.

'Herinner je je Leslie Thompson? Haar broer zat bij Tammy in de klas.'

'Nee,' zei Annie naar waarheid.

'Hallo,' zei de jonge vrouw tegen haar. 'Ja, mijn broer Jack zat bij Tammy in de klas. Ik ben zijn grote zus. Sabrina en ik waren vriendinnen.'

Ja, dacht Annie bij zichzelf, wel vijf minuten. Ze wist het nu weer. Ze was ouder dan Tammy en jonger dan Sabrina. Haar ouders waren parvenu's, en hun moeder had een hekel aan hen gehad. Ze herinnerde zich dat het meisje een knappe blondine was geweest, en Sabrina had haar een slet genoemd nadat ze met haar vriendje had geflirt. Sabrina was toen zeventien geweest, en Leslie vijftien, en volgens haar moeder een 'losbol'. Sabrina had haar nooit meer mee naar huis genomen.

'Ik ben net terug uit Californië, en ik hoorde het van je moeder. Ik wilde jullie allebei laten weten hoe erg ik het voor jullie vind.'

Annie hoorde nog iets anders in haar stem, al wist ze niet precies wat. Haar stem was veranderd toen ze het tegen Annie had. Daarvoor, toen ze het tegen haar vader had, was de klank warmer en zangeriger geweest, en nu klonk ze geërgerd, alsof ze het vervelend vond dat Annie erbij was gekomen. Het was een vloek om opeens nuances te horen die haar voorheen nooit waren opgevallen. Het was net alsof ze gedachten kon lezen en dat gaf haar een ongemakkelijk gevoel.

'Ze heeft appeltaart voor ons meegebracht,' meldde haar vader enthousiast. 'Zelfgemaakte. We wilden net een toetje gaan eten. Heb je zin om even binnen te komen?' Annie fronste haar wenkbrauwen toen ze hoorde wat hij zei. Waarom vertelde haar vader een leugen? Ze hadden net ijsjes gegeten. Waarschijnlijk probeerde hij alleen beleefd te zijn.

'Nee, bedankt. Ik ben er nog maar net. Ik wilde alleen maar even dag zeggen en jullie condoleren. Jullie krijgen de groeten van Jack. Hij leeft ook met jullie mee.'

'Wanneer ga je terug naar Californië?' Annie vroeg het zonder bijbedoelingen, maar ze liet het klinken alsof ze hoopte dat het snel zou zijn.

'Ik ga niet terug. Ik logeer voorlopig bij mijn ouders, maar ik ben op zoek naar een appartement in de stad. Ik woonde in Palm Springs en ik ben net gescheiden. Ik heb er tien jaar gewoond en ik had er schoon genoeg van. Dus nu ben ik terug,' voegde ze eraan toe, opnieuw met dat zangerige in haar stem.

'Ik ga ook in New York wonen,' vertelde Annie, hoewel Leslie haar niets had gevraagd. 'We verhuizen morgen. Candy, Sabrina en ik.'

'Wat jammer,' zei Leslie, en Annie ving opnieuw een vleugje van haar veel te zoete parfum op. 'Je vader zal wel eenzaam zijn als jullie allemaal weg zijn.'

'Reken maar,' antwoordde hij snel, en Leslie kondigde aan dat ze afscheid moest nemen. 'Voel je geen vreemde hier, Leslie. Je bent altijd welkom,' riep haar vader haar na, en even later hoorde Annie het dichtslaan van een autoportier. 'Waarom zei je dat?' vroeg Annie met een diepe frons in haar voorhoofd, ook al kon ze hem niet zien. Ze was gedesoriënteerd geraakt en moest hem een arm geven om terug te lopen naar de deur. 'Dat ze zich geen vreemde moet voelen?'

'Wat had ik dan moeten zeggen? Ze kwam een appeltaart brengen,' die hij in evenwicht hield op zijn vrije hand. 'Ik wil niet onbeleefd zijn, Annie.'

'Waarom kwam ze langs? We hebben haar niet meer gezien sinds Sabrina op de middelbare school zat.' Ze dacht er even over na terwijl ze naar binnen gingen, en toen liet ze zijn arm los. In huis kon ze zonder hulp de weg vinden. 'Ik ruik lont.' Ze had lelietjes-van-dalen geroken, geen lont, maar wel in een verstikkende hoeveelheid.

'Doe niet zo raar, Annie. Het is een leuk meisje waar jullie vroeger mee bevriend waren, en ze heeft het net gehoord van jullie moeder.'

'Dat is nou precies wat ik bedoel, pap. Wees niet zo naïef.' 'En jij moet niet zo paranoïde doen. Een meisje van die leeftijd ziet heus niets in mij. En ik heb al tegen jullie gezegd dat ik van jullie moeder hou, en dat zal nooit veranderen.'

Toch maakte Annie zich zorgen. Ze wilde dat ze de vrouw had kunnen zien en de situatie zelf had kunnen beoordelen. In gedachten nam ze zich voor het hele verhaal aan Sabrina te vertellen. Ze vond het geen prettig idee dat vrouwen jacht maakten op haar vader, vooral niet iemand als Leslie Thompson, als ze tenminste nog net zo was als vroeger. Sabrina had haar ongetwijfeld niet voor niets een slet genoemd. Annie was toen nog maar negen geweest en ze had alleen een beeld van lang blond haar, maar ze herinnerde zich nog goed hoe kwaad haar zus was geweest. Het was grappig dat zoiets zo'n blijvende indruk had gemaakt. Voor Annie bleef ze altijd een 'slet', gebaseerd op haar gedrag toen ze vijftien was.

Annie zette de afwas in de vaatwasmachine. Haar vader at een stuk appeltaart en zei dat hij ervan smulde, en Annie snoof alleen maar. Daarna gingen ze allebei naar boven. Annie was opgewonden over het nieuwe huis en de verhuizing van de volgende dag. In het huis van haar vader was het te saai, en ze voelde zich geïsoleerd. Ze verheugde zich erop om in de stad te zijn, hoewel ze daar ook beperkt zou zijn en niet kon gaan en staan waar ze wilde. Toch was het een welkome afwisseling.

Ze zat een tijdje op haar kamer naar muziek te luisteren en dacht aan haar leven in Florence. Schilderen, haar bezoek aan Siena, haar eindeloze zwerftochten door het Uffizi, en de maanden met Charlie. Ze miste hem nog steeds en wilde dat ze hem kon bellen, gewoon om even dag te zeggen. Ze was er nog steeds niet overheen dat hij zo snel iemand anders had gevonden en haar de bons had gegeven. Maar ze had hem in elk geval niet hoeven vertellen dat ze blind was; het zou vreselijk zijn geweest als hij medelijden met haar had gehad. Ze belde Sabrina, die vertelde dat alles goed ging in hun nieuwe huis, en daarna Tammy in LA, die op zaterdagavond in haar eentje thuis zat. Ze vertelde dat ze Juanita in bad had gedaan. Het was triest om te beseffen dat ze hun gezichten nooit meer zou zien, dat ze hen nooit meer in de ogen zou kunnen kijken. Ze kon hen voelen en horen, hen aanraken, maar voor de rest van haar leven zou ze zich hen herinneren zoals ze nu waren. Voor haar zouden ze nooit oud worden, en nooit veranderen. Met die gedachte viel ze in slaap, en ze droomde dat Charlie en zij samen naar de zonsondergang keken in Florence, maar toen ze zich opzij draaide om tegen hem te zeggen dat ze van hem hield, was hij verdwenen.

Hoofdstuk 15

Sabrina kwam op zondag in haar eentje naar Connecticut om Annie op te halen. Candy bleef in de stad in hun nieuwe huis, nadat ze om vier uur 's ochtends thuis was gekomen. Zoals Sabrina al had voorspeld, was ze met haar oude vriend van de ene club naar de andere gegaan. Chris was de eerste nacht in het nieuwe huis bij Sabrina blijven slapen, en die dag ging hij met vrienden naar een honkbalwedstrijd. Haar slaapkamer was gezellig, en ze hadden genoten van het bed, dat veel groter en comfortabeler was dan haar oude, een beetje te harde matras. Het bed in hun nieuwe huis was een droom. Sabrina vond alles aan het huis even leuk, en Chris ook. Ze hadden hun eigen verdieping, dus hoorden ze Candy niet eens thuiskomen. En ze sliep nog toen Sabrina de volgende ochtend wegging.

Annie en haar vader zaten bij het zwembad met de honden. Zoe en Beulah waren tegenwoordig dikke maatjes. Candy had Zoe de vorige dag bij haar vader gelaten, uit angst dat ze onder de voet gelopen zou worden door de verhuizers. Sabrina vroeg haar vader of hij het goedvond ze allebei nog een tijdje te houden. De honden konden veel buiten zijn, het was gezellig voor hem, en zij, Candy en Annie zouden het veel te druk hebben om goed voor ze te kunnen zorgen. Haar vader zei dat hij het alleen maar leuk vond om op zijn kleinhonden te passen, en na de lunch reden zij en Annie terug naar de stad. Annie was in een sombere, peinzende stemming, en Sabrina liet haar met haar gedachten alleen. Het kwam tegenwoordig vaak voor. Ze moest zich aan zoveel dingen aanpassen, en ze was altijd introvert geweest, een beetje een dromer. Vroeger dacht ze vaak uren in stilte na over haar werk.

Ze waren halverwege de stad toen ze eindelijk de stilte verbrak.

'Herinner je je Leslie Thompson?' vroeg Annie opeens, alsof de naam net bij haar was opgekomen.

'Nee. Hoezo? Wie is dat?'

'Je had een pesthekel aan haar. Haar broer zat bij Tammy in de klas, en ze heeft een keer geflirt met een vriendje van je.'

'Echt waar? Wanneer?' vroeg Sabrina verbluft.

Annie lachte. 'Volgens mij zat je in de vijfde. Ik was negen, maar ik weet nog goed dat je haar een slet noemde.'

'Heb ik dat gezegd?' Ze lachte hardop. 'O, néé!' Ze keek vluchtig opzij naar haar zus en meteen weer naar de weg. Sinds het ongeluk was ze nerveus achter het stuur, vooral op de snelweg. Tammy had verteld dat zij er ook last van had, sinds ze terug was in LA 'Ik weet het weer! Ze was een vreselijk kreng, maar wel mooi, op een ordinaire manier. Ze was een echte flirt. En mama noemde haar een seksbom. Een seksbom! Ze was gewoon een trut. Hoe komt het dat je opeens aan haar denkt?'

'Ze kwam gisteren langs.'

'Waarom? Ik heb haar sinds school nooit meer gezien.'

'Ze is net gescheiden en teruggekomen uit Californië, en ze kwam langs om te zeggen hoe erg ze het vond van mama. Ze had een appeltaart voor papa meegenomen.'

'Dat meen je niet!' Sabrina's gezicht vertrok van pure afschuw, en opnieuw keek ze opzij naar haar zus. Als ze nog had kunnen zien, zouden ze een blik van verstandhouding hebben gewisseld. 'Shit. Daar gaan we. De overval. Maar is ze niet een beetje jong? Ze moet iets van tweeëndertig zijn. Hooguit drieëndertig. Ze was toen vijftien. Ik weet het allemaal weer, ook dat ik een hekel aan haar had. "De slet." Ik wilde dat je me kon vertellen hoe ze er nu uitziet, en hoe ze naar papa keek.'

'Ze klinkt gemaakt, en ze stonk een uur in de wind naar een of ander goedkoop parfum.'

'Jakkes.'

'Precies. En ze is slim. Ze heeft de taart gebracht in een vorm die hij terug moet geven. Ze weet ongetwijfeld dat hij geld heeft.'

'Het kan toch niet dat ze iets wil van een man van zijn leeftijd. Jezus, hij is bijna twee keer zo oud als zij.'

'Ja, maar hij heeft geld en hij is tegenwoordig vrijgezel.'

'Ze laat er geen gras over groeien,' snoof Sabrina geërgerd. 'Misschien was ze wel oprecht en heeft ze alleen met ons te doen.'

'M'n zolen,' hoonde Annie.

'Ja, ik geloof het ook niet,' beaamde Sabrina. 'Arme papa. Die man heeft geen idee wat hem te wachten staat. Elke alleenstaande vrouw in een straal van honderd kilometer gaat proberen hem het hof te maken. Hij is nog niet echt oud, hij is knap, hij heeft succes in zaken en hij is alleen. Dat wordt dringen!' Hij was zo naïef, en ze zouden hem het liefst willen beschermen.

'Ik heb geprobeerd hem te waarschuwen, maar hij zei dat ik paranoïde was.'

'Ik heb het volste vertrouwen in je intuïtie. Hoe klonk ze?' 'Slijmerig,' zei Annie. 'Wat had je dan verwacht van een slet?' Ze lachten allebei.

Ze dachten er een tijdje zwijgend over na en praatten toen over andere onderwerpen. Sabrina vertelde dat ze allemaal nieuwe dingen in het huis had ontdekt, en hoe gezellig het was. Ze vonden het allebei heel erg jammer dat Tammy niet ook bij hen kwam wonen, al begrepen ze heel goed dat ze niet zomaar zo'n goede baan kon opgeven.

Toen ze binnenkwamen, lag Candy nog steeds te slapen. Uiteindelijk verscheen ze boven aan de trap in een roze satijnen string en een doorzichtig t-shirt, gapend en blij hen te zien.

'Welkom thuis,' zei ze tegen Annie, die op de tast de begane grond verkende. Het was belangrijk voor haar om te weten waar de meubels stonden, zodat ze zonder brokken te maken door het huis kon lopen. Geconcentreerd prentte ze de indeling van de woonkamer en de bibliotheek in haar geheugen, en daarna ging ze naar boven. Ze belandde in Candy's kamer in plaats van in de hare en struikelde bijna over een koffer.

'Shit!' vloekte ze luid, wrijvend over haar pijnlijke scheenbeen. 'Wat ben je toch een sloddervos.' 'Sorry.' Candy sprong overeind om de koffer opzij te schuiven en een pad voor haar vrij te maken. 'Zal ik je laten zien waar jouw kamer is?' bood ze behulpzaam aan, en dat nam Annie haar niet in dank af.

'Nee, ik kan het zelf wel vinden,' blafte ze tegen haar zus. Het was een beproeving om haar nieuwe omgeving te verkennen, maar op den duur zou het wennen. Even later had ze zelf haar eigen kamer gevonden. Sabrina had haar koffer op het bed gelegd, wetend dat Annie zelf haar spullen uit wilde pakken. Een paar minuten later kwam ze kijken of alles goed ging. 'Bedankt dat je mijn koffer niet hebt uitgepakt,' zei ze zacht. Het betekende veel voor haar dat ze niet als een kind werd behandeld.

'Ik dacht dat je alles liever zelf op wilde bergen, dan kun je het tenminste terugvinden. Geef maar een gil als je hulp wil.' 'Dat is niet nodig,' zei Annie beslist. Op de tast vond ze de hangkast en opende ze laden. Ze vond de badkamer en borg haar toiletspullen op. Met haar nieuwe korte kapsel was het makkelijker om haar haar te doen dan toen het nog lang was.

Tegen etenstijd kwam Sabrina weer bij haar kijken, en Candy kwam ook buurten. Het was het ideale moment om Candy te vertellen dat een meisje van haar middelbare school toenadering zocht tot hun vader.

'Neem je me in de maling?' Candy keek haar stomverbaasd aan, en Annie grinnikte en ging op het bed zitten. Ze was doodmoe, maar het was haar gelukt om alles uit te pakken.

Ze had niet veel meegenomen uit Florence, en het was alles wat ze had. 'Hoe oud is ze?'

'Twee- of drieëndertig,' antwoordde Sabrina.

'Wat walgelijk. Wie is het?'

'De slet.' Annie zei het met een stem die droop van verachting, en de meisjes lachten alle drie.

'Wat zei papa ervan?' vroeg Candy nieuwsgierig. Het was leuk om er met z'n drietjes grappen over te maken, zolang er tenminste niets van kwam, en dat zou niet gebeuren. Ze kenden hun vader.

'Hij hield vol dat het onschuldig was,' vertelde Annie. 'Hij is net een klein kind. Ze stonk naar goedkoop parfum.'

'Het klinkt vreselijk. Ik zou er heel wat voor over hebben om te weten hoe ze eruitziet.'

'Ik ook,' zei Annie triest, en Sabrina wierp Candy een waarschuwende blik toe. 'Ik durf te wedden dat ze blond is en haar tieten heeft laten vergroten,' zei ze, waarbij ze vergat dat ze ook haar jongste zus beschreef. 'O... sorry... Ik bedoelde niet zoals jij... maar ordinair.'

Candy lachte zonder venijn. 'Ik vergeef het je. Je hebt vast gelijk.'

Die avond vertelden ze het aan Tammy toen ze belde, en aan Chris toen hij na de wedstrijd langskwam met een vriend. Het was een andere advocaat van het kantoor waar hij werkte, een knappe jonge kerel, en hij viel haast flauw toen hij Candy zag in een heel kort broekje en een minuscuul haltertopje. Ze zag er adembenemend uit zoals ze door het huis huppelde. Chris dacht dat Leslies bezoekje waarschijnlijk onschuldig was geweest.

'Mooi niet!' protesteerde Sabrina. 'Hoe kun je dat nou zeggen? Waarom zou een meisje zoals zij papa een appeltaart komen brengen?'

'Ze is vast en zeker erg aardig. Oké, misschien heeft ze vroeger geprobeerd je vriendje in te pikken, maar dat betekent nog niet dat ze nu een roofdier is.'

'Ze was pas vijftien, maar ze was wél een slet! En zo te horen is ze dat nog steeds.'

'Jullie kennen geen genade!' zei hij lachend. Ze waren allemaal vrolijk, en blij in hun nieuwe huis. Het gaf hem een goed gevoel.

'Jij bent net zo naïef als mijn vader.' Sabrina rolde met haar ogen.

Ze besloten uit eten te gaan, en gingen naar een klein Italiaans tentje in het centrum. Aanvankelijk wilde Annie niet mee, maar ze drongen net zo lang aan tot ze zich gewonnen gaf. Het was de eerste keer sinds het ongeluk dat ze in een restaurant kwam. Ze droeg een donkere zonnebril en hield Candy's arm stevig vast. Het was een beetje eng voor haar, maar naderhand gaf ze toe dat ze een leuke avond had gehad.

'Die vriend van Chris leek me erg aardig,' zei ze. 'Hoe ziet hij eruit?'

'Lang, leuk om te zien,' zei Candy. 'Het is een donkere jongen en hij heeft blauwgroene ogen.'

'Hij heeft aan Harvard gestudeerd,' vulde Sabrina aan. 'Maar volgens mij heeft hij een vriendin die nu de stad uit is. Ik vraag het wel aan Chris, als je wil.' Hij had besloten om in zijn eigen huis te gaan slapen, want het leek hem beter als de drie meisjes de eerste avond met elkaar waren. Dat was het enige waar hij zich zorgen om maakte. Hij wilde Sabrina's zussen niet in de weg zitten, hoewel ze hem verzekerden dat ze hem niet lastig vonden en dat ze van hem hielden. Toch ging hij naar huis. Hij beloofde Sabrina dat hij dinsdag zou komen slapen, als Candy en Annie teruggingen naar Connecticut om een paar dagen bij hun vader te logeren. Sabrina bleef de hele week in de stad. 'Chris weet vast wel of Phillip een vriendin heeft,' besloot ze.

'Dat hoeft niet,' zei Annie snel. Ze had op dit moment geen belangstelling voor mannen, misschien wel nooit meer. 'Ik vond gewoon dat hij aardig klonk en ik vroeg me af hoe hij eruitziet. Ik vind het zo naar om alleen een stem te horen en geen gezicht te kunnen zien.' Doordat ze het hardop zei, beseften haar zussen eens te meer hoe moeilijk dit voor haar was, en ze ging er al met al eigenlijk bewonderenswaardig mee om. 'Voor mij geen vriendjes meer,' zei ze beslist.

'Doe niet zo stom,' flapte Candy eruit. 'Natuurlijk wel. Je bent beeldschoon.'

'Dat is niet waar. En daar gaat het niet om. Geen enkele man wil een blinde vriendin. Dat is toch zielig?'

'Nee,' zei Sabrina zacht, 'het zou pas zielig zijn als jij op jouw leeftijd bij de pakken neer ging zitten. Je bent zesentwintig. Je bent slim, mooi, getalenteerd, goed opgeleid, je hebt wat van de wereld gezien, en je hebt gevoel voor humor. Een man die jou krijgt, mag zijn handen dichtknijpen, of je nou wel of niet kunt zien. Je hebt meer dan genoeg in je mars om dat te compenseren. Voor mannen die deugen zal het niet uitmaken of jij kunt zien. En naar de hel met de rest.'

'Ja, misschien,' zei Annie niet overtuigd. Ze had het er met dokter Steinberg over gehad. Annie kon zich niet voorstellen dat ze ooit weer een vriend zou krijgen, dat er ook maar één man was die haar nu nog zou willen.

'Geef jezelf de tijd, Annie,' betoogde Sabrina vriendelijk. 'Het is nog maar net uit met je vriend, we hebben mama verloren, en jij bent zwaargewond geraakt. Dat is nogal wat.' En haar carrière was, na een jarenlange studie, naar de haaien. Daar waren ze zich allemaal van bewust. Ze had meer te verwerken dan de meeste mensen in hun hele leven. En het was haar allemaal tegelijk overkomen.

Ze trokken zich allemaal terug op hun eigen kamer, en toen Annie in bed lag, ging de mobiele telefoon op haar nachtkastje. In een flits hoopte ze dat het Charlie zou zijn, dat hij zich had bedacht en het had uitgemaakt met het andere meisje en haar terug wilde. Maar als dat zo was, wat moest ze dan tegen hem zeggen? Ze nam bijna niet op maar deed het uiteindelijk toch. Uiteraard kon ze niet zien wie haar belde. 'Hallo?' zei ze aarzelend, en toen besefte ze tot haar verbazing dat het Sabrina was, die haar belde vanuit de kamer boven haar.

'Ik bel alleen maar even om welterusten te zeggen en je te laten weten dat ik van je hou,' zei ze gapend.

'Je bent gek, en ik hou ook van jou. Ik dacht heel even dat het Charlie was. Ik ben blij dat jij het bent.' Dat was waarschijnlijk niet waar, maar Sabrina vond het ontroerend dat ze het zei. Het was niet eerlijk dat ze ook nog had moeten meemaken dat haar vriend haar had gedumpt. 'Ik vind het fijn in ons nieuwe huis,' zei ze, blij dat ze iemand had om mee te praten. Ze had zich eenzaam gevoeld. '

'Ik ook,' zei Sabrina. Ze vond het jammer dat Chris niet was blijven slapen, maar het was leuk om met haar zussen te zijn.

'Wie heb je aan de telefoon?' Candy stak haar hoofd om de hoek van de deur en zag dat Annie aan het bellen was.

'Sabrina,' zei Annie giechelend.

'Welterusten!' riep Candy omhoog. 'Waarom bel je mij niet?' Ze plaagde, en boog zich over Annie heen om haar een nachtzoen te geven. 'Ik hou van je, Annie,' zei ze zacht, en ze stopte haar in.

'En ik hou van jou. Ik hou van jullie allebei,' zei Annie in de telefoon, zodat ze haar alle twee konden horen. 'Ik vind het zo lief dat jullie dit voor me doen.'

'We vinden het alleen maar fijn,' zei Candy, en Sabrina, die het haar hoorde zeggen, was het roerend met haar eens.

'Slaap lekker en droom fijn,' zei Sabrina, en ze hing op.

Nadat Candy naar haar eigen kamer was gegaan, lag Annie nog een tijdje na te denken. Ondanks alles wat er was gebeurd, had ze geluk gehad. Uiteindelijk mochten ze allemaal, wat er ook gebeurde, welke tragedie hen dan ook overkwam, van geluk spreken dat ze elkaar hadden. Ze waren zussen en beste vriendinnen, en voorlopig was dat genoeg.

Hoofdstuk 16

De tijd leek bliksemsnel voorbij te gaan. Tammy had eindelijk een nieuwe ster gevonden voor haar programma, en begin september vloog ze op de vrijdag voor het lange weekend van Labor Day naar de oostkust. Sabrina haalde haar op van het vliegveld. Candy en Annie waren de hele week in Connecticut geweest, en ze hadden gemeld dat het beter ging met hun vader. Het was onwerkelijk dat hun moeder nu twee maanden dood was. Er was sindsdien zoveel gebeurd.

Zoals altijd had Tammy Juanita bij zich, vast in slaap in de Birkin-tas. Ze vroeg of het nieuwe huis beviel, en Sabrina vertelde enthousiast hoe blij ze ermee waren. Haar enige zorg was dat ze Chris minder vaak zou zien. Hij leek zich met het oog op haar zussen terughoudend op te stellen.

'Hij went er heus wel aan,' zei Tammy luchtig. 'Hij hoort bij de familie. Hij komt toch wel, dit weekend?'

'Morgen. Hij vond dat we een avond met elkaar moesten zijn. Snap je wat ik bedoel? Hij houdt afstand als we met z'n allen zijn.'

'Dat doet hij gewoon uit respect.'

Ze babbelden honderduit tijdens de rit naar Connecticut, en waren er om halftien 's avonds. De anderen zaten bij het zwembad, en waren blij om Tammy weer te zien. De honden waren uitgelaten toen ze Juanita zagen. Ze bleven tot
diep in de nacht op, zoals altijd als ze na een tijd weer bij elkaar waren. Tammy was bijna zes weken weg geweest. De tijd was omgevlogen.

De volgende ochtend kwam Chris, en het was een gezellig, ontspannen weekend. Ze speelden scrabble en poker, en lazen de zondagskrant. Maar Annie kon nergens aan meedoen. Op een gegeven moment zag Sabrina de uitdrukking op haar gezicht, en ze gebaarde naar de anderen dat ze de spelletjes weg moesten bergen. Annie begreep meteen waarom, en ze zei dat ze het niet erg vond, maar ze voelde zich duidelijk buitengesloten. Ze zorgden voor afleiding door hun vader te plagen met het bezoek van Leslie Thompson en haar appeltaart.

'Jullie zijn harteloos!' zei hij met een glimlach. 'Het arme ding heeft net een vreselijke echtscheiding achter de rug. Ze was haar eigen bedrijf begonnen, en die rotzak heeft het ingepikt.'

'Hoe weet je dat?' vroeg Annie achterdochtig. 'Daar heeft ze niets over gezegd toen ze hier was.' Tenzij ze het had verteld voordat Annie naar buiten was gekomen, maar dat bleek niet zo te zijn.

'Ze kwam terug om de taartvorm te halen toen Candy en jij net waren verhuisd.'

'Dat was snel,' merkte Tammy op, en ze keek naar Sabrina. Hun blik van verstandhouding ontging hem. 'Wat had ze verder te vertellen?'

'Ze heeft het niet makkelijk gehad. Ze is zeven jaar getrouwd geweest, en die man van haar heeft haar weggewerkt uit haar eigen bedrijf. En ze heeft een baby gehad die is overleden aan wiegendood, haar enige kind. Daarna is ze weggegaan bij haar man en teruggekomen. Dat was vorig jaar, geloof ik. Waarschijnlijk heeft de dood van jullie moeder haar daarom zo aangegrepen. Ze weet wat het is om iemand te verliezen van wie je houdt. De baby was nog maar vijf maanden oud. Dat was lang genoeg om van hem te gaan houden, en toen ging hij dood.' Zo te horen was het een zeer persoonlijk gesprek geweest.

'Hoe lang is ze gebleven toen ze die taartvorm kwam halen?' vroeg Sabrina.

'Ach, ik had medelijden met haar toen ze me dat allemaal had verteld, dus heb ik haar uitgenodigd voor de lunch. Het is een lief kind. Ze woont bij haar ouders totdat ze haar eigen huis heeft gevonden. Jullie zouden haar een kans moeten geven.'

'Ja... nou... misschien.' Sabrina vond het naar voor haar dat ze haar kind had verloren, maar haar herinneringen aan haar waren nog steeds niet prettig. Toegegeven, dat was achttien jaar geleden, en mensen veranderden als ze ouder werden. 'Wat afschuwelijk van haar kindje.'

'Ze huilt elke keer dat ze het erover heeft. Het verdriet is nog heel vers. Ik moet toegeven,' vervolgde hij beschaamd, 'dat ik ook heb gehuild toen ik het over jullie moeder had.'

'Dat moet een reuze gezellige lunch zijn geweest,' mompelde Tammy tegen Sabrina, met een zorgelijke blik in haar ogen. Kort daarna ging hun vader naar binnen, en ze merkte op dat hij door zijn onschuld een makkelijke prooi zou zijn voor vrouwen die misbruik van hem wilden maken. Ze hoopte dat Leslie daar niet op uit was.

'Ik betwijfel het. Ze is te jong. Het is niet haar stijl,' stelde Sabrina de anderen gerust, en ze geloofde het zelf.

'Je weet het nooit,' snoof Tammy cynisch. 'In LA zie je het heel vaak, meisjes van haar leeftijd met mannen zo oud als papa. Het is echt vaste prik, vooral als de man geld heeft.' 'Waarschijnlijk ziet hij haar zoals ons, als een kind,' zei Sabrina. 'Ik ben geen kind meer, maar papa ziet me nog wel zo. En zij is een paar jaar jonger dan ik.'

'Dat is nou precies wat ik bedoel,' waarschuwde Tammy.

'We kunnen hem niet opsluiten,' merkte Annie op, 'al zou het misschien beter voor hem zijn, totdat hij een beetje van wanten weet. Misschien bestaat er voor hem ook wel een school, om hem voor te bereiden op gewiekste vrouwen.' Ze moesten allemaal lachen bij het idee.

De rest van het weekend ging veel te snel voorbij, en op maandagochtend gingen ze allemaal weer weg, zodat ze

Tammy het huis in de stad konden laten zien. Hun vader keek verdrietig toen hij hen uitzwaaide, en hij zei dat hij hen zou missen. Candy en Annie beloofden dat ze snel weer terug zouden komen. Dit keer namen ze de honden mee, want ze waren nu helemaal gesetteld in hun nieuwe huis.

'Misschien moeten we een hond voor hem kopen,' opperde Tammy peinzend. 'Hij is nu voor het eerst helemaal alleen.'

'Ik weet het,' zei Sabrina. 'Ik voel me een beetje schuldig dat ik Beulah meeneem, maar Chris mist haar ook.'

'Ik heb met hem te doen,' verzuchtte Tammy. 'Ik denk echt dat een hond een goed idee is. Als hij tenminste bereid is om voor een hond te zorgen. Dat kan hij alleen zelf bepalen. Maar dan heeft hij tenminste een beetje gezelschap.'

Juanita en Beulah lagen vredig te slapen op de achterbank. Annie reed met Candy mee, en zij hadden Zoe bij zich. Chris had zijn eigen auto.

Tammy was weg van het huis, en ze complimenteerde hen met het resultaat van hun inspanningen. Het was smaakvol ingericht, en er hing een blije, gezellige sfeer. Verspreid door het huis stonden meubels van Sabrina, en ze was met Annie naar een tuincentrum geweest om een auto vol planten te kopen. Toen Tammy de kleine slaapkamer tegenover die van Sabrina zag, werd ze op slag verliefd. Alles in de kamer was roze. Het was net een bonbondoos, een beetje klein, maar wel knus.

'Dit is jouw kamer als je komt logeren.' Tammy was er verrukt van, en Juanita ook. Ze sprong op het bed en viel meteen in slaap. Beulah rende de trappen op en af, en Zoe blafte naar iedereen, blij dat ze allemaal bij elkaar waren. Annie was minder blij met het aanhoudende geblaf. Ze kwam haar kamer uit om Zoe uit te schelden, en struikelde over haar toen het hondje verstrikt raakte tussen haar benen. Ze viel plat op haar gezicht.

'Stomme hond!' tierde ze. Zoe kwam naar haar toe en likte haar neus, en Annie schoot ondanks haar boosheid in de lach. 'Heeft niemand jou verteld dat ik een hekel heb aan honden? En als je me nog een keer laat struikelen, smijt ik je uit het raam.'

'Heb de moed niet!' riep Candy vanuit haar eigen kamer. 'Ze wilde alleen even dag zeggen.'

'Nou, zeg tegen haar dat ze me niet voor de voeten moet lopen.' Op dat moment denderde Beulah langs hen heen op weg naar boven, op zoek naar Sabrina. 'O, Jezus, het is hier een gekkenhuis,' klaagde Annie terwijl ze overeind krabbelde. 'Wat ben ik blij dat ik geen hond heb.'

'Het huis is echt te gek,' zei Tammy enthousiast. 'Ik wilde dat ik kon blijven.'

'Kom zo vaak je wil,' zei Sabrina hartelijk. 'Je hebt je eigen kamer.' Chris vond het prettig om de verdieping voor henzelf te hebben, maar ze wist dat hij het niet erg zou vinden als Tammy af en toe een weekend kwam logeren. Hij hield van haar zussen en beschouwde hen als zijn eigen familie. Die avond aten ze met z'n allen in de keuken. Iedereen deed iets. En na het eten bracht Sabrina Tammy naar het vliegveld voor de laatste vlucht naar LA

'Ik wil helemaal niet weg.' Tammy keek haar zus verdrietig aan. Ze hielden elkaar heel lang vast bij het afscheid. Het deed hen allebei denken aan wat hun moeder zo vaak had gezegd, dat ze hun geen mooier geschenk had kunnen geven dan elkaar. Zo voelde het inderdaad, voor hen allemaal.

'Ik hou van je, Tammy,' zei Sabrina met verstikte stem.

'Ik hou ook van jou,' fluisterde Tammy. Ze tilde Juanita op in haar tas, zwaaide nog een laatste keer naar haar zus, en liep weg naar security.

De vlucht landde om een uur 's nachts plaatselijke tijd in LA Het was te laat om haar zussen nog een keer te bellen. Toen Tammy haar mobieltje weer aanzette, had ze van elk van hen een tekstbericht. Ze ging naar huis en had zich nog nooit van haar leven zo eenzaam gevoeld, of zo ver weg. Ze woonde al sinds haar studietijd in LA en had het er altijd heerlijk gehad. Maar nu haar moeder er niet meer was en Annie blind was geworden, sloeg de eenzaamheid toe. Ze voelde zich schuldig, en had het gevoel dat ze haar steentje moest bijdragen. Ze hield van haar huis, haar werk en haar carrière, maar opeens voelde ze zich afgesneden van de anderen en had ze het gevoel dat ze hen in de steek liet. Zelfs Juanita leek het niet fijn te vinden om weer thuis te zijn. Ze miste de andere honden. Ze lag op Tammy's bed en jankte zachtjes. 'Hou op. Je maakt het alleen maar erger,' mopperde Tammy, en ze aaide over haar zachte kopje. Het was vijf uur 's ochtends toen Tammy het licht uitdeed. Ze droomde van hen, in het huis in New York,

De volgende ochtend ging ze doodmoe naar haar werk. En zoals gewoonlijk na een lang weekend barstte de hel los. Geluidstechnici hadden problemen, regisseurs klaagden, acteurs schopten scènes en dreigden ontslag te nemen. Een van hun belangrijkste sponsors staakte de steun, en het hoofd van de zender gaf haar de schuld. En hun zwangere ster wilde hen voor de rechter slepen omdat ze haar hadden vervangen in plaats van haar de mogelijkheid te bieden om te blijven werken, al had haar dokter gezegd dat ze niet meer kon werken.

'Leg mij maar eens uit hoe je dat voor elkaar krijgt,' brieste Tammy terwijl ze door haar kantoor stormde met de dreigende brief van de advocaat in haar hand. 'Ze heeft ons verteld dat ze zes maanden bedrust moest houden. Wat wil ze nou? Dat haar personage in de serie ook opeens aan bed is gekluisterd? Ze kan niet werken, dat heeft ze ons zelf verteld. En nu wil ze ons voor de réchter dagen? Ik haat die stomme acteurs en dat achterlijke televisieland!' Ze moest naar de juridische afdeling om de rechtsgeldigheid van de eis en de mogelijke consequenties van een rechtszaak te bespreken. En alles wat er die dag ook maar enigszins mis kon gaan, liep ook fout. Welkom in Hollywood, mompelde ze bij zichzelf toen ze om negen uur die avond de set verliet en naar haar auto liep, met Juanita in haar tas.

Sabrina belde haar toen ze naar huis reed. Voor haar was het middernacht. 'Hoe was je dag?'

'Wil jij soms lollig zijn? Hoe was het in Hiroshima, de eerste dag na de atoombom? Waarschijnlijk was dat te vergelijken met wat ik vandaag heb meegemaakt. We krijgen onder andere een proces aan onze broek. Soms haat ik mijn werk.'

'Maar meestal geniet je ervan,' merkte Sabrina op.

'Ja, dat is waar,' gaf Tammy toe. 'Ik mis jullie. Hoe is het bij jou?'

'Gaat wel. Een beetje gespannen. Annie gaat morgen voor het eerst naar school. Ze heeft een humeur om op te schieten. Volgens mij is ze op van de zenuwen.'

'Logisch.' Het was een welkome afleiding voor Tammy om over haar zus te praten. 'Een kind dat voor het eerst naar school gaat is ook doodsbang, en voor haar is het nog erger. Ik was bang dat ik de wc niet zou kunnen vinden, maar ik wist dat jij er was, dus was het niet zo erg.' Ze glimlachten allebei bij de herinnering. Tammy was vroeger heel erg verlegen geweest, en dat was ze soms nog steeds, behalve op haar werk. In grote gezelschappen kon ze erg gereserveerd zijn, tenzij ze de mensen goed kende. 'Ga je met haar mee?'

'Dat wil ze niet. Ze zegt dat ze de bus neemt.' Sabrina klonk even bezorgd als een moeder.

'Kan ze dat?'

'Ik weet het niet. Ze heeft het nog nooit gedaan.'

'Misschien moet ze wachten tot ze het haar op school leren. Zeg maar tegen haar dat ze een taxi moet nemen als ze per se alleen wil gaan.' Het was een praktische suggestie die nog niet bij Sabrina was opgekomen, al lag het voor de hand.

'Goed idee. Ik zal het morgen tegen haar zeggen.'

'Ze hoeft niet op elke cent te kijken. Ze kan zich best een taxi veroorloven.' Ze lachten allebei. Annie stond bekend om haar zuinigheid - als studente had ze jarenlang op een houtje gebeten. De anderen hadden allemaal een goed inkomen, dus hoefden ze niet zo voorzichtig te zijn.

'Ik zal doorgeven wat je hebt gezegd.' Sabrina glimlachte.

Tammy was inmiddels thuis, en ze zei tegen Sabrina dat ze naar binnen moest. Het was bijna tien uur en ze had sinds het ontbijt bijna niets meer gegeten. Ze had er geen tijd voor gehad. Dat was ze gewend. Ze had snoepjes en mueslirepen gegeten om het vol te houden.

'Bel me morgen even om te vertellen hoe het is gegaan,' zei Tammy. Juanita rekte zich op de stoel naast haar gapend uit. Ze had die middag plakjes kalkoen gegeten. Tammy zorgde beter voor haar hond dan voor zichzelf.

'Doe ik,' beloofde Sabrina. 'Ga lekker vroeg naar bed. Dezelfde problemen zijn er morgen ook nog. Je kunt niet alles in één dag oplossen.'

'Nee, maar ik probeer het wel, en morgen staat me ongetwijfeld een nieuwe berg shit te wachten. Into each day, some shit must fall,' zong ze, en daarna hingen ze op.

En ze bleek gelijk te hebben. Het was haast onvoorstelbaar, maar de volgende dag was nog erger. Er brak een wilde staking uit, en de lichttechnici gingen naar huis. Alles op de set kwam stil te liggen. Het was de nachtmerrie van elke producer. En Tammy kreeg bericht dat hun zwangere ster haar aanklacht had ingediend. De pers belde haar en vroeg om commentaar.

'O jezus, het is toch niet te geloven,' zei Tammy, zittend achter haar bureau en vechtend tegen tranen. 'Dit kan toch niet gebeuren,' zei ze tegen haar assistente. Maar het gebeurde wel. Het werd er de rest van de dag niet beter op. 'Leg me eens uit waarom ik bij de televisie wilde gaan werken. Ik weet dat er een reden moet zijn waarom ik ervoor heb gestudeerd, maar ik kan het opeens niet meer bedenken.' Ze zat tot na middernacht op kantoor, en had Sabrina niet gesproken. Ze had vier sms'jes van haar, en twee berichten op haar voicemail dat alles goed ging, maar Tammy had geen tijd gehad om haar terug te bellen, en nu was het te laat. Het was drie uur 's nachts in New York. Ze vroeg zich af hoe Annies eerste dag op school was gegaan.

Hoofdstuk 17

Annies eerste dag op de Parker School voor Blinden was een ramp geweest. In elk geval het eerste deel van de dag. Sabrina had doorgegeven wat Tammy had gezegd, en ze had inderdaad een taxi genomen naar de school, die gevestigd was in de West Village, een levendige buurt maar wel ver weg van hun huis. Het was een drukke ochtendspits, en ze kwam te laat. Ze had haar witte stok meegenomen en gezegd dat ze heel goed wist hoe ze hem moest gebruiken. Ze had geweigerd om zich als een kind van vijf door Sabrina te laten brengen.

'Ik heb in Italië gewoond en ik sprak de taal niet toen ik erheen ging. Ik kan New York echt wel aan, ook zonder dat ik kan zien,' zei ze gewichtig, maar ze vond het wel goed dat haar oudere zus een taxi aanhield. Annie gaf de chauffeur het adres, en Sabrina keek de taxi met angst en beven na. Ze weerstond de verleiding om Annie te bellen en te waarschuwen dat ze voorzichtig moest zijn. In paniek bedacht ze dat de taxichauffeur haar wel kon ontvoeren en verkrachten, want ze was jong, mooi en blind. Haar hart klopte in haar keel toen ze weer naar binnen ging.

Ze deelde haar zorgen met Candy, die haar voor gek verklaarde. Ze was die week weer aan het werk gegaan, en vertrok de volgende dag naar Milaan voor een shoot voor Harper's Bazaar. Het hele huis lag bezaaid met kleren en koffers.

Annie was er onderweg naar de deur twee keer over gestruikeld. Sabrina waarschuwde Candy nogmaals dat ze geen hindernisbaan voor haar zus moest creëren. Terwijl ze het tegen haar zei, viel ze zelf over Candy's hond.

'Het is hier een gekkenhuis,' verzuchtte ze, en ze ging naar boven om zich aan te kleden. Ze zou te kat op kantoor komen, en ze moest die middag op de rechtbank zijn in verband met een onverkwikkelijke echtscheidingszaak die ze eigenlijk niet had willen aannemen. Toch kon ze alleen maar aan Annie denken terwijl ze de rits van haar rok dichtdeed en tegelijkertijd in haar pumps stapte.

Zoals Sabrina later van Annie hoorde, was ze keurig bij de school afgezet en had ze de taxi betaald. Ze stapte uit, klapte haar witte stok uit en viel bij de eerste stap die ze zette over een ongewoon hoge stoeprand. Door haar spijkerbroek heen schramde ze haar beide knieën. De broek was gescheurd, en ze voelde bloed over haar benen omlaag sijpelen. Het was geen goed begin van de dag, en dat was zacht uitgedrukt.

Een portier die voor de school stond kwam naar haar toe om haar te helpen. Hij nam haar mee naar het kantoor, plakte zelf pleisters op haar knieën, en bracht haar naar boven om haar op weg te helpen naar haar lokaal. In de gang liet hij haar achter, en ze verdwaalde onmiddellijk, zodat ze terechtkwam in een lokaal waar seksuele voorlichting werd gegeven aan gevorderde leerlingen. Een docent legde uit hoe ze een banaan een condoom om moesten doen, en toen Annie dat hoorde, besefte ze dat ze in het verkeerde lokaal was. Ze vroegen haar of ze condooms had meegenomen, en ze zei dat ze niet had beseft dat ze die meteen de eerste dag al nodig zou hebben, maar beloofde dat ze er de volgende dag aan zou denken. Er werd hartelijk om gelachen, en vervolgens bracht iemand anders haar naar het juiste lokaal, maar iedereen was al weg voor een rondleiding door de school. Ze raakte opnieuw de weg kwijt en moest om hulp vragen om haar groep te vinden. Later bekende ze haar zussen dat ze in tranen was geweest. Iemand zag dat ze huilde en bracht haar naar haar groep. Ze voelde dat er bloed zat op haar gescheurde spijkerbroek, besefte dat ze haar handen ook had opengehaald, dat ze zielig stond te huilen, naar de wc moest en geen idee had waar die was, en geen zakdoekje had om haar neus te snuiten.

'Wat heb je gedaan?' vroeg Sabrina toen ze het verhaal hoorde. Ze vond het zo naar dat ze zelf bijna in tranen was. Het liefst zou ze haar armen om Annie heen slaan en haar nooit meer naar buiten laten gaan.

'Ik heb mijn mouw gebruikt,' zei Annie grijnzend. 'Voor mijn neus, bedoel ik. Ik ben later pas naar de wc gegaan. Ik heb het opgehouden. En uiteindelijk heeft mijn groep mij gevonden.'

'O, wat vreselijk,' zei Sabrina meelevend.

'Zeg dat wel,' zei Annie, maar inmiddels kon ze erom glimlachen, in tegenstelling tot die ochtend op school.

In de inleiding hadden ze de leerlingen uitgelegd wat ze de komende zes maanden konden verwachten. Ze zouden leren om gebruik te maken van het openbaar vervoer, en om zelfstandig te wonen: vuilnis buitenzetten, koken, klokkijken, solliciteren - de school kon zo nodig helpen met het zoeken naar een baan - kleren kopen, hoe ze zich aan moesten kleden en hun haar moesten doen, het verzorgen van een huisdier, en ze zouden braille leren lezen en typen. Als ze een blindengeleidehond wilden nemen, was er een aanvullend trainingsprogramma van acht weken om te leren hoe ze met een hond moesten omgaan, en dat gebeurde buiten de school. Desgewenst konden ze lessen in seksuele voorlichting volgen, en er waren meer facultatieve vakken, waaronder kunstzinnige vorming. Het duizelde Annie tegen de tijd dat ze de hele opsomming had aangehoord. Volgens hen waren er maar weinig dingen die ze na een halfjaar op de Parker School niet zouden kunnen, behalve autorijden en een vliegtuig besturen. Er werd zelfs gymnastiek gegeven en er was een zwemteam, en de school had een groot zwembad. Ze was helemaal overdonderd door wat ze allemaal hoorde. Na de oriëntatie gingen ze lunchen in de cafetaria, en daar werd hun geleerd hoe ze met geld moesten omgaan en konden kiezen wat ze wilden eten. De bordjes waren in braille, en dat zou elke ochtend hun eerste les worden. Voor de eerste dag waren er assistenten die hun vertelden wat de keuzes waren en hen hielpen alles op een dienblad te zetten en naar een tafeltje te brengen. De eerste lunch was gratis. Welkom op de Parker School. Annie had yoghurt en een zakje chips gekozen. Ze was te zenuwachtig om te eten. Het was yoghurt met ananas, en dat vond ze vies.

'Jeetje, dat is wel intensief, hè?' zei een mannenstem naast haar. Hij klonk jong en net zo nerveus als zij. 'Ik ben afgestudeerd aan Yale. Dat was een stuk makkelijker dan dit. Hoe vind jij het? Kun je het bijhouden?'

'Ik geloof het wel,' antwoordde ze behoedzaam.

'Waarom ben jij hier?'

'Ik doe research voor een boek,' grapte ze.

'O.' Hij klonk teleurgesteld. 'Ik ben blind.'

Ze had meteen spijt van wat ze had gezegd. 'Ik ook,' zei ze vriendelijker. 'Ik heet Annie. En jij?' Ze voelde zich net een kind in de zandbak, op zoek naar een speelkameraadje op de eerste schooldag.

'Baxter. Mijn moeder vond dat ik deze opleiding moest doen. Ik denk dat ze me haat. Hoe ben jij hier terechtgekomen?'

'Ik heb in juli een auto-ongeluk gehad.' De duisternis waarin ze leefden had iets intiems, een beetje zoals een biechtstoel. Het was makkelijker om elkaar dingen te vertellen als je geen gezicht kon zien.

'Ik heb in juni een motorongeluk gehad, samen met mijn vriend. Daarvoor was ik grafisch ontwerper. Ik vrees dat ik straks pennen moet gaan verkopen op straat. Er is niet zoveel werk voor blinde ontwerpers,' zei hij, half ernstig en half gekscherend. Hij had een vriendelijke stem, en ze vond hem aardig.

'Ik ben... ik was kunstschilder. Hetzelfde probleem. Ik woonde in Florence.'

'Italianen rijden als gekken. Geen wonder dat je een ongeluk hebt gehad.'

'Het is hier gebeurd, op 4 juli.' Ze vertelde hem niet van haar moeder. Dat kon ze niet over haar lippen krijgen, zelfs niet in hun gedeelde duisternis. Misschien later, als ze eenmaal vrienden waren. Maar het was leuk om meteen de eerste dag iemand te hebben met wie ze kon praten.

'Ik ben trouwens gay,' zei hij zonder enige aanleiding.

Ze glimlachte. 'Ik niet. Mijn vriend heeft het net uitgemaakt, kort na het ongeluk. Maar hij wist niet dat ik blind was geworden.'

'Wat een rotstreek.'

'Ja, het was niet leuk.'

'Hoe oud ben je?' 'Zesentwintig.'

'Ik ben drieëntwintig. Ik ben vorig jaar afgestudeerd. Waar heb jij gestudeerd?'

'Risdy,' zei ze, de afkorting die insiders gebruikten voor de Rhode Island School of Design. 'Daarna heb ik het Beaux Arts in Parijs gedaan en mijn masters gehaald. En toen ben ik in Florence gaan wonen om verder te studeren. Niet dat we nu nog iets aan die mooie opleiding hebben. Risdy, Yale, en we moeten leren hoe je een magnetron gebruikt en je tanden poetst. Ik ben vanochtend languit gegaan toen ik voor de school uit een taxi stapte,' zei ze, en nu ze het vertelde was het opeens bijna grappig. 'Ik kwam per ongeluk in het verkeerde lokaal terecht. Het was een les seksuele voorlichting, en ze vroegen of ik condooms bij me had. Ik heb beloofd dat ik ze morgen mee zou nemen.' Hij lachte hartelijk om haar verhaal.

'Woon je nu weer bij je ouders?' vroeg hij belangstellend. 'Ik woon sinds juni bij mijn moeder. Daarvoor woonde ik samen met mijn vriend,' zei hij met droefheid in zijn stem. 'Hij is omgekomen bij het ongeluk. Het was zijn motor.'

'Wat naar voor je,' zei ze zacht, en ze meende het, maar ze kon hem nog steeds niet van haar moeder vertellen. 'Ik woon voorlopig samen met mijn zussen, totdat ik me een beetje kan redden. Ze zijn ontzettend lief voor me.'

'Mijn moeder is ook een schat, behalve dat ze me behandelt als een kind van twee.'

'Ik denk dat het voor hen ook heel eng is,' zei Annie peinzend.

Op dat moment kregen ze te horen dat het tijd was om naar hun lokaal te gaan. Ze werden in vier groepjes opgedeeld.

'Ik hoop dat ik in jouw groep zit,' fluisterde Baxter. Zij ook. Ze had een nieuw schoolvriendje. Ze luisterden met gespitste oren en waren dolblij toen ze hoorden dat ze in dezelfde groep zaten. Ze werden naar hun lokaal gebracht en gingen naast elkaar zitten. Het was braille.

'Ik herinner me dit vak niet van de middelbare school,' mompelde hij zacht, en ze giechelde als een klein meisje. Hij was geestig en lekker sarcastisch, en slim, en ze vond hem aardig. Ze had geen idee hoe hij eruitzag, of hij groot of klein was, dik of dun, zwart of wit of Aziatisch. Maar hij was leuk, ze waren allebei kunstenaars, en ze waren vriendjes.

Aan het eind van de dag waren ze allebei volkomen uitgeput. Ze vroeg of hij misschien uptown woonde, zodat ze een taxi konden delen. Hij vertelde dat hij met twee bussen en de metro naar Brooklyn moest, waar hij dan nog een bus moest nemen om thuis te komen.

'Hoe doe je dat allemaal?' vroeg ze bewonderend.

'Ik vraag gewoon de hele tijd om hulp. Ik doe er ongeveer twee uur over. Maar mijn moeder vermoordt me als ik niet naar deze school ga.'

Annie lachte. 'Mijn zussen ook, denk ik.'

'Ga jij een hond nemen?' vroeg hij. 'Het lijkt mijn moeder een goed idee.'

'Ik hoop het niet. Ik heb een bloedhekel aan honden. Ze blaffen en ze stinken.'

'Voor mensen zoals wij kunnen ze heel nuttig zijn,' zei hij praktisch. 'En het betekent gezelschap als ik straks op mezelf ga wonen. Ik denk niet dat er veel belangstelling is voor blinde homo's. Ik ben bang dat ik veel alleen zal zijn.' Hij klonk verdrietig toen hij het zei, en verwoordde haar eigen angsten. 'Ik ook,' gaf ze toe.

'Jammer dat ik geen hetero"! ben,' verzuchtte hij.

'Ja, inderdaad. Misschien genees je nog wel.'

'Waarvan?' Hij klonk geschokt.

'Van het homo zijn.'

'Dat meen je toch niet?' Hun vriendschap stond op het spel. 'Natuurlijk niet,' zei ze, en hij barstte in lachen uit.

'Ik vind je leuk, Annie.'

'Ik jou ook, Baxter.' Ze meenden het allebei oprecht. Het was een wonder dat ze elkaar hadden gevonden in de cafetaria en aan hetzelfde tafeltje terecht waren gekomen. Twee blinde kunstenaars in een zee van mensen. Er zaten achthonderd volwassenen op de school. Er was ook een afdeling voor kinderen, maar er waren meer volwassenen. De Parker School werd beschouwd als een van de beste blindeninstituten ter wereld. Ze vonden allebei dat ze boften, terwijl het eerst een straf had geleken.

'Beste vrienden?' vroeg hij toen ze allebei op het punt stonden de reis naar huis te aanvaarden. De hare was een stuk korter dan de zijne, die haar als een odyssee in de oren klonk.

'Door dik en dun,' beloofde ze terwijl ze elkaar een hand gaven. 'Goeie reis terug.'

'Jij ook. Probeer niet weer languit te gaan als je naar buiten loopt. Dat bezorgt de school een slechte naam. Onderweg naar binnen gaat nog wel, maar als je weggaat moet je in elk geval doen alsof je zelfverzekerd bent.' Ze lachte weer, en hij was weg.

Er waren assistenten in de hal om de nieuwe leerlingen te helpen bij het vinden van de hoofduitgang en het zoeken naar vervoer. Annie legde een van hen uit dat ze een taxi nodig had, en hij vroeg haar om even te wachten terwijl hij op zoek ging naar een taxi. Ze stond met een verloren gevoel in de hal toen iemand haar aansprak. Hij had een rustige, prettige stem.

'Miss Adams?'

'Ja?' zei ze aarzelend, en opeens voelde ze zich verlegen.

'Ik ben Brad Parker. Ik wilde even dag zeggen en u welkom heten op onze school. Hoe ging de eerste dag?' Ze wist niet of ze hem de waarheid moest vertellen. Hij klonk heel volwassen, in tegenstelling tot Baxter, die duidelijk heel jong was, nog jonger dan zij.

'Heel goed,' zei ze braaf.

'Ik hoorde dat u vanochtend voor de deur een ongelukje heeft gehad. We proberen de gemeente zover te krijgen dat ze iets aan die stoeprand doen. Veel mensen struikelen erover.' Ze voelde zich minder stom over haar val toen hij het vertelde, of het nou waar was of niet. 'Gaat het nu weer?'

'Ja, hoor. Dank u.'

'Kon u de weg vinden?'

'Ja.' Ze glimlachte. Ze vertelde hem niet dat ze per ongeluk in een les over condooms verzeild was geraakt. Daarvoor kende ze hem niet goed genoeg.

'Ik heb begrepen dat u in Florence heeft gewoond en vloeiend Italiaans spreekt.'

'Hoe weet u dat?' vroeg ze, verbaasd dat hij zoveel van haar wist.

'Het staat op uw aanmeldingsformulier, en die lees ik altijd allemaal. Het viel me op omdat ik zelf vaak in Rome ben geweest. Mijn grootvader was de Amerikaanse ambassadeur daar toen ik klein was. In de zomer gingen we altijd bij hem logeren.'

Na een aarzeling besloot ze het hem toch te vragen, aangezien hij alles van haar leek te weten. 'Bent u blind?'

'Nee, maar mijn beide ouders waren wel blind. Ik heb deze school gesticht ter nagedachtenis aan mijn ouders, met een legaat dat zij er speciaal voor hadden bestemd. Ze zijn omgekomen bij een vliegtuigongeluk toen ik studeerde.'

'Mijn complimenten.' Annie was onder de indruk, en hij klonk sympathiek. Ze vond het erg aardig van hem dat hij de moeite had genomen om haar aanmeldingsformulier te lezen, en hij wist zelfs dat ze was gevallen. Hij was goed op de hoogte, zeker voor zo'n grote school.

'We zijn door de jaren heen flink gegroeid. De school bestaat nog maar zestien jaar. Ik hoop dat u het naar uw zin heeft bij ons, en als er iets is wat ik voor u kan doen, laat het me dan gerust weten.'

'Dank u,' zei ze beleefd. Ze durfde hem niet te tutoyeren, want ze had geen idee hoe oud hij was. Als hij de school had gesticht kon hij niet meer heel jong zijn, en hij klonk als een volwassen man, niet als een jongen zoals Baxter, dus ze kon moeilijk grapjes maken.

Terwijl ze met elkaar stonden te praten, kwam de assistent terug om haar te halen. Er stond buiten een taxi klaar. Hij begroette Brad informeel, en zij nam afscheid van hem, waarna de jongen haar mee naar buiten nam en in de taxi hielp. Ze bedankte hem en gaf de chauffeur haar adres. En zoals ze had beloofd, belde ze Sabrina op kantoor om te vertellen dat ze onderweg was naar huis.

'Hoe was het?' vroeg Sabrina angstvallig. Ze had zich de hele dag zorgen gemaakt.

'Ging wel,' zei Annie vaag, maar toen glimlachte ze. 'Oké... het was best leuk.'

'Ik ben blij het te horen,' zei Sabrina opgelucht. 'Ik had het gevoel dat ik mijn kind naar een zomerkamp had gestuurd. Ik ben de hele dag op geweest van de zenuwen. Ik was bang dat je het vreselijk zou vinden, of dat ze gemeen tegen je zouden zijn. Wat heb je geleerd?'

'Hoe je een banaan een condoom omdoet,' antwoordde ze lachend.

'Wat?'

'Rustig maar. Ik ben in het verkeerde lokaal beland, nadat ik was gevallen op de stoep voor de school. We hebben een begin gemaakt met braille.'

'Ik wil het straks in geuren en kleuren van je horen. Ik ben over ongeveer een uur thuis.'

Annie was kort na vijven weggegaan. Ze hadden elke dag van acht tot vijf les, vijf dagen per week, zes maanden lang. Het was een intensieve cursus.

Toen Annie thuiskwam, was Candy nog steeds aan het pakken voor Milaan. Ze zou drie weken weg blijven. Na Sabrina's uitbrander van die ochtend had ze alle koffers in haar kamer gezet, zodat Annie niet weer zou struikelen als ze terugkwam. En toen zag ze de gescheurde knieën van haar spijkerbroek, met opgedroogd bloed langs de randen.

'Wat is er gebeurd?' vroeg Candy bezorgd.

'Wat bedoel je?'

'Je knieën.'

'O, ik ben gevallen.'

'Gaat het?'

'Ja, hoor.'

'Hoe was het op school?'

'Het viel mee,' zei Annie, en toen glimlachte ze breed, zodat ze er meer dan ooit uitzag als een klein kind. 'Nee, zonder dollen, het was bijna cool.'

'Bijna cool?' herhaalde Candy lachend. 'Heb je nog leuke jongens ontmoet?'

'Ja. Een jongen uit mijn klas, een grafisch ontwerper. Hij heeft Yale gedaan, en hij is gay. En het hoofd van de school, en hij is een jaar of honderd. Ik ga niet naar school om jongens te leren kennen.'

'Daarom kun je ze nog wel leren kennen als ze er zijn.'

'Dat is waar.'

Candy kon merken dat ze het leuk had gehad, en afgezien van haar geschramde knieën was haar niets overkomen. Het leek een aanvaardbare eerste dag, dat vonden ze allemaal. Tammy belde de volgende ochtend om te vragen hoe het was geweest, en ook zij was opgelucht. Sabrina vroeg haar of de ergste problemen op haar werk inmiddels waren opgelost.

'Niet echt. We hebben nu met een wilde staking te maken. En dan zijn er nog een stuk of vierhonderd andere drama's, maar ik leef nog.' Ze klonk gestrest, en ze had zich zorgen gemaakt om Annie. Alle drie de zussen waren blij dat Annies eerste dag op de Parker School zo goed was gegaan, net als Annie zelf.

Sabrina hoopte dat het een goed voorteken was voor de toekomst, en ze vierden het die avond met een fles champagne.

Hoofdstuk 18

Het ging bij Tammy van kwaad tot erger. Problemen met acteurs, problemen met de directie, problemen met de vakbonden en met de scripts. Aan het eind van de week stond ze op instorten. En ze voelde zich elke dag schuldiger omdat ze niet bij haar zussen was om te helpen met de nasleep van haar moeders dood. Haar vader klonk vreselijk. En Candy was drie weken in Europa, zodat Sabrina er alleen voor stond. Ze moest Annie in de gaten houden, proberen om van een afstand haar vader een hart onder de riem te steken, en ze verzette bergen werk op kantoor - allemaal in haar eentje. Het was niet eerlijk. En nu ze voor Annie moest zorgen en zo vaak als ze kon bij haar vader op bezoek ging, had ze bijna geen tijd om Chris te zien. Hij sliep een paar keer per week bij haar, maar ze zei dat ze nauwelijks de tijd had om met hem te praten. Alle verantwoordelijkheid rustte op haar schouders, en ze torste de last in haar eentje. En toen Candy nog wel thuis was geweest, had Sabrina ook niet veel aan haar gehad. Ze was gewoon te jong en te onvolwassen. Ze was eenentwintig en bijna twaalf, of zes.

Tammy had een rustig weekend, en alle tijd om na te denken. De opnames lagen stil vanwege de staking, en ze wisten nu al dat er de hele komende week niet gefilmd kon worden. De vakbond beweerde dat ze het maanden vol konden houden. En de zender zou een fortuin verliezen als de staking aanhield. Maar daar kon Tammy niets aan doen. Het ging nu om haar eigen leven. Ze zat uren in stilte na te denken met Juanita op schoot en ze aaide het slapende hondje gedachteloos. Tammy werd er altijd rustig van als Juanita op haar schoot lag, en zondagavond wist ze wat ze wilde. Het was een moeilijke beslissing geweest. Ze had nog nooit van haar leven zoiets engs gedaan.

Maandagochtend maakte ze een afspraak met het hoofd van de productieafdeling. En nog een afspraak met de directeur van de zender, de volgende dag. Ze wilde hen allebei spreken. Dat was ze hun verplicht, en zichzelf ook.

Met een somber gezicht kwam ze het kantoor van haar baas binnen, en hij keek glimlachend op.

'Kijk niet zo sip. De staking kan niet eeuwig duren. Over een paar weken bereiken we een akkoord, en dan halen we de verloren tijd wel weer in.' Zijn voorspelling was een stuk optimistischer dan wat ze op de werkvloer had gehoord.

'Ik hoop het,' zei ze. Ze ging zitten, maar wist niet waar ze moest beginnen.

'Zeg, nog gecondoleerd met je verlies.' Het was de uitdrukking waar ze de grootste hekel aan had. Het werd altijd zonder gevoel opgedreund, zoals vrolijk kerstfeest, of hartelijke groeten. Hoezo, haar verlies? Het was niet alleen een verlies, het was het leven van haar moeder. En de ogen van haar zus. En daarom zat ze nu in zijn kantoor. Maar het was niet zijn schuld. Hij was een aardige man, en hij was een fatsoenlijke baas geweest. En ze hield van het programma, haar troetelkind. Nu was ze gekomen om het terug te geven. Het was alsof ze afstand deed van haar kind. Ze kreeg al tranen in haar ogen voordat ze iets had gezegd.

'Tammy, wat is er? Je huilt.'

'Sorry.' Ze viste een zakdoekje uit haar zak en veegde haar ogen af. 'Ik wil dit niet doen, maar het moet.'

'Je hoeft niets te doen wat je niet wil,' zei hij kalm. Hij zag de bui al hangen, en probeerde een beetje lucht uit de ballon te laten ontsnappen, maar de knal was onvermijdelijk. 'Ik ben gekomen om mijn ontslag in te dienen,' zei ze, terwijl de tranen over haar wangen biggelden.

'Gaat dat niet een beetje ver, Tammy?' zei hij vriendelijk. Hij had elke dag met crises te maken, en ging er altijd goed mee om. Gewoonlijk gold dat ook voor haar. 'Het is maar een staking.'

'Het gaat niet om de staking.' Ze wist heel zeker dat ze hier op dit moment niet hoorde te zijn. Ze moest naar huis. LA was sinds haar afstuderen haar thuisbasis geweest, en ze hield van haar werk en haar huis. Maar ze hield meer van haar zussen.

'Wat is het dan wel?' Hij praatte tegen haar alsof ze een kind was, hoewel hij groot respect voor haar had. Ze was haast hysterisch, maar een scène zoals deze was niets voor haar.

'Mijn moeder is in juli overleden, dat weet je. En mijn zus is blind geworden door het ongeluk. Het gaat niet goed met mijn vader. Ik moet gewoon een tijdje naar huis om een handje te helpen.'

'Wil je misschien onbetaald verlof opnemen?' Eigenlijk kon hij haar niet missen, maar hij wilde haar niet voorgoed kwijtraken. Ze was van essentieel belang voor het programma.

'Dat zou ik wel willen, maar dat is niet eerlijk tegenover jou. Ik wil een jaar naar huis, dus moet ik mijn baan opzeggen. Ik hou van mijn werk, en ik hou van de mensen hier. Het programma is mijn lust en mijn leven, maar... thuis hebben ze me nodig. Mijn oudste zus gaat eraan onderdoor. Mijn jongste zus is te jong. En de zus die blind is geworden heeft alle hulp nodig die ze kan krijgen. Ik heb geen keus.' Ze zei het met een van verdriet vertrokken gezicht. Het was het grootste offer dat ze ooit had gebracht. Ze ging de zender verlaten, en daarmee alles wat ze hier had opgebouwd.

'Weet je het zeker?' Hij was geschrokken van haar beslissing, maar hij kon niets inbrengen tegen wat ze had gezegd. Het was duidelijk een moeilijke tijd voor haar, want hij wist dat ze een uitzonderlijk hechte band had met haar familie.

'Heel zeker.'

'Je geeft erg veel op.'

'Dat weet ik. En ik zal nooit meer werk krijgen dat ik zo leuk vind. Maar ik kan mijn familie niet in de steek laten,' zei ze bijna melodramatisch. Toch voelde het voor haar zuiver en goed. Het had haar dwarsgezeten vanaf het moment dat ze terug was gegaan naar LA

'De tv-zenders in New York hebben geen behoorlijke programma's waar jij aan zou kunnen werken.'

'Ook dat weet ik. Maar ik heb het ervoor over, zelfs als ik een of ander shitprogramma moet gaan doen. Ik vergeef het mezelf nooit als ik het niet doe. Uiteindelijk is dit toch maar een tv-programma. Zij hebben met het echte leven te maken. Mijn zussen hebben mijn hulp nodig, en mijn vader ook.'

'Het is nobel van je, Tammy, maar een heel groot offer. Het zou nadelig kunnen zijn voor je hele carrière.'

'En als ik blijf? Wat zegt dat over mij als mens?' vroeg ze hem, en ze keek hem doordringend aan. Ze twijfelde geen seconde aan haar besluit, en hij was onder de indruk van haar vastberadenheid.

'Wanneer wil je weg?' vroeg hij zuchtend.

'Zo snel mogelijk. Het hangt van jou af. Ik loop niet zomaar weg, maar ik wil wel zo snel mogelijk naar mijn familie.'

Hij probeerde haar niet over te halen om te blijven, wetend dat het geen zin had. 'Als je ons tot eind volgende week de tijd geeft, kunnen we een van de assistent-producers inwerken. De staking gaat waarschijnlijk nog wel even duren, dus we hebben speling.' In dit wereldje bleef niemand doorwerken als zijn of haar baan eenmaal was opgezegd. Sterker nog, meestal werden ze binnen een paar minuten door de beveiliging de deur uitgezet. Dat zou hij haar nooit aandoen.

'Dat is goed. Het spijt me, het spijt me echt heel erg,' zei ze, en ze begon opnieuw te huilen.

'Ik vind het heel erg voor je,' zei hij vriendelijk. Hij stond op, liep om zijn bureau heen en sloeg een arm om haar schouders. 'Ik hoop dat alles goed komt en dat je zus ermee leert leven.'

'Ik ook.' Tammy glimlachte door haar tranen heen. 'Bedankt. Ik waardeer het dat je begrip toont en dat je me er niet uit smijt.'

'Dat zou ik je nooit aandoen.'

'Ik zou het begrijpen als je het wel deed.'

Hij bedankte haar en wenste haar het allerbeste toen ze zijn kantoor verliet. Ze hadden afgesproken dat ze tot het eind van de komende week zou blijven. Ze had nog negen werkdagen over, en dan zou haar carrière bij de televisie zo goed als voorbij zijn. In elk geval voorlopig. En misschien zou ze nooit meer een behoorlijke baan vinden. Daar was ze zich terdege van bewust, maar ze vond echt dat ze geen keus had.

Haar gesprek met de directeur van het netwerk, de volgende dag, verliep minder emotioneel. In eerste instantie was hij kwaad, en toen gelaten. Hij vond het krankzinnig wat Tammy ging doen. Hij zei tegen haar dat ze haar carrière weggooide. En als ze haar baan opgaf, een baan uit duizenden, zou haar zus heus haar gezichtsvermogen niet terugkrijgen. Tammy gaf toe dat hij gelijk had, maar ze kon haar wel steunen in deze moeilijke tijd, en de anderen ook. Hij begreep wat ze bedoelde, maar zelf zou hij deze beslissing nooit hebben genomen. Vandaar dat hij de directeur van de zender was, en zij niet. Maar Tammy wist ook dat zijn privéleven een zootje was. Zijn vrouw was twee jaar geleden bij hem weggegaan voor een andere man, en zijn beide kinderen waren aan de drugs. Vanuit het standpunt van haar carrière had hij gelijk, maar persoonlijk zou ze nooit met hem willen ruilen. Ze verknalde liever haar carrière dan dat ze haar zussen in de steek liet. En misschien kreeg ze op een dag weer een nieuwe kans, desnoods bij een andere zender. Nu moest ze gewoon vertrouwen hebben in de schikgodinnen.

Ze bedankte de directeur voor zijn tijd en verliet het kantoor. De kogel was door de kerk. Nu hoefde ze alleen nog deze twee weken uit te zitten. En ze had besloten om Annie en Sabrina niets te vertellen, want ze wist dat ze zouden protesteren. Het was een geschenk dat zij hun wilde geven, en het was haar eigen keus.

In de daaropvolgende twee weken pakte ze in alle rust haar spullen. Ze had besloten haar huis niet te verhuren. Voorlopig kon ze het zich veroorloven om het leeg te laten staan. Ze was altijd voorzichtig met geld omgesprongen, en zelfs als ze geen werk vond had ze genoeg spaargeld om het een jaar uit te zingen, hoewel ze wel van plan was om in New York op zoek te gaan naar een baan. Je wist het nooit. En met een beetje geluk zou ze over een jaar weer terug zijn. Vandaar dat ze niet nog meer ingrijpende beslissingen nam. Haar baan was ze kwijt, maar haar huis had ze in elk geval nog wel.

De laatste dag op haar werk was vreselijk emotioneel. Iedereen huilde toen ze wegging, en Tammy ook. Ze ging die avond volledig uitgeput naar huis, en lag in het donker in bed, met Juanita slapend op haar borst. Ze had alles wat ze mee wilde nemen in vier grote koffers gepakt. De rest liet ze achter. Ze nam de volgende dag, zaterdag, de vlucht van negen uur naar New York en landde om twintig over vijf plaatselijke tijd op jfk. Het was nog steeds warm en zoel in New York. Tegen zevenen belde ze aan bij het huis in East Eighty-fourth Street. Ze wist zelfs niet of ze thuis waren. Als ze het weekend in Connecticut waren, zou ze een hotel nemen.

Minutenlang klonk er binnen geen enkel geluid, en toen deed Sabrina open. Ze staarde met ogen als schoteltjes naar Tammy, die plechtstatig op de stoep stond met vier enorme koffers en Juanita in haar tas.

'Wat doe jij hier?' vroeg Sabrina verbluft. Ze had niet geweten dat Tammy zou komen, precies zoals Tammy het had gewild. Het was niet hun beslissing maar de hare.

'Ik wilde jullie verrassen.' Tammy glimlachte en begon een van de koffers naar de deur te zeulen.

'Heb je zoveel bagage bij je voor één weekendje?' vroeg Sabrina terwijl ze haar hielp. Opeens vroeg ze zich af wat ze hier deed. Haar zus had een merkwaardige blik in haar ogen. 'Nee,' zei Tammy. 'Ik ben hier niet voor het weekend.'

'Wat bedoel je?' Sabrina bleef staan en keek haar met gefronste wenkbrauwen aan.

'Ik ben thuisgekomen. Ik heb mijn baan opgezegd.'

'Wat heb je gedaan? Ben je niet goed bij je hoofd? Je houdt van je werk en je verdient meer dan God.'

'Ik weet niet hoeveel Hij verdient,' zei Tammy grijnzend, 'maar ik ben momenteel werkloos, dus op dit moment verdient Hij zeker meer dan ik.'

'Wat heb je in hemelsnaam gedaan?'

'Ik kon je dit niet in je eentje laten opknappen,' zei Tammy. 'Annie is ook mijn zus.'

'O, gekkie, ik hou van je.' Sabrina omhelsde haar zus onstuimig. 'Wat ga je hier doen? Je kunt niet de hele dag thuiszitten.'

'Ik vind wel iets. Bij McDonald's of zo,' voegde ze er grinnikend aan toe. 'Heb ik mijn roze kamer nog?'

'Natuurlijk!' Sabrina deed een stap opzij, en Annie verscheen in de hal met een koptelefoon op. Ze luisterde naar een lezing door iemand van de Parker School, maar toen ze de koptelefoon afdeed, hoorde ze de stem van haar zus.

'Tammy? Wat doe jij hier?'

'Ik kom bij jullie wonen,' kondigde ze stralend aan.

'Echt waar?'

'Ja. Jullie hebben hier de grootste lol. Waarom zou ik niet mee mogen genieten?' Terwijl ze het zei en naar haar zussen keek, wist ze dat het de juiste beslissing was geweest, geen twijfel mogelijk. En Tammy wist ook dat haar moeder blij zou zijn geweest. Beter nog, ze zou trots op haar zijn geweest.

Sabrina hielp Tammy haar koffers naar boven te dragen, en toen ze de roze kamer die een jaar lang van Tammy zou zijn binnenkwamen, draaide Sabrina zich om naar haar zus. 'Dankjewel, Tammy,' fluisterde ze met een glimlach van opluchting. Het was het allemaal waard geweest, alleen al voor de uitdrukking op het gezicht van haar zus.

Hoofdstuk 19

De dynamiek in het huis veranderde aanzienlijk door Tammy's komst. Er was een tweede verantwoordelijke volwassene die de last met Sabrina deelde, precies zoals haar bedoeling was geweest. Het was natuurlijk voller dan voorheen, zelfs nu Candy nog weg was. En ze wisten allemaal dat het huis in een heksenketel zou veranderen als ze straks terug was. Ze woonden met vier vrouwen en drie honden in een betrekkelijk klein huis. Chris zei dat hij een beetje overdonderd was door de overdosis oestrogeen, en dat was zacht uitgedrukt. Overal slingerden vrouwenspullen rond: schoenen, hoeden, sjaals, jassen, beha's en slipjes. Na een week zei Tammy dat ze het gevoel had dat ze haar baan had opgegeven om huishoudster te worden.

'Dit hou ik niet vol,' zei ze op zondagochtend nadat ze een derde lading handdoeken had gewassen. Candy was de avond daarvoor thuisgekomen, en ze had al haar vuile wasgoed meegenomen, terwijl ze de was best in haar hotel had kunnen laten doen. Maar ze zei dat alles was gekrompen, de vorige keer dat ze het hotel de was had laten doen, dus had ze alles mee naar huis genomen, niet langer naar haar moeder, maar naar haar zussen. En Tammy was tot wasvrouw gebombardeerd, aangezien zij niet werkte.

'Ik hou van jullie,' kondigde ze bij het ontbijt aan, en ze keek ook naar Chris. Annie had hem een week daarvoor tot 'erezuster' benoemd, wat hij niet grappig vond, al bedoelde ze het als een compliment. Hij zei dat hij zich begon te voelen als Dustin Hoffman in Tootsie, of erger nog, Robin Williams in Mrs. Doubtfire. 'Ik heb twee dingen nodig om echt gelukkig te zijn,' vervolgde Tammy. 'Een baan en een werkster.' Inmiddels besefte ze dat ze hoofd van de huishouding zou blijven zolang ze niet werkte: kok, wasvrouw, poetsvrouw en manusje-van-alles. Ze wilde de deur uit en weer aan het werk. En ze hadden iemand anders nodig voor de huishoudelijke klussen. Ze had haar huis in Los Angeles ook niet zelf schoongehouden. Waarom zou ze het hier dan wel doen?

'Goed idee,' zei Sabrina afwezig, terwijl ze Chris de sportbijlage van de zondagse Times aangaf. Ze zaten met z'n allen rond de ontbijttafel en aten scones, pains au chocolat en bosbessenmuffins. Dat wil zeggen, de drie oudere zussen en Chris aten. Candy had nog geen hap genomen. Het viel hen allemaal op, en ook dat ze nog meer was afgevallen in de tijd dat ze op reis was geweest. Tot nu toe had niemand er nog iets van gezegd. Sabrina wilde er later die dag met Tammy over praten.

'Jullie enthousiasme is werkelijk verpletterend,' zei Tammy gepikeerd, en ze nam nog een scone. In tegenstelling tot Candy at zij veel te goed. Ze had tegenwoordig niets anders te doen dan rondhangen en eten, tussen de ladingen wasgoed door. De machines van de eigenaar draaiden overuren. 'Oké, dan reageren jullie niet. Ik zoek zelf wel een werkster.' En een baan, al durfde ze niet te denken aan wat haar hier te wachten stond.

Die middag gingen ze met z'n vijven naar de film, en het viel Tammy op dat Annie al een stuk handiger was met haar witte stok. Na de drie weken op de Parker School was er duidelijk verschil. Ze liep met meer zelfvertrouwen door het huis, kon de magnetron bedienen, en ze had verschillende trucjes geleerd. Op school had ze het leuk met Baxter, en hij belde haar vaak in het weekend. Ze had Brad Parker niet nog een keer gesproken. Hij had ongetwijfeld wel wat beters te doen.

De film was natuurlijk niet zo leuk voor Annie, maar ze ging mee voor de gezelligheid. En ze kon het verhaal volgen door naar de dialogen te luisteren, hoewel ze het na afloop een slechte film noemde. Na de film gingen ze met z'n allen pizza eten, en Candy plaagde Chris met zijn harem. 'Straks gaan mensen nog denken dat ik een pooier ben,' klaagde hij. Maar de vier zussen waren onafscheidelijk. Nu ze bij elkaar woonden, was hij nog maar zelden met Sabrina alleen, en ze sliep bijna nooit meer bij hem. Hij klaagde er niet over, maar liet wel doorschemeren dat hij er niet blij mee was.

Die avond ging hij terug naar zijn eigen appartement, nadat hij een tijdje met Sabrina alleen was geweest op haar kamer. Waar je ook kwam in huis, er was altijd wel iemand, in de keuken, de woonkamer, de bibliotheek en in de kamer op de bovenste verdieping. Er woonden veel mensen onder hetzelfde dak. Hij ging er goed mee om, maar Tammy had wel tegen Sabrina gezegd dat ze niet te ver moest gaan.

'Hij blijft een man, Sabrina. Hij moet er doodziek van worden dat we altijd met z'n allen zijn, terwijl hij het liefst met jou alleen wil zijn. Waarom ga je niet wat vaker bij hem slapen?'

'Ik mis jullie als ik bij hem ben.' Ze was er zich voortdurend van bewust dat dit maar voor een jaar zou zijn. Tammy was er alleen niet van overtuigd dat Chris ook die zekerheid had. Ze had het gevoel dat hij zich soms ergerde, maar dat wuifde Sabrina weg.

'Jij kent hem beter dan ik,' zei Tammy tegen haar, 'maar ik zou een beetje uitkijken als ik jou was. Op een dag gaat hij misschien wel in rook op.'

De volgende ochtend deed Tammy wat ze had beloofd en belde ze een bemiddelingsbureau voor huishoudelijke hulp. Ze legde uit wat ze wilde, en de medewerkster zei dat ze twee geschikte kandidaten had. De ene was een vrouw die tien jaar in een hotel had gewerkt en het niet erg vond om voor diverse mensen te werken. Ze was echter maar twee dagen per week beschikbaar, en dat was niet genoeg. Tammy vond dat ze elke dag iemand nodig hadden. Het was een huishouden van vier personen, en Chris was er ook regelmatig, dus was er gewoon te veel te doen. De andere kandidate was een tikkeltje 'ongebruikelijk', zoals de vrouw het noemde. Ze was Japans en sprak geen woord Engels, maar ze was heel erg schoon en werkte als een beest. Ze had voor een Japans gezin gewerkt dat kortgeleden was verhuisd. Volgens de vrouw had ze uitstekende referenties, en ze kon haar warm aanbevelen.

'Hoe moet ik met haar communiceren als ik geen Japans spreek?'

'Ze werkt heel zelfstandig. De mensen voor wie ze werkte hadden vijf kinderen, allemaal jongens. Dat is een stuk zwaarder dan schoonmaken in een huis met vier volwassen vrouwen en drie honden.'

'Dat waag ik te betwijfelen,' merkte Tammy op, en ze sprak uit ervaring. Maar een hulp die geen Engels sprak was beter dan niets, en heel wat beter dan het zelf doen. 'Haar naam is Hiroko Shibata. Zal ik haar vanmiddag langssturen?'

'Graag,' zei Tammy. Ze had toch niets te doen.

Mrs. Shibata was stipt op tijd voor het gesprek, en ze droeg een kimono. Ze bleek niet 'geen woord Engels' te spreken, maar kende ongeveer tien woorden, die ze te pas en te onpas herhaalde. Het was een onberispelijke verschijning, en ze deed in de hal haar schoenen uit voordat ze binnenkwam. Het enige detail dat het bureau niet had vermeld, en waarschijnlijk ook niet mocht vermelden, was het feit dat ze eruitzag als een jaar of vijfenzeventig en geen tanden had. Ze boog naar Tammy elke keer dat ze iets tegen haar zei, waardoor Tammy zelf ook ging buigen. En ze leek geen bezwaar te hebben tegen de honden, en dat was al iets. 'Leuke hond,' zei ze verschillende keren. Nog beter. Door gebruik te maken van gebarentaal, heel luid te spreken, wat nergens goed voor was, en op haar horloge te wijzen, wist Tammy haar duidelijk te maken dat ze de volgende ochtend terug kon komen om proef te draaien. Ze had geen idee of ze daadwerkelijk zou komen, en was dolblij toen ze de volgende ochtend op de stoep stond.

Mrs. Shibata kwam binnen, deed haar schoenen uit, boog beleefd naar iedereen, zelfs naar Candy in een stringetje en een doorzichtig t-shirt, naar Annie die gehaast de deur uitging om op tijd op school te zijn, naar Sabrina die naar haar werk ging, en diverse keren naar de honden, en vervolgens veranderde ze in een wervelwind. Tot Tammy's opluchting bleef ze tot zes uur, en alles was onberispelijk aan kant toen ze wegging. De bedden waren verschoond en met militaire precisie opgemaakt, de koelkast was gesopt, ze had de was gedaan, en de handdoeken waren schoon en keurig opgevouwen. Ze had zelfs de honden eten gegeven. Het probleem was alleen dat ze ze zeewier had gevoerd, een restje van haar eigen lunch, die had bestaan uit ingelegde groente, zeewier en rauwe vis, exotische etenswaren die allemaal stonken, en de honden hadden overgegeven van het zeewier. Tammy was langer bezig met het opruimen van de troep dan wanneer ze het hele huis had schoongemaakt. Dus toen Mrs. Shibata de volgende ochtend terugkwam, zoals Tammy haar met een creatieve mime-act had gevraagd, wees ze op de etensbakken, de honden en het zeewier, en vroeg ze haar met gezichten een kabuki-speler waardig om het niet nog een keer te doen. Mrs. Shibata maakte minstens zestien buigingen in alle richtingen en liet Tammy weten dat ze het begreep.

Candy had de vorige avond een ravage aangericht met een paar vrienden die langs waren gekomen, dus ze had genoeg te doen. Tammy was tevreden. Ze liet het bureau weten dat ze was aangenomen, en vanaf dat moment hield Mrs. Shibata het huis schoon en opgeruimd. Tammy voelde zich bevrijd. Ze hoefde nooit meer te wassen of de vuilnis buiten te zetten. Het was een hele troost, want niemand anders deed het.

Probleem nummer een was opgelost, maar voordat Tammy op zoek kon gaan naar een nieuwe baan moest er eerst een nog belangrijker koe bij de hoorns worden gevat. Zij en Sabrina waren het erover eens dat er iets gedaan moest worden aan Candy's eetstoornis voordat ze eraan onderdoor ging, dus gingen ze die avond met haar praten. Chris was die avond naar een basketbalwedstrijd met vrienden, en dat was maar goed ook, want Candy krijste zo hard dat het tot in Brooklyn te horen was. Haar oudere zussen zeiden dat ze geen genoegen meer namen met haar smoesjes. Ze kon kiezen tussen het ziekenhuis of een psychiater.

'Menen jullie het nou echt?' vroeg Candy verbijsterd. 'Hoe kunnen jullie zo gemeen zijn? Het is zó vals om me op deze manier met mijn gewicht te confronteren. Dat zou mama nóóit hebben gedaan. Ze was een stuk liever dan jullie tweeën.'

'Dat is waar,' gaf Tammy onomwonden toe. 'Maar wij zijn hier, en zij is er niet meer, en als jij zo doorgaat, ben jij er straks ook niet meer. Candy, we houden van je, en op deze manier ga je kapot. We hebben mama verloren. We willen jou niet ook kwijtraken.'

Ze waren liefhebbend maar vastbesloten. Candy stormde naar haar kamer en smeet de deur dicht, ze gooide zich op haar bed en lag urenlang te huilen, maar haar zussen waren onvermurwbaar. Ze waren zich er allebei van bewust dat Candy genoeg geld had om ergens anders te gaan wonen, maar dat deed ze niet. Ze praatte twee dagen niet met hen, liep als een zombie door het huis, en liet uiteindelijk, tot ieders starre verbazing, weten dat ze voor de psychiater koos. Ze beweerde dat er niets mis was met haar eetpatroon, dat ze haar gewoon niet zagen eten, en dat ze juist heel gezond at. Gezond voor een kanarie misschien, of voor een hamster, maar niet voor een vrouw die op blote voeten meer dan een meter tachtig lang was. Ze verzekerden haar dat ze echt niet dik hoefde te worden, en nee, ze waren niet jaloers op haar. Daar haakte ze op in door te zeggen dat Tammy was aangekomen, en dat was waar. Ze was niet
dik, maar een stuk kleiner zodat je alles zag, en ze was sinds ze naar New York was gekomen twee kilo aangekomen. Maar dat was niet zorgelijk en Candy's eetprobleem wel.

Tammy maakte een afspraak met een psychiater en ging met haar mee voor het eerste gesprek. Ze ging niet mee naar binnen, maar ze had de psychiater van tevoren al gesproken. Candy was woedend toen ze weer naar buiten kwam, maar ze gaf hun wel een boodschappenlijstje. Tammy kocht de dingen onmiddellijk, en nu zagen ze haar tenminste eten, en het probleem werd niet langer genegeerd. Daar waren ze voor. In de eerste plaats om Annie te helpen, maar Candy had hun steun duidelijk ook nodig. Het was zoveel makkelijker om er voor elkaar te zijn nu ze allemaal onder een dak woonden.

'Heb jij wel eens het gevoel dat we deze zomer het leven hebben geschonken aan twee volwassen kinderen?' vroeg Sabrina aan Tammy toen ze na een lange, zware werkdag uitgeteld op de bank lag. Ze had die dag drie rechtszaken gedaan.

'Nou, en of.' Tammy grijnsde. 'Ik heb inmiddels meer respect voor mama dan ooit. Ik snap niet dat ze het met ons uithield toen we klein waren.'

Ze maakten zich nog steeds zorgen om hun vader en hadden al weken geen tijd gehad om in het weekend naar hem toe te gaan. Ze hadden het allemaal veel te druk. Behalve Tammy, die met kabuki-gezichten Mrs. Shibata regisseerde, en Candy en Annie naar hun psychiaters bracht. Meer dan ooit voelde ze zich als de moeder van twee tienermeisjes, en zo kwam ze bij project nummer drie: werk zoeken. Ze wist dat ze nooit zo'n leuke baan zou vinden als ze in Californië had gehad; daarover maakte ze zich geen illusies. Maar ze had het nodig om meer te doen te hebben, want anders zou Candy gelijk krijgen en zou ze alleen maar rondhangen en eten. Zo'n soort leven was niets voor haar. Candy en Sabrina werkten, en Annie ging naar school. Zij was de enige van de zussen die niets belangrijks te doen had, behalve er 's avonds zijn als iedereen thuiskwam. Ze voelde zich een huisvrouw, en het was alsof ze haar identiteit kwijtraakte.

Project nummer drie kostte veel meer tijd dan de projecten een en twee. Het duurde tot half oktober voordat ze een aantal sollicitaties op stapel had staan. Ze voerde gesprekken over verschillende soaps, maar daar werd ze niet vrolijker van. De programma's waren zo tweederangs vergeleken met wat ze eerder had gedaan. Uiteindelijk ging ze praten over een show waar ze wel van had gehoord maar die ze nooit had gezien. Het ging om de goedkoopste en meest platvloerse vorm van reality-tv. Het programma draaide om stellen met relatieproblemen, en het kwam erop neer dat ze voor de camera ruzie met elkaar mochten maken. Vechtpartijen waren niet toegestaan, maar afgezien daarvan mocht zo ongeveer alles. De scènes werden van commentaar voorzien door een psychologe, een extravagante vrouw die eruitzag als een dragqueen. Het programma heette: Is deze relatie te redden? Doe mee! Het klonk zo weerzinwekkend dat Tammy onwillekeurig gefascineerd raakte. Professioneel gezien zou het gênant zijn om met het programma in verband te worden gebracht, maar de kijkcijfers waren goed, en ze zaten te springen om een producer. De producer met wie ze waren begonnen was net vertrokken naar een andere zender. Ze vonden het onvoorstelbaar dat iemand met Tammy's capaciteiten bereid was om met hen te komen praten. En ze hield het zelf eigenlijk ook niet voor mogelijk.

Ze vertelde geen van haar zussen van het sollicitatiegesprek. Ze zouden ongetwijfeld ontzet zijn, net als zij zelf. Maar ze verveelde zich stierlijk als ze de hele dag thuiszat en niets omhanden had totdat de anderen terugkwamen. En Annie maakte na vijf weken op de Parker School enorme vorderingen. Tammy was de enige die geen doel in het leven had, hoewel ze nog steeds blij was dat ze in New York was komen wonen. Ze had het gevoel dat ze het allemaal nodig hadden, zij net zo goed als de anderen, nadat ze drieënhalve maand daarvoor hun moeder hadden verloren.

Tammy had op donderdagmiddag het gesprek. Ze had hun haar curriculum vitae gestuurd, dus ze wisten welk programma ze in LA had bedacht en geproduceerd. Ze was een uitblinker op haar vakgebied. En als ze voor hen kwam werken, wilden ze een paar nieuwe ideeën om het programma spannend te houden. Het ging de laatste tijd een beetje bergafwaarts, hoewel de kijkcijfers tot Tammy's verbijstering nog steeds hoog waren en het concept de kijkers enorm aansprak. Het programma was herkenbaar voor mensen die zelf relatieproblemen hadden, van overspel tot impotentie, emotionele mishandeling, of bemoeizieke schoonmoeders. Drank- en drugsmisbruik en criminele kinderen scoorden ook hoog bij de mensen die zich voor het programma opgaven. Het was uit het leven gegrepen, en je hoorde alle dingen die je van andermans relaties en manier van leven juist niét wilde weten. Alleen leken de kijkers er juist van te smullen. De kijkcijfers bewezen het.

Tammy ging met de nodige aarzeling naar het gesprek met de executive-producer. Tot haar verbazing bleek hij een heel normaal mens te zijn. Hij had zelfs psychologie gestudeerd, en was jarenlang relatietherapeut geweest voordat hij bij de televisie was gekomen. Hij was dertig jaar getrouwd en had zes kinderen. In het begin had hij sportprogramma's gedaan, totdat hij uiteindelijk de kans had gekregen om zijn concept uit te werken. Voor hem was het een droom die werkelijkheid was geworden, net zoals haar serie dat voor haar was geweest. Het was alleen een heel ander soort programma. En net als de meeste reality-tv mikte het op de grootste gemene deler. Maar sommige stellen die ze hadden gefilmd waren fatsoenlijke mensen, dat vond zelfs zij. De meeste paren waren echter domweg ordinair, en daar leken de kijkers de voorkeur aan te geven.

Ze hadden een uitstekend gesprek met elkaar, en ze moest toegeven dat ze hem aardig vond. De assistent-producer was jammer genoeg een hufter, die haar vijandig bejegende. Hij had de betere baan zelf willen hebben, maar kwam er niet voor in aanmerking.

'Nou, wat vind je ervan?' vroeg Irving Solomon, de executive-producer, haar tot besluit van het gesprek.

'Ik vind het een interessant programma,' zei ze, tot op zekere hoogte naar waarheid. Ze zei niet dat ze het fantastisch vond, dat zou een leugen zijn geweest. En in veel opzichten was het geen intellectuele uitdaging voor haar. Ze had nooit de behoefte gevoeld om de problemen van andere mensen te exploiteren, noch om zich tot dit soort ranzigheid te verlagen. Aan de andere kant wilde ze aan het werk, en dit leek de enige mogelijkheid. Goede banen bij de televisie waren in New York dun gezaaid. 'Hebben jullie wel eens overwogen het wat serieuzer te maken?' vroeg ze peinzend. Hoe dat zou moeten wist ze nog niet, maar ze wilde er wel over nadenken.

'Onze kijkers willen geen serieus programma. Ze hebben al genoeg ellende in hun eigen leven. Ze willen zien dat mensen het uitvechten, verbaal uiteraard, niet fysiek, wat ze eigenlijk zelf zouden willen met hun partner, als ze het aandurfden. Wij zijn hun alter ego, en wij hebben de moed waar het hen zelf aan ontbreekt.' Dat was ook een manier om er tegenaan te kijken, al was het niet Tammy's manier. Maar ze namen haar niet aan om het programma op te leuken of te verbeteren, alleen om het te continueren en de kijkcijfers zo mogelijk verder op te voeren. Bij de televisie draaide het altijd om de kijkcijfers. 'Waarom ben je trouwens naar New York gekomen? Je bent weggelopen bij een geweldig programma,' zei hij op bijna afkeurende toon.

'Ik ben niet weggelopen,' corrigeerde ze hem. 'Ik heb mijn baan opgezegd en ik ben in goed overleg vertrokken. Er heeft zich deze zomer een tragedie voorgedaan in mijn familie, en ik wilde er voor hen zijn,' zei ze rustig en waardig.

'Wat naar voor je. Is het inmiddels opgelost?' vroeg hij enigszins zorgelijk.

'Het gaat beter. Maar ik wil voorlopig hier blijven om een oogje in het zeil te houden.'

'Heb je dan wel genoeg tijd om te werken?' 'Absoluut,' zei ze zelfverzekerd.

Opgelucht keek hij haar aan. Ze was op en top een professional, en hij wist dat ze niet zou hebben gesolliciteerd als ze geen belangstelling had gehad voor de baan. Hij wist nu al dat hij haar wilde. Hij had geen andere kandidaten uitgenodigd voor een gesprek, en dat liet hij haar weten. Hij gaf haar videobanden met verschillende afleveringen van het programma, en vroeg haar om erover na te denken. Ze wilden niet gaan sleutelen aan een succesformule, en hij wilde dat ze dat zou respecteren.

'Ik laat over een paar dagen van me horen,' beloofde ze, maar eerst wilde ze de banden bekijken.

Onderweg naar de uitgang liep ze de psychologe tegen het lijf. Ze kon haar ogen niet geloven. Flamboyant was een veel te tam woord. Ze droeg een bril met nepdiamantjes en een strakke jurk waar haar enorme boezem half uitpuilde. Ze zag eruit als de madam van een goedkoop bordeel, maar volgens haar baas vonden zowel de kijkers als de deelnemers haar het einde. Haar naam was Désirée Lafayette, maar dat kon onmogelijk haar echte naam zijn. Tammy vermoedde dat ze een transseksueel was. Bij dit programma verbaasde niets haar meer, al helemaal geen psychologe die ooit een man was geweest.

Ze ging terug naar huis en startte de eerste band. Ze zat geboeid te kijken toen Annie thuiskwam van school. Annie bleef even staan luisteren en begon breed te grijnzen.

'Waar kijk je in hemelsnaam naar?'

'Een programma dat ik misschien ga produceren,' zei ze, haar blik nog steeds gericht op het stel op het scherm. Ze waren werkelijk verschrikkelijk en hadden elkaar uitgemaakt voor alles wat mooi en lelijk is.

'Dat kun je niet menen.'

'Toch wel. Al doe ik het alleen maar voor de lol. Hoe was het op school?'

'Oké.' Ze zei nooit 'leuk', maar ze zei tenminste niet dat ze het vreselijk vond, en haar zussen hadden het gevoel dat ze er wel degelijk plezier in had. Tammy keek op haar horloge. Annie moest naar haar psychiater, en Tammy vroeg of ze misschien eerst nog iets wilde eten.

'Ik ben zesentwintig, geen twee. Ik neem wel een taxi als jij naar die onzin wil blijven kijken.'

'Ik kijk later wel,' zei Tammy, en ze zette de tv uit. Maar ze had haar besluit al genomen. Het was een draak van een programma en de deelnemers waren vulgair, maar ach, waarom niet? Désirée Lafayette was te bespottelijk voor woorden. Maar het programma had iets, een herkenbare alledaagse problematiek, en achter alle melodrama school toch een sprankje hoop. Dat vond Tammy positief. Ze leken mensen zelden te adviseren om hun relatie te beëindigen, en Désirée gaf tips voor verbetering, zij het tamelijk absurde. In feite was het programma één grote klucht.

'Als je zoiets wil gaan doen, moet je echt wanhopig zijn,' merkte Annie in de auto op.

'Helaas wel,' gaf Tammy toe. Ze dacht erover na toen ze in de wachtkamer zat terwijl Annie met dokter Steinberg praatte. Annies gesprekken met de psychiater leken haar goed te doen. Haar zussen hadden de indruk dat ze zich begon neer te leggen bij haar situatie, en ze was duidelijk minder boos. En Tammy had het gevoel dat het haar ook goed deed om omringd te zijn door haar zussen, die zielsveel van haar hielden.

Die avond keek ze op haar kamer naar de rest van de banden. De ene aflevering was beter dan de andere. Inmiddels had ze een aardig idee gekregen van het programma. Op haar cv zou het een beetje raar staan na de kwaliteitsprogramma's waar ze aan had gewerkt, maar het was nu eenmaal de enige baan die ze op dit moment kon krijgen. Ze had iedereen gebeld die ze kende, en niemand had een producer nodig.

De volgende ochtend belde ze Irving Solomon om te vertellen dat ze belangstelling had, en ze liet hem weten dat haar agent hem zou bellen om te onderhandelen over haar salaris en de secundaire arbeidsvoorwaarden. Het zou niet meevallen om haar agent in LA uit te leggen waarom ze dit programma ging doen. In haar vorige contract stond een concurrentiebeding, maar dit krankzinnige programma concurreerde op geen enkele manier met de serie die ze voorheen had gedaan. Het salaris dat hij haar had aangeboden was niet slecht. En het was eerlijk werk, al was het een ordinair programma. En werk was werk. Ze was niet iemand om duimen te draaien, of te winkelen en te lunchen met vriendinnen. Ze had geen vrienden in New York, en haar zussen werkten allemaal. Dat wilde zij ook. Irving hoopte dat ze het snel eens konden worden over haar contract, zodat ze al de volgende week kon beginnen. Ze zei dat ze haar best zou doen om er vaart achter te zetten, en belde haar agent en haar advocaat in LA.

Die avond vertelde ze het grote nieuws tijdens het eten, en haar zussen staarden haar met grote ogen aan. Annie wist het al, en Sabrina zei dat ze niet goed bij haar hoofd was. Candy zei dat ze het programma wel eens had gezien en dat het behoorlijk ranzig was.

'Weet je het zeker?' vroeg Sabrina bezorgd. 'Is het niet schadelijk voor je carrière?'

'Ik hoop het niet,' zei Tammy nuchter. 'Het staat natuurlijk een beetje raar, maar het kan geen kwaad om weer reality-tv te doen. Ik heb het jaren geleden ook gedaan, en dat heeft geen problemen opgeleverd voor mijn carrière. Maar ik moet het natuurlijk niet altijd blijven doen.'

Sabrina voelde zich een beetje schuldig dat Tammy zoveel had opgegeven om naar New York te komen en haar te helpen. Maar ook om er te zijn voor Annie, want dat was natuurlijk het uitgangspunt geweest. Tammy leek het niet erg te vinden dat ze weg was gegaan uit LA Ze had haar oude programma zonder spijtgevoelens de rug toegekeerd, en stond nu op het punt om een nieuw avontuur aan te gaan, met boze echtparen en Désirée Lafayette in de hoofdrol. Het hele idee stuitte Sabrina tegen de borst, maar Tammy moest erom lachen.

Hoofdstuk 20

Toen Tammy eenmaal aan het werk was, ging het tempo van het leven in het huis in East Eighty-fourth Street flink omhoog. Sabrina had het razend druk; de helft van de echtparen in New York leek te willen scheiden, en haar telefoon stond roodgloeiend. Na de zomer, als de kinderen weer naar school waren, belden mensen hun advocaten en riepen ze: 'Ik wil niet meer!' Vaak deden ze dat na de kerstvakantie ook.

Candy had na haar verblijf in Europa elke dag shoots. Sinds hun ingrijpen ging het iets beter met haar eetstoornis. Boulimie was nooit haar probleem geweest, ze at gewoon niet en had duidelijk anorexia. Maar het ging beter, en ze moest zich elke week laten wegen. Sabrina hield dat nauwlettend in de gaten, en ze belde de psychiater om te controleren of Candy wel ging. Ze mochten Sabrina niet vertellen hoeveel Candy woog, maar ze konden wel zeggen of ze was geweest. En als ze niet ging, kreeg ze van Sabrina en Tammy de wind van voren. Zo te zien was Candy een paar pond aangekomen, hoewel ze nog steeds veel te mager was, maar dat hoorde nu eenmaal bij haar beroep. Ze kreeg een vermogen betaald om er zo uit te zien. Het was een zware strijd, maar in elk geval verloren ze geen terrein. Haar psychiater had Candy's probleem aan Sabrina beschreven als 'mode-anorexia'. Ze had geen diepgewortelde psychische problemen over haar jeugd of haar vrouwelijkheid. Ze vond gewoon
dat ze er geweldig uitzag als ze graatmager was, net als de miljoenen vrouwen die modetijdschriften lazen en de mensen die de bladen maakten. Het was cultureel, visueel en financieel, niet psychiatrisch, en dat noemde de psychiater een belangrijke factor. Toch bleven haar zussen zich zorgen maken over haar gezondheid. Ze hadden er geen enkele behoefte aan om nog een familielid te verliezen, zelfs niet als ze beeldschoon en rijk was als ze overleed, en op de cover van Vogue stond. 'Dat kan me geen zak schelen,' zei Tammy onomwonden.

Na twee maanden op de Parker School ging Annie met sprongen vooruit, en Baxter en zij waren dikke vrienden. Soms spraken ze in het weekend af, en kletsten ze over kunst, gaven hun mening over de dingen die ze belangrijk vonden, en de werken die ze hadden gezien. Ze vertelde hem urenlang over het Uffizi in Florence, en haar boosheid had plaatsgemaakt voor dankbaarheid dat ze al die prachtige werken had gezien voordat ze blind was geworden. Ze had het nooit over Charlie. Hij was een grote teleurstelling voor haar geweest en ze voelde zich nog steeds bedrogen. Toch zou het veel erger zijn geweest als ze de waarheid had geweten. Haar zussen brachten hem nooit ter sprake. En Baxter leerde op een Halloween-feestje een man kennen die hij leuk vond. Hij was verkleed als blinde naar het feestje gegaan, wat Annie weerzinwekkend had gevonden. Maar zijn nieuwe vriend was aardig. Hij kwam een keer met Annie en Baxter lunchen in de cafetaria van de school, en Annie vond dat hij klonk als een goed mens. Ze zag Baxter nu minder vaak, maar dat vond ze niet erg. Zijn vriend was negenentwintig, een jonge modeontwerper voor een bekend modehuis, en hij had de Parsons School of Design gedaan. Hij leek het totaal niet erg te vinden dat Baxter blind was, en dat was bemoedigend en hoopgevend, zowel voor hem als voor Annie. Het leven kon nog leuk zijn, zelfs als je blind was geworden. Voor zichzelf betwijfelde Annie het, maar ze zei dat ze het niet erg vond, iets wat niemand geloofde. In elk geval leerde ze nuttige dingen op school.

Sabrina had haar de taak gegeven om de honden eten te geven. Mrs. Shibata kon het gewoon niet. Ze voerde hun altijd dingen waar ze ziek van werden. Ze had Beulah een keer kattenvoer gegeven, en het arme beest was een week bij de dierenarts geweest, à raison van een klein vermogen. En af en toe smokkelde ze nog steeds zeewier in hun eten. Annie kwam eerder thuis van school dan de anderen van hun werk, dus vond Sabrina het een redelijk verzoek. Annie was woest.

'Dat kan ik helemaal niet. En je weet dat ik een pésthekel heb aan honden!'

'Kan me niet schelen. Onze honden moeten eten, en wij zijn niet op tijd thuis. Jij hebt na school niets te doen, behalve twee keer per week een afspraak bij de psych. Ze worden ziek van wat Mrs. Shibata ze voert, en straks gaan wij nog failliet aan de dierenarts. En het valt best mee met jouw hekel aan honden. Bovendien zijn ze dol op jou, dus geef ze dan gewoon te eten.'

Annie was razend geweest en had de eerste week geweigerd het te doen. Het werd een machtsstrijd tussen haar en haar oudste zus. Maar uiteindelijk leerde Annie hoe ze de elektrische blikopener moest gebruiken, en hoe ze de juiste portie voer in de juiste bakjes moest doen, afgaand op de verschillende maten, al deed ze het met tegenzin. Ze sneed zelfs koud vlees in reepjes voor Juanita, een erg kieskeurige eter die haar neus ophaalde voor blikvoer. Ze kookte een keer rijst voor de honden toen ze ziek waren, nadat Mrs. Shibata hun weer een keer zeewier had gevoerd, met Japanse groente in het zuur als speciale traktatie. Het spul stonk een uur in de wind, alsof de groente duizend jaar had liggen rotten, en de honden kotsten het hele huis onder.

'Het is niet mijn taak om jullie honden te voeren,' verklaarde Annie verontwaardigd. 'Ik heb niet eens een hond, dus waarom moet ik het dan doen?'

'Omdat ik het zeg,' zei Sabrina beslist, en Tammy zei later dat ze haar wel erg streng vond.

'Dat is nou precies waar het om gaat,' verzuchtte Sabrina.

'We kunnen haar niet als een invalide behandelen. Ik vind dat ze meer taken moet hebben.' Sabrina stuurde haar zo vaak mogelijk met brieven naar de brievenbus, en ze vroeg haar om kleren op te halen bij de stomerij in hun straat, omdat zij thuis was voordat de winkel dichtging en de anderen niet.

'Waar zie je me voor aan? Een loopjongen? Waar is je vorige slaafje aan bezweken?' gromde Annie tegen haar. Het bleef een voortdurende strijd tussen hen, want Sabrina bleef haar vragen om dingen voor haar te doen, zoals het kopen van een nieuwe haardroger toen de hare kapot was gegaan. Het was haar bedoeling om ervoor te zorgen dat Annie zelfstandig werd, en dit was de beste manier, al vond ze het zelf ook wel eens een beetje wreed. Ze foeterde zelfs een keer op haar toen ze met het eten van de honden had geknoeid, en eiste van haar dat ze het opruimde om te voorkomen dat ze ratten of muizen kregen. Annie was in tranen geweest en had twee dagen niet tegen Sabrina gepraat, maar intussen werd ze steeds onafhankelijker en leerde ze haar eigen boontjes te doppen.

Tammy moest toegeven dat het strenge regime vruchten afwierp, al had ze er zelf de grootste moeite mee. Het kwam vaak voor dat Candy geen begrip had voor de motivatie, en dan nam ze het op voor Annie en noemde ze Sabrina een kreng. Het was good cop versus bad cop, waarbij Tammy regelmatig als bemiddelaar optrad. Maar intussen begon Annie weer een zelfstandige vrouw te worden. Ze vond het niet langer eng om in haar eentje naar buiten te gaan, en de supermarkt, de drogist of de stomerij leverden niet langer onoverkomelijke problemen op, blind of niet.

Haar grootste probleem was dat ze geen sociaal leven had. Ze had geen vrienden in New York, en ze was te verlegen om uit te gaan. Door haar introverte karakter was ze altijd de minst sociale van haar zussen geweest, en vroeger kon ze vaak uren alleen zijn om te schetsen, te tekenen en te schilderen. Door het verlies van haar gezichtsvermogen was ze nog verder geïsoleerd geraakt. Ze ging alleen uit als haar zussen haar meenamen, en dat deden ze zo vaak mogelijk. Maar dat was niet makkelijk. Candy's leven was een gekkenhuis, met fotografen, modellen, redacteuren en allerlei mensen uit de modewereld, types die Sabrina en Tammy ongeschikt voor haar vonden, maar ze werkte nu eenmaal met hen samen en het was onvermijdelijk dat ze met hen omging. Sabrina maakte lange dagen en wilde ook nog tijd hebben voor Chris, en doordeweeks waren ze allebei te moe om 's avonds nog de deur uit te gaan. En Tammy werd compleet opgeslokt door haar nieuwe baan, omdat ze, net als voorheen in Los Angeles, met de ene crisis na de andere te maken kreeg. Vandaar dat Annie meestal niemand had om mee uit te gaan en 's avonds thuiszat. Het was belangrijk voor haar om een keer in de week met de anderen uit eten te gaan, en hoewel ze het erover eens waren dat het niet genoeg voor haar was, wisten ze niet hoe ze het probleem moesten oplossen. En Annie hield vol dat ze het niet erg vond. Ze kende inmiddels genoeg braille om een beetje te kunnen lezen, en ze luisterde urenlang naar muziek met haar koptelefoon op, of ze zat gewoon een beetje te dromen. Het was een saai leven voor een vrouw van zesentwintig. Ze had mensen nodig, feestjes, etentjes, vriendinnen en een man in haar leven, maar dat gebeurde allemaal niet, en haar zussen waren bang dat het er nooit meer van zou komen. Zijzelf trouwens ook, al zei ze dat niet hardop. Haar leven was voorbij, net als dat van hun vader, die thuis zat te kniezen om het verlies van zijn vrouw. Sabrina en Tammy zouden er wel iets aan willen doen, maar ze hadden er geen van beiden de tijd voor.

Tammy wist van voren niet meer dat ze van achteren nog leefde. Naar nu pas bleek, wilde Irving Solomon de volledige verantwoordelijkheid voor het programma aan haar overdragen. Hij zat de helft van de week in Florida, en speelde golf als het maar even kon. Hij was moe en wilde met vervroegd pensioen, maar het programma was een melkkoe voor hem. Als Tammy met hem wilde overleggen, wuifde hij haar problemen weg, met als argument dat ze van wanten wist en heel goed in staat was om de boel op de rails te houden. Hij vertrouwde haar volkomen.

'Shit, wat ben ik hier nou aan het doen?' zei ze op een dag tegen de assistent-producer. 'Ik run een tv-programma waarin mensen voor de camera met elkaar in de clinch gaan, en nu worden we naar een ander tijdstip verbannen om plaats te maken voor een populaire show. Het draait alleen maar om de kijkcijfers, en zolang die goed zijn, wil niemand ergens naar luisteren.'

Ze kwam met het idee er in elk geval voor te zorgen dat de deelnemers er fatsoenlijk uitzagen, en liet haar assistent contact opnemen met Barney's om te vragen of ze voor kleding konden zorgen, in ruil voor hun naam op de aftiteling. Ze omarmden het idee onmiddellijk.

'Nu hoeven we in elk geval niet meer naar hun tatoeages te kijken,' zei Tammy opgelucht. Ze wilde het programma naar een iets hoger niveau tillen, het een beetje klasse geven, al wist ze zelf dat dat riskant was.

'Ga niet repareren wat niet kapot is,' waarschuwde de assistent producer haar, maar Tammy ging op haar intuïtie af, en ze had het gevoel dat de kijkerswaardering omhoog zou gaan als de deelnemers er niet meer uitzagen als zigeuners uit een of ander woonwagenkamp. Daar had Jerry Springer al het patent op. Ze streefde naar een eigen marktaandeel voor haar programma.

Ze trok twee uitstekende kappers aan van een bekende soap om het haar van de vrouwen te doen, en deed haar best Désirées uiterlijk een beetje te normaliseren. Hun psychologe was spinnijdig over Tammy's kritiek op haar look, maar de kijkers waren lovend over het resultaat. Tammy liet een aantal flatteuze beige mantelpakken van bekende ontwerpers aanrukken, plus verschillende zijden jurken waar haar enorme boezem voor de verandering niet helemaal uitpuilde, en opeens zag ze er niet meer uit als een man in vrouwenkleren maar als een autoriteit op haar vakgebied. Cage aux Folies behoorde tot het verleden. En binnen drie weken nadat Tammy de veranderingen had doorgevoerd, hadden ze twee nieuwe sponsors, een voor afwasmiddel en een voor luiers, allebei even respectabel. De kijkcijfers stegen spectaculair.

Daarmee was het nog niet afgelopen met de problemen waar hun deelnemers voor zorgden, en die waren legio. Een man had hun presentator bedreigd nadat deze hem had opgehitst door hem een 'klootzak' te noemen. Gedurende de rest van het programma was hij niet te genieten geweest, en zodra ze uit de lucht waren, had hij de presentator tegen de muur gezet met een pistool in zijn buik. Niemand wist hoe hij het wapen door de beveiliging had weten te krijgen, maar het viel niet te ontkennen dat hij het had, en Tammy zag het toen ze toevallig langsliep.

'Ik ben het met je eens, Jeff,' zei ze kalm. 'Die vent is een eikel. Ik mag hem ook niet, maar het is doodzonde om voor zo'n zak de gevangenis in te draaien. En volgens mij is tijdens het programma duidelijk gebleken dat je vrouw nog steeds van je houdt. Waarom zou je dat allemaal weggooien? Désirée denkt dat jullie een goede kans maken om het bij te leggen.' Tammy probeerde niet te laten blijken dat ze nerveus was en de potentiële schutter met overtuiging en zelfs begrip te kalmeren terwijl ze wachtte op iemand van de beveiliging, voordat hij ook haar neer zou knallen.

'Echt waar?' zei de man, maar hij wond zich meteen weer op. 'Dat zeg je alleen maar. Jullie hebben ons voor paal gezet.'

'Helemaal niet. Het publiek vond jullie geweldig, en de waardering was de hoogste van deze hele week.'

Zijn vrouw zat ergens achter de schermen te huilen, want tijdens het programma was gebleken dat hij niet alleen met haar beste vriendin naar bed was geweest, maar ook met haar zus. Was de relatie te redden? Hopelijk niet. Om het hem betaald te zetten, had de vrouw met zijn broer geslapen, en met zo ongeveer elke man uit hun straat. Tammy vond dat ze allemaal in het gevang thuishoorden, vooral Jeff, die al twee keer had gezeten wegens mishandeling. Wat deden die mensen in hemelsnaam in het programma? En waarom produceerde zij het? Dat was de grote vraag.

Het duurde twintig minuten voordat ze hem hadden gekalmeerd. Inmiddels was de politie gebeld, en hij werd met handboeien afgevoerd, waar de New York Post de volgende dag een foto van plaatste. En dat hielp natuurlijk voor de kijkcijfers. Het was echt een weerzinwekkend programma, dat inspeelde op de onderbuikgevoelens van de kijkers. Ze werden voyeurs, gluurden in andermans slaapkamers, en ze vonden het allemaal even fascinerend. Tammy vond het meestal misselijkmakend.

'Nou, dat was leuk,' zei ze tegen haar assistent toen ze terugkwam op haar kantoor en aan haar bureau ging zitten, nog steeds bleek weggetrokken. 'Wie selecteert die mensen, en waar halen we ze vandaan? Van de reclassering? Kunnen we die gekken niet beter van tevoren screenen voordat we ze voor de camera zetten en hun vuile was buiten hangen?' Tijdens de volgende productievergadering ging ze als een furie tekeer, en de assistent-producer verontschuldigde zich omstandig. Er was al eens eerder op de presentator geschoten, en hij had een enorme salarisverhoging gekregen vanwege het hoge risico dat hij liep.

Wat doe ik hier, vroeg ze zich af toen ze de bijeenkomst verliet en door Désirée werd opgewacht. Ze zei dat ze erg blij was met haar nieuwe garderobe, maar zou Tammy misschien kans zien om Oscar de la Renta exclusieve kleding voor haar te laten ontwerpen? Ze was weg van zijn ontwerpen. Een maand daarvoor had ze kleding gedragen van het koopjesrek bij h&m, en nu wilde ze dat Oscar de la Renta haar outfits ging ontwerpen. Ze waren allemaal geschift. 'Ik zal het proberen, Desi, maar het zou kunnen dat hij geen affiniteit heeft met het programma.' Vooral niet als de deelnemers na elke aflevering met handboeien werden afgevoerd. De dag ervoor hadden ze een minder spectaculair incident gehad, toen een vrouw haar man voor de camera's een gebroken neus had geslagen. Het was een bloederige toestand geweest, en het publiek was in luid gejuich uitgebarsten. 'Ik vond de jurk die je vandaag aanhad erg mooi.' 'Ik ook,' zei ze enthousiast. 'Die van gisteren was ook mooi, maar die zit nu onder het bloed. Ik had van tevoren alleen tegen hem gezegd dat zijn vrouw volgens mij lesbisch was. Dat had ze me trouwens zelf verteld, maar ze wilde niet dat hij het wist. Vervolgens zegt die idioot dat tegen haar, en breekt zij zijn neus terwijl de camera's draaien. Hoe kan iemand nou zo stom zijn?' concludeerde ze oprecht verbijsterd. 'Ik hoop dat ze het bloed uit mijn jurk kunnen krijgen.' Ze had net de voorwaarde aan haar contract laten toevoegen dat ze de kleding die ze op de set droeg mocht houden. Geen wonder dat ze nu kleren van een beroemde ontwerper wilde hebben. Dat zou Tammy ook wel willen, maar zij deed haar werk meestal in sweaters, jeans en gympen. Ze liep zich vaak de benen uit het lijf, dus droeg ze liever makkelijke kleren dan mooie.

'Het was inderdaad erg stom van hem,' beaamde Tammy, terwijl ze in stilte bedacht dat de psychologe zo gek was als een deur. Desondanks zorgde ze in de daaropvolgende weken voor twee nieuwe sponsors. Het programma brak inmiddels alle records, en dat was behoorlijk gênant, en Variety schreef het succes aan haar toe, wat nog veel gênanter was. Ze had gehoopt dat ze op de achtergrond zou kunnen blijven, maar helaas was dat een illusie. Steeds vaker werd ze gebeld door haar oude vrienden in LA, die haar plaagden met wat ze in New York deed.

'Ik dacht dat je terugging om voor je zus te zorgen,' zei een van hen.

'Dat is ook zo.'

'Wat is er dan gebeurd?'

'Ze zit op school, en ik verveelde me.'

'Nou, bij dat programma zul je je in elk geval niet vervelen.'

'Nee, waarschijnlijk eindig ik in de gevangenis.'

'Dat betwijfel ik. Waarschijnlijk eindig je als directeur van de hele zender. Wat spannend!'

Tot overmaat van ramp vroeg Entertainment Tonight haar kort nadat de deelnemer hun presentator had bedreigd voor een interview, en Irving wilde dat ze het deed. Ze probeerde het kort en aardig te houden, en dat was geen gemakkelijke opgaaf. En als klap op de vuurpijl vroeg de presentator haar de dag erna mee uit. Hij was vijfenvijftig, was vier keer gescheiden, had kronen op zijn tanden ter grootte van Chickiets, en lang haar waar hij in Mexico foeilelijke vlechtjes in had laten zetten. In zijn jonge jaren had hij bijrolletjes gespeeld in verschillende soaps, en hij was een bodybuilder. Van een afstand zag hij er heel behoorlijk uit, maar van dichtbij was hij een griezel. En hij was streng christelijk, waar ze het benauwd van kreeg. Zij gaf de voorkeur aan een meer bescheiden spiritualiteit, en de foldertjes over verlossing die hij haar regelmatig gaf verdwenen steevast in de prullenbak. Misschien had hij het geloof nodig omdat hij zijn leven dagelijks op het spel zette.

'Ik... eh... dat is aardig van je, Ed... maar het is een principe van me dat ik nooit uitga met de mannen waar ik mee samenwerk. Het geeft zo'n gedoe als het niet goed gaat.'

'Waarom zou het niet goed gaan? Ik ben een hartstikke leuke vent.' Hij keek haar stralend aan. Hij had zeven kinderen van zijn vier vrouwen, en die onderhield hij allemaal, wat zonder meer netjes van hem was, en als gevolg daarvan reed hij in een twintig jaar oude auto en woonde hij op de derde verdieping van een haveloos pand in de West Side. Het pistool in zijn buik had zijn financiële positie sterk verbeterd, en hij was van plan om over een maand naar een betere buurt te verhuizen. 'Het leek me leuk om na het werk een keer samen te eten. Gewoon iets eenvoudigs. Ik eet tegenwoordig strikt veganistisch.'

'Werkelijk?' Ze probeerde belangstellend te klinken, gewoon uit beleefdheid. 'Doe jij klysma's?' Elke freak die ze in LA had ontmoet zwoer erbij. Voor haar was het altijd de eerste aanwijzing dat een man niet haar type was. Ze wilde geen man die altijd een klisteerspuit bij de hand moest hebben. Dan ging ze nog liever in een klooster, en zoals het nu allemaal liep, was dat niet eens ondenkbaar. Het idee werd met het uur aantrekkelijker.

'Ik? Nee hoor. Die zijn aan de westkust populairder dan hier. Een vriend van me bij Match Point doet het een paar keer per week. Doe jij klysma's, Tammy?'

'Mij niet gezien. Ik ben verslaafd aan junkfood. Als ik van culinaire hoogstandjes wil genieten, ga ik naar McDonald's, en ik heb altijd koekjes en snoep in huis. Zo ben ik altijd geweest. Klysma's hebben voor mij totaal geen zin.'

'Wat jammer voor je.' Hij keek haar vol medelijden aan en liet zijn stem dalen. 'Heb je Jezus al gevonden, Tammy?'

Waar? Onder haar bureau? Op zolder? Nam hij haar in de maling? Moest ze Hem 'vinden'? Was Hij niet overal?

'In zekere zin wel,' antwoordde ze beleefd. 'Religie is altijd belangrijk voor me geweest, al sinds ik klein was.' Ze wist niet wat ze anders tegen hem moest zeggen, en het was in elk geval gedeeltelijk waar. Vroeger gingen ze regelmatig naar de mis, maar dat deed ze nu niet meer, al geloofde ze wel in God.

'Maar ben je christelijk?' Hij keek haar doordringend aan, en ze probeerde niet te kijken naar zijn haar, dat bovendien slecht was geverfd. In gedachten nam ze zich voor om voor hem ook een goede kapper te gaan zoeken. Ze snapte niet dat het haar nooit eerder was opgevallen hoe lelijk de kleur van zijn haar was. Waarschijnlijk kwam het door de vlechtjes. 'Ik ben katholiek,' zei ze losjes.

'Dat is niet hetzelfde. Christelijk zijn omvat veel meer. Het is een manier van denken, van zijn, van leven. Het is niet alleen maar een geloof.'

'Dat ben ik met je eens.' Ze probeerde discreet op haar horloge te kijken. Ze had over vier minuten een vergadering om een staking te voorkomen. Die mocht ze niet missen, want er stond veel op het spel. 'We moeten een andere keer verder praten. Ik heb zo een vergadering.'

'Ik begrijp het. Nou, zullen we samen gaan eten? Er zit een geweldig veganistisch restaurant in West Fourteenth Street. Kun je vanavond?'

'Ik... eh... nee... weet je nog wat ik net zei? Geen mannen met wie ik samenwerk. Daar heb ik nog nooit een uitzondering op gemaakt, en ik moet straks naar huis om voor mijn zus te zorgen.'

'Is ze ziek?' vroeg hij, onmiddellijk bezorgd.

Tammy schaamde zich diep voor wat ze ging doen, maar zo kwam ze misschien van hem af. Terwijl ze zich in stilte verontschuldigde tegenover Annie keek ze hem treurig aan. 'Ze is blind. Ik laat haar liever niet alleen.'

'O, wat naar... ik had geen idee... natuurlijk... wat lief van je dat je voor haar zorgt. Wonen jullie bij elkaar?'

'Ja. Het is dit jaar gebeurd, en ze is pas zesentwintig.' Het was schandalig om de handicap van haar zus zo schaamteloos te gebruiken, maar dit was een noodgeval. Desnoods zou ze een stervende grootmoeder hebben verzonnen.

'Ik zal voor haar bidden,' beloofde hij haar. 'En voor jou ook.'

'Bedankt, Ed,' zei ze ernstig. En ze vloog weg naar haar vergadering. Het was waarschijnlijk een ontzettend aardige man, maar hij was onaantrekkelijk en griezelig. Haar specialiteit. Ze werd alleen mee uit gevraagd door mannen zoals hij, zowel aan de west- als aan de oostkust.

Die avond vertelde ze haar zussen erover toen ze na het eten de afwas deden. Annie spoelde de borden af en zette ze in de vaatwasmachine. Sabrina had de etensbakken van de honden gecontroleerd, en vastgesteld dat Annie de honden had gevoerd. Annie zei dat Sabrina haar behandelde als Assepoester, en Sabrina onthield zich wijselijk van commentaar. De anderen lagen dubbel van het lachen over de manier waarop Tammy Ed beschreef.

'Snappen jullie wat ik bedoel? Ik word alleen door dat soort griezels mee uit gevraagd. Rare tanden, bespottelijke kapsels, veganistisch eten, en de klysma's in LA Echt waar, ik ben al in geen jaren meer met een normale man uit geweest. Ik weet zelfs niet meer hoe die eruitzien.'

'Ik eigenlijk ook niet,' bekende Candy. 'Alle mannen die ik leer kennen zijn biseksueel of homo. Ze vinden vrouwen wel leuk, maar ze vinden jongens veel leuker. Ik kom nooit meer gewone hetero's tegen.'

Annie zei niets. Ze voelde zich een muurbloempje, al sinds ze het ongeluk had gehad en Charlie het had uitgemaakt. Normaal gesproken zou ze binnen een paar maanden een nieuw vriendje hebben gehad. Nu had ze het gevoel dat ze voor altijd single zou blijven. De enige man met wie ze in maanden contact had gehad, was Baxter van school. Zijn liefdesleven was een stuk gelukkiger dan het hare. Hij had een vriend. Zij was ervan overtuigd dat ze nooit meer aan de man zou komen.

'Sabrina is de enige van ons die niet kan klagen,' merkte Candy op. 'Chris is de enige normale man die ik ken.'

'Een waar woord,' beaamde Tammy. 'Hij is normaal én leuk. Een onweerstaanbare combinatie. Als ik normale mannen ontmoet, of mannen die er in elk geval normaal uitzien, blijken het altijd hufters te zijn, of ze zijn getrouwd. Misschien moet ik een van de deelnemers van het programma strikken.' Ze vertelde hun wat er die ochtend was gebeurd, en Sabrina schudde haar hoofd. Ze vond het nog steeds onvoorstelbaar dat Tammy zo'n programma produceerde. Gezien de baan die ze had gehad, was dit echt een offer voor haar. Ze praatte er zelden over, maar ze waren zich er allemaal van bewust. Het programma waar ze nu voor werkte was het andere uiterste van het spectrum, van het sublieme naar het bespottelijke. Tammy klaagde nooit, ze vatte het heel sportief op, en ze was blij dat ze werk had gevonden. En Irving Solomon, haar baas, was een fatsoenlijke man om voor te werken.

De week erna vroeg een andere man Tammy mee uit. Deze was zeer aantrekkelijk, getrouwd, en hij bedroog zijn vrouw, maar hij legde uit dat ze een open huwelijk hadden en zijn vrouw het niet erg vond.

'Zij vindt het misschien niet erg,' zei Tammy droog, 'maar ik wel. Bedankt, maar het is niet mijn stijl.' Ze poeierde hem af, en voelde zich eerder beledigd dan gevleid. Zo voelde het altijd als getrouwde mannen iets van haar wilden, alsof ze een goedkope slet was met wie ze het leuk konden hebben, om dan terug te gaan naar hun vrouw. Als ze ooit nog een relatie kreeg, waar het steeds minder naar uitzag, wilde ze dat het haar eigen man zou zijn, niet eentje die ze had gestolen of geleend van iemand anders. Ze was net dertig geworden, maar ze was nog niet in paniek.

Voor Sabrina's vijfendertigste verjaardag waren zij en Chris een weekendje weg geweest, en hij had haar een prachtige gouden armband van Cartier gegeven die ze niet meer af had gedaan. Het ging zoals altijd goed tussen hen, al sliep hij minder vaak bij haar dan toen ze nog alleen woonde. Ze herinnerde hem er regelmatig aan dat het maar voor een jaar was, totdat Annie op eigen benen kon staan, en hij klaagde er zelden over. Het enige waar hij het af en toe moeilijk mee had, was dat Candy halfnaakt door het huis liep, zonder zich er iets van aan te trekken dat er een man in hun midden was. Zoveel mensen zagen haar bij modeshows of tijdens shoots naakt of in elk geval topless dat ze er niet eens meer bij stilstond. Maar hij vond het niet prettig. En hij kreeg soms de zenuwen van alle honden, ook al was hij nog zo dol op ze. Dat, en het gebrek aan privacy nu Tammy een kamer op dezelfde verdieping had. Soms werd het hem allemaal een beetje te veel.

Toch ontstond er onrust in huis, maar om een heel andere reden: de man met wie Candy begin november thuiskwam, na een driedaagse shoot op Hawaï. Sabrina zei dat ze over hem had gelezen. Tammy had nooit van hem gehoord, en Annie zei dat ze de rillingen van hem kreeg, maar aangezien ze hem niet kon zien, kon ze niet precies aangeven waarom. Ze zei dat hij onecht klonk, net als Leslie Thompson toen ze hun vader een appeltaart kwam brengen. Zijn stem klonk temerig en suikerzoet, zoals zij het noemde, terwijl hij foute bedoelingen had.

Hij beweerde dat hij een Italiaanse prins was, principe Marcello di Stromboli, en hij had een accent dat Sabrina gemaakt in de oren klonk, en ze waren allemaal geschokt toen hij vierenveertig bleek te zijn. Candy vertelde dat ze hem voor het eerst had ontmoet in Parijs, op een feestje van Valentino, en ze kende een ander model dat een relatie met hem had gehad, en volgens haar was hij erg leuk. Hij nam Candy mee naar alle trendy restaurants en clubs in New York, en naar een paar fantastische feesten. Ze stonden vrijwel meteen in de roddelbladen, en toen Sabrina bezorgd naar haar informeerde, zei Candy dat ze de tijd van haar leven had.

'Wees voorzichtig,' waarschuwde Sabrina haar, wetend dat ze klonk als een kloek die haar kuiken wilde beschermen. 'Die man is een rasversierder. Soms azen mannen van zijn leeftijd op jonge meisjes. Probeer te vermijden dat je met hem alleen bent en ga niet samen de stad uit of zo.'

'Ik ben niet gek!' zei Candy lachend. 'Ik ben eenentwintig. Ik woon al sinds mijn negentiende alleen. Ik ontmoet voortdurend mannen zoals hij. Soms zijn ze een stuk ouder. Nou en?'

'Waar denk jij dat hij op uit is?' vroeg Sabrina een paar dagen later aan Tammy. Ze hadden de afgelopen twee weken in W gestaan, in verschillende tabloids, en op pagina zes van de Post. Maar het viel natuurlijk niet te ontkennen dat Candy een beroemd model was, en hij behoorde tot de jetset van New York. Hij had een beroemde moeder die vroeger een bekende Italiaanse actrice was geweest. En hij had een titel. Prinsen waren zeer in trek bij de beau monde, en hun zonden werden door de vingers gezien. Hij was diverse keren bij hen geweest om Candy op te halen, en hij behandelde haar zussen als de dienstmeiden die de deur opendeden. Tegen Annie praatte hij niet eens, aangezien ze niet kon zien hoe razend knap hij was. En hij was inderdaad opmerkelijk aantrekkelijk, en hij zag er aristocratisch uit in zijn op maat gemaakte Europese kleding. Hij droeg schitterende Italiaanse pakken, gesteven overhemden, manchetknopen met saffieren en een gouden zegelring met het wapen van zijn familie, en zijn schoenen werden door John Lobb op maat gemaakt. Met Candy aan zijn arm zag hij eruit als een filmster, net als zij. Ze waren een oogverblindend mooi stel.

'Je denkt toch niet dat het serieus is?' vroeg Sabrina op een avond in paniek aan Tammy, nadat hij Candy had opgehaald in een zwarte Bentley limousine die hij voor de avond had gehuurd. Candy had gekozen voor een zilvergrijze satijnen avondjurk met zilverkleurige, hooggehakte schoenen. Ze zag eruit als een jonge koningin.

'Natuurlijk niet,' zei Tammy schouderophalend. 'In de filmbusiness zie ik de hele tijd mannen zoals hij. Ze versieren beroemde actrices en supermodellen zoals Candy. Zo strelen narcisten zoals hij hun eigen ego. Voor hem is Candy net zo onbelangrijk als zijn schoenveters.'

'Ze vertelde dat hij haar volgende week in Parijs wil ontmoeten, als ze daar is voor een reportage.'

'Dat kan best, maar het gaat heus niet lang duren. Hij vindt iemand die belangrijker en beroemder is. Dat soort types komen en gaan.'

'Ik hoop dat hij snel gaat. Die man heeft iets waar ik de zenuwen van krijg. Candy is zo onervaren. Ze is dan misschien een van de meest veelgevraagde modellen ter wereld, maar ondanks alle glamour is ze eigenlijk nog een kind.'

'Dat is waar,' beaamde Tammy. 'Maar ze heeft ons, en dat weet hij ook. Hij weet dat we een oogje in het zeil houden.' 'Ik denk niet dat hij zich ook maar iets van ons aantrekt,' zei Sabrina. 'Hij is een stuk gladder dan wij. En we betekenen niets in zijn wereld.'

'Candy kan het heus wel aan,' zei Tammy vol vertrouwen. 'Het is echt niet de eerste keer dat ze met een man zoals hij omgaat.'

'Voor mij anders wel,' zei Sabrina met een spottend glimlachje. Chris was volkomen anders dan de Italiaanse prins, en een veel beter mens. Chris was betrouwbaar en integer, en Sabrina voelde intuïtief aan dat Marcello geen van beide was. Het lag er duimendik bovenop. Maar Candy vond hem opwindend, en ze was het niet met haar zussen eens dat hij veel te oud was.

Toen ze terugkwam uit Parijs, vertelde ze dat ze een geweldige tijd hadden gehad. Hij had haar meegenomen naar allerlei feesten, waaronder een bal in Versailles, en haar aan heel Parijs voorgesteld. Iedereen die hij kende had een titel. Ze had het veel erger te pakken dan Sabrina lief was, en ze was ook weer afgevallen. Toen Sabrina er een opmerking over maakte, zei Candy dat ze in Parijs heel hard had gewerkt. Toch belde Sabrina haar psychiater. Ze ging niet op Sabrina's verhaal in, maar bedankte haar wel voor het bellen.

De week erna was het Thanksgiving, en ze gingen met z'n allen naar hun vader in Connecticut. Hij was ook magerder geworden. Tammy informeerde bezorgd of het wel goed met hem ging. Hij zei van wel, maar hij was erg stil en duidelijk eenzaam, dus dolblij dat zijn dochters er waren.

Dat weekend zochten ze op zijn voorstel de spullen van hun moeder uit. Ze kozen de kleren die ze graag wilden hebben, en de rest zou hij weggeven. Het was geen gemakkelijke taak, maar hij vond het kennelijk belangrijk het achter de rug te hebben. Ze hielpen Annie een keuze te maken door de kleren te beschrijven. Vooral haar moeders kasjmier truien in zachte pasteltinten had ze altijd mooi gevonden, en ze stonden haar beeldig. Ze had dezelfde kleur haar als haar moeder.

'Hoe zie ik eruit?' vroeg ze toen ze een van de truien had aangetrokken. 'Lijk ik op mama?'

Tammy had tranen in haar ogen gekregen. 'Ja, heel erg.' En Tammy leek ook op haar, hoewel haar rode haar feller van kleur was en veel langer. Er was een duidelijke gelijkenis tussen hun moeder en deze twee dochters.

Het was een heerlijk rustig weekend, en ze hadden geen plannen om de deur uit te gaan. De meisjes maakten een kalkoen met alles erop en eraan, en ze vonden het leuk om de vulling en verschillende groentegerechten te maken. Annie hielp ook.

Chris was op Thanksgiving Day gekomen, en daarna doorgegaan naar Vermont, waar hij ging skiën met vrienden. Sabrina koos ervoor om thuis te blijven. Het was een familieweekend, en dat was belangrijk voor hen, vooral dit jaar. Zaterdag vond Tammy bij toeval een paar damesgympen in de bijkeuken, waar haar moeder vroeger altijd bloemen schikte. Het was een maat negenendertig, en hun moeder had zesendertig gedragen. En ze waren niet van een van de meiden. En ook de hulp had kleine voeten.

'Van wie zijn deze schoenen, pap?' vroeg Tammy nadat ze de hele dag bezig waren geweest met het sorteren van hun moeders kleren. 'Ze zijn niet van mama.'

'Weet je het zeker?' zei hij vaag.

Tammy lachte. 'Ik kan me niet voorstellen dat haar voeten opeens drie maten waren gegroeid. Zal ik ze weggooien?'

'Waarom laat je ze niet gewoon staan waar je ze hebt gevonden? Misschien heeft iemand ze hier vergeten.' Hij was iets aan het repareren toen ze het hem vroeg, en hij had zijn rug naar haar toegedraaid zodat ze zijn gezicht niet kon zien. 'Wie dan?' vroeg ze nieuwsgierig, en toen kwam er opeens iets bij haar op. 'Je hebt toch geen vriendin, hè, pap?'

Hij draaide zich om alsof ze op hem had geschoten en keek haar fel aan. 'Waarom vraag je dat?'

'Ik vroeg het me gewoon af doordat ik die schoenen vond.' Hij had natuurlijk het volste recht om uit te gaan met welke vrouw hij maar wilde. Hij was een vrij man, maar zij vond het eigenlijk te snel. Hun moeder was op een week na vijf maanden dood.

'Een paar weken geleden hebben vrienden van me hier geluncht. Misschien heeft een van hen ze hier laten staan. Ik zal haar bellen.' Hij had geen antwoord gegeven op haar vraag, maar ze wilde zich niet met zijn leven bemoeien. Ze hoopte alleen dat het niet Leslie Thompson was. Ze was dat weekend geen taarten komen brengen, en niets in huis wees op de aanwezigheid van een vrouw. Onderweg naar huis vertelde ze het haar zussen in de auto. Ze waren zondagochtend vroeg vertrokken om de files te vermijden.

'Hou toch op hem te bespioneren,' berispte Candy haar. 'Hij heeft het recht om te doen wat hij wil. Hij is een volwassen man.'

'Ik zou het vreselijk vinden als hij in de klauwen van een of andere gewiekste tante valt omdat hij eenzaam is zonder mama. Dat komt voor, weet je,' zei Sabrina oprecht bezorgd. Hij was op dit moment zo kwetsbaar, nog steeds. In de zomer had hij zijn dochters tenminste in huis gehad, maar nu hadden ze nauwelijks de tijd om hem op te zoeken. Het was voor hen allemaal een gezellige Thanksgiving geweest, ondanks het gemis van hun moeder. De feestdagen brachten zoveel herinneringen boven.

'Volgens mij is papa veel te slim voor iemand die op zijn geld uit is,' stelde Tammy de anderen gerust. Ze had vertrouwen in zijn gezonde verstand.

Zodra ze thuis waren, kleedde Candy zich om.

Tammy keek haar verbaasd aan. 'Waar ga jij naartoe?'

'Marcello heeft me uitgenodigd voor een feest.' Glimlachend noemde ze een aantal beroemdheden over wie Tammy regelmatig had gelezen in de kranten.

'Je leidt een erg flitsend leven, prinses,' plaagde Tammy haar. 'Ik ben nog geen prinses,' plaagde ze terug. Maar met Marcello voelde ze zich er wel een, en ze vertelde het niet aan haar zussen, maar hij was geweldig in bed. Ze hadden een paar keer xtc gebruikt, en dat maakte de seks nog opwindender. Ze wist dat hij af en toe coke snoof, en hoewel hij het eigenlijk niet nodig had, gebruikte hij Viagra om langer stijf te blijven, zodat hij de hele nacht met haar kon vrijen. Hij had een verpletterend effect op vrouwen, en ze begon te denken dat ze verliefd op hem was. Hij maakte toespelingen op trouwen. Ze was natuurlijk nog te jong, maar over een paar jaar... misschien... Hij zei dat hij kinderen van haar wilde. Maar op dit moment was het leuker om gewoon seks te hebben. Ze was van plan om die nacht bij hem te blijven slapen, en liet dat langs haar neus weg vallen toen ze naar de deur liep. Ze ging eerst naar zijn appartement om een tasje met spullen te brengen. Ze vroeg zich af of het ervan zou komen om naar het feest te gaan. Soms kwamen ze niet eens de deur uit en eindigden ze in bed, of op de vloer. Dat vond ze helemaal niet erg.

'Ik kom vanavond misschien niet thuis,' mompelde ze vaag over haar schouder, al halverwege de deur.

'Hé, wacht eens even...' zei Sabrina. 'Wat zei je? Waar ga je dan slapen?'

'Bij Marcello,' zei Candy zorgeloos. Ze was eenentwintig, al twee jaar het huis uit, en haar zussen hadden niet het recht om haar te vertellen wat ze wel en niet mocht doen, en dat wist ze. En zij wisten het ook.

'Wees voorzichtig,' zei Sabrina, en ze liep naar haar toe om haar een kus te geven. 'Waar woont hij?'

'Hij heeft een appartement op East Seventy-ninth. Hij heeft schitterende kunst.' Sabrina wilde zeggen dat mooie kunst hem nog geen leuke man maakte, maar dat deed ze niet. Candy droeg een ultrakort zwartleren minirokje en zwarte laarzen met hoge hakken die tot halverwege haar dijen kwamen. Ze zag eruit om te stelen met een strakke zwarte trui en een grijs nertsjasje.

'Je ziet er fantastisch uit,' zei Sabrina met een glimlach. Ze was zo'n mooi meisje. 'Waar op East Seventy-ninth Street? Als er iets gebeurt, is het prettig om te weten waar je bent. En mobieltjes doen het niet altijd.'

'Er gebeurt heus niets.' Het ergerde haar dat Sabrina haar als een klein kind behandelde, maar dit keer zei ze er niets van. 'Op nummer 141. En waag het niet langs te komen!' 'Natuurlijk niet,' beloofde Sabrina, en Candy vertrok.

Chris kwam terug van zijn skiweekend, en ze gingen naar haar kamer om te praten en te knuffelen en naar een film te kijken op televisie. Hij sliep die nacht bij haar, en Tammy sliep in Candy's kamer, zodat ze de verdieping voor hen alleen hadden. Ze stak haar hoofd nog even om de hoek van Annies deur voordat ze naar bed ging. Annie deed huiswerk in braille.

'Hoe gaat het?'

'Gaat wel.' Ze zei het op gefrustreerde toon, maar ze deed in elk geval haar best. Al met al ging het eigenlijk heel goed met haar, en ze waren het er allemaal over eens dat het een leuk weekend was geweest, zelfs zonder hun moeder.

Hoofdstuk 21

De maandag na Thanksgiving ging het leven weer zijn gewone gangetje. Sabrina en Chris gingen tegelijk naar hun werk, en Tammy moest zich haasten om op tijd te zijn voor een vergadering. En Annie ging met een taxi naar school. Ze was van plan om binnenkort met de bus te gaan, maar daar was ze nog niet aan toe. Ze zat nu drie maanden op de Parker School. Die dag was het allemaal nog wat lastiger, want het had die nacht gesneeuwd en daardoor was het spekglad op de stoep voor de school. Dit keer gleed ze uit over een bevroren plas en kwam ze op haar achterwerk terecht in plaats van op haar knieën. Maar in tegenstelling tot de eerste keer, toen ze bijna in tranen was geweest, begon ze nu te lachen.

Ze had net goeiemorgen gezegd tegen Baxter, die de plof had gehoord toen ze viel.

'Wat doe jij nou?' vroeg hij verwonderd. Ze lachte, en haar stem klonk van dichter bij de grond.

'Ik zit op mijn gat. Ik ben gevallen.'

'Alweer? Wat ben je toch een kluns.' Ze lachten allebei, en iemand hielp haar met een stevige, sterke hand overeind.

'Sleeën voor de school is niet toegestaan, Miss Adams,' plaagde een stem haar, een stem die ze niet meteen herkende. 'Dat doe je maar in Central Park.' Toen ze weer stond, besefte ze dat het zitvlak van haar spijkerbroek nat was. En ze had geen droge kleren bij zich. En toen herkende ze de stem. Het was Brad Parker, het hoofd van de school. Ze had hem sinds die eerste dag niet meer gesproken.

Baxter hoorde hem met haar praten, en ze waren laat, dus zei hij tegen Annie dat hij haar in de klas zou zien en dat ze moest opschieten.

'Dus jullie zijn vrienden,' concludeerde Brad, en hij gaf haar een arm om haar over de gladde stoep naar binnen te helpen. Er gebeurden altijd ongelukjes voor de school als het had gesneeuwd, zelfs als ze zorgvuldig veegden.

'Baxter is een leuke jongen,' zei ze tegen hem. 'We zijn allebei kunstenaars, en we hebben allebei dit jaar een ongeluk gehad. We hebben veel met elkaar gemeen.'

'Mijn moeder was artieste,' vertelde Brad. 'Schilderen was een hobby van haar. En ze was ballerina bij het ballet van Parijs. Ze kreeg op haar twintigste een ongeluk, en dat maakte een einde aan beide carrières. Toch heeft ze heel bijzondere dingen gedaan.'

'Wat dan?' vroeg Annie beleefd. Het was verbijsterend hoeveel levens er door ongelukken werden verwoest. Ze had er op school heel wat verhalen over gehoord, ook van een aantal kunstenaars. Met achthonderd leerlingen waren er ontelbare verhalen en mensen van allerlei pluimage.

'Ze gaf dansles. En ze was heel erg goed. Ze leerde mijn vader kennen toen ze dertig was, maar ze bleef lesgeven nadat ze met hem was getrouwd. Ze was een ontzettend strenge juf,' zei hij lachend. 'Mijn vader was vanaf zijn geboorte blind geweest, en zelfs hem heeft ze leren dansen. Ze had altijd een school als deze willen beginnen. Ik heb het voor haar gedaan na haar overlijden. We geven hier ook dansles. Zowel ballroom als ballet. Probeer het maar eens. Je vindt het vast leuk.'

'Niet als je niet kunt zien,' zei Annie nors.

'De mensen die de lessen volgen zijn er allemaal enthousiast over,' zei hij zonder zich uit het veld te laten slaan. Hij zag dat ze het natte zitvlak van haar broek aanraakte. Ze was kletsnat van haar val en vroeg zich af of ze niet beter naar huis kon gaan. 'We hebben een kast met kleren voor dit soort ongelukjes. Weet je waar die is?' Ze schudde haar hoofd. 'Ik breng je wel. Je kunt niet de hele dag in een natte broek rondlopen.' Hij had een vriendelijke, prettige stem, en zo te horen had hij gevoel voor humor. Er klonk altijd een lach door in zijn woorden. Hij klonk blij, vond ze, en erg aardig. Op een vaderlijke manier. Ze vroeg zich af hoe oud hij was. Ze had het gevoel dat hij niet meer heel jong was, maar ze kon het hem moeilijk vragen.

Hij nam haar mee naar boven, waar een kamertje was met rekken kleren. De school gaf kleren weg aan leerlingen met een beurs, of ze werden voor dit soort ongelukjes gebruikt. Hij bekeek haar aandachtig en gaf haar toen een spijkerbroek aan. 'Volgens mij moet deze broek passen. Er is een paskamer in de hoek, met een gordijn. Ik wacht wel op je. Als hij niet past, zijn er een paar andere.' Ze voelde zich een beetje opgelaten toen ze de broek paste. Hij was iets te groot maar wel droog. Toen ze uit het pashokje kwam, zag ze er een beetje uit als een weesmeisje, en hij begon te lachen.

'Mag ik de pijpen een eindje oprollen? Straks struikel je nog over je eigen broek.'

'Graag,' zei ze, nog steeds opgelaten. Hij rolde de pijpen op tot boven haar enkels. 'Bedankt. Je hebt gelijk. Mijn eigen broek is drijfnat. Ik wilde in de lunchpauze naar huis gaan om droge kleren aan te trekken.'

'Dan zou je al kou hebben gevat.'

'Je klinkt net als mijn zus,' zei ze lachend. 'Ze is altijd bang dat ik me pijn doe, dat ik val, of dat ik ziek word. Ze gedraagt zich als een moeder.'

'Dat is toch niet zo erg. We hebben allemaal wel eens een moeder nodig. Ik mis de mijne nog steeds, en ze is al bijna twintig jaar dood.'

'Ik heb mijn moeder in juli verloren,' zei Annie heel zacht. 'Wat naar voor je,' zei hij, en hij klonk oprecht. 'Dat moet heel moeilijk voor je zijn.'

'Ja, nog steeds,' gaf ze eerlijk toe. Kerstmis zou dit jaar heel zwaar worden. Ze was blij dat Thanksgiving achter de rug was. Maar ze zagen allemaal op tegen Kerstmis zonder hun moeder. Ze hadden het erover gehad toen ze haar kleren uitzochten.

'Ik heb mijn beide ouders tegelijk verloren,' zei hij terwijl hij samen met haar de kamer verliet en naar haar lokaal liep. 'Bij een vliegtuigongeluk. Je wordt heel snel volwassen als er niemand meer is tussen jou en het hiernamaals.'

'Zo heb ik het nooit bekeken,' zei ze peinzend. 'Misschien heb je gelijk. Maar ik heb mijn vader nog.' Ze waren inmiddels bij haar lokaal. Ze had die ochtend braille, en 's middags kregen ze kookles. Ze zouden gehaktbrood gaan maken, wat ze niet lekker vond, maar Baxter zat in dezelfde groep en ze hadden altijd de grootste lol. Ze kon inmiddels perfecte cakejes maken, en kip. Die had ze thuis allebei gemaakt, en haar zussen hadden ervan gesmuld. 'Bedankt voor de broek. Ik breng hem morgen terug.'

'Het heeft geen haast,' zei hij vriendelijk. 'Veel plezier vandaag, Annie. En braaf zijn in de zandbak, hoor,' voegde hij eraan toe, en ze lachte. Voor hem was dit makkelijker dan voor haar. Hij kon zien hoe ze eruitzag, en zij kon hem niet zien. Maar hij had een prettige stem.

Ze liep op haar tenen naar haar plaats, en Baxter plaagde haar genadeloos. 'Dus het hoofd van de school draagt je boeken voor je, hè?'

'Hou je mond,' zei ze grinnikend. 'Hij heeft me een droge broek gegeven.'

'Heeft hij je geholpen bij het aantrekken?'

'Hou op! Nee. Hij heeft de pijpen opgerold.'

Baxter proestte in zijn vuistje, en hij bleef haar de hele ochtend op de hak nemen. 'Ik heb gehoord dat hij erg leuk is.' 'Volgens mij is hij oud,' zei Annie nuchter. Brad Parker had niet met haar geflirt. Hij was gewoon behulpzaam, zoals van het schoolhoofd te verwachten was. 'Bovendien heb jij geen vinger uitgestoken om me te helpen toen ik viel.'

'Logisch,' protesteerde Baxter. 'Ik ben blind, sukkel.'

'Ik ben geen sukkel!' Ze waren net kinderen van twaalf. De docent riep hen tot de orde.

Een tijdje later voegde Baxter eraan toe: 'Volgens mij is hij acht- of negenendertig.'

'Wie?' Ze concentreerde zich op haar braille-huiswerk, en tot haar ergernis bleek ze bijna de helft fout te hebben. Het was moeilijker dan ze had gedacht.

'Mr. Parker. Volgens mij is hij negenendertig.'

'Hoe weet jij dat nou?' vroeg ze verbaasd.

'Ik weet alles. Gescheiden, geen kinderen.'

'En? Wat bedoel je daar nou mee?'

'Misschien heeft hij wel een oogje op je. Jij kunt hem niet zien, maar hij jou wel. En drie mensen hebben me verteld dat je beeldschoon bent.'

'Ze liegen dat ze barsten. Ik heb drie koppen, elk met een dubbele onderkin. En nee, hij maakte geen avances. Hij was gewoon aardig.'

'Gewoon aardig bestaat niet tussen mannen en vrouwen. Je vindt iemand leuk of je vindt iemand niet leuk. Misschien vindt hij je leuk.'

'Het maakt niet uit,' zei Annie praktisch. 'Negenendertig is te oud. Ik ben pas zesentwintig.'

'Dat is waar,' gaf Baxter toe. 'Je heb gelijk, hij is te oud.' En vervolgens bogen ze zich weer over hun werk.

Toen Annie die avond thuiskwam van school, waren haar beide oudere zussen er nog niet, en Candy evenmin. Mrs. Shibata stond op het punt om weg te gaan. Annie gaf de honden eten en begon aan haar huiswerk. Ze was nog druk bezig toen Tammy om zeven uur thuiskwam. Ze slaakte een diepe zucht van vermoeidheid toen ze de voordeur dichtdeed, en ze trok haar laarzen uit. Toen ze Annie zag, vroeg ze hoe haar dag was geweest.

'Heel goed.' Ze vertelde haar niet dat ze was gevallen. Ze wilde haar niet nodeloos ongerust maken, want ze wist dat haar zussen altijd bang waren dat ze op haar hoofd zou vallen. Na de hersenchirurgie van vijf maanden geleden zou dat gevaarlijk kunnen zijn. Gelukkig was ze alleen op haar billen gevallen.

Een halfuur later kwam Sabrina thuis en ze vroeg of iemand Candy had gezien. Ze had haar die middag herhaaldelijk geprobeerd te bellen op haar mobieltje en telkens meteen de voicemail gekregen.

'Ze zal wel aan het werk zijn,' concludeerde Tammy nuchter terwijl ze aan het eten begon. Ze was geen baby meer, al behandelden ze haar wel zo, en haar carrière was indrukwekkend. 'Heeft ze jou verteld wat ze vandaag zou gaan doen?' vroeg ze aan Annie, die haar hoofd schudde. Toen wist ze het weer. 'Er zouden vanmiddag foto's worden gemaakt voor een of andere reclame. Ze zou vanochtend thuiskomen om haar portfolio en haar spullen op te halen.' Ze had altijd een grote tas met make-up en andere spullen bij zich als ze naar haar werk ging.

'O ja?' vroeg Sabrina, maar ze waren die ochtend geen van allen thuis geweest. 'Ik ga wel even kijken.'

Sabrina liep met twee treden tegelijk de trap op naar Candy's kamer. De portfolio en haar tas met make-up, een reusachtige Hermès van donkerrood krokodillenleer, stonden er nog. Soms stopte ze Zoe er ook in. Maar Zoe was de hele dag thuis geweest met de andere honden. Ze kreeg een wee gevoel vanbinnen bij het zien van de portfolio en Candy's tas. Ze vroeg zich af of ze Candy's bureau kon bellen om te vragen of ze die middag had gewerkt, maar ze wilde niet voor politieagent spelen. Candy zou woedend worden als ze dat deed, zelfs al had ze de beste bedoelingen. Maar intussen maakte ze zich grote zorgen over haar kleine zusje.

'En?' vroeg Tammy toen Sabrina terugkwam in de keuken. 'Al haar spullen staan er nog,' zei ze somber.

Ze probeerden haar na het eten een paar keer te bellen, maar ze kregen weer de voicemail. Haar mobieltje stond duidelijk uit. Sabrina wilde dat ze haar Marcello's telefoonnummer had gevraagd, maar ze had alleen zijn adres, en ze kon moeilijk langsgaan om te vragen waar haar zus was. Candy zou haar vermoorden. Hij woonde tenminste wel in een nette buurt, al zei dat niet veel. Om middernacht hadden ze nog steeds niets van haar gehoord. Tammy en Sabrina waren nog op, en Annie was naar bed gegaan.

'Ik ben blij dat ik geen ouder ben,' zei Sabrina met een grafstem tegen Tammy. 'Ik vreet me op van de zorgen.' Tammy wilde het niet toegeven, maar ook zij begon zich zorgen te maken. Het was niets voor Candy om zomaar te verdwijnen en niets te laten horen. Ze wisten niet wat ze moesten doen. En toen bedacht Tammy dat het modellenbureau een noodnummer had dat dag en nacht bereikbaar was, voor modellen die problemen hadden. Sommige meisjes kwamen uit andere steden of van het platteland, en die hadden vaak hulp of advies nodig. Tammy zocht het nummer op in Candy's adresboekje en belde op. Ze vroeg de vrouw die ze aan de telefoon kreeg of ze doorverbonden kon worden met de directrice van het bureau. Twee minuten later kreeg ze een slaperige stem aan de lijn. Het was Marlene Weissman in eigen persoon.

Tammy verontschuldigde zich vanwege het late uur, en legde uit dat ze zich zorgen maakten om hun zus, Candy Adams. Ze was de avond daarvoor uitgegaan met een vriend, en ze was niet thuisgekomen en had ook niets van zich laten horen.

Marlene Weissman klonk direct bezorgd. 'Ze had vandaag een shoot en ze is niet op komen dagen. Dat is nog nooit gebeurd. Met wie ging ze gisteravond uit?'

'De man met wie ze verkering heeft, een of andere Italiaanse prins, Marcello di Stromboli. Hij is een stuk ouder dan zij. Ze zouden naar een feest op Fifth Avenue gaan.'

Marlene was inmiddels klaarwakker. Ze praatte snel en kordaat. 'Die man is een bedrieger en hij verzint ze waar je bij staat. Hij heeft geld, en hij kickt op modellen. Hij is met justitie in aanraking geweest, en hij heeft twee van mijn meisjes mishandeld. Ik had geen idee dat Candy nog steeds iets met hem had, anders had ik er wat van gezegd. Meestal heeft hij het op jongere meisjes gemunt.'

'Ze hebben een paar keer in de kranten gestaan.' Tammy had het gevoel dat ze niet meer op haar benen kon staan.

'Ik weet het. Ik dacht alleen dat hij inmiddels weer iemand anders had. Hij gaat altijd van de een naar de ander. Weet je waar hij woont?'

'Ze heeft ons zijn adres gegeven.' Ze las het op.

'We moeten erheen. Het kan heel goed zijn dat hij haar vasthoudt, gedrogeerd of erger. Ik zie jullie over twintig minuten bij zijn huis. Heb je een vriend of een man?' vroeg ze zakelijk.

'Mijn zus heeft een vriend,' zei Tammy.

'Neem hem mee. Als hij ons niet binnen wil laten, bellen we de politie. Die man deugt voor geen cent.' Candy's zussen zagen al hun bange vermoedens bevestigd. Wat waren ze blij dat ze haar hadden gebeld.

Sabrina belde Chris uit bed en legde uit wat er was gebeurd, en hij beloofde hen over tien minuten op te halen in een taxi. Tammy twijfelde of ze Annie wakker moesten maken om te vertellen dat ze weggingen. Ze lag heerlijk te slapen, en er was geen reden om te denken dat ze wakker zou worden. De twee vrouwen trokken dikke jassen en laarzen aan. Het sneeuwde hard toen Chris hen ophaalde, en hij zei dat hij van geluk mocht spreken dat hij op een nacht als deze om halfeen nog een taxi had kunnen krijgen. Tien minuten later waren ze bij Marcello's appartement, en glibberend en glijdend over de gladde stoep bereikten ze de deur. Marlene was er al, gekleed in een nertsjas en een spijkerbroek. Ze was een aantrekkelijke vrouw van achter in de vijftig, met grijs haar en een zwoele stem.

Ze richtte zich op autoritaire toon tot de portier, en vertelde dat de prins hen verwachtte, dus hij hoefde hem niet te waarschuwen. Ze was zo intimiderend dat de portier precies deed wat ze zei en aangespoord door een biljet van honderd dollar liet hij hen alle vier binnen. Hij vertelde hun dat ze in appartement 5E moesten zijn. Zwijgend stonden ze in de lift naar boven, en Tammy keek met haar hart bonzend in haar keel naar de oudere vrouw, met haar elegante chignon en nerts. 'Dit bevalt me helemaal niet,' zei ze zacht, en de anderen knikten.

'We zijn op van de zenuwen,' antwoordde Sabrina, die Chris' hand stevig vasthield. Hij zag er nog steeds slaperig uit, en wist eigenlijk niet goed wat er aan de hand was of wat ze hoopten te vinden. Als Candy hier was, redeneerde hij, dan was dat omdat ze het zelf wilde, en ze zou ongetwijfeld woedend zijn op de vier indringers die haar kwamen redden. Vooral als ze niet gered wilde worden. Wat er ook ging gebeuren, het zou beslist geen gezellig bezoekje worden.

Even later stonden ze voor de deur van appartement 5E, en Chris schrok zich een hoedje toen Marlene tegen hem fluisterde dat hij moest zeggen dat hij van de politie was. Ontzet keek hij haar aan. Dit geintje kon wel eens slecht aflopen.

'Ik ben advocaat. Het lijkt me geen goed idee als ik me voor een politieagent uitgeef,' fluisterde hij. 'Dat is strafbaar.'

'Wat hij doet is pas écht strafbaar. Doe het nou maar gewoon,' siste ze streng, en hij deed gelaten wat Marlene hem vroeg, belde aan, en wachtte op geluiden aan de andere kant van de deur. Tammy en Sabrina waren haar enorm dankbaar, en Chris ook.

'Doe open. Politie,' blafte Chris overtuigend. Er klonken voetstappen, en na een lange aarzeling hoorden ze het geluid van een grendel die werd opengeschoven. Hij hield de ketting erop toen hij de deur opendeed, en Chris raakte nu pas echt op dreef. 'Doe open, zei ik,' zei hij bars. 'Ik heb een arrestatiebevel.' Sabrina zette grote ogen op toen ze Chris het hoorde zeggen. Misschien ging dit wel een beetje ver.

'Arrestatie waarvoor?' Het was Marcello, en hij klonk slaperig.

'Ontvoering en wederrechtelijke vrijheidsberoving. En we vermoeden dat u vanaf dit adres drugs dealt.' De vrouwen stonden naast de deur, zodat Marcello hen niet kon zien.

'Wat een bespottelijk verhaal,' brieste Marcello terwijl hij de ketting losmaakte. 'En wie zou ik dan hebben ontvoerd, agent?' Hij had niet om een penning of legitimatie gevraagd, waarschijnlijk omdat Chris er in zijn donkere jas en spijkerbroek ontzagwekkend uitzag. Hij was een stevig gebouwde man en hij had een topconditie, en hij kon zeer autoritair overkomen als hij dat wilde. En dat wilde hij, al dacht hij nog steeds dat ze allemaal zwaar overdreven. Maar hij deed dit voor Sabrina. Intussen zwaaide de deur wijd open. Chris deed een stap naar binnen zodat hij de deur niet meer dicht kon doen, en hij torende boven Marcello uit, met minstens twintig kilo en een hoop spierballen in zijn voordeel.

Marlene liep langs hem heen en wond er geen doekjes om. 'De vorige keer heb ik geen aanklacht tegen je ingediend omdat het meisje pas zeventien was en zij de stress niet aankon. Dit meisje is heel goed in staat om aangifte te doen, en datzelfde geldt voor mij. Waar is ze?'

'Waar is wie?' Hij was bleek geworden, en het was duidelijk dat hij Marlene kende en haatte.

'Hou hem vast,' droeg Marlene Chris op, en ze beende het appartement binnen alsof het van haar was.

'Ik doe aangifte tegen jóu!' krijste hij tegen haar. 'Dit is huisvredebreuk!'

'Je hebt ons zelf binnengelaten,' zei ze laconiek vanuit de gang. Hij deed alsof Tammy en Sabrina lucht waren, en Chris hield hem scherp in de gaten toen hij achter Marlene aan rende. Het was al te laat. Ze had op goed geluk een deur opengedaan, de deur van de slaapkamer, en ze trof Candy bewusteloos aan, met tape over haar mond, en haar armen en benen vastgebonden aan de spijlen van een groot bed. Ze bewoog niet. Marcello raakte totaal in paniek toen de anderen achter Marlene aan de kamer binnenkwamen. Candy was naakt en bewusteloos, haar benen waren wijd gespreid, en haar lichaam was overdekt met blauwe plekken. Haar beide zussen gilden, en Chris greep Marcello beet en drukte hem met een woest gebaar tegen de muur.

'Klootzak,' zei hij met opeengeklemde kaken, en hij gaf hem een harde zet. 'Ik zweer het je, als je haar hebt vermoord, ben je er geweest.'

Sabrina hielp Marlene snikkend om haar los te maken. Uit niets bleek dat Candy weer begon bij te komen, maar Marlene legde haar vingers in haar hals en stelde vast dat ze nog leefde. Haar hoofd zakte omlaag op haar borst toen ze haar losmaakten, en ze bedekten haar met een laken. Tammy belde met trillende handen 911 en probeerde te beschrijven wat ze hadden aangetroffen. Er zou over vijf minuten een ambulance zijn.

'Bel de politie,' zei Chris tegen Tammy, terwijl hij Marcello in een ijzeren greep tegen de muur gedrukt hield.

'De politie is ook onderweg,' zei Tammy met verstikte stem. Candy lag er nog steeds levenloos bij, en Marlene zei zacht dat ze was gedrogeerd. Uiteindelijk had hij haar misschien vermoord, maar gelukkig leefde ze nog. 'Zijn vorige slachtoffer was er erger aan toe dan Candy. Hij had haar in elkaar geslagen,' zei Marlene, kennelijk met de bedoeling hen gerust te stellen, maar het hielp niet.

Er klonken sirenes op straat, en even later waren er agenten en ziekenbroeders in de kamer. Ze onderzochten Candy, legden een infuus aan, deden haar een zuurstofmasker op, legden haar op een brancard en reden haar de kamer uit, met haar beide zussen erachteraan. De politie deed Marcello handboeien om, en Marlene en Chris beschreven het tafereel dat ze hadden aangetroffen. Ze verlieten het appartement, gevolgd door Marlene en Chris. Hij zei op gedempte toon dat hij geen idee had gehad dat ze dit zouden aantreffen. Marlene was er bang voor geweest, al had ze gehoopt dat ze zich vergiste.

De meisjes waren mee in de ambulance, en Marcello werd in de politieauto gezet en afgevoerd. Candy werd naar het Columbia Presbyterian Hospital gebracht, en Marlene en Chris gingen er met een taxi naartoe.

De toestand in het ziekenhuis was grimmig - kogelwonden, twee mensen met steekwonden, een man die net was overleden aan een hartaanval. Candy werd met grote spoed naar het traumacentrum gebracht, en de anderen bleven in de wachtkamer. Na wat ze die zomer met hun moeder en Annie hadden meegemaakt, was dit een pijnlijk déjà vu voor Tammy en Sabrina.

Maar dit keer had de dokter die met hen kwam praten beter nieuws dan ze hadden gevreesd, al was het niet goed. Zoals ze waarschijnlijk hadden verwacht, was ze verkracht. De blauwe plekken waren oppervlakkig, er was niets gebroken, en ze was zwaar gedrogeerd. Ze zeiden dat het zeker vierentwintig uur zou duren voordat ze weer bij bewustzijn zou komen, en dan konden ze haar mee naar huis nemen. Ze hadden foto's gemaakt van de kneuzingen voor het politiedossier. Maar er was geen blijvend lichamelijk letsel te verwachten, alleen een emotioneel trauma, en dat zou aanzienlijk zijn. Het enige goede nieuws was dat de dokter vermoedde dat ze gedurende het meeste wat haar was aangedaan bewusteloos was geweest, zodat ze er geen herinneringen aan zou hebben. Een geluk bij een ongeluk.

De beide zussen waren in tranen terwijl ze luisterden, net als Marlene, en Chris had een gezicht als een donderwolk. Hij wilde Marcello het liefst vermoorden voor wat hij zo'n leuke meid als Candy had aangedaan.

'Je hebt geen idee hoeveel modellen dit overkomt,' zei Marlene somber. 'Meestal zijn het piepjonge meisjes die zichzelf niet kunnen beschermen.'

'Candy vond hem het einde,' zei Tammy terwijl ze de tranen uit haar ogen veegde.

De politie had laten weten dat ze hen de volgende ochtend allemaal wilden spreken. Tammy bood aan om bij Candy te blijven, zodat Chris en Sabrina naar huis konden om bij Annie te zijn, en Marlene wilde ook blijven. Tammy verzekerde haar dat het niet nodig was, maar ze hield voet bij stuk, en ze zaten de hele nacht elk aan een kant van Candy's bed, zachtjes pratend over alle kwaad in de wereld terwijl Candy sliep.

Om tien uur de volgende ochtend bewoog Candy zich voor het eerst. Ze had geen idee waar ze was of wat er was gebeurd. Ze wist alleen dat ze overal pijn had, vooral 'van onderen', zoals zij het noemde. 'Waar is Marcello?' vroeg ze toen ze om zich heen keek. Het laatste wat ze zich herinnerde, was dat ze bij hem thuis hadden gegeten, voordat ze zogenaamd naar het feest zouden gaan. Kennelijk had hij de drugs in het eten gedaan.

'In de gevangenis, waar hij thuishoort,' zei Marlene, en zachtjes streelde ze haar haren. Een paar minuten later verliet ze het ziekenhuis, moe en gedeprimeerd, maar opgelucht dat Candy niets mankeerde.

Die middag om vijf uur mocht ze naar huis. Tammy had haar werk gebeld om te zeggen dat ze die dag niet zou komen. En Sabrina ging vroeg weg, zodat ze kon helpen om Candy thuis te brengen. Ze hadden Annie verteld wat er was gebeurd, en ze waren allemaal vreselijk van streek. Sabrina had Candy's psychiater gebeld om verslag uit te brengen. Ze zou haar hulp hard nodig hebben, waarschijnlijk nog een hele tijd. Ze beval iemand aan die was gespecialiseerd in traumaverwerking, en Sabrina belde haar ook. Het was de zoveelste ramp waar ze niet op zaten te wachten. Candy huilde toen ze haar naar huis brachten, maar ze had geen idee waarom. Ze herinnerde zich niets van de laatste twee dagen, alleen Marcello's gezicht toen ze in slaap viel. De politie was naar hun huis gekomen om met Sabrina en Chris te praten voordat ze naar hun werk gingen. En ze waren naar het ziekenhuis gegaan om verklaringen van Tammy en Marlene op te nemen. Op dat moment gaf Candy nog steeds over van de drugs. Marcello werd vervolgd wegens verkrachting, mishandeling, wederrechtelijke vrijheidsberoving en ontvoering, en omdat hij haar had gedrogeerd. Het was een hele waslijst, en de rechter eiste een borgsom van vijfhonderdduizend dollar. Die avond werd de borg door een vriend van hem betaald, en hij was vrij. Om het nog een keer te doen.

Sabrina en Tammy verzorgden en verwenden Candy zo veel ze maar konden. Haar lip was dik, haar ogen waren opgezet en blauw, haar beide borsten waren overdekt met kneuzingen, en ze kon nauwelijks zitten. Het was een ervaring geweest die ze geen van allen ooit zouden vergeten.

'Nu ga ik echt nooit meer met een man uit,' zei Tammy moedeloos, en voor het eerst in dagen moesten ze allemaal lachen.

'Zo ver zou ik niet gaan, maar het is zeker een les om heel erg voorzichtig te zijn,' zei Marlene toen ze op bezoek kwam. Er liepen levensgevaarlijke mensen rond die aasden op mooie meisjes. Het deed Sabrina beseffen hoe kwetsbaar Annie was. Ze was niet alleen jong en mooi, maar ook blind. Candy was op haar eigen manier blind geweest. Marcello was een charmeur, maar een door en door slecht mens.

Tegen het einde van de week was Candy weer op de been. Marlene vond dat ze een paar weken vrij moest nemen, totdat de blauwe plekken waren geheeld. En ze ging elke dag naar haar psychiater, al had ze geen pijnlijke of angstaanjagende herinneringen. Ze had alleen maar blauwe plekken, die geleidelijk wegtrokken. Maar haar zussen zouden nooit vergeten hoe ze haar hadden aangetroffen, en Chris evenmin. Ze waren Marlene enorm dankbaar omdat ze zo snel in actie was gekomen en zo moedig was geweest. Ondanks de vreselijke dingen die Candy waren overkomen, mocht ze van geluk spreken. En tot ieders grote opluchting werd Marcello, mede op grond van andere, minstens even weerzinwekkende aanklachten aan het eind van de week het land uitgezet en aan Italië uitgeleverd. Marlene had haar contacten ingeschakeld om de procedure te versnellen. Er zou geen schandaal komen, geen rechtszaak, geen pers. Hij zou in zijn eigen land worden gestraft, en Candy zou hem nooit meer hoeven zien. Hij was weg.

Hoofdstuk 22

Op de laatste schooldag voor de kerstvakantie hield Brad Parker Annie staande in de hal om dag te zeggen.

'Ik wens je een leuke kerst, Annie,' zei hij, hoewel hij wist dat de feestdagen dit jaar moeilijk voor haar zouden zijn. En toen deed hij iets wat hij nooit deed. Het was een onwrikbaar principe van hem, maar voor haar maakte hij een uitzondering. Hij was aan haar blijven denken sinds de dag dat hij haar had geholpen met het vinden van een droge broek. Ze was zo'n aardig, intelligent en leuk meisje, en ze leek wijs voor haar leeftijd. Ze had dit jaar natuurlijk veel meegemaakt. Meer dan hij wist. Candy's afschuwelijke avontuur had haar ook aangegrepen.

'Heb je misschien zin om in de vakantie een keer samen koffie te gaan drinken?' De vakantie zou drie weken duren.

Annie was een beetje overdonderd en wist niet goed wat ze moest zeggen, dus zei ze ja. Ze wilde niet onbeleefd tegen hem zijn, want hij was per slot van rekening het hoofd van de school. Ze voelde zich net een kind toen hij het vroeg. Maar Annie was geen kind meer. Ze was dat jaar enorm gegroeid, ouder en wijzer geworden.

'Je telefoonnummer staat in ons archief. Ik bel je. Misschien later deze week. Ik weet niet of je van zoetigheid houdt, maar ik ben een enorme zoetekauw. Ik ken een leuk tentje. Het heet Serendipity, en hun toetjes zijn echt te gek.' 'Dat lijkt me leuk,' zei ze. Het klonk onschuldig. Hij zou haar echt niet bespringen bij een kop warme chocolademelk en een stuk appeltaart. Ze hoopte in elk geval van niet. Candy's ervaring had hen allemaal argwanend gemaakt. Maar ze wist dat Brad Parker een nette man was. Zelfs haar zussen konden geen bezwaar tegen hem hebben.

Integendeel zelfs. Toen hij haar die avond belde, kraaiden en juichten ze het hele huis bij elkaar, en Annie bloosde toen ze ophing. Ze hadden allemaal meegeluisterd terwijl zij en Brad de afspraak maakten.

'Dat is dan honderd dollar, graag,' zei Sabrina, en ze raakte haar hand aan.

'Hoezo?' vroeg Annie verontwaardigd.

'We hebben in juli een weddenschap gesloten. Ik zei dat je binnen zes maanden een date zou hebben. Jij zei van niet. We hebben om honderd dollar gewed. Dat was precies vijf maanden en een week geleden. Je moet dokken.'

'Wacht eens even. Dit is géén date. Ik ga koffiedrinken met het hoofd van mijn school. Dat is iets heel anders.'

'Onzin,' hield Sabrina vol. 'We hebben de details nooit ingevuld. Niemand heeft ooit gezegd dat het een bal of een diner moest zijn. Koffie is een date.'

'Niét waar!' zei Annie beslist. Maar Candy en Tammy kozen Sabrina's kant en zeiden tegen Annie dat ze moest betalen.

Tot grote opluchting van iedereen ging het al veel beter met Candy. De blauwe plekken trokken weg, en ondanks haar vreselijke ervaring was ze in een goed humeur. Het was een geruststelling dat Marcello weg was en ze hem nergens tegen kon komen. Voor Marlene was het ook een pak van haar hart. Hij vormde een gevaar voor elke vrouw die hij tegenkwam. Brad Parker was gelukkig een heel ander verhaal, en ze waren dolblij voor Annie.

Hij bood aan Annie op te komen halen, maar ze zei dat ze liever zelf naar het restaurant kwam. En hij had gelijk. De toetjes waren inderdaad spectaculair. Ze nam een bevroren mochaccino, een creatie van chocolade-ijs en koffie, met slagroom en geschaafde chocola erop. Hij smulde van een lekkernij met abrikozen, en ze deelden een stuk pecan pie.

'Je moet me straks naar buiten rollen,' zei ze toen ze achteroverleunde op haar stoel. Ze had het gevoel dat ze zou ontploffen. Hij beschreef het restaurant voor haar, en het klonk gezellig en Victoriaans, met tiffany-lampen en tafeltjes uit een ouderwetse ijssalon, en er waren grappige dingen te koop. Hij vertelde dat hij er vroeger als kind al kwam met zijn moeder. Annie had er wel van gehoord maar ze was er nooit geweest.

Ze praatten over Italië en kunst, haar tijd in Florence, zijn bezoeken aan Rome. Hij sprak nog steeds een beetje Italiaans, en zij bekende dat ze de taal een beetje begon te vergeten. Ook hadden ze het over de school, en hij vertelde dat hij in andere steden nieuwe scholen hoopte te openen. Ze gaf schoorvoetend toe dat ze er tot nu toe veel aan had gehad.

'Ik heb geleerd hoe ik kip moet maken,' zei ze lachend, 'en kleine cakejes.'

'Ik hoop dat we je meer leren dan dat. Je weet dat we lesgeven in beeldhouwen? Probeer het eens. Iedereen is er enthousiast over. Ik heb overwogen het zelf eens te proberen, maar ik ben niet zo artistiek.'

'Ik ook niet meer,' zei ze triest.

'Dat betwijfel ik. De hersenen ontwikkelen nieuwe vaardigheden als het nodig is. Je vindt het misschien leuk om te doen. En als je er niets aan vindt, dan stop je er weer mee. Ik geef je toestemming.' Daar moesten ze allebei om lachen. Ze hadden het erg gezellig samen, en hij liep met haar mee naar huis over Third Avenue. Onder het lopen kletsten ze over van alles en nog wat. Het was niet al te ver lopen naar huis, en ze vond het onbeleefd om op de stoep afscheid van hem te nemen, dus vroeg ze of hij even binnen wilde komen. Ze wist dat Candy en Mrs. Shibata thuis waren. Hij zei dat hij niet lang kon blijven omdat hij die middag nog kerstcadeaus moest kopen. Annie had zich het hoofd gebroken over hoe zij dat dit jaar moest doen, en ze was van plan om haar zussen om hulp te vragen.

Mrs. Shibata was aan het stofzuigen toen ze binnenkwamen, en Candy had de muziek zo hard staan dat het kabaal van de stofzuiger erdoor werd overstemd. Alle drie de honden blaften, de telefoon rinkelde, en Juanita viel hem aan en probeerde in zijn enkel te bijten zodra hij een voet over de drempel had gezet. Mrs. Shibata zette de stofzuiger uit en maakte een diepe buiging, en op dat moment verscheen Candy boven aan de trap. Ze had een kerstmuts met belletjes op haar hoofd en droeg een bikini die ze net had gekocht.

'Hallo!' schreeuwde ze naar beneden, en ze rende weg om een badjas aan te doen zodat hij de blauwe plekken niet kon zien.

'Dat is mijn zus Candy,' legde Annie uit. 'Heeft ze kleren aan?' Je wist het nooit met haar, zelfs nu.

'Ze droeg een bikini en een kerstmuts.'

'Voor haar is dat aangekleed. Meestal draagt ze minder.

Mijn excuses voor de honden.'

'Het geeft niet. Ik hou van honden.'

'Ik niet. Maar na een tijdje raak je er wel aan gewend. Meestal is het hier een compleet gekkenhuis, vooral als we alle vier thuis zijn.'

'Hebben jullie altijd bij elkaar gewoond?' vroeg hij gefascineerd. Zodra hij binnen was gekomen, voelde hij de warme en uitnodigende atmosfeer in het huis. Je voelde meteen dat hier mensen woonden die van elkaar hielden, en dan wilde je eigenlijk nooit meer weg. Hij zei er iets over tegen Annie, en ze was geroerd.

'We doen dit voor een jaar. Mijn zussen hebben na het ongeluk dit huis gehuurd, om me te helpen nu ik zoveel moet leren. We hebben het huis maar voor een jaar. Tammy heeft een fantastische baan in LA opgezegd om dit te kunnen doen. Nu werkt ze voor een vreselijke reality-show. Minstens een keer per week proberen de deelnemers elkaar voor de camera's dood te schieten. Het heet: Is deze relatie te redden? Doe mee!''

'Dat meen je niet! Ik heb het wel eens gezien.' Hij lachte schaterend. 'Het is verschrikkelijk.' 'Inderdaad,' zei Annie trots. 'Mijn zus Tammy is de producer.' Ze noemde het vorige programma dat Tammy had geproduceerd, en hij was enorm onder de indruk, vooral omdat ze zo'n goede baan had opgegeven om naar New York te komen. 'Mijn zus Sabrina woonde al in New York. Zij is advocate. Ze heeft een vriend, Chris, en hij logeert hier vaak. Hij is ook advocaat. Ik woonde in Florence voor het ongeluk, en misschien ga ik weer terug, dat weet ik nog niet. Ik heb er nog steeds een zolderverdieping. Ik wilde de huur opzeggen, maar niemand heeft tijd om mijn spullen in te pakken, en het is zo goedkoop dat het eigenlijk niet uitmaakt. En mijn zus Candy reist de hele wereld af. Ze is fotomodel.'

'Candy? Dé Candy? Bijna elke maand op de cover van Vogue?' vroeg hij stomverbaasd. Een hele familie van beroemdheden, compleet met een meute ongezeglijke honden. 'Haar zag je net met die kerstmuts en een bikini. Ze heeft een paar weken vrij.' Annie vertelde niet waarom. Het ging hem niet aan, en ze zouden er geen van allen ooit over praten. Dat was niet nodig. Chris en Marlene waren de enigen buiten de familie die het wisten. Ze hadden het hun vader zelfs niet verteld. Het zou een te grote belasting voor hem zijn.

'Wat een familie!' zei Brad bewonderend. 'Dit moet geweldig voor je zijn.' Even vergat hij de tragische omstandigheden die hen bij elkaar hadden gebracht. De sfeer in dit huis was absoluut niet tragisch.

'Het is ook geweldig,' zei Annie met een stralende glimlach. 'In het begin was ik er een beetje zenuwachtig over, maar het gaat echt zo super.'

'Wat is geweldig?' vroeg Candy toen ze de trap afkwam.

'Om bij elkaar te wonen,' legde Annie uit. 'Ben je aangekleed?'

'Ja,' zei Candy lachend. 'Ik heb een badjas aan en mijn kerstmuts op. Zullen we vanavond een kerstboom gaan kopen?' Ondanks alles was ze helemaal in kerststemming. Ze vond dat ze van geluk mocht spreken dat ze het had overleefd.

Brad staarde naar Candy, hij kon het niet helpen. Hij had nog nooit van zijn leven zo'n mooie vrouw gezien. En ze was volmaakt ontspannen en totaal niet blasé. Ze was net als alle andere meisjes van haar leeftijd, alleen dan honderd keer mooier. Toch vond hij Annie op haar eigen manier minstens net zo mooi. Ze was kleiner en had een zachter gezicht, en door de manier waarop haar kastanjebruine haar was geknipt leek ze net een elfje.

'Ik heb mijn boom gisteravond gekocht,' zei hij. Candy nodigde hem uit voor een kopje thee. Hij aarzelde, maar de verleiding om nog even te blijven was te groot. Hij volgde Candy de trap af naar de keuken, met Annie in hun kielzog, en alle drie moesten ze bijna kokhalzen van de stank.

'O nee!' riep Candy.

Annie legde Brad uit wat er aan de hand was. 'Mrs. Shibata eet de smerigste ingelegde groente. Dat spul stinkt een uur in de wind.' Hij lachte openlijk om de krankzinnige dingen die er in dit huis gebeurden. Mrs. Shibata maakte een diepe buiging toen ze de keuken binnenkwamen en zette de pot met zoetzuur weg. Ze had net wat zeewier in de etensbakken van de honden gedaan, en Candy griste de bakken onmiddellijk weg en vertelde Brad dat de honden ziek werden van de dingen die hun hulp ze voerde.

'Ik dacht dat je een hekel had aan honden,' zei hij tegen Annie.

'Ik heb een ontzettende hekel aan honden. Maar ze zijn niet van mij. Ze zijn van mijn zussen.'

'Zoe is van mij.' Candy tilde haar kleine terriër op, en Beulah liep diep beledigd weg. Hij bukte zich om haar te aaien, en Juanita probeerde hem opnieuw te bijten, maar uiteindelijk likte ze zijn hand.

'Jij zou ook een hond moeten nemen,' zei hij tegen Annie. Hij had al eerder tegen haar gezegd dat het hem een goed idee leek als ze een blindengeleidehond nam, en ze had lauw gereageerd. Uiteindelijk had ze toegegeven dat ze met een hond direct als blinde herkenbaar zou zijn, terwijl ze in een openbare gelegenheid of een restaurant haar stok weg kon zetten. Het was een vorm van ij delheid die ze nog niet kon opgeven.

Brad ging een tijdje later weg, met een blij gevoel over zijn bezoek. Hij had het leuk gevonden om Candy te ontmoeten, genoot ervan om met Annie te praten, en hij popelde om de anderen te leren kennen. Hij belde haar de volgende dag en nodigde haar uit voor een etentje, drie dagen later, voordat ze naar Connecticut zou gaan om Kerstmis te vieren bij haar vader. Annie aarzelde een seconde en nam de uitnodiging toen aan. Het was een beetje eng om uit te gaan met iemand die je niet kon zien. Maar ze vond hem aardig, en ze dachten over veel dingen hetzelfde.

Sabrina kwam thuis vlak nadat Brad Annie had gebeld, en Annie marcheerde naar de stoel waarin ze was neergeploft. Annie liet zonder commentaar vijf briefjes van twintig in haar schoot vallen, en Sabrina keek verbaasd op.

'Heb je vandaag de loterij gewonnen, of zo? Waar is dit voor?'

'Laat maar,' bromde Annie, zogenaamd geërgerd, maar in feite was ze in de wolken met Brads uitnodiging. Ze was per slot van rekening nog maar zesentwintig, en het was spannend om een afspraakje te hebben met iemand die zo aardig klonk als hij. Ze had net hun weddenschap afbetaald. En toen Sabrina besefte waar het geld voor was, wapperde ze lachend met de briefjes.

'Ik wist het!' riep ze terwijl Annie de deur van haar kamer dichtsloeg.

Hoofdstuk 23

Annies zussen hielpen haar met het kiezen van kleren voor haar etentje met Brad. Ze paste vier verschillende combinaties, en ze dachten allemaal anders over hoe ze er voor haar eerste afspraakje uit moest zien. Hoge hakken, platte schoenen, iets simpels, een mooie jurk, een sexy truitje, een lichte kleur, een bloem in haar haar, oorbellen, geen oorbellen. Uiteindelijk koos Candy een zachtblauwe kasjmier trui, een leuke grijze rok, suède laarzen met een lage hak zodat ze niet zou struikelen als ze het restaurant binnenkwam, en paarlen oorbellen die van haar moeder waren geweest. Ze zag er mooi en jong en elegant uit, en niet alsof ze indruk op hem wilde maken of hem wilde versieren. Tevreden keken ze naar het resultaat, en op dat moment ging de bel. Hij werd direct omringd door de hele groep zussen en alle drie de honden.

'Wat een welkomstceremonie,' zei hij, en Annie stelde hem aan Tammy en Sabrina voor. Twee minuten later kwam Chris.

'Nu ken je iedereen,' zei Annie stralend. Vijf minuten later gingen ze weg, naar een klein Italiaans restaurant in de buurt. Het was zo dichtbij dat ze konden lopen. Candy had Annie haar korte grijze nertsjasje geleend, dus ze had het heerlijk warm, en ze voelde zich heel chic voor haar eerste uitje in maanden. Dit was iets heel anders dan haar tijd in

Florence met Charlie. Dit voelde heel erg volwassen. Tijdens het eten vertelde hij dat hij negenendertig was.

'Zo zie je er niet uit,' zei ze, en ze lachten allebei. 'Of misschien moet ik zeggen dat je niet zo klinkt.'

'Jij ziet er ook niet uit als je leeftijd.' Ze kon aan zijn stem horen dat hij glimlachte. 'Eerst dacht ik dat je jonger was. Ik heb het opgezocht in ons archief,' voegde hij er een beetje schaapachtig aan toe.

'Aha!' riep ze uit. 'Inside-information. Dat is niet eerlijk. Je weet veel meer over mij dan ik over jou.'

'Wat wil je weten?'

'Alles. Waar je op school hebt gezeten, wat je hebt gestudeerd, waar je bent opgegroeid, aan wie je in de derde klas een hekel had, met wie je bent getrouwd, waarom je bent gescheiden.'

'Jij hebt ook inside-information,' zei hij verbaasd. 'Hoe weet je dat?'

'Iemand op school heeft het me verteld,' bekende ze. Ze was nieuwsgierig naar hem. Aangezien ze hem niet kon zien, wilde ze alle details horen. Die had ze trouwens sowieso willen weten. Maar nu kon ze de uitdrukkingen op zijn gezicht niet zien, verdriet, of spijt of schuldgevoel. Dat soort dingen waren belangrijk, maar nu moest ze afgaan op wat ze hoorde en hoe hij het zei.

'Ik ben drie jaar getrouwd geweest, met mijn liefje van de universiteit. Het is een schat van een meid. Ze is nu getrouwd met iemand anders en ze heeft drie kinderen. We zijn goed bevriend. We wilden heel andere dingen in het leven. Zij wilde een carrière bij de televisie, net als je zus, en ik wilde een gezin en kinderen. Ik was nog jong toen ik mijn ouders verloor, en ik hunkerde naar mijn eigen familie. Zij niet. Het is zo raar dat zij nu kinderen heeft. Ze zijn alle drie in de afgelopen vier jaar geboren. Wij zijn al heel lang gescheiden, veertien jaar geleden. Ik was toen vijfentwintig. Toen we uit elkaar gingen, waren we heel kwaad. Zij voelde zich onder druk gezet. Ik voelde me bedrogen. We zijn opgegroeid in Chicago, maar zij wilde naar LA en ik naar

New York. Ik wilde met de school beginnen. Zij zag er niets in. Het zijn voor ons allebei drie moeilijke jaren geweest.' 'Waarom ben je nooit meer getrouwd?'

'Bang, moe, druk. Het opzetten van de school was ongelofelijk hard werken. Ik heb vier jaar met iemand samengewoond. Ze was erg leuk, maar ze was Frans en ze wilde terug naar Frankrijk. Ze miste haar familie te erg. Ik had de school toen al opgezet en wilde niet weg. Je zou kunnen zeggen dat ik zestien jaar met de school getrouwd ben geweest. Het is mijn vrouw en mijn troetelkind. De tijd vliegt als je van het leven geniet, en dat doe ik.' Dat kon ze tot op zekere hoogte begrijpen. Haar beide oudere zussen vonden hun werk enorm belangrijk, en vroeger was kunst haar lust en haar leven geweest. Het was geen belemmering geweest voor romantiek in haar leven, maar in Tammy's geval was dat wel zo, en Sabrina ging nog steeds niet helemaal voor Chris. Ze waren allebei workaholics, en misschien was hij dat ook wel. Daar betaalde je een hoge prijs voor, en soms bleef je daardoor alleen.

'En jij, Annie? Is er geen man in jouw leven?'

Ze lachte droog. Ze had sinds Charlie geen vriendje meer gehad en had er geen vertrouwen in dat daar verandering in zou komen. 'Voor het ongeluk had ik een vriend in Florence. Hij heeft me gedumpt voor iemand anders, zonder dat hij wist dat ik blind was geworden.' Daar putte ze nog steeds troost uit. 'Ik dacht dat het een serieuze relatie was, maar kennelijk heb ik me vergist. Of het was minder serieus dan ik dacht. Daarvoor heb ik eigenlijk maar één keer een echt vriendje gehad, na mijn studie. Ik ging altijd helemaal op in mijn werk als kunstenaar, zodat ik weinig energie over had voor andere dingen. Nu heb ik geen idee wat ik later ga doen.' Even stond haar gezicht treurig, maar toen haalde ze haar schouders op en keek ze in zijn richting, ook al kon ze hem niet zien. Maar hij kon wel zien hoe mooi ze was, en ze ontroerde hem met haar openheid en eerlijkheid. Ze had niets gekunstelds.

'Je vindt heus wel iets,' zei hij vol vertrouwen. Ze was creatief, hardwerkend, bevlogen en intelligent. Het was ondenkbaar dat ze niet vroeg of laat haar eigen weg zou vinden. Hij maakte zich totaal geen zorgen om haar.

Ze bestelden eten en praatten honderduit. Ze bleven aan het tafeltje zitten totdat het restaurant dichtging en liepen toen naar haar huis. Dit keer nodigde ze hem niet uit om binnen te komen, want het was al laat, en daar was ze nog niet aan toe. En haar zussen waren waarschijnlijk in pyjama. Ze bedankte hem voor het eten en stak de sleutel in het slot. Ze draaide zich nog een keer om voordat ze naar binnen ging, glimlachte naar hem en wenste hem een gezellige kerst. Ze vond het jammer dat ze zijn gezicht niet kon zien. Haar zussen hadden gezegd dat hij knap was, lang en blond, met brede schouders, en dat ze een mooi stel waren.

'Jij ook een fijne kerst, Annie,' zei Brad zacht. 'Ik heb een heerlijke avond gehad.'

'Ik ook,' zei ze, en ze deed de deur achter zich dicht. Iedereen lag al te slapen, en ze liep op haar tenen naar haar kamer, een blije uitdrukking op haar gezicht. Het was een erg leuk eerste afspraakje geweest, en elke dollar die ze Sabrina voor hun weddenschap had betaald dubbel en dwars waard.

De laatste aflevering van het programma voor de kerststop liep volkomen uit de hand, zoals te verwachten was geweest. De deelnemers waren door het dolle heen, opgefokt door de kerststress, en gemener dan anders tegen hun partners. Een van de stellen ging met elkaar op de vuist, en ze moesten een reclameboodschap inlassen. En voor het eerst sinds het programma bestond, kreeg hun psychologe, Désirée, een klap in haar gezicht. Ze werd hysterisch, nam een valium, belde haar advocaat en dreigde hen voor de rechter te slepen om een schadevergoeding te eisen. Het hele personeel had een kater en hoofdpijn van hun kerstborrel van de avond daarvoor.

'Ik kan mezelf nauwelijks bijhouden,' zei Tammy tegen iemand toen ze wegrende om een ijszak voor Désirée te halen. Het vechtende stel had het voor de camera's bijgelegd, en Tammy maakte Désirée een groot compliment.

Het was de gebruikelijke heksenketel maar dan erger, en tot overmaat van ramp waren twee executives van de zender op de set om de show bij te wonen. Ze wilden met eigen ogen zien waarom er zoveel ophef over was. Sinds Tammy het programma produceerde, stonden de sponsors in de rij en hadden de kijkcijfers een recordhoogte bereikt. Ze had de ijszak in haar hand toen ze aan de twee hoge heren werd voorgesteld, en een van hen vroeg of ze een cursus zelfverdediging had gedaan voordat ze bij de show was gekomen.

'Nee, alleen een ehbo-cursus,' zei ze, wijzend op de ijszak.

'We dienen elektroshocks toe als het te erg uit de hand loopt.' Hij lachte, en was er nog steeds toen Tammy terugkwam uit Désirées kleedkamer. Ze was eindelijk gekalmeerd.

'Is er een bepaalde reden dat je op een psychiatrische afdeling wil werken?' vroeg hij. Hij vond de show hilarisch maar ongelofelijk platvloers. Het programma had wel een menselijke en zelfs aangrijpende kant, maar over het geheel genomen wist zelfs Tammy dat het slecht was.

'Dat is een lang verhaal. Ik moest een jaar in New York komen wonen, dus heb ik mijn baan in LA opgezegd.' Het was meer dan een baan. Hij kende het programma dat ze had geproduceerd, en vond het onvoorstelbaar dat ze weg was gegaan. Niemand begreep het.

'Voor een man, neem ik aan,' concludeerde hij.

Glimlachend schudde ze haar hoofd. 'Nee, voor mijn zus. Ze heeft een zwaar auto-ongeluk gehad, en mijn andere zussen en ik hebben besloten om een jaar lang voor haar te zorgen. We zijn met z'n allen in een huis gaan wonen, en dat gaat geweldig. En ik heb deze baan genomen. Hier ben ik dan, zuster Ratched in een gekkengesticht, altijd bij de hand om ijszakken en valium uit te delen.' Ze was een fantastische vrouw, en hij vond haar boeiend. Hij was een paar jaar ouder dan zij en net verhuisd vanuit Philadelphia. Ze mocht hem ook, en ze vond dat hij er betrekkelijk normaal uitzag, maar als zij hem leuk vond, was hij waarschijnlijk een stiekeme freak.

'Zeg, eh... ik ga met mijn familie naar St. Bart's voor Kerstmis, maar ik zou je graag een keer willen zien als ik terug ben, na Nieuwjaar.'

'Maak je geen zorgen,' zei ze met een glimlach. 'Ik heb al sinds de kleuterschool geen afspraakje meer gehad op oudejaarsavond. Ik moet altijd huilen als ik "Auld lang Syne" hoor. Veel plezier in St. Bart's.'

'Ik bel je als ik terug ben,' beloofde hij, en ze wist dat dit een nette manier was om te zeggen: Ik hoop dat ik je nooit meer hoef te zien en ik spoel je telefoonnummer door de wc, of ik voer het aan mijn kat. Ze had geen enkele hoop dat ze ooit nog iets van hem zou horen. Hij was te leuk en hij zag er te normaal uit, niet als een veganist of iemand die klysma's deed.

'Bedankt dat je naar de show bent komen kijken,' zei ze beleefd. Ze draafde weg om de gebruikelijke crises te bezweren en vergat hem prompt. Zijn naam was John Sperry, en ze was er honderd procent van overtuigd dat ze nooit meer iets van hem zou horen.

De volgende dag gingen de zussen naar Connecticut, samen met Chris. Ze woonden met z'n allen de nachtmis bij, samen met hun vader. Het was een plechtig moment, en ze dachten allemaal aan hun moeder, met wie ze elk jaar in dezelfde kerk naar de nachtmis waren geweest. Tammy keek opzij en zag dat haar vader huilde. Ze haakte haar arm door de zijne en gaf hem een kneepje. En aan het eind van de dienst omhelsden ze elkaar. Het was een teder moment vol herinneringen en liefde, en er was ook een gevoel van hoop. Ze waren nog samen en ze hadden elkaar, wat er ook gebeurde.

Het was koud in Connecticut, en het sneeuwde dat weekend een paar keer. De meisjes en Chris hielden een sneeuwballengevecht, en ze maakten een sneeuwpop. Hun vader leek eindelijk weer een beetje zichzelf. Het was voor iedereen een heerlijk kerstweekend. De laatste dag zaten ze met z'n allen rond de keukentafel en genoten ze van een uitgebreide lunch die ze samen hadden klaargemaakt.

Het viel Sabrina op dat hun vader een beetje stil was, waarschijnlijk omdat ze teruggingen naar New York en hij dan weer alleen zou zijn. Ze wist dat hij het vreselijk vond alleen te zijn. Na de lunch schraapte hij ongemakkelijk zijn keel en kondigde hij aan dat hij hun iets wilde vertellen. Tammy was bang dat hij had besloten om het huis te verkopen en naar de stad te verhuizen. Ze hield van dit huis en wilde niet dat hij het zou verkopen. Ze hoopte dat het iets anders was.

'Ik weet niet goed hoe ik het moet zeggen,' begon hij hakkelend. 'Jullie zijn zo lief voor me, en ik hou heel veel van jullie allemaal. Jullie moeten niet denken dat ik ondankbaar ben.' Hij was bijna in tranen, en ze hadden diep medelijden met hem. 'De afgelopen zes maanden zijn de naarste van mijn leven geweest, zonder jullie moeder. Er zijn momenten geweest dat ik echt dacht dat ik het niet zou volhouden. En toen begon ik te beseffen dat ik wel door kon gaan, dat mijn leven niet voorbij was omdat zij dood is gegaan. En dat heb ik aan jullie te danken.' Al zijn dochters waren ontroerd en ze glimlachten toen hij het zei.

'Ik denk niet dat jullie moeder gewild zou hebben dat ik alleen en ongelukkig zou zijn. Dat zou ik voor haar ook niet hebben gewild. Mensen van onze leeftijd horen niet alleen te zijn. Je hebt gezelligheid nodig en iemand die er voor je is,' vervolgde hij. De anderen begonnen zich af te vragen waar hij naartoe wilde. Hij dwaalde hopeloos af en er was geen touw meer aan vast te knopen. Opeens vroegen Tammy en Sabrina zich af of hij soms begon te dementeren. Hij was pas negenenvijftig, maar misschien was het verlies van zijn vrouw te veel voor hem geweest. Met gefronste wenkbrauwen luisterden ze naar de rest van zijn verhaal. 'Ik ben ongelukkig in mijn eentje, dat was ik althans. En ik weet dat het voor jullie een hele schrik zal zijn, maar hopelijk begrijpen jullie dat dit niets met gebrek aan respect voor jullie moeder te maken heeft. Ik hield zielsveel van haar. Maar er zijn dingen veranderd in mijn leven, en Leslie Thompson en ik gaan trouwen.' Alle vier de dochters knikten terwijl ze naar hem luisteren, en toen drong het opeens tot hen door. Tammy besefte het als eerste.

'Wat ga je? Mama is pas zes maanden dood, en jij gaat trouwen? Dat méén je niet!' Hij was seniel, dat kon niet anders, en toen besefte ze met wie hij ging trouwen, en dat maakte het nog erger. 'Leslie? Die slét?' Ze flapte het woord eruit, en hij keek net zo verontwaardigd als zij.

'Laat ik je dat nooit meer horen zeggen. Ze wordt mijn vrouw!' Ze waren allebei gaan staan en keken elkaar met vonkende ogen aan, terwijl de anderen ontzet toekeken.

Tammy liet zich weer op haar stoel vallen en ze legde haar hoofd in haar handen. 'Lieve God, laat het niet waar zijn. Ik droom. Ik heb een nachtmerrie.' Ze keek haar vader smekend aan. 'Je gaat toch niet echt met Leslie Thompson trouwen, hè, pap? Je maakt een grapje.'

'Ja, ik ga met haar trouwen,' zei hij hevig ontdaan. 'En ik had gehoopt dat jullie me zouden steunen. Jullie weten niet wat het is om de vrouw van wie je vijfendertig jaar hebt gehouden te verliezen.'

'Dus dan ga je na een halfjaar op zoek naar een vervangster? Hoe kun je het doen, papa? Hoe kun je dat jezelf aandoen, en ons?'

'Jullie wonen niet hier. Jullie hebben een eigen leven. En ik heb ook een eigen leven nodig. Leslie en ik houden van elkaar.'

'Ik moet kotsen,' kondigde Candy aan. Ze stond op en verdween.

'Is het niet een beetje overhaast, pap?' Sabrina staarde haar vader met grote ogen aan. 'Ze zeggen altijd dat mensen die een groot verlies te verwerken krijgen in het eerste jaar beter geen belangrijke beslissingen kunnen nemen. Het gaat misschien te snel.' Hij was overduidelijk gek van verdriet, of hij had last van een vlaag van verstandsverbijstering. En Leslie Thompson? O nee... uitgerekend zij... Sabrina kon wel huilen. De anderen ook, net als hun vader. Hij was bitter teleurgesteld in zijn dochters. Hij had zich verbeeld dat ze blij voor hem zouden zijn, maar het was een illusie geweest om te denken dat ze hem zouden feliciteren met zijn voorgenomen huwelijk. 'Weet je al wanneer?' Sabrina probeerde rustig te blijven, al voelde ze zich allesbehalve rustig, en Chris stond stilletjes op van tafel en liep de keuken uit. Als buitenstaander voelde hij zich slecht op zijn gemak, en hij vond dat ze dit onder elkaar moesten uitpraten.

'We trouwen op Valentijnsdag. Over zeven weken.'

'Wat romantisch,' zei Tammy sarcastisch, nog steeds met haar hoofd in haar handen. 'En hoe oud is ze, papa?'

'Ze is verleden week drieëndertig geworden. Ik weet dat het een groot leeftijdsverschil is, maar dat vinden we allebei niet belangrijk. We hebben veel met elkaar gemeen, en ik weet dat jullie moeder het ermee eens zou zijn.'

Tammy ging rechtop zitten en liet haar woede de vrije loop. 'Mijn moeder zou dood neervallen door een hartaanval als ze niet al dood was. Ben je gek geworden? Zij zou jou nóóit zoiets hebben aangedaan! Nooit! Hoe kun je de herinnering aan haar zo bezoedelen? Het is echt weerzinwekkend.'

'Het doet me verdriet dat je zo reageert,' zei hij met een ijzige blik in zijn ogen. Hij was zesentwintig jaar ouder dan de vrouw met wie hij zou gaan trouwen, zeven maanden na de dood van zijn echtgenote, en hij vond dat zijn kinderen blij voor hem hoorden te zijn. Dat zou niet gebeuren, nog in geen honderd miljoen jaar. Ziedend van woede ging Tammy staan, net als Sabrina, en op dat moment kwam Candy de keuken weer binnen. Ze konden allemaal zien dat ze niet alleen had overgegeven, maar ook had gehuild.

'Pappie, hoe kun je dit nou doen?' vroeg ze triest, en ze sloeg haar armen om zijn nek. 'Ze is jonger dan Sabrina.'

'Leeftijd is niet belangrijk als je van iemand houdt,' zei hij, terwijl zijn kinderen zich intussen afvroegen hoe het mogelijk was dat hij zichzelf zo belachelijk maakte. Ze hadden geen idee of Leslie van hem hield, maar dat kon hen ook niet schelen. Ze wilden dat Leslie zou verdwijnen. Candy deed een stap naar achteren en keek haar vader wanhopig aan.

'Pap, waarom stel je het niet nog even uit?' betoogde Sabrina, in de hoop dat ze hem tot rede kon brengen. 'Wacht gewoon nog een jaartje.'

Tammy bedacht opeens iets. 'O mijn god, ze is toch niet zwanger?' vroeg ze in paniek.

'Natuurlijk niet,' brieste hun vader diepbeledigd.

Nu pas kwam Annie tot leven. Ze had naar alles geluisterd, hoorde de woede in Tammy's stem, de angst in die van Sabrina, het verdriet in die van Candy, en de teleurstelling in die van hun vader. 'Ik weet niet of het je iets kan schelen wat ik denk,' zei ze met een blik in de richting van haar vader. 'Ik betwijfel het. Maar ik denk dat dit het domste is wat je ooit van je leven hebt gedaan, niet voor ons, maar voor jezelf. Wij raken er wel aan gewend, als het moet. Maar het is gemeen om mama dit aan te doen, pap. Je zet jezelf voor gek door zo kort na mama's dood met iemand anders te trouwen. Waarom heeft Leslie zo'n haast? Beseft ze dan niet dat we op zo'n manier meteen al een hekel aan haar krijgen? Waarom kunnen jullie niet minstens een jaar wachten, uit respect voor mama? Door zo snel weer te gaan trouwen zeg je in feite dat je schijt hebt aan ons allemaal, en aan onze moeder.' Nu ging zij ook staan. 'Ik ben echt diep teleurgesteld in je. Dit had ik nooit van je verwacht. Kennelijk kan het Leslie geen bal schelen hoe dit overkomt op ons, of dat jij een modderfiguur slaat. Dat zegt veel over haar, en ook over jou.' Op de tast zocht Annie haar witte stok en ze verliet de keuken. Ze trof Chris aan in de woonkamer, waar hij stilletjes in een hoekje zat. Het was een nare manier om Kerstmis af te sluiten.

Sabrina ruimde de tafel af en zette de afwas in de vaatwasmachine, en zodra ze klaar was, nam ze afscheid van haar vader. Zonder verder nog iets over zijn aankondiging te zeggen verlieten ze het huis en reden ze terug naar New York. Tijdens de terugrit waren de uitbarstingen niet van de lucht. Tammy zwoer dat ze hem nooit meer wilde zien. Sabrina was bang dat hij alzheimer had en dat Leslie misbruik maakte van de situatie. Candy had het gevoel dat ze haar vader kwijtraakte aan een slet en ze huilde onafgebroken. En Annie zei zacht dat hij de grootste idioot van het noordelijk halfrond was, en dat niemand haar ooit zover zou kunnen krijgen dat ze naar de bruiloft ging. Hij had hen niet uitgenodigd, merkte Sabrina op. Ze wisten zelfs niet waar hij zou gaan trouwen. Ze wisten alleen dat ze een hekel hadden aan Leslie, en dat ze woedend waren op hun vader. Chris onthield zich gedurende de hele rit wijselijk van commentaar.

Hoofdstuk 24

De rest van de week was er geen contact meer met hun vader. Ze waren allemaal vrij, dus er was meer dan genoeg tijd om erover te praten. Hoe ze het ook bekeken, ze bleven het een schande vinden tegenover hun moeder, ze verfoeiden Leslie, en ze waren woest op hun vader. En dat werd met de dag erger.

Niemand van hen had spannende plannen voor oudejaarsavond, en ze besloten lekker rustig thuis te blijven en er een gezellige avond van te maken. Sabrina en Chris hadden er een hekel aan om op oudejaarsavond uit te gaan, en Tammy had geen zin om in haar eentje de hort op te gaan. Een vriend van Candy uit LA zou langskomen. Twee dagen na Kerstmis belde Brad om Annie mee uit te vragen op oudejaarsavond, en in plaats daarvan nodigde ze hem bij hen thuis uit. Het leek hun allemaal een leuke manier om de avond door te brengen.

Op oudejaarsavond kookten Chris en de meisjes. Brad nam een paar flessen champagne mee. Hij kon het heel goed vinden met Chris, en de sfeer was geanimeerd, maar de grootste verrassing van de avond was Candy's vriend uit LA Hij was op dat moment waarschijnlijk de beroemdste jonge acteur van de wereld, en Candy en hij bleken elkaar al drie jaar te kennen en goed bevriend te zijn, maar ze hadden nooit iets met elkaar gehad. Hij zocht haar altijd op als hij over was uit LA en hij was leuk gezelschap. Ze lagen die avond allemaal in een deuk om zijn verhalen. Brad verbaasde zich over het soort mensen dat bij hen over de vloer kwam, en Annie verzekerde hem dat ze niet eens had geweten dat haar zus hem kende.

'Ja, dat zal wel. Wie komen er verder nog langs? Brad Pitt en Angelina Jolie?'

'Doe niet zo mal,' zei ze lachend. 'Ik zweer het je, meestal zijn we met z'n viertjes en de honden, en Chris.'

'Oké, eens even kijken. Je zus is het beroemdste fotomodel van het land, misschien wel van de wereld. Je andere zus was verbonden aan een van de meest bekeken programma's in LA en produceert nu de slechtste show van New York, we hebben net gegeten met een acteur waar vrouwen van veertien tot negentig mee dwepen, en dan moet ik geloven dat jullie doodgewone mensen zijn? Waar zie je me voor aan?'

'Goed, zij zijn misschien bijzonder. Maar ik niet. Een halfjaar geleden was ik een berooide kunstschilder in Florence. Nu ben ik zelfs dat niet meer.'

'Jawel,' zei hij zacht. 'Je vindt wel andere manieren om je creativiteit te uiten. Dat gaat niet zomaar weg. Je moet geduld hebben, en dan komt het op een andere manier weer boven.' Hij klonk alsof hij er volkomen van overtuigd was. 'Misschien,' zei ze, maar ze geloofde hem niet.

Om middernacht werd er geproost en omhelsden ze elkaar. Brad bleef tot drie uur 's ochtends met hen zitten praten. Candy's vriend sliep die nacht op de bank omdat hij te veel champagne had gedronken. En Chris en Sabrina glipten al vroeg weg. Kort na twaalven vroeg hij of ze met hem mee wilde komen naar boven, en de anderen zagen hen niet meer terug.

Chris deed de deur van Sabrina's slaapkamer dicht en kuste haar. Ze waren zo zelden met elkaar alleen. Hij had twee glazen meegenomen en een fles champagne die hij zelf had gekocht. Sabrina glimlachte naar hem. Het was een moeilijk jaar geweest, en de ruzie met hun vader was de zoveelste hobbel. Er was zoveel gebeurd, maar hoeveel narigheid hen ook was overkomen, Chris was er altijd. Ze wist dat ze door dik en dun op hem kon rekenen.

Terwijl hij haar kuste en haar dicht tegen zich aan hield, haalde hij een klein doosje uit zijn zak, hij maakte het met een hand open en schoof een ring aan haar vinger. Eerst had ze niet in de gaten wat hij deed, en toen besefte ze het en keek ze naar haar hand. Het was een schitterende verlovingsring die hij zelf had uitgekozen bij Tiffany. Hij had dit al manden van tevoren gepland.

'O, mijn hemel, Chris! Wat doe je?' vroeg ze verbluft.

Hij ging voor haar op een knie zitten voordat hij antwoord gaf, en hij keek ernstig naar haar omhoog. 'Ik vraag je ten huwelijk, Sabrina. Ik hou meer van je dan ik zeggen kan. Wil je met me trouwen?' Terwijl hij het zei, vulden haar ogen zich met tranen. Dit had ze niet verwacht. Het was de zoveelste schrik, en dat terwijl ze de laatste maanden al veel te veel had meegemaakt. Het overlijden van hun moeder, Annie die blind was geworden, de vreselijke manier waarop Candy was misbruikt, en nu hun vader, die ging trouwen met een meisje dat half zo oud was als hij en in hun ogen een slet was - het was gewoon te veel. Ze was er nog niet aan toe om met hem te trouwen. Ze had ervoor gekozen om Annie te helpen en een jaar lang met haar zussen in een huis te wonen, en dat wilde ze eerst volbrengen. Daarna konden Chris en zij hun oude leventje misschien weer oppikken, maar zonder te trouwen. Misschien zou het er nooit van komen. Ze hield van hem maar ze vond het niet nodig om te trouwen. Wat ze nu hadden was voor haar genoeg.

Ze trok de ring van haar vinger en gaf hem terug, met pijn in haar hart en tranen die over haar wangen stroomden. 'Chris, ik kan het niet. Ik kan nu niet eens meer helder denken. Er is het afgelopen halfjaar zoveel gebeurd. Waarom moeten we trouwen?'

'Omdat ik zevenendertig ben, en jij bent vijfendertig, en ik wil kinderen met je. We zijn nu bijna vier jaar samen, en we kunnen niet de rest van ons leven blijven wachten tot we groot zijn.'

'Ik misschien wel,' zei ze triest. 'Ik hou van je, maar ik weet niet wat ik wil. Ik was zo gelukkig met wat we hadden, elk ons eigen huis, en we konden bij elkaar zijn wanneer we maar wilden. Ik weet dat het nu een beetje lastig is omdat ik met mijn zussen woon. Ik hou écht van je, geloof me. Maar ik kan me op dit moment niet binden. Stel nou dat we er een puinhoop van maken? Elke dag heb ik mensen zoals wij op mijn kantoor, mensen die dachten dat ze van elkaar hielden, die trouwden en kinderen kregen, en toen liep alles fout.'

'Dat risico lopen we allemaal,' zei hij gepijnigd. 'Er zijn geen garanties in het leven. Dat weten we allebei. Je moet gewoon diep ademhalen, in het diepe springen en je best doen.' 'En als we nou verdrinken?' zei ze somber,

'En stel nou dat we niét verdrinken? Maar een ding weet ik wel. Ik wil niet op deze manier doorgaan. Het leven haalt ons in. Als we te lang wachten, zijn we te oud om kinderen te krijgen, jij in elk geval. En dan hebben we nooit echt geleefd. Ik wil dit met jou, en ik wil het nu.' Smekend keek hij haar aan, en de moed zonk hem in de schoenen toen ze haar hoofd schudde.

'Ik niet. Ik kan het niet.' Wanhopig keek ze hem aan. 'Ik zou tegen je liegen als ik je nu een belofte deed.'

'Je hoeft me niets te beloven,' betoogde hij. 'Het is genoeg dat we van elkaar houden, Sabrina. Echt.'

'Voor mij niet.'

'Wat wil je dan wél?' vroeg hij, inmiddels aan het eind van zijn Latijn.

'Ik wil de garantie dat het goed is.'

'Die is er niet.'

'Precies. Ik ben te bang om het risico te nemen.' Hij had de ring nog steeds in zijn hand, deed hem toen terug in het doosje en klapte het dicht.

'Ik hou van je. Maar ik weet gewoon niet of ik ooit wil trouwen,' bekende Sabrina. Ze kon niet tegen hem liegen. Ze wist het echt niet, en ze was nog niet aan verloven toe, hoeveel ze ook van hem hield.

'Dit is dus je antwoord,' zei hij, maar hij had er geen spijt van dat hij haar had gevraagd. Vroeg of laat moest hij het onder ogen zien. In de deuropening draaide hij zich om. 'Ik vind het ongelofelijk dom wat je vader gaat doen, vooral zo snel na de dood van je moeder, en met een vrouw die jonger is dan jij. Maar hoe dom wij het ook vinden, je zult respect voor hem moeten hebben omdat hij de moed heeft om het risico te nemen.'

Sabrina knikte. Zo had ze het nog niet bekeken, daar was ze te kwaad voor, maar Chris had wel gelijk. Haar vader was nog levenslustig genoeg om een risico te nemen.

'Het komt erop neer dat ik geen lef heb.'

'Klopt,' beaamde hij. Hij liep de kamer uit, deed de deur dicht, ging de trap af en naar buiten. Hij was niet verloofd, zoals hij had gehoopt, en in plaats daarvan was het uit. Het was niet de oudejaarsavond geworden die hij zich had voorgesteld. Hij had zo lang van dit moment gedroomd, en haar reactie was een koude douche geweest. Intussen zat Sabrina op haar bed hartverscheurend te snikken.

De anderen hoorden het pas de volgende ochtend, en ze schrokken enorm toen Sabrina het hun vertelde.

'Ik dacht dat jullie de hele nacht boven waren geweest, weer helemaal stapelverliefd,' zei Tammy verbijsterd.

'Nee, hij was al voor een uur weg. Ik heb hem de ring teruggegeven en hij is weggegaan.' Ze zat diep ongelukkig aan de keukentafel met haar zussen, maar ze wist dat ze de juiste beslissing had genomen. Ze wilde niet trouwen, zelfs niet met Chris. Voor haar was het genoeg zoals het nu ging. Meer zou te veel zijn.

Ze raakten allemaal gedeprimeerd van het nieuws, maar niemand was zo verdrietig als Sabrina. Ze hield echt van hem, maar ze wilde gewoon niet trouwen, en dat soort dingen kon je niet forceren, zelfs niet met een mooie ring en een fantastische man.

Haar verbroken relatie met Chris en hun woede over het voorgenomen huwelijk van hun vader stemden niet vrolijk, en januari werd een sombere maand in het huis in East Eighty-fourth Street. Chris belde haar niet, en Sabrina hem ook niet. Het had geen zin. Ze had niets nieuws te melden. En hij was nog te erg uit zijn doen om haar te bellen. Hij was er kapot van dat ze zijn aanzoek had afgewezen. En hij wilde niet op dezelfde manier doorgaan. Hij wilde meer. Zij niet. En opeens was er niets meer te zeggen. Het was voorbij.

De eerste weken van januari waren ze allemaal neerslachtig, en toen leefde iedereen geleidelijk weer een beetje op. Annie ging een paar keer met Brad uit eten. Ze hadden het altijd even gezellig samen. Hij had haar overgehaald om met beeldhouwen te beginnen, en ze genoot van de lessen. Zelfs zonder te zien wat ze deed, was haar werk opmerkelijk goed. Hij vertelde haar dat hij een serie culturele lezingen wilde organiseren, over theater, muziek en kunst. Hij vroeg haar of ze een lezing wilde geven over het Uffizi, en ze was meteen enthousiast. Ze tikte haar hele verhaal in braille. Eind januari hield ze haar eerste praatje, en het was een groot succes.

Candy ging in de derde week van januari naar Parijs om de coutureshows te doen. Ze zou Karl Lagerfelds bruid zijn voor Chanel. Ze betaalden haar een enorm bedrag om haar exclusief voor hun huis te hebben, en ze vond het altijd heerlijk om in The Ritz te logeren. En tijdens de vlucht naar huis leerde ze een jongen kennen. Ze praatten en lachten van Parijs tot New York met elkaar. Hij heette Paul Smith. Hij zat in zijn laatste jaar van Brown University en werkte als assistent-fotograaf voor zijn afstudeerproject. Hij was vierentwintig, en hoopte in juni zijn masters te halen. Daarna wilde hij zijn eigen studio openen. Hij vertelde dat hij twee jaar eerder met haar had gewerkt tijdens een shoot in Rome, maar toen was hij een eenvoudige stagiair geweest, en ze hadden elkaar niet persoonlijk ontmoet.

Ze vertelde hem van Annie, en de dood van haar moeder in juli, en dat haar vader over twee weken zou gaan trouwen met een meisje van drieëndertig.

'Jeetje, wat een klap,' zei hij vol begrip. Zijn ouders waren gescheiden toen hij tien was, en ze waren allebei opnieuw getrouwd, maar hij vond zijn stiefouders cool. 'Hoe voelt dat voor jou?'

'Klote, om je eerlijk de waarheid te zeggen,' zei ze onomwonden.

'Heb je haar ontmoet?' vroeg hij belangstellend.

'Niet echt, niet meer sinds ik klein was. Mijn zussen noemden haar altijd "de slet". Ze heeft geprobeerd het vriendje van mijn zus in te pikken toen ze vijftien was.'

'Misschien moeten jullie haar een kans geven,' opperde hij behoedzaam.

'Misschien. We hebben het er gewoon moeilijk mee dat hij zo snel gaat trouwen.'

'Mensen doen domme dingen als ze verliefd zijn,' zei hij wijs. Daarna praatten ze over andere dingen. Hij kwam uit Maine en hield van zeilen, en hij vertelde haar van zijn avonturen met zeilraces.

Ze deelden een taxi naar de stad, en toen hij haar thuis afzette, beloofde hij dat hij haar zou bellen als hij de volgende keer in de stad was. Hij ging de volgende dag terug naar Brown, in Rhode Island. Daar zou hij blijven tot aan zijn afstuderen in juni. Het was leuk voor Candy om voor de verandering een keer gezelschap te hebben van iemand van haar eigen leeftijd, een jongen die studeerde, gezonde hobby's had en dingen deed die pasten bij hun leeftijd.

Toen Candy binnenkwam, bleek iedereen weg te zijn. Sabrina maakte nog langere dagen nu ze niet meer met Chris was. Tammy werkte zich zoals gewoonlijk een slag in de rondte voor haar show. En Annie volgde allerlei extra lessen op school en deed in het weekend vaak dingen met Brad.

Het was een fijne verrassing dat Paul Candy twee weken later uitnodigde om naar Brown te komen, voor een expositie van zijn werk. Het was voor hen allebei een geweldig weekend, en ze vond het leuk om zijn vrienden te leren kennen. Ze waren stomverbaasd toen ze beseften wie ze was, maar gelukkig behandelden ze haar als elk ander meisje.

Candy had al in geen jaren meer zo genoten, en ze vond het studentenleven een verademing na de jetset van New York. Tammy had een vergadering waar de man die ze vlak voor de kerstvakantie had ontmoet ook bij was, John Sperry, de man die naar St. Bart's was gegaan met zijn familie en haar niet had gebeld toen hij terug was. Dat had ze ook niet verwacht, dus was ze niet teleurgesteld. Na de vergadering sprak hij haar aan, en hij bood zijn excuses aan omdat hij haar niet had gebeld.

'Ik ben twee weken uitgeschakeld geweest door een zware griep,' legde hij uit. Het was een slap excuus, maar niet slechter dan allerlei andere smoesjes. Tammy keek hem aan en glimlachte. Als hij een freak was geweest, zou hij haar hebben gebeld. 'Je denkt dat ik lieg, hè? Ik zweer het je, ik was zo ziek als een hond. Ik had bijna een longontsteking.' Ze had het allemaal al eens eerder gehoord en moest haar lachen inhouden. 'Ik was je nummer kwijt. Dat is ook altijd een goeie.' Hoewel hij haar op haar werk had kunnen bellen.

'Ik had je nummer helemaal niet,' verdedigde hij zichzelf, in verlegenheid gebracht door haar reactie. 'Wil je het me nu wel geven?'

Dat deed ze, maar eigenlijk alleen omdat ze moeilijk nee kon zeggen. Ze had toch geen tijd om met hem uit te gaan. Er waren weer duizend problemen met het programma. Het contract van de presentator liep af, en voor een nieuw contract wilde hij een verdubbeling van zijn salaris. Er was op hem geschoten en hij was twee keer mishandeld. Hij vond dat hij een bonus verdiende omdat zijn werk gevaarlijk was, en ze konden hem geen ongelijk geven. Het probleem was dat de kijkers hem geweldig vonden, zodat hij hen in de houdgreep had. Ze had er de hele ochtend over gepraat met Irving Solomon en de directie van de zender. Tammy was geneigd om hem te laten gaan, maar ze was bang dat de kijkcijfers dan zouden dalen, en daar zouden de sponsors niet blij mee zijn.

Ze ging terug naar haar kantoor, en opnieuw was ze John

Sperry vergeten. Op haar bureau lag een voorstel voor een speciale uitzending op Valentijnsdag, en ze moest meteen aan haar vader denken. Hij ging op Valentijnsdag trouwen, en ze hadden hem sinds Kerstmis geen van allen meer gesproken. Ze wist niet goed hoe het verder moest. Ze konden hem niet eeuwig blijven negeren, maar ze waren er nog niet aan toe om Leslie en zijn huwelijk te accepteren. Die avond bracht ze het tijdens het eten ter sprake. 'Wat doen we met papa?' vroeg ze haar zussen. Hij had hen ook niet gebeld. Hij voelde zich duidelijk gekwetst door hun reactie, maar zij bleven zijn plannen beschouwen als verraad aan hun moeder. Ze hadden al vijf weken geen enkel contact met elkaar gehad, en dat was nooit eerder voorgekomen.

'Misschien moet een van ons hem bellen,' opperde Sabrina, maar niemand bood aan het te doen. 'Ik wil niet naar de bruiloft,' zei Candy snel. 'Je bent niet de enige,' zei Tammy met een zucht. 'We kunnen niet gaan. Het zou zo'n gebrek aan respect zijn voor mama.'

'Maar hij is wel onze vader,' zei Candy aarzelend. 'Wat vinden jullie ervan om ergens met hem te gaan lunchen, of hem bij ons uit te nodigen?' zei Annie zacht. Zij liep er ook al weken over te piekeren. En het was nu eenmaal zo dat ze hem misten. Ze hadden alleen geen behoefte aan Leslie in hun leven, tenminste nog niet, en misschien wel nooit, afhankelijk van haar gedrag. Het was onmogelijk haar nu al welkom te heten in de familie. Het was een pijnlijk dilemma, want ze wilden hun vader niet kwijt. 'Beseffen jullie dat ze misschien kinderen zullen krijgen?' zei Sabrina.

Tammy kreunde hoorbaar. 'Hou op. Ik moet er niet aan denken.'

Na urenlang praten besloten ze uiteindelijk om hem bij hen thuis uit te nodigen voor een drankje. Dat gaf minder spanningen dan een etentje in een restaurant, omringd door vreemden. Omdat ze de oudste was, werd Sabrina aangewezen om hem te bellen. Dat deed ze, aarzelend en nerveus. Stel nou dat Leslie opnam?

Hij nam zelf op, en klonk dolblij dat ze belde, en ze had meteen medelijden met hem. Hij wilde hen duidelijk net zomin kwijt als zij hem. Ze spraken af dat hij de volgende dag langs zou komen. Hij noemde Leslie niet één keer. Heel vluchtig vroeg ze zich af of hij zich soms had bedacht, maar ze wist dat hij dan gebeld zou hebben.

Ze zorgden allemaal dat ze de volgende dag vroeg thuis waren. Hij was zichtbaar nerveus. Ze namen hem mee naar de huiskamer en gingen zitten.

'We nemen aan dat je nog steeds van plan bent om op Valentijnsdag te gaan trouwen,' begon Tammy. Er schitterde iets van hoop in haar ogen, maar die werd meteen de kop ingedrukt.

'Jazeker. We vliegen naar Las Vegas. Dat klinkt jullie waarschijnlijk raar in de oren, maar ik wist dat jullie er niet bij wilden zijn, en het is te snel om er een groot feest van te maken.'

'Het is te snel om te trouwen,' corrigeerde Tammy hem.

Haar vader keek haar strak aan. 'Ik laat me door jullie niet ompraten, als dat soms de reden is dat jullie me hebben uitgenodigd. Ik weet dat jullie het te snel vinden, maar op mijn leeftijd heb je niet zoveel tijd meer. We hebben geen reden om te wachten.'

'Je had het voor ons kunnen doen,' merkte Sabrina op, 'en voor mama.'

'Zou het over een halfjaar anders zijn geweest?' vroeg hij aan hen allemaal. 'Zouden jullie dan minder bezwaren hebben gehad tegen Leslie? Ik denk het niet. En dit is ons leven, niet dat van jullie. Ik bemoei me ook niet met wat jullie doen. Ik zeg niet tegen Sabrina dat ik vind dat ze moet trouwen, dat Chris een fantastische kerel is, en dat ze op moet schieten als ze kinderen wil. Ik zeg niet tegen Tammy dat ze op moet houden met haar werk voor zo'n bizar programma en op zoek moet gaan naar een leuke vent. Of dat Candy moet gaan studeren. Of dat Annie werk moet zoeken, ook al is ze blind. Jullie moeder en ik hebben jullie altijd gerespecteerd. We waren het niet altijd eens met wat jullie deden, maar we hebben jullie de ruimte gegeven om vergissingen te maken en jullie eigen beslissingen te nemen. Nu heb ik de ruimte nodig. Het is misschien krankzinnig dat ik ga trouwen. Misschien loopt Leslie na een halfjaar bij me weg omdat ze een jongere man heeft gevonden, of misschien blijven we tot in lengte van dagen gelukkig met elkaar, zelfs als ik oud en gepensioneerd ben. Wie zal het zeggen? Jullie willen dit niet, maar ik wil het wel, en ik denk dat ik dit nodig heb. Leslie is een lieve vrouw en we houden van elkaar. Ik hou anders van haar dan van jullie moeder, want zij was mijn grote liefde. Maar wat ik ook doe, of niet doe, jullie moeder komt niet meer terug. Ik wil niet alleen zijn, ik kan het niet, ik ben doodongelukkig in mijn eentje. Ik heb het fijn met Leslie. Waarom zou ik geen tweede kans mogen krijgen?'

Ze luisterden naar hem zonder hem in de rede te vallen, en in bepaalde opzichten had hij natuurlijk gelijk. Ze slaakten collectief een diepe zucht, en Candy sloeg haar armen om hem heen. Ze dacht aan wat Paul in het vliegtuig tegen haar had gezegd, dat ze Leslie een kans moesten geven. Voor haar vader hoopte ze dat Leslie betrouwbaar was, of zij haar nu wel of niet aardig vonden. De tijd zou het leren.

'We houden van je, pap,' zei Tammy. 'We willen gewoon niet dat je een verkeerde beslissing neemt, of dat je verdriet krijgt.'

'Waarom niet? Jij maakt toch ook fouten. Iedereen maakt fouten, dat hoort bij het leven. Als het echt fout gaat, bel ik Sabrina en dan kan zij er iets aan doen.' Hij en zijn oudste dochter wisselden een glimlach uit.

'Ik hoop dat het goed gaat, pap,' zei ze zacht. Het was zo fijn om hem weer te zien. Ze hadden hem heel erg gemist. 'Ik ook. Ik kan het alleen maar proberen. En het spijt me dat jullie zo van streek zijn. Ik besef dat het voor jullie niet makkelijk is. Het is voor mij ook een grote stap.'

'Moeten we haar ontmoeten, papa?' vroeg Annie. Ze wil
den haar geen van allen ontmoeten, maar ze namen aan dat hij het van hen verwachtte. Hij bleek redelijker te zijn dan ze hadden gedacht. Hij was nog steeds de vader van wie ze hielden.

'Laten we het voorlopig rustig aan doen,' opperde hij. 'We moeten er eerst maar eens voor zorgen dat het tussen ons weer helemaal goed komt. Ik dacht dat ik nooit meer iets van jullie zou horen.' Hij was er een maand lang ellendig van geweest.

'We hebben je enorm gemist,' zei Candy.

'Ik heb jullie ook gemist,' gaf hij toe.

Sabrina maakte een fles wijn open en ze klonken. Ze omhelsden elkaar en beloofden dat ze elkaar snel weer zouden zien. Niet lang daarna ging hij weg. De ontmoeting was beter gegaan dan ze hadden durven hopen. Hij ging met haar trouwen, maar in elk geval was het contact tussen hen hersteld, en hij verwachtte niet dat ze haar met open armen welkom zouden heten, of dat ze haar zelfs maar wilden ontmoeten. Hij hoopte dat ze na verloop van tijd aan het idee gewend zouden raken. En hij had gezegd dat er dit jaar geen feest zou zijn op 4 juli. Op die dag was het een jaar geleden dat hun moeder was omgekomen, en dat was geen reden om feest te vieren. Hij zou in juli samen met Leslie naar Europa gaan, dus zij konden hun eigen plannen maken. Het was voor hen allemaal een opluchting. Niemand van hen zou op die dag ooit nog feest kunnen vieren, al helemaal niet met Leslie erbij.

'Wat gaan we dan doen op 4 juli?' vroeg Candy.

'Daar hoeven we ons nu nog niet druk om te maken,' zei Sabrina wijs. Er was tenminste weer contact met hun vader. En ze besloten gezamenlijk om hun op Valentijnsdag bloemen en champagne te sturen in Las Vegas. Het was een verzoenend gebaar, en ze wisten dat hij het zou waarderen. Wel stond buiten kijf dat het bizar was om te beseffen dat ze een stiefmoeder zouden krijgen die jonger was dan hun oudste zus. Dat hadden ze geen van allen verwacht toen hun moeder overleed. Hun vader trouwens ook niet. Leslie was zomaar langsgekomen, en er was tussen hen iets moois gegroeid.

Ze zaten er nog over te praten toen Tammy's mobieltje ging.

Ze had geen idee wie het kon zijn op dat uur. Het was John Sperry, om haar de volgende dag uit te nodigen voor de lunch. Ze kon haar oren niet geloven.

'Wat een verrassing dat je belt,' zei ze verbluft.

'Ik had toch gezegd dat ik zou bellen. Waarom klink je dan zo verbaasd?'

Eigenlijk wilde ze antwoorden: omdat normale mannen me nooit bellen. Ik ben een magneet voor freaks en randdebielen. Aan de andere kant kon het best zijn dat hij alleen maar op het oog normaal was. Wat wist zij er nou helemaal van? Ze zou een normale man niet eens herkennen als ze over hem struikelde.

'Ik weet niet waarom ik verbaasd ben. Waarschijnlijk omdat de meeste mensen niet doen wat ze zeggen. Hoe was het trouwens in St. Bart's?'

'Leuk. We gaan er met Kerstmis altijd met de hele familie naartoe. Ik heb drie broers, allemaal met vrouwen en kinderen.'

'Ik heb drie zussen,' zei ze glimlachend, en ze liep de kamer uit met haar mobieltje om rustig met hem te kunnen praten. Hij schetste een beeld van een hechte familieband, vergelijkbaar met de hare, behalve dat geen van haar zussen was getrouwd of kinderen had.

'Ik weet het. Je hebt me verteld dat je je baan hebt opgezegd en naar New York bent gekomen om voor je zus te zorgen. Daar was ik van onder de indruk.' Diep onder de indruk zelfs. 'Hoe gaat het nu met haar?'

'Het is een lang verhaal, maar het gaat stukken beter.' Terwijl ze het zei, besefte ze opeens dat ze halverwege het huurcontract waren, en dat maakte haar verdrietig. Ze genoot ervan om met haar zussen samen te wonen. Misschien konden ze een ander huis vinden als ze weg moesten uit East Eighty-fourth Street. Ze hadden geen van vieren andere plannen. Misschien bleven ze wel voorgoed bij elkaar wonen. Vier ouwe vrijsters in een huis. De enige die inmiddels echte liefde had gevonden, was hun vader. En het ging heel goed tussen Annie en Brad. En ze vond de jongen die Candy in het vliegtuig had leren kennen sympathiek. Haar liefdesleven en dat van Sabrina zaten in het slop. Het hare al jaren. In plaats daarvan had ze een realityshow. 'Je vertelde dat je zus een ongeluk heeft gehad. Wat is er precies gebeurd?' Hij klonk belangstellend. Misschien was hij gewoon nieuwsgierig, maar het was gezellig om met hem te praten. Tot nu toe leek hij haar een leuke man. Hij was intelligent, hij zag er goed uit en hij had een betrekkelijk belangrijke baan.

'Ze is blind geworden, heel dramatisch voor haar, want ze is beeldend kunstenaar - dat was ze althans. Ze volgt nu een speciale opleiding aan de Parker School voor Blinden.' 'Wat frappant,' zei John peinzend. 'Een van mijn broers is doof, al sinds zijn geboorte, en we communiceren met elkaar door middel van gebarentaal. Zij moet zich aan een compleet nieuwe situatie aanpassen.'

'Dat is waar. Maar ze doet het geweldig. Ze is heel moedig.'

'Heeft ze een hond?'

'Nee,' zei ze gniffelend, 'ze heeft een hekel aan honden. Maar we hebben wel drie honden in huis, een van mij en twee van mijn zussen. Mijn jongste zus en ik hebben allebei een klein mormel, en mijn oudste zus heeft een basset die Beulah heet. Ze lijdt aan een chronische depressie.'

'Misschien heeft ze een psychiater nodig,' grapte hij lachend.

'Daar hebben we er ook al een paar van.'

'Dat doet me ergens aan denken. Vertel me de waarheid over Désirée Lafayette. Was ze vroeger een man?'

Tammy lachte schaterend. 'Dat heb ik me nou ook altijd afgevraagd.'

'Zou ze stripteases doen?'

'Vraag het haar alsjeblieft niet! Ze wil dat ik Oscar de la Renta zo gek krijg dat hij een speciale garderobe voor haar ontwerpt. Ik heb het hem nog niet durven vragen. Stel je eens voor wat dat gaat kosten.'

'Er is vast wel iets te regelen.'

'Ik hoop het niet.'

Ze maakten nog een poosje grapjes over de show, en hij herhaalde zijn uitnodiging voor de lunch. Hij stelde een restaurant voor waar ze graag kwam. Het klonk aantrekkelijk, en het was een prettig vooruitzicht om voor de verandering een keer weg te zijn van kantoor. Ze ging zelden ergens lunchen, want meestal had ze haar handen vol aan rampenbestrijding. Ze spraken de volgende dag om een uur af.

De anderen vroegen haar wie haar had gebeld toen ze terugkwam in de huiskamer.

'Iemand van de zender die ik bij vergaderingen vaak zie. Hij heeft me uitgenodigd voor de lunch,' liet ze er achteloos op volgen.

'Wat leuk voor je,' zei Sabrina met een triest glimlachje. Ze was niet meer uit geweest sinds Chris en zij een maand geleden uit elkaar waren gegaan. Ze ging 's ochtends naar haar werk en kwam 's avonds rechtstreeks naar huis, meer niet. Ze had geen zin om iets te ondernemen. Ze kon alleen maar aan hem denken, en ze miste hem verschrikkelijk. Ze had niets meer van hem gehoord. Ze bleef steeds denken aan de schitterende ring en zijn aanzoek. Ze was niet zo moedig als haar vader. En niet zo kortzichtig. Ze had er geen enkel vertrouwen in dat zijn huwelijk met Leslie goed zou gaan, maar ze hoopte het beste voor hem, zelfs al gaf het geen blijk van respect voor hun moeder. Toch hield ze van hem, en ze was opgelucht dat ze hadden gepraat. De impasse was in elk geval doorbroken. Maar het bleef natuurlijk de vraag welke gevolgen zijn huwelijk met Leslie zou hebben voor het contact met hun vader.

Tammy ging de volgende dag lunchen met John Sperry. Hij was intelligent en boeiend, en ze vond hem aardig. Hij had plannen voor allerlei projecten, een brede belangstelling, hij deed aan sport, hield van theater en was ambitieus. Aan het einde van de lunch hadden ze allebei het gevoel dat ze veel met elkaar gemeen hadden.

'Wat doen we hierna?' vroeg hij toen ze het restaurant verlieten. 'Een diner of gaan we nog een keer lunchen?' Toen bedacht hij iets anders. 'Wat vind je ervan om zaterdagochtend te gaan tennissen op mijn club?'

'Ik speel heel slecht,' waarschuwde ze, maar ze vond het een leuk plan.

'Ik ook,' bekende hij, 'maar toch speel ik graag. We kunnen erna lunchen op de club, of ergens anders als je tijd hebt.' Hij begon langzaam, en dat beviel haar ook. Ze hield er niet van als mannen haar mee uit eten namen en dan meteen met haar naar bed wilden. En ze zou het ook niet erg vinden als ze gewoon vrienden bleven. Ze had bijna geen vrienden in New York. Al haar vrienden woonden in LA Ze was in een goed humeur toen ze terugging naar kantoor, en hij belde haar de volgende dag om even hallo te zeggen. Hij stuurde haar een memo met een mop, en ze lachte hardop, zittend achter haar bureau. Hij was een aanwinst in haar leven. Geen bliksemschicht, maar dat wilde ze ook niet. Het voelde meer alsof een betrouwbaar iemand rustig de kamer binnenkwam. Ze voelde zijn aanwezigheid, maar zonder dat ze van slag raakte, en daar was ze blij mee. En hij deed geen idiote diëten en was geen lid van een of andere sekte. Dat was op zich al een wonder.

Ze zei weinig over hem tegen haar zussen. Daar was het nog te vroeg voor. Zaterdag kwam ze blij en ontspannen thuis, moe na een partijtje tennis, dat hij op zijn sloffen had gewonnen. Hij speelde veel beter dan hij had gezegd, maar ze had dapper volgehouden. En erna hadden ze geluncht en waren ze gaan wandelen in het park. Het was nog wel fris, maar niet te koud voor een wandeling. Toen ze thuiskwam, gingen Brad en Annie net de deur uit. Brad nam haar mee naar een tactiele tentoonstelling van conceptuele kunst waar hij over had gelezen, en ze babbelden geanimeerd met elkaar. Hij wilde dat ze nog een lezing zou geven op school. Hij vond dat ze een serie over musea moest doen, of een lezing over de kunst in elke Italiaanse stad waar ze was geweest. Ze had een goed geheugen, en er waren zoveel dingen die ze met de andere leerlingen kon delen.

'Waar ben jij geweest?' vroeg Annie haar. Ze zag er zo gelukkig uit met Brad, en dat deed Tammy goed. Candy was dat weekend weer bij Paul op bezoek, voor het tweede weekend op rij.

'Ik heb getennist met een vriend,' zei Tammy achteloos. 'Is Sabrina thuis?'

'Ze is boven. Volgens mij wordt ze ziek. Ze klinkt vreselijk.'

Tammy knikte. Sabrina zag er al sinds nieuwjaarsdag ziek uit.

'Veel plezier. Ik zie je straks.'

'We zijn pas laat terug. We gaan na de tentoonstelling uit eten.'

'Gezellig. Geniet ervan.' Tammy glimlachte bij zichzelf toen ze naar binnen ging. Annie zag er zo stralend uit met Brad, en ze voelden zich duidelijk volkomen op hun gemak met elkaar. Alles leek te kloppen. Ze was blij dat Sabrina de weddenschap had gewonnen.

Ze ging naar boven om te kijken hoe het met Sabrina was, en ze bleek met de gordijnen dicht in bed te liggen. Tammy vermoedde dat ze niet ziek was, maar depressief. Ze vond het heel erg dat het uit was met Chris. Het was zo'n fijne man, en hij was jarenlang heel goed geweest voor Sabrina. Het was doodzonde dat ze zo'n aversie had tegen het huwelijk. Als ze ooit had overwogen om te trouwen, zou Chris de juiste man zijn geweest. Kennelijk kon ze het gewoon niet. Sabrina leek hem liever kwijt te zijn dan met hem te trouwen.

'Hoe gaat het?' vroeg ze bezorgd, en haar oudere zus haalde haar schouders op. Ze was bleek en zag er afgemat uit, met donkere kringen onder haar ogen. De breuk was geen bevrijding geweest maar een groot verlies. Ze was al een maand in de rouw.

'Niet zo goed,' zei Sabrina, en ze draaide zich op haar rug om naar het plafond te staren. 'Misschien heeft papa gelijk. Misschien moet je risico's nemen in het leven. Maar het voelt gewoon niet goed om te trouwen. Of om kinderen te krijgen. Het is zo'n verdomd grote verantwoordelijkheid.'

'Je zorgt anders wel voor ons allemaal,' merkte Tammy op. 'Je moedert over ons alle drie, vooral over Candy en Annie. Wat maakt het voor verschil of het je zussen zijn of je kinderen?'

'Tegen jullie kan ik zeggen dat jullie de boom in kunnen,' zei ze met een wrang lachje. 'Dat kun je met je kinderen niet doen. En als je het verknalt, zitten zij de rest van hun leven met een trauma. Ik maak het zo vaak mee met mijn werk.'

'Je had wedding planner moeten worden in plaats van echtscheidingsadvocaat. Dat zou beter zijn geweest voor je eigen toekomst.'

'Misschien,' beaamde Sabrina glimlachend. 'Chris zal me wel haten. Hij was die avond zo lief met die ring, en ik kon het gewoon niet. Zelfs niet voor hem. En God weet dat ik van die man hou. Ik zou op een gegeven moment best met hem samen willen wonen. Ik wil alleen al dat officiële gedoe niet. Het geeft zoveel rompslomp als je uit elkaar gaat. Als je niet getrouwd bent, zeg je gewoon doei en daarmee is de kous af. Je hebt geen kettingzaag nodig om je levens van elkaar te scheiden.'

'En jij bent de kettingzaag?'

'Dat is mijn werk,' bevestigde ze. 'Ik zaag alles wat je hebt aan stukken, je hart, je hoofd, je portemonnee, je kinderen. Die arme schapen gaan doormidden, en elke ouder krijgt de helft, eerlijk is eerlijk. Jezus, wie wil dat nou meemaken?'

'Niemand. Maar een huwelijk kan ook goed gaan, weet je,' merkte Tammy terecht op. 'Zeg, voor ik het vergeet. Ik wilde het niet tegen papa zeggen, maar ik hoop wel dat hij huwelijkse voorwaarden laat opmaken.'

'Zo stom kan hij niet zijn.' Eindelijk ging Sabrina zitten. Ze had uren in bed gelegen en aan Chris gedacht. 'Ik stuur hem wel een mailtje. Het gaat me natuurlijk niet aan, maar iemand moet het tegen hem zeggen.'

'Snap je wat ik bedoel? Je bekommert je om ons allemaal, Sabrina. Waarom zou je niet voor je eigen kinderen zorgen, in plaats van voor een stel volwassenen? Kinderen zijn toch veel leuker.'

'Misschien.' Ze glimlachte maar leek niet overtuigd.

Ze ging naar beneden om iets te eten te halen en vroeg of Tammy ook iets wilde. Een tijdje later belde Candy om hun te laten weten dat het goed met haar ging. Na het afschuwelijke drama met Marcello belde ze tegenwoordig regelmatig, en ze vertelde altijd waar ze was. Ze ging nooit met iemand mee naar huis, en zelfs als ze op bezoek was bij Paul nam ze een hotel, en Sabrina dacht niet dat ze al met elkaar hadden geslapen. Candy was heel erg voorzichtig, en Paul leek het niet erg te vinden, wat voor hem pleitte. En hij was jong en volkomen normaal. Hij was geen oude viespeuk die jonge meisjes misbruikte. Brad was natuurlijk een stuk ouder dan Annie, maar op de een of andere manier was dat leeftijdsverschil niet belangrijk. Annie was heel wijs voor haar leeftijd, zeker nu. En Brad was enorm zorgzaam, tot grote opluchting van de drie zussen. Ze waren allemaal blij met Brad en hun romance.

Sabrina en Tammy hadden een rustige avond. Ze keken films, deden het kruiswoordraadsel in de Times, en ontspanden zich na een hectische week. John belde Tammy zondag, en ze kletsten een tijdje met elkaar. Zondagavond deed Tammy alle honden in bad. Annie was weer uit met Brad. Ze aten bij vrienden.

'Ons leven is wel exotisch, vind je niet?' zei Tammy terwijl ze een van de honden afdroogde en Sabrina haar schone handdoeken kwam brengen. Ze glimlachten naar elkaar, en ze waren blij om Candy te zien toen ze thuiskwam.

'Hoe was het?' vroeg Tammy.

'Te gek. We hebben allemaal leuke dingen gedaan met zijn vrienden.' Ze was nog helemaal opgetogen over haar weekend, en ze genoot er duidelijk van om samen te zijn met mensen van haar eigen leeftijd.

Aan het eind van de avond waren alle vier de meisjes weer thuis. De deur van hun slaapkamers stond open, en ze riepen welterusten naar elkaar. En ze lagen allemaal glimlachend in bed, intens gelukkig dat ze elkaar hadden, wat er ook met de mannen in hun leven gebeurde.

Hoofdstuk 25

Ze hadden allemaal gemengde gevoelens over Valentijnsdag. Toen ze wakker werden dachten ze meteen aan hun vader, die ging trouwen in Las Vegas, en dat gaf hun een verdrietig gevoel. Ze misten hun moeder nog meer dan anders. Zwijgend en somber zaten ze aan het ontbijt. Ze hadden hun vader en Leslie bloemen en champagne gestuurd in hun hotelkamer. En Sabrina had hem twee weken daarvoor een mailtje gestuurd over de huwelijkse voorwaarden. Hij had teruggeschreven dat hij het zelf al had geregeld, en dat stelde haar gerust. Als hun huwelijk op de klippen liep, kon Leslie er tenminste niet vandoor met alles wat hij bezat.

Maar Valentijnsdag werd ook gevierd. Brad nam Annie 's avonds mee uit eten, en Tammy was stomverbaasd geweest dat John haar mee uit had gevraagd. Hij had voorgesteld om ergens een hapje te eten en dan naar de film te gaan, en Tammy had enthousiast gereageerd. Het was tenminste niet overdreven romantisch, terwijl hun relatie nog zo pril was. En Paul zou die avond naar New York komen om Candy te zien. Iedereen had iets te doen behalve Sabrina, die thuis zou blijven en wat werk zou doen. De anderen hadden met haar te doen. Ze warmde een pannetje soep op voor zichzelf toen Tammy wegging, en Tammy voelde zich schuldig dat ze haar alleen liet.

'Doe niet zo mal,' stelde Sabrina haar gerust. 'Ik vermaak me wel.' Ze glimlachte bemoedigend, en complimenteerde Tammy dat ze er beeldig uitzag. Eerder had ze al gezegd dat ze John zo aardig vond. Hij was knap om te zien, en bovendien intelligent en vriendelijk. Hij had een levendige geest en barstte van de energie en de nieuwe ideeën, net als Tammy, en ze werkten in dezelfde business. En ze vond Paul Smith ook leuk. Hij was zo'n verademing vergeleken bij de mannen die Candy gewoonlijk om zich heen had, mannen die er allemaal op uit waren om haar op de een of andere manier te gebruiken. En ze was zeer gesteld op Brad. Ze had tegen Annie gezegd dat ze eruitzag om te stelen toen ze de deur uit ging. Tammy had haar geholpen met het kiezen van een jurk, en Candy deed haar haar, knipte het een beetje bij. Ze leek net een elfje. Brads adem stokte toen hij haar zag, zo mooi was ze. Hij was overduidelijk stapelgek op haar, en Annie was zichtbaar verliefd op hem. Hun relatie begon serieus te worden.

Om negen uur was Sabrina alleen, en ze zat aan de keukentafel naar haar soep te staren, denkend aan Chris. Hoe had het toch zover kunnen komen? Ze was de man van wie ze bijna vier jaar had gehouden kwijt. Uiteindelijk gaf ze het op en ze spoelde de soep door de gootsteen. Ze kon geen hap door haar keel krijgen, en werken lukte ook al niet. Ze kon alleen maar aan hem denken, en aan alles wat ze miste. Ze had sinds oudejaarsavond geen woord meer van hem gehoord, nadat hij met de ring die zij had geweigerd op zak was weggegaan.

Ze liep een tijdje doelloos rond door de woonkamer en probeerde televisie te kijken, maar ze kon zich niet concentreren. Rusteloos ging ze naar haar kamer, en ze staarde uit het raam naar buiten toen het begon te sneeuwen. Ten slotte hield ze het niet meer uit. Ze moest hem zien, al was het misschien de laatste keer. Ze ging weer naar beneden, trok haar laarzen aan, griste een jas uit de kast en liep door de sneeuw naar zijn huis. Ze belde aan en hoorde zijn stem uit de intercom. Het was alsof ze voor het eerst in zes weken weer kon ademen.

'Wie is daar?'

'Ik ben het. Mag ik boven komen?'

Er viel een lange stilte, en toen klonk de zoemer. Ze duwde de deur open en liep de trap op naar zijn appartement. Hij stond met gefronste wenkbrauwen in de deuropening, in een sweater en een spijkerbroek, blootsvoets. Ze keken elkaar strak aan terwijl ze langzaam naar hem toe liep, en hij deed een stap opzij om haar binnen te laten. Binnen was alles nog precies hetzelfde, en hij was ook niet veranderd. Hij was nog steeds de man van wie ze hield.

'Is er iets gebeurd?' vroeg hij bezorgd. Ze zag er vreselijk slecht uit. 'Gaat het goed met je?'

Ze draaide zich naar hem om en keek hem verdrietig aan. 'Nee, het gaat niet goed met me. En met jou?' Bij wijze van antwoord haalde hij zijn schouders op. Het waren zes ellendige weken geweest.

'Wil je iets drinken?' vroeg hij, en ze schudde haar hoofd. Ze had het nog steeds koud en ging met haar jas aan op de bank zitten. 'Waarom ben je gekomen?' Ze herinnerde hem er niet aan dat het Valentijnsdag was, want voor hen had de dag geen speciale betekenis, zoals voor haar zussen, die allemaal uit waren met de man in hun leven.

'Ik weet niet waarom ik ben gekomen,' antwoordde ze in alle eerlijkheid. 'Ik moest je zien. Het is allemaal even vreselijk zonder jou. Ik weet niet wat me mankeert, Chris. Ik ben gewoon als de dood om te trouwen. Het ligt niet aan jou, het ligt aan mij. Kijk eens naar mijn vader. Hij trouwt met een blonde del, nog geen vijf minuten na de dood van mijn moeder. Waarom is hij niet bang? In plaats daarvan ben ik bang. Het huwelijk doet zulke afschuwelijke dingen met mensen als het misgaat.'

'Het gaat niet altijd mis,' zei hij zacht, en hij kwam tegenover haar zitten in zijn favoriete leren stoel. Vaak zat hij daar uren, samen met de hond. 'Soms gaat het goed.'

'Niet vaak. En dat zijn de echtparen die ik nooit zie. Moeten we nou echt trouwen? Kunnen we niet iets anders proberen?'

'Dat hebben we al gedaan. Zo komen we niet verder, Sabrina. Ik wil meer van het leven. Stilstand is voor jou ook niet goed. Ik wilde je al een tijdje bellen.' Hij aarzelde. 'Ik heb er ook over nagedacht. Ik vind het moeilijk om op te geven wat ik echt wil, net als jij. Wat vind je ervan om een tijdje te gaan samenwonen? Niet voor altijd, maar misschien voor een halfjaar, totdat jij aan het idee bent gewend. Misschien als jullie huurcontract afloopt. We kunnen het gewoon een tijd proberen. Je kunt bij mij komen wonen, als je wil. Of we kunnen samen iets zoeken. Ik weet het niet. Misschien is het boterbriefje niet zo belangrijk als ik denk. Misschien moeten we gewoon gaan samenwonen, dan zien we wel hoe het gaat. En misschien ben je dan niet meer zo bang voor de volgende stap.' Zijn stem stierf weg toen ze haar hoofd schudde.

'Dat moet je niet doen als je het niet wil, Chris. Je hoeft niet altijd water bij de wijn te doen,' zei ze triest. Ze verdedigde zijn belangen omdat ze van hem hield, maar ze waren wel strijdig met de hare.

'Ik wil jou,' zei hij onomwonden. 'Meer wil ik niet, Sabrina. Daar heb ik van gedroomd sinds de dag dat ik je leerde kennen. Ik wil jou en je krankzinnige leven, je zussen, je vader, die malle hond van ons... en op een dag wil ik kinderen van je. Je zorgt voor je zussen alsof het je kinderen zijn. Laat ze maar eens groot worden. Dat worden ze toch wel. Wij kunnen onze eigen kinderen krijgen.'

'Stel nou dat ze een hekel aan ons hebben? Of dat ze aan de drugs raken of jeugddelinquenten worden? Vind je dat niet eng?' Haar ogen waren twee donkere poelen van angst. Hij had met haar te doen en wilde zijn armen om haar heen slaan. Maar dat deed hij niet. Hij bleef haar aankijken, met pijn in zijn hart omdat het zo moeilijk voor haar was.

'Met jou vind ik het niet eng,' zei hij beslist. 'Met jou vind ik niets eng. En als het jeugddelinquenten worden, doen we ze weg en nemen we nieuwe.' Hij glimlachte naar haar. 'Ik wil jou, mijn liefste. Zeg jij maar hoe je het hebben wil. Als je liever blijft samenwonen, dan doen we dat. Beloof me alleen dat we trouwen als we ooit kinderen krijgen. Ze moeten weten dat ze gewenst zijn. Op een dag zou dat belangrijk voor hen kunnen zijn.' Ze knikte en glimlachte naar hem.

'Misschien ben ik mijn angst na zes maanden samenwonen wel helemaal kwijt.'

'Ik hoop het.' Hij stond op en kwam naast haar zitten, sloeg zijn armen om haar heen, en zij legde haar hoofd tegen zijn schouder. Dit had ze sinds oudejaarsavond gemist. Het had erger gevoeld om Chris kwijt te raken dan een arm of een been.

'Het spijt me dat ik op oudejaarsavond zo gemeen ben geweest,' zei ze zacht. 'Ik was gewoon bang.'

'Ik weet het. Het geeft niet, Sabrina. Het komt allemaal goed... wacht maar af...'

'Waarom ben jij zo zeker van jezelf, en ben ik zo'n schijtlaars?' Maar er was het jaar daarvoor zoveel gebeurd waar ze nog banger van was geworden. De dood van haar moeder had op de een of andere manier al haar zekerheden ondermijnd. En hij had gelijk. Ze zorgde voor werkelijk iedereen, dus waarom dan niet voor hem? En misschien zelfs voor hun kinderen. Ze draaide haar gezicht naar hem omhoog. 'Ik hou van je, Chris.'

'Ik hou ook van jou. Ik voelde me zo ongelukkig zonder jou. Ik wilde vanavond eigenlijk naar je toe komen, maar ik was bang dat je de deur in mijn gezicht zou dichtslaan.'

Ze schudde haar hoofd, en hij kuste haar. Ze hadden nog niet al hun problemen opgelost, maar het was een begin.

'Ik kom bij je wonen als we weggaan uit ons huis,' beloofde ze. 'Maar ik zal het wel missen. Het is zo gezellig.'

'Hoe gaat het met Annie?' vroeg hij. Hij had ze allemaal enorm gemist. Ze voelden als zijn familie, en dat was al jaren zo. Hij wilde hen niet kwijt, en Sabrina nog minder. En dat zij hem niet kwijt wilde, had ze bewezen door die avond naar hem toe te komen.

'Heel goed. Ze is verliefd op Brad. Volgens mij is het menens. Hij spoort haar aan om allerlei extra lessen te volgen, zoals beeldhouwen, en hij heeft haar gevraagd om lezingen te geven over Florence. Hij wil dat ze volgend jaar les komt geven op de school. En hij moedigt haar aan om een hond te nemen.'

'Brad is tof. Ik mag hem graag.' Hij vroeg Sabrina niet of ze dacht dat Annie met hem zou gaan trouwen. Daar was het nog te vroeg voor, want ze hadden nog maar twee maanden verkering. De enige in hun familie die wél ging trouwen, en het eigenlijk niet zou moeten doen, was hun vader. De hele wereld stond op zijn kop.

Hij nam haar mee naar bed, en ze bleef bij hem slapen. Ze vergat niet haar zussen te bellen om te laten weten dat ze zich geen zorgen hoefden te maken, maar ze vertelde niet waar ze was. Tammy was ervan overtuigd dat ze bij Chris was, maar ze wilde geen vragen stellen.

De volgende ochtend kwam Sabrina thuis, samen met Chris. Ze keken een beetje schaapachtig, maar waren duidelijk zielsgelukkig dat het weer goed was. Haar zussen omhelsden hem onstuimig, als een broer die ze jaren niet hadden gezien. Het was voor hen allemaal een blije hereniging.

'Welkom thuis,' zei Sabrina zacht, en ze kuste hem. Beulah blafte als een idioot en kwispelde alsof haar leven ervan afhing.

Hoofdstuk 26

Maart was voor hen allemaal een opwindende maand. Tammy had de tijd van haar leven met John Sperry, en half maart kreeg ze een telefoontje dat ze in geen duizend jaar had verwacht. De zender had plannen voor een nieuwe serie voor primetime tv, en ze wilden dat zij het idee zou uitwerken. Het ging over de wederwaardigheden van drie jonge New Yorkse vrouwen die samen een huis deelden - een arts, een advocate en een actrice. De serie zou in New York worden opgenomen. Ze wilden er bekende actrices voor, en gastoptredens van beroemdheden. Er waren al sponsors, en ze wilden dat Tammy de serie ging produceren. Het leek een beetje op het programma dat ze in LA had gedaan, alleen was dit groter en beter. Als ze zelf het ideale programma had mogen kiezen, zou het er zo uitzien. Ze kon haar geluk niet op. Het was een fantastische kans, en ze zei meteen ja. De uitzendingen moesten in de lente van het jaar daarop beginnen, en dat betekende dat ze in New York zou blijven, ook nadat hun huurcontract afliep. Ze besefte dat ze haar huis in LA zou moeten verkopen en op zoek moest naar iets nieuws: haar eigen huis in New York. Misschien konden haar zussen wel bij haar komen wonen, want de huidige situatie was immers een doorslaand succes.

Er was al een eigen kantoor voor haar, een assistent en een secretaresse. Ze mocht haar eigen assistent-producers kiezen. Ze kreeg carte blanche en een budget om van te dromen. Ze hoopten alleen op een Emmy in de toekomst, en waren ervan overtuigd dat zij die in de wacht kon slepen. Ze popelde om het John te vertellen en kon bijna niet wachten op de lunchpauze. Ze zou in juni beginnen, en de planning werd aan haar overgelaten. Op deze manier kon ze haar vertrek bij de realityshow drie maanden van tevoren aankondigen, zodat ze alle tijd hadden om een nieuwe producer te zoeken. Het was waarschijnlijk het slechtste programma waar ze ooit voor had gewerkt, maar ze had het uiteindelijk leuker gevonden dan ze had verwacht. In zekere zin zou ze de mensen met wie ze had samengewerkt zelfs missen. Het programma had haar goede diensten bewezen; het had haar van straat gehouden en ze had er leuk mee verdiend, en het had maar een halfjaar geduurd voordat haar iets beters was aangeboden. Het nieuwe programma was een kans uit duizenden. Toen ze het John vertelde, was hij dolblij voor haar. Hij had er niets van geweten, en ze geloofde hem.

'Het klinkt als een programma waar straks iedereen naar wil kijken,' zei hij enthousiast, en tijdens hun lunch hadden ze het over niets anders meer. Ze vertelde het haar zussen zodra ze die avond thuis was.

'Cool!' zei Candy opgetogen. Ze ging de volgende dag voor twee weken naar Japan, voor een modereportage die haar een smak geld zou opleveren. Ze had nu al met Paul afgesproken dat ze naar Brown zou komen als ze terug was. Annie was gelukkig met Brad. Chris was terug. Ze waren stuk voor stuk gelukkig.

Haar zussen feliciteerden Tammy met haar nieuwe baan. De volgende dag vertelde ze Irving Solomon dat ze de show ging verlaten. Hij vond het jammer dat ze wegging, maar zei dat ze het programma had verbeterd en de kijkcijfers nog verder omhoog had getrokken. Daar was Tammy een kei in.

Annie zou die maand klaar zijn met school, maar Brad had haar over weten te halen om langer te blijven en te gaan trainen met een blindengeleidehond. Ze was niet enthousiast, maar ze wilde het wel proberen. Ze had een chocoladebruine labrador gekozen en zou in mei samen met haar hond haar diploma halen. Baxter ging eind maart van school, maar ze beloofden dat ze contact zouden houden. Hij was een goede vriend geworden, en hij had de school vanaf het eerste begin stukken leuker voor haar gemaakt. Nu gaf hij het stokje door aan Brad, die graag wilde dat ze in de lente zou gaan lesgeven, zowel in kunstgeschiedenis als in schilderen. Ze vond zelf dat ze niet kon schilderen als ze niets zag, maar Brad opperde dat ze abstract werk kon gaan maken om te zien hoe het ging. Ze had gemerkt dat beeldhouwen niet haar ding was, maar pottenbakken vond ze wel weer leuk, en ze had al een paar mooie stukken gemaakt en aan Brad gegeven.

Toen Candy begin april terugkwam uit Japan gingen ze met z'n allen een weekend weg. Tammy en John huurden een huis in een skigebied in Vermont. Iedereen ging skiën behalve Annie, maar ze genoot ervan om lange wandelingen te maken. Ze had haar nieuwe hond meegenomen, gewoon voor de gezelligheid, want de training was nog niet begonnen. Ze had haar Jessica genoemd, en het was een lief beest. Ze kon het goed vinden met de andere drie honden.

Het skiweekend was een doorslaand succes. Annie ging op en neer met de skilift, en 's avonds ging Brad met haar schaatsen. Ze had altijd van schaatsen gehouden, en ontdekte nu dat ze het nog steeds kon, zolang hij haar arm vasthield. Ze hadden een geweldige tijd, en Paul was zelfs met de auto uit Rhode Island gekomen om met Candy samen te kunnen zijn. Sabrina en Chris waren nog nooit zo gelukkig geweest. Ze waren blij met hun afspraak. Er zou voorlopig niets veranderen, maar als het huurcontract over vier maanden afliep, zouden ze gaan samenwonen. Ze hadden hun vader gesproken toen hij terug was van zijn huwelijksreis in Las Vegas. Het ging goed met hem, en ze spraken af dat ze elkaar binnenkort weer zouden zien.

Op de laatste dag van het weekend besloten ze die zomer met z'n allen op vakantie te gaan. Allerlei mogelijkheden passeerden de revue, totdat Annie voorstelde om een boot te huren. Ze had altijd van zeilen gehouden. Ze spraken een budget af dat ze met z'n allen konden opbrengen. Juli was de beste maand om te gaan. Brad, Paul en Annie hadden dan vakantie, en Chris en Sabrina konden vrij nemen. John zei dat hij er wel iets op zou verzinnen. Candy zou dan terug zijn van de coutureshows, en Tammy kon haar eigen tijd indelen omdat het nieuwe programma nog in de kinderschoenen stond. Nu moesten ze alleen nog beslissen wat voor boot het zou worden, een zeilboot of een motorjacht. Ze verheugden zich er allemaal op.

Twee weken na het skiweekend belden de meisjes hun vader om hem uit te nodigen voor een lunch in de '21' Club. Hij was slecht op zijn gemak, nog meer dan toen hij hun van zijn trouwplannen had verteld. Toen was hij nerveus geweest, dit keer leek hij zich te generen.

Opnieuw wachtte hij tot het einde van de lunch voordat hij het hun vertelde. Het was slikken voor de meisjes, maar niets verbaasde hen nog langer. Eindelijk kwam het hoge woord eruit: Leslie zou in november een kind krijgen. Ze wist het nog maar net, en ze dachten dat de baby op hun huwelijksnacht was verwekt, een detail waar de meisjes geen behoefte aan hadden.

'Ik ben sprakeloos, papa,' zei Tammy. 'Dan moet ik je misschien feliciteren, maar kun je het wel opbrengen om nog een kind op te voeden? Ik moet er zelfs op mijn leeftijd niet aan denken. Jij bent straks achtenzeventig als je kind gaat studeren.'

'Ik wil het Leslie niet ontzeggen,' zei hij kalm. 'Het is heel belangrijk voor haar.'

'Dat geloof ik graag,' snoof Candy. Als Leslie een kind kreeg, had ze veel meer rechten bij een echtscheiding, maar dat zei niemand tegen hun vader. Ze wilden hem niet van al zijn illusies beroven. Hij was ervan overtuigd dat ze uit liefde waren getrouwd. En wie waren zij om te zeggen dat het niet zo was? Sabrina had niet op zijn nieuws gereageerd.

Vergeleken bij al het andere dat er het afgelopen jaar was gebeurd, was het feit dat hun vader een kind kreeg niet het einde van de wereld. Sabrina was wel blij dat het geen tweeling was.

De diploma-uitreiking op Annies school was een grote gebeurtenis, die werd bijgewoond door familieleden en vrienden van de leerlingen. Het was een ontroerend moment. Annie had keihard gewerkt om haar diploma te halen, en het ging goed met de hond, hoewel ze nog wel moest oefenen. Ze had haar vader uitgenodigd om naar de uitreiking te komen, bij voorkeur zonder zijn vrouw. Aanvankelijk reageerde hij gekwetst. Hij hoopte nog steeds dat ze Leslie zouden gaan accepteren, maar toen besefte hij dat Annies verzoek alleen betekende dat ze hém wilde zien, en zijn liefde niet wilde delen met zijn vrouw. Er werd met geen woord gerept over haar zwangerschap, en zelfs haar naam werd niet genoemd. Ze wilden zo lang mogelijk blijven doen alsof de hele Leslie niet bestond. Na november zou dat onmogelijk zijn, want dan ging het niet meer alleen over Leslie, maar ook over het kind dat hun vader met haar had. Sabrina zei dat ze gruwde bij de gedachte, en de anderen waren het met haar eens. Hun vader met een kind was een afschrikwekkend vooruitzicht, zeker op zijn leeftijd. Gelukkig was Leslie nog jong.

Ze hadden geen enkel contact met haar gehad sinds ze de taart was komen brengen. Het had haar bepaald geen windeieren gelegd, een appeltaart en een vorm die teruggebracht moest worden. De meisjes wisten niet of het terecht was dat ze zo sceptisch waren. Ze hoopten voor hem dat ze zich vergisten. Intussen wensten ze hem het allerbeste. Maar hun onderlinge relatie was nog niet als vanouds. Ze beseften allemaal, ook hun vader, dat het tijd zou kosten. Ze hielden nog net zoveel van hem als vroeger, maar het was nog te vroeg om Leslie in hun hart te sluiten. Misschien op een dag. Maar nu nog niet.

In mei boekten ze een zeilboot in Newport, Rhode Island, voor hun reisje in juli. De foto's in de brochure toonden een schitterend zeiljacht, compleet met een kapitein en twee bemanningsleden. Er waren vier hutten voor twee personen. Het zou een memorabele vakantie worden.

Twee dagen voordat ze naar Newport zouden gaan, kreeg Tammy een aanbod waar ze compleet van ondersteboven was. Een zender in LA wilde haar als producer van een programma dat te vergelijken was met de serie die ze nu op poten zou gaan zetten. Het zou betekenen dat ze terug kon gaan naar Los Angeles, haar vrienden, haar huis, en alle dingen die ze in september eigenlijk niet had willen opgeven, al had ze het uiteindelijk toch gedaan. Nu kon ze opeens kiezen tussen twee fantastische banen, een in New York en een in LA Ze zou in New York kunnen blijven totdat het huurcontract afliep en dan weer in haar oude huis kunnen gaan wonen. Het was een lastige beslissing, maar nadat ze er een hele nacht goed over had nagedacht, kwam ze tot de conclusie dat ze haar werk in New York leuk vond en graag bij haar zussen in de buurt wilde blijven. De dag voor hun vakantie wees ze het nieuwe aanbod af. Ze vertelde het John pas nadat ze haar beslissing had genomen, en hij was enorm opgelucht. In zes maanden tijd was er tussen hen een bloeiende relatie gegroeid. Tammy was gelukkiger dan ze in jaren was geweest. De freaks en gekken in haar leven behoorden tot het verleden. Ze kon zelf bijna niet geloven dat ze eindelijk de ware had gevonden. Hij was gevoelig en intelligent, en ze waren stapelgek op elkaar. En ze vonden elkaars familie geweldig.

Op de avond voor hun vertrek waren de vier zussen koortsachtig aan het pakken. Candy nam vijf koffers mee, en de anderen elk maar één. De honden zaten in een dierenpension. Annies hond moest nog veel leren, ze waren nog niet helemaal op elkaar ingesteld, maar het ging steeds beter. En toen, midden in alle drukte, belde de makelaar over het huis. De huisbaas was verliefd geworden op Wenen en zijn research zou langer gaan duren, en hij vroeg zich af of ze het huurcontract met vijf maanden wilden verlengen, zodat ze tot het eind van het jaar in het huis konden blijven. Ze overlegden het aanbod met z'n allen. Sabrina kon jammer genoeg niet blijven, want ze had Chris beloofd dat ze in augustus bij hem in zou trekken. Hij had zo lang geduld met haar gehad, en ze kon het hem niet aandoen om hem nog langer te laten wachten. Candy's huurder ging weg uit haar penthouse, en ze overwoog om er zelf weer te gaan wonen, al was het verleidelijk om in het huis te blijven. Tammy was in de wolken. Ze had het zo druk met haar nieuwe programma dat ze geen tijd had om naar een huis te zoeken of te verhuizen, en Annie glimlachte mysterieus en zei dat het helemaal strookte met haar plannen. Ze was net zevenentwintig geworden. De conclusie was dat in elk geval twee van de zussen wilden blijven, en misschien drie. Ze zouden Sabrina missen, maar ze vonden allemaal dat het tijd werd dat ze bij Chris ging wonen. Hij had lang genoeg gewacht.

De volgende ochtend vlogen ze met z'n achten naar Providence, de vier zussen en hun mannen. Een busje bracht hen van het vliegveld naar de haven van Newport, waar het zeiljacht op hen wachtte. Het was 1 juli, en ze hadden de boot voor twee weken gehuurd. Ze waren van plan om rond Martha's Vineyard en Nantucket te zeilen en onderweg vrienden te bezoeken. In de tweede week zouden ze langsgaan bij Pauls familie in Maine.

Het was moeilijk voor de meisjes om te beseffen dat hun moeder nu een jaar dood was. Ze waren blij dat hun vader geen feest gaf. Dit was een veel betere manier om hun moeder te herdenken. Samen, met mensen van wie ze hielden, in een andere omgeving dan waar het ongeluk een jaar daarvoor was gebeurd.

Op de ochtend van de vierde hielden de meisjes een ingetogen ceremonie aan dek, en ze wierpen elk een bloem in het water. Tammy zag dat Annie twee bloemen over de reling gooide.

'Waar was die tweede bloem voor?' vroeg ze haar na afloop zacht.

Annie aarzelde even voordat ze antwoord gaf. 'Mijn ogen.' Kort daarna zeilden ze uit, en ze brachten de dag door rond Martha's Vineyard. Rond etenstijd voeren ze op de motor naar de haven voor de nacht. Het was tot nu toe een schitterende cruise geweest. Tijdens het eten kneep Brad in Annies hand om haar het teken te geven. Annie haalde diep adem en wachtte op een pauze in het gesprek. Het was zelden stil als de hele groep bij elkaar was, en uiteindelijk tikte Brad met zijn mes tegen een glas om de aandacht te vragen. Annie glimlachte en hield zijn hand vast.

'We willen jullie iets vertellen,' begon ze opgewonden en ademloos. Sabrina en Chris wisselden glimlachend een blik met elkaar. Als het was wat hij dacht, hoopte Chris dat het aanstekelijk zou zijn. Maar hij mocht niet klagen. Sabrina zag hun toekomst tegenwoordig met meer vertrouwen tegemoet. Ze had het zelfs een of twee keer over kinderen gehad. 'We gaan in december trouwen,' zei Annie, haar gezicht opzij gedraaid in Brads richting. 'Ik ga op de school werken, samen met Brad... en ik word zijn vrouw...' voegde ze eraan toe, en de anderen barstten in luid gejuich uit. 'Wat ben ik stom geweest,' zei Sabrina nadat ze Annie en Brad had gefeliciteerd. 'Ik had er een uitgebreidere weddenschap van moeten maken. Wat zei je ook alweer een jaar geleden? Je zou nooit meer een vriendje krijgen, je zou een oude vrijster worden... en je zou nooit kinderen krijgen. Ik had rijk kunnen worden.' Ze lachten allemaal. Brad sloeg zijn arm om Annie heen en kuste haar, en zij kroop gelukzalig tegen hem aan. Ze zagen er zielsgelukkig uit. Chris volgde Brads voorbeeld, kuste Sabrina en trok haar tegen zich aan. Een tijdje later vertelde Tammy dat ze in augustus op vakantie zou gaan met John en zijn broers. Candy en Paul lachten alleen maar. Op hun leeftijd dachten ze nog lang niet aan trouwen. Ze wilden gewoon leuke dingen doen en van elkaar genieten, zoals ze de laatste vijf maanden hadden gedaan.

De vier jonge vrouwen keken elkaar aan. Ze hoefden niets te zeggen. Ze dachten aan hun moeder. Zij had hun elkaar gegeven, en dat was voor hen alle vier het mooiste geschenk wat ze zich konden wensen.

'Op zussen!' Sabrina hief haar glas. 'En op hun mannen!' Alle acht de glazen werden geheven, en in stilte klonken ze ook op hun moeder, op de liefde die ze hun had gegeven, de lessen die ze hun had geleerd, en de onverbrekelijke band die ze tussen hen had gesmeed. Hoe zwaar ze het ook hadden gehad, in sommige opzichten was dit het mooiste jaar van hun leven geweest.

Table of Contents

- Inhoud
- Hoofdstuk 1
- Hoofdstuk 2
- Hoofdstuk 3
- Hoofdstuk 4
- Hoofdstuk 5
- Hoofdstuk 6
- Hoofdstuk 7
- Hoofdstuk 8
- Hoofdstuk 9
- Hoofdstuk 10
- Hoofdstuk 11
- Hoofdstuk 12
- Hoofdstuk 13
- Hoofdstuk 14
- Hoofdstuk 15
- Hoofdstuk 16
- Hoofdstuk 17
- Hoofdstuk 18
- Hoofdstuk 19
- Hoofdstuk 20
- Hoofdstuk 21
- Hoofdstuk 22
- Hoofdstuk 23
- Hoofdstuk 24
- Hoofdstuk 25
- Hoofdstuk 26