Thuiskomst
Author: Danielle Steel
Date: 2013-11-05T07:00:00+00:00
Description: Maar waarom zou het niet goed gaan? Ik kon geen enkele reden bedenken waarom het niet goed zou gaan. Geen enkele reden. Styliste Gillian Forrester ontmoet tijdens een opdracht in de zonovergoten omgeving van San Francisco de filmer Chris Matthews. Gillian en Chris beginnen al snel een gepassioneerde relatie waarvan Gillian overtuigd is dat deze nooit voorbij zal gaan. Maar een pijnlijke gebeurtenis maakt dat ze besluit om naar New York te gaan. En, ver weg in New York, realiseert Gillian zich dat ze ooit zal moeten kiezen tussen verleden en toekomst. Tussen weggaan en definitief naar huis gaan

Inhoud

Maar waarom zou het niet goed gaan? Ik kon geen enkele reden bedenken waarom het niet goed zou gaan. Geen enkele reden.

Styliste Gillian Forrester ontmoet tijdens een opdracht in de zonovergoten omgeving van San Francisco de filmer Chris Matthews.

Gillian en Chris beginnen al snel een gepassioneerde relatie waarvan Gillian overtuigd is dat deze nooit voorbij zal gaan. Maar een pijnlijke gebeurtenis maakt dat ze besluit om naar New York te gaan.

En, ver weg in New York, realiseert Gillian zich dat ze ooit zal moeten kiezen tussen verleden en toekomst.

Tussen weggaan en definitief naar huis gaan...

Thuiskomst is de allereerste roman van Danielle Steel. Met Thuiskomst is haar imposante carrière begonnen. Inmiddels zijn er vele romans verschenen en is Danielle Steel beroemd over de hele wereld.

DANIELLE

STEEL

Thuiskomst

Voor meer informatie: kijk op www.boekenwereld. com

Poema-pocket is een onderdeel van Luitingh ~ Sijthoff

© 1973 Danielle Steel

All rights reserved

© 2002 Nederlandse vertaling

Uitgeverij Luitingh ~ Sijthoff B.V., Amsterdam

Alle rechten voorbehouden

Oorspronkelijke titel: Going Home

Vertaling: Carla Benink

Omslagontwerp: Pete Teboskins

Omslagillustratie: Ingrid Bockting

cip/isbn 90 245 4414 9

Voor de eindeloze rij mensen die zoveel voor mij en dit boek hebben betekend. Ik noem jullie in alfabetische volgorde, want een volgorde van hoeveel ik jullie nodig heb gehad, bestaat niet. Ik hield van jullie allemaal en heb jullie allemaal nodig gehad.

Kate Reed Cains

John Mack Carter

Sidney M. Ehrman

Charles Flowers

Franklin K. Gray

Edward Kessler Jr.

Timmie Scott Mason

Inez Nutzman

Mary Evans Richie

John Schulein-Steel

Kuniko Schulein-Steel

Fred R. Smith

Norma Stone

Phyllis Westberg

en vooral voor Clo en Beatie, omdat ze het allemaal hebben verdragen.

Over hetzelfde pad dat ik beklom, reis ik
terug.

De eiken zijn gegroeid; ik ben lang
weggebleven.

Met de herinnering aan jou en zonder jou
daal ik nu af naar een wat zoeter leven.

Edna St. Vincent Millay

1

Het was een prachtige zonnige dag, en om kwart over negen belde iemand van Reclamebureau Carson. De stylist was ziek en ze hadden iemand nodig die kon helpen met opnamen aan de noordkust. Was ik vrij? Wilde ik het doen? Hoeveel zou het kosten? Dat was ik, dat wilde ik en mijn tarief bleek geen bezwaar te zijn. Honderdtwintig dollar per dag, plus onkosten. Na als styliste in New York te hebben gewerkt, was ik in Californië met mijn neus in de boter gevallen. Ze waren onder de indruk en betaalden goed. En het werk was niet moeilijk. Ik hoefde maar een of twee klussen per week te doen, dan konden Samantha en ik er, samen met mijn alimentatie, goed van leven. Soms had ik een paar weken geen werk, maar dan redden we het toch en we waren gelukkig.

Op een grauwe, regenachtige dag waren we uit New York vertrokken, als pioniers op weg naar een nieuwe wereld. Ik was achtentwintig, Sam was bijna vijf en volgens mij vonden we het allebei even eng. Maar daar gingen we, op weg naar een fantastisch nieuw leven. Naar San Francisco, waar we niemand kenden, maar het was een mooie stad en de moeite van het proberen waard. Dus probeerden we het.

We waren er bijna drie maanden toen Carson me belde voor die klus aan de kust. We woonden in een piepklein appartement aan de Marina, met een vredig uitzicht over de baai en Sausalito in de verte. Vlak voor ons raam zagen we de masten van de zeilboten die deinend langs de steigers van de zeilvereniging lagen. Op zonnige middagen dat ik niet hoefde te werken kon ik Sam meenemen naar een smal strand, waar ik in de zon ging liggen en zij over het zand rende of het trapje op liep naar het grasveld. Terwijl het nog sneeuwde in New York, konden wij al naar het strand! We hadden de juiste keus gemaakt en waren op een heerlijke plek beland. We waren maar met z’n tweeën en nog groentjes in het pionieren, maar alles zou in orde komen. Wanneer ik naar mijn bruine, gezonde dochter keek en ’s morgens in de spiegel naar mezelf, wist ik dat het goed was. Ik zag er tien jaar jonger uit en eindelijk begon ik te leven. Gillian Forrester was op haar achtentwintigste herboren, in een stad die zich uitspreidde over fraaie heuvels die overgingen in bergen en op loopafstand van de zee. San Francisco.

Ik keek uit het raam naar de berg de Tamalpais in de verte en toen op mijn horloge. Het was half tien en de ploeg van Carson zou me om tien uur komen halen. De ploeg van de filmmaatschappij die de reclamespot zou filmen, zou met eigen vervoer komen. En waarschijnlijk met eigen ideeën. Even vroeg ik me af hoe ze het zouden vinden dat ik kwam ‘helpen’. Waarschijnlijk niet leuk. Reclamebureaus hadden graag wat hulp, maar cameramannen en dat soort lui liever niet. Vaak hoorde ik ze dingen zeggen als: ‘Wie is zij? Wat? Styliste? Schei uit, man, dat meen je niet. Uit New York? Jezus...’ Maar ik werd ervoor betaald en ze hoefden me niet aardig te vinden, zolang de reclamebureaus mijn werk maar aardig vonden en me bleven bellen.

De schoolbus had Sam al opgehaald, en ik had nog net genoeg tijd om te douchen en een oude spijkerbroek, een denim overhemd en mijn safari-jasje aan te trekken. Je wist het nooit met het weer. Het was begin april en het zou koud kunnen worden als het filmen uitliep. Vroeg of laat zou de mist vanaf de zee landinwaarts komen. Ik stak mijn voeten in een paar oude rijlaarzen en kamde mijn haar in een knot boven op mijn hoofd. Ziezo, aangekleed. Na nog een telefoontje naar de buurvrouw die Sam aan het eind van de morgen van de bus zou halen en mee naar huis nemen tot ik weer thuiskwam, was ik klaar voor Reclamebureau Carson.

We zouden een sigarettenreclame opnemen, op een klif langs de kust ergens ten noorden van Bolinas. Er zouden vier modellen, enkele paarden en nogal wat attributen voor worden gebruikt. Het moest zo’n gezond uitziende reclame worden, met een bedrieglijk ontspannen sfeer in de frisse buitenlucht. Aan frisse buitenlucht zou geen gebrek zijn, maar ik moest voor de ontspannen sfeer zorgen door erop te letten dat de modellen er piekfijn uitzagen en niet verkeerd op hun paard zaten, dat de picknick er uitnodigend uitzag en dat er niemand van het klif viel. Een tamelijk gemakkelijke klus voor honderdtwintig dollar en misschien nog een leuke ook.

Om klokslag tien uur werd er buiten getoeterd, en ik liep vlug met mijn ‘tovertas’ onder mijn arm de deur uit. In de tas zaten pleisters, pijnstillers, kalmerende pillen, haarspray, make-up artikelen, een schrift, pennen en potloden, veiligheidsspelden, naaispelden en een boek met korte verhalen. Ik had nooit tijd om eraan te beginnen, maar wie weet zou ik er ooit om verlegen zitten.

Toen ik de drie treden van het stoepje voor de ingang van mijn flat afhopte, zag ik een donkergroene pick-up en een militaire jeep staan wachten. De laadbak van de pick-up lag vol met apparatuur en attributen, en op de achterbank van de cabine zaten twee slaperig uitziende meisjes met hun truien opgetrokken tot aan hun kin en sjaals om hun hoofd. Onze vrouwelijke modellen, ze leken wel een tweeling. Voorin zaten twee stoere binken, ook in coltrui en met fraaie, ter hoogte van hun mannelijke kaken afgeknipte haardos. Onze mannelijke modellen; ik zag meteen dat ze homoseksueel waren. In elk geval was iedereen komen opdraven. Maar over dat soort dingen hoefde ik me geen zorgen meer te maken. In San Francisco kwamen ze op tijd op hun werk, anders dan in New York, waar werk in overvloed was. De mannelijke schoonheidskoningin naast het raampje wuifde naar me, de bestuurder van de pick-up stapte uit en kwam glimlachend naar me toe. Hij was een kleine, stevige man met pikzwart haar en borstelige wenkbrauwen; ik had hem bij ander werk voor Carson al eens eerder ontmoet. Hij had er de artistieke leiding, hij heette Joe Tramino en was een ontzettend aardige man.

‘Hallo Gillian. Hoe gaat het met je? Ik ben blij dat je tijd voor ons hebt.’

‘Ik ook. Het belooft een mooie dag te worden. Hoort die jeep ook bij jou?’ We stonden op de stoep te praten, en hij rolde als een Napolitaan met zijn ogen.

‘Helaas wel. Het zijn de vertegenwoordigers van onze opdrachtgever, ze zijn met zijn drieën. Dit reclamefilmpje is voor onze grootste klant. Kom mee, dan zal ik je voorstellen.’ Hij draafde op zijn korte benen naar de jeep en een van de passagiers draaide het raampje open. ‘Dit is onze styliste, Gillian Forrester. Gill, dit zijn John Ackley, Hank Todd en Mike Willis.’ Ze knikten en gaven me een hand, maar zonder veel belangstelling. Ze hadden meer belangstelling voor de reclamefilm zelf, die hun opdrachtgever vijftigduizend dollar zou kosten. Een styliste was van geen enkel belang. ‘Wil je met hen of met ons meerijden? Je zit overal even krap.’ Joe haalde zijn schouders op en keek me aan, benieuwd naar wat ik zou antwoorden. Ik wist dat hij me aardig vond en bovendien ‘een knappe meid’ om te zien. Ik was iets groter dan hij en net zo blank als hij bruin was. Wellicht was hij geboeid door het contrast. Ikzelf vond mijn bruine haar en blauwe ogen niet veel bijzonders, maar ik zag dat hij me bewonderde, met inbegrip van mijn figuur.

‘Ik rijd liever met jullie mee, Joe. Het geeft niet dat we krap zitten. Prettig met u kennis te maken, heren. Tot straks.’

Toen we terugliepen naar de pick-up keek ik naar Joe en vroeg lachend: ‘Verbaast je dat? Denk je soms dat ik een snob ben?’ Ik gaf hem een vriendschappelijk duwtje en klom bij de meisjes op de achterbank. Het ene was in slaap gevallen en het andere las een tijdschrift. De jongens voorin praatten over hun werk; ik hoorde ze zeggen dat de herenmode niets meer voorstelde. Joe rolde met zijn ogen, grijnsde naar me in de achteruitkijkspiegel en startte de motor. Hij zette de versnelling in drive, liet de rem los, gaf gas en reed om de jeep heen richting Lombard Street en de Golden Gate-brug.

‘Grote goedheid, Joe, je rijdt verdomme als een echte Italiaan!’ Ik klemde mijn handen om de rug van zijn stoel om niet op het slapende meisje te vallen.

‘Ik vrij ook als een echte Italiaan.’

‘Dat geloof ik graag.’

Je hoeft het niet zomaar te geloven, hoor. Je mag het ook proberen, waarom niet? Misschien geniet je ervan.’

‘Ja, vast wel.’ Ik glimlachte terug en verzonk in gedachten tot we de Golden Gate-brug naderden, die altijd weer indruk op me maakte. Ik vond hem een toonbeeld van overweldigende kracht en schoonheid, en als een kind vond ik het elke keer weer leuk om duizelingwekkend ver omhoog te kijken. De donkeroranje zuilen staken scherp af tegen de blauwe lucht en de golvende lijnen deden me aan vliegertouwen denken. ‘Waar kijk je naar, New York?’ Joe had de langzame glimlach op mijn gezicht gezien, en ik leunde tegen het raampje en keek omhoog.

‘Naar je brug, Joe, net als elke boerenkinkel.’

‘Aha, dan zal ik je een beter uitzicht geven.’ Hij leunde iets achterover, draaide aan een hendel boven zijn hoofd en het dak gleed open. Opeens had ik een nog veel mooier uitzicht. Boven ons uit torende de Golden Gate-brug in het zonlicht, en de koele lucht van Noord-Californië woei ons in het gezicht.

‘Ah, fantastisch! Mag ik gaan staan?’ De opening in het dak leek me net groot genoeg.

‘Ja hoor, maar trap niet op de meisjes. En pas op voor de politie, want ik wil geen bekeuring.’ Ik zag zijn blik weer naar mijn achterste gaan toen ik mijn voeten voorzichtig tussen de slapende meisjes in zette en me optrok door het dak. Ja, hij was een echte Italiaan. O, wat een schitterende brug! De wind benam me de adem en mijn haar raakte los en woei om mijn hoofd. Boven mijn hoofd torende de brug. Mijn brug. En daarginds lagen mijn bergen en mijn zee. Achter ons lag de stad. Mijn Californië, wat een prachtig land!

Toen we het eind van de brug naderden, trok Joe aan mijn jasje en liet ik me weer zakken.

‘Ben je nu gelukkig?’

‘Ja.’

‘Mensen van de oostkust zijn niet goed snik.’ Maar hij keek tevreden. Er hing een prettige sfeer in de auto; we waren onderweg naar een klus en niemand deed vervelend. In New York had ik het wel eens anders meegemaakt, eerst bij een reclamebureau en later bij een woontijdschrift. Maar in Californië was alles anders.

‘Wie doet de opnamen, Shazzam of Barclay?’ Ik was er inmiddels achter dat Shazzam vanwege zijn flitsende producties op dat moment het meest gevraagde filmbedrijf was en Barclay het bedrijf met de oudste reputatie.

‘Geen van beide, daarom zijn die lui in de jeep meegekomen. Ze houden hun hart vast omdat ik een nieuw bedrijf in de arm heb genomen. Jonge mensen, maar ze zijn erg goed. Het is eigenlijk nog niet eens een volwaardig bedrijf, want het is maar één vent met een paar assistenten. Ze zien eruit als hippies, alsof ze nooit iets uitvoeren, maar ze weten wat ze doen. En hun offerte was verreweg de laagste. Je zult heel plezierig met ze werken, dat zul je zien.’ Ik knikte en vroeg me af of zij dat ook van mij zouden vinden. Hippies waren niet dol op stylisten uit New York, ook al zag ik er niet meer zo uit.

We hadden Sausalito en Mill Valley achter ons gelaten en reden op de bochtige bergweg naar Stinson Beach. De weg was omzoomd met enorme bomen, en het rook er sterk naar eucalyptus. Ik had eerder het gevoel dat we een dagje uit waren dan dat we aan het werk gingen.

De modellen werden wakker en iedereen was in een goed humeur. We reden aan de andere kant de berg af en het uitzicht was adembenemend. Prachtige panorama’s werden onverwachts afgewisseld door kliffen waar de zee met enorme fonteinen tegenaan beukte. De voornaamste kleuren waren weelderig groen, zacht bruin en helder blauw. Een goddelijk landschap.

We begonnen te zingen, passeerden Bolinas en reden langs de kust verder door voor mij onbekend gebied. Het was er nog even mooi, met bergen, zee en kliffen. Ik was blij dat ik erbij was.

‘Je ziet eruit als een kind op een verjaarsfeestje, Gill.’

‘Ach, hou je mond, blasé spaghettivreter, en laat mij genieten.’

‘Het is inderdaad iets heel anders dan New York.’

‘Goddank.’

‘O ja?’ Hij grinnikte en sloeg een zandweg in, die hoog boven de kust door de heuvels liep.

‘Waar gaan we eigenlijk naartoe?’ De modellen rekten hun hals uit om zo ver mogelijk te kunnen kijken, maar er was niets te zien. De bewoonde wereld lag een heel eind weg en we zagen ook nergens een filmploeg staan wachten.

‘Nog even geduld. De fïlmjongens hebben drie weken naar deze plek gezocht en het kon niet beter. Het huis is van een oude dame die op Hawaï woont; we mochten het een dag van haar huren.’

We namen een bocht en reden omlaag naar een plateau tussen de heuvels en de kliffen. De zee had er hogere golven dan in Big Sur en op de kliffen staken bomen als enorme vlaggen de lucht in. In de zee stonden reusachtige rotsen en het water spatte er zo hoog op dat het leek of de bomen erdoor besproeid werden. Misschien was dat ook wel zo.

Toen zag ik de jeep staan, en ik vroeg me af hoe die er eerder kon zijn dan wij, terwijl Joe behoorlijk hard had gereden. Hij stond naast een paardentrailer, een oude auto en een gammele pick-up, waar allerlei hippies druk bezig waren. We stapten uit onze pick-up en de verschillende groepjes gingen eensgezind aan het werk om te doen waar we voor gekomen waren.

De vertegenwoordigers van de opdrachtgever stonden een beetje zenuwachtig bij elkaar en bekeken hun aantekeningen. De modellen stapten weer in de pick-up om zich op te maken en hun haar te kammen. Ik keek naar de hippies - jongens die eruitzagen alsof ze gisteren van huis weggelopen waren - die hun zware apparatuur uitlaadden alsof het niets woog. Joe stond bij de cabine van de pick-up te praten met een lange, blonde jongeman. Hij had een gespierd lichaam, een warrige bos haar, vreemd ver uit elkaar staande ogen en een glimlach die kuiltjes in zijn wangen toverde. Ik zag dat hij ook naar mij keek.

‘Gill, wil je even hier komen?’ Joe wenkte en ik liep naar hen toe, en vroeg me af wat de taak van die blonde jongeman was. Hij leek nog jonger dan de rest en had blijkbaar minder te doen dan zij. ‘Gillian Forrester, Chris Matthews. Hij is de baas van dit zootje ongeregeld.’

‘Hallo.’ Hij glimlachte en ik zag dat hij prachtige tanden had. Zijn ogen hadden een zachtgroene kleur. Hij stak geen hand uit en vroeg me niets, maar knikte met zijn ogen op zijn personeel gericht en praatte verder met Joe. Ik voelde me overbodig.

‘Hé, wat ga je doen?’ vroeg hij opeens, toen ik weg wilde lopen om de modellen te inspecteren.

‘Jullie hebben het druk, ik kom zo wel terug.’

‘Wacht even, dan loop ik met je mee. Ik wil zien wie ik moet filmen.’ Terwijl hij naast me liep, schopte hij met zijn laarzen door het onkruid en keek naar de lucht. Ik vond hem net een kleine jongen.

De modellen stelden zich aan hem voor en ik was blij dat ze er goed uitzagen. Het waren beroepsmensen, dus ik hoefde hen gelukkig niet alles voor te kauwen. Een week eerder had ik gefilmd met een stel kinderen dat nog nauwelijks hun haar kon kammen.

Chris deed een paar stappen achteruit en schudde zijn hoofd. ‘Joe!’ riep hij, en Joe keek meteen zijn kant op. Wat een volume! Hij wenkte Joe en ik zag aan zijn gezicht dat er iets niet naar zijn zin was, maar ik vroeg niet wat. Dat moest hij maar met Joe bespreken.

‘Wat is er?’ De kleine Italiaan kwam hijgend en met een bezorgd gezicht naar ons toe. Hij zag de bui al hangen en die kon hij, met de opdrachtgever erbij, beslist niet gebruiken.

‘We hebben een probleem en dan klopt ons budget ook niet meer. Je hebt vijf modellen meegebracht, terwijl we er maar vier nodig hebben.’ Chris keek nors en Joe verbaasd.

‘O ja?’ Joe wierp een blik op de pick-up en schudde zijn hoofd. ‘Je kletst, man. Kun je niet tellen? Een, twee, drie, vier.’ Hij wees de modellen een voor een aan.

‘Vijf.’ Chris wees, en Joe en ik begonnen te lachen. Hij wees naar mij.

‘Vier. Maak je maar geen zorgen, ik ben de styliste. Ik dacht dat je dat had begrepen.’ Joe gaf hem een duwtje. Chris begon ook te lachen, waarbij de kuiltjes weer te voorschijn kwamen, en schudde zijn hoofd.

‘Ach man, dat had je duidelijker moeten zeggen. Hoe moet ik dat weten? Ik maak alleen maar mooie plaatjes, meer niet. Ik wil van jou trouwens ook weleens wat mooie plaatjes maken.’ Hij bekeek me van top tot teen.

‘U hoeft me niet te vleien, meneer Matthews.’

‘Dat weet ik, maar ik wil u vriendelijk stemmen. Oké, juffrouw Forrester, u kunt aan het werk. Ik begin over vijf minuten en weet u wat er gebeurt als uw modellen dan niet klaarstaan?’ Hij keek me zo fel aan dat ik besefte dat New York niet zo ver weg was als ik had gedacht. Ze waren allemaal hetzelfde. Ik schudde mijn hoofd en wachtte op zijn dreigement me te ontslaan. ‘Als ze niet klaarstaan, houden we er meteen weer mee op en gaan aan de hasj. Denkt u dat ik me de hele dag uit de naad wil werken? Geen sprake van.’ Hij schudde zijn hoofd en hief met een komisch gezicht zijn handen, en Joe en ik begonnen weer te lachen. Maar Joe trok weer gauw zijn gezicht in de plooi toen hij zag dat de klanten naar ons keken.

‘Hoor eens, luiwammes, je mag mijn dure styliste niet de stuipen op het lijf jagen! Vooruit, aan het werk. Ingerukt, mars!’ voegde hij er als een sergeant-majoor aan toe. Chris draafde weg. We gingen aan het werk. De paarden werden naar ons toe gebracht, de modellen zagen er perfect uit en de camera’s konden draaien. De assistenten van Chris staken een kampvuur aan en ik controleerde of de ‘picknick’ er appetijtelijk genoeg uitzag. Het eten was op de borden geplakt en met lak besproeid om nog aanlokkelijker te lijken. Ik zette de borden op de grond, maakte de sjaal om de hals van een van de jongens iets losser, streek de haren van de meisjes glad, wreef nog wat rouge op de wangen van de tweede man en verdween uit het beeld. Ik zou het later drukker krijgen, als alles wat rommeliger werd.

Terwijl we bezig waren, zag ik geamuseerd hoe Chris het aanpakte. Hij maakte met iedereen grapjes, filmde vanuit vreemde hoeken en gaf de modellen allerlei ongewone opdrachten. Na een halfuur was iedereen door het dolle heen, en keken de klanten beurtelings woedend en door paniek bevangen. Op een gegeven moment verdween Chris achter het klif en vreesde ik met kramp in mijn maag dat we onze fotograaf hadden verloren. Joe en ik renden naar de rand om te zien wat er was gebeurd en Joe schreeuwde Chris’ naam naar het water in de diepte. Geen antwoord, en we zagen hem niet. O mijn god...

‘Chris!’ riep Joe nog een keer met een galmende kreet. Toen zag ik hem.

‘Sst! Proberen jullie me de stuipen op het lijf te jagen? Ik rook even een sigaret. Kom erbij.’ Hij zat op een verborgen richel vlak onder de rand, met zijn benen om een solide uitziende struik heen, een joint te roken.

‘Ben je nou helemaal belazerd, idioot die je bent!’ Joe was kwaad, maar zichtbaar opgelucht. Ik begon zenuwachtig te giechelen. Die vent was inderdaad niet goed snik, maar hij was zo ontspannen dat je hem eigenlijk niets kwalijk kon nemen.

‘Bedoel je dat we even pauzeren?’ Ik probeerde net zo laconiek te doen, ook al was ik van mijn stuk gebracht. Ik was ervan overtuigd geweest dat hij verdronken was.

‘Ja, dat doen we. Rook je?’ Ik knikte en schudde toen mijn hoofd.

‘Ja, maar niet als ik werk.’

‘Dat hoor jij ook niet te doen, stomme zak! Kom onmiddellijk naar boven en ga weer aan het werk. Wat moet ik in vredesnaam tegen die lui van de klant zeggen?’ Joe keek oprecht wanhopig.

‘Wil je dat echt weten?’ vroeg Chris vol leedvermaak. ‘Zeg maar dat ze...’ Joe legde hem het zwijgen op en keek mij verontschuldigend aan.

‘Toe nou, Chris, alsjeblieft...’ Ik moest opnieuw lachen, zo mal was de situatie. Joe en ik stonden over de rand van het klif gebogen tegen een struik te praten, terwijl onze geniale filmer op zijn gemak hasj zat te roken. We hadden de rest van de ploeg al toegeroepen dat alles in orde was, maar het was natuurlijk een belachelijk tafereel.

‘Oké, Joe, ik kom al. Een, twee, drie!’ Het lange, gespierde lichaam van Christopher Matthews belandde naast ons op het klif. Hij haalde iets uit zijn zak en liet een schrille fluittoon horen. Het bleek een kinderfluitje te zijn. ‘Kom op, mensen, we gaan verder.’ Hij had ook een waterpistool bij zich, waarmee hij iedereen, ook de opdrachtgevers, grijnzend natspoot. Hij vermaakte zich kostelijk. ‘Op je plaatsen... actie.’ Uit een andere zak kwam een zonnebril en hij werd weer de regisseur, en ik liep terug naar de picknick. Een van de paarden was er doorheen gelopen en het kostte me tien minuten om alles weer in orde te maken. Daarna ging ik op de treeplank van Chris’ pick-up zitten om toe te kijken, met een nutteloos gevoel, maar ik vermaakte me prima. Ik had in jaren niet zo veel plezier in mijn werk gehad.

‘Wat vind je ervan, Gill?’ Joe kwam naast me zitten en stak een sigaar op.

‘Moeilijk te zeggen. Hij is briljant, of een ramp. Dat kan ik pas beoordelen als ik de film zie. Maar het is leuk met hem te werken. Hoe oud is hij eigenlijk?’ Ik schatte hem een jaar of tweeëntwintig; waarschijnlijk had hij het eindexamen van de een of andere moderne filmopleiding net achter de rug.

‘Geen idee. In de dertig, maar dat weet hij zelf nog niet. Hij doet alsof hij twaalf is. Ik hoop van harte dat hij vandaag goed werk levert, anders kan ik mijn baan wel vergeten.’ We keken naar de vertegenwoordigers en Joe schudde zijn hoofd. Hij had gelijk; Chris zou bijzonder goed werk moeten leveren om het hele spektakel te rechtvaardigen.

Enigszins verbaasd zag ik dat iedereen verder deed wat hij doen moest en dat er geen enkel probleem leek te zijn. De assistenten vlogen voor hem, de modellen waren heel natuurlijk en ze schoten flink op. Ik kon niet zien hoe ver ze waren, maar het zag ernaar uit dat het niet lang meer zou duren. Plotseling besefte ik dat het werk eropzat. Chris bleef even doodstil staan, wierp een ontstelde blik op zijn assistenten, greep naar zijn hart en wankelde. Deze keer wist ik dat hij niet toneelspeelde, maar echt ziek was geworden. Ik vroeg me af of hij een te grote dosis van iets had binnengekregen toen hij op de grond viel en roerloos voorover bleef liggen. Joe en ik bereikten hem tegelijkertijd en Joe draaide hem voorzichtig om. Toen ik zijn pols wilde voelen, verscheen er een brede grijns op zijn gezicht en begon hij te grinniken.

‘Jullie waren erin getrapt, hè?’ zei hij vrolijk. Maar zijn vrolijkheid duurde niet lang. Joe hield hem tegen de grond gedrukt, keek mij aan en knikte naar iets dat een eindje verder stond. Ik wist meteen wat hij bedoelde: de emmer water voor de paarden. Ik rende ernaartoe, goot er iets uit zodat ik hem kon dragen, liep ermee terug en keerde hem boven Chris om. Maar hij lachte nog harder, trok mij ook op de grond en greep mijn losgeraakte haar om me te beletten weer op te staan. De opdrachtgevers kwamen aanrennen om te zien wat er gaande was, en de assistenten van Chris en de modellen begonnen mee te stoeien. Het werd een krioelende massa. Ik hoorde Joe boven het lawaai uit schreeuwen dat de film opgenomen was, dus dat we onze gang konden gaan. Ik worstelde nog steeds met Chris Matthews toen ik een puntig voorwerp tussen mijn ribben voelde. Ik probeerde me om te draaien om te zien wat het was.

‘Niet doen, Forrestal. Sta op en loop.’ Hij deed een scène uit een slechte western na.

‘Ten eerste heet ik Forrester, en ten tweede laat ik me niet commanderen.’ Ik probeerde zowel kalm als dreigend te klinken, maar zonder succes.

‘We gaan een eindje rijden, meisje. Loop maar gewoon door, zonder lastig te worden.’ Toen ik besefte dat hij een pistool tegen mijn ribben drukte, wist ik zeker dat hij gek was. Wat had Joe me voor honderdtwintig dollar in vredesnaam aangedaan? Ik was niet komen opdraven om een kogel in mijn rug te krijgen... en wat moest er dan met Samantha gebeuren?

‘Doorlopen, goed zo.’ Hij liep ontspannen naast me en ik zocht in de kluwen natte armen en benen een eindje bij ons vandaan vertwijfeld naar Joe. Maar niemand keek onze kant op. Chris leidde me naar de paarden en knoopte met een hand een van de touwen los van de achterkant van de trailer, terwijl hij het pistool met de andere hand tegen mijn rug hield.

‘Hou nu maar op, verdomme! Het is uit met de pret!’

‘In elk geval wel met de mijne.’

‘Nee hoor, die begint nu pas echt.’ Hij zag de megafoon op de grond liggen, trok hem met zijn voet naar zich toe, schopte hem omhoog en ving hem op. Dat alles zonder het paard of het pistool los te laten. Hij barstte van zelfvertrouwen en glimlachte aan een stuk door. Ik had er schoon genoeg van. ‘Bruno!’ brulde hij door de megafoon. ‘Kom me om acht uur bij Watson in Bolinas halen!’ Ik zag een armzwaai in de kluwen en kreeg een por met het pistool. Wie was Watson en waarom om acht uur? Het was pas iets over een, dus wat was hij al die tijd met me van plan? ‘Opstijgen. Je kunt toch wel paardrijden?’ Even keek hij zo bezorgd als een jongetje met een klappertjespistool zonder klappertjes.

‘Ja, ik kan paardrijden. Maar ik vind dit absoluut niet grappig. Ik heb een dochtertje en als je me doodschiet, bederf je een heleboel levens.’ Wat een stomme, melodramatische opmerking, maar ik kon niets anders bedenken.

‘Dat zal ik onthouden.’ Maar hij leek er niet van onder de indruk. Ik steeg in het zadel, blij dat ik laarzen aanhad, en vroeg me af wat er vervolgens zou gebeuren. Hij ging achter me zitten en drukte het pistool weer in mijn rug, en ik werd steeds banger toen hij het paard eerst liet draven en daarna liet overgaan in een langzame galop. Stel dat het pistool per ongeluk afging? Het pad door de heuvels was ongelijk, het paard kon struikelen en dan...

Even later hadden we het plateau met de anderen achter ons gelaten en reden in de richting van de prachtige bergen die ik op de heenweg had bewonderd. Maar eroverheen rijden was iets anders dan ze vanuit een auto bewonderen, en opeens had ik er schoon genoeg van. Ik werd razend op die stomme, kinderachtige vent die met mijn leven speelde, die arrogante, roekeloze hippie die dacht dat hij maar kon doen wat hij wilde: hasj roken terwijl hij aan het werk was, net doen of hij flauwviel, mij bedreigen... Maar nu was het genoeg. Ik spande mijn spieren en draaide me om, met de bedoeling hem van het paard te gooien. Maar mijn aanval werd gestopt door een straal koud water in mijn gezicht. Het waterpistool! Daar had hij me de hele tijd mee voor de gek gehouden!

‘Rotzak! Ellendeling!’ riep ik met mijn gezicht vlak voor het zijne, terwijl ik mijn ogen droog probeerde te vegen. ‘Misselijke rotvent! Ik dacht...’

‘Mond houden.’ Hij schoot water in mijn mond en ik begon proestend te lachen. Christopher Matthews was niet van zijn stuk te brengen.

Tijdens onze schermutseling was het paard stil blijven staan, maar pas toen mijn ogen droog waren, zag ik dat we op een ander klif stonden, met voor ons de enorme watervlakte van de Stille Oceaan.

‘Mooi, hè?’ Zijn gezicht stond kalm, hij leek net een cowboy die even rust nam. Het ondeugende kind was weg. Ik knikte en keek naar de zee, opnieuw met het overweldigende gevoel dat ik terecht was gekomen op de plek waar ik hoorde te zijn. Het paniekgevoel van de rit was verdwenen. Ik keek naar een vogel die langzaam naar het water zweefde en vroeg me net af hoe dat zou zijn, toen Chris mijn gezicht naar zich toe draaide en me een kus gaf. Het was een lange, tedere, zachte kus. Niet de kus van een overmoedige jongen, maar van een man.

Toen onze hoofden uit elkaar gingen en ik mijn ogen weer opende, zag ik dat hij tevreden glimlachte. ‘Ik mag je wel, meisje. Hoe heet je ook alweer?’

‘Ach, schiet op.’ Ik trok de teugels uit zijn handen, zei dat hij zich goed vast moest houden en spoorde het paard aan. Paardrijden was iets wat ik goed kon, ik reed al sinds mijn vijfde. Het was heerlijk daar door de heuvels te galopperen, waar geen mens of huis was te zien, met een fantastisch paard onder me en een aantrekkelijke man achter me, ook al was hij krankzinnig. ‘Oké, wijsneus, je kunt paardrijden. Maar weet je ook waar je naartoe gaat?’ Giechelend besefte ik dat ik geen flauw idee had en schudde mijn hoofd. Mijn haar wapperde in zijn gezicht, maar ik dacht niet dat hij dat erg zou vinden, want zijn haar was bijna net zo lang als het mijne.

‘Waar wil jij dan naartoe?’ Alsof ik zou weten waar dat was. Dit was zijn wereld, ik was alleen maar een toerist. Maar wel een gelukkige.

‘Bolinas. Ga terug naar die weg daar en sla de eerste weg rechts in, maar val alsjeblieft niet in het water, want ik kan niet zwemmen.’

‘Onzin.’ Maar ik volgde zijn aanwijzingen en ging stapvoets de heuvel af, waarna ik in galop door de berm de weg volgde tot we bij een weg naar rechts kwamen.

‘Hier gaan we in.’ Hij spoorde het paard aan en ik probeerde hem speels een tik te geven, maar hij richtte het waterpistool op mijn oor.

‘Weet je wat jij bent, meneer Matthews?’ riep ik in de wind. ‘Een lastpak en een bullebak!’

‘Dat weet ik. Ga hier ook weer rechtsaf en neem dan de volgende links.’ Er was nauwelijks verkeer, dus ik liet het paard op de weg lopen en deed wat hij zei. Ik vond het leuk weer eens op een paard te zitten, en ik begon de idioot met de warrige haardos en het waterpistool ook leuk te vinden. Zijn handen om mijn middel voelden prettig aan en zijn dijen drukten tegen de mijne.

‘Zijn we er?’ We waren inmiddels op zeeniveau gekomen, maar ik zag alleen nog maar wat bomen.

‘Rij tussen die bomen daar door, dan zie je het vanzelf.’ Dat deed ik en toen zag ik een lang, smal zandstrand, een inham en aan de overkant daarvan nog een mooi strand, dat een paar kilometer doorliep tot waar de bergen ophielden bij het water. Een prachtige plek.

‘Schitterend!’

‘Dit is Bolinas en dat is Stinson Beach. Kun je zwemmen?’ Hij lachte toen hij de uitdrukking op mijn gezicht zag, steeg af en stak zijn armen uit op me op te vangen. Toen ik naast hem stond, zag ik weer hoe lang hij was - ik was een meter vierenzestig, hij moest bijna een meter negentig zijn.

‘Natuurlijk kan ik zwemmen, maar jij niet, weet je nog wel?’

‘Nou ja, dan leer ik het wel.’ Verbaasd keek ik naar wat hij aan het doen was en vroeg me af wat er nu weer op het programma stond. Zijn jasje en laarzen waren al uit en daar ging zijn T-shirt. En dan? Zijn spijkerbroek? Ik wist niet wat ik ervan moest denken. ‘Waar kijk je naar?’

‘Mag ik iets vragen? Wat ben je aan het doen?’

Hij stond stil en keek me lange tijd aan.

‘Ik dacht dat we met het paard over de inham konden zwemmen, dat is niet zo ver, om daarginds over het strand te rijden. En in zee te zwemmen, en zo. Doe je kleren ook maar uit, dan bind ik ze aan het zadel vast.’

Ja hoor, en zwemmen en zo. En zo? Nou ja, we zien wel...

Ik bond mijn haar weer vast en trok ook mijn jasje en laarzen uit, en vervolgens mijn T-shirt, spijkerbroek en onderbroekje. Er was verder niemand op het strand. Hoewel het in april al warm was, was er aan die kant van de baai op die dinsdagmiddag niemand anders op Bolinas Beach dan wij. Christopher Matthews en ik stonden aan de voet van de bergen naakt tegenover elkaar en glimlachten elkaar vredig toe, terwijl het paard zich leek af te vragen wat er nog meer zou gebeuren. Dat deed ik trouwens ook. Zou Chris me bespringen en verkrachten, of me alleen maar met zijn waterpistool besproeien? Hij was onvoorspelbaar. Kalm bond hij onze kleren vast aan het zadel en nam het paard mee naar het water. We liepen er alle drie in en Chris leek de kou niet te voelen toen hij het paard langzaam verder leidde en over zijn schouder keek of ik volgde. Ik had het koud gekregen, maar dat wilde ik niet laten merken en dook onder water om er vlug aan te wennen. Langs hem heen zwom ik naar de overkant. Toen ik naar hem omkeek, voelde ik me fantastisch. Ik was in Californië en had van het ene strand naar het andere gezwommen met een paard en een krankzinnige jonge filmer! Niet slecht, mevrouw Forrester, helemaal niet slecht! Langzaam liepen we een eindje het strand aan de andere kant op en Chris bond het paard vast aan een groot stuk aangespoeld hout. Ook hier was niemand te zien. Het leek net een film, of een droom. Chris ging in de zon liggen en sloot zijn ogen, zonder een vinger naar me uit te steken. Hij deed waar hij zin in had en dat kon ik ook doen.

‘Film je altijd op deze manier, Chris?’ Ik lag op het zand een fatsoenlijk eindje bij hem vandaan, met mijn kin op mijn handen, en keek naar de zee.

‘Niet altijd, maar meestal wel. Het heeft geen zin te werken op een manier die je stomvervelend vindt.’ Dat geloofde hij blijkbaar zelf.

‘Joe zegt dat je goed bent.’

‘Joe weet niet waar hij het over heeft, maar hij is een aardige vent. Hij heeft me al heel wat opdrachten gegeven.’

‘Mij ook, en die heb ik nodig. Ik werk graag voor hem.’ Het was een comfortabel onderwerp, maar ik vond het wel gek dat we over ons werk babbelden terwijl we naakt naast elkaar in de zon lagen.

‘Waar kom je vandaan, Gill? Van de oostkust?’

‘Ja, uit New York, maar dat geef ik niet graag toe.’

‘Een slechte stad, slecht voor je hoofd. Ik zou er nog niet overheen willen vliegen.’

‘Waarschijnlijk heb je gelijk. Ik ben hier nu drie maanden en zo begin ik me ook te voelen.’

‘Ben je getrouwd?’ Het leek me wat laat om dit te vragen, maar misschien hoorde dat ook bij zijn stijl.

‘Nee, gescheiden. En jij?’

‘Nee, ik ben zo vrij als die vogel daar boven het water.’ Hij wees naar een meeuw die in een luie bocht omlaag zweefde. ‘En dat bevalt me prima.’

‘Maar vind je het soms niet een beetje eenzaam?’ Niet dat hij eruitzag alsof hij vaak eenzaam was, want hij had niet die scherpe blik in zijn ogen die het gevolg is van moeizaam overleven.

‘Misschien wel, maar ik werk heel veel en ik denk er niet vaak over na.’ Ik benijdde hem en vroeg me af of hij met iemand samenwoonde, maar dat wilde ik niet vragen. Ik wilde het ook niet weten. Ik had sinds lange tijd geen man ontmoet met zoveel lef, stijl en gevoel voor humor.

‘Jij ziet eruit alsof je veel nadenkt. Is dat zo?’ Hij was op zijn buik gerold en keek me met een geamuseerde glimlach aan.

‘Denk ik veel na?’ Hij knikte, en ik bedacht dat ik inderdaad veel nadacht, maar wat mankeerde daaraan? ‘Ja, ik denk veel na.’

‘En je leest veel.’ Ik knikte. ‘En je voelt je verschrikkelijk eenzaam.’ Weer knikte ik, maar ik begon me te ergeren. Hij deed alsof hij op de berg Olympus woonde en naar beneden keek.

‘En jij praat te veel.’ Ik stond op, keek hem even strak aan, liep naar het water en liet me in de golven vallen. Ik mocht hem wel, maar ik wilde even alleen zijn. Hij leek zijn omgeving scherp te observeren. Ik had het gevoel dat ik op hem gesteld zou kunnen raken, misschien zelfs te veel. Vanwege zijn manier van denken, van in het leven staan. Ook zijn uiterlijk trok me aan. Ik had op iemand zoals Chris Matthews gewacht, maar nu ik hem had ontmoet, was ik bang geworden. Ik schrok van een plons in het water naast me en draaide me vlug om, zo half en half een aanval verwachtend van een monster uit de zee. Maar het was Chris, die me eerst voorbij zwom en zich even later omdraaide. Hij was nog echt een kwajongen en ik dacht dat hij me aan mijn benen zou trekken of onder water zou duwen, maar dat deed hij niet. Hij zwom naar me toe en gaf me een kus.

‘Laten we terugzwemmen,’ zei hij. Hij keek ernstig en daar was ik blij om, want ik had genoeg van zijn spelletjes.

Naast elkaar zwommen we terug naar het strand, maar toen ik naar dezelfde plek terug wilde lopen, pakte hij mijn hand vast en keek me aan.

‘Daarginds ligt een kleine baai, die wil ik je laten zien.’ Met mijn hand in de zijne liep ik langzaam mee om de uitloper van de berg heen naar een strandje met hoog duingras, als een geheime tuin. Plotseling voelde ik me sterker en begeerlijker dan ik me in tijden had gevoeld. Ik verlangde naar hem, dat wist hij, en ik wist dat hij ook naar mij verlangde. Maar het was te snel, ik kende hem nauwelijks, het was niet goed, ik was bang...

‘Chris, ik...’

‘Sst. Maak je maar geen zorgen.’ Toen we diep met onze voeten in het zand tussen het hoge gras stonden, sloeg hij zijn armen om me heen en wiegde mijn lichaam met het zijne mee heen en weer. We strekten ons uit op het zand en ik gaf me aan hem over.

2

‘Doe je dit soort dingen vaak, Chris?’ De zon scheen nog volop en we lagen in zijn geheime tuin.

‘Wat, neuken? Ja, dat doe ik vaak.’

‘Nee, ellendige wijsneus, ik bedoel op deze manier. Hier op dit strand, met iemand die je nauwelijks kent.’ Ik wilde het graag weten, want ik had de indruk dat hij dit wel vaker had gedaan, verborgen baaitje en al. ‘Hoezo? Jemig, ik ken je toch wel? Je heet eh... wacht even, het schiet me zo wel weer te binnen. Jij bent...’ Hij krabde zich met een hulpeloos gezicht op zijn hoofd en ik kon hem wel rammelen, maar ik moest erom lachen.

‘Oké, ik snap het al, ik moet niet zeuren. Zo is het toch?’

‘Misschien. Maar als je echt zeurt, zal ik het zeggen. New Yorkers vragen je altijd het hemd van het lijf.’

‘O ja?’ Ik trok een arrogant gezicht, maar hij had gelijk. Om de een of andere reden zijn New Yorkers nieuwsgieriger dan Californiërs, waarschijnlijk omdat ze boven op elkaar wonen in een angstaanjagend anonieme wereld. Dus als ze hun tanden in iemand zetten, drukken ze door tot op het bot.

‘Zullen we weer een eindje rijden, Gill?’

‘Op het strand?’ Hij knikte terwijl hij naar schelpen zocht. ‘Dat lijkt me leuk, maar deze keer ga ik achter zitten.’

‘Heb je er bezwaar tegen in je blootje te rijden?’

‘Het lijkt me geweldig.’

‘Dat ben jij ook, New York,’ fluisterde hij zacht. Terwijl hij me optrok, leunde hij naar voren en kuste me. Alles wat hij deed had iets sensueels, alsof hij genoot van het leven en het meest van de liefde. ‘Hier, een cadeautje.’ Op weg naar het paard drukte hij iets in mijn hand, en met zijn gevoel voor humor dacht ik dat ik blij mocht zijn als het geen dode kwal was. Maar het was een zanddollar - een fossielachtige schelp met een soort bloemafdruk op elke kant. Hij was zo broos dat je er bijna doorheen kon kijken, en heel mooi.

‘O, wat mooi, Chris! Dank je wel!’ Op mijn tenen gaf ik hem een kus in zijn hals, en voelde weer een kriebel in mijn buik. Sinds mijn komst naar Californië was ik niet met een man naar bed geweest en een tijdje daarvoor ook niet, en Chris was een heel bijzondere man.

‘Hou op met dat gekus of ik ga hier op het openbare strand opnieuw met je vrijen.’

‘Je moet geen dingen beloven die je toch niet zult doen,’ zei ik plagend. Hij pakte mijn arm, trok me naar zich toe en even later lagen we weer ineengestrengeld op het zand. Toen het voorbij was, begonnen we allebei te lachen.

‘Je bent stapelgek, dat besef je zeker wel, meneer Matthews.’

‘Je hebt me ertoe gedwongen, dus je hoeft mij niet de schuld te geven.’

‘Onzin. En het is ook niet mijn schuld. Bovendien heb ik ervan genoten.’

‘Ik ook. En laten we nu een ritje maken.’ Hij haalde het zadel van de merrie af en legde het in het zand. Vervolgens streelde hij met zelfverzekerde gebaren haar hoofd en romp en sprong soepel op haar rug. Toen stak hij zijn hand naar mij uit en zei: ‘Kom op, Gill. Je bent toch niet bang?’

‘Nee hoor, dat niet. Ik voel me gelukkig. En je bent mooi om naar te kijken.’ Zoals hij daar fier op het paard zat, met zijn gebruine huid zo fraai afstekend tegen de beige kleur van het paard, deed de harmonie van de twee gracieuze schepsels me denken aan gedichten die ik als meisje had gelezen.

‘Jij bent ook mooi om naar te kijken, maar kom er nu gauw bij.’ Hij trok me omhoog en ik ging achter hem zitten, legde mijn armen om zijn middel en leunde tegen hem aan terwijl we door de wind vlogen. Ik had nog nooit zoiets heerlijks beleefd. Op een goudkleurige merrie over een strand galopperen met de man van wie ik hield... van wie ik hield? Chris? Ik kende hem nauwelijks. Maar dat deed er niet toe, ik hield al meteen van hem. Vanaf de eerste dag.

We bleven tot zonsondergang het strand op en neer rijden, en namen nog vlug een duik in zee voordat we vertrokken.

‘Moet je nu weer met het paard naar de andere kant zwemmen?’ vroeg ik, met een angstige blik op de opkomende vloed. Maar die had hij zelf ook gezien.

‘Nee, deze keer nemen we de weg. Minder leuk, maar verstandiger.’

‘O ja? Dan vraag ik me af of we alleen maar naar deze kant zijn gezwommen omdat ik me dan moest uitkleden.’ Het was niet eerder bij me opgekomen.

‘Denk je dat echt?’ Hij keek gekwetst en ik had spijt dat ik het had gezegd. ‘Nou ja, toevallig heb je gelijk.’ Hij lachte voldaan en ik keek naar de grote kwajongen die met dwang van een waterpistool mijn hart had gestolen. Niet slecht.

‘Wat staat er nu op je agenda, apenkop? Bind je me naakt aan een telefoonpaal en laat je me tot morgen staan?’ Hij zou ertoe in staat zijn.

‘Nee, ik ga je te eten geven. Wat vind je daarvan?’

‘Intraveneus of normaal?’

‘Doe niet zo akelig, Gill. Normaal natuurlijk. In het Watson House, het neusje van de zalm in Bolinas. Ben je daar ooit geweest?’

‘Nee.’

‘Wacht dan maar af.’ We reden in langzame draf over het strand naar het begroeide land en stapvoets langs de lege parkeerplaats naar de openbare weg. Een kwartier later bereikten we Bolinas, toen de zon tot op de horizon was gezakt en de wereld baadde in een rood met gouden licht.

We hielden halt voor een vervallen Victoriaans huis, en Chris bond het paard vast terwijl ik om me heen keek. Er liepen wat hippies het huis in en uit, waarop een bordje hing met THE WATSON HOUSE, zonder verdere informatie.

‘Wat is dit eigenlijk?’

‘Een restaurant, sufferd. Wat dacht je anders?’

‘Hoe weet ik dat nou? O ja, dat is waar ook, ik moet mijn buurvrouw laten weten dat ik later thuiskom. Zij past op mijn dochter.’

‘Dat kan, binnen hebben ze telefoon.’ Hij liep langzaam de treden op naar de ingang en trok zonder te kloppen de hordeur open. Het huis zag eruit alsof er een groot gezin woonde en absoluut niet als een restaurant. Aan een waslijn hing een enorme hoeveelheid wasgoed, er stond een grote verzameling fietsen en motorfietsen voor en in het gras speelden twee katten met een hond. Het maakte een vriendelijke, huiselijk indruk en ik kon me voorstellen dat Chris zich er op zijn gemak voelde.

‘Hallo jongens. Wat schaft de pot?’ Hij liep rechtstreeks de keuken in en rook aan een pan op een glanzend schoon, antiek fornuis. In de keuken stonden drie meisjes en een man. De man had een lange, nette paardenstaart met een leren bandje eromheen. Bij een spijkerbroek droeg hij wat een pyjamajasje leek en waarschijnlijk ook was, maar wat me meteen opviel, waren zijn heldere, vriendelijke ogen boven zijn baard. Zonder een spier van zijn gezicht te vertrekken, leken zijn ogen te glimlachen en een hartelijk welkom uit te spreken. De meisjes waren knap, jong en eenvoudig gekleed.

‘Gillian, dit is Bruce en dat zijn Anna, Penny en Beth. Ze wonen hier.’ Bruce en de meisjes zeiden hallo en Chris nam me mee naar een gezellige kamer met Victoriaanse meubels en Tiffany-lampen.

‘Vertel me nu eens wat dit echt is, Chris, behalve erg leuk.’

‘Ja, hè? Het is eigenlijk een hippiecommune, maar om geld te verdienen is het ook een restaurant, met het beste eten aan deze kant van de baai. Je moet de slakken eens proberen, die zijn zalig.’

‘Goed.’ Ik probeerde ze en ze waren zalig. De coq au vin, het verse brood, de sla, de chocolademousse en de frambozentaart ook. Het was een koninklijk maal. Chris had gelijk, het eten was er uitstekend. Maar de sfeer was er ook bijzonder, inderdaad zoals in een huis met veel kinderen. In die tijd waren er zevenentwintig bewoners, en allemaal droegen ze hun steentje bij. Toen we bij kaarslicht aan een van de acht tafeltjes zaten, kwam er regelmatig iemand een praatje maken. Iedereen scheen Chris te kennen, en sommigen kwamen er even bij zitten voordat ze weer naar de keuken of naar boven gingen.

‘Kom je hier vaak?’

‘Ja, vooral ’s zomers. Ik heb een huurhuisje in Bolinas en soms kom ik hier alleen maar voor een praatje. Andere keren eet ik hier, maar alleen bij speciale gelegenheden.’ Hij plaagde me weer, maar hij glimlachte erbij en zijn ogen verrieden zijn goedmoedigheid. Hij was een aardige man.

‘Hoe oud is je dochter?’ Hij leek niet erg geïnteresseerd, maar ik vond het aardig dat hij het vroeg.

‘Volgende maand wordt ze vijf. Ze is een echte wildebras, ze wil later cowboy worden, zegt ze. Als ze wist dat we vandaag zonder haar hadden paardgereden, zou ze een week niet tegen me praten. Volgens mij dacht ze dat we hierheen zijn verhuisd om cowboys te worden.’

‘Misschien kunnen we haar dan een keer meenemen om paard te rijden. Is ze een flinke meid?’

‘Flink genoeg. Dat zou ze geweldig vinden. Ik ben er ook op mijn vijfde mee begonnen.’

‘Dat dacht ik wel, maar je hebt geen flauw benul hoe je op een westernzadel moet zitten. Dat zag ik meteen.’ Ik bloosde en probeerde iets onaardigs terug te zeggen, maar ik gaf het op en hief lachend mijn handen.

‘Je hebt gelijk.’

We bleven nog een uurtje zitten praten, over ditjes en datjes. Vooral over Californië, en ons werk, en waarom een eenvoudig leven beter voor ons was. Toen kwamen er wat mensen binnen die me vaag bekend voorkwamen.

‘Waar kijk je naar?’ Chris zag mijn belangstelling.

‘Nergens naar. Ik dacht dat ik die mensen kende, maar ik vergis me.’ Het waren drie hippies die er net zo uitzagen als Chris en de bewoners van het huis, en waarschijnlijk kwamen ze me daarom bekend voor.

‘Ken je die mensen?’ vroeg Chris verbaasd.

‘Nee, dat dacht ik alleen maar.’

‘Laten we dan maar eens zien of het waar is. Het zou te gek zijn.’ Hij wenkte hen en ik wenste dat de grond zich zou openen.

‘Chris, nee, hoor eens, ik...’ Maar toen schoot me te binnen waarvan ik hen kende, want het waren de assistenten van Chris. Chris zag dat ik hen nu wel herkende en hij en de jongens begonnen te lachen. Ze hadden ons gesprek gehoord en weer een grap van Chris verwacht.

‘Chris Matthews, wat ben je toch een akelige kerel! Hallo, jongens. Leuk jullie weer te zien. Hoe is het gevecht afgelopen? Heeft iemand die opdrachtgevers van Carson over het klif gegooid?’

‘Nee, ze zijn vlak na jullie vertrokken. Wij zijn vanmiddag met Joe en de modellen aan de wijn gegaan. Ze waren voor de hele dag betaald, dus niemand maakte zich nog ergens druk om. Wat hebben jullie gedaan?’ Ze vroegen het eigenlijk aan Chris, dus ik liet het antwoord aan hem over. Chris wilde weten wat ze van de opnamen vonden en wat voor resultaat ze verwachtten. Iedereen scheen tevreden te zijn, wat ik fijn vond voor Joe Tramino van Carson. Ik zou het afschuwelijk hebben gevonden als hij het slachtoffer van onze dolle streken was geworden. Onze? Nou ja, ik was er met Chris vandoor gegaan en dat was al erg genoeg. Zoiets hadden ze van hun styliste uit New York vast niet verwacht. Ik ook niet trouwens.

We betaalden de rekening en liepen naar buiten, waar de pick-up en de auto met de trailer vlak bij de merrie stonden. Ik vond het leuk haar nog te zien staan, als een herinnering aan de middag op het strand.

‘Ik neem de pick-up weer mee. Bedankt dat jullie hem hebben gebracht.’ Ze wensten ons welterusten en ontfermden zich over het paard, terwijl wij in het nogal gammele vervoermiddel van Chris stapten. Terwijl Chris met de choke worstelde, betwijfelde ik of ik het leuk zou vinden in dit vehikel door de bergen te rijden, maar misschien was het met Chris naast me niet zo erg.

De rit viel mee. Er was die avond geen mist en de maan verlichtte de weg met een mooi zilveren schijnsel.

Ik zong liedjes die ik als kind had geleerd en soms zong Chris mee. Zo nu en dan keken we elkaar in het maanlicht aan en soms kusten we elkaar, maar we zeiden niet veel. Dat was ook niet nodig, want het was een prettige stilte.

Toen ik de oprit naar de grote weg zag, wenste ik spijtig dat er een langere weg naar huis was. Ik wilde nog geen andere mensen en auto’s zien, zo had ik van onze eenzame bergweg en ons verlaten strand genoten.

‘Waar woon je, Gill?’ We reden al op de brug en zagen de lichtjes van Sausalito, Tiburon en Belvedere aan de ene kant van de baai en die van San Francisco aan de andere kant. Meestal kwam bij zonsondergang de mist opzetten, dus het was een ongewone aanblik.

‘In de Marina, in Bay.’

‘Oké.’ Hij nam de eerste afrit, ik noemde het adres en een paar minuten later stonden we voor mijn huis.

‘Zet me hier maar af, Chris. Ik moet Sam ophalen bij de buurvrouw.’

‘Sam?’ Verbaasd trok hij een wenkbrauw op.

‘Mijn dochter.’ Hij knikte en tot mijn genoegen meende ik iets van afgunst te bespeuren.

‘Zal ik even wachten, of heb je dat liever niet?’

‘Jawel hoor, dat vind ik prima. Ik ben zo terug.’ Ik drukte op de bel van de buren, ging naar binnen en tilde mijn slaperige dochter van de bank. Ze was ingedommeld, maar was nog niet diep in slaap. Tot mijn verbazing zag ik dat het pas negen uur was. Ik bedankte de buren en toen ik weer buiten kwam, zag ik Chris op onze stoeptreden zitten. Ik hield een vinger voor mijn lippen en gaf hem de sleutel, zodat ik Sam niet wakker hoefde te maken. Ze was in mijn armen opnieuw ingedommeld.

Hij keek even naar haar en knikte goedkeurend voordat hij de deur opende. Plotseling vroeg Sam met een schor stemmetje: ‘Wie is dat, mammie?’ Ik grinnikte en Chris lachte. De deur zwaaide open en ik zette Sam binnen op de grond.

‘Dit is Chris Matthews, Sam. Chris, dit is Samantha. Bedtijd, jongedame. Ik zal even je pyjama halen en als je wilt, mag je nog een glas melk.’

‘Oké.’ Ze plofte op een stoel en keek slaperig naar Chris, die met zijn benen voor zich uit gestrekt op de bank ging zitten. Zijn haar zat na de middag op het strand nog warriger dan eerst. Ik gaf Sam haar pyjama en hoorde haar toen ik naar de keuken liep hees fluisteren: ‘Bent u een echte cowboy?’ Ze klonk hoopvol, en ik was benieuwd wat Chris zou antwoorden. ‘Ja. Vind je dat erg?’

‘Erg? Nee, ik wil ook cowboy worden,’ zei ze samenzweerderig.

‘O ja? Geweldig. Misschien kunnen we dan samen eens een ritje maken. Maar weet je wat je eerst moet doen?’ Ik kon haar gezicht niet zien, maar ik zag het voor me, met grote ogen wachtend op wat hij zou zeggen. ‘Veel melk drinken en naar bed gaan wanneer je moeder dat zegt. Dan word je groot en sterk en zul je een extra goede cowboy zijn.’

‘Moet ik echt al die vervelende dingen doen?’ vroeg ze vol afkeer.

‘Natuurlijk niet. Alleen als je cowboy wilt worden, suffie.’

‘O, nou ja, vooruit dan maar.’ Ik liep met het glas melk naar haar toe en was Chris dankbaar, want voor het eerst dronk ze het in één teug leeg en ging meteen naar bed, nadat ze nog gauw ‘welterusten, meneer Crits, tot ziens bij de rodeo’ had gezegd en vlug had gewuifd. Ik stopte haar in en kuste haar welterusten, en toen ging ik terug naar Chris, die met een voldaan gezicht zat te wachten.

‘Dank je, daar heb je me goed mee geholpen.’

‘Het is een lief, grappig meisje.’

‘Wacht maar tot je haar in volle glorie meemaakt. Nu was ze half in slaap, maar de volgende keer probeert ze waarschijnlijk een nieuwe lassoworp op je uit en bezorgt je schaafwonden op je huid. Ze is tot alles in staat.’ Maar ik was blij dat hij haar leuk vond.

‘Jij bent ook tot alles in staat en ik weet niet of ik jou met een touw zou vertrouwen. Je zou me kunnen wurgen. Ik dacht heus dat je me vandaag, toen je dacht dat ik een echt pistool had, van het paard zou gooien. Ik was erop voorbereid.’ Hij glimlachte toen hij eraan terugdacht.

‘Dat was maar goed ook, want ik wilde je inderdaad een flinke duw geven.’

‘Wil je het nog een keer proberen?’ Hij stak zijn armen naar me uit en ik liep naar hem toe met het gevoel alsof ik herboren was. Het was al heel lang geleden dat iemand iets om me had gegeven of naar me had verlangd als vrouw. En nu had ik iemand leren kennen die naar me verlangde als vrouw. Of hij ook iets om me gaf, moest nog blijken.

3

Op woensdagmorgen ging om kwart over negen de telefoon. Aan de ene kant hoopte ik dat het Chris was, aan de andere kant wilde ik graag een volgende opdracht hebben, want ik had geld nodig.

‘Hallo?’

‘Gillian? Met Joe.’

‘O, hallo. Wat een toestand was dat gisteren, hè?’

‘Ja. Daarom bel ik ook, ik wil weten of je kwaad op me bent omdat ik je in zo’n gekkenhuis heb laten belanden. En ik wilde ook weten of hij je niet ergens van een klif had gegooid.’

Kwaad? Jeetje!

‘Nee, hoor. Ik heb me kostelijk vermaakt, en ik heb nog nooit zo gemakkelijk honderdtwintig dollar verdiend. Maar hij heeft me wel de stuipen op het lijf gejaagd met dat waterpistool.’

‘O ja? Ik dacht dat je het wist.’

‘Nee, ik wist het niet. Ik heb hem bijna van het paard gegooid. Maar het is goed afgelopen.’ Inderdaad.

‘Gelukkig. Ik wil je nog iets vragen. Heb je vrijdagavond iets te doen?’ Hè? Vrijdagavond? Potdorie, geen klus, maar een afspraakje. En ik wilde uit met Chris, niet met Joe. ‘Dan is het jaarlijkse bal van de art-directors. Het gaat er altijd een beetje wild aan toe, maar ik dacht dat je het misschien leuk zou vinden.’ Nou ja, waarom niet?

‘Ja hoor, ik ga graag mee.’ Maar stel dat Chris belt? Stel dat...

‘Fijn. Trek maar aan wat je wilt, het mag best een beetje excentriek zijn, als het maar niet formeel is. Het is in een opslagloods in de stad. Dat klinkt misschien gek, maar het wordt vast leuk.’

‘Het klinkt enig, Joe. Dank je voor de uitnodiging.’

‘Prego, prego, signorina. Ik ben blij dat je meegaat. Ik kom je om acht uur halen. Tot dan, Gill.’

‘Dag Joe.’ Meteen vroeg ik me af of het verstandig was geweest de uitnodiging aan te nemen. Joe had me nooit eerder mee uit gevraagd en ik wilde geen verwikkelingen met iemand die me werk kon bezorgen. Dat was geen prettige situatie. Bovendien was Joe helemaal mijn type niet. En stel dat Chris... O, verdorie. Maar hij zou het wel begrijpen en ik had al ja gezegd, dus het had geen zin me er nog langer over op te winden. Ik zou het er met Chris over hebben, als hij tenminste zou bellen.

Maar de week vorderde zonder dat hij belde. Sam en ik gingen naar het strand en ik schilderde de keukenvloer in rode, witte en blauwe strepen, en sterren op het plafond. Op vrijdagmiddag deed ik een klusje voor het reclamebureau Freeman & Barton, dat maar twee uur duurde, en nog steeds had ik niets van Chris gehoord. Ik kon hem natuurlijk ook bellen, maar dat wilde ik niet. Hij was woensdagmorgen bij het krieken van de dag weggegaan en had gezegd dat hij zou bellen. Maar niet wanneer. Volgend jaar? Of misschien wilde hij alleen maar niet te enthousiast overkomen, hoewel me dat niets voor hem leek. Misschien had hij het te druk met filmen, maar werken zonder spelen leek me ook niets voor hem. Toen ik vrijdagavond Sams eten stond klaar te maken, voelde ik me diep ongelukkig.

‘Waarom ga je vanavond uit, mammie?’

‘Omdat het me leuk lijkt. En jij slaapt dan toch, dus je zult me niet missen.’ Ik probeerde zo opgewekt mogelijk te klinken.

‘Dat zal ik wel. Komt er een oppas?’ Ik knikte en wees naar haar volle bord. ‘Misschien kan ik haar op een stoel vastbinden en het touw in brand steken. Dat doen indianen ook, dan ben je een indiaanse gever.’

‘Nee, je bent een indiaanse gever als je iemand iets geeft en het hem dan weer afpakt.’ Met pijn in mijn hart dacht ik weer aan Chris. ‘En waag het niet de oppas ergens aan vast te binden, want dan krijg je wanneer ik thuiskom een verschrikkelijk pak slaag van me. Heb je dat goed begrepen?’

‘Ja, mammie.’ Met een zucht van wanhoop en verveling pakte ze haar glas melk, en ik ging naar mijn kamer om te kijken wat ik naar het bal zou aantrekken. Joe had gezegd dat het best een beetje excentriek mocht zijn, dus ik dook een vergeten, gebloemde zigeunerinnenrok op en een bijpassend, oranje topje. Ik zou er mijn nieuwe laarzen van oranje suède bij aantrekken en mijn gouden oorringen indoen, dan kon ik er best mee door. En misschien zou ik me na een bad wat beter voelen.

Ik hoorde Sam rommelen in haar kamer en om tien voor acht ging ik naar haar toe om te zeggen dat ze naar bed moest.

‘Ruim je speelgoed op en trek je pyjama aan, Sam. De oppas komt zo.’

‘Je ziet er mooi uit, mammie. Ga je uit met meneer Crits?’ Mijn hart zwol en kromp bijna tegelijkertijd en ik schudde mijn hoofd. Nee, ik ging niet uit met ‘meneer Crits’, maar ik wilde dat het wel zo was en vroeg me opeens af of hij ook op het bal zou zijn.

Om acht uur werd er gebeld en Joe en de oppas kwamen samen binnen.

‘Hallo, Sam is in haar kamer, ze moet meteen naar bed. Hallo Joe, ik ben klaar, hoor. Tot straks, Barbara. Welterusten, Sam.’ Ik wierp een kushand naar haar open kamerdeur en ging met Joe mee naar buiten. Ik had geen zin meer in een lange verhandeling van Sam en wilde weg; ik was te rusteloos om nog langer thuis te blijven.

‘Je ziet er fantastisch uit, Gill!’ Ik zag aan zijn ogen dat hij het meende en ik voelde me licht schuldig omdat ik me niet op de avond verheugde. Kom op, Gill, het wordt vast heel leuk, maande ik mezelf.

‘Je ziet er zelf ook niet slecht uit, meneer Tramino. Heel hip.’ Hij droeg een tabaksbruine suède broek met een donkerrode coltrui, en het viel me op dat we verschrikkelijk bij elkaar vloekten. Maar misschien kwam dat omdat ik me zo voelde. Zijn auto stond langs de stoeprand en hij hield het portier voor me open. Ik vond het een raar gevoel nu opeens een vrouw te zijn voor iemand voor wie je ‘een van de jongens’ was geweest, maar dat hoorde erbij als je uitging met iemand met wie je had gewerkt. Ik moest er altijd aan wennen.

‘Het leek me leuk om eerst ergens een hapje te eten. Ken je Nicole’s?’

‘Nee, je weet toch nog wel dat ik hier een nieuwkomer ben?’

‘Een Franse keuken, je zult het erg lekker vinden.’ Hij deed zo zijn best dat ik bijna medelijden met hem kreeg. Arme Joe. Ik wist dat hij op zijn werk als een begerenswaardige vrijgezel werd beschouwd. Hij was niet knap maar hij was zesendertig, hij had een goede baan met een hoog salaris, hij was aardig en hij had gevoel voor humor. Mij deed hij niets. Vroeger al niet, en nu nog minder. Want hij was Chris niet.

Tijdens het eten maakten we grapjes en probeerde ik de vriendschappelijke toon te handhaven. Maar Joe wilde meer; we zaten aan een van de beste tafeltjes en hij had een zware, rode wijn besteld. Het was een heel leuk restaurant, ingericht als een grote, zomerse tent op een tuinfeest. De tafelkleedjes waren rood met wit geruit en overal stonden kaarsen.

‘Wie komen er vanavond allemaal, Joe? Zijn er nog mensen bij die ik ken?’ vroeg ik zo achteloos mogelijk.

‘Het gewone stel. De art-directors van de meeste agentschappen in de stad, een heleboel modellen, wat filmlui, niets bijzonders.’ Maar hij had me door. Hij wist dat ik wilde weten of Chris zou komen en wachtte tot ik verder zou vragen.

‘Dat klinkt best leuk. In New York wordt er ook elk jaar zo’n soort bal gehouden, maar daar komen zo veel mensen dat je nooit iemand ziet die je kent. Het is een grote, lawaaiige meute, net als New York zelf.’

‘Hier is het anders, alles is kleiner. San Francisco is absoluut geen grote stad; iedereen weet er wat een ander doet.’ Wat wilde hij daarmee zeggen? ‘Ik weet bijvoorbeeld dat je, als je op een bepaalde persoon verliefd zou worden, uiteindelijk met de gebakken peren zou komen te zitten. Ik bedoel Chris, Gill.’ Ziezo, hij had het gezegd.

‘Hoezo?’

‘Hoor eens, ik was niet van plan jullie samen te brengen, ik wilde een klus klaren. Ik had er eigenlijk een andere styliste voor willen vragen, maar zij werd ziek. Chris is een fantastische vent, Gill, ik mag hem erg graag, maar hij trekt zich nergens wat van aan. Hij heeft de ene vrouw na de andere en doet alleen wat hijzelf leuk vindt. Je kunt een hoop plezier met hem hebben, maar word alsjeblieft niet verliefd op hem, Gill. Misschien gaat het me niets aan, maar ik vond dat ik je moest waarschuwen. En je hoeft niet langer te hopen, want hij komt niet vanavond. Hij haat dit soort feesten. Hij is een echte hippie, Gill, en jij bent een keurig meisje uit New York, waarschijnlijk van goede familie. En je hebt al genoeg meegemaakt, je bent gescheiden... Je kunt er beter niet aan beginnen.’

Jeetje, wat een toespraak.

‘Ik weet niet wat ik nu moet zeggen, Joe. Natuurlijk ben ik niet verliefd op hem, ik heb hem dinsdag pas ontmoet en sindsdien niet meer gezien.’ Verdomme. ‘Ik ben het met je eens dat je plezierig met hem kunt werken, maar dat je het daar waarschijnlijk beter bij kunt laten. En ik ben een grote meid en kan heus wel op mezelf passen, hoor. Ik heb echt niets met hem, oké?’ O nee?

‘Ik geloof je graag, maar ik zou het heel vervelend vinden te horen dat jullie wel iets met elkaar hebben. Ik zou me ontzettend schuldig voelen, bovendien zou ik mijn haren uit mijn hoofd rukken van jaloezie. Proost.’ We klonken met het laatste restje wijn en toen ik mijn glas leegdronk, wenste ik dat hij binnenkort een reden voor die jaloezie zou hebben.

We verlieten Nicole’s en reden naar de stad over Broadway, langs de schreeuwerige neonverlichting van de topless-danszalen, en sloegen voor de oprit naar de Bay Bridge Battery Street in. Dit was ooit de haven geweest, de scheepvaartkantoren lagen nog steeds een paar straten verder. De haven was in het begin van de twintigste eeuw gedempt en de wijk was pas sinds kort een aantrekkelijk stadsdeel aan het worden. Er waren diverse reclamebureaus naartoe gekomen, naast de woondecoratiezaken die er al een paar jaar zaten. Het resultaat was een rij vervallen loodsen met daartussen mooi ontworpen nieuwe gebouwen met bakstenen zijmuren en glazen voorgevels.

Joe parkeerde de auto voor een van de opslagloodsen en we gingen naar binnen. Het was oogverblindend. De muren waren van plafond tot vloer behangen met kilometers glanzende, spiegelende aluminiumfolie, en door de flitslampen en de neonverlichting leek de ruimte elk moment te kunnen ontploffen. De vloer was bezaaid met cellofaanconfetti, en een acid-rockband in zilverlamé broeken en hemden schalde zijn boodschap in een oorverdovend, dreunend ritme de ruimte in. In een hoek stond een ingenieus ontworpen bar in de vorm van een ijsberg; het meisje erachter droeg een rok van plastic ijspegels en verder niets. De gasten stonden in het midden en langs de wanden, en droegen precies zoals Joe had gezegd excentrieke kleren. Fuchsiaroze satijn, groen suède, jurken zonder voorkant, achterkant of beide, kapsels in alle kleuren en vormen... En ik zag een woud van laarzen en spijkerbroeken. Het was een krankzinnig schouwspel; alleen een kunstenaarsgemeenschap kon zoiets voor elkaar krijgen. Niemand anders zou het trouwens durven. Ik voelde me in mijn zigeunerkleren bijna een soort herderinnetje, maar toch was ik blij dat ik ze aan had. Want zo kon ik tamelijk anoniem naar de anderen kijken zonder helemaal uit de toon te vallen.

Aan een kant van de zaal stond een groep mensen naar het plafond te kijken, en Joe trok aan mijn arm.

‘Moet je dat zien.’ Toen ik ook omhoog keek, begon ik te lachen. Aan het plafond, ongeveer vier meter boven de grond, hing een kleine, maar echte ijsbaan, waarop een meisje in een schaatskostuum kalm een voorstelling gaf. Gracieus zwierde ze rond in haar eigen langzame tempo, volkomen los van de krankzinnige herrie van de band. Ze was fantastisch.

‘Waar hebben ze haar vandaan gehaald?’

‘Dat weet ik niet, maar dat is nog niet alles. Kijk daar maar eens.’ Hij wees en toen zag ik een ballerina die kalm in een hoek aan het dansen was en dan opeens schijnbaar bewusteloos op de grond viel. Even later stond ze weer op, deed weer een paar pirouettes en viel opnieuw flauw. Ze was nog vreemder om te zien dan de schaatsster. Ik keek rond om te zien of er nog meer bizarre dingen gebeurden en ja hoor, er liep ook nog een man rond die eruitzag als een welgedane bankdirecteur, die geen woord zei en enorme bellen blies met een klomp kauwgom die zo groot als mijn vuist moest zijn. Later hoorden we dat deze mensen en het knappe decor waren geleverd door een ondernemend bedrijf met de naam ‘Rariteitenverhuur’, dat werd geleid door een jonge kunstenaar die had gedacht dat er wel vraag naar zou zijn. Hij had gelijk, en het thema was een doorslaand succes.

In de loop van de avond raakten Joe en ik elkaar regelmatig kwijt. Ik ontmoette een paar mensen die ik al van andere agentschappen kende, en danste met een reeks min of meer dezelfde gezichten. Niemand leek op Chris, niemand was Chris. Chris was er niet, maar ondanks dat vermaakte ik me prima.

Iets over drieën in de morgen gingen we weg. Het feest was nog in volle gang, maar wij hadden er genoeg van. Joe nam me mee naar de Buena Vista voor een Irish koffie met uitzicht op de baai en de lichtjes van Sausalito aan de overkant, en toen vonden we het welletjes.

Hij stopte voor mijn huis en tot mijn schrik zag ik dat alle lichten uit waren. Wat betekende dat de oppas ook sliep. Verdorie.

‘Dank je wel, Joe, het was een fantastische avond. Ik ben in jaren niet naar zo’n leuk feest geweest.’

‘En ik heb in jaren niet zo’n gezellige vrouw mee uit genomen. Zullen we het nog eens overdoen?’

‘Ja hoor, dat is goed. Nogmaals bedankt.’ Ik gaf hem vlug een kus op zijn wang, stak mijn sleutel in het slot, draaide hem om en zag tot mijn opluchting dat Joe al terugliep naar de auto. Dus er was niets aan de hand, hij maakte het me niet moeilijk. Rust.

Ik wekte de oppas en bood aan een taxi te bellen, maar ze was met haar eigen auto gekomen en ging meteen weg. Sam en ik waren weer samen in het stille huis. Te stil. De oppas had gezegd dat niemand had gebeld. Er waren geen boodschappen. Verdomme.

4

Op zaterdagmorgen was de zon eerder op dan wij. Sam en ik gingen naar het strand naast de jachtclub om voor de lunch van de zon te genieten. We hadden er een lang gesprek over het cowboyleven en ik vertelde haar van het feest. Ze vond het prachtig. Een ballerina, een kunstschaatser en een man met kauwgom? Jeetje, dat moest fantastisch zijn geweest. Geamuseerd las ik hetzelfde oordeel in de krant.

Omstreeks het middaguur aten we een hotdog en chips op de stenen trap bij de boten en gooiden stukjes brood naar de meeuwen, die daar al op stonden te wachten. ‘Wat doen we vandaag nog meer, mama?’

‘Niets bijzonders. Hoezo?’ Ik had verder geen plannen gemaakt en ik was moe omdat ik maar drie uur had kunnen slapen voordat Sam me met een bestelling van cornflakes had gewekt. Helaas was het lot van de Schone Slaapster mij niet beschoren.

‘Laten we naar paarden gaan kijken.’ Weet je zeker dat je niet liever wilt voetballen, Sam? Besef je eigenlijk wel dat je een meisje bent?

‘Misschien kunnen we dan naar de paarden in het Golden Gate Park gaan,’ gaf ik niet erg enthousiast toe. ‘Dat lijkt me een goed idee.’ De instemming kwam niet van Sam, maar van een man die achter me stond. Ik draaide me om, maar ik wist al dat het Chris was.

‘Hallo Gill, hallo maatje. Blijven jullie nooit gewoon thuis? Ik ben deze week tweemaal langs geweest, maar jullie waren er niet.’ Ik was stomverbaasd.

‘O ja? Waarom heb je dan geen briefje achtergelaten?’

‘Geen moment aan gedacht. Nou ja, ik rekende erop dat ik jullie wel weer ergens tegen zou komen.’ Ja, en daar had je geen haast mee, verdomme. Maar niet zeuren, hij was er weer.

‘Leuk je weer te zien. Hoe is de film geworden?’

‘Prachtig. Tramino zal blij met ons zijn.’ Met ons? Dat was aardig van hem. Ik zag dat hij er zelf ook blij mee was. ‘Maar laten we het niet over ons werk hebben. Ik hoor dat jullie van plan zijn in het park naar de paarden te gaan kijken. Mag ik mee?’ Mag je mee? Natuurlijk mag je mee! Na hem drie dagen te hebben gemist, mocht hij wat mij betreft mee naar de tandarts. Die drie dagen hadden wel drie jaar geleken!

‘Wilt u alstublieft met ons meegaan, meneer Crits?’ Mijn hart jubelde met haar smeekbede mee en ik knikte.

‘Ja, ga gerust mee, Chris.’

‘Dank u, dames. Het is me een waar genoegen. Maar noem me alsjeblieft geen meneer Crits, jongedame, anders noem ik jou Samantha. Hoe zou je dat vinden?’

‘Jakkes.’ Ze trok er het bijbehorende gezicht bij en Chris en ik lachten.

‘Dat dacht ik wel. Noem me dus maar gewoon Chris, oké?’ Ze wilde enthousiast commentaar geven, maar ik schudde mijn hoofd en Chris trok een wenkbrauw op. ‘Mag dat niet, Gill? Hè, wat doe je stijf. Nou, vooruit, wat vind je dan van oom Chris?’ Dat scheen hij vermakelijk te vinden, maar ik vond het een stuk beter. Soms stak mijn strenge opvoeding onverwachts de kop op.

‘Dat is beter.’ Ik knikte afgemeten en de zaak was geregeld.

‘Oké, Sam, je mag me oom Chris noemen, als jij dat ook een goed idee vindt.’

‘Ja, dat vind ik. Oom Crits. Dat is leuk.’ Ze knikte bedachtzaam en bood hem haar laatste chip aan.

‘Dank je, Sam. Wil je paardjerijden op mijn rug naar mijn auto?’

‘Ja, ja!’ Ze sprong op zijn rug en sloeg haar armen om zijn hals. Ik droeg de strandlakens en mijn gelukkige hart, en zo gingen we op weg naar een fijne middag. Eerst gingen we naar huis, waar ik Chris een broodje met tonijnsalade gaf en Sam naar de wc stuurde. Ik kamde mijn haar en pakte wat spullen in, zoals haar speelgoedbeer en een fles wijn voor in het park. In de cabine van de pick-up reden we weg. In de manege van het park huurden we twee nogal vermoeid uitziende bruine paarden. Chris nam Sam bij zich op zijn paard en vertelde haar een gecensureerde versie van onze rit op de dag van de filmopname en onze oversteek met paard en al door het water. Sam vond het schitterend en toen ik het verhaal weer hoorde, vond ik dat ook.

Vervolgens gingen we naar de Japanse theetuin, waar we vreemde koekjes aten en thee dronken. Daarna gingen we naar de botanische tuin, waar we ons tot een uur of vijf op het grasveld vermaakten. Sam speelde met haar beer, Chris en ik dronken de fles wijn leeg, we speelden tikkertje en verstoppertje, en we genoten. We vonden het jammer dat we naar huis moesten, maar het werd te koud.

‘Heb je zin in een huiselijke maaltijd, meneer Matthews? Wat de pot schaft.’

‘Kun je dan koken?’ Hij leek over de uitnodiging na te denken en Joe’s waarschuwing schoot me te binnen. Misschien had hij iets anders te doen.

‘Een beetje. Maar als je kieskeurig bent, kun je beter ophoepelen.’

‘O, dank je. Dan blijf ik liever eten. Ik schijn niet veel keus te hebben.’ Hij knikte bedaard en Sam slaakte een juichkreet die ook uiting gaf aan mijn gevoelens. Onderweg gingen we langs de supermarkt en toen we thuiskwamen, deed Chris Sam in bad terwijl ik spaghetti met een vleessaus en een grote bak sla klaarmaakte.

Chris en Sam kwamen hand in hand uit de badkamer. Ze keek vrolijk en ik dacht dat ze haar bad misschien stiekem overgeslagen had. Nou ja, wat zou dat? Niemand ging dood van een beetje vuil.

‘Hé Gill, je hebt een probleem met het eten,’ zei Chris zacht, en ik vroeg me af wat er aan de hand was.

‘Hoezo?’

‘Er zitten wormen in de saus, maar zeg het niet tegen Sam.’

‘Wormen? Waar dan?’ Ik gilde het uit. Wormen? Het kon me niets schelen dat Sam het hoorde, want ik moest er zelf niet aan denken.

Hij knikte, stak zijn vork in de pan en viste er een lange spaghettisliert uit. ‘Kijk maar, de langste worm die ik ooit heb gezien.’

‘Ach sufkop, dat is spaghetti.’ Alsof hij dat niet wist. ‘O ja? Echt?’ De kwajongensachtige glimlach verscheen op zijn gezicht en ik kon hem wel slaan met de koekenpan.

‘Ik heb schijt aan je wormen. Kom jongens, aan tafel.’

‘Gillian!’ Hij keek net zo afkeurend als mijn vader vroeger deed en ik begon te lachen. We gingen aan tafel en het werd een hilarische maaltijd, tot Sam naar bed moest en ik de keuken opruimde.

Het was een heel andere avond dan die daarvoor met Joe op het buitenissige bal van de art-directors. We hadden alle drie dikke pret. Joe kon de pot op met zijn waarschuwing. Er mankeerde niets aan Chris. Hij had zijn eigen manier van leven, hij vond het leuk mensen voor de gek te houden, hij had een grappige, kinderlijke kant - waardoor hij soms meer de vriend van Sam dan van mij leek - maar hij was een goed mens. Ik zag de toekomst zonnig in.

‘Hebben jullie zin om morgen met mij naar het strand te gaan?’ Hij hing met een glas wijn in zijn hand op de bank en wachtte tot ik klaar was in de keuken.

‘Ja hoor, dat klinkt gezellig. Stinson?’ We keken elkaar diep in de ogen en dachten aan wat we daar hadden gedaan.

‘Ja, Stinson. Maar er is iets wat je moet weten, Gill. Ik woon met iemand samen, vind je dat geen bezwaar?’

5

De onthulling dat Chris met iemand samenwoonde, was een schok voor me. De mogelijkheid was al de eerste dag bij me opgekomen, maar ik had de gedachte gauw onderdrukt. Ik wilde het niet weten. Ik wilde niet dat hij iemand anders had. Hij zei dat ze niet belangrijk voor hem was en dat ik me geen zorgen hoefde te maken. Hij zou wel een oplossing vinden. Hij zei het zo zelfverzekerd dat ik hem geloofde. Ik vertrouwde hem.

Hij bleef slapen en maakte geen bezwaar toen ik hem vroeg naar de bank te verhuizen voordat Sam wakker werd. Ik wilde niet dat ze het al wist, daar was het nog te vroeg voor.

Na een uitgebreid ontbijt van wentelteefjes, roereieren en bacon gingen we om tien uur naar het strand. We namen een picknick mee. Het was weer een prachtige dag en toen we op Stinson aankwamen, zag ik tot mijn spijt dat er deze keer wel andere mensen waren. Het strand was niet meer van ons alleen. Sam ging met een paar kinderen bij het water spelen, en Chris en ik bleven in het zand zitten.

‘Maakt het voor jou iets uit, Gill?’ Ik wist meteen wat hij bedoelde.

‘Dat je met iemand samenwoont?’ Hij knikte. ‘Ja en nee. Ik vind het niet leuk en ik ben jaloers. Maar het is jouw zaak. Als ze niet belangrijk voor je is, maakt het waarschijnlijk niet veel uit. Wat ga je met haar doen?’

‘O, ze zal weggaan. Ze is een hippie die ik vorige winter onderdak heb aangeboden. Ze had geen geld en ze is nog heel jong, dus ik wilde haar een beetje helpen.’

‘Ik denk niet dat dat alles is.’ Ik begon een beetje boos te worden. Ze begon vorm te krijgen. Ze was een jong meisje en ze woonde bij Chris.

‘Hé, je bent inderdaad jaloers! Rustig maar, baby, ze gaat heus wel weg. En ik ben niet verliefd op haar, als je dat wilt weten.’

‘Heeft ze een mooi figuur?’ O, verdomme...

‘Ja, maar dat heb jij ook, dus je moet niet zeuren. Er is maar ooit één meisje geweest dat iets voor me betekende, maar dat is voorbij, dus je hoeft je echt geen zorgen te maken.’

‘Wie was zij dan?’ Ik wilde het precies weten.

‘Een Euraziatisch meisje met wie ik lang geleden heb samengewoond. Marilyn Lee. Maar ze woont nu in Honolulu, en dat is hier heel ver vandaan.’

‘Komt ze ooit terug?’ vroeg ik benauwd.

‘Hou je hier ooit over op? Bovendien ben ik nu verliefd op je dochter, dus laat me met rust. Je bent een fantastische schoonmoeder, precies het goeie type.’ Ik sloeg met een handvol zand op zijn borst, en hij pakte mijn armen vast en kuste me.

‘Wat doe je, mammie? Speelt oom Crits een spelletje met je? Ik wil meedoen.’ Ze ging liggen en wrong haar hoofd tussen onze hoofden.

‘Het heet kunstmatige ademhaling en is alleen voor grote mensen. Ga een zandpaard voor me maken.’ Sam leek ons spelletje niet erg interessant te vinden en de opdracht die hij haar gaf wel, dus ze rende terug naar de andere kinderen en wij keken haar lachend na.

‘Je kunt goed met kinderen omgaan, Chris. Heb je ze misschien zelf?’

‘Wat een achterbakse vraag, Gill. Nee, ik heb geen kinderen. Ik zou er niet tegen kunnen.’

‘Waarom niet?’ Ik begreep het niet, omdat hij zo aardig tegen Sam was.

‘De verantwoordelijkheid. Daar ben ik allergisch voor. Kom, wie het eerst in het water is.’ Ik won met een halve teen voorsprong en werd beloond met een onderdompeling in de koude zee. Allergisch voor verantwoordelijkheid? O, neem me niet kwalijk dat ik ernaar vroeg...

‘Heeft iemand trek in Chinees eten?’ We namen de haarspeldbochten in de weg van Stinson Beach naar huis en waren in een opperbeste stemming. Sam had de hele middag gespeeld, en Chris en ik hadden over filmen gepraat. Hij was dol op zijn werk, zijn ogen straalden als hij erover praatte en daar benijdde ik hem om. Het werk van een styliste roept niet zulke heftige emoties op, want je voegt alleen wat kleine dingen toe aan het werk van een ander. Aan zijn werk, bijvoorbeeld. Hij deed het creatieve deel.

We namen de uitnodiging voor een Chinese maaltijd maar al te graag aan en Sam werd helemaal opgewonden toen ze Chinatown zag. Veel gebouwen hebben er de vorm van een pagode en de winkels liggen vol fascinerende spullen. Het ruikt er sterk naar wierook en in elke deuropening hangen tinkelende belletjes.

‘Hou je van Chinees eten, Gill?’

‘Ik ben er dol op.’ Ik vond het raar dat hij dat niet wist, want ik verwachtte eigenlijk dat hij alles van me wist omdat het leek of we al jaren samen waren.

We smulden van foe jong hai met kip, zoetzuur varkensvlees, gefrituurde garnalen, gebakken haaienvinnen, gebakken rijst, koekjes met spreuken erin en thee. Toen alles op was, had ik het gevoel dat ik elk moment kon ontploffen. Chris zag er ook zo uit, en Sam viel aan tafel in slaap.

‘We zijn een mooi stel,’ zei hij. Ik giechelde terwijl hij met een blik om zich heen zijn handen in de lucht gooide. ‘Ik verwachtte dat er in het laatste koekje zou staan dat ik morgenvroeg een loempia zou zijn. Zo voel ik me nu al.’

‘Ik ook. Zullen we naar huis gaan?’ Toen ik dat zei, zag ik even een vreemde blik in zijn ogen, maar hij zei niets, dus ik gaf geen commentaar.

‘Eerst wil ik je nog iets heel moois laten zien. Sam kan in de auto verder slapen, ik zal haar wel dragen.’

We liepen langzaam naar de parkeerplaats. Ik vond het jammer dat Sam niet nog een keer naar de wonderen van Chinatown kon kijken, maar daar zou ze later wel weer de gelegenheid voor krijgen.

‘Waar gaan we naartoe?’ Hij reed over Broadway in westelijke richting en stak Van Ness Avenue over, waarna we in een dure buurt terechtkwamen.

‘Dat zul je wel zien.’

Hij reed helemaal door tot het kruispunt met Divisadero, waar hij stopte en rechtsaf sloeg. We stopten boven op de heuvel en keken uit over de baai naar de bergen aan de overkant. Een schitterend gezicht. Het was heel stil en ontroerend mooi. San Francisco in al zijn glorie was van ons.

Chris zette de pick-up in een lage versnelling en we rolden langzaam de heuvel af naar de baai, langs de rij statige, goed onderhouden huizen van Pacific Heights, tot we tot mijn spijt uitkwamen bij de goedkope attracties van Lombard Street.

Toen we naar de Marina reden, wist ik dat hij ons thuisbracht.

‘Niet zo verdrietig kijken, het is nog niet afgelopen.’

‘O nee?’ vroeg ik blij.

Hij reed over de kade en parkeerde naast de jachtclub. ‘Laten we uitstappen. Sam slaapt als een roos. Dan gaan we hier even zitten.’ We wandelden door de koele nacht en keken opnieuw uit over de baai. Het water kabbelde zacht ruisend het smalle strand op. Het was het vredigste moment van de dag, gewoon heerlijk. We gingen met bengelende benen op de lage kademuur zitten. Praten was niet nodig, alles was in orde en ik voelde me niet langer eenzaam.

‘Gill...’ begon Chris aarzelend, met zijn ogen op de baai.

‘Ja?’

‘Ik denk dat ik verliefd op je ben. Ik druk me een beetje raar uit, maar ik denk het wel.’

‘Ik denk dat ik ook verliefd ben op jou. Het geeft niet hoe je het zegt, het is goed om te horen.’

‘Maar misschien zul je er ooit spijt van krijgen.’ Nu keek hij me ernstig aan.

‘Dat betwijfel ik. Ik weet wat ik doe, en ik denk dat ik je zo langzamerhand begin te kennen. Ik hou van je, Chris.’ Hij leunde naar me toe, nam me in zijn armen en kuste me, en toen keken we elkaar in het donker glimlachend aan. Het leven was goed.

Zwijgend reden we even later het laatste eindje naar mijn huis. Hij tilde Sam voorzichtig uit de auto, droeg haar naar binnen en legde haar op haar bed. Toen keek hij me lang aan en liep de kamer uit.

‘Wat is er, Chris?’ We stonden in de woonkamer en ik zag dat hem iets dwars zat.

‘Ik ga nu terug naar mijn eigen huis. Probeer me daar geen schuldgevoel over te geven. Nooit. Begrijp je me goed? Nooit, Gill, nooit. Bovendien zou je dat niet lukken.’ Ik wilde antwoorden, maar hij liep snel de deur uit. Zijn ogen hadden vreemd geschitterd toen hij dat zei, en plotseling was hij weg.

6

Maandag was een vreselijk drukke dag. Ik kreeg een fantastische opdracht van een reclamebureau waar ik niet eerder voor had gewerkt, namelijk het verzamelen van accessoires voor een paar textielreclames die de volgende dag zouden worden opgenomen. Ik vond het reuzeleuk om in warenhuizen en diverse boetieks te snuffelen naar sieraden, schoenen in de juiste maten, tassen, hoeden en allerlei andere benodigdheden. Een styliste moet naast een goede smaak en veel fantasie sterke benen hebben, want er komt heel wat loopwerk aan te pas.

De art-director van het reclamebureau nam me mee uit lunchen bij Ernie’s, waar ik me vergaapte aan de chique mensen om me heen. De art-director was een jaar of veertig en onlangs gescheiden, en hij snakte blijkbaar naar seks. Hij probeerde me op allerlei manieren over te halen bij hem thuis koffie met cognac te komen drinken - hij had een appartement op Telegraph Hill met een schitterend uitzicht, zei hij. Schei uit, man, waar zie je me voor aan? Ik moest nog werken, bovendien had ik Chris.

Als laatste ging ik naar de bontafdeling van I. Magnin’s, waar ik het een genot vond om capes van sabelbont, stola’s van hermelijn en spullen van nerts en luipaard uit te zoeken. Bont zou de andere stoffen extra glans geven, en ik voelde me een rijke vrouw door zomaar te mogen aanwijzen wat ik allemaal wilde hebben.

Sam werd die middag weer opgevangen door de buurvrouw. Ze keek me nors aan toen ik opgewekt thuiskwam in een nieuwe, zwarte wollen jurk, die ik ook maar van I. Magnin’s had meegenomen. Ik voelde me net zo chique en succesvol als de mensen die ik tijdens de lunch in Ernie’s had gezien.

‘Heb je een nieuwe jurk aan, mammie?’

‘Ja. Vind je hem mooi?’

‘Nee, hij is zwart.’ Jammer dan, Sam, want ik vind hem wel mooi. Maar ik wist dat ze boos was omdat ik de hele dag weg was geweest en geen tijd had gehad om haar mee naar het strand te nemen. Het was echter een belangrijke opdracht en ik zou met twee dagen werken vierhonderd dollar verdienen.

‘Ga je mee naar huis, Sam? Dan maak ik het eten klaar en kun jij me vertellen hoe jouw dag is geweest.’

‘Mijn dag was miberatsel.’

‘Miserabel? Echt waar?’ Plotseling rende ze naar onze voordeur en ik zag waarom. Chris stond er te wachten, keurig gekleed in een schone spijkerbroek en met zijn blonde haar netjes gekamd. Hij had een grote bos bloemen bij zich.

‘Die zien er mooi uit, zeg!’

‘Jij ook, Gill. Hoor eens, ik ben gisteravond ontzettend onaardig geweest en dat spijt me. Het spijt me echt. Dus laten we er nu een gezellige avond van maken en...’

‘Stil nou maar. Gisteravond was ook een gezellige avond en eergisteravond ook. Het is allemaal oké, Chris. Ik begrijp het en het is oké.’

‘Waar hebben jullie het over? Ik begrijp jullie niet.’

Ik was vergeten dat Sam erbij stond, die met een vragend gezicht van Chris naar mij keek.

‘Niets belangrijks, Sam. Ga je handen maar wassen, dan ga ik eten koken.’

‘Nee, Gill, ik neem je mee uit eten. Bel maar een oppas.’

‘Nu nog?’

‘Nu nog. Ik sluit wel vrede met Sam.’ Hij wees naar de telefoon en liep achter Sam aan.

Dus hij was het goed komen maken, met bloemen en al. Hij had gelijk, hij had zich raar gedragen. Maar niet buitengewoon raar. Hij had alleen maar gezegd dat hij met iemand samenwoonde, wat eerlijk was, en hij had thuis willen slapen, wat me had gekwetst. Maar hij moest toch ook wel eens naar huis? Het gekke was dat ik het echt begreep en wist dat hij me geen pijn wilde doen.

Ik belde de oppas, die beloofde over een halfuur te komen. Nu moest ik het nog regelen met Sam, want ik vertrouwde er niet op dat Chris haar had kunnen sussen. Mij kon hij dat wel, maar haar niet. Ik zette de bloemen in een vaas en wachtte tot ze naar me toe kwam. Het duurde niet lang.

‘Oom Crits zegt dat jullie uitgaan. Vooruit dan maar. Hij zei dat je de hele dag hard gewerkt had en zo. Je mag uitgaan, mammie.’

‘Dank je, Sam.’ Ik wist niet of ik wel zo blij was met de toestemming van een kind dat nog niet half zo groot was als ik, maar ik was beslist blij dat ze niet langer boos was, wat Chris ook tegen haar had gezegd. Vervolgens keek hij mij aan, en ik bedacht hoe leuk het was weer een man in huis te hebben.

‘Ga jij je nu maar omkleden en zorg ervoor dat je er mooi en sexy uitziet, want ik wil met je pronken. Laat je haar loshangen. Wat ik ook nog wilde zeggen, mevrouw Forrester’ - hij boog zich naar me toe en fluisterde het, toen ik langs hem heen wilde lopen, in mijn oor - ‘is dat ik zo verliefd op je ben dat ik niet meer normaal kan denken. Je maakt me kapot.’

‘Dat hoor ik graag.’ Ik plantte een kus op zijn mond en zweefde zo ongeveer naar mijn slaapkamer, waar ik me aankleedde bij de geluiden van Chris die hinnikte als een paard en Sam als cowboy. Ik moest erom glimlachen en voelde me gelukkig.

‘Waar gaan we naartoe?’

‘Clay Street. De concurrent geeft een feestje. Maar ik wil je eerst iets vertellen.’ Hij parkeerde de auto aan de kant van de weg, draaide zich met een vreemde blik in zijn ogen naar me toe, nam me in zijn armen en kuste me zo hard dat het pijn deed. ‘Je ziet er beeldschoon uit. Weliswaar zei ik dat je je sexy moest kleden, maar niet zo sexy dat ik ervan ga kwijlen.’

‘Vleier.’ Maar ik was tevreden. Ik droeg een groen met gouden hippie-achtige Indiase blouse met een nauwe zwart fluwelen broek en zwarte suède laarzen. Mijn haar hing gehoorzaam los en ik droeg geen beha. Blijkbaar was het sexy genoeg, want Chris bekeek me met begerige ogen.

Het feest werd gegeven door een filmproducer uit San Francisco die veel succes had met een film over drugs, in zijn splinternieuwe huis. Toen we er aankwamen, liepen er in het ongemeubileerde huis minstens tweehonderd mensen rond en klonk vanuit alle hoeken de klaagzang van een blueszanger. De stereoapparatuur was de enige meubilering, ook de muren waren nog kaal. De mensen vormden de decoratie en ze waren stuk voor stuk jong en bijzonder aantrekkelijk om te zien, zoals Chris. De meisjes droegen hippieblouses en strakke spijkerbroeken, hun kapsels leken onder stroom te staan en ze hadden allemaal Bambi-ogen. De langharige jongens droegen hetzelfde. Bijna iedereen was stoned en het rook er bedwelmend naar wiet. Het was een modern huis in Victoriaanse stijl, met een majestueuze wenteltrap die omhoog liep naar een dakraam hoog boven ons. Overal hingen mensen over de trapleuning ernstig te praten of hevig te vrijen. Het leek een typisch feest in de stijl van San Francisco, waarvan ik had gehoord maar wat ik nooit had meegemaakt.

‘Is het je te gortig, Gill?’ Ik voelde me niet echt op mijn gemak en dat was blijkbaar aan me te zien.

‘Nee hoor, ik vind het heel leuk hier te zijn.’

‘En ik vind het heel leuk dat je bij me bent. Kom mee, dan zal ik je aan wat mensen voorstellen.’ Hij pakte mijn hand en we dwaalden door de menigte, hier en daar een trekje nemend van een joint die ons werd aangeboden of onze glazen bijvullend uit een van de grote kruiken die verspreid op de vloer stonden. Het waren er vast wel vijftig.

Het was een heel rustig feest, veel rustiger dan het feest van de art-directors de vrijdag daarvoor. Ik verwachtte eigenlijk dat er elk moment iets opwindends zou gebeuren, bijvoorbeeld dat ze allemaal hun kleren zouden uittrekken om zich kronkelend van genot in één grote orgie te storten. In plaats daarvan leken er steeds meer mensen te verdwijnen. Na een uur of twee keek ik Chris vragend aan.

‘Er zou eigenlijk iets moeten gebeuren, of gebeurt het al en ontgaat me dat?’ Hij keek geamuseerd en leek te aarzelen.

‘Zoals?’

‘Dat weet ik niet.’ Ik voelde me een uilskuiken omdat ik het had gezegd.

‘Eerlijk gezegd, kleine Gillian, heb je gelijk, maar het leek me beter beneden te blijven.’ We bevonden ons op de benedenverdieping van het huis, maar we waren in San Francisco en hadden vanaf de straat twee hoge trappen beklommen de heuvel op.

‘Doen ze dan boven ook iets?’ vroeg ik nieuwsgierig. ‘Misschien,’ antwoordde hij vaag. Kwam dat omdat hij het me niet wilde vertellen of door de hasj of de wiet?

‘Ik wil het weten, Chris. Laten we gaan kijken.’

‘Straks misschien.’ Hij stelde me aan nog een paar mensen voor, stond me in een hoek een poosje te kussen en toen gingen we op de vloer zitten om te praten. Toen viel het me op dat de mensen die naar boven gingen niet meer beneden kwamen. Het feest had zich verplaatst en ten slotte waren we met nog maar een stuk of tien anderen over, als kiezels op het strand nadat het eb is geworden.

‘Is het feest afgelopen of gaat het ergens anders door?’

‘Gillian Forrester, je bent een lastpak. Maar je vraagt erom, dus kom mee, we gaan naar boven.’ Hij klonk alsof het een belangrijke stap was. ‘Maar ik weet niet zeker of je het leuk zult vinden.’

‘Probeer je me soms voor allerlei kwaad te behoeden, meneer Matthews? Of moet ik daar zelf achterkomen?’ We baanden ons een weg tussen de lichamen op de trap door, die zich verdoofd door drank of drugs nauwelijks meer bewogen. De blues op de stereo was vervangen door pure jazz, die als een jammerklacht door het huis galmde en natrilde in mijn lichaam.

Boven aan het eerste deel van de trap keerde Chris zich naar me om en keek me lang aan voordat hij me met zijn handen op mijn borsten verlangend kuste. Mijn blouse was zo dun dat ik me naakt voelde, en plotseling wilde ik naar huis om met hem naar bed te gaan. ‘Er zijn hier twee dingen gaande, Gill. Op deze verdieping wordt LSD gebruikt, waar niet veel aan te zien is en het lijkt me ook geen goed idee om eraan mee te doen, en boven doen ze iets anders.’

‘Wat dan? Gebruiken ze daar heroïne?’ Ik keek hem geschrokken aan, want dit beviel me absoluut niet.

‘Nee, gek, geen heroïne, daar gebeurt iets heel anders. Kom dan maar mee; in elk geval weet ik dat je daar wel tegen kunt.’ Hij stopte grinnikend mijn hand onder zijn arm en trok me mee de volgende trap op. Toen stonden we onder het dakvenster, dat met twee grote kaarsen voor de enige verlichting zorgde. Mijn ogen moesten zich even op het donker instellen. Ik zag een heleboel mensen, ik weet niet hoeveel, en ik kon niet zien wat ze aan het doen waren. De vorm van de ruimte was ook niet te zien, en het was er vrij stil. Langzamerhand werd het beeld duidelijker.

We stonden op een soort zolder, die behalve het dakvenster nog een paar ramen bleek te hebben en waar net als in de rest van het huis geen meubels stonden. Maar er gebeurde van alles. Om ons heen lag een zee van lichamen, het merendeel van de tweehonderd die in het begin van de avond beneden hadden gestaan. Ze waren naakt en ze lagen met z’n tweeën of in groepjes van vier, vijf of zes ineengestrengeld elkaar te liefkozen. Het was een orgie.

‘Wat vind je ervan, Gill?’ Chris keek me in het kaarslicht aan.

‘Ik eh... nou ja, maar...’

‘Maar wat, schat? We hoeven niet mee te doen, hoor.’ Mijn oog viel op een tafereel achter hem. Twee meisjes liefkoosden elkaar terwijl twee mannen met hongerig genot hun lichamen streelden en een derde meisjes haar tong tussen de benen van een van de mannen stak.

‘Ik eh... ik geloof niet dat ik hieraan mee wil doen, Chris.’

Ik wist het zeker, maar ik was te verbijsterd om het duidelijker te zeggen. Ik was achtentwintig en had heus weleens over dit soort dingen gehoord, maar het zien ervan was iets heel anders, laat staan eraan meedoen. Chris pakte mijn handen en nam me voorzichtig weer mee naar beneden. Af en toe glimlachte hij me over zijn schouder toe of stond stil om me een kus te geven. Het was een lieve glimlach en het waren zachte kussen.

‘Ik zal je naar huis brengen.’ En ga je dan terug? De schrik stond waarschijnlijk op mijn gezicht te lezen, want hij vervolgde: ‘Nee suffie, ik ga heus niet terug. Dit is ook niets voor mij. Groepsseks is stomvervelend.’ Ik vroeg me af hoe vaak hij eraan mee had gedaan voordat hij wist dat het stomvervelend was, maar zei het niet hardop. Ik was dankbaar voor zijn begrip en blij dat we naar huis gingen. Ik had genoeg gezien en ook zonder groepsseks was mijn opleiding voltooid. Basta cosi.

‘Dank je, Chris. Vind je me een afschuwelijk preutse trut?’

‘Nee hoor, dat valt wel mee.’ Hij grinnikte naar mijn dunne blouse, boog zich voorover om een borst te kussen en trok me mee de deur uit.

In een comfortabele stilte reden we naar huis, en mijn gevoel van saamhorigheid met hem was nog groter geworden. Hij parkeerde zijn pick-up voor het huis en hielp me uitstappen, en ik vroeg me af of hij zou blijven.

Ik betaalde de oppas, die vertrok nadat ze me plichtsgetrouw had gemeld dat er niemand had gebeld. Ik moest erom glimlachen. De enige van wie ik had willen horen, stond naast me.

‘Wil je nog een glas wijn, Chris?’ Hij schudde zijn hoofd en bleef naar me kijken. ‘Vind je het jammer dat we weg zijn gegaan?’

‘Nee, jouw houding bevalt me wel. Kom, Gill, het is al laat, laten we naar bed gaan. Ik heb morgen een heel drukke dag.’

‘Ik ook.’ Ik vond het een huiselijk gevoel om samen langs Sams kamer naar de mijne te sluipen. Ik was blij dat hij bleef slapen, en bedacht hoe vreemd het was dat we zo gemakkelijk het soort relatie hadden gekregen waarin we konden zeggen dat we naar bed moesten omdat we een drukke dag voor de boeg hadden. Ik verwachtte dat hij zijn spijkerbroek zou uittrekken, op de rand van het bed zittend de wekker zou zetten en me een nachtzoen zou geven voordat hij in slaap viel. Ik vond het niet eens erg dat we niet zouden vrijen, zo tevreden was ik.

Glimlachend ging ik mijn haar borstelen. Chris vroeg verbaasd: ‘Wat doe je nu, Gill?’

‘Wat denk je? Ik borstel mijn haar, oen.’

‘Dat denk je maar. Ik geef niets om groepsseks, maar ik wil thuis mijn eigen orgie. Kom hier en laat mij dat doen.’ Hij stond op en kwam me tegemoet, met uitgestrekte handen om mijn kleren uit te trekken. We knoopten elkaars hemd los en toen onze blote huid die van de ander raakte, gleden mijn kleren en de zijne tegelijkertijd op de grond en leek het of zijn hele lichaam het mijne binnengleed.

7

‘Hé, Chris, het wordt al licht buiten en je hebt helemaal niet geslapen.’ Over het laatste voelde ik me enigszins schuldig, maar niet erg.

‘Ik klaag niet, jij wel? Maar ik moet wel zo naar mijn werk, we beginnen om zes uur.’ Het was vijf uur. ‘Laten we iets aantrekken en even naar buiten gaan, ik wil de zonsopgang zien.’

‘Ik ook.’ Maar bij me binnen was de zon allang op. We trokken de kleren aan die we slordig op de vloer hadden laten liggen en gingen buiten op het grasveldje voor mijn huis zitten. Het was nog kil en de grond was vochtig, maar tevreden zagen we de zon opgaan boven de East Bay.

‘Geen mist vandaag, dat maakt het filmen gemakkelijker. Wil je komen kijken?’

‘Dat zou ik wel willen, maar het zal niet gaan. Ik moet Sam naar school brengen en om tien uur op mijn eigen werk zijn. Een textielreclame. Eerst filmen ze de stoffen ergens buiten en dan om tien uur de modellen. In het operagebouw, dat lijkt me erg leuk.’

‘Natuurlijk is dat leuk, want wie denk je dat het filmwerk doet?’ Met een geamuseerd gezicht pakte hij een handvol van mijn haar en trok het naar achteren om me een kus te geven.

‘Hé, doe jij dat soms?’

‘Wie denk je dat je aanbevolen heeft?’ Hij probeerde arrogant te kijken.

‘Onzin. Ze zeiden dat Joe Tramino mijn naam had genoemd, leugenaar.’

‘O, nou, dat zal dan wel. Maar ik heb gezegd dat je een uitstekend styliste bent.’

‘Toen ze me de opdracht al hadden gegeven.’

‘Toen ze je de opdracht al hadden gegeven. Jemig, wat staan sommige vrouwen toch snel op hun strepen!’

‘Sommige mannen ook. Wat leuk dat we weer samenwerken, Chris. Denk je dat we samen op een paard door de orkestbak kunnen rijden en dan door Van Ness naar het strand?’

‘We kunnen het proberen, baby, we kunnen het altijd proberen.’ Hij rolde boven op me in het natte gras en zo bleven we in de vroege morgenzon even glimlachend liggen. ‘Nu moet ik echt gaan, Gill. Tot straks.’

‘Deze buurt heeft zelden zo’n afscheid in de morgenstond mogen aanschouwen, Chris Matthews. Niet dat ik er iets op tegen heb.’

‘Mooi zo, want het is niet de laatste keer. En als deze buurt er niet tegen kan, moeten ze er maar aan wennen.’

‘Ze zouden me kunnen wegjagen.’ Speels liep ik met hem mee naar de pick-up.

‘Daar zullen we het nog weleens over hebben, maar voorlopig niet.’ Hij trok het portier met een klap dicht en startte de motor. Toen hij wegreed, vroeg ik me af wat hij had bedoeld. Hoe dan ook vond ik het leuk die dag opnieuw met hem samen te werken, en het was een opluchting te weten dat de baas van de filmploeg net zo slaperig was als ik. En ik wist ook waarom. We hadden inderdaad onze eigen orgie gehad.

Precies om tien uur stond ik voor het fraaie operagebouw en bleef even staan om het te bekijken. Glimlachend bedacht ik dat ik het absoluut geen plek voor Chris vond.

Ik ging door de artiesteningang naar binnen, waar iemand me wees waar ik moest zijn. Ergens achter het toneel inspecteerde ik de kleren en accessoires die ik de vorige dag had uitgezocht. De mensen van het reclamebureau waren er ook tevreden mee, en we dachten allemaal dat het een mooi filmpje zou worden.

Er deden zeven topmodellen uit San Francisco aan mee, plus drie modellen uit Los Angeles, die voor een dag waren overgekomen. Ze waren allemaal even mooi en zouden er in de gekozen kleren prachtig uitzien. Er waren avondjurken, badpakken en alles daartussenin om een nieuwe kunststof aan te prijzen.

Ik gaf elk model de voor haar geschikte kleren en ging op zoek naar Chris. Hij was gauw gevonden, want hij zat met zijn assistenten in het violistendeel van de orkestbak taco’s en broodjes salami te eten, met kersenfrisdrank erbij.

‘Ontbijt of lunch? Hallo allemaal.’

‘Een tussendoortje. Kom erbij en bijt mee.’ Chris wierp me een ondeugende blik toe, trots op zijn dubbelzinnige opmerking. Ik vroeg me af of hij wilde dat zijn assistenten van onze verhouding zouden weten, maar ik dacht van niet en daar was ik blij om. Ik wilde niet dat Joe Tramino me nu al meewarig zou aankijken, daar was het nog veel te vroeg voor.

Ik sprong in de orkestbak en ging naast Chris zitten om ook een taco te eten en een paar slokken te drinken.

‘Dit spul smaakt afschuwelijk, jongens! Jakkes.’

‘Ze heeft gelijk.’ Iedereen knikte instemmend en we aten tevreden door tot iemand ons kwam vertellen dat de modellen en de set klaar waren. We mochten wat attributen van de opera gebruiken, en ik vond het leuk de opnamen vanuit de coulissen te bekijken. Ik inspecteerde de modellen voordat ze het toneel op gingen, en lette erop dat ze er bij de tweede of derde keer filmen van dezelfde kleren precies hetzelfde uitzagen als bij de eerste keer. Ik keek naar de zaal en de balkons en vroeg me af hoe het zou zijn om ervoor te staan zingen, of om weer op een van die snobistische, feestelijke avonden wanneer iedereen avondkleding droeg tussen het publiek te zitten. Die tijd lag zo ver achter me dat ik me nauwelijks meer kon voorstellen dat ik hem ooit had meegemaakt.

‘Waar denk je aan, Gill?’

‘Niets bijzonders. Wat doe je hier?’

‘We zijn klaar.’

‘Nu al? Het is pas...’ Ik keek op mijn horloge en zag tot mijn verbazing dat het al kwart over vier was.

‘Juist. We hebben zes uur aan een stuk door gewerkt. Laten we Sam gaan halen en nog een poosje naar het strand bij de Marina gaan.’

‘Ja, baas.’ Ik salueerde en we gingen hand in hand weg. De dag was voorbijgevlogen en deze keer waren er geen mallotige uitspattingen geweest, maar hadden we alleen tussen het harde werken door af en toe een kus gestolen in de orkestbak.

We haalden Sam op en liepen naar het strand, waar zij achter de zeemeeuwen aan joeg en wij een woordspelletje speelden in het zand tot de zon laag boven de horizon stond.

‘Sam, we gaan naar huis!’ Maar ze was een eind bij ons vandaan nog druk bezig en had nog geen zin. Chris bracht haar op andere gedachten.

‘Kom, maatje, dan mag je paardjerijden.’

‘Oké, oom Crits.’ Ze kwam naar ons toe galopperen en sprong op de rug van Chris. Ik keek hen na toen ze naar huis draafden, het kind en de man van wie ik hield. Samantha Forrester en haar paard. Mijn man.

‘Wat doe jij vandaag, Gill? Heb je een opdracht?’ Hij was al een week elke nacht bij ons blijven slapen en als vanzelfsprekend ontbeten we met z’n drieën. Het leek normaal te zijn geworden, maar ik vond het nog steeds een feest.

‘Nee. Zullen we na schooltijd met Sam naar Stinson gaan?’

‘Ik kan niet, ik moet om drie uur nog een sigarettenreclame filmen.’

‘O, wat fijn voor je. Dan blijf ik maar gewoon thuis. Kom je vanavond eten?’ Het was voor het eerst dat ik dat vroeg en ik wachtte met ingehouden adem op zijn antwoord.

‘Misschien niet, we zien wel.’

Maar hij zag iets anders dan ik, want hij kwam twee dagen niet opdagen en toen hij op donderdag weer voor de deur stond, deed hij alsof hij niet weg was geweest. Er was niets aan hem te merken, maar mijn hart had een deukje opgelopen. Dat van Sam ook. Als hij nog langer was weggebleven had ik haar, zoals ze zo graag bij een ander wilde doen, met een prop in haar mond op een stoel vastgebonden om het gevraag te stoppen.

Ik wilde dolgraag weten waar hij was geweest, maar ik durfde het niet te vragen. Ik maakte hamburgers met patat en na het eten gingen we naar Swensen’s in Hyde Street, waar ze het lekkerste ijs van de stad hadden.

‘Heb je zin in een ritje met de trolleybus, Sam?’ Zij knoeide met aardbeienijs en wij likten aan notenijs. We waren alle drie tevreden met onze keus.

‘Met de trolleybus? Wat leuk!’ Dat was het. We stapten op toen hij langskwam en reden mee tot Fisherman’s Wharf, waar Chris een beschilderde schildpad voor haar kocht. Hoe kun je op zo’n man kwaad blijven? Als een speelse hond rende hij om ons heen, kuste me terug naar mijn gevoel van bijna-zekerheid en bracht Sam nog meer het hoofd op hol. Toen we thuiskwamen, waren we weer een solide drietal en was alles weer in orde. Bijna.

‘Heb je zin om morgen naar Bolinas te gaan, Gill?’ We lagen in bed met het licht uit.

‘Laten we eerst even afwachten hoe het weer wordt,’ zei ik aarzelend.

‘Niet zo sikkeneurig zijn, juffrouw Gillian. Ik bedoel voor het hele weekend. Ik mag er tot maandag van iemand een huisje lenen.’

‘O ja? Dat lijkt me leuk.’

‘Mij ook. En nu moet je weer lief zijn. Ik ben terug en ik hou van je.’ Hij kuste mijn hals en legde zacht een hand op mijn lippen om me tot zwijgen te brengen. Weer verloren we een nacht slaap, maar we wonnen elkaar terug.

We hadden een heerlijk weekend in Bolinas. Het huisje had twee slaapkamers en stond in het bos. We gingen elke dag naar het strand, aten één avond in het Watson House en bleven de andere avonden knus thuis. Het was een heel vredige tijd. Na New York vond ik San Francisco stil, maar in Bolinas leek zelfs San Francisco een drukke stad. De dagen hadden er een gouden glans en ik betreurde het dat er een eind aan kwam.

In de week die erop volgde, had ik van alles te doen. Ik kreeg weer een opdracht van Carson, maar deze keer was Chris er niet bij, want hij had ander werk. Maar hij kwam ’s avonds bij ons eten en bleef meestal slapen. In het weekend liet hij zich weer niet zien, tot zondagavond, en toen bleef hij weer een week. Hoewel ik het vreemd vond dat hij zo af en toe zonder een verklaring te geven verdween, raakte ik eraan gewend en werd het een soort routine.

We waren heel gelukkig samen, en na een poosje vond ik het niet eens erg meer als hij een paar dagen niet kwam opdagen. Dan had ik tijd voor mezelf, en dat vond ik ook wel prettig.

De weken gingen voorbij en eind mei besefte ik dat we al twee maanden samen waren. Het leek wel twee jaar! Ik was een combinatie van vrouw, moeder, vriendin en kameraad voor Chris geworden en kon me de tijd voordat ik hem kende nauwelijks meer herinneren. Hij was mijn beste vriend en de man van wie ik hield. Ik had altijd plezier met hem, ook al was hij egocentrisch genoeg om nooit iets te doen waar hij geen zin in had. Dan liet hij zich niet overhalen, wat ik na een poosje niet meer probeerde. Ik begreep hoe hij was en legde me erbij neer. In bepaalde opzichten voelde ik me ouder dan hij, maar ik had dan ook een heel ander leven geleid. Bovendien was ik volwassen geworden door Sam en zoiets was hem nog niet overkomen, hij had alleen rekening met zichzelf hoeven te houden. En nu hield hij ook rekening met mij, als hem dat uitkwam.

Toen we op een donderdagmorgen onder een boom in het park lagen, met niets te doen behalve genieten van de wereld om ons heen en van elkaar, schoot het me te binnen dat het lange Memorial Day-weekend voor de deur stond. Niet dat dit voor ons veel uitmaakte, want we hadden ’s maandags toch al bijna altijd vrij.

‘Wat doe jij dit weekend, Chris? Het is Memorial Day.’

‘Ja, dat is waar. Ik ga dit weekend verhuizen, de stad uit.’

‘Ha, ha, leuk hoor. Je bedoelt dat het me niets aangaat.’ Ik plukte een grasspriet, kietelde zijn wang en vroeg me af wanneer hij zijn huisgenote zou wegsturen. Dat had hij nog niet gedaan.

‘Ik maak geen grapje, Gill. Ik ga echt verhuizen, ik ga de rest van de zomer in Bolinas wonen. Wil je mee?’

‘Meen je dat of zeg je dat maar zo?’ Een tijdje geleden had hij wel gezegd dat hij de zomers meestal in Bolinas doorbracht, maar verder had ik er niets over gehoord. En ‘meestal’ was eigenlijk geen woord voor Chris, want hij scheen zelden plannen te maken.

‘Ik meen het. Ik ben van plan morgen of zaterdag te verkassen. Ik had het je willen vertellen. Waarom komen jij en Sam niet bij me wonen?’

‘En daarna? Ze is al erg aan je gehecht geraakt, Chris, en als ze eraan went dat je er altijd bent, zal ze het heel moeilijk krijgen als we hier terugkomen. Zoiets heeft ze met haar vader ook al doorgemaakt... Ik weet het niet.’

‘Niet zo moeilijk doen, Gill. Ze zal het fijn vinden daar met ons drieën te zijn en je zei dat je haar ook nog naar de Oostkust wilde sturen om bij haar vader te logeren, dus dan raakt ze me wel weer ontwend.’ En ik dan? dacht ik. ‘Wanneer gaat ze precies naar haar vader?’

‘Van half juli tot eind augustus. Ongeveer zes weken.’

‘Ah, maar dat is dan toch prima? Dan is ze zes weken bij ons en zes weken bij hem. En dan hebben wij ook nog tijd voor onszelf. Alsjeblieft, Gill, ik zou het erg fijn vinden.’ Hij keek me aan met een gezicht als een hongerig, eenzaam kind en mijn hart smolt. Ik wist niet of ik moest lachen of de kans grijpen. Ik zou dolgraag bij Chris willen wonen, maar dan?

‘Ik zie wel. Bovendien moet ik aan mijn werk denken.’ Dit excuus sloeg nergens op, dat wist hij ook.

‘Doe niet zo mal. Als ik vanuit Bolinas kan werken, kun jij het ook. Er is telefoon, dus ze kunnen je bellen. Ach nou ja, als je niet wilt, laat dan maar zitten.’ Plotseling was ik de kwaaie pier en voelde hij zich verongelijkt, maar hij had me niet eens verteld dat hij naar Bolinas ging! Typisch Chris.

‘Ik wil wel, ik wil wel, verdorie! Oké, ik ga mee. Ik ben alleen maar bang dat ik dan ook te veel aan je zal wennen, meer niet. Kun je niet proberen dat te begrijpen? Ik hou van je, Chris, en ik wil graag met je samenwonen, maar als we aan het eind van de zomer hier terugkomen, moet ik weer in mijn appartement gaan wonen en ga jij weer terug naar je huisgenote.’ Tot op dat moment had ik het onderwerp niet meer aangesneden.

‘Dat is niet waar, Gill. Zij gaat in de loop van de volgende week ook verhuizen, ik heb haar gezegd dat ze moet gaan.’

‘O ja? Ze gaat weg? Jippie!’

‘Juist, dame, jippie. Bovendien dacht ik dat, als het deze zomer goed gaat, jij en Sam in september hier ook bij mij kunnen komen wonen. Het huis is groot genoeg.’ En je hart, Chris? Wat een domme gedachte. Ik wist dat hij van ons hield. En ik was dolblij dat dat meisje eindelijk haar biezen zou pakken.

‘Zal ik je eens iets vertellen, Chris Matthews? Ik hou van je. En we zullen het heerlijk hebben in Bolinas. Breng me naar huis, dan ga ik vast pakken.’

‘Ja, mevrouw. Tot uw dienst.’

Toen we terugreden naar de Marina, kwam het bij me op dat ik zijn huis in San Francisco nog nooit had gezien. Ik wist dat het in Sacramento Street stond, maar dat was alles. Plotseling wilde ik er dolgraag langs rijden om de plek waar we in de herfst naartoe zouden gaan alvast goed te bekijken, maar het was beter daar nog even mee te wachten. ‘Als het deze zomer goed gaat,’ had hij gezegd. Maar waarom zou het niet goed gaan? Ik kon geen enkele reden bedenken waarom het niet goed zou gaan. Geen enkele reden.

8

‘Chris! Sam! De lunch staat klaar!’ Op een groot rood emaille bord lag een stapel boterhammen met pindakaas en jam, en een kan melk stond ernaast. We lunchten meestal onder de grote boom achter het huisje dat Chris elke zomer huurde, ons zomerhuis. Het was een schattig buitenhuisje. Hij had het de vorige zomer zonnig geel geschilderd, met hier en daar een andere kleur. Het was een eenvoudig onderkomen, maar het was comfortabel en lag vlak bij het strand, dus voor ons was het perfect.

‘Ik kom eraan, mammie! Oom Crits neemt me vanmiddag mee paardrijden.’ Met een zware cowboyriem met een pistool eraan om - die Chris haar had gegeven - kwam Sam naar de tafel toe lopen en hapte met een tevreden gezicht in een boterham.

‘Wil jij ook mee, Gill?’

Over Sams hoofd heen keek ik Chris aan en we glimlachten elkaar innig toe. Het ging goed. Heel goed zelfs. We waren al een maand in Bolinas en het leek wel een sprookje. We reden paard en zwommen, in de avond zaten we buiten, en we waren zo verliefd op elkaar dat de rest van de wereld niet meer leek te bestaan.

Over twee weken zou Sam naar Richard gaan om de rest van de zomervakantie bij hem door te brengen, en deze keer vond ik dat niet zo erg als anders. Ik verheugde me op de weken alleen met Chris, ook al dacht ik niet dat we het nog fijner zouden kunnen hebben dan we het al hadden.

‘Hé, Gill, wat is er?’ Opeens werd ik misselijk en dat was blijkbaar aan me te zien. Mijn maag rees langzaam op naar mijn keel en zakte weer terug op zijn plaats, alsof ik in een achtbaan zat.

‘Dat weet ik niet. Misschien heb ik iets verkeerds gegeten.’

‘Pindakaas? Dan kan niet. Misschien heb je te lang in de zon gezeten. Ga even liggen, dan let ik wel op Sam.’ Ik deed wat hij zei en een halfuurtje later was ik weer opgeknapt.

‘Wil je nog steeds mee paardrijden, lieverd?’

‘Misschien is het beter dat ik tot morgen wacht.’

‘O, verdomme, ik heb vergeten je te zeggen dat ik vanavond naar de stad ga, want ik moet morgen werken.’

‘Bofkont.’ Ik had al bijna drie weken niet gewerkt. ’s Zomers was er altijd minder te doen. Maar het gaf niet, want het leven in Bolinas was goedkoop.

‘Wanneer kom je terug?’ Niet dat het belangrijk was, want we maakten geen plannen en leidden een lui leven.

‘Morgenavond of overmorgen, dat hangt van het werk af. Het is een documentaire voor de staat.’ Hij glimlachte. ‘Maak je maar geen zorgen, ik kom heus terug.’

‘Daar ben ik blij om.’

Maar hij kwam de volgende avond niet terug, en de daarop volgende ook niet. Pas drie dagen later verscheen hij weer, en ik had me zorgen gemaakt. Ik had het huis in Sacramento Street gebeld, maar niemand had opgenomen.

‘Waar ben je in vredesnaam geweest, Chris?’

‘Ik heb het druk gehad, verdomme. Daar hoef je toch niet wakker van te liggen? Je wist toch dat ik terug zou komen, dus wat zeur je eigenlijk?’

‘Ik zeur omdat ik dacht dat er misschien iets ergs was gebeurd, dat is alles.’

‘Bekommer jij je nou maar om jezelf, dan doe ik dat ook.’

Dat was alles. Einde discussie.

‘Prima. Morgen ga ik naar de stad, want Joe Tramino heeft weer een opdracht voor me.’

‘Mooi zo.’ Zeg dat wel, maar waar heb jij die drie dagen uitgehangen? Je hebt niet eens de moeite genomen om me te bellen! Maar ik wilde niet doorvragen.

Die avond gedroeg hij zich alsof er niets was gebeurd, en de volgende morgen liet ik Sam bij hem achter en reed in zijn auto door de bergen naar de stad. Ik moest er om negen uur zijn. Joe had me uitgenodigd voor de lunch, mits we op tijd klaar zouden zijn. Dat waren we, en we gingen naar Enrico’s op Lower Broadway, waar je door Montgomery Street omlaag kon kijken naar het toen onlangs uitgebreide financiële district. We gingen buiten zitten, want het was warm en zonnig met een heerlijk koel briesje, dat door de bomen voor het terras ruiste.

‘Je hebt vandaag goed werk geleverd, Gill. Hoe gaat het met je?’ Hij keek bezorgd, dus hij wist het.

‘Goed. Alles gaat goed, echt waar.’

‘Je bent magerder geworden.’

‘Je lijkt mijn moeder wel.’ Maar hij had gelijk. Sinds de dag dat ik misselijk was geworden van de boterham met pindakaas voelde ik me niet lekker meer. Dat was al bijna een week geleden, maar misschien kwam het door mijn ongerustheid vanwege Chris.

‘Oké, ik zal erover ophouden. Maar ik had gelijk. Ik kan mezelf nog steeds wel slaan omdat ik je aan die vent heb voorgesteld, en ik zie regelmatig groen van jaloezie. Heb je dat nog niet gehoord?’ We lachten allebei en ik schudde mijn hoofd.

‘Je kletst onzin, Joe, maar je bent goed voor mijn ego. En ik kan je verzekeren dat Chris en ik erg gelukkig zijn samen. Je hebt er goed aan gedaan ons aan elkaar voor te stellen, want alles is in orde.’ Ik vond het een beetje gek dat ik hem moest geruststellen, maar hij leek oprecht bezorgd en ik meende wat ik zei. Hij had ons een dienst bewezen, ook Sam.

Het was een gezellige lunch. We praatten over de opname en andere dingen, en ik vond het jammer dat we er een eind aan moesten maken. Hij was prettig gezelschap en ik had ervan genoten daar te zitten, naar de mensen te kijken en zomaar een beetje te kletsen.

Op de terugweg ging ik langs mijn appartement om de post en nog wat spullen te halen, en een nieuwe vlieger voor Sam. Toen reed ik terug naar Bolinas, iets vroeger dan ik had verwacht, maar ik verheugde me erop te gaan zwemmen en weer oude kleren aan te trekken. Het was een warme dag geworden.

‘Hallo, ik ben er weer!’ Niemand gaf antwoord, ook al was het al over vijven. Waarschijnlijk waren ze nog op het strand of waren ze naar Stinson gereden. ‘Hallo! Is er iemand thuis?’ Maar als dat zo was, zou Sam me al juichend tegemoet zijn gehold.

In de woonkamer schopte ik mijn schoenen uit en toen ik naar de keuken liep om iets kouds te drinken, viel het me op dat de slaapkamerdeur dicht was. In ons huis in Bolinas waren de deuren zelden dicht, dus ik vroeg me af of er iets aan de hand was. Mijn moederhart dacht meteen aan Sam.

Met drie grote stappen stond ik voor de slaapkamerdeur, haalde diep adem en ging naar binnen. Maar ik zag niet Sam, ik zag Chris, die met een andere vrouw in ons bed lag.

‘Ooo... ik...’ Ik verstijfde en mijn mond bleef openstaan, terwijl de tranen me in de ogen sprongen. Chris had zich omgedraaid toen de deur openging, en het viel me op dat zijn gezicht net zo weinig uitdrukking had als zijn achterkant, die me eveneens aanstaarde. Ik zag geen schrik of afschuw, helemaal niets. Het meisje onder hem was met een kreet gaan zitten en keek met verschrikte ogen de kamer rond, alsof ze door het raam wilde ontsnappen. Ik nam het haar niet kwalijk, want zo voelde ik me ook. Misschien hadden we allebei uit het raam moeten springen en Chris in zijn eentje moeten achterlaten, maar dat deden we niet. Chris drukte haar bij haar armen stevig terug op het bed en ik trok de deur met een klap dicht. Wat moest ik zeggen? Maar toen wist ik het opeens en ik werd razend. Ik draaide me om, gooide de deur weer open en schreeuwde tegen Chris: ‘Het kan me geen lor schelen wat je uitspookt en met wie, maar waar is mijn dochter?’

Weer een kreet van het bed en deze keer keek Chris me woedend aan, maar ik liet me niet intimideren.

‘Wat denk je verdomme wel, Gill? Dat ik haar heb vastgebonden en onder het bed geduwd? De Gillmours hebben haar uren geleden meegenomen om te gaan picknicken. Ik heb afgesproken dat ik haar om zes uur kom halen.’

‘Doe vooral geen moeite.’ Het meisje probeerde zich uit zijn klemmende handen los te wurmen, en plotseling drong het beschamende van de situatie tot me door. ‘Over een uur kom ik mijn spullen halen.’ Ik knalde opnieuw de deur dicht, raapte in de woonkamer mijn schoenen op, pakte mijn handtas en rende op blote voeten naar de auto. Christopher Matthews kon naar de hel lopen. Als het zo zou gaan, had ik hem en zijn misselijke streken niet langer nodig. Dan wilde ik niets meer met hem te maken hebben, nee, dank je wel, met die rotzak, die bedrieger, die ellendeling... Terwijl de tranen over mijn wangen rolden, reed ik snikkend naar het huis van de Gillmours. Ik wilde Sam ophalen en zo gauw mogelijk weg uit Chris’ huis. Voorgoed. Ik was blij dat ik mijn appartement in de stad aangehouden had. Sam en ik konden diezelfde avond nog teruggaan en doen alsof Chris nooit had bestaan. Hij was er niet meer.

Met piepende banden stopte ik op de oprit voor het huis van de Gillmours, achter hun stationcar. Ik zette de motor af en veegde mijn gezicht droog. Ik had het gevoel dat mijn wereld was vergaan, en wat moest ik tegen Sam zeggen?

Toen ik uit de auto stapte, deed Elinor Gillmour op blote voeten de voordeur open en wuifde.

‘Hallo, Gillian! Is het goed gegaan vandaag?’ Goed gegaan? Fantastisch, maar niet heus.

‘Ja hoor. Bedankt dat jullie Sam mee hebben genomen voor een picknick. Ze heeft het vast geweldig gevonden.’ De Gillmours hadden vijf kinderen, van wie er twee van ongeveer Sams leeftijd waren en met haar konden spelen. Een bezoek aan de Gillmours was een soort feestje voor haar.

‘Hallo mammie, mag ik blijven eten?’ Sam had me gehoord en kwam aanrennen.

‘Nee, lieverd, we moeten naar huis.’ En ik bedoel ons huis in de Marina in San Francisco.

‘Aaah, toe nou...’ Ze begon te smeken, maar ik schudde mijn hoofd.

‘Ik meen het, Sam. We gaan naar huis. Nogmaals bedankt, Elinor. Kom mee, Sam.’ Ik pakte haar hand en trok haar mee naar de auto, en we wuifden naar de kinderen Gillmour die ook naar buiten kwamen. ‘Heb je een fijne dag gehad?’

‘Ja. Zullen we met oom Crits ook iets leuks doen? Ook een picknick houden?’

‘Nee, je hebt net een picknick gehad en ik heb een verrassing voor je. We gaan een paar dagen terug naar de stad, omdat ik daar een paar dingen te doen heb.’ Ik zou eerst zeggen dat het voor een paar dagen was, had ik besloten. En over een week zou ze naar haar vader gaan.

‘Waarom? Ik wil niet terug naar de stad. Gaat oom Crits ook mee?’ voegde ze er hoopvol aan toe.

‘Nee, lieverd, hij blijft hier.’ Dat stond als een paal boven water. Toen we terug waren bij Chris’ huis, was ik weer razend. Ik voelde me niet eens meer gekwetst, ik wilde hem alleen maar vermoorden. Maar ik wilde niet dat Sam zou merken dat er iets niet in orde was. ‘Gill...’ Hij stond buiten op ons te wachten.

‘Hallo oom Crits! De picknick was heel leuk!’

‘Hallo Sam. Zou je me een plezier willen doen en mijn planten nog wat water geven? Ze hebben net zo veel dorst als een cowboy in de woestijn. Dank je wel.’

‘Goed, oom Crits.’ Blij met de opdracht rende ze naar de achterkant van het huis.

‘Gill...’ Hij liep achter me aan naar binnen en naar de slaapkamer.

‘Laat maar zitten, Chris. Doe vooral geen moeite het uit te leggen, want het kan me geen zier schelen. Ik heb met eigen ogen gezien wat je uitvoerde en daar heb ik absoluut geen behoefte aan. Ik ga met Sam terug naar de stad en zal ervoor zorgen dat je morgen je auto terugkrijgt.’

‘Die auto kan me geen reet schelen.’

‘Ook al niet? Tsjonge jonge.’ Ik rukte laden open en gooide mijn spullen in de open koffer op het onopgemaakte bed. Het bed. Waarin hij met dat meisje had liggen vrijen. De rotzak. ‘Je had op z’n minst het bed kunnen opmaken, verdomme.’

‘Luister nou eens, Gill, alsjeblieft...’

‘Nee. En kom me niet aan met alsjeblieft. Ik ga weg, nu meteen.’

‘Maar het was absoluut niet belangrijk! Ze betekent niets voor me! Tussen ons is er niets veranderd. Het was alleen maar een meisje dat ik in de stad was tegengekomen.’ Hij klonk wanhopig.

‘O ja? Wat leuk, zeg. Wat heerlijk dat ze niets voor je betekent. Dat doe ik blijkbaar ook niet. Al die tijd dat ik je ken, heb je met een ander samengewoond. Je komt en gaat, blijft eten, blijft slapen, en dan kom je drie dagen lang niet opdagen. En nu lig je zomaar met het een of andere meisje te vrijen. In ons bed. Jawel, het is natuurlijk jouw bed, maar dat doet er niet toe. We wonen samen. En ik doe zoiets niet. Dat had ik waarschijnlijk wel moeten doen.’

‘Nee, Gill, dat had je niet. Ik hou van je zoals je bent. Maar ik ben verdomme een man en ik moet af en toe eens een pleziertje hebben.’

‘En wat ben ik dan?’ Het dak leek te trillen.

‘Jij bent echt, Gill, niet alleen maar een pleziertje. Ik hou van je.’ Zijn stem was gezakt tot een fluistering en hij keek me indringend aan. ‘Ga alsjeblieft niet weg, Gill. Ik heb je nodig. Het spijt me dat dit is gebeurd.’

‘Het spijt mij ook, maar toch ga ik weg.’ Maar ik begon te twijfelen. Ik was echt? Wat bedoelde hij daarmee? ‘Het zal steeds weer gebeuren, Chris, dat weet ik zeker. En daar kan ik niet mee leven. Het spijt me.’ Het spijt me? Waarom zou het mij in vredesnaam spijten? Maar het was zo.

‘Waarom moet je dit verdomme opblazen alsof het heel wat voorstelt? Want dat doet het niet, echt niet.’

‘Misschien voor jou niet, maar voor mij wel. Kun je je ook maar enigszins voorstellen hoe ik me voelde toen ik de deur opendeed en jou zag met je pik diep tussen haar gespreide benen en je billen omhoog?’ Het beeld maakte me misselijk.

‘Wat een geweldige beschrijving.’ Hij was kalm geworden en liet zich niet meer kwaad maken.

‘Het zal ook best geweldig zijn geweest, hoe weet ik dat nou? Zo zag het er in elk geval wel uit. Weet je hoe ik me voel? Stom en beneden peil, alsof ik als vrouw niet goed genoeg voor je ben. Als je vindt dat we niet gelukkig zijn, moet je dat zeggen. Maar ik weet alleen dat we ons een slag in de rondte neuken en ik ben nog geen dag weg of je ligt al met een ander in bed. Joe Tramino had gelijk.’ Het laatste had ik niet moeten zeggen en ik had er meteen spijt van. Ik had Joe erbuiten moeten laten.

‘Wat had dat misselijke spaghettivretertje dan over me te zeggen?’ Opeens was hij toch weer woedend.

‘Niets. Vergeet het maar. Hij zei alleen dat je me niet gelukkig zou maken en daar had hij gelijk in.’

‘Flauwekul. We zijn heel gelukkig geweest. En als je thuis was gekomen op de tijd die je me gezegd had, hadden Sam en ik in de keuken zitten eten en zou er niets aan de hand zijn geweest. Dan had je er niets van gemerkt. En als je echt van me hield, zou je het begrijpen en zou er, nu je het wel weet, niets veranderen.’ Hè?

‘Maak je een grapje?’

‘Nee. Het kan jou ook overkomen, Gill. En dan zou ik jou niet in de steek laten. Je hebt gelijk, we wonen samen. En ik hou van je, en ik weet hoe mensen in elkaar zitten. Iets wat jij niet weet.’ Ik begon me af te vragen of hij gelijk had en wist niet meer wat ik moest doen. Zijn stem klonk zo koel en zelfverzekerd dat hij misschien gelijk had als hij zei dat dit soort dingen doodnormaal waren. Maar waarom moest het mij overkomen? Waarom had ik het moeten zien?

‘Wil je blijven slapen, Gill, en afwachten hoe je er morgen over denkt? Want dit is te gek voor woorden, en Sam zal niet begrijpen waarom jullie opeens teruggaan naar de stad. Ik moet morgen ook naar de stad, dus als je er dan nog steeds een streep onder wilt zetten, zal ik jullie naar huis brengen.’ Ik wilde eigenlijk niet wachten tot morgen, maar wat Sam betrof had hij gelijk. Ik aarzelde, en dat zag hij.

‘Vooruit dan maar, vanwege Sam. Maar blijf bij me uit de buurt. Ik slaap wel op de bank, je slaapkamer is weer van jou.’ Ik zette mijn rommelig gepakte koffer op de grond en liep de slaapkamer uit.

‘Ik zal wel eten koken, Gill. Je ziet er moe uit.’

‘Ik voel me ook moe, maar ik kook zelf wel iets voor Sam. Ik heb geen honger en jij moet maar voor jezelf zorgen.’ Ik ging naar buiten om te kijken wat Sam aan het doen was. Ze stond nog steeds ijverig de planten te begieten en liet niet merken dat ze ons had gehoord, maar het kon haast niet anders.

‘Wat wil je eten, Sam? Heb je trek in koude kip?’

‘Ja hoor mammie.’ Toen wist ik zeker dat ze ons had gehoord, in elk geval gedeeltelijk, want ze was te lief. Maar ik was haar dankbaar.

‘Je bent een lieve meid.’

‘Eet oom Crits met ons mee?’

‘Nee.’ Ik kneep mijn lippen samen.

‘Oké.’

Bijna zwijgend at ze haar kip, trok daarna zelf haar pyjama aan en zei dat ze klaar was om naar bed te gaan. Mijn hart stroomde over van liefde toen ik haar instopte. Ik vond het vreselijk dat ze opnieuw moest ervaren dat een man alleen maar voor een poosje deel uitmaakte van ons leven. Het was zo oneerlijk. Ik haatte Chris omdat hij hier de oorzaak van was, en mezelf omdat ik het had laten gebeuren. Ik had nooit bij hem moeten intrekken in Bolinas en dat betreurde ik diep toen ik Sam welterusten kuste en het licht uitdeed.

‘Tot morgen, lieverd. Slaap lekker.’ Een traan rolde over mijn wang toen ik terugliep naar de keuken om een kop koffie te maken. Mijn lichaam voelde loodzwaar aan. Het was een afschuwelijke middag geweest, en de volgende dag zou niet beter zijn.

‘Hoe voel je je nu, Gill?’ Ik had hem niet horen binnenkomen.

‘Goed, dank je. Wil jij even op Sam letten? Ik wil graag een eind wandelen.’

‘Ja, natuurlijk.’ Ik voelde dat hij me nakeek toen ik de deur zacht achter me dichttrok en het pad naar het strand nam. Het was stil buiten en het was nog steeds warm. Dat betekende dat het niet mistte, wat me in alle consternatie nog niet was opgevallen. Ik keek omhoog en zag de sterren helder aan de hemel staan, maar zelfs dat hielp niet.

De golfjes kabbelden zacht het strand op en ik ging in het koele zand liggen om na te denken. Of om niet te denken, het maakte niets uit. Ik wilde alleen zijn en bij Chris uit de buurt blijven, zo ver mogelijk weg van het huis.

Ik zag een hond langzaam voorbijlopen en aan het water snuiven. Zonder erbij na te denken, kleedde ik me uit. Naakt liep ik het water in, zwom rustig naar de inham aan het begin van Stinson Beach en dacht aan de dag dat Chris en ik die met het paard waren overgestoken. De dag dat we elkaar hadden ontmoet. Drie maanden geleden. Hoe anders was het nu...

Aan de andere kant ging ik in het maanlicht op het strand liggen en vroeg me af hoe het verder zou gaan, en of ik ooit weer iemand zou kunnen vertrouwen. Ik had het gevoel dat ik er uren had gelegen toen ik voetstappen hoorde. Angstig draaide ik me om.

‘Gill?’ Het was Chris.

‘Wat doe je hier? Je zei dat je op Sam zou passen.’ Dat was toch wel het minste wat hij kon doen.

‘Ze ligt rustig te slapen en ik wil met je praten.’

‘We hebben elkaar niets meer te zeggen. Hoe wist je waar ik was?’

‘Dat wist ik gewoon. Ik zou hier ook naartoe zijn gegaan.’

‘Ik geloof niet dat het jou zo diep zou hebben geraakt.’ Vanuit mijn ooghoeken drupten tranen in het zand. ‘Ik wou dat je wist hoe diep je me raakt, Gill.’ Hij ging naast me zitten en ik zag zijn natte lichaam glinsteren in het donker.

‘Ik kan maar beter teruggaan naar Sam.’ Ik wilde niets meer horen.

‘Blijf nog heel even hier, alsjeblieft.’ Iets in zijn stem beroerde mijn hart, bijna zoals Sam dat met haar lieve gedrag had gedaan.

‘Waarom, Chris? Dat heeft toch geen zin meer? We hebben alles al gezegd.’

‘Nee, dat hebben we niet. En als dat wel zo is, wil ik graag hier rustig even bij je blijven. Ik wil er niet aan denken dat je bij me weggaat.’ Ik kneep mijn ogen dicht en slikte de snik in die was opgerezen naar mijn keel. ‘Zullen we een eindje wandelen?’ Ik knikte zwijgend en naast elkaar, maar een eindje uit elkaar, liepen we over het strand. Ik voelde me verschrikkelijk alleen.

‘We moeten terug, Chris. Sam.’ We waren al halverwege de afstand naar de landtong en moesten weer helemaal terug naar de inham en vandaar terugzwemmen naar het strand van Bolinas, en dan nog naar het huis. Het zou ons minstens een halfuur kosten, en ik begon me ernstig zorgen te maken over Sam alleen in het huisje. Als ze wakker werd en merkte dat ze alleen was, zou ze bang worden. Niet dat het gevaarlijk was, maar het zou niet prettig voor haar zijn.

‘Goed, Gill. Ik wilde eigenlijk naar ons baaitje.’ Zijn stem klonk als van een jongetje dat zijn zin niet kreeg en was als een klap in mijn gezicht.

‘Hoe verzin je het, Chris? Je snapt er werkelijk niets van, hè?’ De rust op het stille strand was meteen verstoord en ik rende terug naar de inham, waar ik zo snel mogelijk naar de overkant zwom. Maar hij was er eerder dan ik en toen ik uit het water kwam, trok hij me in zijn armen en drukte me stevig tegen zich aan.

‘Gillian Forrester, hou nou verdomme eindelijk eens op! Ik heb me vandaag bar slecht gedragen, maar ik hou van je en als je dat nu nog niet weet, ben je een waardeloos mens.’ Hij drukte zijn mond hard tegen de mijne, en zijn kus raakte me tot in mijn ziel.

‘Chris...’

‘Hou je mond. Eerst gaan we terug naar Sam.’ Hij pakte stevig mijn hand vast, trok me mee naar mijn stapeltje kleren en keek hoe ik me aankleedde, terwijl hij zijn spijkerbroek aantrok. Meer had hij niet gedragen. Daarna pakte hij opnieuw mijn hand en zwijgend liepen we terug naar het huis. De lichten brandden en alles was stil. Ik ging meteen naar Sam, maar tot mijn opluchting lag ze rustig te slapen. Toen ik naar de woonkamer terugliep, wierp ik een blik in onze slaapkamer en zag dat Chris het bed had opgemaakt met schone lakens en dat er een vaas bloemen uit de tuin stond.

‘Kom je naar bed?’ Hij zat op de rand en waagde een glimlachje.

‘Je hebt het netjes opgeruimd.’ Er was geen spoor meer te zien van wat er zich die middag had afgespeeld, maar het beeld zat als een pijnlijke splinter vast in mijn hoofd.

‘Dat is geen antwoord op mijn vraag. Kom je naar bed?’ Hij knipte het licht uit en ik bleef in het donker staan aarzelen. Ik wilde niet in dat bed liggen, maar ik wilde hem ook niet verlaten. Ik vroeg me af of hij gelijk had toen hij zei dat ik, als ik later thuis was gekomen, niets zou hebben geweten, zodat er niets zou zijn veranderd. Maar zo was het niet gegaan.

Hij draaide zich op zijn zij en ik liep langzaam naar binnen en kleedde me uit. Ook al zou ik naast hem slapen, ik wilde niet vrijen. Misschien had hij er ook geen behoefte aan, want hij had zijn portie van die dag immers al gehad. Bij die gedachte kromp ik weer ineen. Ik gleed tussen de lakens, draaide hem mijn rug toe en viel uitgeput in slaap.

Toen ik de volgende morgen wakker werd, rook het naar gebakken spek. Ik keek op de klok en zag dat het vijf uur was, en dat het mistte buiten.

‘Goedemorgen, schone slaapster. Het ontbijt staat klaar.’ Maar ik voelde me eerder een lelijke slaapster en werd misselijk van de speklucht. Meteen moest ik aan de vorige dag denken. Blijkbaar was ik op van de zenuwen.

‘Hallo mammie. We hebben waffels voor je gebakken.’

‘Wafels. En je bent al aangekleed, zie ik. Het lijkt wel of jullie niet naar bed zijn geweest.’ Zo voelde ik me, maar daar moest ik niets van laten merken, vooral niet aan Sam.

Ik stond op en poetste mijn tanden, waardoor ik me iets beter voelde. De wafels waren lekker en tot vreugde van Sam at ik er twee.

‘Zijn ze niet heerlijk, mammie?’

‘Heerlijk, Sam.’ Ik wierp een blik op Chris, maar hij was de keuken aan het opruimen. ‘Waarom zijn jullie zo vroeg op?’

‘Ik moet om zes uur op mijn werk zijn en als jij ook nog naar de stad wilt, moeten we opschieten, want ik ben al laat.’ Hij keek me veelbetekenend aan.

‘Oké, dank je. Ik zal Sams spullen even inpakken en ben binnen tien minuten ook aangekleed.’ Een spijkerbroek met een blouse was goed genoeg, ik had toch verder niets te doen. Behalve Joe Tramino gelukwensen met zijn juiste oordeel.

Sam keek bedrukt toen we wegreden, en ik moedigde haar aan liedjes te zingen toen we door de bergen reden. Ik was blij dat het mistte, zodat ik niet naar de prachtige uitzichten over Stinson en Bolinas hoefde te kijken. We zagen alleen een stukje weg voor ons en de met mist bekroonde bergen naast ons.

Er was nog geen verkeer en een halfuur later waren we er. Chris stopte voor ons appartement en liet Sam paardjerijden naar de voordeur.

‘Tot ziens, maatje.’ Ze keek alsof ze zou gaan huilen, en hij boog zich voorover om iets in haar oor te fluisteren, waarna de zon weer doorbrak.

‘Oké, oom Crits. Tot ziens.’ Ze rende het huis in en liet de hordeur achter zich dicht vallen. Ik keek Chris aan. ‘Wat heb je tegen haar gezegd?’ Ik wilde het weten, want ik wilde niet dat hij haar zou voorliegen door te zeggen dat hij wel weer bij ons terug zou komen. ‘Ik wil het weten.’

‘Dat gaat je niets aan, het was alleen voor Sam bestemd. En ik wil jou ook iets zeggen. Dit is niet het einde. Verspil geen tijd met te denken dat dat wel zo is, want het is niet zo. Dat laat ik niet gebeuren. Hoor je me?’ Hij keek me strak aan, gaf me een kus op mijn voorhoofd, draaide zich om en liep weg. En reed weg. Hij vergiste zich. Voor mij was dit het einde.

Om negen uur zette ik Sam af bij haar speelklasje en zag tot mijn opluchting dat ze het niet erg leek te vinden terug te zijn. Daarna ging ik terug naar huis om uit te pakken.

Ik was ook van plan alle reclamebureaus die me weleens een opdracht hadden gegeven te bellen om te zeggen dat ik terug was. En wat moest ik dan doen? Een potje janken? Ja, waarom niet?

Maar het enige wat ik deed was koffie drinken tot ik Sam kon ophalen, en toen gingen we naar de dierentuin. Ik had geen moed gehad voor de koffers en de reclamebureaus, die waren te deprimerend. Onderweg naar huis aten we iets in de Hippo, waar we kibbelden over het menu.

‘Maar ik hou niet van gorilla’s, mammie. Ik vind ze eng.’

‘Het zijn normale hamburgers, Sam. Ze noemen ze alleen maar gorillaburgers.’

Ze geloofde me niet helemaal, maar besloot er toch een te proberen en dreigde weg te lopen als er iets engs aan was. Het viel mee, de hamburger en de patat verdwenen in zo’n razend tempo naar binnen dat ik er stiekem om moest glimlachen.

In de schemering van wat een behaaglijke zomerdag was geweest gingen we naar huis. Ik deed Sam in bad en bracht haar naar bed, en ik wist dat het vroeg of laat tot me door zou dringen dat Chris voorgoed weg was. ‘Mag ik binnenkomen?’ Mijn hart sprong op toen ik het warrige blonde hoofd om de deur zag kijken. ‘Je moet je deur op slot doen.’

‘En jij moet luisteren naar wat iemand tegen je zegt. Ik zei dat je weg moest blijven.’ Maar ik was zo blij hem te zien dat ik het liefst mijn armen om hem heen had geslagen. Ik had zijn afwezigheid de hele dag als een zware rugzak met me meegezeuld.

‘Dat meende je helemaal niet, Gill. Bovendien moest ik terugkomen, want dat had ik Sam beloofd.’ Hij was al met een vrolijk gezicht op de bank geploft.

‘Dat had je niet moeten doen.’

‘Ik neem jullie morgen mee terug naar Bolinas. Ik dacht dat een dag in de stad je goed zou doen.’

‘Dat heeft het ook gedaan. En we blijven hier.’

‘Dan blijf ik ook, maar het is wel stom om het huisje in Bolinas niet meer te gebruiken.’

‘Gebruik het dan wel en ga terug. Het kan mij niet schelen waar je woont.’

‘O nee?’ Hij stond op en kwam langzaam naar de stoel toe waar ik een sigaret zat te roken, trillend van binnen. ‘Nou, toevallig kan het mij heel erg schelen waar jij woont, mevrouw Gillian Forrester. Ik wil dat je bij mij woont, heb je dat nu nog steeds niet door?’ Met zijn handen op de stoelleuningen leunde hij naar me toe. Zijn gezicht kwam steeds dichter bij het mijne en ik wist dat hij me zou kussen.

‘Laat dat, Chris!’ Ik gaf hem een duw, maar hij bleef volhouden. ‘Hou op!’ Toen kuste hij me.

‘Nee, jij moet ophouden. Dit is ver genoeg gegaan. Ik wil best een week nederig doen, maar het moet niet te gek worden. Knoop dat nou eens in je oren.’ Hij trok me uit de stoel, tilde me op, droeg me naar de slaapkamer en liet me op het bed vallen.

‘Chris Matthews, verdwijn uit dit huis!’ schreeuwde ik, terwijl ik overeind krabbelde op het bed. Maar hij duwde me voorzichtig achterover, liet zich boven op me vallen, en het einde was voorbij. We begonnen opnieuw.

‘Zullen we vanmorgen teruggaan naar Bolinas of niet? Het is geen mooi weer.’ We lagen in bed en zagen door het raam dat het mistte.

‘Het heeft eigenlijk geen zin, Chris. Ik heb volgende week drie opdrachten, en vrijdag komt Richard Sam halen. Laten we maar hier blijven.’

‘Oké.’ Hij was zo mak als een lam.

‘Maar ik bedoel hier, niet in Sacramento Street.’ Waar hij woonde.

‘Waarom niet?’

‘Om een aantal redenen. Ten eerste heb ik liever niet dat Sam haar vader dingen vertelt die hem boos kunnen maken, zoals dat we nu bij jou wonen. Bolinas was iets anders. Enne... nou ja, de rest is niet belangrijk.’ Maar voor mij was die wel belangrijk, want ik wilde niet ergens wonen waar hij al met een heleboel andere vrouwen in bed had gelegen. Ook in de afgelopen drie maanden. Zelfs Bolinas was niet meer hetzelfde voor me. Ik wilde in mijn eigen huis blijven.

‘Vooruit dan maar. Het doet er ook niet toe, want ik heb het de komende dagen erg druk.’

Dus we brachten die week in de stad door en probeerden de scherven te lijmen. Het verbaasde me dat het zo gemakkelijk ging, maar dat kwam door Chris. Ik kon niet kwaad op hem blijven; hij was net zo hartveroverend als een zesjarig jongetje en ik hield van hem.

Aan het eind van de week pakte ik weer een koffer voor Sam, stuurde Chris weg en wachtte met Sam op de komst van Richard, haar vader. Hij had me opgebeld om te zeggen dat hij voor zaken naar Los Angeles moest en op 15 juli om twaalf uur zou doorvliegen naar San Francisco om Sam op te halen. Wat betekende dat hij om een uur of twee uur op de stoep zou staan, want hij was altijd vreselijk punctueel.

Om tien over twee belde hij aan, even keurig en smaakvol gekleed als altijd in een donkergrijs pak met een wit overhemd en een donkerblauw met wit gestreepte das, en glimmend gepoetste zwarte schoenen. Toen hij binnenkwam, vond ik het een heel vreemde gedachte dat ik ooit met deze man getrouwd was geweest en mijn avonden met hém had doorgebracht. Inmiddels leek hij iemand uit een andere wereld, maar voor hem leek ik dat waarschijnlijk ook. Ik was niet meer de Gillian die hij had gekend.

‘Ze is klaar om mee te gaan.’ Ik deed mijn best om kalm te praten en opgewekt te kijken, vanwege Sam, maar ik vond het vreselijk haar zes weken lang te moeten missen. Het zou heel stil zijn zonder haar.

‘Je ziet er goed uit, Gillian. Heb je. veel in de zon gezeten?’

‘Ja, aan de overkant van de baai.’ Ik bleef expres vaag, en besefte dat we sinds de scheiding alleen maar domme gesprekjes met elkaar hadden gevoerd. Waar hadden we vroeger dan over gepraat? Ik kon het me niet herinneren.

‘Hier is een lijstje waarop staat waar Samantha en ik de volgende zes weken bereikbaar zijn. Als jij ergens anders naartoe gaat, wil je dat mijn secretaresse dan laten weten, zodat we jou in geval van nood ook kunnen bellen?’ Zijn gezicht stond gortdroog.

‘Maak je daar maar geen zorgen over, want ik zal Sam zelf regelmatig bellen.’ Dat leek hij geen prettig idee te vinden. Bij de deur omhelsde ik Sam innig en gaf haar een dikke afscheidszoen.

‘Dag mammie! Stuur je me leuke kaarten? En wil je oom Crits ook dagzeggen?’ Ai. Richard had de naam opgevangen en keek me aan.

‘Het was leuk je weer te zien, Richard. Goeie reis naar huis. Dag lieverd, voorzichtig zijn, hoor!’

Ik wuifde de limousine na en zag Sams gezicht door de achterruit steeds kleiner worden terwijl ze terugwuifde. O, wat zou ik haar missen...

Toen ik weer binnen was, rinkelde de telefoon. Ik nam gauw aan, blij dat ik even met iemand kon praten.

‘Mag ik al terugkomen? Is de grote boze wolf weer weg?’

‘Ja, en Sam ook. Ik voel me ellendig.’

‘Dat dacht ik al. Ik ben over tien minuten bij je, dan kunnen we naar Bolinas gaan wanneer je wilt.’ Plotseling werd ik niet meer zo geplaagd door de herinnering aan Chris met dat meisje in ons bed en wilde ik terug. De bittere smaak was na de week in de stad weggetrokken, en ik wilde niet in het appartement blijven. Zonder Sam om me heen zou het er te stil zijn. Chris hield zich aan zijn belofte en stond tien minuten later met in elke hand een fles wijn in de woonkamer.

‘Ik wist niet waar je zin in had, rood of wit, dus ik heb allebei meegebracht. Wil je alvast een glas?’

‘Absoluut, een paar glazen. Daarna kunnen we gaan.’ We dronken ieder twee glazen rode wijn en gingen terug naar Bolinas. Deze keer zonder Sam, maar toch heel vrolijk.

9

De volgende maand leek opnieuw wel een droom. Geen van beiden kregen we veel opdrachten, dus brachten we onze tijd vooral door op het strand of in een hangmat onder de grote boom naast het huis. En in bed.

Ik hoefde maar één keer naar de stad en Chris twee keer. Dus we zaten krap bij kas, maar we waren erg gelukkig. Ik sprak mijn alimentatie aan en Chris scheen de financiële hulp niet erg te vinden.

We vermaakten ons kostelijk. Ik begon weer een beetje te schilderen en Chris maakte duizenden naaktfoto’s van me. De dagen vlogen voorbij. Richard liet me door middel van korte, formele briefjes weten dat het goed ging met Sam en als ik haar aan de telefoon had, leek ze het naar haar zin te hebben.

De episode van Chris en het meisje kreeg geen vervolg, en hij was toegewijder dan ik ooit van hem had verwacht. Joe Tramino had zich toch vergist. Chris en ik hadden niets om ons zorgen over te maken. Behalve een klein probleem. Ik kreeg tweemaal een zonnesteek - daar leek het tenminste op - en viermaal een voedselvergiftiging. Tussendoor was ik vaak duizelig. Het leek niets ernstigs te zijn omdat ik me verder uitstekend voelde, maar Chris stond erop dat ik naar de dokter ging.

‘Misschien is het een maagzweer, Gill. Waarom ga je de volgende keer dat ik naar de stad ga niet mee, dat is over twee dagen, om naar de dokter te gaan? Je kunt nu alvast een afspraak maken.’

‘Volgens mij komt het alleen maar van de stress, maar als jij dat graag wilt, ga ik wel naar de dokter.’

De volgende dag maakte ik een afspraak en probeerde er niet meer aan te denken. Ik wilde niet dat er iets mis zou zijn, want het leven was te goed.

‘Word wakker, het zonnetje is al op!’

‘Hoe laat is het dan?’ Ik voelde me weer afschuwelijk, maar dat wilde ik niet laten merken.

‘Halfacht. Al behoorlijk laat. Sta op, ik heb al koffie voor je.’ Hij was pijnlijk opgewekt, terwijl ik mijn ogen weer dichtdeed en mijn braakneiging vanwege de koffiegeur onderdrukte.

Om negen uur reden we weg. Hij was laat omdat hij spullen die hij nodig had niet had kunnen vinden, en daar was ik blij om geweest. Ik voelde me weer een stuk beter, maar ik wist dat de haarspeldbochten me geen goed zouden doen. Ik had gelijk.

‘Je ziet bleek, Gill. Voel je je weer niet lekker?’

‘Jawel hoor.’ Maar ik zag waarschijnlijk groen. Ik voelde me groen.

‘Ik ben blij dat je je eindelijk eens laat onderzoeken. Mijn zus had ook een keer zoiets en negeerde het een jaar lang, maar opeens lag ze met een bloedende maagzweer in het ziekenhuis. Dat was niet leuk.’

‘Dat geloof ik graag. Is ze weer beter geworden?’

‘Ja hoor, maak je maar geen zorgen. In elk geval zul je horen wat er aan de hand is.’ Ja, dat was waar. ‘Voordat we teruggaan naar Bolinas, wil ik met je langs mijn huis rijden, dan kun je kijken of er nog iets aan gedaan moet worden voordat je bij me intrekt. Ik weet al welke kamer geschikt is voor Sam, ik hoop dat je het ermee eens bent.’ Hij wierp me een verlegen, nerveuze blik toe en ik glimlachte ontroerd. Hij praatte over het huis alsof hij het over ons aanstaande huwelijk had.

‘Ik heb tegen mijn huisbaas gezegd dat ik per 1 september vertrek. Hij zei dat het geen probleem is een gemeubileerde flat te verhuren en dat hij gauw genoeg een nieuwe huurder zal vinden. Gelukkig maar, want ik vond het vervelend zo vlak voor mijn vertrek op te zeggen.’ We hadden een gesprek over onze toekomstige verblijfplaatsen zo lang mogelijk uitgesteld, maar alles was in orde gekomen, zoals Chris ooit had beloofd. ‘Ik ben reuze benieuwd naar je huis.’

Chris leunde naar me toe om me een kus te geven. Daarna praatten we over koetjes en kalfjes en vertelden een paar flauwe grappen. Ik voelde me weer prima en genoot.

Een halfuur te vroeg zette hij me voor het Fitzhugh Building in Union Square af, en ik besloot even naar I. Magnin’s aan de overkant te gaan om de tijd te doden.

Op de hoek stond een imitator en ik moest hard lachen toen hij mijn manier van lopen nadeed. Toen stapte ik de sprookjesachtige sfeer van het prachtige warenhuis binnen. Even kwam ik in de verleiding om op de mannenafdeling rechts van de ingang te gaan kijken, maar ik deed het toch maar niet. Chris zou dat soort dingen niet dragen en ze verkochten er waarschijnlijk geen denim overhemden. Glimlachend liep ik door en toen ik een rij damestruien zag hangen, kon ik niet laten ze te bekijken.

Twintig minuten later liep ik naar buiten in een rood coltruitje van dunne zijden tricot en rook ik naar een nieuw parfum. Het was mijn manier van mezelf moed inspreken, want misschien zou ik niet blij zijn met wat ik te horen zou krijgen.

In de rij naambordjes op de begane grond van het Fitzhugh Building vond ik de dokter die ik moest hebben: dr. Howard Haas, kamer 312. Het Fitzhugh is een gebouw voor artsen en medische instellingen, en terwijl ik in de lift naar boven stond, had ik het gevoel dat ik eigenlijk overal terecht kon. Maar ik had een afspraak met dr. Haas, die me door mijn arts in New York was aanbevolen.

Ik meldde me bij de receptioniste en ging bij een stuk of zes andere mensen in de wachtkamer zitten. Er lagen geen leuke tijdschriften en het was er benauwd. Ik begon zenuwachtig te worden en werd misselijk van het nieuwe parfum.

‘Mevrouw Forrester, deze kant op, alstublieft.’ Ik had niet lang hoeven wachten.

Ik volgde de verpleegkundige naar een zware eiken deur achter in het kantoor en ging naar binnen. De praktijkruimte was nogal ouderwets ingericht, en ik verwachtte dat dr. Haas een kale man zou zijn met een bril op. Maar hij zag eruit als een man van een jaar of vijfenveertig die veel tenniste. Zijn haar werd een beetje grijs en zijn blauwe ogen glimlachten warm toen hij me een hand gaf.

‘Wilt u daar gaan zitten, mevrouw Forrester?’ Ondanks de glimlach wilde ik het liefst nee zeggen, maar ik had geen keus.

‘Dank u.’ Ik voelde me als een kind in het kantoor van de directeur van een nieuwe school en wist niet wat ik verder moest zeggen.

‘Vertelt u me eerst eens iets over uw leven voordat u me uitlegt wat eraan schort. Als er iets aan schort.’ Hij glimlachte weer en ik raffelde mijn medische geschiedenis af, die nauwelijks de moeite van het opschrijven waard was. Mijn amandelen eruit toen ik zeven was, als kind vaak oorpijn en de geboorte van Sam. Dat was het wel zo ongeveer. ‘Dat klinkt gezond genoeg. Wat is er nu aan de hand?’

Ik vertelde hem over de duizeligheid, de misselijkheid en het braken. Hij knikte zonder iets op te schrijven en leek niet onder de indruk.

‘Wanneer bent u voor het laatst ongesteld geweest?’

‘Ongesteld?’ Daar had ik ook al aan gedacht, maar ik wilde het vermoedelijk niet weten. ‘Een paar weken geleden, dat denk ik tenminste.’ Ik voelde me weer duizelig worden.

‘Dat denkt u? U weet het niet zeker?’ Hij keek me aan alsof hij me een dom wicht vond.

‘Ik weet het wel zeker, maar het duurde maar een paar uur.’

‘Is dat ongewoon?’

‘Ja.’ Als ik me normaal had gevoeld, had de manier waarop hij praatte me geamuseerd, want hij deed net of ik nog heel jong was en traag van begrip. Zijn woorden kwamen als tennisballen in slow motion naar me toe.

‘En de keer daarvoor?’

‘Hetzelfde. Maar ik dacht dat het door de verandering kwam na mijn verhuizing. Of van de zorgen of zo.’ Wat een slap verhaal.

‘Maar u hebt geen menstruatie overgeslagen?’

‘Nee.’ Ik had bijna ‘nee, meneer’ gezegd, zo onbeduidend voelde ik me. En bang.

‘Zijn uw borsten veranderd? Voller geworden?’ Het was me niet opgevallen. ‘Laten we maar eens kijken.’ Hij schonk me weer een stralende glimlach en ik begon te bidden, ook al was dat wel wat laat. Ik had het gevoel of ik wachtte om te horen of ik voor het examen was geslaagd, terwijl ik geen boek had ingekeken. Maar hoop doet leven, wat mij betreft wel.

Dokter Haas keek, en zag dat ik twee maanden zwanger was. Misschien tweeëneenhalve maand. Jemig.

‘Gefeliciteerd, mevrouw Forrester. De baby komt waarschijnlijk in maart.’ Gefeliciteerd? ‘Voor alle zekerheid zullen we nog een A-Z test doen, maar er is geen twijfel mogelijk. U bent zwanger.’ Hij glimlachte.

‘Maar ik ben niet... eh... dank u, dokter.’ Ik had hem wel over mijn amandelen verteld, maar niet dat ik niet meer getrouwd was. Gefeliciteerd, zeg dat wel!

Hij zei dat ik over een maand terug moest komen en met het gevoel dat ik een steen in een mijnschacht was, ging ik weer met de lift naar beneden. Wat moest ik in vredesnaam tegen Chris zeggen? Hij zou me hier afhalen en ik zag dat hij er al tien minuten moest staan. Tenzij hij opgehouden was, dacht ik hoopvol. Of het was vergeten... Ik besloot het hem pas te vertellen wanneer we terug waren in Bolinas, wanneer we onder de boom naast het huis zaten en de rust weergekeerd was.

Maar toen ik buiten kwam, zag ik hem staan en de moed zonk me in de schoenen. Ik kon wel janken.

Ik opende het portier, stapte in en probeerde te glimlachen. ‘Hoi Chris.’

‘Hoe ging het?’

‘Ik ben zwanger.’

‘Wat!’ Terwijl we meereden met het drukke stadsverkeer, begonnen we een soort Laurel en Hardy-scène op te voeren. Zo had ik het niet willen zeggen, maar ik had het eruit geflapt. Misschien was dat ook wel het beste. ‘Hoor eens, Gill, wat bedoel je eigenlijk? Hoe kun jij nou zwanger zijn? Je gebruikt toch zo’n ding?’

‘Inderdaad, ik gebruik zo’n ding, maar toch ben ik zwanger. Gefeliciteerd!’

‘Heb je je verstand verloren?’

‘Nee, dat zei de dokter.’

‘Heb je gezegd dat je niet getrouwd bent?’ Hij was bleek geworden.

‘Nee, dat ben ik vergeten.’

‘Verdomme nog aan toe!’ Ik giechelde hysterisch, maar toen ik zijn gezicht zag, hield ik meteen op. Hij was woedend. ‘Hoe zwanger ben je?’

‘Twee, tweeëneenhalve maand. Hoor eens, Chris, het spijt me, maar ik heb het niet expres gedaan. En ík moet het dragen.’

‘Ja, dat weet ik, maar je hebt me verdomme de stuipen op het lijf gejaagd. Besefte je het dan niet toen je niet ongesteld werd? Waarom heb je het me toen niet verteld?’

‘Ik ben wel ongesteld geweest, een beetje.’

‘Een beetje? Ik kan mijn oren niet geloven.’

‘Waar breng je me eigenlijk naartoe?’ We reden al een kwartier door Market Street.

‘Hoe weet ik dat nou?’ Hij keek in het achteruitkijkspiegeltje en toen weer naar mij. Zijn gezicht klaarde op. ‘Ja, ik weet het wel! We gaan naar San Jose.’

‘San Jose? Waarom?’ Misschien wilde hij me vermoorden en mijn lichaam ergens op het schiereiland achterlaten.

‘Omdat er in San Jose een fantastische afdeling van Planned Parenthood is, waar ze abortussen doen. Een vriend van mij werkt er.’

‘Fijn voor je.’ Zonder nog een woord tegen elkaar te zeggen, reden we naar San Jose. Het enige wat we deden, was elkaar af en toe een blik toewerpen. Hij had waarschijnlijk geen behoefte aan praten en ik was te bang. Ik voelde me alsof ik een verschrikkelijk misdrijf had gepleegd.

De vriend van Chris in San Jose was erg aardig, noteerde allerlei informatie en zei dat hij zou bellen. Weer op weg naar de auto voelde ik me eenzaam en misselijk. De heenreis had anderhalf uur geduurd, de terugreis tijdens het spitsuur zou nog langer duren en daarna moesten we nog naar Bolinas. Ik was al bij voorbaat doodmoe en ik wilde niet nadenken over een abortus. Dat al helemaal niet.

Op de terugweg naar San Francisco probeerde Chris het gesprek luchtig gaande te houden, maar ik deed nauwelijks moeite. Hij voelde zich een stuk beter, dat zag ik. Hij had een daad gesteld om er vanaf te komen en dat gaf hem een gevoel van opluchting, maar het maakte mij wanhopig.

‘Chris, stop.’ We waren bijna in San Francisco, maar ik kon niet langer wachten.

‘Hier? Ben je misselijk?’

‘Ja. Ik bedoel nee, niet op die manier. Zet de auto stil.’ Hij gehoorzaamde en keek me bezorgd aan. ‘Chris, ik wil de baby hebben.’

‘Nu?’ piepte hij, met een geschokt gezicht.

‘Nee, niet nu. In maart. Ik wil geen abortus.’

‘Wat zeg je?’

‘Je hebt me goed verstaan. Ik wil de baby houden. Ik verlang heus niet dat je met me trouwt, maar vraag me niet de baby op te geven, want dat doe ik niet.’

‘Waarom niet? Waarom verdomme niet? Ons leven zal helemaal overhoop worden gegooid, vooral dat van jou. En je hebt al een kind, waarom wil je in vredesnaam een tweede?’

‘Omdat ik van je hou en een kind van ons samen welkom is. En ik vind een abortus geen goed idee als het niet absoluut noodzakelijk is. Als twee mensen genoeg van elkaar houden om te leven op de manier die wij ons eigen hebben gemaakt, is het een misdaad het kind dat eruit voortkomt niet te aanvaarden. Ik kan het niet helpen dat ik er zo over denk, Chris. Ik kan niet anders.’ Met betraande ogen keek ik hem aan.

‘Meen je wat je zegt?’

‘Ja.’

‘Jezus. Nou ja, dan moet je maar doen wat je goeddunkt. We zullen het er later nog weleens over hebben. Je haalt je heel wat op je hals, Gill.’

‘Dat weet ik, maar als ik het weg zou laten halen, zou ik daar niet mee kunnen leven. Ik wil deze baby krijgen, of jij me bijstaat of niet.’ De laatste woorden waren pure bravoure, maar hij reageerde er niet op.

‘Oké, meisje, jij hebt het laatste woord.’ Hij zette de motor in de versnelling en reed zwijgend terug naar de stad.

10

We reden regelrecht terug naar Bolinas, zonder eerst langs zijn huis in Sacramento Street te gaan, zonder ergens iets te eten en zonder veel te praten. Maar ik was te uitgeput om me er druk over te maken. Het was een zware dag geweest en toen we thuiskwamen, ging ik naar bed en viel meteen in slaap.

Toen ik de volgende morgen wakker werd, lag Chris met een ongelukkig gezicht naar het plafond te staren. Hij keek zoals ik me voelde.

‘Het spijt me echt, Chris.’ Eigenlijk speet het me niet, maar dat durfde ik niet te zeggen.

‘Dat hoeft niet. Misschien heb je gelijk, wat jezelf betreft. Dat je de baby wilt houden, bedoel ik.’

‘En wat jou betreft?’ Ik moest het weten. Hij rolde naar me toe, kwam steunend op een elleboog iets overeind en keek me even aan voordat hij antwoord gaf. ‘Wat mij betreft niet, Gill. Maar gisteren zei je dat dat er niet toe doet. Meen je dat nog steeds?’

‘Ja,’ fluisterde ik bijna onhoorbaar. Hij zou me verlaten. ‘Gaan we uit elkaar?’

‘Nee. Jij gaat terug naar New York.’ Dat betekende hetzelfde. Ik voelde een steenklomp in mijn maag vallen en wilde gillen, huilen, doodgaan... Ik wilde niet terug naar New York.

‘Ik ga niet terug, Chris. Je kunt bij me weggaan, maar ik ga niet terug.’

‘Je moet terug, Gill. Als je tenminste van me houdt. Jij doet iets voor jezelf, dus je moet ook iets voor mij doen.’ Het klonk redelijk, maar ik was het er absoluut niet mee eens.

‘Waarom moet ik in vredesnaam terug naar New York? En dan? Zie ik je dan nooit meer terug?’ O god...

‘Jawel, want dan kom ik je opzoeken. Ik hou nog steeds van je, Gill, maar ik zou het niet kunnen verdragen als je hier bleef, zwanger, terwijl iedereen het zou weten. Verdomme Gill, we werken in dezelfde kringen, dus je weet toch wel dat iedereen het te weten zou komen? Daar zou Joe Tramino wel voor zorgen, en anderen ook.’ Hij klonk verbitterd en verdrietig.

‘Maar wat kan dat je schelen? Oké, dan krijgen we een kind. Een hoop mensen krijgen kinderen. En we houden van elkaar. Waar maak je je dan druk om? Ben je opeens zo traditioneel geworden dat je vindt dat we daarvoor getrouwd moeten zijn? Want dat is pure onzin. Dat weet je zelf ook.’

‘Nee, dat weet ik niet. Bovendien zal ik me dan schuldig voelen. Je weet hoe het is: ik kom en ik ga en soms blijf ik een poosje weg. Daar zal ik niet mee doorgaan, maar voorlopig heb ik daar behoefte aan. Of in elk geval moet ik weten dat het kan. En als jij dan thuis zit met een treurig gezicht en een dikke buik, krijg ik daar de zenuwen van.’

‘Dan zal ik geen treurig gezicht trekken.’

‘Dat zul je wel, en dat kan ik je niet kwalijk nemen. Volgens mij ben je niet goed wijs. Als ik jou was, zou ik het laten weghalen. Vandaag nog.’

‘Maar je bent mij niet.’

‘Dat is zo. Hoor eens, ik heb in het begin al gezegd dat ik niet tegen verantwoordelijkheid kan, en wat denk je dat dit is? Een monsterlijke verantwoordelijkheid!’

‘Wat wil je eigenlijk dat ik zeg, Chris?’

‘Je hoeft niets te zeggen. Ik wil maar een ding, namelijk dat je naar huis gaat. En dat zul je doen, ook al moet ik je brengen. Je hebt je appartement al opgezegd, dus je hebt hier geen verplichtingen meer. Je hoeft alleen maar een reisbureau te bellen, je koffers te pakken en op het vliegtuig te stappen. En dat ga je doen, anders stuur ik je als postpakket. Ik wil ook geen argumenten meer horen, want die helpen toch niet. Je hebt hier nog twee weken. Je mag nog een paar extra dagen bij mij logeren als het niet anders kan, maar daar houdt het mee op. Als je teruggaat naar New York, hebben we nog een kans, maar als je hier blijft, is het afgelopen. Dan zal ik het je nooit vergeven, dan zal ik altijd denken dat je bent gebleven uit wraak. Doe me dus een lol en ga.’

Hij liep de kamer uit en ik drukte mijn gezicht in het kussen en huilde. Even later hoorde ik hem wegrijden. Die avond kwam hij terug, maar hij was vastbesloten. Ik moest weg. Aan het eind van de week wist ik het ook. Er was geen andere oplossing, dat had hij me eindelijk duidelijk gemaakt. Zijn geforceerde opgewektheid van de laatste dagen was het wreedste wat hij me kon aandoen. Hij was aardiger en liefhebbender dan ooit. En ik hield meer van hem dan ooit. Hij had me op een verschrikkelijke manier op het hart getrapt, maar ik bleef van hem houden. Hij was Chris, zo was hij nu eenmaal en dat kon je hem niet kwalijk nemen. Op het laatst geloofde ik echt dat ik hem met mijn besluit kwaad had gedaan, dat ik hem al kwaad had gedaan door zwanger te worden. Maar ik had geen keus. Moreel gezien moest ik het kind houden.

Toen Sam door haar vader terug was gebracht, hielp Chris me haar te vertellen dat we weer in New York gingen wonen. Hij pakte mijn spullen voor me in, want hij duldde geen uitstel. Misschien hield hij nog wel van me, maar wat hij me duidelijker liet merken, was dat ik moest gaan. En ik ging.

Na wat duizend dagen leken, kwamen we bij de ergste dag van allemaal, de dag van vertrek. Voor het laatst deden we dit, voor het laatst deden we dat. Ik kon het nauwelijks verdragen, en de laatste nacht was zo mogelijk nog erger.

‘Welterusten, Chris.’

‘Welterusten.’ Stilte. ‘Je begrijpt het toch wel, hè Gill? Ik vind het verschrikkelijk dat ik je dit aandoe, maar ik kan niet... Ik kan het gewoon niet. Misschien wil ik ook wel dat je de baby houdt, maar dat weet ik nog niet. Misschien krijg ik het allemaal nog wel op een rijtje. Binnenkort, bedoel ik. Ik voel me een schoft, echt waar.’

‘Dat ben je niet. Ik weet heus wel dat alles opeens in de war is geraakt.’

‘Ja, dat is zo. Het spijt me ontzettend dat je zwanger bent geworden. God, ik wou...’

‘Zeg het maar niet, Chris. Het spijt mij niet. Ik ben er zelfs blij om, ook al...’

‘Waarom wil je het toch houden, Gill?’

‘Dat heb ik toch al gezegd? Ik wil je voor altijd bij me hebben. Ik weet wel dat dat sentimenteel klinkt en zo, maar zo voel ik het nu eenmaal. Ik kan niet anders.’ We lagen hand in hand in het donker en ik dacht steeds: ‘Dit is de laatste keer, de laatste nacht dat ik hier in zijn bed lig. De allerlaatste.’ Ik wist dat hij niet naar New York zou komen, want hij had een hekel aan die stad en hij had geen enkele belangstelling voor zijn baby.

‘Huil je, Gill?’

‘N-nee,’ snikte ik.

‘Huil alsjeblieft niet, Gill. Ik hou van je. Alsjeblieft...’ Huilend lagen we in elkaars armen. Voor het laatst. ‘Het spijt me zo, Gill...’

‘Het komt wel in orde, Chris. Alles komt in orde.’

Na een poosje viel hij in mijn armen in slaap, de jongen van wie ik hield, de man die van mij hield en spijt had, die me verdriet deed en me in de kou liet staan, en die me gelukkiger had gemaakt dan ooit. Christopher. Het grote kind. De fantastische man met de ziel van een jongen. De man die op de dag van onze eerste ontmoeting naakt op een paard met me over het strand had gereden. Hoe kon ik hem belasten met mijn ingewikkelde leven? Ik weet dat ik dat wel had moeten doen, maar ik durfde het niet.

Ik lag wakker tot het weer langzaam licht werd in de kamer en toen kroop ik tegen zijn rug aan en viel in slaap, te uitgeput om nog meer te huilen. De laatste nacht was voorbij. Het einde was begonnen.

11

‘Kijk me alsjeblieft niet zo aan, verdomme! Je zult het fijn vinden weer in New York te zijn. Je hebt er een heleboel vrienden en over een paar maanden kom ik je opzoeken. Je zult... verdomme, Gill, ik ga het niet nog een keer allemaal uitleggen en ik blijf hier niet rondhangen als jij zo lijdend staat te kijken.’ We stonden in de vertrekhal van het vliegveld en hij keek zelf ook lijdend, maar dan van schuldgevoel. Was dat ook weer mijn schuld?

‘Oké, oké... Maar ik kan er niets aan doen, het is...’ O, verdomme, wat had het nog voor zin? ‘Heb ik je de sleutel van het huisje teruggegeven?’

‘Ja. Heb je je skischoenen ingepakt? Ik zag ze gisteren nog in de tuin staan en ze zagen er behoorlijk vies uit. Je moet ze niet buiten laten staan.’ Goed zo, Chris, alleen over praktische dingen praten.

‘Ik heb ze niet... Sam... Ja, ik heb ze bij me.’ Toen ik hem weer aankeek, glimlachte hij me bemoedigend toe, alsof hij wilde zeggen: ‘Goed zo, nu gedraag je je tenminste normaal.’ We speelden het spelletje van de aardige oom Crits die tante Gillian naar het vliegtuig brengt en tante Gillian wordt niet hysterisch. Zo is het goed, lach eens voor het vogeltje... Ik vroeg me af voor wie we dit deden, voor de mensen om ons heen, voor elkaar of voor onszelf. We speelden het slechtste afscheid dat ik ooit in een boek had gelezen, het leek nergens op. We schonken elkaar geen troost, maar vulden de minuten voordat Sam en ik mochten instappen. Vulden ze met akelige woorden.

Met zijn vriendelijke stem en loze woorden en lege glimlachjes schreeuwde Chris eigenlijk alleen maar: ‘Waag het niet me een schuldgevoel te bezorgen!’ Met mijn gekwelde gezicht schreeuwde ik terug: ‘Ik haat je!’

‘Ik heb je regenjas in je koffer gestopt.’

‘Mooi zo.’

‘Waar is Sam?’ Ik verkeerde in een allesoverheersende paniektoestand.

‘Kalm nou maar, ze is daarginds met een ander kind aan het spelen. Wees niet zo zenuwachtig, Gill. Alles komt in orde.’

‘Natuurlijk.’ Ik knikte met neergeslagen ogen en slikte een gemene opmerking in. ‘Ik bel je vanavond als we aangekomen zijn.’

‘Waarom wacht je niet liever tot zondag? Dan is het goedkoper en we moeten niet beginnen met elkaar elke dag te bellen.’ Hij keek naar een punt ergens achter me.

‘Niet elke dag, nee, maar ik dacht dat je wel zou willen weten of we veilig thuis zijn gekomen,’ zei ik kribbig.

‘Als het vliegtuig neerstort, hoor ik dat wel. Installeer je nu maar eerst en bel over een paar dagen.’ Ik knikte weer, en wist niets meer te zeggen. ‘Wil je een stukje kauwgom?’ Ik schudde mijn hoofd en wendde mijn betraande gezicht af. Ik kon Chris niet meer aankijken.

‘Passagiers met een groene instapkaart voor American Airlines vlucht 44 naar New York wordt verzocht via gang D gate 12. aan boord te gaan. Passagiers...’

‘Dat ben jij.’ Ik knikte snikkend en speurde om me heen naar Sam.

‘Dat weet ik, maar we kunnen nog even wachten. Het is zo druk dat...’

‘Het heeft geen zin nog langer te wachten, Gill. Als het tijd is om te gaan, moet je gaan.’ Dank u, meneer Matthews, rotzak dat je bent... Maar ik knikte weer en probeerde mijn tranen in te houden.

‘Ik eh... O, god, Chris...’ Ik klemde me aan zijn jasje vast en legde nog een keer mijn hand tegen zijn wang voordat ik me verblind door tranen omdraaide. Ik moest me bedwingen om me niet jammerend op de grond te laten zakken en mijn armen om de poten van de balie te slaan om te beletten dat ik moest vertrekken. Ik wilde blijven, o, god, wat wilde ik graag blijven. En ik wilde dat Chris zijn armen om me heen zou slaan, maar dat deed hij niet. Hij wist dat ik dan helemaal in zou storten.

‘Sam, hou je teddybeer vast en geef je moeder een hand.’ Hij legde onze jassen over mijn arm, Sams hand schoof in de mijne en we liepen met de menigte mee naar de gate. Ik voelde dat Chris boos met ons meeliep omdat ik me zo misdroeg, maar dat kon me niets schelen. Ik had me nog nooit zo eenzaam en ongelukkig gevoeld, want ik zou degene die me het liefste was verliezen. Ik betwijfelde of ik Chris ooit nog zou weerzien. We waren nog niet eens weg en ik smachtte al naar hem. Ik hield van hem en ik haatte hem ook.

‘Chris...’

‘Tot ziens, Gill, goeie reis. Ik spreek je zondag.’ Ik kneep in Sams hand en liep met de anderen mee de gate door. Er stonden al mensen tussen ons in en ik keek niet meer om. Ik wist dat ik toch niet zou zien wat ik wilde zien.

‘Gill! Gill!’ Ik stond abrupt stil en draaide me om, terwijl de mensen langs ons heen drongen. Ik kon het niet helpen. ‘Gill, ik hou van je!’ Hij had het gezegd! Weer had hij er op het allerlaatst voor gezorgd dat ik van hem bleef houden, weer ving hij mijn hart op net voordat het op de harde grond aan diggelen viel.

‘Dag oom Crits! Daag! Mag ik in het vliegtuig naar de film kijken, mammie?’

‘We zullen wel zien.’ Ik keek naar Chris en onze ogen zeiden wat we die morgen niet hadden kunnen uitspreken. Zo was het gemakkelijker.

‘Mammie...’

‘Straks, Sam, alsjeblieft.’ Alsjeblieft, alles mag, maar straks. We werden het vliegtuig in gedreven en even later werd San Francisco onder ons steeds kleiner. Toen was de stad verdwenen. Net als Chris.

12

In het vliegtuig gedroeg Samantha zich engelachtig. Het was vol, het eten was onsmakelijk en ik was als verdoofd. In een shocktoestand. Ik zat netjes op mijn stoel, wanneer een stewardess me iets vroeg, knikte ik of schudde mijn hoofd, en ik glimlachte moeizaam tegen Sam om de indruk te wekken dat ik naar haar luisterde. Maar ik hoorde geen woord van wat ze zei, want mijn hersens lagen dood op het vliegveld van San Francisco en in mijn borst zat een stenen hart, dat er waarschijnlijk uit zou vallen als ik opstond.

We hadden bijna acht maanden in San Francisco gewoond en nu gingen we terug naar New York. Waarom? Natuurlijk wist ik waarom, maar eigenlijk wist ik het niet. Ik ging terug omdat ik zwanger was en Chris me niet meer in zijn buurt wilde hebben. Waarom niet? Daar wilde ik niet over nadenken, dat kon ik niet opbrengen. Ik wilde ook niet denken aan wat hij zou doen nu ik weg was. Zou hij iemand anders ontmoeten, opnieuw verliefd worden en iemand anders uitnodigen in zijn huis en zijn bed?

Hij had gezegd dat hij naar New York zou komen, maar zou hij dat echt doen? Ik dacht het niet, ik wist het eigenlijk zeker. En ik dan? Ik zou alleen en zwanger in New York wonen.

De eerste drie uur van de vijf uur durende vlucht had ik diep medelijden met mezelf, het vierde uur sliep ik en het vijfde uur werd ik kwaad. Hij kon naar de hel lopen. Iedereen kon naar de hel lopen!

Ik ging terug naar New York en daar zou ik een succes van mijn leven maken. Ik zou die stad weleens wat laten zien! Chris Matthews was niet mijn hele leven! Toen we boven de lichtjes van Long Island cirkelden, begon ik het spannend te vinden dat ik terug was. Weliswaar was San Francisco een prachtig, vredig, zonnig oord, maar New York had weer heel andere dingen te bieden. Opwinding. Enthousiasme. De stad bruiste van het leven en dwong je tot daden. Hij had een eigen ritme, sterk, dwingend en onweerstaanbaar. Toen de wielen de landingsbaan raakten, begon de stad al aan me te trekken.

‘Zijn we er, mammie?’ Ik knikte glimlachend, pakte haar hand en keek uit het raampje, maar ik zag alleen de blauwe lichtjes langs de landingsbaan. Verderop, aan de overkant van de rivier, lag New York zelf. We waren terug en we zouden er het beste van maken. Halleluja, amen.

We verlieten het vliegtuig en liepen naar de bagageband. Plotseling wilde ik zo gauw mogelijk onze spullen halen, over de brug rijden en het silhouet van New York zien. Ik wilde de stad ruiken en horen, ik wilde ervaren dat hij ons met open armen ontving.

‘Waar slapen we vanavond, mammie?’ Met haar teddybeer in haar armen keek Sam me een beetje ongerust aan, en plotseling kreeg ik een idee.

‘Dat zul je wel zien. Op een heel speciale plek.’ Op weg naar de koffers stopte ik bij een telefooncel, zocht een nummer op en tikte het in. Samantha en Gillian Forrester waren van plan veranderd.

Ik had mijn appartement gemeubileerd onderverhuurd en twee weken geleden had ik de huurders een maand de tijd gegeven om iets anders te zoeken. Wij moesten dus twee weken naar een hotel, en ik had een rustig, goedkoop appartementenhotel in onze oude buurt gevonden. Maar opeens had ik geen zin meer in ‘rustig’. Dit was New York en ik kon me voor twee weken best iets anders veroorloven.

‘Wie heb je opgebeld, mammie?’

‘De plek waar we gaan logeren. Je zult het er fijn vinden, en over twee weken gaan we weer naar ons oude appartement.’ Ik besefte dat ze wilde weten waar ze aan toe was. Ook al zou een royaal gebaar mij uit de put helpen, zij had behoefte aan bekende dingen. Maar we zouden allebei onze zin krijgen: de eerste twee weken waren voor mij, daarna zouden we de draad van ons oude leven weer oppakken.

Onze koffers draaiden al rondjes op de band, en ik vond een kruier om ze naar een taxi te brengen.

‘Waar wilt u naartoe, mevrouw?’ Zoals het een New Yorkse taxichauffeur betaamt, had hij een stoppelige baard en een dikke, gedoofde sigaar in zijn mond.

‘Het Hotel Regency, alstublieft. Op de hoek van Sixty-first Street en Park Avenue.’ Vol verwachting en met Sam bij mij op schoot reden we de stad in. Onze stad, die van Sam en mij. Hier waren we thuis, en hier zou ik het maken.

13

In de typisch New Yorkse rijstijl zigzagde de taxi met gevaar voor diverse levens door het verkeer. Sam lette er niet op, maar ik kreeg het opgewonden, hysterisch-giechelige gevoel dat je ook krijgt in een achtbaan, wanneer je omgeving in lichtstrepen en vage vormen aan je voorbij flitst. Ik was me alleen bewust van de snelheid, niet van de gevaren. In New York leer je niet alleen met gevaren te leven, maar je gedijt erop, je rekent erop, je kunt niet meer zonder. Ze horen erbij.

We raceten over de Queensborough Bridge en door 60th Street, en stopten voor een verkeerslicht op de kruising met Third Street. En ja hoor, dit was het weer. Horden hippe jongelui met warrige haardossen zaten in het Yellowfinger-restaurant kritisch naar elkaar en de voorbijgangers te kijken - de meisjes in strakke, doorzichtige truitjes, de mannen in bijna onfatsoenlijk strakke broeken, en allemaal met zorgvuldig nonchalante gezichten. In een flits zag ik de opzichtige sieraden, de afrokapsels, de opgemaakte gezichten en alle andere details die je in Californië niet ziet, omdat ze er lang niet zo veel durven als in New York. Aan de overkant van de straat had je het enorme warenhuis Bloomingdale en in de afgrond tussen de twee hoge gebouwen stroomde het verkeer, met toeterende claxons en gedeukte bumpers, terwijl Con Edison met een hindernisbaan voor zowel automobilisten als voetgangers voor extra vermaak zorgde. De wijk was een zee van lichten van restaurants, winkels, reclames en bioscopen - een soort aura dat me leek op te slokken. We sloegen rechts af Third Avenue in en reden met de onafgebroken rijen auto’s een paar straten verder mee, steeds vooruitschietend om een groen licht te halen. Vervolgens sloegen we links af naar Park Avenue, reden om het groene eiland in het midden heen en terug door Third tot ons hotel, waar we met piepende banden abrupt stilstonden. Opeens was ik blij dat ik vanaf het vliegveld had gebeld. Het rustige hotel zou me vreselijk gedeprimeerd hebben, het Regency zou me goeddoen.

Een portier in uniform hielp ons uitstappen en glimlachte tegen Sam. Er kwamen twee piccolo’s aan om de bagage aan te pakken. Ik betaalde de taxichauffeur en gaf fooien alsof het snoep op Halloween was, maar daar zat ik niet over in. Het was het waard.

Hand in hand liepen we door de draaideur naar binnen en vervolgens naar de receptiebalie - een groot, barokachtig geval van marmer en verguldsel met een rij personeel erachter.

‘Goedenavond, madame. Kan ik u van dienst zijn?’ Hij droeg een smoking met een zwart strikje en had een Frans accent. Perfect!

‘Goedenavond. Ik ben mevrouw Forrester, ik heb een uur geleden een kamer geboekt. Met twee bedden.’ Sam gluurde over de rand van de balie, en hij glimlachte naar ons.

‘Ja, dat is zo. Maar tot mijn spijt, mevrouw, hebben we een probleem. Een misverstand.’ O, jee, geen kamer. Plotseling voelde ik me Assepoester, die in een mum van tijd van satijnen stroken in vodden stond.

‘Wat voor misverstand? Toen ik belde, was alles in orde.’ Ik deed mijn best om ferm te kijken en niet zo teleurgesteld als ik me voelde.

‘We hebben voor vannacht geen kamer met twee bedden meer voor u beschikbaar, madame. Ik hoopte dat u voor één nacht genoegen zou nemen met twee eenpersoonskamers naast elkaar, maar ik zie nu dat dat vanwege mademoiselle niet zo prettig zou zijn.’ Hij keek glimlachend naar Sam. ‘Jij wilt natuurlijk liever bij je mama slapen.’ Net toen ik wilde zeggen dat de eenpersoonskamers ook goed waren, vervolgde hij: ‘Maar ik heb een beter idee. We hebben nog een lege suite. Weliswaar is die groter dan wat u wilde...’ En duurder, dacht ik, en ook al wilde ik mezelf verwennen, een suite ging mijn begroting te boven. Helaas. ‘... maar dan zal ik uw rekening aanpassen, als u het er tenminste mee eens bent. We hebben u een tweepersoonskamer beloofd, dus daar zult u dan voor betalen. Ik hoop dat madame de suite naar haar zin vindt. Het is een van de mooiste die we hebben.’

‘Dat is erg vriendelijk van u, dank u wel.’ Ik glimlachte warm en zag tot mijn genoegen dat hij daarvan onder de indruk was. Ik wist dus nog wel hoe het moest. Even was ik blij dat ik de mooie zwarte jurk droeg die ik die zomer bij I. Magnin’s had gekocht. Ik hoefde me niet voor mijn uiterlijk te schamen, en met een tevreden gevoel ging ik met de piccolo mee in de lift naar de zevenentwintigste verdieping.

‘Deze kant op, alstublieft.’ We liepen achter hem en onze koffers aan en sloegen tweemaal linksaf, en ik raakte mijn richtinggevoel volkomen kwijt. De gangen waren lichtbeige en eindeloos lang, met rode vloerbedekking en hier en daar een Lodewijk XV-tafeltje met een marmeren blad. De deuren hadden grote koperen knoppen en kleine koperen nummers.

Aan het eind van een gang ontsloot de jongen een deur en duwde hem wijd open. Nummer 2707, dat waren wij. Jeetje! Het was een hoekkamer met een echt New Yorks uitzicht: twinkelende wolkenkrabbers, het Empire State Building in de verte en de gebouwen van Pan Am en General Motors dichterbij. In de diepte liep het grijsgroene lint, onderbroken door verkeerslichten, van de elegante Park Avenue. Rechts, haaks op het stadsgezicht, stroomde de East River, met tussen het water en ons in de leuke herenhuizen van de East Sixties. Ik had het niet beter kunnen treffen.

Nadat ik de piccolo had bedankt en ook een fooi had gegeven, trok hij zich discreet terug. Ik keek de kamer rond. Hij was ingericht in gele en gebroken witte tinten, met een dik vloerkleed en luxueus beklede meubels. De gordijnen waren van zware, roomkleurige satijnen damast en alles zag er even weelderig uit. Bij de deur zag ik een bar, een open keukentje en een kleine eethoek, en aan de andere kant een groot bureau met een marmeren blad. Ik kreeg het gevoel dat ik meteen een belangrijke handeling moest verrichten, zoals het tekenen van een cheque van vierhonderdduizend dollar of zo.

De slaapkamer was licht en vrolijk, met meubels in een landelijk Franse stijl, gebloemd behang en dito bedspreien, en er stond een groot boeket verse bloemen. Wat een luxe! En de badkamer! Een droom van Frans porselein, marmer en brons. De handdoeken leken een handbreedte dik, het bad was een meter diep. Er was ook nog een kleedkamer, die eruitzag als een boudoir aan het Franse hof.

‘Hoe vind je dit, Sam?’ Ik grinnikte van voldaan plezier.

‘Niet leuk. Ik wil terug naar San Francisco.’ Er gleden twee dikke tranen over haar wangen en ik belandde met een klap terug op aarde. Arme Sam.

‘Ach, lieverd, dat weet ik, ik ook. Maar voorlopig moeten we hier blijven. We gaan heus nog weleens terug. Je zult het hier ook naar je zin hebben. Je mag naar school en...’ Ik wist dat ik onzin uitkraamde en ik voelde me opeens schuldig omdat ikzelf het zo leuk vond terug te zijn en Sam keek alsof ze zich verraden voelde.

‘Mag ik vanavond bij je in bed slapen?’

‘Natuurlijk, lieverd. Kom maar, dan zal ik je naar bed brengen. Of heb je nog honger?’ Ze schudde haar hoofd en liet zich op de rand van het bed vallen, nog steeds met haar teddybeer in haar armen. ‘Lust je dan nog een beker melk en een paar koekjes?’ Misschien zou dat helpen.

Ik nam de hoorn van de gestroomlijnde beige telefoon, las het kaartje dat eronder lag, toetste het nummer voor bediening op de kamer in en bestelde melk en koekjes voor Sam en een halve fles champagne voor mezelf. Ik had de satijnen stroken nog niet afgelegd, Assepoester was nog steeds op het bal.

Onze bestelling kwam op een groot blad met een roze kleedje. Ik nam Sam op schoot en terwijl zij slokjes melk dronk en aan haar koekjes knabbelde, dronk ik champagne. Ik voelde me de koning te rijk!

‘Tijd om te gaan slapen, schat.’ Ze knikte slaperig, liet zich uitkleden en klom in bed.

‘Gaan we gauw terug?’

‘Dat zien we nog wel, lieverd.’ Haar oogleden zakten over haar ogen en sperden zich nog een keer wijd open om me fel aan te kijken.

‘Ik schrijf morgen eerst een brief aan oom Crits!’

‘Dat is goed, Sam. Ga dan nu maar lekker slapen. Welterusten.’ Haar ogen vielen dicht en ik keek glimlachend op haar neer toen ze daar zo verloren in het grote bed lag. Een brief aan Chris betekende een paar grote hanenpoten speciaal voor hem...

Ik deed het licht van de slaapkamer uit en liep terug naar de woonkamer van de suite, met het champagneglas in mijn hand en het beeld van slapende Sam in mijn hoofd, en ook dat van Chris...

Het tafereel op het vliegveld van San Francisco leek al jaren achter me te liggen, en de tijd in Californië leek een vervlogen droom. Starend naar de monsterlijk grote stad aan mijn voeten vroeg ik me af of we ooit terug zouden gaan. Of ik dat ooit zou willen. New York had nog geen uur nodig gehad om me opnieuw te betoveren. Ik had andere werelden veroverd, maar nu wilde ik mijn eigen wereld veroveren. Ik wilde me in New York in de strijd werpen en er als overwinnaar uit komen, wat het me ook zou kosten.

14

‘Goedemorgen, mademoiselle. Hoe heb je geslapen?’ Eindelijk was ik een keer eerder wakker dan zij.

‘Oké.’ Ze keek me een beetje verward aan.

‘We zijn in een hotel, weet je nog wel?’

‘Ja, en ik ga een brief aan oom Crits schrijven.’ Dat wist ze dus ook nog.

‘Dat is goed. Maar we hebben vandaag heel veel te doen, dus je moet nu opstaan. Straks gaan we uit.’ Eerst moest ik een paar mensen bellen. Ik belde de huurders van mijn appartement om er zeker van te zijn dat ze op tijd zouden vertrekken, en ging op zoek naar een school voor Sam. We waren op tijd voor het nieuwe schooljaar, maar volgens de regels van New York hadden we ons eigenlijk al een jaar geleden moeten inschrijven. Pech gehad. Maar ik gaf het niet op en uiteindelijk vond ik een school die bereid was haar aan te nemen. Hij lag niet ver van het hotel vandaan en ik maakte een afspraak om die middag kennis te komen maken. Ik regelde ook een oppas voor Sam, voor de twee weken dat we in het hotel logeerden. Daarna zou ze door de week op school blijven.

Vervolgens moest ik werk zien te vinden, wat waarschijnlijk niet mee zou vallen. In het jaar dat ik weg was geweest, was de economie verslechterd en banen waren schaars geworden. Ik had alleen ervaring met reclamebureaus en tijdschriften, maar ik had al gehoord dat ik daar niet op een opening hoefde te rekenen. Ik was te lang weggeweest. In New York had ik het laatst voor het interieurtijdschrift Decor gewerkt, maar de kans was klein dat ik daar weer terecht kon. Ik kon ook net als in Californië als freelancer gaan werken, maar daar zou ik in New York niet van kunnen leven. Dus Decor was mijn enige hoop. Het was in elk geval een begin en misschien had Angus Aldrigde, de hoofdredacteur, een idee of wist hij ergens anders een baan voor me. Ik kon het allicht proberen. ‘Mag ik Angus Aldridge alstublieft? Met mevrouw Forrester. Gillian Forrester. Nee, F-O-R-R-E-S-T-E-R. Ja, dat klopt. Nee, ik wacht wel even.’

Angus was charmant, elegant en een verdomd goede hoofdredacteur. In pakken van Bill Blass en met een warme glimlach en alziende ogen liet hij de dames in Wichita zien hoe ze het moesten doen. Hij was negenendertig en ’s winters ging hij skiën, het liefst in Europa. Hij was geboren in Philadelphia, en hij bracht de zomervakanties door bij zijn familie in Maine of in zijn eentje op de Griekse eilanden. Hij had journalistiek gestudeerd aan Yale. Onze hoofdredacteur. Onze god. Onze meneer Aldridge.

Onder de warme glimlach kon hij zo koud en harteloos zijn als je van een redacteur zou verwachten, maar toch mocht ik hem graag. Hij deed zich niet anders voor dan hij was - Philadelphia, Yale en East 64th Street - en daar voelde hij zich goed bij. Hij hechtte er waarde aan. Hij gaf geen zier om Wichita of Bertrand of al die andere plaatsen waar hij elke maand zijn tijdschrift naartoe stuurde, maar hij deed zijn best en als je je aan de regels hield, was het een genoegen om voor hem te werken.

‘Ja, ik ben er nog.’

‘Gillian, wat een verrassing! Hoe gaat het met je, kind?’

‘Goed, Angus. Best. Wat leuk je stem weer te horen, het lijkt jaren geleden. Hoe gaat het met jou? En natuurlijk met het tijdschrift?’

‘Heel goed, kind. Ben je voorgoed terug in de stad? Of kom je hier alleen maar nieuwe kracht opdoen voor je volgende trip naar San Francisco?’

‘Ik denk dat ik voorgoed terug ben, we zien wel.’ Maar ik voelde een steekje heimwee naar San Francisco.

‘Het spijt me, Gillian, maar ik heb een afspraak. Waarom kom je niet eens een keer langs? Nee, waarom gaan we niet samen lunchen? Vand... nee, morg... nee, donderdag. Laten we donderdag samen lunchen, dan kunnen we bijpraten.’

‘Donderdag is prima, geweldig. Fijn je te hebben gesproken, Angus. Tot donderdag. Werk je voor die tijd niet dood, want ik snak ernaar alle nieuwtjes te horen.’ Een leugen, maar zo praten ze in New York.

‘Goed zo, kind. Donderdag om een uur. Bij Chez Henri? Mooi, dan zie ik je daar. Fijn dat je terug bent.’ Flauwekul, maar dat hoorde er ook bij.

Chez Henri. Net als vroeger, als er iets moest worden ‘besproken’. Goedemiddag, meneer Aldridge. Gaat u hier maar zitten, meneer Aldridge. Een droge martini, meneer Aldridge? Op rekening van de zaak, meneer Aldridge? Schei toch uit, meneer Aldridge!

Maar ik moest een baan vinden en ondanks al zijn onhebbelijkheden had ik Angus graag gemogen. Waarom klonk ik opeens weer zo New York-achtig? Waar was Chris gebleven, en San Francisco, en mijn nieuwe ik? Waar was trouwens mijn oude ik? Ik wilde me zo graag weer thuis voelen in New York dat ik me bijna schizofreen voelde, alsof er een andere persoonlijkheid uit het vliegtuig was gestapt.

Ik besloot Angus donderdag om een baan te vragen; wellicht was het beter dit persoonlijk te doen dan over de telefoon. Of juist niet? Ik zou wel zien. Ik zou het in elk geval vragen; nee had ik, ja kon ik krijgen.

En nu? Wie zou ik nu bellen? Moest ik wachten tot ik Angus had gesproken of was het beter ook maar meteen contact op te nemen met een paar andere mensen? Misschien moest ik nog één ander bellen: John Templeton. Hoofdredacteur van het minder elegante, minder geestige, aardsere Woman’s Life. Een realistischer en gevarieerder blad dan Decor. Het vertelde je wat je je kind na het knippen van zijn amandelen te eten moest geven, hoe je Contac-papier op de muur van je badkamer moest plakken, welk dieet geschikt was als je man op het punt stond ervandoor te gaan en hoe je uit lapjes gordijnstof een gezellige rok kon maken. John Templeton was net zo realistisch als zijn tijdschrift - vissen of aas snijden, presteren of verdwijnen - en hij liet niet met zich spotten. De enkele keren dat we elkaar hadden ontmoet, hadden we elkaar gemogen, dus misschien wist hij nog wie ik was. Voordat ik naar Decor ging, had ik een paar keer freelance-werk voor hem gedaan. Daarom belde ik hem ook.

Opnieuw gezoem en geklik van een schakelbord, gevolgd door een bijna onverstaanbaar ‘Wmmm’s Lfff.’

‘Meneer Templeton, alstublieft.’

‘Met het kantoor van meneer Templeton,’ kirde een ietwat arrogante, beschaafde jonge stem. Zijn privé-secretaresse. Die zou denken, of eigenlijk wist ze het zeker, dat ze, ook al was ze misschien niet even knap of slim als meneer Templeton zelf, op haar manier net zo machtig was. Secretaressen intimideren me, omdat ze altijd willen dat je hun je probleem voorlegt en ervan overtuigd zijn dat ze dit net zo goed kunnen oplossen als hun baas. Het komt blijkbaar nooit bij hen op dat je, als je hen zou willen spreken, niet naar hun baas zou hebben gevraagd.

‘Meneer Templeton, alstublieft. U spreekt met Gillian Forrester.’

‘Het spijt me, juffrouw Forrester, maar meneer Templeton is aan het vergaderen. Nee, het spijt me, vanmiddag heeft hij het te druk en morgen is hij de hele dag in Chicago. Kan ik u misschien helpen?’ Zie je wel? Ik wist het!

‘Nee, ik wil graag meneer Templeton zelf spreken. Ik eh... ik ben net terug uit Californië en vroeger deed ik weleens freelance-werk voor Woman’s Life en...’ Ach jasses, waarom hebben secretaressen dit effect op me? ‘Wilt u dan niet liever met onze afdeling personeel praten?’ De kille, neerbuigende klank in haar stem zei: ‘Ik heb al een baan, jij niet?’

‘Nee, ik wil een afspraak maken met meneer Templeton.’ Nu zal ze me vertellen dat ze op dit moment geen afspraken kan maken omdat zijn agenda deze week al helemaal vol staat, en volgende week sluiten ze het boek - dat wil zeggen dat de kopij naar de drukker gaat - en de week daarna gaat hij naar Detroit. Wacht maar.

‘Goed. Kunt u vrijdag om kwart over negen? Dat is de enige tijd die hij nog beschikbaar heeft. Juffrouw Forrester? Juffrouw Forrester?’

‘Sorry, ik eh... Kwart over negen? Ik... mmm... aah... ja, kwart over negen is goed. Aanstaande vrijdag? Ja, ja, dat is uitstekend. Waar u me kunt bereiken? O ja, natuurlijk. Het Regency Hotel, kamer 2709. Ik bedoel 6... nee, sorry, kamer 2709. Ja. Dat is goed. Tot vrijdag.’ Wel allemachtig!

Dat was alvast een begin. Als Decor of Woman’s Life niets opleverde, moest ik verder zoeken. Maar ik had al twee kansen.

‘Zullen we naar de dierentuin gaan, Sam?’

We liepen in westelijke richting door Park Avenue naar Central Park. Ze mocht twee ritjes op een pony maken, en ik keek naar de wolkenkrabbers om me heen. Fifth Avenue liep zo ver ik kon zien naar beide kanten; links van me woonden rijke mensen in dure appartementen en rechts van me namen zakenlieden in hun kantoren beslissingen ter waarde van miljoenen dollars. Het gebouw van General Motors stak overal bovenuit. Alles leek nieuw, en groter dan ik het me herinnerde.

‘Zullen we extra lekker gaan lunchen, Sam?’

‘Ik heb nog geen trek.’

‘Toe joh, doe niet zo flauw. Wil je dan nog meer van de dierentuin zien?’ Ze schudde haar hoofd en ik boog me voorover om haar een kus te geven. Ze klampte zich wanhopig vast aan de wereld die we achter hadden gelaten, de wereld die ik krampachtig probeerde te vergeten. Chris.

‘Kom, Sam.’

‘Waarheen?’ Ze keek me nieuwsgierig aan.

‘Naar de overkant van de straat. Kijk, daarheen.’ Ik wees. ‘De Plaza.’ We stonden stil bij de rijtuigjes en de paarden, en liepen vervolgens de treden op naar de ingang van het sprookjesachtige Plaza Hotel. Binnen leek het een stad in een stad; het was net zo weelderig ingericht als een cruiseschip en je kon er van alles krijgen. De vloerbedekking was zo zacht als een matras, palmbomen wuifden boven onze hoofden en massa’s mensen, zowel hotelgasten als bezoekers van het restaurant, liepen vastberaden af en aan. Het was een wereldse plek en ik voelde me er op mijn gemak. Het was typisch New York.

‘Wie is dat?’ Sam stond stil voor een enorm portret van een mollig meisje met een hondje; ze had afgezakte kniekousen en een donkerblauwe plooirok aan. Ze keek zo ondeugend dat je meteen wist dat haar ouders gescheiden waren en dat ze werd opgevoed door een kinderjuf. Juffrouw Park Avenue in eigen persoon. Het portret was enigszins overdreven, maar ik wist wie ze voorstelde.

‘Dat is Eloise, lieverd, een meisje uit een verhaal. Ze woonde hier met haar kinderjuf, haar hondje en haar schildpad.’

‘Waar was haar moeder?’

‘Dat weet ik niet zeker. Op reis, geloof ik.’

‘Heeft ze echt bestaan?’ vroeg Sam met grote ogen. Het meisje op het schilderij sprak haar duidelijk aan. ‘Nee, ze bestond alleen in het verhaal.’ Mijn oog viel op een bordje op de tafel onder het schilderij: ‘Wilt u de kamer van Eloise zien? Vraag het de liftbediende.’

‘Hé, zal ik je nog eens iets laten zien?’

‘Wat dan?’

‘Een verrassing. Kom maar mee.’ De liften waren gauw gevonden en ik vroeg de liftbediende in bedekte termen ons naar onze bestemming te brengen. De lift stond vol met chic geklede vrouwen en dikke mannen, en om me heen hoorde ik Spaans, Frans en wat klonk als Zweeds.

‘Hier moet je zijn, jongedame. De tweede deur rechts.’

Ik bedankte hem en hij knipoogde. Langzaam deed ik de deur open, en de kamer van Eloise bleek de droom van ieder meisje te zijn. Ik glimlachte toen ik Sam een kreetje hoorde slaken.

‘Dit is de kamer van Eloise, Sam.’

‘Ooh... Jeetje!’ Het was een modelkamer in roze chintz en ruitjeskatoen, vol met al het speelgoed dat je maar kon bedenken en zo rommelig als ieder kind het graag zou willen hebben. Een lange, magere vrouw met een Engels accent speelde voor kinderjuf en liet Sam ernstig alle belangrijke dingen zien. Het bezoek was een groot succes.

‘Gaan we nog een keer terug?’ vroeg Sam, toen ik haar met moeite had meegekregen.

‘Ja hoor, dan doen we. Zullen we nu iets gaan eten?’ Ze knikte, nog diep onder de indruk van wat ze had gezien. Samen liepen we naar het Palm Court, waar onder de bomen piano- met violenmuziek klonk en tientallen dames zich aan tafeltjes met roze linnen kleedjes lieten verwennen. Er hing nog precies dezelfde sfeer van Victoriaanse elegantie als toen ik klein was en mijn grootmoeder me soms meenam om er thee te drinken.

Sam at een hamburger en dronk een groot glas aardbeienlimonade, terwijl ik een spinaziesalade van zes dollar naar binnen probeerde te werken. Daarna gingen we voldaan naar huis.

Onderweg maakten we kennis met de school voor Sam, die me zo aanstond dat ik haar meteen inschreef en beloofde haar de volgende morgen te brengen. Toen we terug waren in het hotel was ik verbaasd over wat we al geregeld hadden. In New York gebeurt altijd zo veel tegelijk dat het lijkt of je er in één ochtend voor elkaar krijgt wat je ergens anders een week kost. Ik had twee afspraken gemaakt om over werk te praten, een school voor Sam gevonden, geluncht in het Plaza en Sam een gezellige morgen bezorgd. Niet slecht.

Daarna had ik een paar uur vrij. De oppas was er en zou voor Sam zorgen. Ik wilde Peg Richards bellen, daar had ik me de hele morgen al op verheugd.

Peg Richards en ik waren samen opgegroeid en hadden op dezelfde school gezeten. Ze is als een zus voor me. We zijn volkomen verschillend, maar begrijpen elkaar. Perfect. En we houden van elkaar. Altijd. Als sommige zussen, en als sommige vrienden.

Peg Richards is eerlijk en flink. Ze zegt precies waar het op staat, ze heeft een stevig postuur, sproeten en levendige bruine ogen. Op school was ze een branie, maar had ze ook haar zaakjes op orde. Ze liet niets over haar kant gaan en beschermde degenen die het moeilijk hadden. Ze had kort, steil haar, droeg veterschoenen en had geen enkele belangstelling voor kleren, make-up of de andere dingen waar de meesten van ons zich mee bezig hielden. Ze gaf minder om jongens dan wij en kreeg pas later belangstelling voor ze. Ze was zichzelf, Peg de wildebras, aanvoerster van het hockeyteam. Terwijl ik twee jaar in Europa doorbracht, zogenaamd om schone kunsten te studeren, werd zij volwassen. Toen ik terugkwam, studeerde zij aan Briarcliff en nam ze het leven zeer serieus. Ze nam nog steeds geen blad voor de mond, maar ik zag mascara op haar wimpers. Drie jaar later was ze inkoper van kinderkleding bij een duur warenhuis, vloekte ze als een ketter en droeg ze niet alleen mascara, maar ook valse wimpers. Ze woonde samen met een journalist, tenniste veel, en had geen goed woord over voor de gevestigde orde. Ze was drieëntwintig. Vijf jaar later, toen ik terugkwam uit Californië, was ze nog steeds ongetrouwd, woonde ze niet meer samen en had ze nog dezelfde baan.

Peg had veel voor me gedaan. Op school had ze me bemoederd, na Sams geboorte had ze me, toen ik me een hulpeloze huisvrouw voelde, bijgestaan, gedurende mijn scheiding had ze mijn hand vastgehouden en daarnaast had ze me altijd op allerlei manieren gesteund. Ze is mijn beste vriendin en bondgenote, en mijn scherpste rechter. Voor iemand die je zo goed kent en die jou zo goed kent, hoef je je nooit te schamen of je anders voor te doen dan je bent.

Ik belde naar het warenhuis waar ze werkte en vroeg de telefoniste me naar haar door te verbinden. Even later had ik haar aan de lijn.

‘Peg, ik ben het.’ Zoals ik me tegenover Angus super New Yorks had gevoeld, zo voelde ik me bij Peg weer een schoolmeisje.

‘Hé, Gillian! Wat doe jij hier? Hoe lang blijf je?’

‘Een tijdje. Ik ben gisteravond aangekomen.’

‘Waar logeer je?’

‘In het Regency, wat zeg je daarvan?’ Ze grinnikte en ik lachte mee.

‘Wel ja, doe maar duur. Hoe komt dat zo? Ben je aan de westkust rijk geworden? Ik dacht dat de goudkoorts al voorbij was.’ Recht op de man af, zo was Peg.

‘Dat is zo, in meerdere opzichten.’ Ik dacht aan Chris en werd meteen ernstig.

‘O ja? Is er iets mis, Gill?’

‘Nee hoor, absoluut niet. Hoe gaat het met jou?’

‘Ik leef ook nog. Wanneer krijg ik je te zien, en mijn vriendje Sam? Heb je haar meegebracht?’

‘Natuurlijk. En we kunnen elkaar zien wanneer je wilt. Ik voel me hier nog een beetje een vreemde eend in de bijt en weet eigenlijk niet wat ik het eerst moet aanpakken. Maar ik vermaak me kostelijk.’

‘Wie niet in het Regency. Maar vertel me nu eens precies of je weer hier komt wonen of alleen maar op bezoek bent?’

‘Geestelijk het laatste, maar lichamelijk zijn we voorgoed terug.’

‘Dus je romance is voorbij?’

‘Dat weet ik niet, Peg. Ik denk het wel, maar ik weet het nog niet zeker. Het is een lang verhaal, maar ik moest terug.’

‘Ik snap er geen moer van, maar het verbaast me niets dat het sprookje uit is. Dat voorval van dat meisje in zijn bed in dat strandhuis was geen goed teken.’ Ik was vergeten dat ik haar dat in mijn ellende had geschreven.

‘Daarna hadden we vrede gesloten.’

‘En toen is er weer iets gebeurd? Jezus, één keer zou voor mij genoeg zijn geweest. Ach Gill toch, jij leert het ook nooit, hè? Vertel me maar wat je kwijt wilt als we elkaar zien. Komt vanavond je uit?’

‘Vanavond? Natuurlijk!’

‘Wat een enthousiasme! Schei uit, joh. Ik kom na mijn werk bij je langs, dan kan ik dat kleine monster van je ook nog zien. Ik ben erg blij dat je terug bent, Gill.’

‘Dank je, Peg. Tot straks.’

‘Ja. Trek iets leuks aan, want ik neem je mee uit eten in Twenty-One.’

‘Wat?’

‘Je hebt het goed gehoord. We gaan je terugkomst vieren.’

‘Waarom doen we dat niet hier op mijn kamer?’

‘Je bent niet wijs.’ Ze legde neer en ik grinnikte. Het was fijn om terug te zijn. De hele periode met Chris begon te vervagen. Ik was weer terug in New York, hopelijk had ik binnenkort een baan en die avond ging ik dineren in Twenty-One. Het zag ernaar uit dat New York zijn beste beentje voorzette en ik er mijn weg weer zou vinden.

15

In de beroemde Twenty-One Club had Peg beneden bij de bar een tafeltje gereserveerd. De gastheer, die Peg blijkbaar goed kende, bracht ons ernaartoe.

‘Ik zie dat je tijdens mijn afwezigheid in chique tenten hebt rondgehangen. Niet slecht, Peg.’

‘Op rekening van de zaak.’ Ze grinnikte op haar ondeugende manier en bestelde een dubbele martini. Dat was ook iets nieuws.

In het hotel was de begroeting tussen Peg en Sam een lawaaiige, blijde gebeurtenis geweest. Die tussen Peg en mij trouwens ook. Ze zag er fantastisch uit en haar tong was zo mogelijk nog scherper geworden. Terwijl ze Sam innig omhelsde, schold ze mij uit voor alles wat mooi en lelijk was, en we stompten elkaar en giechelden als kinderen. Het was heerlijk haar weer te zien. Terwijl zij aan haar drankje nipte, keek ik rond en bewonderde de andere gasten. De crème de la crème van New York zat er te eten, en ik ook.

Wat kleding betreft zag je in San Francisco alleen echte hippies en mensen die eruitzagen als effectenmakelaars uit de jaren vijftig, met bijna niets daartussenin. De vrouwen waren er conservatief en droegen pastelkleurige, mouwloze wollen jurkjes tot op hun knieën, compleet met hoed en handschoenen. Maar in New York bood het modebeeld zo’n bonte schakering dat je je ogen uitkeek. Je zag er hippe, elegante of adembenemend chique mensen, en alle kleuren en stijlen werden door elkaar heen gedragen. Zoals ik in de taxi van het vliegveld al in Yellowfmgers had gezien, hadden New Yorkers lef. Allemaal.

Aan de tafel naast ons zaten zwaar met juwelen behangen, succesvolle middenstanders vermomd als rijke Parijzenaars in glanzende zijde en roomkleurig satijn, met kersverse kapsels en gemanicuurde nagels die me het gevoel gaven dat ik mijn armen er maar beter kon laten afhakken. Aan de bar zaten vijftigjarige mannen met beeldschone modellen - statige jonge vrouwen met kunstig opgemaakte ogen en heel kort haar. Tot mijn verbazing zag ik dat kort haar weer ‘in’ was. In Californië droegen ze hun haar nog lang en stijl, maar in New York was een natuurlijke stijl zo dood als een pier, absoluut niet charmant en alleen maar het bewijs dat je niet je best deed.

Het was er donker en de tafelkleedjes waren zo hard gesteven dat ze zonder tafel waarschijnlijk gewoon zouden blijven staan. Het plafond was behangen met speelgoedautootjes en vliegtuigjes; je hoefde alleen maar omhoog te kijken om te weten dat je in Twenty-One zat. Het discrete getik van echt zilver, mooi porselein en flinterdun kristal vermengde zich met het zachte geroezemoes van de gesprekken. Het leek wel of de hele ruimte tot leven was gekomen.

‘Waar kijk je naar, boertje van buuten?’ Peg keek me geamuseerd aan.

‘Zo kun je me wel noemen, ja. Ik was bijna vergeten wat er in New York allemaal te zien is. Het is echt heel raar om terug te zijn. Ik heb het gevoel dat ik de taal opnieuw moet leren en me weer helemaal moet aanpassen.’

‘Je ziet er prima uit, je hoeft helemaal niets te leren.’ Ik droeg een witte wollen jurk en het snoer parels dat ik van mijn ex-schoonmoeder had gekregen, en ik had mijn haar op mijn achterhoofd tot een wrong gedraaid. ‘Die vent rechts van je kijkt alsof hij je wel kan opvreten, dus je hoeft je geen zorgen te maken.’

‘Dank je, maar je kletst uit je nek.’

‘Mevrouw Forrester, foei! Wat een taal, en nog wel in Twenty-One! God, ik kan je ook nooit ergens mee naartoe nemen.’

‘Ach joh, schei uit.’ Ik giechelde boven mijn Dubonnet.

‘Pas als ik weet waarom je terug bent gekomen. Er is iets niet pluis, dat ruik ik.’

‘Alsjeblieft, Peg...’ Ik wendde mijn ogen af en keek weer rond. Ik wilde niet over Chris praten, maar van het uitje genieten.

‘Nu weet ik het zeker. Oké, binnenvetter, wil je het me nu of straks vertellen?’

‘Er is niets te vertellen.’

‘O nee? Heeft je moeder je ooit het verhaal van Pinokkio verteld, Gill? Je zou je neus eens moeten zien, die wordt langer en langer en...’

‘Peg Richards, je bent een lastpost. Ik ben gewoon teruggekomen, meer niet.’

‘Je beledigt me. Ik dacht dat we vriendinnen waren.’

‘Dat zijn we ook,’ zei ik zacht. Ik nam een slok van mijn tweede Dubonnet.

‘Oké, ik zal erover ophouden. Wat wil je eten?’

‘Iets lichts.’

‘Ben je ziek?’ Peg keek me doordringend aan en nadat ik snel in mijn hoofd had gezocht naar mogelijke excuses, besloot ik haar de waarheid te vertellen.

‘Nee, zwanger.’

‘Wat! Jezus, dus je bent teruggekomen voor een abortus.’

‘Nee, ik blijf hier.’

‘En Chris dan? Weet hij het?’

‘Ja.’

‘En?’

‘Ik ben teruggekomen.’

‘Heeft hij je laten zitten, Gill?’ Ze keek me fel aan; ze was echt de trouwste vriendin die ik had.

‘Nee, we hebben gewoon besloten dat dat beter was.’

‘We, of hij? Het lijkt me niets voor jou.’

‘Dat doet er niet toe, Peg. Hij wil niet gebonden zijn en ik begrijp zijn standpunt. Hij is niet aan een kind toe, dus het is echt beter zo.’ Maar ik zag dat ik haar niet kon overtuigen. Ik kon mezelf niet eens overtuigen.

‘Je bent niet goed wijs. Wil je de baby houden, Gill?’

‘Ja.’

‘Waarom?’

‘Omdat ik van hem houd. Ik wil zijn baby hebben.’

‘Dat is een belangrijke beslissing. Ik hoop dat je weet waar je aan begint.’ Ze zag eruit alsof ik een emmer ijswater over haar heen had gegooid.

‘Dat weet ik heus wel.’

‘Wil je nog iets drinken? Ik weet niet hoe het met jou staat, maar ik moet nog wat drinken.’ Ze keek me met een meewarig glimlachje aan en ik schudde mijn hoofd.

‘Hoor eens, laten we onze avond nu niet bederven. Alles is in orde, het gaat goed met me en ik weet wat ik doe. Heus, Peg. Dus wind je niet op.’

‘Dat kun jij makkelijk zeggen, maar je weet dat ik me graag zorgen maak. Bovendien ben jij alleen maar de moeder, terwijl ik van plan ben de peetmoeder te worden en dat is een zware verantwoordelijkheid.’ Ik lachte en ze hief haar glas in een toast. ‘Op jou, verdomde idioot die je bent! Jezus, dit had ik nou nooit verwacht. Is er dan niets van je opvoeding blijven hangen?’ We moesten er allebei om lachen, en daarna bestelden we ons eten. We praatten er niet verder over, maar ik wist dat Peg het onderwerp niet zou laten rusten en dat ze er later op terug zou komen. Ze had het te gemakkelijk laten vallen en ze zou er pas vrede mee hebben wanneer ze vond dat ze haar plicht had gedaan door me flink de waarheid te zeggen. Misschien dacht ze dat ik er op dat moment nog niet tegen zou kunnen en daar had ze waarschijnlijk gelijk in.

We bleven tot na elven zitten en Peg wilde net afrekenen toen een lange, aantrekkelijke man bij ons tafeltje bleef staan.

‘Hallo, Peg. Mag ik jullie een drankje aanbieden?’ Hij praatte tegen Peg en glimlachte tegen mij.

‘Hé, Matt, wat doe jij hier?’

‘Dat zou ik jou ook kunnen vragen, maar dat doe ik niet.’

‘O, sorry. Dit is Gillian Forrester, Matthew Hinton.’

‘Goedenavond.’ We gaven elkaar over de tafel heen een hand en Peg keek vergenoegd.

‘Wat denken jullie van dat drankje, dames?’ Ik wilde weigeren, maar Peg keek me fel aan en zei graag.

We bleven nog een halfuurtje met hem zitten praten. Hij was advocaat, werkte in Wall Street en was lid van dezelfde tennisclub als Peg. Hij leek begin dertig te zijn en maakte een ontspannen indruk, maar hij was mij iets te charmant. Hij gaf me het gevoel dat hij me keurde alsof ik een rollade was die hij misschien wilde kopen, en dat vond ik niet prettig.

‘Hebben jullie zin om mee te gaan naar Raffles om daar nog even te dansen?’ Deze keer was ik Peg te vlug af.

‘Nee, dank je, dat kan ik niet meer opbrengen. Ik ben pas gisteravond teruggekomen uit Californië en ik moet slaap inhalen. Maar dank je wel voor de uitnodiging.’

‘Ze is mijn beste vriendin, Matt, een ontzettend moeilijk mens. En een spelbreker.’

‘Waarom ga jij dan niet mee, Peg? Dan neem ik wel een taxi.’

‘Nee, dan doe ik het ook maar niet. Het spijt me, Matt.’ Met een overdreven bedroefd gezicht gooide hij zijn handen in de lucht, en hij en Peg betaalden hun rekening. Ik moest er niet aan denken wat het etentje haar had gekost, maar het was een fantastische avond geweest.

Matt bood aan ieder van ons thuis af te zetten, en dat nam Peg aan. Even later stonden we voor het Regency, en het viel me op dat Matt daarvan onder de indruk was. Ik gaf Peg een kus op haar wang, bedankte haar voor de avond en voorkwam dat ze nog iets zei. Het zou me alleen maar verdriet hebben gedaan. Matt wachtte op de stoep en de portier stond klaar om me binnen te laten.

‘Vind je hem aardig?’ fluisterde ze in mijn oor toen ze me losliet uit haar omhelzing.

‘Nee, verdomme! En waag het niet te proberen een man voor me te vinden! Maar nogmaals bedankt voor het etentje.’ Ik fluisterde net als zij en keek haar fel aan. Ze zei niets meer, wat bij Peg geen goed teken is. Ik hoorde al hoe ze Matt op weg naar haar huis allerlei instructies zou geven.

‘Welterusten, Matt. Bedankt voor het thuisbrengen.’ Ik gaf hem koeltjes een hand en wuifde naar Peg toen ik naar de draaideur liep.

‘Gillian!’ Het was Matt.

‘Ja?’ Met twee stappen stond hij voor me. ‘Ik bel je morgen.’

‘O.’ Weg was hij. Het portier van de taxi sloeg dicht, de taxi reed weg en verdween meteen in het nooit aflatende New Yorkse verkeer.

16

Toen ik de volgende morgen moeizaam mijn tweede kop koffie dronk, rinkelde de telefoon. Afwezig pakte ik de hoorn op, met de krant in mijn andere hand. ‘Hallo?’

‘Hoe vond je hem?’

‘Peg! Wat ben je toch een akelig mens! Wil je hier alsjeblieft mee ophouden? Ik heb je gisteravond al gezegd wat ik ervan vind en ik meen het.’

‘Wat mankeert jou toch?’ Ze klonk geërgerd.

‘Ten eerste hou ik nog van Chris.’

‘Dat leidt tot niets, want hij heeft je laten vallen, weet je nog wel?’

‘Oké, Peg, zo is het wel genoeg. Laten we erover ophouden. Ik heb gisteravond echt genoten.’

‘Dat dacht ik ook. En... nou ja, oké Gill, ik hou erover op. Het spijt me. Maar ik wou dat je een keer met hem uitging. Het zou een goed nieuw begin zijn, want hij kent iedereen.’

‘Dat zal best, maar daar ben ik niet meer van onder de indruk.’

‘Oké, dan zoek ik wel een hippie voor je, malloot.’ Ze lachte kort en ik voelde me beter. ‘Nou ja, ik wilde alleen maar een goed woordje voor hem doen. Nu moet ik naar een vergadering. Ik bel je wel weer.’

‘Oké, Peg. Tot gauw.’

Ik had nog maar net neergelegd toen de telefoon opnieuw rinkelde, en ik wist al wie dat zou zijn. Ja hoor, ik had gelijk.

‘Gillian?’

‘Ja.’

‘Goedemorgen. Je spreekt met Matthew Hinton.’ Alsof ik dat niet wist.

‘Goedemorgen.’ Wat moest ik in vredesnaam zeggen? Ik had helemaal geen zin om met hem te praten.

‘Ik wilde je mee uit eten vragen, Gillian, maar er is iets tussengekomen.’ Wat een vreemd begin. Ik wachtte tot hij verder ging. ‘Een van de seniorpartners van onze firma heeft me net twee kaartjes voor de première van een nieuwe opera gegeven, vanavond. Zou je het leuk vinden mee te gaan?’ Ik schaamde me voor mijn plotselinge ommekeer, maar het klonk te fantastisch om af te slaan.

‘Jee, wat leuk, Matthew. Wat een verwennerij!’

‘Doe niet zo mal. De opera begint om acht uur en daarna kunnen we ergens nog een hapje gaan eten. Is het goed als ik je om half acht ophaal?’

‘Dat is goed. Tot vanavond, en alvast bedankt.’

Ik keek mezelf in de spiegel aan en voelde me een ogenblik schuldig omdat ik zijn uitnodiging alleen maar vanwege de opera had aangenomen. Nou ja, wat zou dat. Ik nam me voor er echt van te genieten.

Matthew stond om precies half acht voor mijn neus en liet een lange fluittoon horen, die me bijna naar mijn hoofd steeg. Ik droeg een roomkleurige satijnen jurk die het restant van mijn Californische zonnebruin mooi deed uitkomen, en eerlijk gezegd was ik, toen ik in de spiegel had gekeken, ook tevreden geweest.

Hij zag er keurig en eigenlijk best knap uit in een smoking, met kleine saffieren manchetknopen, en even deed hij me aan mijn ex denken. Ik stapte weer terug in de deftige wereld van de gegoede middenklasse, ook al was het maar voor een avond. Lichtjaren verwijderd van de wereld waarin ik met Chris had geleefd. De taxi stopte voor het Lincoln Center, waar de fontein op het plein gracieus tot op verschillende hoogten spoot. Groepjes fraai uitgedoste operagangers liepen dezelfde kant op als wij, en ik negeerde Matt om naar de aantrekkelijke mensen en de mooie jurken te kijken. Het was een belangrijke gebeurtenis, dat was duidelijk.

Vanuit duistere hoeken sprongen fotografen te voorschijn en richtten flitsend hun camera’s op mensen die naar binnen gingen. Je kon zo zien wie er op de balkons zouden zitten, want zij zagen er nog mooier uit dan de anderen en droegen oogverblindende juwelen. ‘Meneer Hinton, een ogenblikje alstublieft.’ Matthew draaide zijn hoofd naar links om te kijken wie hem riep en ik keek mee, en toen flitste er een licht in onze gezichten.

‘Mag ik vragen wie de dame naast u is?’ vroeg de slanke, zwarte jonge vrouw die naast de fotograaf stond. Ze droeg een felrode jurk en had een natuurlijk kapsel. Terwijl ik ongelovig toekeek, schreef ze glimlachend mijn naam in een aantekenboekje. Wat een belevenis! Het werd zelfs een beetje chaotisch toen de mensen zich door de groep fotografen en verslaggevers heen probeerden te dringen.

Matthew leidde me de trap op naar een balkon, waar een oude plaatsaanwijzer hem glimlachend begroette met ‘Goedenavond, meneer Hinton.’ Wel, wel.

‘Ga je vaak naar de opera, Matt?’

‘Zo nu en dan.’ Maar ik geloofde hem niet helemaal. De opera was Lucia di Lammermoor, met Joan Sutherland, en het was een adembenemend mooie voorstelling. In de pauzes werd er champagne als water gedronken en flitsten de fotografen naar hartenlust door. ‘Ik heb een tafeltje geboekt bij Raffles, waar je gisteravond niet naartoe wilde. Is dat goed?’

‘Het lijkt me geweldig.’

In Raffles klonk het ‘goedenavond, meneer Hinton’ van alle kelners in koor. Peg had gelijk, hij kende iedereen.

Maar het was een gezellige avond. Het gesprek bleef oppervlakkig en hij had een prettig gevoel voor humor. Hij had gerookte zalm, geroosterde eend en een soufflé au grand marnier besteld. We dronken er champagne bij en maakten in de gedempte vrolijkheid van de club zelfs een dansje. De inrichting was van Cecil Beaton en niet bepaald gezellig, maar de aanwezigen maakten deel uit van de elite van New York.

Om één uur waren we terug in het Regency, en in de lobby gaf ik hem ten afscheid een hand. De avond was verlopen zoals ik me de eerste opera-avond van een nieuw seizoen had voorgesteld. Meer had het niet betekend, maar de kranten van de volgende dag maakte me duidelijk dat ik me had vergist.

De volgende morgen ging weer om negen uur de telefoon, maar ik sliep nog.

‘Ik dacht dat je had gezegd dat je niet met hem uit wilde.’

‘Huh?’

‘Je hebt me best verstaan.’ Het was Peg. ‘Hoe was de opera?’

‘Heel mooi, dank je.’ Ik deed mijn best om wakker te worden en vroeg: ‘Hoe weet je dat ik naar de opera ben geweest? Heb je dat al van Matt gehoord?’ Deze mogelijkheid ergerde me een beetje, alsof iemand op de middelbare school had verklapt dat ik stiekem met een jongen uit was geweest.

‘Nee, dat heb ik in de krant gelezen.’

‘Schei uit, zeg. Hij heeft je natuurlijk gebeld.’ Ik ging rechtop zitten.

‘Niet waar. Ik zit hier met de Women’s Wear Daily in mijn hand en lees eruit: “Wie is de nieuwe liefde van playboy Matthew Hinton? Natuurlijk mevrouw Gillian Forrester. Ze bezochten gisteravond de première van de opera...” enzovoort, enzovoort, “... zaten op de vaste plaatsen van zijn vader en werden daarna gezien in Raffles, de privéclub waar bekende New Yorkers zich vermaken. Ze dronken champage en dansten tot het ochtendgloren.” ’

‘Jezus, ik was om één uur thuis!’ Ik was verbijsterd. De nieuwe liefde van playboy Matthew Hinton? Wel allemachtig!

‘Hou je mond, ik ben nog niet klaar. “Mevrouw Forrester droeg een jurk van roomkleurige satijn, met ontblote schouders, waarschijnlijk een Dior van vorig jaar. Maar ze is een heel aantrekkelijke jonge vrouw. Goed zo, Matt.” ’

‘Je wordt bedankt. De jurk is zes jaar oud en van niemand, als je het wilt weten. Jemig, Peg, ik heb nog nooit zoiets afschuwelijks gehoord. Ik schaam me dood.’

‘Kalm nou maar, in de Times staat alleen een foto. Je ziet er best leuk uit. Vind je hem nu wel aardig?’

‘Natuurlijk niet. Ach, hoe weet ik dat nou? Ik vond het leuk om naar de première van de opera te gaan, maar hij is net zo opwindend als een kartonnen doos. Een keurige, hoffelijke man. En ik vind het absoluut niet leuk om in allerlei kranten te staan als de nieuwe liefde van een playboy. Hoe komen ze erbij!’

‘Doe niet zo mal, joh. Geniet er liever van.’

‘Alsjeblieft niet.’

‘Ga dan gewoon nog een paar keer met hem uit.’

‘Wat? Zodat alle kranten kunnen schrijven wat we aten? Daar heb ik geen zin in, Peg. Maar bedankt voor de moeite.’

‘Je bent een ondankbaar nest, maar misschien heb je gelijk. Hij is inderdaad een beetje saai. In elk geval plak ik de krantenartikelen in mijn album. Mijn vriendin Gillian Forrester, de nieuwe liefde van een playboy.’

‘Idioot.’ Lachend legde ik de hoorn neer. Het was natuurlijk ook best gek. Misschien moest ik de foto’s naar Chris sturen.

Toen ik het ontbijt bestelde, werd er een grote bos rozen bezorgd. Op het kaartje stond: ‘Het spijt me van de kranten. Hoop dat je er niet onder lijdt. De volgende keer eten we bij Nedick’s. Matt.’ Ik leed er niet onder, maar één keer was genoeg. Ik legde de bloemen op tafel en nam de telefoon aan. Waarschijnlijk was het Peg weer.

‘Gillian? Heb je het me vergeven?’ Het was Matt.

‘Er is niets te vergeven, maar het was wel een dramatisch begin van mijn nieuwe leven in New York. Blijkbaar ben je hier nogal bekend, meneer Hinton.’

‘Lang niet zo bekend als Women’s Wear schijnt te denken. Ga je vanavond mee ergens eten?’

‘Om de geruchten te bevestigen?’

‘Waarom niet?’

‘Het spijt me, Matt, maar ik kan vanavond niet. Maar gisteravond heb ik genoten.’

‘Ik weet niet of ik je geloof, maar als het waar is, ben ik daar blij om. Dan bel ik je aan het eind van de week wel weer, misschien kunnen we dan iets anders bedenken om de pers nieuwsgierig te maken. Wat vind je van paarden?’

‘Hoe bedoel je? Om te eten of als vervoermiddel?’

‘Als amusement. Ik bedoel dressuur. Vind je daar iets aan?’

‘Jazeker, maar ik kan nog niets beloven, Matt. Ik moet nog een heleboel regelen.’ En ik was beslist niet van plan me door de pers in een romantische relatie te laten dwingen.

‘Goed, drukke dame, dan bel ik nog wel. Tot ziens.’

‘Jij ook tot ziens. En bedankt voor de rozen.’

Jeetje! Na drie dagen in New York had ik een bos rozen op tafel liggen, twee foto’s in de krant, gegeten in Twenty-One en Raffles en de openingsavond van de opera bijgewoond. Niet slecht, mevrouw Forrester. Helemaal niet slecht.

17

Het was donderdag en ik had een lunchafspraak met Angus. Ook al wilde ik graag dat hij me een baan zou geven, ik was niet zenuwachtig. Het was een prachtige, zonnige herfstdag, ik voelde me uitstekend en was vol goede moed.

Om drie minuten over een was ik in Chez Henri. Angus zat al aan de bar op me te wachten, Bill Blass-achtiger dan ooit en perfect verzorgd. Zijn haar was iets dunner geworden, wat zijn kapper liefdevol had geprobeerd te verdoezelen. Toen ik binnenkwam, stond hij glimlachend op.

‘Gillian! Wat zie je er goed uit, schat! Goddelijk gewoon. En wat ben je mooi bruin! Zie ik goed dat je je haar anders draagt?’

Honderd ‘schatten’ later had ik genoeg moed verzameld om hem te vragen of er kans bestond dat hij in de heilige hallen van Decor een plaatsje voor me zou kunnen vinden, maar op een uiterst elegante, charmante manier kreeg ik nul op het rekest. Zijn glimlach werd iets breder om me duidelijk te maken dat hij het vreselijk jammer vond en me dolgraag zou willen helpen, maar... Het waren moeilijke tijden, bovendien zou ik me, schat, bij Decor toch absoluut niet meer thuis voelen? Daar had hij eigenlijk wel gelijk in, maar ik had werk nodig en had het eerst aan hem gedacht. En misschien had ik het er best weer leuk gevonden, maar als je bij Decor wegging, kwam je er niet meer terug. Net als in het klooster of in de baarmoeder kwam je er niet meer terug.

Toch vond ik het leuk hem weer te ontmoeten, en de volgende dag had ik nog die afspraak met John Templeton. Anders dan op donderdag goot het toen van de regen en was ik bloednerveus, waardoor ik wist hoezeer ik erop hoopte dat er bij Woman’s Life wél plaats voor me zou zijn.

Ik nam de bus naar het kantoor van het tijdschrift en wenste dat ik een extra kop koffie had genomen om net zo klaarwakker te kijken als iemand die zich verheugt op de drukke, stimulerende dag die voor hem ligt. Maar ik wist dat ik niet lekker in mijn vel zat en alleen als je een onversaagde, achteloze indruk maakt, vallen de baantjes als rijpe appels in je schoot. Zodra je laat merken dat je voor het geld of je zelfrespect een baan nodig hebt, kun je het wel vergeten. Dan kijk je te wanhopig, te hongerig, te zielig, en blijven de appels stevig hangen. Behoefte doet afschrikken. Niemand houdt van de arme zielepoot op de hoek van de straat. Je hebt medelijden met hem, maar je durft niet te dichtbij te komen of hem iets te geven, want wie weet is zijn armoede besmettelijk. Misschien is zijn treurnis besmettelijk, en die wil je ook niet.

Om tien over negen stond ik voor de zwart marmeren ingang van Woman’s Life, met naast de deur in brons het adres: 353 Lexington. De ietwat gammele kristallen luchters in de hal werden net afgestoft, en toen ik naar de tweede groep van vier liften liep, werd ik een beetje opgewonden. In de lift klonk muzak en hoe hoger we kwamen, des te sterker begon ik te geloven dat ik straks op weg naar beneden een baan zou hebben. Negenhonderdtwaalf. Derde verdieping. ‘Gaat u even zitten, mevrouw Forrester,’ zei de receptioniste. ‘Meneer Templeton’s secretaresse komt zo bij u.’ Zeven exemplaren van Life, twee van Holiday en de laatste nummers van Woman’s; Life lagen op een lage tafel naast een imitatieleren bank die deed of hij was ontworpen door Mies van der Rohe. De zevende sigaret van de dag, de tweede golf van misselijkheid - een seintje van wat er nog meer met me aan de hand was -klamme handen... Er verscheen een glimlachende jonge vrouw van mijn leeftijd die eruitzag alsof ze uit Cleveland kwam en die me meenam naar ‘meneer’ Templeton. Opeens voelde ik me jonger, dommer, onbekwamer en een stuk nuttelozer dan zij. Zij had tenslotte al een baan, nietwaar? Vooruit, Gillian, stel je niet zo aan. Drie gangen door waarvan de enige bedoeling was indruk op bezoekers te maken en hun richtingsgevoel te verstoren. Al in de tweede gang was ik de kluts kwijt. Daarna een beige kantoortje met een grote oranje asbak op het bureau van juffrouw Cleveland, nog een bijna-Mies van der Rohe-stoel en een deur. De Deur. John stond in de deuropening, mager en nerveus, en hij glimlachte vriendelijk. Hij nam me mee naar binnen, sloot de deur, bood koffie aan, stak zijn pijp aan, glimlachte nog meer, babbelde wat, prees San Francisco en gedroeg zich als de perfecte vriend van de teruggekeerde freelancer. Ik had er geen moeite mee, ik kon mezelf zijn. Zolang hij mijn vriend was, kwam alles in orde. Ik ontspande me, keek naar het uitzicht, vroeg naar zijn kinderen, maakte de gebruikelijke opmerkingen over New York en vroeg hoe het in deze moeilijke tijd ging met Woman’s Life. Dat vroeg ik niet als sollicitant, maar als iemand die vroeger ook in het uitgeversbedrijf had gewerkt. Ik zei niets over een baan.

Hij deed in het kort verslag en noemde een paar namen van tijdschriften die het moeilijk hadden en andere die binnenkort ‘zoals iedereen weet’ zouden verdwijnen.

Halverwege een zin en tijdens mijn tweede kop koffie zweeg John opeens, keek me even aan en vroeg: ‘Waarom ben je teruggekomen, Gillian?’ Pats. John Templeton was niet zo’n goede vriend dat ik mijn diepste zielenroerselen voor hem bloot kon leggen. Wat dan? ‘Ik moest terug’, ‘ik wilde terug’, ‘ik miste New York’, ‘ik wilde een baan bij Woman’s Life’ - alleen de waarheid zou waar hebben geklonken, en die was zo bizar dat ik die maar beter buiten beschouwing kon laten. Ik staarde eindeloos lang in mijn koffie en luisterde naar het gesuis en gebons in mijn oren voordat ik opkeek en antwoordde: ‘Ik wilde een poosje uit San Francisco weg en het leek me het beste maar hier terug te komen.’ Het klonk enigszins aannemelijk en niet bezwarend, tenzij hij nu dacht dat ik wegens immoreel gedrag uit Californië was verjaagd. Maar hij vroeg alleen of ik voorgoed terug was. Dat wist ik niet, en dat zei ik ook. Ik zei dat ik minstens een halfjaar zou blijven, of misschien een jaar, of misschien voorgoed. Het zou afhangen van hoe mijn leven in New York eruit zou zien.

‘Ben je al op zoek naar een baan?’ vroeg John.

‘Ja... nee. Ik bedoel eh, ik belde omdat ik graag voor Woman’s Life zou willen werken. Ik wil liever niet terug naar de reclamewereld en zoals je al zei hebben tijdschriften het moeilijk. Daarom dacht ik,eraan jou te bellen.’

‘En je vorige baan bij Decor? Heb je al met Angus Aldridge gepraat?’

‘Ja, maar die wilde me niet hebben.’ Hij knikte en ik was blij dat ik eerlijk was geweest. Ik had altijd vermoed dat ze een soort rivalen waren, maar hoe dan ook had ik er niet omheen gedraaid.

‘...Julie Weintraub...’ Wat? Julie Weintraub? Wat had zij ermee te maken? Waarom haalde hij Julie Weintraub er opeens bij?

‘Julie Weintraub?’ herhaalde ik, om de draad van ons gesprek weer op te pakken. Misschien kwam ik er zo achter wat ik had gemist.

‘Ja, je kent haar toch nog wel? Jullie hebben weleens samengewerkt. Aan een kerstproject en...’ Natuurlijk kende ik haar nog wel, maar ik wist nog steeds niet waarom John haar naam had genoemd.

‘Zoals ik al zei, heeft ze vorige week haar bekken gebroken en moet ze een tijdlang plat liggen, minstens twee maanden of misschien zelfs drie. Jean Edwards en twee anderen proberen het grootste deel van haar werk over te nemen, maar dat lukt niet helemaal. Daarom dacht ik erover iemand voor tijdelijk aan te nemen, of parttime, voor drie of vier dagen per week, om te zien of dat beter gaat. Zou jij daar soms iets voor voelen? Wel moet ik je waarschuwen dat je niet meer dan een slavenloon krijgt en geen extraatjes, maar omdat het niet fulltime is, hou je tijd over voor je dochter. Wat denk je, Gillian?’ Wat denk ik? Ik denk dat iemand het goed met me voorheeft, dat denk ik! Halleluja! Chris zal versteld staan! ‘Hou op met dat gegrinnik en geef antwoord, Gillian!’ John glimlachte, omdat hij mijn antwoord al van mijn gezicht had gelezen.

‘Ik denk, meneer Templeton, dat de boom toch een appel in mijn schoot heeft laten vallen. Ik doe het. Ik wil het graag doen. Het klinkt geweldig! Het is een droom!’

‘Kun je maandag beginnen?’ Ik knikte, in de zevende hemel. ‘Mooi zo. En je kunt erop rekenen dat je minstens twee maanden kunt blijven. Ga maar met Julie praten om te horen wat ze aan het doen is. We zijn nu met het maart-nummer bezig. Meer hoef je vandaag niet te weten, maar maandag zul je meteen moeten meedraaien.’

Ik bleef maar grinniken en dankte zwijgend de hemel voor het bekken van Julie Weintraub.

‘Dat is prima, John. Het komt dik voor elkaar.’

John stond op en gaf me een hand. Ik pakte mijn jas en zweefde zo ongeveer zijn kantoor uit. De secretaresse in het beige voorkantoor had niet langer iets wat ik niet had, de lift zong speciaal voor mij en het bronzen getal 353 op de voorgevel gaf me al een gevoel van er thuis te horen. Vanaf maandag had ik een baan.

Toen ik terug was in het hotel dacht ik erover Chris te bellen. Maar ik aarzelde omdat ik bang was dat hij mijn enthousiasme zou ondermijnen of onverschillig zou doen terwijl ik blijdschap verwachtte. Het was net zoiets als blij zijn met een nieuwe jurk terwijl de voorpret in afwachting van het commentaar van je geliefde de blijdschap nog groter maakt. Je popelt om te horen dat hij met bewonderende ogen zegt dat je nog nooit zo mooi bent geweest. Maar als hij zegt dat de jurk mooi is, maar dat jij best een kilo of vijf zou mogen kwijtraken, of dat zo’n jurk een vrouw met grotere borsten beter zou staan, of dat het jammer is dat je benen eigenlijk net iets te kort zijn voor het model... dan ga je een beetje dood vanbinnen, dan verliest je ster iets van zijn glans. Dat was het gevoel dat ik had over mijn baan. Ik wilde hem het nieuws wel vertellen, maar ik wilde niet dat hij er de glans van af zou halen. Dus ik wachtte een poosje, maar om vier uur hield ik het niet langer uit en belde hem. Met ingehouden adem hoorde ik de telefoon aan zijn kant rinkelen en terwijl de teleurstelling in me opwelde, besefte ik dat hij misschien niet thuis was.

‘Hallo?’ Pfff, hij is er toch! Ik voelde me opeens veertien.

‘Chris? Ik ben het. Ik heb een baan, styliste bij Woman’s Life. Ik begin maandag en het is om te beginnen voor twee maanden, als invalster voor een redactrice die in het ziekenhuis ligt. Ik heb hem vandaag gekregen, vind je dat niet fantastisch?’ Ik had het er in één adem uitgegooid. Waarom had ik niet wat volwassener geklonken? Door mijn opwinding en een soort schaamte omdat ik hem had gebeld, had het onbelangrijk en een beetje dom geklonken. Of misschien voelde ik me onbelangrijk en een beetje dom.

‘Dat is fijn, Gill, dan heb je tenminste voorlopig iets om handen. Maar waarom heb je geen vast werk gezocht? Nu moet je over twee maanden verder zoeken.’ Zie je wel, daar had je het al, jammer dat die jurk... Nou ja, dat wist ik dan weer.

‘Luister eens, Gill, ik heb liever niet dat je me hier nog belt. Word nu niet meteen kwaad, want het is niet belangrijk en maar voor tijdelijk. Ik heb namelijk weer een huisgenote, ze betaalt de helft van de huur en dat scheelt weer.’

‘Een huisgenote? Sinds wanneer? En wie is ze dan wel dat ik je niet meer mag bellen? Wat bedoel je eigenlijk?’ O god, waarom zeur ik zo, het gaat me geen snars aan. Maar waarom vind ik het dan zo erg en zit ik helemaal te trillen? Gauw, nog een sigaret... Waarom maakte ik me eigenlijk zo druk om dat rotbaantje van John Templeton? Het is afgelopen, tussen mij en Chris is alles voorbij. De koningin is dood, leve de koningin.

‘Het is echt absoluut niet belangrijk, Gill. Je kent haar niet en het is maar voor tijdelijk.’ Rotzak dat je bent, waardeloze kerel...

‘Ik ken haar wel, dat hoor ik aan je stem. Het is niet belangrijk, dat zeg je zelf, dus je kunt het me gerust vertellen, ik ben alleen maar nieuwsgierig. Wie is ze?’ Mijn stem ging hysterisch omhoog.

‘Marilyn Lee.’ Verdomme, dat dacht ik wel. De vrouw over wie hij me een keer op het strand had verteld. De enige vrouw van wie hij ooit echt had gehouden. Maar dat was voorbij geweest. En nu was het niet meer voorbij, want ze was terug. ‘Hè, Gill, toe nou, wind je nou niet op. Het is maar voor een poosje. Ze belde me gisteren en ze blijft maar een paar weken in de stad, dus ze logeert bij mij. Misschien voor een maand. Het is echt niet belangrijk.’

‘Hou alsjeblieft op met dat echt niet belangrijk!’ Nog steeds hysterisch. ‘Als het echt niet belangrijk is, waarom mag ik je dan niet bellen? Ben je bang dat ze dat niet leuk zal vinden, Chris? Zal ze er boos om worden? Is ze soms een heel klein beetje jaloers? Maar waarom zou ze jaloers zijn, schat? Ze houdt je al jaren aan het lijntje, dus ze verliest er niets bij.’

‘Kalmeer toch een beetje, Gill. Het is niet goed voor de baby als je je zo opwindt.’ De baby? De baby? Sinds wanneer is hij geïnteresseerd in de baby?

‘Ach, laat maar, Chris. Het is jouw leven. Ik wilde je alleen maar laten weten dat ik een baan heb. Nu moet ik weg. Het beste ermee. O ja, Chris, ik zal niet meer bellen. Ik wens je een mooi leven toe.’ Wat een oerstomme, kinderlijke opmerking! Waarom kun je niet doen alsof het je volkomen koud laat wat hij doet? Hij hoort je huilen, stom wicht!

‘Gillian, ik hou van je. Dat weet je toch wel?’

‘Zeg dat dan ook tegen Marilyn. Chris...’ Toen begon ik luidkeels te snikken. En mezelf te vernederen door hem te smeken van me te blijven houden. Waarom gedroeg ik me zo? Waarom? Ik haatte mezelf, maar ik kon er niet mee ophouden.

‘Ik bel je volgende week, Gillian.’

‘Doe geen moeite. Dat vindt Marilyn vast niet leuk. Doe nou eens één keer in je leven iets helemaal goed, Chris, in plaats van half. Als je met haar wilt leven, doe dat dan. Als je bij mij wilt zijn, kom dan naar New York. Maar verknal niet haar leven, of het mijne, of dat van jezelf, door iedereen met wie je een poosje samen bent te bedriegen. Probeer voor de verandering eens eerlijk te zijn.’

‘Als je zo blijft zeuren, bel ik je niet.’

‘Dan niet. Veel plezier met Marilyn.’

‘Je hoort me te begrijpen, Gill. Jij bent de enige die ooit heeft geweten hoe ik me voel. Wat verlang je dan van me? Dat ik me anders voordoe dan ik ben? Dat kan ik niet. Ik ben wie ik ben.’ Jezus, nu moet ik weer medelijden met hem hebben. Het jongetje dat zand omhoog schopt omdat niemand hem begrijpt. Arme lieve Chris, grote boze Marilyn en gemene Gill. Verdomme. ‘We praten er nog wel over. Ik hou van je, Gill.’

Dus Chris had alweer een ander. De opwinding van die morgen was verdwenen. Het uur in John Templetons kantoor was weggezakt naar een grijs verleden. Wat kon mij Woman’s Life eigenlijk schelen?

18

Maandag was een heerlijke dag. Ik had een baan en dook er de hele dag in onder.

Om twintig voor negen rende ik het hotel uit en liep met de menigte mee in de richting van het centrum.

Een zalig gevoel. Ik nam een bus en toen ik de bronzen 353 zag staan, had ik het gevoel dat ik werd verwelkomd. Ik wisselde een glimlach en een ‘goedemorgen’ met de schoonmakers die het brons poetsten en de hal veegden, en voelde me weer een echte New Yorkse. De muzak in de lift klonk me als muziek in de oren en toen ik op de vierde verdieping uitstapte, deed de bellende koffiewagen er al goede zaken. Welkom thuis!

Ik ging op zoek naar het kantoor van John Templeton, dat ik na een paar keer verdwalen vond. Zijn secretaresse zat er ook weer en was helemaal in het beige om bij haar kantoor te passen.

‘Meneer Templeton zit in een vergadering, mevrouw Forrester. Hij zei dat u naar Jean, mevrouw Edwards, toe moest gaan, dan spreekt hij u en de rest van de decorgroep om elf uur.’ Weer een uitwisseling van glimlachjes, waarna ze vervolgde: ‘Mevrouw Edwards zal u het kantoor laten zien waar u gebruik van kunt maken. En wilt u uw sofi-nummer opgeven aan meneer Porcelli? Een verdieping hoger.’ Magische woorden. Het gebeurde echt.

Het kantoor van Jean Edwards lag nog dieper in de doolhof tussen twee grotere kantoren. Het was klein en rommelig, en lag bezaaid met lapjes, borduurgerei, posters in felle kleuren, vuile koffiekopjes en vodjes papier met kriskras door elkaar allerlei notities erop. Maar het maakte een lichte, gezellige indruk en stond vol planten. Een pijl met in rode letters ‘boven’ erop wees naar beneden, op een grote poster met ‘lach’ erop stond een meisje dat huilend naar haar op de stoep gevallen ijsje keek.

Ik wachtte op Jean terwijl er mensen binnenkwamen, weer weggingen en om de deur keken, allemaal gehaast, alsof ze het heel druk hadden. Ik voelde me net een bezoekster.

Zenuwachtig en popelend om aan het werk te gaan, vroeg ik me af waar ze bleef. Het leek wel of iedereen de spelregels kende behalve ik, terwijl ik dolgraag mee wilde spelen. Ik bladerde de drie laatste nummers van het tijdschrift door.

‘Wacht u op Jean?’ Ik keek op en zag een lange man van halverwege de veertig in de deuropening staan. Hij had zwart haar, felblauwe ogen en een net baardje.

‘Ja.’

‘Vriend of vijand?’ Zijn ogen twinkelden.

‘Dat weet ik nog niet. Ik kom hier werken.’

‘O, je bent de nieuwe secretaresse, ik snap het al.’ De twinkeling doofde en hij glipte de gang in voordat ik een kribbig antwoord kon geven. De nieuwe secretaresse!

Ik bleef zitten en even over tienen kwam Jean binnenstormen met armen vol folders, lapjes en contactvellen. Haar glimlach stelde me gerust en het lange wachten was minder erg dan het had geleken.

‘Hallo. Ik hoorde dat mijn nieuwe secretaresse op me zat te wachten.’ Haar donkere ogen flitsten geamuseerd en ik lachte. ‘Erger je maar niet aan hem, zo doet hij altijd, hij is erg direct. Toen ik zei dat je de nieuwe vrouw van de Franse ambassadeur was en dat je hier was gekomen om te praten over het fotograferen van jullie huis, bestierf hij het ter plekke.’

‘Ah, mooi zo. Wie is hij, een hoge piet?’ Dat vermoedde ik, want die indruk had hij op me gemaakt.

‘Min of meer. Hij heet Gordon Harte en is senior art director en assistent-hoofdredacteur.’

‘Dat klinkt meer meer dan min. Een moeilijke man?’

‘Soms. Eerder afstandelijk. En we zijn allemaal een beetje lichtgeraakt wanneer een nummer naar de drukker moet, dat zul je wel merken.’

‘Dat herinner ik me nog wel.’

‘Mooi zo. Het spijt me, maar ik heb nu geen tijd om je op de hoogte te brengen. Over vijf minuten hebben we een vergadering van de interieurafdeling in Templeton’s kantoor en ik moet mijn bureau nog schoonmaken. Op Julie’s bureau ligt een lijst van de dingen die deze week moeten gebeuren. Ik heb een heel aparte eetkamer nodig en we doen iets over kinderkamers en.... O jee, wat nog meer? O ja, je moet morgenochtend met de voedselredactie praten en John wil dat je volgende week een interview doet. Over een week of twee wordt het wel wat rustiger, maar voor die tijd ben je vooral bezig met het schoonvegen van je oprit, als je begrijpt wat ik bedoel. Oké? Ga je mee? Op naar de vergadering. Onderweg moet ik nog even naar de negatieven van de foto’s van vrijdag kijken. Lampen. Straks praten we verder. Julie’s kantoor, voorlopig dat van jou, ligt twee deuren verder.’ Al pratend sorteerde ze de rommel op haar bureau en maakte ze aantekeningen, zonder ook maar een seconde te pauzeren in haar verhaal. Ze was een slanke, energieke vrouw van achter in de dertig, van het soort dat leeft voor haar werk. Ze maakte een vastberaden, bekwame, vriendelijke indruk - een zeldzame combinatie. Ik vermoedde dat ze gescheiden was, wat juist bleek te zijn.

De vergadering bij John Templeton was kort en krachtig. Iedereen kreeg een kopie van een lijst met toekomstige onderwerpen en ik luisterde aandachtig, alsof ik de eerste twee weken van het nieuwe schooljaar had gemist en alles moest inhalen.

Tegen het middaguur liep ik achter Jean aan terug door de gang en ging naar het voor mij bestemde kantoor. Langzaam en nieuwsgierig deed ik de deur open en bleef even prettig verrast staan rondkijken. Twee van de muren waren blauw, een was oranje en de vierde steenrood. Er lag dikke bruine vloerbedekking, aan de muren hingen foto’s, posters en gekke bordjes. ‘Te veel van het goede is fantastisch’ had Mae West blijkbaar gezegd, op twee andere stond ‘Mierda’ en ‘Moed’ en achter het bureau hing er een met ‘Vandaag niet, Johnny Boy’. Op het bureau stonden twee planten, en in een hoek stond een enorme bos gekleurde papieren bloemen. De kamer was niet groot, maar zag er gezellig uit. Ik plofte op de stoel waarop ‘mevrouw de directrice’ stond, en voelde me even de koningin van de dag. Het eersteschooldaggevoel verdween.

‘Ik kom je mijn verontschuldigingen aanbieden. Hoe gaat het met de ambassadeur?’ Gordon Harte stond in de deuropening en keek met een ernstig gezicht naar de zich installerende koningin.

‘Goed, hoop ik, meneer Harte. Hoe gaat het met u?’

‘Ik heb het druk, dank je. Waarom jij niet?’ Even vroeg ik me af of hij het meende en ik probeerde vliegensvlug een koel antwoord te bedenken, maar toen zag ik hem vriendelijker kijken.

‘Ik heb het gevoel dat ik in een fabriek terecht ben gekomen.’

‘Dat ben je ook. En zorg ervoor dat Eloise je niet betrapt terwijl je niets zit te doen. Al heb je maar een lepel in je hand, dan kun je zeggen dat het een attribuut is dat je inspecteert voor een foto.’

‘Jeetje, is het zo erg? Ik heb ook al gehoord dat de art-director een slavendrijver is.’ Ik keek hem met een opgetrokken wenkbrauw aan en probeerde mijn gezicht in de plooi te houden, maar ik wist dat hij wat Eloise betrof gelijk had. Eloise Franck, hoofdredactrice en een furie. Ik kende haar nog uit de tijd dat ik freelance werk voor Woman’s Life had gedaan. Ze had vroeger voor een krant gewerkt en moest minstens zestig zijn, terwijl ze veertig leek. Haar hart was van glasscherven en cement. Maar ze deed haar werk uitstekend; ondergeschikten haatten haar, collega’s vreesden haar en alleen John Templeton waardeerde haar, omdat hij wist hoe goed ze was. Ze was een geboren leider, raakte nooit in paniek en wist precies wat goed was voor Woman’s Life.

‘Wilt u niet vergeten dat er morgenvroeg om negen uur een algemene stafvergadering is, mevrouw Forrester? U wordt ook verwacht.’ Denkend aan Eloise Franck was ik Gordon Harte bijna vergeten.

‘Ik zal er zijn, meneer Harte.’

‘Mooi zo. Ga dan nu maar aan het werk.’ Toen ging hij weg. Ik wist nog niet wat ik van hem moest denken, wanneer hij iets meende of een grapje maakte. Als hij tenminste grapjes maakte. Alles wat hij zei, had een sarcastisch tintje. Zijn ogen keken je aan, hielden je vast en lieten je voor je het wist weer vallen. Alsof het een spelletje was. Zijn lengte en slanke figuur benadrukten zijn hoekige gezicht, dat me aan een portret van El Greco deed denken. Hij had iets mysterieus; behalve de humoristische glinstering in zijn ogen lag er ook iets anders in zijn blik, misschien kwetsbaarheid, iets waarmee hij afstand leek te scheppen.

‘Oké, meneer Harte, doet u uw werk maar, dan doe ik het mijne en hopelijk lopen we elkaar niet in de weg,’ mompelde ik, en ik begon de stapel notities op het bureau door te nemen. Zo te zien kreeg ik het druk en moest ik nog heel wat leren.

Ik raakte zo verdiept in mijn taken dat ik pas tegen vijven weer opkeek, zonder ook maar ergens anders aan te hebben gedacht. Ook niet aan Gordon Harte. Ik ging bij de machine aan de andere kant van de gang een kop koffie halen en toen ik terugkwam, rinkelde de telefoon.

‘Hoe gaat het?’ Het was Jean Edwards.

‘Goed, maar het duizelt me. Ik heb de hele middag alle aantekeningen op Julie’s bureau zitten lezen, en ik denk dat ik nu wel zo’n beetje bij ben.’

‘In één dag? Niet slecht. Heeft iemand je al verteld dat we morgen een stafvergadering hebben?’

‘Ja, dank je. Gordon Harte kwam het me zeggen.’

‘Dat is een hele eer. Meestal praat hij alleen met John Templeton en God. Als hij met God praat, tenminste.’

‘Dat verbaast me niets. Hij ziet eruit alsof hij een echte...’

‘Zeg het maar niet, Gillian, ook al heb je gelijk. Maar als je hem niet ergert, heb je nergens last van. Hij is een perfectionist, maar daar is niets op aan te merken, en hij werkt zelf het hardst van allemaal. Volgens mij is er jaren geleden iets gebeurd waardoor hij in zijn schulp is gekropen.’

‘Ik zal uit zijn buurt blijven.’

‘Dat moet je zelf bepalen, kind. En nu moet ik weg, want ik krijg vanavond gasten.’

‘Oké, Jean. Tot morgen, en bedankt voor je hulp.’ Langzaam legde ik de hoorn neer en dacht na over Jeans laatste opmerking over Gordon. In zijn schulp of niet, hij was een heel aantrekkelijke man.

Ik keek op mijn horloge en besloot dat het tijd was om naar huis te gaan. Ik had Sam een pizza beloofd, en het zou fijn zijn een paar uur met haar door te brengen voordat ze naar bed moest.

Voordat ik de deur achter me dichttrok, keek ik glimlachend nog een keer naar mijn nieuwe kantoor. Het was een fijne dag geweest. Ik voelde me weer nuttig en druk, en ik was erg blij met de baan.

Langzaam liep ik door de gang en sloeg aan het eind rechtsaf. Na nog een keer rechts en toen links stond ik voor de liften. En daar stond Gordon Harte, met een peinzend gezicht, in zijn ene hand een grote bruine envelop en in zijn andere een dikke map.

‘Huiswerk?’ vroeg ik.

‘In mijn linkerhand wel, in mijn rechterhand niet. Op de maandagavonden geef ik les in modeltekenen. In de map zitten wat oude naaktportretten om tot voorbeeld te dienen.’

De lift stopte en we stapten in het door muzak omlijste tableau vivant. Gordon knoopte een gesprek aan met iemand anders en ik wilde zonder iets te zeggen weglopen, maar als kauwgomballen uit een automaat rolden we achter elkaar aan uit de draaideur naar buiten.

‘Welke kant gaat u op, mevrouw Forrester? Ik ga richting centrum om mijn fiets te halen, loopt u een eindje met me mee?’ Ik wist niets anders te doen dan in te stemmen, en samen liepen we langzaam door de menigte op Lexington Avenue.

‘Gaat u op de fiets naar uw werk?’

‘Soms. Maar het is niet het soort fiets waar u aan denkt, het is een motorfiets. Ik heb hem de vorige zomer in Spanje gekocht.’

‘Dat klinkt doodeng in dit verkeer.’

‘Ik vind niet zo gauw iets doodeng. Ik sta er gewoon niet bij stil.’ Of kan het je niet schelen?

‘Hebt u kinderen?’ Een veilig onderwerp.

‘Een zoon. Hij studeert bouwkunde aan Yale. En u?’

‘Een dochter van vijf. Ze is nog in het stadium dat ze huizen slopen leuker vindt dan ze te bouwen.’ Hij lachte en het viel me op dat hij een leuke lach had. En als hij vergat streng te kijken, had hij een vriendelijk gezicht. Maar toen hij het over zijn zoon had, had hij weer die vreemde blik in zijn ogen gekregen.

Daarna praatten we over New York en ik zei dat ik er na mijn verblijf in Californië weer erg aan moest wennen, omdat het zo anders was. Ik vond het fijn er weer te zijn, maar ik voelde me er niet meer thuis. Ik voelde me een beetje zoals in de dierentuin.

‘Wanneer bent u teruggekomen?’

‘Een week geleden.’

‘Dan went u er wel weer aan en wilt u waarschijnlijk nooit meer weg. Dan roept u voortdurend wat een rare stad het is, maar u blijft, net als wij allemaal.’

‘Misschien ga ik toch wel weer een keer terug naar Californië.’ Het hielp dat ik het zei.

‘Dat zei ik vroeger ook over Spanje, maar zulke dingen gebeuren niet. Je gaat niet terug.’

‘Waarom niet?’ vroeg ik naïef, naar hem opkijkend.

‘Omdat je ergens weggaat als het de bedoeling is, als het niet anders kan. En je laat er een stukje van je hart achter. De rest leeft door, ergens anders.’ Het klonk nogal serieus, maar ik wist dat het waar was. Ik had een stukje van mijn hart achtergelaten in San Francisco, bij Chris.

‘Ik moet toegeven dat u gelijk hebt, meneer Harte. Waarom bent u ooit naar Spanje toe gegaan?’

‘In een krankzinnige opwelling. Ik was net gescheiden, ik verveelde me en vond mijn werk niet leuk, en ik was pas tweeëndertig. Ik dacht dat als ik op dat moment niet iets heel anders zou doen, het nooit meer zou gebeuren, en dat was waarschijnlijk zo. Ik heb er nooit spijt van gehad. Ik heb tien jaar in een stadje in de buurt van Malaga gewoond, en achteraf gezien was het de mooiste tijd van mijn leven. In ons soort werk noemen ze het tijd verspillen, maar zo zie ik het absoluut niet. Ik denk er met weemoed aan terug.’

‘Hebt u er ooit over gedacht terug te gaan?’

‘Ja, maar ik ben geen tweeëndertig meer. Ik ben negenenveertig, te oud voor dit soort grootse gebaren. Die liggen achter me. Hier moet ik het mee doen’ - hij zwaaide met zijn arm - ‘in goede en slechte tijden, tot de dood ons scheidt.’ Het klonk een beetje triest, vond ik.

‘Maar dat is belachelijk! U kunt teruggaan wanneer u wilt!’ Ik kon het niet uitstaan dat hij niet de moeite wilde nemen zijn droom na te jagen, alsof die hem niets meer kon schelen.

‘Dank je wel voor je medeleven, kind, maar ik ben echt te oud om me nog te verbeelden dat ik als kunstenaar in Spanje op droog brood kan leven.’ Hij lachte kort en droog, en ik merkte dat we op de hoek van Sixtieth stonden. Ik was bijna thuis. Toen ik hem een hand gaf, zag ik dat het sprankje humor in zijn ogen niet was gedoofd. Blijkbaar had hij het leuk gevonden met me te praten en ik moest toegeven dat hij ondanks zijn neiging tot sarcasme eigenlijk best een aardige man was.

Hij liep verder en ik ging rechts af richting Park Avenue, en toen ik bij het Regency aankwam, dacht ik alleen nog maar aan Sam.

‘Hallo lieverd. Wat heb je vandaag gedaan?’

‘Niets. Ik vind Jane niet aardig. Ik wil terug naar oom Crits. Ik vind het hier niet leuk.’ Sam zag er ongelukkig, betraand en verkreukeld uit. Jane was de oppas, en de antipathie was duidelijk wederzijds. Sam kon het iemand heel moeilijk maken.

‘Hé, wacht even, we wonen nu hier, hoor. Over een poosje gaan we terug naar ons eigen appartement, dat zul je fijn vinden. Oom Chris komt gauw een keer op bezoek, op school krijg je nieuwe vriendinnetjes en...’

‘Dat wil ik niet. En in het park liep een grote, gevaarlijke hond.’ Wat zag ze er met die grote ogen toch schattig uit! ‘Waar ben jij de hele dag geweest? Ik had je nodig.’ Pats. De nachtmerrie van de werkende moeder. Waar was je terwijl ik je nodig had. Maar ik moet werken, Sam, omdat we geld nodig hebben en omdat ik niet anders kan.

‘Ik had jou ook nodig, maar ik moest werken. Ik heb het je duidelijk uitgelegd en ik dacht dat je het begreep. Wil je nu een pizza? Met champignons of met worst?’

‘Mmmm... Mag het ook met champignons en worst?’ Ze lachte alweer.

‘Ja hoor, zoek er maar een uit.’ Ik glimlachte naar haar, ik vond het heerlijk weer met haar thuis te zijn.

‘Champignons dan maar.’ Toen keek ze me aan en ik zag dat ze ergens over wilde praten. ‘Mammie...’

‘Ja, lieverd?’

‘Wanneer komt oom Crits?’

‘Dat weet ik niet. We zien wel.’ Laten we het daar verdomme maar niet over hebben.

De pizza werd een halfuur later gebracht en we begonnen er smakelijk van te eten. Onze problemen waren vergeten. Ik wist niet wanneer Chris zou komen en of hij wel zou komen, en misschien kon het me eigenlijk niet eens meer schelen. Ik wilde dat het me niets meer kon schelen. Sam en ik hadden hem niet nodig. We hadden elkaar en smulden van een enorme, draderige kaas-met-champignonpizza op schitterende Lodewijk XV-spullen van het Regency. Wat wilde ik dan nog meer? Op sommige dagen eigenlijk niets. Ik keek naar Sam en moest lachen van puur geluk. Het was een fantastische dag geweest. Sam lachte terug. Mijn goede humeur werkte aanstekelijk.

‘Mammie?’

‘Mmmm?’ Ik had een volle mond.

‘Mag ik iets vragen?’

‘Ja, hoor, als het maar niet nog een pizza is.’ Er kon geen hap meer bij.

‘Nee, geen pizza, mama.’ Ze keek me een beetje minachtend aan om zoveel domheid.

‘Wat dan?’

‘Zullen we er over een poosje een zusje bij nemen?’

19

De tweede dag op kantoor was nog leuker dan de eerste. Ik voelde me er al helemaal thuis. De stafvergadering was zoals alle andere, maar het was een gelegenheid om de rest van de medewerkers te ontmoeten en te horen wat er allemaal gaande was.

John Templeton leidde de vergadering alsof hij een bestuursvoorzitter in een film uit de jaren vijftig was, Gordon Harte stond achter in het kantoor het tafereel aan te zien en ik zat naast Jean. Eigenlijk verwachtte ik dat hij, toen ik na afloop langs hem heen het kantoor uit liep, iets tegen me zou zeggen, maar dat deed hij niet. Hij legde een van de redactieleden iets uit over een project waar John het over had gehad en keek niet eens mijn kant op.

Het enige dat tijdens de twee uur durende vergadering iets met mij te maken had, was dat Milt Howley, een zwarte zanger, Woman’s Life een interview had beloofd, en John Templeton die opdracht aan mij had gegeven. Ik was blij verrast.

Toen ik terug was in mijn kantoor, belde Matthew Hinton. Ik liet me overhalen de volgende avond met hem mee naar de opening van de dressuurwedstrijden te gaan. Weer kon ik niet weigeren.

Voor de lunch belde ik Hilary Price. Ik had het een paar dagen eerder ook al geprobeerd, maar haar secretaresse had gezegd dat ze naar de modeshows in Parijs was.

Ik had Hilary Price ontmoet toen ik nog maar pas werkte. We hadden een tijdje allebei een baan bij hetzelfde tijdschrift, en sindsdien was zij bij een van de belangrijkste modebladen tot indrukwekkende hoogte gestegen. Heel anders dan Woman’s Life was het een glimmend, boekdik tijdschrift met foto’s van modellen met groene gezichten en pauwenveren op en zo. We mochten elkaar meteen graag. We hebben niet zo’n lawaaiige, grofgebekte, vanzelfsprekende vriendschap als die tussen mij en Peg, maar op een beleefde manier voelen we ons bij elkaar erg op ons gemak. Ook al heb ik het gevoel dat ik me altijd iets moet aanpassen aan haar niveau, wat geen kwaad kan. Het kost geen inspanning en ik kan nog steeds mezelf zijn en mijn schoenen uittrekken. Hilary is eigenlijk een balsem voor de geest; ze is kalm, zelfverzekerd, discreet, elegant en geestig. Sterk, maar vriendelijk. Een chique New Yorkse, wier intelligentie ik op prijs stel. Ze ziet er vrij flamboyant uit, op een stijlvolle manier, terwijl ze een rustig type is. Ik schat haar een jaar of vijfendertig, ze weigert haar leeftijd te noemen en verraadt zichzelf nooit. Ze is ook gescheiden en heeft in Milaan, Parijs en Tokio gewoond. Haar eerste man was een oudere Italiaanse graaf; af en toe heeft ze het over ‘Cecco’ - een afkorting van Francesco, denk ik. Toen ze met hem trouwde, ging ze ervan uit dat hij het niet lang meer zou maken, maar hij bleef lang genoeg leven om drie weken na hun scheiding met een zeventienjarig meisje te trouwen.

Bij de tweede rinkeling van de telefoon nam ze zelf aan.

‘Hallo?’

‘Hilary? Met Gillian.’

‘Welkom thuis, kind. Felicia heeft me je boodschap doorgegeven. Wat brengt het vredesduifje terug naar het Mekka?’ Ze liet haar grappige lachje horen.

‘Wie zal het zeggen? Wat fijn je stem weer te horen! Hoe was het in Parijs?’

‘Prachtig. Regenachtig. Vreselijke kleren. Rome was een stuk beter. Ik liep mijn ex, Cecco, ook nog tegen het lijf. Hij heeft weer een nieuwe minnares, een schattig meisje. Ze had wel iets van een palomino veulen.’

‘Hoe gaat het met hem?’

‘Hij leeft nog en dat is al een wonder. Ik durf niet aan zijn leeftijd te denken. Het moet hem een fortuin kosten steeds de datum op zijn paspoort te laten veranderen; het papier was jaren geleden al versleten.’ We giechelden allebei; ze kon heerlijk vals zijn. Ik had Cecco nooit ontmoet, maar ik had een karikaturistisch beeld van hem. ‘Maar hoe gaat het met jou, Gillian? Je hebt mijn laatste brief nooit beantwoord. Ik maakte me een beetje zorgen om je.’

Ze klonk schor en sarcastisch en net als altijd. Er straalde warmte door het sarcasme heen, zodat je wist dat ze op je gesteld was. Het was een specifieke eigenschap van haar en misschien had ze erin geoefend, maar volgens mij meende ze het echt. Ze vroeg om een kort verslag van al mijn nieuws - ‘de hoofdpunten alsjeblieft, Gillian: wanneer ben je aangekomen, hoelang blijf je, wat doe je?’ Ik gaf een kort antwoord op de eerste twee vragen en vertelde haar vervolgens over de precies voor mij geschikte baan voor minstens twee maanden bij Woman’s Life, John Templeton, Julie Weintraub’s bekken en mijn speurtocht naar een eetkamer. Misschien kon zij me daarbij helpen.

Hilary lachte weer, met een: ‘Hé, praat eens wat langzamer, wat bedoel je met Julie Weintraub en een eetkamer? Als ik het goed begrijp, zoek je een gebroken bekken en heb je Julie Weintraubs eetkamer gekocht, of haar bekken, of heb je je eetkamer gebroken, en waar moet ik dan mee helpen? Dat bekken of die eetkamer? Ik heb ze allebei, maar je mag ze geen van beide hebben. Ik geloof dat New York nu al te veel voor je is, Gillian.’

Intussen lachte ik nog harder dan zij en zette alles op een rijtje, wat helemaal niet nodig was, dat wist ik ook wel.

‘Ik ken Julie Weintraub niet, Gillian, maar ik ben blij dat je haar mag vervangen. Het klinkt inderdaad als geknipt voor jou. Een oude vriend van me werkt ook bij Woman’s Life, hij heet Gordon Harte. Heb je hem al ontmoet? Ook al heb je daar in twee dagen waarschijnlijk nog geen kans toe gekregen.’

‘Ja hoor, ik heb hem wél ontmoet. Een aardige man, vind ik, ook al is het een sarcastische vent. Ik wist niet dat hij een vriend van je was, je hebt het nooit over hem gehad.’

‘O, niet zo’n soort vriend. Jaren geleden kende ik zijn vrouw, toen zij nog model was en ik pas sinds kort in New York. Ze waren aan het scheiden en hij stond op het punt om naar Spanje te gaan om de Ernest Hemmingway onder de kunstschilders te worden of zoiets. Jaren daarna kwam ik hem in Spanje tegen, en later ontmoetten we elkaar weleens bij officiële gelegenheden voor tijdschriftmensen. Hij is een van de weinigen die dat soort dingen de moeite waard maken. Een heel bekwame man. En een aardige man. Met dat sarcasme probeert hij de wereld op een afstand te houden, buiten de hoge muur die hij om zich heen heeft opgetrokken. Maar hoe gaat het met je Christopher, de liefde van je leven?’ Net als Peg had ik het haar ook geschreven.

Stilte aan mijn kant, een tijdelijke verlamming van mijn mond, of van mijn hart? ‘Dat weet ik niet meer, Hilary. Ik kan er niet over praten.’

‘Oké, dan vraag ik niet verder. Maar als je me nodig hebt, weet je me te vinden. Heb je soms zin om donderdag na kantoortijd een borrel bij me te komen drinken? Dan kunnen we lekker bijpraten over dingen die je wel wilt vertellen, en dan nodig ik ook wat lui uit om te komen eten. Misschien Gordon en een stuk of vier, vijf anderen. Hoewel het kort dag is. Wil jij soms dat ik iemand vraag?’

‘Nee, dat laat ik aan jou over. Het klinkt heel leuk. Maar wil je alsjeblieft ook voor me nadenken over die eetkamer? Jij hebt altijd van die geniale ideeën, Hilary. Alvast dank. Hoe laat verwacht je me donderdag?’

‘Om een uur of zes?’

‘Prima, ik zal er zijn.’

Deze uitnodiging was beslist de moeite waard. Hilary gaf de leukste etentjes van heel New York. En ze was een geweldige speurneus. Diezelfde middag belde ze me terug om me te vertellen dat haar opeens ‘de eetkamer’ te binnen was geschoten. De eigenaars waren allebei acteur, en tijdens een cursus decorontwerpen had de vrouw hun eetkamer een verfbeurt gegeven. Ze noemde hem zelf ‘de natuur’, maar Hilary beschreef hem als: ‘tijdens het eten kijkt het hele oerwoud verdomme over je schouder mee.’ Maar ze zei dat hij beslist de moeite waard was, dus ik belde het huis en maakte een afspraak om de kamer na mijn werk te komen bekijken.

Mijn mond hing open. De eetkamer zag eruit als het decor voor een oerwoudfilm. De muren waren beschilderd met bomen, bloemen en vruchten, het plafond was bewolkt, de vloer was een meer en allerlei dieren gluurden door het geschilderde struikgewas. Er stonden meubels die je op een safari zou verwachten en een grote glazen tafel, en overal stonden kaarsen. Het was heel apart.

Daarna vond ik het welletjes. Eén taak voor het tijdschrift was volbracht. Ik ging terug naar het Regency en verheugde me op een glas koude witte wijn en een dutje voordat Sam uit het park terugkwam.

Toen ik de deur van onze suite opende, rinkelde de telefoon en voor het eerst dacht ik niet aan Chris. Dat was maar goed ook, want het was Gordon Harte.

‘Hallo Gillian. Ik heb van Hilary gehoord dat we morgenavond samen bij haar komen eten. Zal ik je komen halen?’ Zijn stem klonk vriendelijker dan op kantoor, meer zoals tijdens onze wandeling door Lexington Avenue.

‘Dat zou ik heel prettig vinden, maar ze heeft me gevraagd wat eerder te komen voor een borrel. Ik heb haar sinds mijn vertrek uit New York niet meer gezien.’

‘Dan zal ik niet aandringen. Hoe vind je je werk?’

‘Erg leuk, maar nog een beetje druk. Ik moet er weer helemaal aan wennen.’

‘Dat zal heus wel lukken. Ik had je vandaag willen uitnodigen voor de lunch, maar je was opeens verdwenen. Dan doen we dat wel een andere keer.’

‘Dat zou ik leuk vinden.’

‘Reken er dan maar op. Nog een prettige avond, Gillian, en tot morgen.’

‘Tot morgen.’ Wat een vreemd telefoontje, van een vreemde man. Het leek of er tussen hem en de rest van de wereld een grote afgrond lag. Zelfs als hij vriendelijke dingen zei, maakte hij een koele indruk. Verwarrend. Maar ik vond hem een stuk interessanter dan Matthew Hinton. Hij straalde geestkracht en intelligentie uit, en hij had diepgang. Je kon aan hem zien dat hij had geleden. Maar waarom, of door wie? Terwijl ik erover nadacht, viel ik op bed in slaap.

Ik werd wakker van de telefoon en stak slaperig een hand uit. Deze keer was het Chris. Ik kon alleen lieve woorden bedenken en voelde alleen maar liefde voor hem. Ik glimlachte slaperig, smakte kusjes en luisterde naar zijn stem. Toen keek ik op de klok hoe laat het was - kwart over vier, dus kwart over een in San Francisco - en dacht opeens aan Marilyn. Voordat ik het wist flapte ik er snibbig uit: ‘Waar is Marilyn? Komt ze niet thuis lunchen?’

Ai! Dat was dat. Ik voelde hem achteruitdeinzen alsof ik hem een klap in zijn gezicht had gegeven. Daarna praatten we over mijn werk, het weer en het filmwerk van Chris, en zorgvuldig niet over Marilyn of andere belangrijke zaken. Het werd een afschuwelijk gesprek, we speelden een spelletje, en Marilyn nam eraan deel alsof ze aan een ander toestel meeluisterde. Alle vertrouwelijkheid was weg, ik was boos en gekwetst en Chris klonk ongelukkig. Terecht. Hij had zich nog veel ellendiger moeten voelen, maar dat was niets voor hem.

20

In maatschappelijk opzicht was de opening van de paardenshow op woensdagavond te vergelijken met die van het operaseizoen. Je moest erheen om gezien te worden. Matt was even charmant als de vorige keer, maar hij begon me een beetje te vervelen. Het amusement dat hij bood ook. Na afloop gingen we eten bij La Caravelle, waar iedereen zich eveneens in het stof boog voor ‘monsieur Ientoon.’ De dag erna waren de kranten vriendelijker dan de eerste keer, ook al negeerden ze ons niet helemaal. Hun enige gebaar was een foto die blijk gaf van onze aanwezigheid, en Peg belde niet meer.

Op donderdag ging ik Milt Howley interviewen. Hij woonde in een penthouse op het United Nations Plaza en terwijl ik me even geestelijk op het gesprek voorbereidde, bleef ik voor het gebouw staan en keek omhoog, diep onder de indruk van de overweldigende hoogte van New York. Alles was groot en hoog. Alles straalde een soort sprakeloos makende arrogantie uit, je was je voortdurend bewust van waar je was. New York was het Mekka, Sodom, de hel en de hof van Eden tegelijk, en net als iedereen die het leven een spannend avontuur vond, werd ik erdoor bedwelmd. Op dat moment, terwijl ik naar dat gebouw van vijftig verdiepingen keek, wist ik dat ik, ook al zou ik de stad de volgende dag voorgoed verlaten, er mijn plaats had gevonden. Precies zoals ik van plan was geweest toen ons vliegtuig er landde.

Ik werd bij Milt Howley binnengelaten door een blond meisje, zijn ‘ouwetje’, zoals hij haar noemde. Zijn vriendin. Vervolgens stortten we ons in een soort wervelwind. Na een vergadering in het Rockefeller Center rende hij naar Doubleday’s om platen te signeren en vervolgens naar zijn agent om een contract te tekenen. Om drie uur had hij een lunchafspraak in Mama Leone’s, waar ik tussen de sla en de spumoni even tijd kreeg om een paar vragen te stellen. Hij was een interessante man. Tien jaar geleden was hij begonnen als blueszanger in Chattanooga, Tennessee. Na een kort succes in Hollywood sloot hij zich aan bij de protestbeweging van de zwarten, waardoor hij zevenendertig keer in de gevangenis belandde en zijn werk in het slop raakte. En nu was hij meneer Superster, met drie platen in één jaar waarvan er van elk meer dan een miljoen waren verkocht, twee filmcontracten en voorstellingen in Las Vegas, Hollywood en New York. Het kon niet op.

Na de lunch reed ik in een gehuurde limousine met hem mee naar het vliegveld. Hij ging dineren op het Witte Huis. Het was dodelijk vermoeiend en heel opwindend geweest, en ik vond hem erg sympathiek. Hij was een echte man en een prettig slachtoffer om te ondervragen. Hij nam geen blad voor de mond en had een nogal rauw gevoel voor humor, waardoor hij de druk van zijn leven aankon.

Zijn bediende had ’s middags zijn koffer in de auto gezet en terwijl hij op weg naar het vliegveld kalm antwoord gaf op mijn vragen, controleerde hij de inhoud en nipte aan een dubbele whisky. Hij leek er zich totaal niet van bewust dat hij in een rijdende auto een borrel zat te drinken en een interview gaf terwijl hij op weg was naar een etentje bij de president. Hij was een stijlvolle man.

Voordat hij naar zijn vliegtuig liep, bukte hij zich, gaf me een kus op mijn wang en zei zacht in mijn oor: ‘Je mag er wezen, Gillian, ook al ben je een bleekscheet.’ Ik lachte en wuifde hem na. Over eenenzeventig minuten moest ik bij Hilary zijn.

Toen Hilary de deur opendeed, zag ze er fantastisch uit. Als een mengeling van Henri Bendel, Parijs en Hilary zelf. Ze is het soort vrouw waar andere vrouwen jaloers op zijn, maar waar mannen iets voor terugdeinzen omdat ze haar kapsel niet in de war willen maken. Ze is ook het soort vrouw dat veel omgaat met homoseksuelen, andere vrouwen en oude vrienden. Haar minnaars zijn van tijdelijke aard, sommige zijn onbehoorlijk jong, maar heel aantrekkelijk, en de meeste worden uiteindelijk oude vrienden. Ik denk dat het moeilijk is om van Hilary te houden. Als ik durfde, zou ik ook een beetje medelijden met haar hebben, ook al is medelijden het laatste waar je bij Hilary Price aan denkt. Respect is iets anders. Het soort gevoel dat mijn grootmoeder opwekte. Sterke vrouwen zoals zij dwingen je je rug te rechten en je te gedragen. Ze is het soort vrouw dat door haar vrienden op een voetstuk wordt geplaatst, het soort vrouw dat met haar ene hand haar vrienden helpt, terwijl ze met haar andere hand man en zoons castreert.

Hilary is de personificatie van stijl. Alles aan en van haar is perfect: haar nagels, haar huis, de maaltijden die ze kookt, haar werk en haar vriendschappen. Ze heeft ook een koude, zelfs enigszins wrede kant, maar die bewaart ze voor mensen die haar dwarszitten. Gelukkig heb ik nooit iets gedaan wat haar ergerde, maar ik heb weleens meegemaakt dat ze iemand verbaal aan stukken scheurde en dat was niet leuk. Misschien voelen mannen die kant van haar aan en houden ze zich daarom op een afstand of blijven ze maar zo kort.

Hilary en ik gaan lang niet zo nonchalant met elkaar om als ik met Peg doe of met sommige andere vriendinnen. Bij haar peuter ik niet aan mijn tanden, vloek ik niet en verschijn ik niet in een spijkerbroek met een oude trui. Maar met haar heb ik iets dat ik niet met de anderen heb. De anderen ken ik uit mijn jeugd en als we bij elkaar zijn, gedragen we ons nog altijd een beetje als schoolmeisjes. De manier waarop we met elkaar omgaan, is eigenlijk niet veranderd. Maar toen Hilary en ik bevriend raakten, waren we volwassen. Daarom stellen we misschien hogere eisen aan elkaar. Bovendien kun je je Hilary niet als schoolmeisje voorstellen, behalve als ze Chanel-pakjes had mogen dragen en regelmatig naar de kapper had mogen gaan. Ik kan me haar niet op een hockeyveld voorstellen. Wel in de salon van madame de Sevigne, maar niet onder de modder op het hockeyveld.

Voordat de andere gasten kwamen, hadden we anderhalf uur om bij te praten. Dat was genoeg om weer helemaal op de hoogte te raken van de stand van elkaars zaken. Hilary vermeldde terloops dat ze een nieuwe minnaar had, een jonge Duitser die Rolf heette. Hij was dichter en volgens haar ‘een beeldschone jongen’. Hij zou ook komen. Ze woonde nog steeds alleen, want dat beviel haar goed. Daar was ik wel jaloers op, want dat zou mij nooit goed bevallen. Hilary’s droomprinsen waren allemaal al dood, als ze ooit hadden bestaan. De mijne wachtte nog in de coulissen. Want ook al hield ik van Chris, hij was geen droomprins, zelfs niet voor mij.

Ik was niet van plan geweest het over Chris te hebben, maar toen Hilary haar tweede borrel inschonk, begon zij over hem. ‘Als het iets moet worden, Gillian, dan gebeurt dat ook wel. Des te beter als het iets wordt wat jij wilt. Maar als het niets wordt, probeer jezelf dan voor te houden, ook al is het nog zo moeilijk, dat het geen groot verlies is. Ik geloof graag dat Chris een charmante jongen is, maar hij is niets voor jou. Eerlijk gezegd vind ik dat je iets beters verdient. Jij hebt dingen nodig die Chris je nooit zal kunnen geven. Hij lijkt te veel op mij, hij gelooft niet in de dingen waar jij in gelooft en jij bent er niet aan toe die op te geven. Maar hoe het ook gaat, ik zal je altijd helpen of naar je luisteren. Dat is het enige dat ik ervan kan zeggen.’ Haar woorden ontroerden me, maar ik vond het niet leuk dat ze Chris niet goed genoeg voor me vond. Want dat was hij wel, dat wilde ik per se, wat ik ook moest slikken en hoe ik me ook moest aanpassen. Ik wilde dat het iets zou worden.

Terwijl ik in gedachten verzonken zat, liep Hilary naar haar boekenkast en zocht iets. Ze kwam terug met een heel oud, in leer gebonden boek. Echt een boek dat alleen zij of mijn grootmoeder in haar bezit zou hebben. ‘Hier. Misschien vind je dit een beetje banaal, maar toch is het waar.’ Ze hield me het boek voor, opengeslagen bij het schutblad, waarop in een ferm handschrift met bruine inkt stond geschreven:

Wie het geluk aan zichzelf wil binden
verlamt het gevleugelde leven
maar wie het in het voorbijgaan kust
zal het zonlicht der eeuwigheid vinden.

Eronder stond de initiaal L en een datum.

‘De eerste man met wie ik ooit naar bed ben geweest, Gillian. Hij was dertig jaar ouder dan ik, ik was toen zeventien. Hij was de beroemdste violist van Europa en ik hield zo veel van hem dat ik dacht dat ik dood zou gaan toen hij tegen me zei dat ik “een grote meid” was geworden en hem niet meer nodig had. Ik wilde echt doodgaan, maar dat gebeurde niet. Dat gebeurt op zo’n moment nooit. Sindsdien heb ik geleerd dat deze woorden een grote waarheid bevatten. Ik vergeet ze nooit.’

Ik zat nog steeds ontroerd met het boek in mijn handen toen de bel ging. Hilary stond op om open te doen en er kwam een lange, knappe jongeman binnen, een jaar of drie jonger dan ik, met blond haar en grote groene ogen. Hij had de gratie van een jongen, zonder de onhandigheid. Alleen al naar hem kijken was een sensuele ervaring, en het was een beetje gênant te zien hoe aanbiddend hij naar Hilary keek. Het was Rolf. Hij gaf me een handkus en noemde me ‘madame’, en ik voelde me op slag een oude dame. Maar hier hield Hilary van. Zij vond het vanzelfsprekend. Plotseling flitste het door mijn hoofd dat zijzelf de violist was geworden, de man van wie zij twintig jaar geleden had gehouden. Ze stuurde al die jongemannen weg wanneer ze wist dat ze haar niet meer nodig hadden, als een danslerares op een kostschool. Het was een vreemde conclusie, en ik vroeg me af of ze hun ieder bij het afscheid als een soort einddiploma een bronzen plak gaf met het gedichtje erop dat ze mij zojuist had laten lezen. Ik moest erom giechelen, waardoor Hilary me vreemd en Rolf me verward aankeek, alsof hij dacht dat hij iets verkeerds had gezegd. Arme Rolf.

Daarna kwamen de andere gasten. Een redactrice van Hilary’s kantoor en een zeer elegante Italiaanse, Paola di San Fraschino, de dochter van een edelman. Ze sprak een charmant soort Engels en was duidelijk van goede komaf. Na haar kwam een levendige vrouw met een vriendelijk paardengezicht en een raar lachje. Ze had al twee boeken geschreven, maar daar zag ze absoluut niet naar uit. Ze had veel gevoel voor humor en bracht heel wat leven in de brouwerij. Haar man was muziekcriticus bij een Engelse krant, en samen maakten ze een landadelachtige indruk. Zij droeg een kaftan met Marokkaanse sieraden en hoewel ze bij lange na niet zo chic was als Paola en Hilary, was ze op haar eigen manier heel stijlvol. Haar man was het tegendeel van de in hoger sferen levende Rolf, wat een opluchting was, want ik had een beetje moeite met de goudblonde poëet. Daarna ging de voordeurbel nog tweemaal, een keer voor een pompeuze, maar aantrekkelijk uitziende Fransman die een kunstgalerie op Madison Avenue had, en de laatste keer voor Gordon Harte, die Paola en Rolf al bleek te kennen. Hij omhelsde Hilary en liep naar de bar om zichzelf iets in te schenken, dus blijkbaar voelde hij zich thuis bij haar. Meer dan Rolf, die keek alsof hij niets durfde aan te raken zonder dat Hilary het goedvond. Zelfs voordat hij iets wilde zeggen, wierp hij een vragende blik op Hilary, wat mij nerveus maakte. Het deed me denken aan mezelf toen ik nog getrouwd was, en ik vond het een treurig gezicht het een ander te zien doen.

Het was een heel gezellige avond. Ik had het gevoel dat ik als onderdeel van een acrobatische voorstelling op een trapeze heen en weer zwaaide. We praatten over Japanse literatuur, Franse wandtapijten, de Parijse mode, de meest recente commentaren van Russell Baker, de politieke betekenis van Amerikaanse en Russische literatuur van rondom de eeuwwisseling, homoseksualiteit in Italië, de ondergang van de Kerk en georganiseerde godsdiensten in onze maatschappij, oosterse sekten, yoga en de I Ching... Het was uitputtend en opwindend tegelijk, het soort avond dat je maar eens per halfjaar wilt meemaken omdat je zo lang nodig hebt om weer bij te komen. Het was een typische Hilary-avond, met mensen uit de kunst- en uitgeverswereld plus een paar literatuurkenners.

Ik was het meest onder de indruk van de schrijfster en Gordon. Ze konden overal over meepraten, maar ze stonden met beide benen op de grond. Meer dan de anderen. Sinds mijn tijd met Chris wist ik hoe belangrijk dat was. Ik had inmiddels geleerd dat alleen theorie niet genoeg is, ik had de werkelijkheid leren aanvaarden.

Gordon bracht me terug naar mijn hotel. Onderweg praatten we alleen nog maar over koetjes en kalfjes; het intellectuele deel van de avond was bij Hilary’s voordeur afgesloten. Toen we bij het hotel kwamen, verwachtte ik dat hij me nog een drankje zou aanbieden, maar dat deed hij niet. Hij keek me aan en vroeg: ‘Heb je zin om morgen met me te gaan eten?’ Opeens vond ik hem er kwetsbaar en lief uitzien, en ik nam zijn uitnodiging aan.

‘Graag.’

‘Fijn. Dan laat ik je morgen wel weten hoe laat. Ik heb om vijf uur een afspraak met John, dus het zal wel een uur of acht worden.’

‘Dat komt goed uit. Dank je wel, Gordon. Ook voor het thuisbrengen. Slaap lekker.’

Ik verheugde me al op het etentje en in de lift naar boven bedacht ik dat ik een nieuwe jurk zou kopen.

21

‘Waar ga je naartoe, mammie?’

‘Ik ga ergens eten, lieverd.’

‘Alweer?’ Au! O, Sam...

‘Ja. Maar ik beloof dat ik het weekend thuisblijf.’ Daar moest ze het mee doen.

‘Heb je een nieuwe jurk?’

‘Wat moet dit voorstellen? De Inquisitie?’

‘Wat betekent dat?’

‘Dat je een heleboel vragen stelt, Sam.’

‘Is het een nieuwe jurk of niet?’

‘Ja.’

‘Ik vind hem mooi.’

‘Ah, wat een opluchting. Dank je.’ Ze lag op de bank en bekeek me kritisch.

‘Je bent dikker geworden, mammie. Vroeger was je veel dunner.’

‘Hoe bedoel je, dikker?’ Ik schrok ervan, want ik had gedacht dat er nog niets te zien was.

‘Een beetje maar, je hoeft je geen zorgen te maken.’ De telefoon rinkelde en ik kuste Sam op haar hoofd. ‘Dat doe ik ook niet. Ga nu maar gauw in bad, dan neem ik de telefoon aan. Hupsakee.’ Ze liep weg en ik dacht even dat het Gordon zou zijn om de afspraak af te zeggen. Omdat hij nog op kantoor zat, tijdens de lunch een voedselvergiftiging had opgelopen, zijn enkel had gebroken... of zich had bedacht, of iemand anders mee uit had gevraagd. Geeft niet, Gordon, ik begrijp het... Maar mijn nieuwe jurk dan?

‘Hallo? Ja, dat ben ik... Hoi Chris. Ja. Wat is er? Nee, ik ben niet kribbig. Nee. Ik ben alleen. Oké. Ik sta me net aan te kleden om uit eten te gaan. Hoezo heeft het niet lang geduurd? Ik ga alleen maar eten met een vriend van Hilary.’ (Waarom zei ik dat?) ‘Nee, geen vettige Italiaanse graaf, hij werkt voor hetzelfde tijdschrift als ik. Woman’s Life. Ik vind eigenlijk dat je dat soort opmerkingen beter voor je kunt houden. Jij woont toch samen met een ander? Dan hoef je ook niet jaloers te zijn, schat. O ja? Waarom is dat iets anders? Moet ík je soms vertellen waarom? Geen sprake van. Ik ben nog steeds zwanger, of ben je dat onbelangrijke feitje vergeten? Nog niet te laat? Vergeet het maar, dat doe ik niet. Hoe gaat het met Marilyn? Oké, laat maar. Je hoeft het niet uit te leggen, Christopher. Ik begrijp het volkomen. Ze gaat weg? Wanneer? Dat zal wel. Wil je alsjeblieft ophouden over vanavond, Chris? Ik ben hier omdat jij wilde dat ik hierheen ging, niet ik. Goed, dan praten we over iets anders. We mogen oom Chris niet boos maken. Het gaat uitstekend met haar. Ja, ze vraagt nog steeds naar je. Wat ben je opeens bezorgd over je gezinnetje hier! Hoe komt dat, maakt Marilyn het je soms moeilijk? Hoor eens, Chris, het lijkt me beter als je een poosje niet meer belt. Ik kan er niet tegen en het maakt de zaak alleen maar erger. Je hebt Marilyn, je hebt mij niet meer nodig en ik heb hier geen zin in. Ik bel jou wel weer eens. O nee, dat is waar ook. Ach, loop naar de hel, je hebt haar toch? Hou op met dat gezeur. Schrijf me dan maar. Nee, ik ga volgende week weer naar de dokter. Ik denk dat alles in orde is. Een beetje moe, meer niet. Hoe gaat het nu echt met je, Chris? Ik mis je echt verschrikkelijk. Nee, dat is niet de reden waarom ik met een vriend van Hilary ga eten.’ Er was iemand aan de deur en ik wilde er vlug een eind aan maken. ‘Chris, ik moet weg. Ik bel je nog wel. Oké, prima. Nee, jij mag niet bellen. Nou ja, bel dan maar. Maandag pas? O ja, het weekend, dat vergat ik. Nu moet ik neerleggen. Ik hou van je. Chris? Ja schat, dat weet ik.’ Wat een gesprek, terwijl Gordon voor de deur stond!

Gordon en ik hadden een ontzettend leuke avond. Hij nam me mee naar een Italiaans restaurantje ergens aan de oostkant van de stad en daarna voor een drankje naar een restaurant op een bovenste etage ergens in Central Park South. Het was gevestigd in een doodgewoon kantoorgebouw, maar toen we uit de lift stapten, stonden we in een andere wereld. In India. Een meisje in een goudkleurige sarong verwelkomde ons en duwde rijk geborduurde gordijnen opzij om ons binnen te laten. Het rook er sterk naar wierook, er stonden lange lage tafels en de ruimte trilde van een soort muziek die ik niet kende, maar meteen mooi vond. Ik kreeg de neiging met gesloten ogen op de maat van de sensuele, oosterse klanken mee te wiegen. Op elke tafel stond een roos. De kelners waren lang en donker, de meeste hadden een baard en sommige droegen een tulband. We bestelden een exotisch drankje en ik keek zwijgend naar het uitzicht. Het leek wel of je overal in New York een ander soort uitzicht had. Vanaf die plek keek ik naar het noorden, en Central Park lag als een stuk speelgoed met lichtjes beneden ons, aan drie kanten omzoomd door gebouwen. Ik voelde me echt in een andere wereld, alsof het tafereel buiten een soort decor was dat ons aan New York moest doen denken.

Gordon bestelde een delicate witte wijn en rozencakejes, en toen de kelner alles had neergezet en wegliep, keek hij me lange tijd indringend aan. Het leek alsof hij woordeloos vragen stelde en misschien zijn eigen antwoorden vond.

‘Waarom ben je niet aan de Westkust gebleven, Gillian?’ Hij leek de reden al te weten, maar hij bleef me aankijken terwijl hij wachtte wat ik zou antwoorden. ‘Omdat ik terug wilde.’

‘Dat is niet waar. Goed dan, ben je gevlucht? Volgens mij ben je daartoe in staat.’

‘Ik weet niet wat je bedoelt. Nee, ik ben niet gevlucht, ik wilde gewoon terug.’

‘Vanwege een man?’ Ik aarzelde lang en knikte.

‘En jij dan? Waarom ben jij niet in Spanje gebleven?’

Nu was het zijn beurt.

‘Ik had honger.’

‘Nu spreek jij niet de waarheid.’ Ik glimlachte tegen hem en haalde de roos uit het vaasje om aan de blaadjes te voelen.

‘Laten we dan zeggen dat mijn tijd in Spanje eropzat.’

‘Ben jij gevlucht? Of is zij gevlucht?’ Ik vond dat ik dat zo langzamerhand wel mocht vragen.

‘Geen van beide en allebei. Zij pleegde zelfmoord en toen ben ik gevlucht.’ Zijn gezicht stond kalm bedroefd, en ik was diep geschokt. Ik had nog nooit een man ontmoet die zo openhartig was.

‘Het spijt me, Gordon.’ Ik wendde mijn blik af en vond het jammer dat we elkaar deze vragen hadden gesteld. Het was een te gevaarlijk spelletje, we hadden allebei een te verdrietig verleden.

Hij keek ook een andere kant op, zodat ik zijn ogen niet meer kon zien. ‘Het geeft niet, het is al lang geleden. Ze heette Juanita, ze was de mooiste vrouw die ik ooit had gezien. En ze was een goede, pure vrouw. Als een kind. Ik kwam erachter dat ze in Malaga prostituee was geweest en toen heeft ze zelfmoord gepleegd. Het gekke is dat het me niets kon schelen. Het veranderde niets en ik had trouwens al zoiets verwacht. Maar dat wist ze niet. De man die het mij had verteld, zei dat tegen haar en toen ik thuiskwam, was ze al dood. Toen ben ik weggegaan. Ik kon er niet blijven. Ik hoorde er toch al niet thuis, maar ik vond het er heerlijk.’ Ik knikte, ik wist niet wat ik moest zeggen. ‘Wat was jouw man voor iemand, Gillian?’

‘Gewoon maar iemand.’ Ik wilde niet over Chris praten, want ik kon niet zo eerlijk zijn als Gordon. Chris lag nog niet zo ver in mijn verleden als Juanita in het zijne. Ik was er zelf nog niet uit en terwijl hij zijn verhaal gewoon had kunnen vertellen, zou het mijne waarschijnlijk meer een soort biecht worden.

‘Is het nog niet voorbij?’

‘Jawel... eh, eigenlijk niet. We praten nog wel met elkaar, maar ik denk dat het voorbij is.’ Maar diep in mijn hart wist ik dat ik loog, want ik dacht helemaal niet dat het voorbij was. Misschien wel, maar dat geloofde ik nog niet.

‘Wat voor soort man is het?’

‘Hij lijkt op mijn vader.’

‘En wat voor soort man was je vader?’

‘In één woord: een rotzak.’ Ik grinnikte en voelde me opgelucht dat ik dat zomaar had gezegd.

‘Wat kun je daaruit concluderen, Gillian?’

‘Niet veel goeds. Maar ik heb de gelijkenis pas onlangs gezien.’

‘Was je gelukkig met die man?’

‘Een poosje, ja. Heel gelukkig. Hij heeft ook goede eigenschappen, anders was ik heus niet zo lang gebleven. Maar eigenlijk is hij gewoon een rotzak, net als mijn vader. Geen aardige man. Volgens mij tenminste niet. Hij is niet in staat me een heleboel dingen te bieden die ik nodig heb. Dat wist ik wel, maar dat wilde ik niet toegeven.’ Het was vreemd over Chris te praten alsof ook hij verleden tijd was.

‘Je wilt me niet vertellen waarom je weg bent gegaan, maar kun je me dan wel vertellen waarom je bent gebleven? Dat je hem een rotzak noemt, zegt niets, want blijkbaar waardeerde je dat in hem.’ Au! Hij had gelijk, dat deed ik.

‘Oké dan. Ik ben weggegaan omdat hij dat wilde. Ik ben gebleven omdat... omdat ik van hem hield. Ik had hem nodig en ik wilde dat het tussen ons zou lukken. Zolang ik hem aanvaardde zoals hij was, ging het goed. En er waren nog meer redenen waarom ik bleef. Het is allemaal nogal ingewikkeld.’

‘En het is nog niet voorbij, hè?’

‘Ja en nee. Ach heden, Gordon, er komt nog meer bij.’ Ik keek hem recht aan. ‘Het is voorbij omdat ik niet geloof dat hij van me houdt, en het is niet voorbij omdat ik zijn kind verwacht. Wat dat betreft zal het dus nooit voorbij zijn.’ Ik schrok van mijn bekentenis.

‘Weet iemand anders dit al?’ Hij keek me niet in het minst geschrokken aan.

‘Eén vriendin. En hij, natuurlijk, maar dat schijnt geen verschil te maken.’

‘Heb je aan een abortus gedacht? Ja, waarschijnlijk wel.’

‘Ja, dat heb ik. Maar ik wil de baby houden. Ik weet dat ik me daarmee een hoop problemen op de hals haal, maar dit heb ik besloten. Ik weet het zeker.’

‘Dan is het de juiste beslissing. Maar ik zou het verder tegen niemand zeggen, Gillian. Ook al bewonder ik je vastberadenheid, het is voor iemand zoals jij geen normale, geaccepteerde situatie.’

‘Dat weet ik, daarom had ik het ook verder tegen niemand willen zeggen. Ik weet niet wat me vanavond mankeerde, ik flapte het er zomaar uit.’ Ik wendde mijn hoofd af en probeerde te glimlachen, en ik voelde dat hij mijn hand vastpakte.

‘Niet zo verdrietig kijken, Gillian. Je redt het heus wel.’

‘Dank je wel voor je vertrouwen in me, dat heb ik soms wel nodig.’ Ik glimlachte tegen hem. Wat vreemd, al die ontboezemingen! Binnen een uur hadden we al onze zere plekken blootgelegd, alsof we van elkaar wilden weten wat we doorstaan hadden. Zonder erbij na te denken zette ik het kruisverhoor voort.

‘Hoe zat het met je huwelijk?’

‘Daar was eigenlijk geen sprake van, Gillian.’

‘Maar je zei...’ Verward zweeg ik. Hij leek me te eerlijk om over zoiets te liegen.

‘Kijk me in ’s hemelsnaam niet zo geschokt aan, kind. Ik ben wel degelijk getrouwd geweest, ik bedoelde alleen maar dat het geen echt huwelijk was. Het was een kortstondige, pijnlijke, liefdeloze ervaring.’

‘Waarom ben je dan eigenlijk getrouwd?’ Het leek me niets voor hem.

‘O, omdat het moest. Dat vond ik tenminste. Het was vijfentwintig jaar geleden, ik ging een poosje met haar om en... nou ja...’

‘Ze werd zwanger.’

‘Inderdaad. Ze weigerde een abortus, dus ik besloot edelmoedig te zijn en trouwde met haar. Maar het was een onhoudbare situatie, dus na de geboorte van Greg zijn we gescheiden. En dat was dat.’

‘Nou ja, in elk geval heb je er Greg aan overgehouden. Zijn jullie goede vrienden?’ Zijn ogen kregen een harde, verbitterde uitdrukking.

‘Nee, kind. Greg is een charmante jongeman. Intelligent, geestig en onafhankelijk. Maar een vreemde voor me. Toen ik wegging, heb ik hem uit mijn hoofd gezet. Toen hij klein was, zag ik hem nooit en je moet niet vergeten dat ik tien jaar in Spanje heb gewoond. Toen ik terugkwam, was hij vijftien. Het is moeilijk opeens de vader te zijn van een vijftienjarige jongen die je niet kent.’

‘Misschien leer je hem ooit nog eens kennen.’

‘Misschien, maar niet waarschijnlijk. Hij vindt me afschuwelijk materialistisch. Daar heeft hij trouwens gelijk in. Om zijn respect te verdienen, zou ik iets geweldigs moeten doen. Kunstenaar worden voor een project in Afghanistan bijvoorbeeld. Maar zoiets ben ik niet van plan. En nu hebben we het lang genoeg over ons dramatische verleden gehad. We gaan naar huis, het is laat.’ Hij wenkte de met een tulband getooide ober ten teken dat het vertrouwelijke gesprek afgelopen was. Gordon Harte hield de teugels graag in handen, dat was duidelijk. Hij keek me aan en zijn gezicht ontspande zich.

‘Je hebt een vreemde invloed op me, kind. Ik heb in geen jaren over dit soort dingen gesproken.’ Wat een mooi compliment! Toen we van de vloerkussens opstonden, pakte hij opnieuw stevig mijn hand vast en liet die ook in de lift niet los. Hand in hand liepen we naar buiten. Het was een prachtige nacht, warm met een lichte bries. De paarden voor de rijtuigjes aan de overkant van de straat hinnikten zacht.

‘Ik vind deze stad soms net een filmdecor, heel onwerkelijk.’ Ik keek om me heen en zag dat Gorden naar mij keek.

‘Kom, Gillian, laten we teruglopen naar je hotel.’ Het Regency lag maar drie straten verder, en toen hij zijn arm om mijn schouders legde, voelde dat heel natuurlijk aan. We zeiden niets meer, en voor de draaideur van het hotel bleef hij staan en keek met een glimlachje op me neer.

‘Heb je zin om morgen met me op het platteland te lunchen? Ik ga naar vrienden in Bedford, en de frisse lucht zal je goed doen.’ Niet ‘ik zou het leuk vinden als je meegaat’, maar ‘de frisse lucht zal je goed doen.’ Ik had hem het eerste graag horen zeggen, maar aan zijn gezicht zag ik dat hij dat wel bedoelde.

‘Ik ga graag mee, Gordon.’

‘Wil je je dochter soms meenemen?’

‘Dank je, maar zij heeft andere plannen. Ze gaat morgen naar een schoolvriendinnetje.’

‘Dan kom ik je om elf uur halen. En heb alsjeblieft geen spijt over vanavond, kleintje. Je moest het een keer vertellen, en ik ook.’ Hij maakte geen aanstalten om me te kussen, maar legde even zijn hand op mijn schouder voordat hij zich omdraaide en wegliep.

Voordat ik naar binnen ging, zwaaiden we nog een keer naar elkaar. Ik zweefde langs de receptie en vroeg me af wat de toekomst zou brengen. Ik vreesde echter dat de magie de volgende dag zou zijn verdwenen.

‘Wil jij de kaart even uit het handschoenenkastje halen, Gillian?’ We zoefden met het dak open over de East River Drive. Toen hij me afhaalde, was hij weer afstandelijk geweest. Hij was niet op ons gesprek van de vorige avond teruggekomen en had niet bijzonder hartelijk gedaan.

‘Ja, hoor.’ Ik liet het klepje openvallen, haalde de kaart eruit en gaf hem die.

‘Vouw hem eens open, alsjeblieft.’ Ik was een beetje verbaasd over de klank van zijn stem, maar ik vouwde de kaart gehoorzaam open en begon te lachen. Het was een humoristische tekening met een karikatuur van mijzelf en meneer Gordon Harte, die onder de lantaarnpaal voor het gebouw van Woman’s Life een hotdog stonden te eten. Een chihuahua en een sint-bernard stonden tegen dezelfde paal te plassen, en alle medewerkers van het tijdschrift leunden uit de ramen. Eronder stond: ‘Laten we maken dat we wegkomen’. Ik keek naar Gordon en zag dat hij blij was om mijn verraste reactie.

‘Het betekent dat jij me deze week op een lunch moet trakteren.’

‘Afgesproken. Dit is ontzettend leuk, Gordon.’

‘Dat ben jij ook.’

De lunch in Bedford was gezellig, ik vond zijn vrienden erg aardig en de middag vloog om.

Om vijf uur was ik terug in het hotel om op Samantha te wachten.

Op zondag verhuisden we met de hulp van Peg terug naar ons vroegere appartement. Ik miste het Regency, dat moet ik bekennen, maar Sam was dolblij dat we weer thuis waren. Zondagavond schrobde ik vloeren en sopte kasten uit, en de nacht was veel te kort voordat er weer een nieuwe werkweek begon.

‘Samantha! Je ontbijt staat klaar! Opschieten, anders kom je te laat op school!’ En ik te laat op mijn werk. Ik moest er weer helemaal aan wennen alles zo te regelen dat we allebei om acht uur klaarstonden om de deur uit te gaan. Ik had het gevoel dat ik op rolschaatsen een besneeuwde berg beklom, zo chaotisch was ik bezig. In San Francisco was het geen kunst geweest om om zes uur klaar te zijn. Misschien kwam het door de kleren.

‘Schiet op, Sam! Waar blijf je nou?’

‘Ik kom al, mammie.’ En daar stond ze, in het cowboypak dat ze van Chris had gekregen.

‘Mooi zo, schat. Eet nu vlug je cornflakes, want we hebben haast.’

‘Cowboys eten geen cornflakes.’ Ze keek me beledigd aan.

‘Jawel, hoor. Toe Sam, ga eten.’ Ik las met een mok koffie in mijn hand de krant, en vroeg me af of ik mijn schoenen moest poetsen.

Op kantoor moest ik de normale duizend telefoontjes afhandelen, de opnamen van de kinderkamers organiseren en het artikel over de eetkamer bespreken. Bovendien had John Templeton nog allerlei andere dingen voor me te doen.

Ik trakteerde Gordon op dinsdag op de beloofde lunch, en op woensdagavond nam hij me mee naar een mediafeestje in avondkleding in het Museum voor Moderne Kunst.

Op woensdagmiddag ging ik zo vroeg mogelijk naar huis, trok een zwarte fluwelen jurk en een framboosroze satijnen avondmantel aan en wachtte tot hij me om zeven uur kwam halen. Terwijl ik vol verwachting wachtte op zijn komst, voelde ik tegelijkertijd teleurstelling omdat Chris de hele week niets van zich had laten horen. Zoals gewoonlijk deed me dat pijn. Ik verlangde nog steeds hevig naar Chris Matthews, naar zijn armen om me heen, zijn bedaarde stem en zelfs zijn onverschilligheid. Alles was goed.

‘Mammie, er is iemand aan de deur!’ riep Sam.

‘Oké, ik doe wel open.’ Ik had de bel niet gehoord. Het was Gordon.

‘Ben je klaar? Je ziet er fantastisch uit, Gillian. Heel chic.’ Hij bekeek me waarderend en gaf me een kus op mijn voorhoofd.

‘Dank u, meneer. Hoe was je dag?’

‘Zoals gewoonlijk. Is er iets aan de hand?’

‘Nee, hoezo?”

‘Je kijkt alsof jij een zware dag achter de rug hebt, en alsof je je gekwetst voelt.’ Heel scherp gezien, meneer Harte.

‘Nee hoor. Ik ben alleen een beetje moe. Wil je eerst nog iets drinken?’

‘Nee, we kunnen maar beter meteen gaan.’

‘Wie bent u?’ Opeens stond Samantha in de deuropening van de kamer en bekeek ons kritisch.

‘Dit is Samantha, Gordon. Dit is meneer Harte, Sam.’

‘Wie is hij?’

‘Iemand van mijn werk en een vriend van tante Hilary.’ Ik was een beetje bang dat ze hem zou ergeren door iets onbeleefds te zeggen, want hij was geen kinderen gewend.

‘Mag ik even aan uw baard voelen? Is die echt?’ Samantha kwam langzaam dichterbij en Gordon bukte zich.

‘Ja, die is echt. Dag Samantha.’ Angstig hoopte ik dat ze er niet aan zou trekken, maar ze wreef erover en ik liet mijn adem ontsnappen.

‘Het voelt een beetje aan als een paard. Weet u wat ik bedoel?’

‘Dat is een compliment,’ legde ik uit.

‘Hou je van paarden, Samantha?’

‘Ja, heel veel!’ Ze praatten over paarden en het verbaasde me te horen hoe veel Gordon van paarden wist. Ik was nog verbaasder toen hij een blocnote van mijn bureau pakte en een paar paarden voor haar tekende, waar ze verrukt van was. Gordon en Samantha leerden elkaar kennen.

‘Nu moeten we gaan, Gillian. Ik hoop je gauw weer te zien, Samantha.’

‘Kom maar een keertje bij ons op bezoek, meneer Gordon.’

‘Meneer Harte, Sam. Welterusten, lieverd. Maak het Jane niet te lastig, hoor.’ We omhelsden elkaar en gaven elkaar een paar smakzoenen, en Gordon drukte op de liftknop.

‘Dat was erg aardig van je, Gordon. Dank je wel.’ Beneden wachtten we op een taxi, en ik voelde me een stuk beter. Het had me goed gedaan te zien dat Samantha hem ook aardig vond.

‘Wat een leuk meisje. Intelligent en openhartig.’

‘Zeg dat wel.’ Lachend stapte ik in de taxi, die ons naar het museum bracht.

Het was een heerlijke avond. Ik genoot ervan als zijn partner aan allerlei mensen voorgesteld te worden en in de aandacht voor hem te delen. Gordon zat in het bestuur van het museum, wat hij me niet had verteld. Hilary was er ook, zonder Rolf; ze zag er fantastisch uit in een lange, nauwe zwarte gebreide jurk met daaroverheen een lange, nauwe witte jas. Gordon nodigde haar uit om na afloop met ons te eten, wat ik heel lief van hem vond, maar ze weigerde.

Deze keer nam hij me mee naar Lutece, waar hij werd ontvangen alsof hij de eigenaar was of op z’n minst de huur betaalde.

In het museum waren we Matthew Hinton tegengekomen, met een beeldschone roodharige vrouw, die zich aan zijn arm vastklemde alsof ze hem dankbaar was voor zijn redding. We begroetten elkaar koel, en het was duidelijk dat hij net zo weinig belangstelling had voor wat Women’s Wear zijn ‘nieuwe geliefde’ had genoemd als ik voor hem. Hij was best aardig, maar daar hield het mee op.

Hoewel ik als metgezellin van Gordon Harte niet meer de moeite waard was om in de krant te worden genoemd, verveelde ik me in zijn gezelschap geen seconde.

22

Op vrijdag was het een chaos. De acteurs die de eigenaars waren van de bijzondere eetkamer stonden weliswaar op tijd met een groepje anderen te wachten tot de opnamen begonnen, maar vier uur later waren we nauwelijks opgeschoten. Ze kregen het voor elkaar dronken te worden, maakten voortdurend rommel en dreven de fotograaf tot wanhoop. Pas tegen middernacht waren we klaar en ik vroeg me af of er ook maar één bruikbare foto bij zou zijn. En we konden nog steeds niet naar huis, want we hadden iedereen als beloning voor hun geduld een etentje beloofd. Om twee uur strompelde ik mijn huis in, aan het einde van mijn Latijn.

Ik lag pas een uur in bed toen ik moest overgeven en last kreeg van koude rillingen en kramp. In paniek dacht ik dat het op een miskraam zou uitlopen. Ik had zo verstandig moeten zijn om Peg, de dokter of zelfs Gordon te bellen, maar ik was niet verstandig, ik was hysterisch omdat ik me opeens zo ziek voelde. Dus ik reageerde emotioneel en belde Chris.

‘Hallo?’

‘Chris? Ik denk dat ik een miskraam krijg, zo ellendig voel ik me. We hebben tot één uur gewerkt. Nee, ik meen het, verdomme! Nee, ik ben niet dronken, ik ben ziek. Wat moet ik in vredesnaam doen?’

‘Hou alsjeblieft op met dat gejammer, Gillian. Waarom bel je mij eigenlijk? Ik kan niets voor je doen en je weet wat ik heb gezegd. Bel een dokter. Ik kan nu niet langer met je praten, ik zal je maandag wel bellen.’

Maandag? Waarom maandag pas? De rotzak. Ik trok wat kleren aan en ging naar de eerstehulpafdeling van het Lenox Hill-ziekenhuis, waar ze me een kalmerend middel gaven en in bed stopten.

De volgende dag stuurden ze me tegen het middaguur weer naar huis. Ik voelde me een beetje belachelijk en nog steeds erg moe. Gordon belde vlak nadat ik thuis was gekomen.

‘Waar was jij vanmorgen in alle vroegte? Ik heb je om negen uur gebeld, want ik had gehoord dat de opnamen gisteren niet bepaald soepel zijn verlopen.’

‘Dat klopt.’ Ik vertelde hem dat ik de nacht in het ziekenhuis had doorgebracht, maar niet dat ik Chris had gebeld.

Gordon was meelevend en zei dat hij op zondag zou komen kijken. Hij raadde me aan maandag vrij te nemen.

Ik bleef de hele dag in bed en toen ik wakker werd, waren er bloemen van hem bezorgd: een mandje in de vorm van een nest gevuld met blauwe en oranje bloemetjes. Op het kaartje stond: ‘Werk is het opiaat van de massa, maar blijkbaar was jouw dosis te groot. Rust maar lekker uit. Met de verontschuldigingen van je Senior Art Director, Gordon Harte.’ Grappig en aardig, en niet opdringerig. En niet ondertekend met alleen ‘G’ of iets even irritants.

Hij belde op zondag weer en ik voelde me al een stuk beter, maar nog steeds moe, dus het leek me beter dat hij niet langs kwam. In plaats daarvan vroeg hij of ik donderdagavond met hem wilde eten.

Toen ik zondagmiddag in bed lag, blij dat Gordon en ik op zo’n ontspannen manier met elkaar omgingen, en wellicht een beetje arrogant omdat ik deze relatie tenminste onder controle had, ging de bel. Wie kon dat zijn? Ik deed open en daar stond Gordon.

‘Ik ben van gedachten veranderd. En Hilary zegt dat je het fijn vindt als mensen op zondag onverwachts bij je langs komen. We hebben net samen geluncht en ze stuurt je veel liefs. Mag ik binnenkomen?’

‘Natuurlijk.’ Maar ik was woest. Ik zag er niet uit, hij had beloofd niet te komen, ik voelde me niet lekker en ik beschouwde een onaangekondigd bezoek van hem als een dwangmaatregel.

‘Je lijkt niet erg blij me te zien, mevrouw Forrester.’

‘Je overvalt me. Wil je thee?’

‘Ja, maar die zet ik zelf wel. Ga jij maar weer naar bed.’

‘Nee, dat hoeft niet, ik mankeer niets meer.’ Ik was niet van plan mee te werken aan een soort ‘vertel me maar eens wat eraan schort, mevrouw’-tafereeltje op de rand van mijn bed.

‘Je ziet er inderdaad prima uit, maar ik heb geen verstand van dit soort dingen. Ik zal thee zetten.’

Na veel gekletter en gekras kwam hij uit de keuken en ging ontspannen zitten, gezellig kletsend en om zich heen kijkend. Samantha was er niet en het was verder afschuwelijk stil in huis.

Toen ik stijve, hoogdravende opmerkingen over niets zat te maken en daarbij in mijn thee keek om niet te laten merken hoe slecht ik me op mijn gemak voelde, stond Gordon op, kwam om het tafeltje heen naar me toe, ging naast me op de bank zitten en kuste me. Zijn baard prikte en zijn lippen waren zacht, en ik wist niet wat ik anders moest doen dan hem terugkussen. Hij kuste me weer, leunde iets achterover, keek me aan en sloeg zijn armen om me heen.

Het was een zalige omhelzing, van het soort waar ik op mijn achtste naar had verlangd en twintig jaar later nog steeds naar verlangde. En nu was Gordon Harte degene die me op die manier omhelsde, en in zijn armen begon ik te huilen.

Ik probeerde er luchtig over te doen uit angst dat hij te ver zou gaan, want daar was ik nog lang niet aan toe.

‘Je wilt dat ik je eerst het hof maak, nietwaar?’

‘Wat?’ Het klonk zo mal dat ik erom moest lachen.

‘We kunnen de volgende paar weken tweemaal per week ’s avonds samen ergens eten, mevrouw Forrester, en van een lang voorspel genieten. Ik kan je het hof maken en we kunnen lieve woordjes tegen elkaar zeggen, en over drie weken ben je waarschijnlijk bereid om met me naar bed te gaan. Of we kunnen nu naar bed gaan en veel meer plezier van die drie weken hebben. Dus wat denk je ervan?’

‘Dat kan ik niet doen. Het spijt me, maar dat gaat niet. Ik weet dat ik dan van streek zou raken en me geen raad zou weten. Ik ken mezelf.’ Ik fluisterde bijna en staarde naar mijn samengebalde handen.

‘Ook goed.’ Ik vond het een heel klein beetje jammer dat hij het zo snel met me eens was, maar ik was vooral opgelucht.

Dus we bleven op de bank in mijn woonkamer zacht met elkaar zitten praten, luisterend naar de regen. En we kusten elkaar. Elke keer dat we elkaar kusten, verlangde ik meer naar hem en hielden we elkaar langer vast, tot hij mijn borsten kuste en mijn hele lichaam zich naar hem toe boog. Plotseling liepen we hand in hand, elkaar nog steeds kussend en omhelzend naar mijn slaapkamer, waarbij we in onze haast om het bed te bereiken bijna een lamp omgooiden. Hij trok zijn kleren uit en ik zag geschokt dat hij geen ondergoed droeg. ‘Foei toch, Gordon Harte! Je ziet er op kantoor altijd zo ernstig uit en nu zie ik dat je daar rondloopt zonder onderbroek! Wat doe je als je rits kapotgaat?’ zei ik lachend.

‘Dat is nog nooit gebeurd.’

‘Maar stel dat je een ongeluk krijgt? Mijn grootmoeder zei altijd...’

Hij schaterde van het lachen en kwam me helpen de rest van mijn kleren uit te trekken. ‘Je bent een prachtvrouw, Gillian.’ Hij leek het te menen. Daarna verstrengelden onze lichamen zich en werden één, scheidden zich weer, en werden weer één. We liefkoosden elkaar en voelden ons volkomen op ons gemak. We waren vrienden geworden, we vonden elkaar aardig. Voor het eerst van mijn leven had ik niet het gevoel dat ik ‘ik hou van je’ moest zeggen om iets te rechtvaardigen wat ‘nette meisjes’ eigenlijk niet deden. We lagen lachend in elkaars armen en ik had het gevoel dat alles in orde zou komen.

Met Gordon was het fijner dan het ooit met Chris was geweest, wat ik vreemd vond, want ik hield niet van Gordon. Maar mijn boosheid op Chris verdween. Ik vrijde niet met Gordon omdat ik me vanwege Marilyn op Chris wilde wreken, maar omdat ik het wilde en omdat ik Gordon aardig vond. Meer niet.

Toen ik in Gordons armen lag en hij met een vinger cijfers acht om mijn borsten tekende, dacht ik aan het gedichtje op het schutblad van Hilary’s boek: ‘... maar wie het in het voorbijgaan kust, zal het zonlicht der eeuwigheid vinden.’

23

Oktober was in alle opzichten een goede maand, een warme maand, vol mensen en met van alles te doen. Samantha vond het fijn op school en ook al was ik niet van New York gaan houden, ik was er meer op gesteld geraakt dan ik had verwacht. New York deed zijn best voor me. Een bepaalde, korte tijd in het najaar is het er zo mooi dat je de rest van het jaar voor lief neemt. Als je in die tijd weggaat, denk je altijd terug aan een New York in gouden tinten, maar als je blijft, maak je eerst de vuile, natte sneeuwtroep van de winter mee en daarna de hete stank van de zomer. En dan wordt het er in de herfst weer prachtig rood en goud en bruin, en helder, winderig en fris. Dan lijken de straten schoner, lopen de mensen energieker en ruikt het naar gepofte kastanjes. En in de weekends zie je jonge mensen die er blijkbaar wonen, want de zomer is voorbij en het is te vroeg om te skiën. Ik houd het meest van de herfst en ik houd het meest van New York in de herfst, vooral van die magische laatste drie of vier weken.

Alsof de stad het zo voor me had geregeld keerde, in mijn laatste jaar in New York, de magie terug en waren die weken frisser en energieker en mooier dan ooit. Voor mij is New York een soort feeks: ik kan haar niet aan, ik heb geen bewondering voor haar manier van leven, maar ik moet toegeven dat ze stijlvol is in alles wat ze doet. Vooral in oktober.

Gordon en ik zagen elkaar twee- of driemaal per week. Eén keer per week gingen we chic uit, soms spraken we na kantoortijd ergens af of aten we bij hem of bij mij thuis. Halverwege de maand legden we ons geld en onze adresboekjes bij elkaar en gaven een feestje. Het was enig, druk en vol amusante types, zoals alle feestjes in New York.

Gordon had een drukke baan en ik had ook genoeg te doen, dus we spraken elkaar niet dagelijks.

We legden nooit vanzelfsprekend beslag op elkaars tijd, maar alles kwam goed uit, net als het weer. Zo ging het leven verder.

Met Halloween haalde Samantha tot haar blijdschap een grote buit op door in ons eigen gebouw en dat van Gordon langs de deuren te gaan. Hij had haar meegenomen om te zien hoe goedgeefs zijn buren waren, wat ze enig vond. Inmiddels waren ze dikke vrienden. We besloten Thanksgiving bij mij te vieren en ik wilde net mijn kantoor verlaten om de bestelde kalkoen op te halen toen de telefoon ging. Het was Julie Weintraub.

‘Hallo Gillian. Ik heb net met mijn arts gesproken en het ziet ernaar uit dat je je baan nog een maand kunt houden. Pech voor mij, maar ik geniet ook wel van mijn rust, hoor. En er lopen hier leuke dokters rond, dus wie taalt er dan nog naar John Templeton?’ Ze probeerde grappig te zijn, maar ze klonk teleurgesteld. Op je rug liggen met allerlei pennen in en katrollen aan je lijf is ook vast geen pretje, ondanks leuke dokters. Als ik had moeten kiezen, had ik zelfs liever voor Eloise Franck gekozen. Arme Julie.

‘Heb je het John al verteld, Julie?’

‘Ja, zonet. Hij zal jullie het goede nieuws zo wel komen brengen.’

‘Hoor eens, iedereen wil graag dat je zo gauw mogelijk terugkomt. Steeds als ze mij zien, vragen ze: “Wanneer komt Julie terug?” ’ Dat was niet helemaal waar, maar ik hoopte dat het zou helpen.

‘Onzin, maar lief van je dat je me probeert op te beuren. Ik heb trouwens de verkoopcijfers van het laatste nummer gezien en die zien er goed uit. Misschien kan ik mijn baan zelfs wel vergeten...’ Ik wist dat ze zich daar zorgen om moest maken.

‘Net zulke onzin, dame. Ik ben hier alleen maar een invalster. Als je dat liever hebt, trek ik mijn jas alvast aan, hoor.’ Ze lachte iets zorgelozer. ‘Maar wat heeft de dokter nu precies gezegd? Geneest het al wel?’

‘Dat weet ik niet, dat kan niemand me vertellen. Ik weet alleen dat ze iets opnieuw willen zetten, wat weer een operatie betekent, niet bepaald een leuk vooruitzicht. Vandaar die extra vier weken, heel vervelend.’ Ze klonk somber.

‘Hou je dan maar taai. Je kunt het beter nu goed laten genezen dan over een halfjaar terug te moeten komen. Je mag geen risico nemen, en je denkt toch niet dat ik me hier om het halfjaar voor je kom uitsloven?’ Ik hoorde haar grinniken. ‘Ik kom dit weekend even bij je langs en dan vertel ik je alle nieuwtjes. O ja, herinner je je dat tweezitsbankje in John’s kantoor?’

‘Ja.’

‘Ze zeggen dat Lucius Barclay daar gistermiddag Eloise heeft geneukt.’ Lucius was onze homoseksuele redacteur van de schoonheidsrubriek. Zelfs feministen konden niet tegen een man in die functie protesteren, want aan Lucius was geen vleugje mannelijkheid te bespeuren.

Maar het grapje werkte, want Julie moest erom schateren.

‘O, doe dat alsjeblieft niet... het doet pijn!’ Ze grinnikte nog wat na en zei: ‘Maar je hebt het mis. Ik heb dat verhaal vanmorgen al gehoord en Eloise heeft Lucius gepakt.’ We lachten allebei.

‘Nu moet ik weg, Julie, maar ik zie je dit weekend. Kan ik iets voor je meebrengen?’

‘Ja, seks.’

‘En al die dokters dan? Reserveer er maar een voor mij! We missen je, Julie. Ik snak ernaar je je baan terug te geven, want dan kan ik in de WAO.’

‘Schei uit, joh, daar kom je niet eens voor in aanmerking. Daar moet je zes maanden voor gewerkt hebben en dan ontslagen zijn, en je denkt toch niet dat ik hier zes maanden blijf? Dus zorg goed voor mijn baan en tot ziens. En bedankt, Gillian.’

‘Doe niet zo mal, ik moet jou juist bedanken. Laten we nu maar ophouden, voordat we sentimenteel worden of ik word ontslagen. Tot gauw.’ Arme Julie, het klonk niet positief en ik vroeg me af hoe het er precies met haar voorstond. De telefoon ging weer en iemand zei: ‘Meneer Templeton wil u over vijf minuten spreken, mevrouw Forrester.’

Toen ik een halfuur later uit John’s kantoor kwam, had ik geen enkele reden meer om te lachen.

John had inderdaad met Julie gesproken, maar ook met haar arts. De breuk herstelde niet en haar hemoglobinegehalte was laag. Ze vermoedden slecht nieuws en moesten opereren om te zien hoe slecht het was. Ze vermoedden zelfs botkanker, en Julie wist nog van niets. Toen John zweeg, voelde ik me akelig en een beetje duizelig. Hij zei dat ik het tegen niemand mocht zeggen. Goddank was hij zo tactvol niet te opperen dat mijn baan permanent zou worden, want dan zou ik zijn gaan kotsen of janken.

Daarna liep ik terug naar mijn kantoor, deed de deur dicht, leunde ertegenaan en begon te huilen. Wat moest ik op Thanksgiving in vredesnaam tegen Julie zeggen? Het leek wel of een vergezocht soap opera-drama werkelijkheid was geworden.

De volgende dag aten Sam, Gordon en ik ons Thanksgiving-diner. Het was oergezellig, en ik deed mijn best om niet aan Julie te denken.

Inmiddels was ik vijf maanden zwanger en had ik Chris al tweeëneenhalve maand niet gezien. Ik miste hem nog steeds, maar ik had een nieuw leven opgebouwd. Ik vond mijn werk leuk, had een fijne relatie met Gordon en alles ging naar wens. De baby was meer van mij dan van Chris, en op straat kwam ik niet meer zo veel mannen tegen die op Chris leken. Misschien leken ze iets meer op Gordon, en vooral op zichzelf.

Dus nadat Gordon op Thanksgiving kort na middernacht weg was gegaan en ik om twee uur de telefoon hoorde rinkelen, viel ik bijna flauw toen ik de stem van Chris hoorde.

‘Ik sta hier op het vliegveld, Gill. Ik ga voor een maand naar New York om een film te maken. Ik kom over zes uur aan, met American Airlines. Kom me halen.’

24

Het vliegtuig stond vlak voor het raam stil en even later kwamen de verkreukt uitziende passagiers naar buiten. Het waren voornamelijk mannen, met pakken aan hangers in plastic zakken en diplomatenkoffertjes. Onder de weinige vrouwen was er één met twee kleine kinderen. Nog meer mensen, maar geen Chris. Waar was Chris? Had hij de vlucht gemist? Had ik de naam van de vliegmaatschappij verkeerd verstaan? Zat hij misschien in het volgende vliegtuig? En toen zag ik hem - hij glimlachte en zag er knapper uit dan ik me herinnerde. Als hij stil had gestaan, had ik me in zijn armen geworpen, maar hij kwam naar me toe en liep meteen door.

‘Hoi Gillie, hoe gaat het?’ Hoe gaat het, na bijna drie maanden? De ellendeling!

‘Goed.’

‘Krijg ik geen kus?’ Op weg naar de bagageband hield hij me zijn wang voor.

‘Wacht maar tot we thuis zijn.’

‘O, houd de jongedame zich op een afstand?’ vroeg hij geamuseerd.

Alles amuseerde hem, vooral ik. Ik voelde me belachelijk, met mijn bontmuts op en zocht naar een onderwerp van gesprek.

Hij wachtte geconcentreerd op zijn bagage. Het vliegtuig had bijna vol gezeten. Ik keek naar hem en vroeg me af waarom ik toch zo op deze man gesteld bleef. Waarom had ik nog steeds dezelfde gevoelens voor hem, waarom was ik nog steeds bereid mijn leven voor hem stil te zetten, hoe kon ik, als ik naar hem keek, nog steeds in een droomprins geloven? Maar dat deed ik wel.

Ik fronste mijn wenkbrauwen. Hij leek langer en breder dan in mijn herinnering, en hij zag er bruin en gezond uit. Heel anders dan de bleke stadsmensen in New York.

Toen hij al zijn tassen had gevonden, gingen we naar buiten en wachtten op een taxi. De rit naar het centrum was een beetje oncomfortabel omdat we opeens geen telefoon meer in onze handen hadden. Ik was eraan gewend geraakt alleen zijn stem te horen en was de ogen van deze grote, zonverbrande man ontwend. Hij vond mijn muts mooi en hij zei dat ik er niet zwanger uitzag. ‘Heb je het toch laten weghalen?’

‘Het komt door de jas, Chris. Ik kan het nog aardig goed onder mijn kleren verbergen.’

‘Ja, ja, ik wil wedden dat je niet eens zwanger bent.’ Ik wist dat hij dit niet meende, maar het was echt een opmerking voor hem en ik werd er meteen kwaad om. Maar ik hield me in.

Toen we thuiskwamen, zette hij zijn bagage in de hal en liep naar de keuken, waar we Samantha haar onderwijzeres hoorden bejubelen.

‘Oom Crits!’ Geschreeuw, gegil, omhelzingen, gestoei en nog meer gegil. Het deed me goed hen weer samen te zien en de twee mensen van wie ik het meeste hield elkaar zo blij te zien begroeten. Ik lachte mee en moest denken aan onze tijd samen in Californië, met al die zonneschijn en liefde op het strand.

‘Ik zal je mijn kamer laten zien, oom Crits. Jij mag niet mee, mammie.’

‘Oké, dan maak ik het ontbijt klaar.’ Hand in hand liepen ze de gang in, terwijl Samantha hem over haar school vertelde en hij haar vroeg of ze lief was geweest en nog steeds honing op haar cornflakes deed, zoals hij haar had geleerd.

Arme Sam, ze had Chris net zo nodig als ik. Hij was als een vader voor haar geweest en ons leven met hem in Californië was bijna een normaal gezinsleven geweest. ‘Het ontbijt staat klaar!’

‘Oké!’ klonk er gedempt door de gang. En daar kwam Chris, met een springtouw om zijn hoofd geknoopt, terwijl Samantha achter hem aan huppelde en ‘vort, paard, vort’ riep.

‘Aan mijn ontbijttafel zitten geen paarden, meneer Matthews.’

‘Sinds wanneer niet? Dan moet er hier in de afgelopen twee maanden heel wat veranderd zijn.’ We lachten allemaal en begonnen aan de eieren, wafels, toast en bacon. Toen we daar zo vrolijk zaten te eten en te praten besefte ik hoe erg ik Chris had gemist. Nog veel erger dan ik had gedacht.

Mijn hulp hielp het ontbijt afruimen en nam Sam daarna mee naar het park.

‘Ik wil niet naar het park, ik wil bij oom Crits blijven!’ zei ze huilerig.

‘Hoor eens, maatje, je moeder en ik moeten praten, dus ga jij nou maar naar het park en breng wat hooi voor de paarden mee. Als je terugkomt, ben ik er nog steeds, dus ga nou maar.’

Ze gehoorzaamde aarzelend, en wuifde achterom: ‘Dag oom Crits, tot straks. Dag mammie.’

‘Dag lieverd.’

‘Je verwent haar nog steeds stierlijk, Gillian. Daar is niets aan veranderd.’

‘Ze heeft veel liefde nodig.’

‘Ze krijgt veel liefde, maar ze eist veel aandacht. Haar verwennen maakt dat niet goed. Als je die verdomde alimentatie niet kreeg, zou dat meisje haar niet mee naar het park nemen en zou dat voor jullie allebei een stuk beter zijn.’

‘Ik moet toch werken, verdomme!’

‘Dat heeft er niets mee te maken. Ik ga een bad nemen. Waar is de slaapkamer?’

‘Kom maar mee.’ Geërgerd liep ik de gang in. Wat wist hij van kinderen?

‘Laat het bad vast voor me vollopen, Gill, dan haal ik mijn bagage.’

Ik draaide de kranen wijd open en voelde me een beetje kribbig bij al zijn bevelen. Ja, meneer Chris, zeker, meneer Chris, uw bad loopt vol, meneer... Laat zelf je bad vollopen!

Hij kwam naakt de badkamer in en ik zag dat de witte plek van zijn zwembroek nog niet helemaal verdwenen was.

‘Je gluurt.’

‘Doe niet zo mal.’

‘Vooruit, trek je kleren uit en stap ook in bad.’

‘Ik ben vanmorgen al in bad geweest. Ik zal wel voor je uitpakken.’

‘Nee, ik pak zelf wel uit. Kleed je uit en kom in bad. Ik wil die buik van je weleens zien.’

‘Ik wil niet in bad, Chris.’

‘Je komt in bad. Schiet op, meid.’ Hij lag languit in het water en keek me aan met die blik... ‘Je mag nu ook je muts wel afzetten. Ik vind hem erg mooi, maar nu kan hij wel af.’

‘Dank je. Nou ja, vooruit dan maar.’ Ik trok mijn kleren uit en voelde me verlegen onder zijn blik.

Toen ik naakt naast het bad stond, stak hij een hand uit om me te helpen instappen. ‘Jep, je bent zwanger.’

‘Hoe weet je dat?’

‘Wil je mijn rug even wassen?’

‘Ja hoor.’ Met mijn gardeniazeep zeepte ik zijn rug in en glimlachte tegen de moedervlekken en sproeten. Ik had een tekening van elk vlekje op zijn lichaam kunnen maken. Ik kende hem vanbinnen en vanbuiten, en opeens voelde ik me weer gelukkig... Als iemand me aan het begin van die week had gezegd dat ik op de dag na Thanksgiving de rug van Chris Matthews zou wassen, zou ik hem uitgelachen hebben. En nu zaten we daar. Ik grijnsde van oor tot oor.

‘Waarom lach je zo, dikkerdje?’

‘Hoezo, dikkerdje?’

‘Ik bedoel dikkerdje. Waarom lach je?’

‘Zomaar. Om ons. Om jou. Omdat het zo zalig is dat je er weer bent, Chris. Telefoneren is niet hetzelfde, ik weet nooit wat ik moet zeggen. Ik vergeet hoe de dingen eruitzien en je kunt niets door de lijn sturen. Ik heb je vreselijk gemist.’

‘Ja, dat weet ik.’ Opeens was Marilyn er ook bij, dat zag ik aan zijn gezicht. Ze blies belletjes in ons badwater, alsof ze een wind liet.

‘Was me nu van voren.’

‘Doe dat zelf maar, Chris.’

‘Nee, ik wil dat jij het doet. Was me van voren. En wil je me maandag een plezier doen? Koop alsjeblieft behoorlijke zeep. Dit orchideeënspul is vreselijk.’

‘Het is gardeniazeep, geen orchidee. Van Magnin’s.’

‘Gooi weg en haal maar iets in de supermarkt.’

‘Plebejer.’

‘Misschien ben ik wel een plebejer, maar ik ben geen flikker en ik wil niet naar een verdomde gardenia ruiken. Was me nu van voren.’

Dus ik waste hem van voren en leunde naar voren om hem te kussen. Toen glimlachte hij weer.

‘Kom hier, dikkerdje. Kom eens gauw hier.’

En toen zeepten we elkaar, net als in zo’n Franse film, overal in en probeerden met elkaar te vrijen, glijdend en klotsend en hysterisch lachend, als spelende kinderen.

‘Kom.’ Chris trok me uit bad en we gingen op de badkamervloer liggen om elkaar te liefkozen.

Na afloop bleven we liggen en grinnikten tegen elkaar. ‘Chris?’

‘Ja, baby?’

‘Ik hou van je.’

‘Dat weet ik. Ik hou ook van jou.’ Hij gaf me een kneepje en ging staan. ‘Ik ga even onder de douche om de zeep van me af te spoelen. Wil jij een glas melk voor me halen?’

‘Natuurlijk.’ Het leven was weer zoals het hoorde te zijn. Chris stond onder de douche luidkeels te zingen en ik stond naakt en met opgedroogde zeep op mijn zwangere buik in de keuken een glas melk voor hem in te schenken. Plotseling dacht ik aan Gordon. Dit was heel iets anders dan mijn relatie met Gordon. Gordon was mijn oude kant, Chris was mijn jonge kant. Dit was mijn kant met de dromen, die ik niet kon opgeven. Ik zette het glas melk op de wastafel en liep vanuit de bestoomde badkamer naar de slaapkamer toen de telefoon ging.

‘Gillian? Zullen we samen lunchen?’ Het was Gordon. O jee, wat moest ik zeggen? Gelukkig stond Chris onder de douche en kon hij me niet horen.

‘Ik kan niet, er is iets tussen gekomen en ik zit er het hele weekend aan vast.’

‘Is er iets mis?’

‘Nee, maar ik kan het je nu niet uitleggen. Zullen we maandag lunchen?’

‘Is er echt niets mis?’

‘Echt niet. Maak je maar geen zorgen. Het spijt me echt, Gordon.’

‘Geeft niet, ik moet toch ook nog werken. Tot maandag dan. Maar ik bel je voor die tijd nog wel. Tot dan.’

‘Wie was dat?’ vroeg Chris tussen slokken melk door. Ik had niet gehoord dat de douche opgehouden was. ‘Een vriend van kantoor.’

‘Aha, heeft het dikkerdje een minnaar?’

‘Nee, en noem me niet dikkerdje.’

‘Oké.’ Hij wierp me een kushand toe.

Het viel me op dat hij zich al volkomen thuis voelde. Zo was Chris. Ik liep naar de badkamer om me ook af te spoelen en dacht na over mijn antwoorden aan Gordon en Chris. Nee, Gordon was niet mijn minnaar. Nee, er was niets mis. Behalve dat ik tegen allebei gelogen had en dat vond ik niet leuk. De logeerpartij van Chris kon nog wat worden!

Toen ik weer naar de slaapkamer liep, gaf Chris me een tik op mijn billen. ‘Trek iets gemakkelijks aan, Gill. Ik wil een wandeling maken.’

‘Goed, schat.’ De voordeur dreunde dicht en Samantha riep: ‘Oom Crits! Oom Crits! Hoi, mammie. Weet je wie ik op weg naar huis tegenkwam? Gorrrdon.’ Ze rolde met de ‘r’ alsof het knikkers waren. ‘Ik heb hem verteld dat oom Crits er is en hij zei wat leuk. Ik moest de groeten doen.’

O, verdomme. Vrolijke Thanksgiving. Ik voelde me opeens sterk verwant aan de kalkoen.

25

Aarzelend stond ik voor de deur van Gordons kantoor. Wat moest ik hem in vredesnaam vertellen?

‘Kan ik u ergens mee van dienst zijn, mevrouw Forrester?’ Zijn secretaresse keek me onderzoekend aan en ik had geen keus meer, ik moest naar binnen. Ik klopte met mijn linkerhand, draaide met mijn rechterhand de deurknop om en bleef met één voet over de drempel staan. Hij zat te vergaderen. Hij keek me aan met een blik die me tot op het bot verkilde.

‘Wat is er, Gillian?’ Zijn ogen stonden koud en hard in een strak gezicht.

‘Neem me niet kwalijk, ik wist niet dat je bezig was. Ik kom straks wel terug.’

‘Ik laat je wel weten wanneer ik tijd heb.’ Hij wendde zijn blik af en ik wist dat ik kon gaan. Ik trok de deur zacht achter me dicht, ging terug naar mijn eigen kantoor en vroeg me af hoe dit zou aflopen.

Verstrooid kocht ik bij de koffiewagen een kop koffie en een koek, en ging ermee aan mijn bureau zitten. Het zou hoe dan ook geen prettig gesprek worden en dat kon ik hem niet kwalijk nemen. Ik wist hoe ik me in zijn plaats zou voelen. Ellendig. En woedend.

Hij belde bijna een uur later, toen ik mijn gedachten nog steeds niet bij mijn werk kon houden.

‘Kom over tien minuten beneden, Gillian.’

‘Gordon, ik...’

‘Ik wil er nu niet over praten. Kom naar beneden.’

‘Oké.’ Maar hij had al neergelegd. Ik sloot mijn ogen, probeerde mijn gedachten te ordenen en stond op. Het zou ironisch geweest zijn als we elkaar in de lift al waren tegengekomen, maar dat gebeurde niet. Hij stond buiten op me te wachten en toen ik voor hem stond, begon hij zo snel naar het centrum te lopen dat ik hem nauwelijks bij kon houden.

‘Waarom heb je me niet verteld dat hij zou komen? Dacht je dat ik dat niet zou kunnen verdragen?’

‘Natuurlijk niet. Ik wist niet dat hij zou komen. Hij belde toen je net weg was en kwam al een paar uur later aan.’

‘Welk recht denkt hij te hebben?’ Moeilijke vraag. Terwijl we over straat renden en bij het oversteken ons leven op het spel zetten, zag ik dat hij inderdaad woedend was.

‘Het gaat niet om recht, Gordon. Hij komt hier filmen en weet niet wat de situatie is.’

‘Wat is de situatie dan? Ik weet het eigenlijk ook niet. Is hij je vriend of ben ik dat?’

‘Hij is de vader van mijn kind. Ik heb met hem samengewoond en we zijn onder moeilijke omstandigheden uit elkaar gegaan.’

‘Wat vreselijk tragisch. Met die moeilijke omstandigheden bedoel je, als ik het goed heb begrepen, dat hij je weg heeft gestuurd. Ben je dat vergeten? Of doet dat er niet toe? Blijkbaar hoeft hij alleen maar het vliegtuig te nemen en weer voor je te staan om alles weer goed te maken. Ik neem aan dat hij bij jou logeert.’ Ik stamelde een ‘ja’ en Gordon pakte mijn arm en draaide me naar zich toe. ‘Wat zeg je?’

‘Ja, en wat geeft dat nou?’

‘Een heleboel. Ik wil die rotzak niet bij je in de buurt hebben, Gillian. Geen seconde!’ Mensen begonnen naar ons te kijken, en hij hield me zo stevig vast dat ik tranen in mijn ogen kreeg.

‘Ik moet dit zelf regelen, Gordon. Begrijp dat alsjeblieft.’

‘Word in vredesnaam eens een keer volwassen en wees eerlijk tegen jezelf. Er ís niets te regelen. Die man wil je niet. Dringt dat dan nog steeds niet tot je door?’

‘Misschien wil hij me wél.’ Ik schrok van wat ik eruit had geflapt.

‘O, zit het zo. Nu begrijp ik het tenminste. Ik ben een aardige vervanger als hij niet in de buurt is.’ Hij liet me los en even dacht ik dat hij me een klap in mijn gezicht zou geven, maar hij liet zijn arm zakken. ‘Zal ik jou dan eens iets vertellen? Wil je weten waarom de mannen in je leven je altijd zo slecht behandelen? Omdat je dat zelf wilt. Je zou niet weten wat je met ze aan moest als ze dat niet deden. Je vindt het geweldig. Ik ben de eerste man die je ooit fatsoenlijk heeft behandeld en moet je zien hoe jij mij behandelt. Kijk maar eens heel goed naar me, want dit is de laatste keer dat je me ziet.’ Hij keek me fel aan en ik besefte geschrokken wat hij bedoelde.

‘Ik weet niet wat ik nu moet zeggen, Gordon. Ik wil niet oneerlijk tegen je zijn. Ik heb van hem gehouden, maar jij betekent ook heel veel voor me. Ik houd ook van jou, en ik heb je nodig.’

‘Je wilt me alleen maar gebruiken en dat sta ik niet toe. Daar is het te laat voor, en ik ben te oud voor dat soort flauwekul. Ik ben niet zo ver gekomen om spelletjes te spelen met een hippie-filmer en zijn verknipte vriendin. Want dat ben je, verknipt!’ Nu pakte hij mijn beide armen vast en schudde me hardhandig heen en weer. Tot mijn ontzetting zag ik van de overkant van de straat een agent naar ons toe komen.

‘Kunnen we niet ergens naartoe gaan en daar verder praten, Gordon? We moeten...’

‘We zijn uitgepraat.’ Hij duwde me van zich af. ‘Je kunt naar de hel lopen.’ Hij liep weg en verdween de hoek om toen de agent voor me stond.

‘Kan ik iets voor u doen, mevrouw?’

‘Nee, agent, dat hoeft niet. Dank u wel.’

‘Die man was een beetje opgewonden, dus ik dacht ik ga maar eens kijken.’

‘Het was een misverstand.’ Ik liep trillend terug naar kantoor. Het was een afschuwelijk gesprek geweest en nu had ik Gordon verloren, het was voorbij. En waarvoor? Over een paar weken zou Chris weer weggaan en misschien zou ik hem nooit meer zien. Waar was ik in ’s hemelsnaam mee bezig?

Ik zag er vreselijk tegenop weer het kantoor in te gaan en ik wilde niet meer aan het werk. Ik wilde alleen maar naar huis, me verstoppen. Maar ik wilde Chris niet zien, dus ik kon beter naar kantoor gaan.

De dag kroop voorbij en ik voelde me diep ongelukkig. Plotseling kon ik er niet meer tegen. Ik legde mijn hoofd op mijn armen en begon te huilen. De telefoon rinkelde, maar ik nam niet op. Het kon me niet schelen wie het was, ze moesten maar wachten tot ik uitgehuild was. Ik vervloekte Chris Matthews, die mijn leven steeds weer overhoop haalde.

‘Gillian?’ Ik hoorde een stem, maar voordat ik kon opkijken om te zien wie het was, had hij zijn armen al om me heen geslagen. ‘Lieverd, het spijt me.’ Hij trok me voorzichtig overeind en ik huilde in zijn armen.

‘O Gordon, ik... ik...’ Ik wist niet wat ik moest zeggen.

‘Sssj...’

‘Ik zal zeggen dat hij weg moet gaan. Ik zal hem zeggen dat...’

‘Stil nou maar. Je hoeft hem niets te zeggen. We wachten gewoon tot hij weggaat en hoe jij je dan voelt.’ Ik keek hem stomverbaasd aan.

‘Maar dat kan toch niet!’

‘Natuurlijk kan dat. Je hebt gelijk, je moet zelf afstand van hem kunnen doen. Dus als je ertegen kunt dat ik me zo af en toe een beetje somber voel, laten we dan maar zien hoe het afloopt. Wat vind je daarvan?’ Hij kuste me teder op mijn ogen en mijn tranen begonnen weer te stromen. Hij was zo ongelooflijk lief voor me, altijd.

‘Ik vind het geweldig. Als je het zeker weet.’

‘Ik weet het zeker.’

Hij omhelsde me innig en een halfuur later bracht hij me naar huis.

Toen ik de sleutel in het slot stak, zag ik op tegen de ontmoeting met Chris.

Chris en Samantha waren binnen aan het stoeien en haar speelgoed lag door de hele kamer.

‘Hallo Sam, hallo Chris. Hoe is het gegaan?’

‘Oké, maar het is wel een raar stel mensen. Typische New Yorkers. Ze weten nog steeds niet precies wat ze nou willen filmen. Wat een gezeik!’

‘Wil je in het bijzijn van kinderen alsjeblieft op je woorden letten?’

‘Ja mevrouw. Hoe was jouw dag?’

‘Oké, niets bijzonders. Maar ik zal het de komende weken erg druk hebben en het zal soms vrij laat worden.’ Ik wilde tijd hebben voor Gordon.

‘Dat geeft niet. Als ik eenmaal begonnen ben, zal ik ’s avonds ook niet voor een uur of elf, twaalf, thuis zijn.’

‘Prima.’

‘Misschien vind jij dat prima, maar het is niet mijn idee van een leuke tijd. Maar ja, er moet brood op de plank komen en ze betalen goed.’ Hij bood niet aan óns brood op de plank te betalen.

‘Dat is waar ook, Chris, je hebt dat koffertje nog niet uitgepakt. Zal ik het voor je doen?’ Het stond in de weg.

‘Oké, gooi het maar gewoon leeg in een la.’ Alsof ik speciaal voor hem lege laden had. Het was verbijsterend, maar al na drie dagen had ik het gevoel dat ik bij hém logeerde.

Ik ging naar mijn slaapkamer met de zeep die ik bij de drogist had gekocht, legde een uitgepakt stuk bij het bad en zei mijn gardeniazeep van Magnin’s vaarwel. Toen bukte ik me om Chris’ koffertje te openen, wat pas na enig gefriemel lukte. Er zaten truien, extra ondergoed en skikleren in, en gele papiertjes met ‘ik hou van je, m.’, ‘wie kus je nu? m.’, ‘meer dan gisteren, minder dan morgen, m.’ en ‘kom gauw terug, m.’ erop. Ik legde ze op zijn nachtkastje. Daar was ze weer, Marilyn, in mijn slaapkamer. Ze was in mijn bad, in mijn keuken, ze liet ons niet met rust. Chris kwam binnen en vroeg: ‘Wat zijn dat?’

‘Kijk zelf maar. Boodschappen van je vriendin.’ Het leek wel of hij dat koffertje voor mij had laten staan opdat ik ze zou vinden.

‘Hé, je denkt toch niet...’

‘Nee, dat denk ik niet. Maar ik vind dit niet leuk. Het zijn er een stuk of tien, ik heb de helft gelezen. Sorry.’ Hij zei niets meer, maar las de briefjes zelf, verscheurde ze en spoelde ze door de wc weg. Hij had ze verdomme wel eerst allemaal gelezen.

De tijd die ik die eerste week met Chris doorbracht, was heel vreemd. Of we hadden het rechtstreeks over Marilyn, of we deden ons best om het onderwerp te vermijden. Hoe dan ook moesten we voortdurend aan haar denken, ik tenminste wel. Maar ik besefte dat ik veranderd was, dat ik iets zelfstandiger was geworden. Ik had het beeld van Chris in mijn leven niet los kunnen laten, maar opeens kon ik het idee van een toekomst met hem wel loslaten. Ik vond het moeilijker met hem samen te leven dan het in mijn herinnering was geweest. Ik bezag hem anders, niet meer door een roze bril. Ik besefte dat Gordon me had laten zien dat het ook anders kon. Gordon was prettig gezelschap, hij was zorgzaam en probeerde problemen op te lossen in plaats van ze te veroorzaken. Maar ondanks alles bleef ik stralen en grinniken en van Chris houden. Als een dwaas sloofde ik me voor hem uit en vond het heerlijk dat ik hem weer kon aanraken. Ondanks wat ik voelde voor Gordon. Chris was Chris.

Op donderdag werd Julie weer geopereerd. De artsen zeiden alleen maar dat haar toestand bevredigend was. Ze lag op de intensive care afdeling en mocht geen bezoek ontvangen. Ik had niet veel ervaring met ziekenhuizen, maar ik begreep wel dat ‘bevredigend’ niet veel betekende en het feit dat ze op intensive care lag wel.

Je lag er niet met een gebroken teen, je lag er als er kans bestond dat je er nooit meer uit kwam. Het was geen plek waar je van je verblijf kon genieten, als je al wist dat je er lag. Het was een heel speciale afdeling voor heel zieke patiënten, waar monitoren de mensen die er werkten vertelden wat je lichaam deed en wat de kansen waren dat het daarmee door zou gaan. Maar dat soort dingen zeiden ze alleen tegen elkaar, en wij kregen te horen dat Julie’s toestand ‘bevredigend’ was.

Op vrijdag moest ik naar John Templetons kantoor komen, samen met Jean, Gordon, Eloise Franck en drie mensen die me bekend voorkwamen, maar die ik niet kende. Toen we allemaal zaten en John over Julie begon te praten, besefte ik dat wij het groepje waren dat de waarheid mocht weten.

‘Zoals jullie weten is Julie gisteren geopereerd. Ze hebben botweefsel onderzocht en het blijkt dat ze’ - hij wachtte even om het nog dramatischer te laten klinken, echt iets voor hem - ‘botkanker heeft. De prognose is onzeker. Het kan zijn dat ze nog een of twee jaar te leven heeft, maar het kan ook met een paar weken afgelopen zijn. Het hangt ervan af hoe ze straks reageert. Ze is heel zwak, en we zullen regelmatig op de hoogte worden gehouden. Ze mag geen bezoek ontvangen, maar zodra ik iets weet, zal ik het jullie vertellen. Intussen kunnen we alleen maar voor haar bidden, en ik wil jullie nogmaals vragen er met niemand anders over te praten. Dat komt later wel. Als ze de komende weken wat opknapt, zal ze het leuk vinden zo veel mogelijk mensen te zien. Maar tot het zo ver is, heeft het volgens mij geen zin dat iedereen het er steeds maar over heeft. Bedankt voor jullie komst. Het spijt me dat ik zulk slecht nieuws heb; ik vind het net zo erg als jullie.’

‘Ook bedankt, John,’ mompelden we, en we schoven met onze stoelen en staken sigaretten op. Zwijgend en met sombere gezichten verlieten we John’s kantoor. Gordon liep met mij mee en deed de deur van mijn kantoor achter zich dicht. Hij nam me in zijn armen en zo stonden we een poosje heen en weer te wiegen, huilend. Gordon Harte, de man die al van alles had meegemaakt, die Juanita had verloren en het niet erg had gevonden dat ze prostituee was geweest, huilde om Julie Weintraub. Maar in elkaars armen huilden we ook om elkaar.

26

Wonderbaarlijk genoeg leed mijn relatie met Gordon nauwelijks onder Chris’ aanwezigheid. Dankzij Gordon. Hij deed verschrikkelijk zijn best om onze relatie stabiel te houden. Er waren geen pieken en dalen, en ook al zagen we elkaar minder dan voorheen, hij zette me niet onder druk. Natuurlijk vrijden we ook minder vaak dan voorheen.

In tegenstelling tot mijn leven met Gordon was dat met Chris zoals altijd veranderlijk tot zeer stormachtig. We hadden mooie momenten, maar die werden altijd weer gevolgd door boosheid, tranen en van mijn kant verbittering vanwege Marilyn. We praatten steeds vaker over onze problemen en het was duidelijk dat er iets moest gebeuren, wat dan ook. We konden de dingen niet langer op hun beloop laten, ook al wilde Chris dat wel. Maar ik niet.

Julie bleef na de operatie twee weken in coma en knapte tot ieders verbazing toen ineens enorm op. Ze was bleek en mager geworden, maar ze klonk opgewekt. Ze had haar gevoel voor humor en haar belangstelling voor het wel en wee van het tijdschrift behouden en kwam met goede ideeën voor het volgende nummer. Haar kamer werd een soort gezelligheidsvereniging met bar die de hele dag open was, waar altijd wel een stuk of vijf redacteuren te vinden waren. En eerlijk is eerlijk, Eloise Franck was geweldig. Ze ging elke dag naar Julie toe en beslist niet uit een soort lugubere belangstelling voor het lot van een ten dode opgeschrevene, en ze was altijd zichzelf: streng, opgewekt, praktisch en scherp. Op kantoor en bij andere tijdschriften waar ze mensen kende, organiseerde ze een bloeddonorencomité om de kosten van de voortdurende transfusies voor Julie te drukken. Eloise kwam hard over, maar ik kreeg veel respect voor haar en kwam erachter dat ze wel degelijk een hart van goud had. Ik had me in haar vergist, en ook in anderen. Het is verbazingwekkend wie er als de nood aan de man komt hulp aanbieden. De mensen van wie je het verwacht, laten je soms in de kou staan, en degenen van wie je niets had verwacht, sluiten je liefdevol in hun armen. Een onverwacht geschenk. Eloise werd menselijk en we vormden een soort magische cirkel om Julie heen om haar bij te staan en haar behalve bloed genoeg moed te geven om het vol te houden.

Ik vroeg Chris of hij een keer met me mee wilde naar haar toe, maar dat wilde hij niet.

‘Wat heeft dat nou voor zin, Gill? We hebben er geen van beiden iets aan, want ze kent me niet eens. Bovendien wil ik uit principe niets met ziekenhuizen of begrafenisssen te maken hebben, dus ik zou huichelen als ik naar haar toe ging. Alsof ik naar de kerk zou gaan, waar ik zoals je weet ook niet in geloof.’

‘Het zou menslievendheid zijn, Chris. Of geloof je daar ook niet in?’ En zo hadden we er een onderwerp om ruzie over te maken bij.

Maar niets is ooit helemaal wit of zwart, en de situatie met Chris was dat ook niet. Als alles even ellendig was geweest, als hij zich had gedragen als een schurk uit het Wilde Westen, dan was het eenvoudig geweest. Maar dat deed hij niet. Hij was goed en slecht, liefhebbend en onaardig, mooi en lelijk. Maar hoe slecht hij zich ook gedroeg, ik bleef van hem houden. Toen het einde van onze maand samen in zicht kwam, was ik geen stap verder gekomen. Hij ook niet, maar dat was hij ook niet van plan geweest. Helaas.

De laatste paar dagen waren teder, omdat we niet wisten wanneer we elkaar weer zouden zien. Opnieuw probeerde ik elk moment in mijn geheugen te prenten. Het was een soort zomeravondschemering, wanneer de vuurvliegjes beginnen te dansen. Ik hield nog net zo veel van Chris als in Californië, ik vergat mijn verbittering om Marilyn en aanvaardde het feit dat hij naar haar terugging, want ik kon er niets aan veranderen.

Gordon leek aan te voelen hoe het ervoor stond, want hij stelde de laatste paar dagen voor Chris’ vertrek geen ontmoeting voor. Hij bleef bij me uit de buurt en daar was ik hem dankbaar voor. Ik wilde alleen zijn met Chris. Ik nam een dag vrij en we gingen met Samantha naar het besneeuwde platteland, waar we sneeuwballen gooiden, een wandeling maakten, elkaar kusten, veel lachten en kerstliedjes zongen.

De volgende woensdag was het Kerstmis en ik had gehoopt het met Chris te vieren, maar hij leek terug naar huis te willen. Zijn werk was klaar en hij had geen reden om nog langer te blijven, behalve dat ik het graag wilde. Maar daar hield hij nooit rekening mee; als hij weg wilde, ging hij.

Ik verwachtte dat hij het weekend voor de kerst zou vertrekken, ook al had hij dat niet gezegd, en bereidde me voor op de klap. Ik stelde mijn kerstinkopen uit tot hij weg zou zijn, want ik wilde geen seconde van onze tijd samen verliezen.

Toen ik op vrijdag wakker werd, was Chris al aangekleed. Hij had zijn ‘ik moet je iets vertellen’-blik in zijn ogen, en ik zette me schrap tegen de mededeling dat hij die middag zou gaan.

‘Ik heb besloten wanneer ik weer terug ga.’

‘Oké, vertel het me dan maar gauw.’

‘Jezus, Gill, kijk alsjeblieft niet zo! Je bezorgt me zo’n schuldcomplex dat ik geneigd ben vanmiddag al te gaan, dan hebben we dat tenminste weer gehad.’

‘Sorry. Het komt alleen omdat... nou ja, je weet best wat ik wil.’

‘Natuurlijk, dat laat je me duidelijk genoeg merken. Maar ik wilde je vertellen, zwartkijker, dat ik de dag na Kerstmis pas vertrek, donderdag de zesentwintigste. Wat vind je daarvan? Ik hoop dat ik dan geen plannen in de war stuur.’

‘Welke plannen? Christopher Matthews, ik hou van je! Hoera! Halleluja! Laten we dan vandaag kerstinkopen doen.’

‘Och heden, ik ga toch maar weg. In New York? Weet je wel hoe druk het zal zijn? Dat is vast niet goed voor je.’

‘Hè, wees nou geen spelbreker, we hoeven toch niet lang te blijven? Bovendien wil ik Sam meenemen naar de kerstman.’

‘Waarom moet ze naar de kerstman? Weet je dan niet dat het helemaal niet goed is om kinderen al die onzin wijs te maken?’

‘Toe nou, Chris, doe het dan maar voor ons. Alsjeblieft.’

‘Vooruit dan maar, maar daarna doen we wat ík wil, oké?’

‘Oké. Maar wat zeg je tegen Marilyn, Chris?’

‘Hoezo?’

‘Nou ja, wat moet zij dan met Kerstmis?’

‘Hoor eens, ik ben niet met haar getrouwd. En Marilyn is mijn probleem, Gillian. Ik wil er niet meer met jou over praten en dat meen ik. Van nu af aan is dat onderwerp taboe.’

‘Oké, breng me dan maar een kop koffie. Ik ben over een halfuur aangekleed.’

Voor Chris kocht ik een Patek-Phillippe-horloge - ik was stapelgek, maar ik wist hoe blij hij daarmee zou zijn. Hij was dol op mooie spullen en het was een schitterend horloge. Net als een schilderij van Salvador Dali was het zo plat mogelijk, het had een prachtige, eenvoudige wijzerplaat en een zwart suède band. Voor mijn moeder kocht ik een ochtendjas en voor mijn vader een humidor. Hij had er natuurlijk al een paar, maar ik kon niets anders bedenken. Ik kocht leuke hebbedingetjes voor Hilary en Peg, en voor Julie het meest sexy bedjasje dat ik kon vinden en drie schunnige boeken. Voor Gordon kocht ik een oud, in leer gebonden exemplaar van Don Quichot, en voor Samantha had ik een paar dagen eerder al een schitterend poppenhuis besteld. Ik wist dat Chris het af zou keuren, maar dat zij het fantastisch zou vinden. Ik had besloten om John Templeton een fles whisky te sturen - niet erg origineel, maar daar hield hij van. Weken geleden had ik voor Jean Edwards en de andere vrouwen op kantoor in een tweedehandswinkel rare hoedjes gekocht, om een beetje gek mee te doen.

Op de drieëntwintigste gingen Gordon en ik naar Julie in het ziekenhuis. Ze zag er slecht uit en haar ogen glansden van de koorts. We gaven haar een fles champagne en onze cadeautjes, en het was allemaal zo intens droevig dat ik me soms even moest afwenden om mijn emoties weer de baas te worden.

Daarna gaf ik Gordon zijn cadeau en hij gaf mij een fraaie, met de hand gemaakte leren doos, ‘een magische doos voor je schatten, Gillian, en oude liefdesbrieven’. Er lag een kaart in met een gedicht erop en ‘veel liefs, G.’ Ik was ontroerd. Het was een vreemd geschenk, niet persoonlijk en toch heel persoonlijk, typisch iets voor Gordon. Ik had altijd graag zo’n soort doos willen hebben, om eucalyptusnoten in te bewaren, en gedroogde bloemen, en knopen... Heel gewone dingen, die alleen voor mij iets zouden betekenen. Gordon zou de kerstdagen doorbrengen bij zijn zus in Maryland, wat het voor mij een stuk gemakkelijker maakte.

Op kerstavond bleven Chris en ik thuis. We roosterden popcorn in de open haard en stuurden Samantha om de tien minuten terug naar bed. Met veel gekus versierden we de boom; hij de bovenste en ik de onderste helft, omdat ik niet op een ladder mocht staan. ‘Zal ik je nu je cadeautje geven, dikkerdje?’ vroeg hij ten slotte met twinkelende ogen.

‘Ja. Ik jou ook?’

‘Natuurlijk.’

Ik pakte het doosje van Cartier en begon me zorgen te maken. Misschien had ik toch een heel verkeerde keus gemaakt; alleen al de verpakking leek protserig vergeleken met het in goedkoop papier verpakte doosje dat hij in mijn hand had gelegd.

‘Eerst jij,’ zei ik. Chris knikte en scheurde het papier eraf, terwijl hij waarschijnlijk raadde wat er in het doosje zat. Nog voordat hij het opende, hield hij het even in zijn hand en ik hield mijn adem in en wenste dat ik iets voor zijn stereo of een trui of nieuwe skischoenen voor hem had uitgekozen.

Maar toen hij het doosje ten slotte opende en breed grijnsde en begon te grinniken, voelde ik me net de kerstman. Hij vond het mooi! Hiep hiep hoera! Hij zette het klokje gelijk, deed het om, wreef erover, bekeek het aandachtig en drukte me van blijdschap bijna plat. ‘Nu jij.’

‘Oké.’ Onder het blauwe zilverpapier zat een zilver met rood kartonnen doosje uit een goedkope winkel. Ik haalde het deksel eraf en vond een donkerblauw fluwelen doosje met ‘Tiffany & Co’ erop, waarvan het dekseltje door een veer openklapte. Hierin lag op fluweel een blauwwit glinsterende diamant aan een dunne gouden ketting. Stomverbaasd staarde ik ernaar, met ingehouden adem. Toen begon ik bijna te huilen. ‘Stiekemerd! Wat ben je toch een huichelaar! Ik hou zo veel van je en opeens geef je me dit!’ Ik omhelsde hem, drukte hem tegen me aan en jubelde: ‘Het is prachtig, schat... prachtig!’

‘Hm, misschien moet je hem aan me teruggeven, als een appeltje voor de dorst.’ Dat was echt weer een opmerking voor Chris.

‘Ik peins er niet over. Doe hem eens om, mijn handen trillen te erg.’

Ik liep naar de spiegel en zag de diamant als een soort koplamp onder mijn hals hangen. Jeetje!

We deden het licht uit en bleven nog een tijdje in het donker bij de kerstboom zitten. Toen gingen we naar bed, vrijden met elkaar en gingen daarna hand in hand naast elkaar liggen, al half in slaap.

‘Hé Gill...’

‘Ja schat?’

‘Zullen we voordat de baby wordt geboren trouwen?’

‘Bedoel je jij en ik?’

‘Ja, dat zei ik toch?’

‘Goed, laten we dat doen.’ Ik vroeg niet naar Marilyn, maar ik dacht wel aan haar. Ik geloofde niet dat hij zijn aanzoek meende, maar ik hoopte het wel. Ik sloeg mijn armen om hem heen en zag dat hij het horloge nog steeds om had. Glimlachend betastte ik de diamant om mijn hals voordat ik in slaap viel.

27

De volgende morgen was het Kerstmis. De dag begon chaotisch en met veel gejubel van Samantha. Zoals ik al had verwacht, was zij zielsgelukkig met het poppenhuis en vond Chris het maar niks.

In de namiddag maakten we een wandeling door Central Park. Er lag een dikke laag sneeuw en er was niemand. Blijkbaar zaten alle andere mensen met familie en vrienden thuis, en wij vonden het heerlijk dat we het rijk alleen hadden.

‘Chris?’

‘Hmm?’

‘Meende je wat je gisteravond zei?’

‘Ja, waarom niet? Je leeft maar één keer en het zou sneu zijn als het kind onwettig was.’

‘Wil je het daarom?’

‘Nee, sufferd, waarom denk je dat? Dat zou ik heus niet doen, hoor. Het leek me gewoon een goed idee met je te trouwen voordat die Gordon in zijn rolstoel het doet.’

‘Chris! Zo oud is hij nu ook weer niet, en waarom denk je dat hij met me zou willen trouwen?’

‘Ook al ben ik ruimdenkend, ik ben niet stom en ik kan lezen.’

‘O, het gedicht.’

‘Ja, het gedicht, en een paar andere dingen. En ik had het gevoel... Wanneer denk je dat je weer naar Californië kunt komen? Ik denk dat je me een week of twee moet geven om eh... mijn zaakjes op orde te brengen.’

‘Ja, dat denk ik ook. En ik kan ook niet eerder weg, ik kan ze op kantoor niet zomaar in de steek laten. Hoe denk je het trouwens aan te pakken, Chris? Thuis, bedoel ik.’ Marilyn, bedoelde ik.

‘Laat dat nou maar aan mij over. Jij hoeft je alleen maar te gedragen en naar me toe te komen zodra je hier alles geregeld hebt.’

‘Ik heb wel wat tijd nodig om het appartement opnieuw te verhuren en een oplossing te vinden voor mijn werk en zo.’

‘Dat verdomde werk van jou... Ik heb je harder nodig dan die lui van je tijdschrift.’

‘O ja? Sinds wanneer?’

‘Wat denk je?’ We kusten elkaar en liepen hand in hand naar huis.

Toen ik die avond in bed lag en naar zijn stapel bagage in een hoek van de kamer keek, begon het tot me door te dringen dat hij wegging. Ik begon te huilen, en niet alleen omdat ik hem zou missen.

‘Het is niet zo eenvoudig als je denkt, Chris. Er zijn nogal wat problemen. Zoals Marilyn en de andere Marilyns. Misschien zal er altijd een Marilyn zijn, en dat zou ik niet kunnen verdragen. En we zijn zo verschillend, en ik irriteer je soms mateloos, en... Ach, ik weet het niet, maar ik weet soms ook niet wat er van ons moet worden.’

‘Bedoel je dat je eigenlijk niet met me wilt trouwen? Geef me dan die diamant maar terug.’

‘Doe niet zo mal. Maar ik meen wat ik zeg. Ik zeg niet dat ik niet met je wil trouwen, ik zeg alleen dat ik mijn hart vasthoud.’

‘Om mij?’

‘Eh, nee, ja, eigenlijk wel.’

‘Trouw dan niet met me.’

‘Maar dat wil ik wel. Ach, je begrijpt er niets van.’

‘Ik begrijp het heel goed. Zeur nou niet meer en ga slapen. Jezus, zelfs als je in de hemel was, zou je je nog ergens zorgen over maken. Hou ermee op en ga slapen.’

‘Ik zeur niet.’

‘Wel waar. Ga slapen. Ik moet morgen vroeg op.’ Typisch Chris. Ik wilde praten.

‘Wanneer wil je dan trouwen, schat?’

‘Begin je nu weer? Wanneer jij eraan toe bent. In de verloskamer, als ik je daar een plezier mee kan doen. Oké?’

‘Oké. Welterusten. Zeg Chris?’

‘Wat nu weer?’

‘Vrolijk kerstfeest.’

‘Welterusten.’ Hij sliep al half.

De volgende morgen zwaaide ik hem met een zwaar gemoed uit. Elk afscheid maakt me droevig en toen hij weg was, voelde ik me erg eenzaam. Maar toen ik weer thuis was, had ik er opeens sterk behoefte aan Gordon te bellen. Maar dat leek me niet eerlijk en ik had nog niet bedacht wat ik tegen hem zou zeggen. Het was natuurlijk heel eenvoudig: ‘Ik ga weg, Gordon. Chris en ik gaan trouwen.’ Maar waar zou ik de moed vandaan halen?

Op maandag zei ik tegen John Templeton dat ik wegging en het lukte me de hele dag bij Gordon uit de buurt te blijven, terwijl ik mezelf bestraffend een mispunt en een lafaard noemde. De rest van de week bleef ik met een zware verkoudheid thuis, deels in bed en deels de verhuisdozen in de woonkamer inpakkend. Ik wilde koste wat kost meteen na nieuwjaar weg.

Ik hoorde niets meer van Gordon, dus ik besloot het hem te vertellen op het oudejaarsavondfeest bij Hilary. Misschien zou de champagne ons allebei helpen.

Het was weer een echt interessante Hilary-avond. Om twaalf uur hield ze een mooie toespraak en toastte ze op haar gasten. We stonden op en dronken ook op haar, en daarna verdeelden we ons in groepjes. Overal klonken zachte gesprekken, het appartement werd verlicht door kaarsen en we koesterden ons in de droevig-tedere sfeer van het einde van weer een jaar.

Op een bepaald moment keek Gordon op en zag dat ik naar hem zat te kijken. Hij glimlachte en zei zo zacht dat de anderen het niet konden horen: ‘Op jou, Gillian. Moge het nieuwe jaar je wijsheid en vrede brengen. Moge je kind je vreugde schenken en moge Chris goed voor je zijn. Vaya con Dios.’ Mijn ogen vulden zich met tranen toen hij zijn glas hief en me recht aankeek. Hij wist het al.

De volgende keer dat ik John Templeton in de gang tegenkwam, keek hij me met een vermoeid gezicht aan en vroeg: ‘Waarom verlies ik steeds mijn beste mensen?’

‘Dank je wel voor het compliment, John, maar ook zonder mij zul je het prima redden. Dat heb je voor mijn komst ook gedaan.’ Hij schudde alleen zijn hoofd en liep door, en ik zag hem pas weer op het afscheidsfeestje dat ze me op vrijdag aanboden. Gordon en ik gingen er samen heen, maar we zeiden weinig tegen elkaar. Sinds het feestje bij Hilary was hij vriendelijk maar afstandelijk, en leek heel andere dingen aan zijn hoofd te hebben. Toen ik afscheid van iedereen nam, hoorde ik wat er aan de hand was. Gordon ging ook weg. Toen hij me naar huis bracht, vroeg ik me af waarom hij me dat niet had verteld. Hij moest er toch al een poosje over nagedacht hebben.

‘Wanneer heb je dit besloten?’

‘O, ik speelde al een poos met de gedachte.’ Hij keek me niet aan.

‘Heb je een andere baan aangenomen?’

‘Nee, ik ga terug naar Europa.’

‘Naar Spanje?’

‘Nee, naar Eze, een stadje in Zuid-Frankrijk. Misschien is er nu wel niets meer aan en wemelt het er van de pizzatenten en toeristen, maar tien jaar geleden was het er schitterend. Ik wil het wel weer eens zien, en ik wil de rest van mijn leven op zo’n soort plek gaan schilderen in plaats van nog meer tijd in deze schijnwereld te verdoen.’

‘Ik ben blij dat je dat doet, Gordon. Volgens mij heb je de juiste beslissing genomen.’

Hij knikte glimlachend en liet me met een kus op mijn voorhoofd achter voor mijn hotel.

‘Tot morgen.’

‘Ja, dan bel ik je nog wel.’ Maar het klonk niet enthousiast. We hadden afgesproken mijn laatste dag in New York, een zaterdag, samen door te brengen. Ik zou zondagmorgen vertrekken.

Die avond ging ik naar Julie in het ziekenhuis, en dat was het moeilijkste deel van mijn afscheid. Wat moest ik zeggen? Dank je wel voor je baan? Het beste? Tot ziens? Nee, ik kon alleen maar proberen mijn tranen te bedwingen.

We praatten over koetjes en kalfjes, maar Julie kon er haar gedachten niet bijhouden en viel al voordat ik wegging in slaap. Ze was erg suf van de pijnstillers en de andere medicijnen die ze ongetwijfeld kreeg. Ze leek gekrompen, veel ouder en erg verzwakt. Ik keek naar haar grauwe gezicht met de gesloten ogen en gaf een paar klapjes op haar arm. Ze opende één oog en glimlachte. Ik gaf haar een kus op haar wang en mompelde iets, zonder erbij na te denken, waarschijnlijk alleen ‘bedankt, Julie’, en ze liet haar ooglid zakken en dommelde weer in. Met een laatste blik wenste ik haar zacht ‘Vaya con Dios’. Hetzelfde als wat Gordon mij had toegewenst.

28

Sam en ik logeerden onze laatste twee dagen in New York opnieuw in het Regency. Als door een wonder kregen we dezelfde suite. We vertrokken zoals we gekomen waren: in stijl. Intussen was er tijdens ons verblijf in New York zo veel gebeurd dat het leek of we er vier jaar in plaats van vier maanden hadden gewoond.

We hadden net ons ontbijt op toen de telefoon ging. Het was Gordon.

‘U spreekt met uw gids voor vandaag, mevrouw Forrester. Uw programma ligt vast.’ Ik giechelde en wachtte af wat er zou komen. ‘Om te beginnen zal de gids u ophalen en meenemen naar het eerste evenement: op de hoek van 59th Street en Fifth Avenue wacht u een stokoud paard om u per koets door Central Park te rijden. Voor het geval dat het paard het onderweg begeeft, zal uw gids u voor de rest van de tocht op zijn schouders nemen. Draag alstublieft geen sporen, want uw gids heeft gevoelige ribben. Bij voorbaat dank voor uw medewerking, mevrouw Forrester. Vervolgens gaat u lunchen in de Edwardian Room in het Hotel Plaza. Daarna hebt u keus tussen (a) een snelle bezichtiging van het Parke-Bernet Veilinghuis, (b) een rondgang door het Museum voor Moderne Kunst, (c) winkelen en (d) u stuurt uw gids de laan uit en gaat terug naar uw hotel voor een middagdutje. In de namiddag gaat u in de bar van het Sherry-Netherland anderhalve borrel drinken - waarvoor u uw bon aan de barkeeper moet geven. Ten slotte dineert u in La Caravelle - geef alstublieft uw camera af in de garderobe en draag gouden schoenen en een trui met een nertskraag of vos, dat is ook goed. Na La Caravelle gaat u naar Raffles om met uw gids te dansen. Draag dan ook vooral geen sporen, want uw gids heeft ook gevoelige voeten. De dag eindigt met een mysterieuze verrassing op een van de charmantste verborgen plekjes van New York. Zo hebben we deze dag voor u gepland, mevrouw Forrester. Welkom in New York.’ Ik bedacht opnieuw wat een geweldige en sportieve man Gordon was.

‘Je bent een bijzondere man, Gordon Harte. Hoe laat beginnen we?’

‘Elf uur?’

‘Eh...’

‘Halftwaalf dan. Ik wacht in de lobby.’

‘Wacht even, Gordon.’

‘Wat is er?

‘Ik heb Sam beloofd dat ik haar nog één keer mee naar de dierentuin zal nemen.’

‘Geen probleem. Wanneer wil je dat doen?’

‘Ik heb nu een oppas, dus na haar middagslaapje, om een uur of vier.’

‘Dat is prima. Vraag haar of ik ook mee mag.’

‘Ik denk dat dat wel zal lukken. Tot straks, en alvast bedankt.’

Om precies half twaalf kwam Gordon met een zelfvoldaan gezicht de lobby binnen.

‘Dag meneer de gids. Wat nu?’

‘Buiten wacht u een vervoermiddel om u naar de koets te brengen.’ Toen we uit de draaideur kwamen, speurde ik naar zijn auto en vroeg me af van wie de opvallende, brandweerrode Rolls-Royce was die pal voor de ingang stond. Op het nummerbord stond als laatste letter een ‘Z’, dus hij was gehuurd, waarschijnlijk door iemand uit Texas of in elk geval door iemand met gevoel voor humor.

‘Madame.’ Met een brede grijns en een armzwaai opende Gordon het portier, terwijl een chauffeur in uniform met een ernstig gezicht toekeek. Het was gewoon te gek, en ik keek van Gordon naar de auto en schaterde het uit.

‘Gordon, nee toch!’

‘Vooruit, instappen. Ik vind dat je je laatste dag in New York nooit mag vergeten.’ Dat zou ik beslist niet. De Rolls had een bar, televisie, stereomuziek en telefoon, en er stond een vaasje met een rode roos. Ik voelde me alsof ik meedeed aan een film met Rock Hudson en Doris Day.

We volgden Gordons programma, behalve dat we na de lunch in plaats van keuzes (a), (b), (c) en (d) een wandeling maakten en Sam ophaalden van het hotel. Ze vond de rode auto prachtig en vroeg met opengesperde ogen: ‘Is het een cadeautje? Mogen we hem houden?’ Gordon en ik lachten.

‘Nee, lieverd, het is eigenlijk een grapje. Een cadeautje van Gordon voor één dag.’

‘Ik vind het geen grapje, ik vind hem mooi.’

‘Denk daaraan als je groot bent, Samantha,’ zei Gordon met een ernstig gezicht, waarop ik zei dat ze dat ongetwijfeld zou doen.

Op de hoek van 64th Street en Fifth Avenue zette de chauffeur de auto stil en liep er vlug om heen om me uit te laten stappen. We liepen naar de dierentuin en ik zag opeens dat Gordon een fototoestel bij zich had. ‘Ik wil graag wat foto’s maken, vind je dat goed? Als je het niet goed vindt, doe ik het niet.’

‘Ja hoor, ik vind het prima, ik wil er zelf ook wel een paar hebben. Vergeet niet er een van de auto te maken,’ voegde ik er met een lach over mijn schouder aan toe, terwijl ik Sam probeerde bij te houden.

‘Ik heb geen foto’s van je, Gillian, en ik wil er graag een paar hebben, want wie weet zien we elkaar nooit weer.’

‘Doe niet zo mal, Gordon. Natuurlijk zien we elkaar weer.’ Maar ik was er net zomin zeker van.

‘Eze en San Francisco liggen niet bepaald naast elkaar, kind. En als je afscheid van iemand neemt, weet je nooit wat er zal gebeuren. Als ik afscheid neem, ga ik er altijd van uit dat het voorgoed is.’

‘Wat gek. Als ik afscheid neem, hou ik mezelf altijd voor dat ik die persoon zal weerzien.’

‘Geloof je dat dan echt?’

‘Nee, eigenlijk niet.’ Opeens voelde ik me verdrietig. Ik keek naar Gordon, maar hij keek een andere kant op.

Dus Gordon nam het volgende uur foto’s van Samantha met ballonnen en Cracker Jacks, op een pony en bij de zeehonden, en van mij. Hij kiekte zonder ons te laten poseren, met onze mond vol Cracker Jacks en onze ogen dicht, met een hand omhoog of lachend. Hij kiekte aan de lopende band, van alle kanten, klik, klik, klik... De laatste dag in het leven van Gordon en Gillian. Zing me geen liedjes, vertel me geen verhaaltjes, verspil geen tranen... maar gedenk me vol genegenheid. De chauffeur nam de laatste foto van het rolletje van ons drieën voor het open portier van de rode Rolls, Samantha met een rode ballon in haar hand. Toen we instapten, drong het tot me door dat het de enige foto was waar Gordon ook op stond.

De rest van de dag verliep weer volgens het plan van de ‘gids’. Om middernacht verlieten we Raffles om naar de mysterieuze verrassing te gaan. In de Rolls reden we door de stad in oostelijke richting, naar Gordons appartement - wat ik al had vermoed.

We gingen naar boven en Gordon ging voor me naar binnen. Hij knipte lampen aan, stak kaarsen aan en kwam terug om mijn jas aan te nemen. De kamer zag er beeldig uit; er stonden bloemen en op de lage tafel voor de bank stond een ijsemmer met een fles champagne. Gordon stak het vuur aan en zette muziek op, en het decor was perfect. Natuurlijk was het een wat ongewoon decor voor een vrouw die op het punt stond te trouwen met iemand die vijfduizend kilometer bij haar vandaan woonde en van wie ze een kind verwachtte, maar ik vond het perfect. Ik wist dat het leven met Chris ook mooie momenten zou hebben, en heel tedere momenten, maar ik verwachtte ook veel problemen. Het zou een ander leven worden, zonder kaarslicht en champagne, en met spijkerbroeken, gekreukte T-shirts, coca-cola en verbrande toast. Ik zou het kaarslicht en de champagne in mijn toverdoos moeten opbergen, maar op de langen duur zou een leven met coca-cola en verbrande toast waarschijnlijk beter vol te houden zijn.

Alsof Gordon mijn gedachten kon lezen, gaf hij me de champagnekurk en zei: ‘Voor je toverdoos.’ Ik pakte hem glimlachend aan, en toen nam hij hem terug en schreef er iets op. Toen hij hem teruggaf, zag ik dat het alleen de datum was, meer niet.

‘Ik wil je kinderen over vijftig jaar niet in de war brengen met initialen die ze niet kennen.’ Een verdrietige opmerking, want ik wist dat hij het meende.

‘Wanneer vertrek je naar Europa?’

‘O, over een week of vier.’

‘Wat vindt Greg ervan? Heb je het hem al verteld?’

‘Ja, ik heb hem toevallig gisteren gebeld. En weet je wat ik denk, Gillian? Dat hij me respecteert omdat ik eindelijk iets doe waar hij het mee eens is. Ik geef het materialisme dat hij me verwijt op en ga iets doen dat hij begrijpt. Hij zei dat hij volgende zomer bij me langs zal komen, en ik geloof dat hij het meende.’

‘Vast wel. Ik kan het me trouwens voorstellen, want ik zou zelf ook wel een zomer in Zuid-Frankrijk willen doorbrengen.’

‘En het zonnige Californië dan?’

Ik probeerde te glimlachen en keek hem lang zwijgend aan. ‘Zul je me schrijven, Gordon?’

‘Misschien. Ik ben niet zo’n schrijver. En ik geloof niet dat Chris het een goed idee zou vinden. Maar ik zal je wel laten weten waar ik ben.’ Hij had al afstand genomen, dat merkte ik.

‘Chris zal het niet erg vinden en ik wil van je blijven horen. Alsjeblieft, Gordon!’

‘Wees daar maar niet zo zeker van. Chris is niet dom en hij mag me niet. Dat weet ik heus wel en dat neem ik hem niet kwalijk. In zijn plaats zou ik mij ook niet mogen. Geef hem geen excuus om je pijn te doen, Gillian.’ Ik knikte en hij schonk de fles leeg in onze glazen. Louis Roederer 1956, de champagne van Charles de Gaulle. En van Gordon Harte.

Nippend aan onze glazen staarden we ieder in gedachten verzonken naar het vuur. We hadden ons beheerst en beschaafd gedragen, maar onze ogen hadden alles gezegd. Ik wist dat het afscheid van Gordon een van de moeilijkste momenten van mijn leven zou worden. De laatste minuut, de laatste blik... Ik had het met Chris ook een keer meegemaakt, en met Gordon zou het niet gemakkelijker zijn.

Ik draaide mijn gezicht naar zijn profiel naast me op de bank. Zijn knappe gezicht was iets van me afgewend, zijn baard stak naar voren, zijn ogen waren gesloten. Toen maakte hij een snel gebaar met zijn hand en ik hoorde glas breken in de haard. Ik wist dat deze handeling beter dan woorden uitdrukte dat wat er tussen ons bestond, voorbij was.

Gordon stond zwijgend op en haalde mijn jas. Langzaam liepen we naar de deur.

Op de terugweg naar het hotel zaten we hand in hand ieder uit ons eigen raampje naar de stad te staren. In de goten lagen restjes sneeuw weer te bevriezen en werden steeds vuiler.

Voor het hotel hield de chauffeur het portier voor me open en Gordon wilde ook uitstappen.

‘Nee, blijf alsjeblieft zitten,’ zei ik hees. Gordon omhelsde me innig en gaf me een kus op mijn hoofd. Ik draaide mijn gezicht naar boven en we kusten elkaar, ik met mijn ogen stijf dicht terwijl tranen vanuit mijn ooghoeken naar mijn haar gleden. Ik opende mijn ogen en zag dat Gordon ook huilde.

‘Ik hou van je, Gordon.’

‘Dag liefste. Onthoud altijd dat ik ook van jou hou.’ Toen stapte ik uit de auto en rende zonder om te kijken naar de draaideur. Dag Gordon, dag... Au revoir, geen adieu...

Maar het had geen zin erover na te denken hoe mijn leven met Gordon zou zijn geweest. Ik had Chris gekozen, ik hield van Chris. In de lift fluisterde ik met mijn ogen dicht steeds weer tegen mezelf: ‘Ik hou van Chris, ik hou van Chris... ik hou van...’

29

De vlucht naar Californië was rustig en een beetje vreemd. Ik voelde me alsof ik in een soort cocon tussen twee werelden hing, op een plaats waar ik me kon verbergen om na te denken. Ik had vijf uur om de wereld van Gordon achter me te laten en die van Chris weer binnen te gaan, en ik was blij dat ik even tijd voor mezelf had. Het was een bijna griezelige metamorfose.

Toen ik hoog boven de wolkenkrabbers van New York zweefde, keek ik met een steek in mijn hart naar de steeds kleiner wordende plekken waar zich de afgelopen maanden stukjes van mijn leven hadden afgespeeld. En toen we laag boven het schiereiland aanvlogen op San Francisco, leek het alsof ik langs de andere helft van mijn regenboog omlaaggleed en verheugde ik me steeds meer op het weerzien met Chris. Nog even en ik was weer bij Chris!

Ik keek naar Sam en gaf een kneepje in haar hand, met het gevoel dat we eindelijk thuis zouden komen. Halleluja, baby!

We landden op tijd en Chris stond op ons te wachten. Ik begon van binnen uit te stralen toen hij me zijn speciale, jongensachtige glimlach gaf. We keken elkaar in de ogen en alles viel op zijn plaats. New York, Gordon, Julie Weintraub... ze waren allemaal eindeloos ver weg, op een andere planeet.

‘Je ziet er moe uit. Was het een vervelende vlucht?’

‘Nee hoor, een heel rustige. Maar de laatste week in New York was afschuwelijk, ik had ontzettend veel te doen.’ En dat niet alleen, maar zo was het gemakkelijker uit te leggen.

We haalden onze bagage op en zetten alles in de Volkswagenbus die Chris van een vriend had geleend. Ik wachtte tot Samantha hem over de Rolls van de dag ervoor zou vertellen en hield mijn adem in, want ik had nog absoluut geen zin in uitleg geven. Maar ze zei niets. Dan zou ze er waarschijnlijk op een onverwacht moment mee aankomen, over een paar maanden of zo, maar dan zou het er niet meer toe doen.

We reden naar de stad en ik keek om me heen met een gevoel van ‘jeetje, hier ben ik weer, fantastisch!’ Dat heb ik altijd in San Francisco, het beneemt me de adem en geeft me vleugels. Het liefst wilde ik een rit door de hele stad maken om alle geliefde plekjes meteen terug te zien, maar zoiets was niets voor Chris. Zoiets zou nooit bij hem opkomen. We gingen rechtstreeks naar huis, brachten de bagage naar binnen en ik ging kijken wat er in de koelkast zat. Niets. Welkom thuis. Twee halfvolle flessen sodawater, drie blikjes cola, een beschimmelde citroen en een pot pindakaas, die waarschijnlijk in juli was gekocht.

‘We hebben niets te eten, Chris.’

‘Dat weet ik, maar het is nog vroeg genoeg om boodschappen te doen. Neem jij mijn auto maar, dan breng ik de bus terug.’

‘En Sam dan?’

‘Sam kan mee.’

‘Goed, maar ik wil dat ze vroeg in bed ligt. Vanwege het tijdsverschil is het toch al laat voor haar en ze is moe van de reis.’

‘Ze ziet er niet bepaald moe uit.’ Ze rende door het huis en had haar eigen kamer al gevonden.

Ja, ik was weer thuis, dat merkte ik. De koelkast was leeg en we gingen boodschappen doen. Geen rozen of champagne te zien. Die hoorden bij gisteren. Maar ik had geweten wat me te wachten stond. Ik had gekozen voor beschimmelde citroenen en oud sodawater in plaats van rozen en champagne. Ik wilde ook geen rozen en champagne, ik wilde met Chris boodschappen doen en in een geleende Volkswagenbus rijden.

‘Waar denk je aan, Gill?’

‘Dat ik van je hou.’ Ik meende het. Ik was weer thuis en dat was heerlijk. Ik trok mijn spijkerbroek aan, met een veiligheidsspeld waar de rits niet verder dicht wilde, een trui van Chris en mijn regenjas. Toen liepen we naar buiten om de bus terug te brengen en eten te kopen. We zagen eruit als een gezin, en Chris was de knapste man van allemaal. Ik barstte bijna van geluk. Opeens schoot me iets te binnen. ‘Waar moet de baby slapen, Chris?’

‘Hé, je bent hier nog maar een uur en je begint nu alweer te zeuren. We vinden heus wel een plekje, maak je daar alsjeblieft nog geen zorgen om.’

‘Ik maak me geen zorgen, ik dacht er alleen maar aan.’

‘Hou dan op met denken. Ik zie je over tien minuten voor de Safeway.’ Hij kuste me op mijn wang, wuifde en startte de motor van de bus. Hij reed een stukje achteruit en botste bijna tegen zijn eigen auto aan, waar ik intussen achter het stuur zat.

‘Denk aan de choke!’ riep hij.

‘Oké! Hé, zeur niet zo tegen me!’ riep ik uit wraak terug.

‘Schei toch uit, mens.’ Grinnikend reed hij weg.

‘Zeg dat wel, zak.’ God, wat was het zalig om terug te zijn. Er was niets elegants of sprookjesachtigs aan, maar het was mijn werkelijkheid en die was voor mij sprookjesachtig genoeg. Die was mooi en echt, net als Chris.

30

Chris woonde in een gammel Victoriaans huis in Sacramento Street, dicht genoeg bij het chique Pacific Heights om een prettige buurt te zijn. Het lag aan de westkant van de stad, waar de mist bijna tot het middaguur bleef hangen, terwijl het dan in de rest van de stad al zonnig was. Om een uur of vijf kwam de mist alweer opzetten en ’s avonds hoorde je heel in de verte de misthoorns.

Voor mij is San Francisco altijd een magische stad, een soort droomstad. De ansichtkaarten spreken de waarheid over de schoonheid van deze stad, en de ontspannen manier van leven doet me aan Europa denken. De mensen zijn er vriendelijk - niet op de onoprechte manier van Los Angeles, maar zoals ook in de kleinere stadjes in het Westen. Het is een stad, maar toch ook weer niet. Je bent er overal vlak bij het platteland of het strand, de bergen zijn maar een paar uur rijden en de lucht is er nog schoon. We hadden er een tuintje, waar Samantha graag wormen en slakken zocht.

Het huis was een gammele bak. Het had heel mooi kunnen zijn als Chris het had willen opknappen, maar hij wilde altijd liever iets anders doen. Dus het raakte steeds meer in verval. In San Francisco staan veel Victoriaanse huizen. Ze zijn gezellig om te zien, binnen zijn de vloeren krom en de plafonds gewelfd, en ze hebben vaak een erker.

De ochtend na mijn aankomst ging ik in bed op mijn rug liggen en keek naar het plafond en door het raam naar de toppen van de bomen in de tuin. Het was stil en het leek of ik ergens op het platteland was. Ik keek naar Chris, die nog sliep, en grinnikte. Zelfs zonder hem zou ik het in San Francisco geweldig vinden. Ten slotte was ik eerst verliefd geworden op de stad en toen pas op de man. Ik hoorde Samantha rondlopen en stond op om het ontbijt klaar te maken. We zouden geen oppas meer nemen, dat had Chris bedongen. Sam en ik waren met z’n tweeën gekomen.

Toen ik uit bed stapte, rolde Chris naar me toe en opende één oog. ‘... laat is het? Ga toch weer liggen.’

‘Ik moet Sam haar ontbijt geven.’ Ik gaf hem een kus. ‘Goedemorgen. Het is heerlijk weer hier te zijn, Chris.’

‘Oké, schat. Breng me dan maar een glas sinaasappelsap.’

‘Ik weet iets veel beters. Blijf nog maar even lekker liggen, dan roep ik je als het ontbijt klaarstaat.’

‘Oké.’ Hij draaide zich om en viel weer in slaap. Zoals hij daar lag, met een warrige haardos, zijn arm over zijn hoofd en het dekbed tot aan zijn kin leek hij net een kleine jongen.

We ontbeten lang en lawaaiig, en bespraken de bezigheden van die dag. Chris had een paar dingen te doen en Sam wilde naar ‘Julius’, dat wil zeggen naar de Julius Kahn-speeltuin in het Presidio.

‘We kunnen morgen naar Julius gaan, Sam, maar vandaag blijven we thuis om uit te pakken en het huis een beetje schoon te maken. Wil je me daarmee helpen?’

‘Nee, dat wil ik niet,’ zei ze op een jammertoon.

‘Weet je wat, ga jij dan wormen zoeken in de tuin.’ Jakkes, stelde ik dat voor?

‘Ja, dat ga ik doen, mammie. Ik zal er ook een paar voor jou zoeken.’ Geweldig.

Ik wilde ook uitpakken, maar wat ik echt wilde, was het huis op orde brengen. Het was alleen van Chris geweest, maar als we trouwden, moesten er dingen veranderd worden. Chris zou de technische dingen moeten aanpakken, maar ik kon alvast met emmers zeepsop aan de slag en voor nieuwe gordijnen en een bedsprei zorgen. En iets aan de badkamers doen!

Ik was schoonmaakspullen bij elkaar aan het zoeken toen Chris zijn hoofd om de deur stak en riep: ‘Tot straks, luitjes!’ Ik bedacht dat Marilyn, waar ze ook goed in was geweest, het er als huisvrouw armzalig had afgebracht. Maar dat was waarschijnlijk een deel van haar charme...

Tegen tweeën zag het huis er een stuk gezelliger uit. Sam en ik gingen bloemen kopen. ‘Wat vind je van wozen, mammie?’

‘Wat vind jij van margrieten, Samantha, en korenbloemen, en misschien ook nog wat rode bloemen?’

‘Wode wozen.’

‘Nee, andere wode bloemen, wozen zijn te duur.’

‘Zijn we dan nu weer arm? Zullen we honger lijden?’ Haar grote ogen keken me half angstig, half vervuld van voorpret aan.

‘Nee, we zullen geen honger lijden, we mogen alleen maar niet te veel geld uitgeven. Dat is alles.’

‘O,’ zei ze teleurgesteld. ‘Wanneer gaan we de baby halen?’

‘Voorlopig nog niet. Pas over een maand of twee. Het duurt nog wel even.’

‘O. Waarom doen we het nu niet?’

‘Het huis is nog niet klaar.’ Het schoot me te binnen dat ik die morgen had bedacht waar de baby een plaats moest krijgen en dat ik dat tegen Chris moest zeggen. Er was een soort grote kast met een raam erin, waar net een wieg, een stoel en een commode zouden kunnen staan. De kast had een deur naar de gang en een naar onze slaapkamer, we hadden hem verder niet nodig en ik zou er een heel leuk kamertje van kunnen maken. De baby zou dan vlak bij ons liggen, maar niet in onze kamer. Het was geen permanente oplossing, maar voor het eerste halfjaar zou het voldoende zijn. Daarna zou de baby misschien bij Sam kunnen slapen. Het huis van Chris had wel genoeg ruimte, maar het was niet groot. Beneden waren een zitkamer, een kleine eetkamer en een keuken, boven waren twee slaapkamers en op zolder was een lichte ruimte die Chris als studio gebruikte. Het was zijn heiligdom, en er was geen sprake van dat de baby daar mocht liggen. Bovendien tochtte het daar en was er geen centrale verwarming. Wel was er een open haard, die Chris vaak liet branden.

Toen Chris thuiskwam, vertelde ik hem mijn idee voor de babykamer en hij beloofde verf te kopen en hem op te knappen.

‘Hé, Gillian, wat ruikt het hier vreemd. Wat is het?’

‘Dit, schat, is de jou onbekende lucht van een schoon huis. Ik heb de hele morgen gesopt en geboend.’

‘Was dat wel verstandig? Je moet geen domme dingen doen, hoor. Heb je zware spullen getild?’

‘Nee, ik heb geen zware spullen getild.’ Ik kuste hem en glimlachte boven zijn hoofd. Hij klonk alsof het welzijn van de baby en van mij hem werkelijk interesseerde, een nieuwe ontwikkeling die me een tintelend gevoel gaf.

Chris leunde naar me toe en fluisterde in mijn oor: ‘Stuur Sam weg.’

‘Wat bedoel je?’

‘Ik bedoel dat ze een poosje weg moet omdat ik met je wil vrijen.’

‘O. Sam, lieverd, heb je vanmorgen nog wormen gevonden?’

‘Nee, ik denk dat ze sliepen.’

‘Wil je niet nog eens gaan kijken voordat het te koud wordt?’

‘Oké. Wil jij er ook een paar, oom Crits? Mammie vindt ze heel leuk.’

‘Ja hoor, breng mij er ook maar een paar.’ Ze liep de keukendeur uit met twee oude lepels, een tandenstoker en een plastic beker.

Chris pakte mijn hand en we renden de trap op. ‘Hé, niet zo vlug, idioot.’

‘Wel vlug, ik ben de hele dag al geil. Kom mee, vrouw.’ Giechelend renden we door naar boven, waar ik struikelde over de laatste tree. Van schrik werden we stil, maar niet lang.

De deur vloog open en daar stond Sam met een handvol zand met wriemelende dingen erin. ‘Ik heb ze gevonden. Drie wormen. Hé, zijn jullie ziek geworden? Waarom liggen jullie in bed?’

‘We doen een middagdutje. Je moeder is moe.’

‘O. Nou, alsjeblieft, jij mag ze hebben.’ Ze legde de wriemelende bal in Chris’ hand en liep zingend weg.

‘Jezus, Gillian, ik moet ervan kotsen!’

‘Ik ook.’ Lachend renden we naar de badkamer.

Chris gooide de wormen in de wc en trok door. ‘Brr-rjjjak! Wie heeft ooit beweerd dat meisjes zoet en lief zijn? Weet Sam dat nog niet?’

‘Stel je niet zo aan, Chris.’

‘Stel je niet zo aan? Jij stak je hand niet uit om dat zalige spul aan te nemen!’ We lachten weer en ik liet het bad vollopen.

‘Zullen we voor het eten een eindje gaan rijden? Ik heb hier nog niet weer goed rondgekeken omdat we de hele dag gewerkt hebben. Ik wil graag een beetje rondkijken.’

‘Waarom in vredesnaam, Gill?’

‘Hè, toe nou, Chris. Speciaal voor mij?’

‘Oké dan, maar niet lang. Ik wil een wedstrijd zien op tv.’

‘Ja, meneer.’

‘Hé, mevrouw Forrester, wanneer gaan we trouwen? Of heb je dat nog niet besloten?’ Het klonk luchtig, maar ik wist dat hij het meende. Ik had al besloten, dus dat was in orde.

‘Nou ja, ik moet nog even in mijn agenda kijken, maar wat vind je van zaterdag?’

‘Wat vind je van morgen?’

‘Heb je dan een vergunning?’

‘Nee.’ Hij keek teleurgesteld.

‘Daarom morgen niet. Vandaag is het maandag. Morgen kunnen we een vergunning halen, dan kunnen we woensdag, donderdag of vrijdag trouwen. Vrijdag, als je wilt.’

‘Nee, vrijdag moet ik werken. Zaterdag is prima. Weet je zeker dat je het wilt, Gill? Weet je echt waar je aan begint? Ik zal niet de beste echtgenoot ter wereld zijn.’

‘Ben je van gedachten veranderd, meneer Matthews?’

‘Ik hoef niet van gedachten te veranderen. Jij bent degene die het zeker moet weten.’

‘Jemig, de omgekeerde wereld! Ik weet het zeker, dus hou op met zaniken en stap in bad, anders schiet mijn ritje erbij in.’

Chris reed over Broadway langs de grote oude herenhuizen, en sloeg linksaf Divisadero in om de steile helling af te rijden waar Steve McQueen de achtervolging in Bullitt had gefilmd, langs het huis waar Pal Joey was opgenomen. Vanaf de helling keken we uit over de baai met Sausalito aan de overkant en daarachter de bergen. Op dat moment voelde ik me zoals de pioniers zich gevoeld moeten hebben toen ze over de bergen waren gekomen en de Stille Oceaan zagen liggen. Weliswaar waren de wegen veranderd, maar ik wilde wedden dat het gevoel hetzelfde was. Het benam mij de adem. We reden door tot de Marina en keken vanuit de geparkeerde auto op de kade naar het water, waar de mist langzaam door de Golden Gate Bridge naar ons toe rolde, alsof de brug de neveldruppels bij elkaar hield. De mist schoof in de richting van Alcatraz en de misthoorns begonnen te blazen. Na een tijdje vroeg Chris: ‘Is het zo genoeg?’

‘Nee, maar je mag nu wel weer naar huis gaan.’

‘Nee, nee, ik wil ook naar Union Square!’ piepte Sam op de achterbank. ‘Naar de Hare Krishna’s met hun oranje lappen en bellen.’

‘Ze zijn waarschijnlijk allang naar huis, Samantha, maar als je wilt, kunnen we wel even gaan kijken.’

Chris deed echt zijn best.

‘En je wedstrijd dan?’ Ik wilde geen misbruik van de situatie maken.

‘We hebben tijd genoeg.’ Hij glimlachte naar ons allebei. Volgens mij vond hij het ook leuk.

We reden door Lombard Street, ook door het zigzag-stuk vlak voor Leavenworth Street. Sam gilde het uit van pret. Vandaar konden we de Bay Bridge en Oakland zien liggen. Vervolgens reden we door Powell Street achter een kabeltram aan en zwaaiden naar de passagiers, voor het merendeel toeristen, die terugzwaaiden. Union Square was geen spat veranderd. Wat mij betreft is dat plein een van de minst interessante delen van de stad, maar Sam genoot ervan, ook al waren de Hare Krishna’s inderdaad al weg. Op weg naar huis reed Chris door Chinatown, ook speciaal voor Sam.

‘Hé, zullen we hier Chinees eten?’

‘Nee joh, je wilt toch die wedstrijd zien? Zo is het echt genoeg, hoor. Maar het is lief dat je het voorstelt.’

‘Ik meen het. Laten we hier nu alvast gaan eten.’

‘Nee Chris, laten we naar huis gaan.’

‘Zwijg. Sam, wat vind jij?’

‘Ik wil hier eten. Zullen we dat doen, oom Crits?’

‘Natuurlijk, mevrouw.’ We reden de parkeergarage in Sint Mary’s in en liepen naar de menigte op Grant Avenue.

Het eten was heerlijk en natuurlijk at ik weer te veel. Chris en Samantha aten met stokjes; dat wil zeggen dat Chris met stokjes at en Samantha vooral met haar vingers, terwijl ze prikte met de stokjes. Ik at met een vork, wat me minachtende opmerkingen van hen beiden opleverde. Maar ik had honger en het was me nooit gelukt met stokjes te eten.

Op weg naar huis reden we door de Broadway-tunnel, wat de heerlijke avond voor Sam perfect afrondde. Een tunnel! Ook voor mij was het een heerlijke avond geweest. Chris en ik keken elkaar boven haar hoofd aan en ik kuste de lucht en zei geluidloos: ‘Dank je, ik hou van je!’

‘Ik ook van jou,’ zei hij geluidloos terug. En het was waar. Wat we de afgelopen maanden ook hadden gedaan, die blik tussen ons zette er een streep onder. Ook al zouden er vast wel weer slechte tijden komen, het lied dat ‘good times are coming’ voorspelde, had gelijk. De goede tijden waren eindelijk aangebroken.

31

Op dinsdagmorgen bracht ik Sam naar haar vroegere kleuterklas en toen gingen Chris en ik de stad in om een trouwvergunning te halen. In het gemeentehuis krioelde het van de Mexicanen, kleine kinderen en mensen die te oud leken om te trouwen of keken alsof ze er eigenlijk geen zin in hadden. Waarschijnlijk trouwden de meeste jonge mensen niet meer, want ik zag geen anderen van onze leeftijd. Maar wij waren natuurlijk ook geen doorsnee-paar. Ik was zeven maanden zwanger en ik was behoorlijk uitgedijd. Toen ik in mijn spijkerbroek en de trui van Chris met mijn bolle buik voor het loket stond, zei de ambtenaar hoofdschuddend: ‘Ik hoop dat u het haalt, mevrouw.’ Vervolgens keek hij Chris boos aan, wat Chris niet leuk vond en waarom ik moest lachen.

‘Zag je hoe die ouwe vent naar me keek? Zag je die blik?’

‘Ja, maar wat geeft dat nou?’ Hij werd zowaar een gevoelige ziel, arme Chris.

We haalden Sam op en Chris bracht ons naar huis. ‘Ik moet nog een paar dingen doen, tot straks.’

‘Wat dan?’

‘Gewoon een paar dingen. Vooruit, stap uit.’ Sinds de opmerking van de ambtenaar was hij in een slecht humeur, ook al was het dom van hem zich er zo over op te winden.

‘Oké, tot straks dan.’ Toen Sam en ik naar binnen gingen, vroeg ik me af of hij naar Marilyn zou gaan. Ik had geen reden om dit te denken en de afgelopen dagen was er geen vuiltje aan de lucht geweest, maar ik kon de gedachte niet meer uit mijn hoofd zetten. Ik vroeg me ook af of ik me voortaan altijd zorgen zou blijven maken en hem nooit helemaal zou vertrouwen. Hij had geleerd dat zijn vroegere openheid hem niet in dank werd afgenomen, dus ik betwijfelde of hij de volgende keer dat hij zoiets uithaalde weer zo eerlijk zou zijn. Ik zat de hele middag in zak en as en toen hij thuiskwam was ik zo opgelucht dat het me niets meer kon schelen waar hij vandaan kwam. Ik vroeg expres niet waar hij was geweest, omdat ik nog steeds dacht dat ik het liever niet zou willen horen.

‘Wil je niet weten waar ik ben geweest?’

‘Nee, moet dat?’

‘Wat is er?’

‘Niets. Hoezo?’

‘Je kijkt raar. Voel je je wel goed?’

‘Ja hoor, prima.’ Maar ik dacht aan Marilyn.

‘Kom hier, dom mens. Denk je dat ik...’ Ik deinsde achteruit, omdat ik wist wat hij dacht en dat dacht ik ook, maar ik schaamde me ervoor. ‘Hé Gillian, Jezus, niet huilen, er valt niets te huilen, alles is in orde. Och schat...’ En toen huilde ik als een dom wicht uit in zijn armen en biechtte op wat er de hele middag door mijn hoofd had gespookt.

‘Maar ik heb toch gezegd dat het voorbij is! Je hoeft je er geen zorgen meer om te maken. Kom mee naar de auto.’ Hij pakte mijn hand, trok me mee naar buiten, opende het portier van zijn auto en trok kranten af van een groot ding op de achterbank. Het bleek een wieg te zijn, een prachtige antieke wieg van donker glanzend hout met fijn houtsnijwerk.

‘O Chris...’

‘Er was vandaag een veiling in Stockton en ik wilde je verrassen. Vind je hem mooi?’

‘O Chris...’ Ik huilde weer.

‘Waar huil je nu weer om?’

‘O Chris...’

‘Dat heb je al een paar keer gezegd. Toe nou, gek kind, lach nou eens tegen me. Zo, ja. Dat is veel beter.’

‘Ik zal je helpen hem uit de auto te halen.’

‘Nee, mevrouw. Zo lang jij draagt wat er in de wieg komt, draag ik de wieg. Hou alleen het portier even open.’ Met de wieg in zijn armen strompelde hij het stoepje op.

‘Voorzichtig, beschadig hem niet!’ Ik hield de voordeur zo wijd mogelijk open.

‘O, dank je!’ Hij grinnikte over zijn schouder en zette de wieg neer.

‘Weet je dat je veranderd bent, Chris?’

‘Jij ook.’ We keken elkaar diep in de ogen en wisten dat het waar was.

32

Er volgden een paar rustige dagen. Sam ging ’s morgens naar school en Chris zat meestal boven in zijn studio aan projecten te werken of wat hij er ook allemaal deed. Hij kwam naar beneden om te lunchen en dan hadden we samen een halfuurtje om te praten voordat ik Sam ging halen. Het werd een prettige routine en ik had het gevoel dat ik niet weg was geweest, behalve dat het nu veel beter ging.

Op donderdag keek ik Chris tijdens de lunch aan en zei dat ik naar de stad wilde om iets te kopen.

‘Wat dan?’

‘Een trouwjurk.’

‘Schei uit, Gillian. Dat meen je niet.’

‘Dat meen ik wel. Ik wil iets nieuws aan. Iets ouds, iets nieuws... Je kent dat gezegde wel.’

‘Je hebt al iets nieuws, de baby. Kun je op de afdeling voor aanstaande moeders tegenwoordige ook al trouwjurken kopen?’

‘Hè Chris, doe niet zo flauw. Ik wil echt een nieuwe jurk.’

‘Heb je ook al bedacht welke kleur? Knalrood?’

‘Chris! Ik had niets moeten zeggen.’

‘Jawel, en doe het maar. Het gaat tenslotte om jou, het is jouw bruiloft.’

‘Het is ook jouw bruiloft, maar ik wil er leuk uitzien en ik heb niets meer dat me past.’

‘Waarom wil je er leuk uitzien? Heb je iemand uitgenodigd?’

‘Nee, maar daar wilde ik het ook over hebben.’

‘O nee, Gillian, geen sprake van. Jij en ik gaan even naar de ambtenaar om te trouwen, zonder pottenkijkers. Je mag aantrekken wat je wilt, maar ik wil niet dat je iemand uitnodigt. Dat meen ik.’ Hij keek vastberaden.

‘Oké, schat, oké. Wind je maar niet op.’

‘Ik wind me niet op.’ Maar hij ging met een geërgerd gezicht terug naar boven, terwijl ik de tafel afruimde.

Toen Sam die middag een dutje deed, kleedde ik me netjes aan en ging naar zolder om tegen Chris te zeggen dat ik wegging.

‘Wat mankeert daar dan aan?’

‘Waaraan?’

‘Aan wat je nu draagt.’

‘Ik kan op onze bruiloft toch geen zwart dragen, Chris? Dan lijkt het verdorie net een begrafenis! Toe nou, je hebt net gezegd...’

‘Ja, ja, dat weet ik. Koop er dan meteen een sluier bij, met plastic kersen erop.’ Ik zag dat hij zijn goede humeur terug had, maar hij scheen het nog steeds een raar idee te vinden. Toen ik de deur achter me dichtdeed, begon hij luidkeels te zingen: ‘Daar komt de bruid...’

‘Hou je mond, Christopher!’ Maar toen zong hij nog harder.

Ik besloot er een echt uitstapje van te maken. Ik zette de auto in de parkeergarage op Union Square en ging naar I. Magnin’s. In de etalages droegen de poppen kleren voor een cruise en binnen leek het meer New York dan San Francisco. Iedereen zag er mooi uit en ik voelde me opeens ver weg van Sacramento Street.

In de lift zocht ik op de kaart boven de deuren naar de verdieping voor aanstaande moeders en baby’s. De liftbediende zag het en zei glimlachend: ‘Zesde verdieping.’ Ik kon me niet bedwingen en vroeg eveneens glimlachend: ‘Trouwjurken?’ Haar gezicht verstrakte en ik zei lachend dat ik inderdaad naar de zesde verdieping wilde.

‘Ik dacht even dat u het meende,’ zei ze.

Lachend stapte ik uit. Ja, juffrouw, ik meende het ook! De moeder-en-kind afdeling was zoals overal nogal saai, en ik kon er niets vinden. De stoffen waren goedkoop, de kleuren waren afschuwelijk, alle jurken hadden een kraag met een grote strik of een hoge ceintuur. Vreselijk.

‘Kan ik u ergens mee helpen?’

‘Ik zoek iets om te dragen naar het huwelijk van mijn zus. Het mag niet te formeel zijn, want het is overdag en het wordt geen chic feest.’ Dat was alle informatie die ze nodig had.

We gingen allebei op zoek en vonden niets. Ik wilde geen zwart, geen wit, geen rood, en toen ik alle andere kleuren had gepast, had ik er eigenlijk genoeg van. ‘Wat vindt u van een jurk met een bijpassende jas? Er is gisteren iets binnengekomen dat u erg goed zou staan. Een mooi model in het lichtgrijs.’

Grijs? Voor een huwelijk? En ik had echt geen jas nodig.

Maar ze kwam aan met een prachtige lichtgrijze jurk met lange mouwen met brede manchetten; hij had een recht model met knoopjes van voren van dezelfde stof en een kraagje, en in plaats van de strik en de ceintuur had het twee grote, schuine zakken. De jas had hetzelfde eenvoudige rechte model en een gouden ceintuurtje op de rug. Het was een beeldige combinatie, en met de parels van mijn grootmoeder en zwarte schoenen...

‘Hoeveel kosten ze samen?’

‘Honderdvijfenveertig dollar.’ Ai, maar nou ja, het was voor mijn huwelijk en ik kon ze daarna vaker dragen, in elk geval de jas.

‘Ik neem ze.’

‘U hebt gelijk, het geheel staat u fantastisch. Uw man zal het ook mooi vinden.’

‘Ja, dat denk ik ook.’ Maar honderdvijfenveertig dollar? Ik had nog wel wat spaargeld, dus op weg naar huis hield ik mezelf voor dat ik het me best kon veroorloven.

Thuis zaten Chris en Sam in de keuken ijs te eten.

‘Wat heb je gekocht, mammie?’

‘Een nieuwe jurk.’

‘Mag ik hem zien?’

‘Zaterdag pas, over twee dagen.’ Chris begon ‘Daar komt de bruid’ te neuriën. Ik ging naar boven en hing de jurk en de jas tevreden achter in mijn kleerkast. Ze waren prachtig, ze hadden dezelfde transparant grijze kleur als de mist. Mijn trouwkleren.

Op vrijdagmorgen sprong Chris vroeg zijn bed uit, gaf me een duwtje en zei dat ik een glas sinaasappelsap voor hem moest halen.

‘Nu meteen?’

‘Ja, nu meteen. Ik moet om acht uur in Oakland zijn. We moeten er filmen en ik mag niet te laat komen. Vooruit, dame, opschieten!’

‘Oké.’ Ik liet me uit bed rollen, veel te vroeg naar mijn zin.

Chris vertrok met zijn armen vol dozen, papieren en spullen waarvan ik het nut niet inzag. Hij gaf me vlug een kus, zei dat ik niet met het avondeten op hem moest wachten en dat ik weer naar bed moest gaan. Terwijl hij de auto startte, bleef ik in de deuropening staan, wuifde en schreeuwde hem ‘ik hou van je!’ na. Waarschijnlijk had ik meteen de hele buurt wakker gemaakt, en anders hadden het gekuch en geratel van Chris’ auto dat wel gedaan. Of zijn ‘ik ook van jou!’ toen hij wegreed. Ik ging nog even terug naar bed voordat ik ervoor moest zorgen dat Sam op tijd op school kwam.

Toen we het stille huis verlieten, had Sam een boze bui. Ik vermoedde dat ze verkouden werd en nam me voor Chris te vragen de verwarming in haar kamer na te kijken, die volgens mij niet goed werkte.

Op de terugweg stopte ik bij de gereedschapswinkel een eind verder in onze straat om verf voor de babykamer te kopen. Een mooie, heldere kleur geel. Als ik het niet deed, zou Chris er nooit aan toekomen. Daarna ging ik naar huis.

Buiten hoorde ik onze telefoon rinkelen, maar het hield op voordat ik de deur open had. Waarschijnlijk had iemand een verkeerd nummer gedraaid, want gesprekken voor Chris liepen meestal via zijn antwoorddienst en niemand wist dat ik weer in San Francisco was.

Het huis was op orde, dus ik liep door naar boven, naar onze slaapkamer. Ik opende de kleerkast en bekeek opnieuw mijn trouwkleren. Ik vond ze nog steeds beeldig en besloot ze nog een keer aan te trekken.

In mijn nieuwe kleren, met zwarte schoenen, de parels van mijn grootmoeder en mijn tas van krokodillenleer, draaide ik voor de spiegel alle kanten op. Ik trok mijn haar naar achteren en voelde me een echte bruid. Heel anders dan bij mijn eerste huwelijk, heel anders... Ik giechelde tegen mezelf in de spiegel. ‘Je bent wel veranderd, Gillian Forrester!’

De telefoon begon weer te rinkelen en deze keer was ik er op tijd bij.

‘Mevrouw Matthews?’ Een onbekende stem, misschien iemand van een zaak die nieuwe klanten zocht. Dus ik bereidde me voor om koel ‘sorry, dat hebben we niet nodig’ of ‘u spreekt met de werkster’ te zeggen.

‘Morgen pas.’ Ik vond niet dat het zin had mijn eigen naam te noemen, want het was geen bekende.

‘U spreekt met Tom Bardi, een vriend van Chris.’

‘Ja?’ Vaag herinnerde ik me de naam.

‘Mevrouw eh... We waren vanmorgen in Oakland aan het filmen en toen...’

‘Ja? Is er iets mis?’ Mijn god, was er iets gebeurd?

‘Toen Chris uit een bepaalde hoek wilde filmen, is hij van een kraan gevallen en het spijt me dat ik het u op deze manier moet laten weten maar eh... hij is dood. Bij de val heeft hij zijn nek gebroken. Ik bel u vanuit het Sint Mary-ziekenhuis in Oakland. Hallo? Bent u er nog?’

‘Ja, ik ben er nog.’ Ik stond als verstijfd en wist niets meer te zeggen.

‘Hoe heet u?’

‘Gillian.’

‘Gillian, gaat het een beetje? Kun je hierheen komen?’

‘Nee, Chris heeft de auto.’

‘Oké, blijf dan thuis en drink een kop koffie. Ik kom eraan en zal je naar het ziekenhuis brengen.’

‘Waarom?’

‘Eh... Ze willen weten wat ze met het lichaam moeten doen.’ Het lichaam? Het lichaam? Het lichaam! Chris, niet het lichaam! Chris, Chris... Ik begon te kreunen.

‘Wacht maar even, Gillian, dan kom ik er meteen aan.’

Ik liet me op ons bed zakken en kon me niet meer verroeren. In mijn nieuwe jurk staarde ik naar mijn schoenen en kon alleen jammeren. Toen hoorde ik iemand met twee treden tegelijk naar boven komen. Chris! Zie je wel, het was niet waar, iemand had leuk willen doen door de telefoon. Chris zou zijn armen om me heen slaan en me zeggen dat het telefoontje een slechte grap was geweest. Ik keek op en daar stond een vreemde man, die me niet op zijn gemak en vol medeleven aankeek.

‘Ik ben Tom.’

Ik knikte alleen maar.

‘Gaat het een beetje?’ Ik knikte weer, maar het was niet waar.

‘Zal ik een kop koffie voor je maken?’ Ik schudde mijn hoofd. Ik stond op en wist niet wat ik vervolgens moest doen, maar deze man wist het blijkbaar wel.

‘Mijn god, je bent zwanger, jezus... O, wat erg voor je!’ Het klonk alsof hij het meende, maar het raakte me niet. Ik keek in de spiegel en zag mijn spiegelbeeld met Tom Bardi vlak achter me, in mijn nieuwe jurk met de kaartjes er nog aan.

‘Ik moet me verkleden, ik kom zo.’ Ik kreunde weer. ‘Dit is mijn trouwjurk.’ Hij keek me aan alsof ik gek was geworden. Hij maakte een zenuwachtige indruk, alsof hij niet wist wat hij met me aan moest.

‘Echt waar. We zouden morgen trouwen.’ Met moeite legde ik het hem uit.

‘O, ik dacht dat jullie al getrouwd waren. Chris had het weleens over zijn vrouw en een jongetje dat Sam heet, maar hij zei niet dat er weer een baby zou komen.’

‘Een meisje dat Sam heet, Samantha. O jee, wat moet ik nu doen? Ik moet haar straks van school halen.’

‘Welke school?’

‘De Thomas Ellis School.’

‘Oké, kleed jij je dan maar aan, dan bel ik de school en vraag of ze haar nog een poosje daar willen houden. We blijven niet lang weg, ik bedoel...’ Hij liep de trap af. ‘Waar is de telefoon?’ riep hij van beneden.

‘In de keuken, achter de deur.’

Ik trok mijn spijkerbroek en de trui van Chris weer aan en pakte mijn tas. De jurk lag op het onopgemaakte bed, half binnenstebuiten, naast het T-shirt waarin Chris had geslapen. O Jezus, o lieve Jezus, o grote God, wat hebt U gedaan?

Op mijn houten sandalen liep ik de trap af en hoorde Tom de telefoon ophangen.

‘Ze hebben beloofd haar daar tot half vijf te houden, maar voor die tijd zijn we heus wel terug.’ Hij keek me vragend en ongelukkig aan. ‘Weet je al wat je wilt? Ik bedoel, ze willen het daar weten. Waar wil je hem hebben?’

Ik had er nog niet over nagedacht. ‘Dat weet ik niet. Misschien moet ik zijn moeder bellen...’ Maar waar woonde ze? Even denken... Chicago? Nee. Denver. Dat was het. Ik had haar een keer ontmoet toen ze op weg ergens heen bij Chris langs was gekomen. Ze hadden geen nauwe band en zijn vader was al overleden.

Ik belde inlichtingen: ‘Een nummer in Denver, alstublieft.’

‘Dan hebt u het verkeerde nummer gebeld. U moet drie nul drie, vijf, vijf...’

‘Verdomme! Kunt u dat niet voor me doen? Mijn man is zojuist bij een ongeluk om het leven gekomen!’

‘O, ja, natuurlijk. Een ogenblikje, alstublieft.’

‘Inlichtingen Denver. Kan ik u helpen?’

‘Het nummer van Helen Matthews, alstublieft. Ik weet niet waar ze woont.’

Even later gaf ze me het nummer, dat ik voor alle zekerheid herhaalde. Hoe kon ik zo kalm klinken, zo normaal? Nu moest ik het nummer bellen en die aardige vrouw vertellen dat Chris dood was. Ja, mevrouw Matthews, dood. O mijn god... ‘Wilt u dat ík het nummer voor u bel, mevrouw?’

‘Ja, graag.’

‘Wilt u de persoon zelf aan de lijn hebben of het huis?’

‘Het huis... de persoon... het doet er niet toe.’

‘Het spijt me, maar u moet het zeggen.’

‘O verdomme, nou ja, de persoon zelf dan, Helen Matthews. Mevrouw.’

Ik hoorde de telefoon tweemaal rinkelen.

‘Hallo?’

‘Ik heb een persoonlijk gesprek voor mevrouw Helen Matthews.’

‘Daar spreekt u mee.’ Haar stem leek een beetje op die van Chris.

‘Ik verbind u door.’

‘Hallo. Jane?’

‘Nee, mevrouw Matthews. U spreekt met Gillian Forrester. Ik ben een vriendin van Chris. Misschien weet u nog wie ik ben, want we hebben elkaar vorige zomer toen u hier was ontmoet. Ik...’

‘Ja, dat weet ik nog wel. Hoe gaat het met je?’ Ze klonk niet-begrijpend.

‘Goed, dank u. Hoe gaat het met u?’ O god, ik kon de woorden niet vinden. Ik keek naar Tom Bardi en wist hoe hij zich had gevoeld toen hij mij belde. Ik kneep mijn ogen dicht en ging zitten, met de hoorn in beide handen omdat ze zo trilden.

‘Als je Chris wilt spreken, hij is er niet. Hij is in San Francisco. Waar bel je vandaan? Het is een slechte verbinding.’ Dat was waar, en hij zou er niet beter op worden.

‘Ik ben ook in San Francisco. Mevrouw Matthews, Chris heeft een ongeluk gehad. Hij is... dood. Het spijt me vreselijk...’ O god, stort nu niet in, dat kun je haar niet aandoen. ‘Ik vind het heel erg u dit te moeten vragen, mevrouw Matthews, maar het ziekenhuis wil weten wat ze met...’ O god, ze huilde. De aardige oude dame die ik vorige zomer had ontmoet, huilde. ‘Mevrouw Matthews? Gaat het een beetje?’ Stomme vraag. Ik keek weer naar Tom. Hij stond met hangende schouders uit het raam te kijken.

‘Ja, het gaat al weer. Ik weet niet wat ik moet zeggen. Zijn vader is begraven in New Mexico, waar we gewoond hebben, en zijn broer in Washington. Hij is gesneuveld in Vietnam.’ O god, waarom moest dit haar nu ook nog overkomen? Chris had me verteld van zijn broer.

‘Wilt u dat ik hem naar Denver breng, mevrouw Matthews?’

‘Nee, dat heeft geen zin. Mijn dochter woont in Fresno. Laat hem maar in San Francisco, dat lijkt me beter. Ik vlieg er vandaag nog naartoe, nadat ik zijn zus heb gebeld.’

‘U kunt hier wel logeren, in zijn huis.’ Zijn huis, ons huis... O hemel, wat zou ze ervan denken als ze wist dat we samenwoonden? Maar daar hoefde ik me geen zorgen meer over te maken.

‘Nee, ik logeer wel in een hotel, met Jane, mijn dochter.’

‘Als u me laat weten wanneer u aankomt, haal ik u wel van het vliegveld.’

‘Dat hoeft echt niet, kind.’

‘Maar ik doe het graag. Ik vind het zo verschrikkelijk voor u, mevrouw Matthews...’

‘Dat weet ik, kind.’ Ze begon weer te huilen.

Ik knikte en hing op.

Tom Bardi keek me aan en gaf me een kop koffie. ‘Wil je ook een borrel?’ Ik schudde mijn hoofd en nam een slok, maar de koffie was koud. ‘We kunnen nu maar beter gaan.’ Ik knikte en liep naar de deur.

‘O nee, ik moet eerst nog iemand anders bellen. Wacht nog even, alsjeblieft.’ Peg. Ik moest het Peg vertellen. Wie kon me beter steunen dan Peg? Wie had al mijn hele leven mijn lief en leed gedeeld? Peg.

Ik belde haar kantoor.

‘Mevrouw Richards, alstublieft.’

‘Moment, alstublieft... Het kantoor van mevrouw Richards.’

‘Ik wil haar graag spreken.’

‘Het spijt me, maar mevrouw Richards zit in een vergadering.’

‘Ga naar haar toe en zeg dat Gillian Forrester aan de telefoon is. Ze zal aannemen.’

‘Ik zal het haar vragen. Wacht even, alstublieft.’ Vraag maar raak, mens. Ze zal aannemen. En dat deed ze.

‘Wat is er, Gillian? Ik zit te vergaderen.’

‘Dat weet ik. Hij is dood, Peg.’ Ik begon te snikken.

‘Sinds wanneer?’

‘Vanmorgen. Een ongeluk... zijn nek gebroken, van een kraan...’ Ik kon nauwelijks uit mijn woorden komen.

‘Ik neem vanavond het vliegtuig van acht uur, dan kan ik het weekend bij je blijven. Gaat het een beetje?’

‘Nee.’

‘Dat hindert niet, als je je maar flink houdt tot tante Peg er is, dan mag je je laten gaan. Tot vanavond.’ Acht plus vijf, dat wordt één uur vannacht, min het tijdsverschil van drie uur, dus ze komt om tien uur aan. ‘En kom me niet afhalen, want ik neem wel een taxi. Hetzelfde adres?’

‘Ja.’

‘Heb je nog iets nodig?’

‘Alleen jou. Peg, dank je, ik ben je eeuwig dankbaar.’

‘Nu moet ik gaan. Hou je taai. O ja, heb je librium of zo in huis?’

‘Ja, maar ik wil niets slikken.’

‘Slik het. Doe wat tante Peg zegt en slik het.’ Maar ik zou het niet doen.

‘Oké. Nogmaals dank, Peg. Tot straks.’

‘Tot straks.’ We hingen op.

Ik keek naar Tom Bardi, die ongedurig was geworden. ‘Oké, nu kunnen we gaan.’ Hij keek opgelucht. Misschien had hij gedacht dat ik al mijn vriendinnen wilde bellen en hem uren zou laten wachten.

33

Zwijgend reden we naar Oakland. Ik had geen woorden meer, en ik was blij dat Tom niet zijn best deed om een gesprek te voeren. Hij reed hard en ik keek uit het raampje, zonder te huilen, te denken of zelfs maar iets te voelen. Ik reed alleen maar in de auto van Chris mee met een man die Tom Bardi heette en die ik nooit eerder had ontmoet. Het was allemaal zo raar dat ik er niet eens over nadacht. Ik zat er alleen maar.

Plotseling maakte de auto een scherpe bocht en ik zag dat we het parkeerterrein van het Sint Mary-ziekenhuis in Oakland opgereden waren. We stapten uit en Tom ging me voor naar de eerste hulp.

Binnen stond een groepje mensen met lang haar en in spijkerbroek. Ze stonden verbijsterd dicht bij elkaar, alsof ze elkaar warm wilden houden. De cameraploeg. Tom nam me mee naar de balie en zei iets tegen de verpleegkundige die erachter zat. Ze keek me vragend aan en zei: ‘Mevrouw Matthews?’

‘Ja,’ loog ik, omdat ik niet dacht dat ze de waarheid zou accepteren en ik geen zin had in een uitleg. Het maakte immers geen enkel verschil meer.

‘Wilt u met me meegaan?’ Ze ging me voor naar een kamertje met een rood lampje boven de deur en een bordje erop met verboden toegang. En daar lag Chris, in de kleren waarin hij die morgen van huis was gegaan, languit op een brancard. Zijn gezicht stond vredig, op één kant zat zand, maar ik zag geen kneuzingen. Dus ze vergisten zich, hij was niet dood, hij sliep alleen maar. Ik veegde het zand van zijn gezicht en streek zijn haar glad. Toen ik naar voren leunde om hem een kus te geven, bleven er grote happen lucht in mijn keel steken en maakten afschuwelijke gorgelende geluiden. Ik legde mijn gezicht tegen het zijne en hield hem vast, maar hij voelde raar aan en zijn huid was kil. Het lichaam van Christopher Caldwell Matthews. Chris was er niet meer.

De verpleegkundige stond in een hoek toe te kijken, maar ik trok me niets van haar aan. Ik vergat haar gewoon, tot ze langzaam naar me toe kwam en me vastberaden aan mijn elleboog meenam naar de deur. Ik keek steeds achterom naar Chris om te zien of hij zich zou bewegen, of opstaan, of een oog zou openen om me een knipoog te geven. Het was gewoon een afschuwelijk misplaatste grap, net als het telefoontje van Tom Bardi. Wacht even, zuster, hij houdt ons alleen maar voor de gek...

Maar ze leidde me aan mijn elleboog mee terug naar de balie en vroeg: ‘Wilt u dit even tekenen? En dit ook?’ Ze hield me een balpen voor. Ik tekende tweemaal met Gillian Forrester, draaide me om en wist niet wat ik verder moest doen. Dus ik draaide me weer naar haar toe en vroeg het haar.

‘Hebt u een begrafenisondernemer gebeld?’

‘Nee, nog niet.’ Hij was nog niet eens koud.

‘Daarginds hangt een telefoon met de Gele Gids erbij, daarin vindt u wel een paar namen.’ Aha, de Gele Gids, laat uw vingers... O god.

Hobson. Laat ik die maar nemen. George Hobson. ‘Uw gelieven zijn bij ons in goede handen.’ Ik wist wie hun reclamecampagne had bedacht.

Ik belde het nummer.

‘Met Hobson.’ Een vriendelijke stem. O god.

‘Met mevrouw Forrester, ik wil graag...’

‘Een ogenblikje alstublieft.’

‘Hallo?’ Een diepe, zachte stem. Vast een homo. Dat bleek hij ook te zijn, toen hij even later in de hal van zijn firma naar me toe walste met een plastic glimlach en in een nauw zwart pak.

Ik legde hem de situatie uit en hij zei dat het geen probleem was. Hij zou een auto sturen om meneer Matthews om drie uur op te halen, als dat goed was. Ik zei dat het goed was.

‘Bent u er dan ook, mevrouw Forrester, om de zaak verder te regelen?’

‘Ja, ik zal er zijn.’

‘Bent u een zuster van de overledene?’

‘Nee, zijn vrouw.’

‘O, neemt u me niet kwalijk, ik dacht dat u Forrester heette,’ verontschuldigde hij zich op zalvende toon.

‘Zo heet ik ook. Ik zal het ziekenhuis waarschuwen dat u meneer Matthews om drie uur komt halen.’ Het kon me geen zier schelen wat hij dacht; ik was de vrouw van Chris, met of zonder huwelijk.

Ik vertelde de verpleegkundige achter de balie dat Chris om drie uur door iemand van Hobson zou worden gehaald, en ging terug naar Tom.

‘Als je nu terug wilt naar huis, kan ik je wel brengen. Iemand anders kan mijn auto meenemen.’

‘Nee, ik blijf hier wachten, maar jij kunt wel gaan als je wilt. Het heeft geen zin dat jij ook blijft.’

‘Ik blijf.’ Het klonk vastberaden en omdat ik er blij om was, protesteerde ik niet.

‘Wil je soms ergens een poosje liggen?’

‘Nee, het gaat wel.’

‘Echt waar?’

‘Echt waar. Dank je.’ Ik deed mijn best om te glimlachen, maar hij glimlachte niet terug. Hij liep naar het groepje dat Chris voor het laatst had gezien en begon zacht tegen ze te praten. Ze stonden allemaal op, wierpen een blik op mij, gaven Tom een hand en gingen weg. Ik zag dat Tom zijn autosleutels aan een van hen had gegeven. De stille rouwenden waren weg.

‘Ik kan van Hobson zelf wel naar huis rijden, Tom. Dat wil ik eigenlijk liever.’

‘Nee, dat kun je niet. Hoe denk je dat Chris dat zou vinden?’ Ai, die was raak.

‘Oké dan.’

‘Kom mee, dan gaan we aan de overkant een hamburger eten.’

‘Ik kan geen hap...’ Ik werd al misselijk bij de gedachte.

‘Dan neem je maar een kop koffie. Kom mee.’

We gingen naar het restaurant aan de overkant, waar we koffie dronken en rookten. We wisselden nog geen tien woorden terwijl de tijd verstreek. Een vriend van Chris die ik nooit eerder had ontmoet, zat daar bij me alsof hij mijn beste vriend was. Ik had hem nodig, ik leunde op hem, en we zeiden bijna geen woord.

Ten slotte kwam de auto van Hobson, een donkerrode met chauffeur. Het was een lijkwagen. Een lijkwagen voor Chris.

Ze droegen Chris naar buiten op een smalle metalen brancard, vastgebonden onder een groen zeil. De brancard gleed van achteren de lijkwagen in, de chauffeur deed de deur dicht en vroeg aan mij: ‘Wilt u achter me aan rijden of komt u apart naar ons toe?’

‘We rijden achter u aan,’ antwoordde ik zonder Tom aan te kijken. Ik wilde Chris volgen.

Toen keek ik naar Tom en het drong tot me door dat ik de hele tijd zijn hand vast had gehouden. Mijn nagels hadden in zijn vlees gedrukt en hij had geen kik gegeven. Misschien had hij het niet eens gevoeld.

We stapten weer in de auto van Chris en Tom startte de motor. ‘Let op de choke,’ zei ik. Dat had Chris de eerste dag van mijn terugkeer tegen mij gezegd. Let op de choke... Ik sloeg mijn armen om Tom Bardi heen en begon onbedaarlijk te huilen.

‘Kunnen we nu gaan?’ vroeg de chauffeur van de lijkwagen. Tom keek me aan en ik knikte. Ik leunde achterover en wenste dat ik naar Peg had geluisterd en librium had geslikt. Maar nee, ik moest dit allemaal op mijn manier verwerken. Zonder librium. Goddank had ik Tom Bardi.

34

Bij Hobson werd ik meegenomen naar een kantoortje met elegant, imitatie Lodewijk XV-meubilair. Tom wachtte in de hal. De man die ik aan de telefoon had gehad en die ik in de hal al had gezien, kwam binnen. ‘Mijn naam is Ferrari en u bent mevrouw Forrester, nietwaar?’

‘Ja.’

‘Wanneer is de begrafenis?’

‘Dat weet ik nog niet.’

‘Dat hoor ik dan nog wel. We leggen meneer Matthews in onze Georgian Sluimerkamer, die ik u zal laten zien nadat u deze formulieren heeft doorgenomen. Ik zal u ook voorstellen aan onze cosmeticus en daarna gaan we beneden een kist uitzoeken. En daarna hoeft u niets meer te doen. Laat eens kijken, vandaag is het vrijdag, dus het lijkt me dat de begrafenis op zondag zal plaatsvinden, of misschien maandag?’ Een vriendelijke krokodillenlach en een klapje op mijn hand. Hou je handen thuis, verdomme! Hij klonk als een recreatieleider op een cruiseschip met zijn ‘en daarna’-gekwaak.

‘O ja, wilt u ons vanavond een kostuum met alle accessoires voor meneer Matthews brengen, mevrouw Forrester? Ook schoenen.’ Een kostuum? Ik wist niet eens of Chris wel een pak had.

‘Waarom?’ Ik kon hem waarschijnlijk toch niet erger schokken dan ik al had gedaan.

‘Om hem op te baren.’ Weer die glimlach, en een meewarige blik vanwege mijn domheid.

‘Op te baren? O, in de kist. Nee, dat hoeft niet. Ik wil dat de kist gesloten wordt, en hij kan dragen wat hij al aanheeft.’

‘Draagt hij dan een kostuum?’

‘Nee, meneer Ferrari, hij draagt geen kostuum. Hij heeft geen kostuum, maar zoals hij er nu uitziet, is het goed.’ Ik knapte iets op van mijn snauwerige toon. ‘Verder moet ik eerst met zijn moeder praten, die vanavond aankomt.’

‘Van de Oostkust?’

‘Nee, uit Denver.’ Maar maakt u zich maar geen zorgen, meneer Ferrari, want we kunnen u heus wel betalen, hoor. U krijgt uw geld. Daar gingen de formulieren over.

Hij glimlachte, ervan overtuigd dat de moeder van meneer Matthews het wat het kostuum betrof met hem eens zou zijn. Misschien had hij gelijk, ze was tenslotte Chris’ moeder.

‘Zullen we nu beneden een kist uitzoeken?’

Toen we het benauwde kantoortje uit kwamen, zag ik Tom in de hal zitten en daar kalmeerde ik weer van. ‘Het duurt niet lang meer,’ zei ik tegen hem, en hij knikte. Ferrari keek geschokt; hij was waarschijnlijk van plan geweest me uitgebreid zijn hele collectie te tonen.

In de lift drong het opeens tot me door hoe ik er in mijn spijkerbroek, sandalen en de oude trui van Chris moest uitzien. Arme meneer Ferrari, je wist tegenwoordig niet meer wie je voor je had. Maar misschien was het juist goed zo, omdat de rekening dan niet zo hoog zou zijn. Ik wist niets van de financiële situatie van mevrouw Matthews, en hoewel ik de begrafenis van mijn spaargeld zou kunnen betalen, zou ik daarna niet veel overhebben. Begrafenissen konden in de duizenden lopen.

Meneer Ferrari opende de deur van een vertrek vol met doodskisten, die zoals auto’s in een showroom in een kring op platforms stonden uitgestald. Ik zag ze met en zonder kruis, met allerlei versieringen en beslag, en gevoerd met satijn, fluweel of zijde. Meneer Ferrari haalde diep adem om ze, als de autoverkoper van het jaar, stuk voor stuk aan te prijzen.

‘Doe die maar.’

‘Die?’

‘Ja.’

‘Dat is natuurlijk goed, maar zal ik u niet ook...’

‘Nee. Hoeveel kost hij?’

Hij keek op een lijstje en antwoordde: ‘Driehonderdvijfentwintig dollar.’

‘Oké.’ Ik draaide me om, liep het vertrek uit en had al op de liftknop gedrukt voordat meneer Ferrari me snakkend naar adem had ingehaald.

Boven gaf ik hem een hand en wilde weggaan.

‘Meneer Matthews zal vanavond om zeven uur klaar zijn. U hebt de kamer nog niet gezien.’

‘Ik geloof graag dat daar niets aan mankeert, meneer Ferrari.’ Ik was uitgeput en wilde naar huis.

‘Weet u het zeker van dat kostuum?’

‘Heel zeker. Dank u wel.’ Zo waardig mogelijk liep ik naar de deur. Tom volgde me.

Buiten keek hij me aan en vroeg: ‘Gaat het?’

‘Alweer een stuk beter. Laten we Sam gaan halen.’ Ik legde uit waar de school was. Het was bijna half vijf en ze zou zich afvragen waar ik bleef.

Sam zat in het kantoor van een van de administratief medewerkers volkomen op haar gemak te tekenen.

‘Was was je zo lang?’

‘Ik moest iets doen. Kom nu maar mee, lieverd, dan gaan we naar huis.’

Ze rolde de tekening op, pakte haar jasje en liep naar de deur. Toen ze in de gang verdween, stond de schoolmedewerkster op om me een hand te geven. ‘Ik vind het heel erg voor u, mevrouw Forrester.’

‘Dank u.’ Daar zou ik aan moeten wennen, want de komende dagen zouden nog veel meer mensen me hun medeleven betuigen.

Tom zat in de auto op ons te wachten.

‘Wie is dat?’

‘Een vriend van oom Chris.’

‘O.’ Dat was dus in orde.

Tom en Sam zaten de hele weg naar huis gezellig te kletsen en lieten mij met rust. Ik was als verdoofd van moeheid.

‘Ik wil even bij de bloemist in onze straat stoppen, Tom. Heb je daar nog tijd voor?’

‘Natuurlijk.’

‘Waarom wil je bloemen kopen, mammie? We hebben thuis genoeg bloemen.’

‘Ik wil iemand bloemen sturen.’ O god. Het drong tot me door dat ik het haar nog moest vertellen, al had ik geen flauw idee hoe ik dat moest doen. Ik moest erover nadenken.

In de bloemenzaak bestelde ik voor tweehonderd dollar wilde bloemen in allerlei kleuren, die om zeven uur bij Hobson zouden worden afgeleverd. Ik kon de gedachte aan witte of zalmroze gladiolen niet verdragen, niet voor Chris.

Toen ik weer naar buiten kwam, zaten Tom en Sam elkaar in de auto te kietelen. Ik glimlachte vermoeid. Tom was ongelooflijk.

Hij bracht ons naar huis en vroeg of ik wilde dat hij bij ons bleef.

‘Dat hoeft niet, ik red me wel. Maar zal ik eerst nog even iets te eten voor je klaarmaken?’

‘Dat is niet nodig, ik eet thuis wel.’

‘Zal ik je brengen?’

‘Nee, ik woon maar zes straten verder. Ik zal de auto parkeren en dan loop ik naar huis.’

Sam en ik bleven buiten wachten tot hij was uitgestapt en naar ons toekwam. Hij zag er net zo moe uit als ik me voelde. Toen hij voor ons stond, kon hij geen woord meer uitbrengen.

‘Tom, ik weet niet wat ik moet zeggen, maar bedankt. Je bent ongelooflijk... fantastisch geweest.’ Mijn stem werd verstikt door tranen.

‘Jij ook, Gillian. Jij ook.’ Hij boog zich voorover, gaf me een kus op mijn wang en maakte Sams haar in de war. Toen liep hij met gebogen hoofd weg. Ik geloof dat hij huilde, maar ik kon het niet zien want ik huilde ook.

‘Waarom huil je, mammie? Heb je pijn?’

‘Ja, een soort pijn.’

‘Ik zal wel voor je zorgen, dan is het gauw weer beter.’

‘Dank je wel, lieverd.’ Hand in hand liepen we het stoepje op naar de voordeur, weer alleen met ons tweeën.

Mevrouw Matthews belde toen Sam zat te eten. Ze zei dat ze om negen uur zou aankomen en dat ik haar niet hoefde op te halen. Ik zei dat ik dat toch wilde doen en belde een oppas voor Sam, de enige buurvrouw die ik kende. Ze was bereid om te komen en voegde eraan toe: ‘O, Gillian, ik heb het op het nieuws gehoord en het spijt me verschrikkelijk voor je.’ Daar had je het weer. ‘Dank u wel, mevrouw Jaeger.’ Op het nieuws? Ook dat nog.

Sam gedroeg zich voorbeeldig. Ze ging in bad en daarna zonder morren naar bed. Ze vroeg naar Chris, maar ik verzon een smoes. Ik wilde niet dat ze zijn vertrek zou associëren met de tranen en het verdriet van de volgende paar dagen en was van plan het haar te vertellen wanneer ikzelf weer wat kalmer was. Wanneer zou dat zijn? Ik had geen idee.

Mevrouw Jaeger kwam om acht uur en toen ging ik naar het vliegveld om mevrouw Matthews af te halen. Ik had eraan gedacht me te verkleden in eenvoudige zwarte kleren. Mijn spijkerbroek en de trui van Chris lagen naast de grijze jurk op ons nog steeds niet opgemaakte bed.

35

Ik stond op het vliegveld te wachten tot het vliegtuig zou landen en keek om me heen om te raden wie Jane zou zijn. Maar niemand kwam me ook maar enigszins bekend voor, dus ik gaf het op en staarde voor me uit naar de lichten van de landingsbaan. Er stonden een stuk of vijf vliegtuigen klaar om op te stijgen, en andere kwamen binnen.

‘United Airlines vlucht nummer 402 uit Denver is geland. De passagiers komen door uitgang 3.’ Ze was een van de eersten en ik herkende haar meteen: een vrij kleine vrouw, die vroeger erg knap moest zijn geweest, met grijs haar en in een keurig zwart mantelpak. Ze keek speurend rond en ik geloof niet dat ze me herkende.

‘Mevrouw Matthews?’

‘Gillian?’

‘Ja.’

‘Dank je wel voor je komst, kind, maar het was niet nodig.’ Terwijl ik een toepasselijk antwoord mompelde, keek ze opnieuw om zich heen.

‘Ik zie Jane nog niet, zij zou ook komen.’ Ik keek ook rond en toen ze begon te wuiven, zag ik een lange jonge vrouw naar ons toe komen, het evenbeeld van Chris. Het was gewoon griezelig zoveel als ze op Chris leek; ze liep zoals hij en had ook dezelfde ogen. Ik rilde er bijna van, maar het fascineerde me ook en ik kon mijn ogen niet van haar afhouden. Ze liep naar haar moeder toe en omhelsde haar zwijgend, en toen speet het me dat ik was gekomen. Ik was overbodig, ze hadden alleen elkaar nodig en ik was een buitenstaander. Ik wendde beschaamd mijn ogen af en probeerde te bedenken wat ik tegen Jane zou zeggen. ‘Het spijt me?’ Nee, beslist niet. Dat zou ze van mij niet horen. Toen ik weer naar haar keek en opnieuw door de gelijkenis werd getroffen, liet ze haar moeder los, kwam naar mij toen en omhelsde mij ook.

‘Ik weet het, Gillian, ik weet het. Ik hoef je niet te zeggen hoe erg ik het voor je vind, want ik weet hoe je je voelt. Chris heeft me vorige week een brief geschreven.’

‘O ja? Daar heeft hij niets van gezegd.’ Ik stond perplex.

‘Echt iets voor hem. Laten we je koffer halen, mam.’ We liepen langzaam naar de roltrap die naar de bagagehal leidde.

We haalden de koffer van mevrouw Matthews op en gingen naar de parkeergarage.

‘Het spijt me, er is niet veel ruimte in de auto. Maar Chris... ik... eh, we reden er graag in.’ Ze gaven geen commentaar.

Onderweg naar het centrum werd er weinig gesproken. Er was ook weinig te zeggen. Na een poosje begonnen we opeens alle drie tegelijk te praten en toen zenuwachtig te lachen. Vervolgens hadden we het over San Francisco, het weer in Denver, vliegen... Over alles behalve Chris en het ongeluk.

‘Wanneer komt de baby, Gillian?’ vroeg Jane. Aha, ze werd persoonlijk.

‘Pas over twee maanden. Jij hebt drie kinderen, hè?’ Ze knikte en ik vermeed het naar mevrouw Matthews te kijken in de hoop dat ze ons niet had gehoord. Want we vergaten weleens dat onze vrijbuiterige vrienden ook ouders hadden, en Christopher Caldwell Matthews, het toonbeeld van vrijbuiterij, had een moeder die bastaardkinderen misschien helemaal geen goed idee vond. Zelfs Chris vond dat niet, dus ik verwachtte dat zijn moeder ervan zou gruwen. Ik voelde dat ze naar me keek en wierp een snelle blik met een nerveus glimlachje in haar richting. Per slot van rekening had ik haar nog maar één keer ontmoet.

Ze keek met een even nerveus glimlachje en verdrietige ogen terug. ‘Ik hoop dat je het niet erg vindt, maar ik ben blij voor je. Mijn andere zoon was ook niet getrouwd en Chris...’ Ik wilde haar een kus geven, maar dat ging niet terwijl ik achter het stuur zat, dus ik keek haar opnieuw aan en glimlachte gemeend.

‘Wilt u er even langs gaan?’

‘Nee moeder, waarom wacht u niet tot morgen? Laten we nu rechtstreeks naar het hotel gaan.’

‘Nee, ik wil erheen, Jane. Ik wil hem zien...’ Haar stem eindigde in gefluister.

‘Eh, mevrouw Matthews, ik heb de... eh... ik heb hem dicht laten doen. Maar het kan ook anders, als u wilt...’ Anders, waarbij iedereen Chris roerloos in zijn kist zou kunnen zien liggen tot we hem begroeven.

‘O,’ zei ze nauwelijks hoorbaar. ‘Ziet hij er... Was hij erg...’

‘Nee,’ viel ik haar in de rede, omdat ik de woorden niet wilde horen. ‘Nee, hij ziet er... goed uit.’ Ik had ‘mooi’ willen zeggen, maar had het woord niet over mijn lippen kunnen krijgen. Want hij zag er inderdaad mooi uit, mijn slapende jongen, naar wie ik zo vaak ’s avonds laat of ’s morgens vroeg had liggen kijken. Vredig. De ziel van een jongen in het lichaam van een man.

‘Gillian heeft gelijk, mam. Laten we het maar zo laten.’ Mevrouw Matthews knikte.

Daarna zwegen we weer en zaten in gedachten verzonken tot we voor Hobson stonden. Ik parkeerde de auto, we stapten uit en ik ging hen voor naar binnen. Achter de balie zat een bleek - zo wit als een geest - meisje, en meneer Ferrari stond in een hoek met een groepje mensen te praten. Toen we binnenkwamen, keek hij op en gaf ons een knikje, en zijn blik deed vermoeden dat hij mijn uiterlijk deze keer genadig goedkeurde. De hansworst.

Ik liep naar het meisje achter de balie en vroeg schor: ‘Waar is de Georgian kamer met meneer Matthews?’

‘Deze kant op, alstublieft.’ Ze ging ons voor de lange gang door, langs andere kamers, waar ik niet in wilde kijken uit angst daar ook lichamen te zien liggen. Voor de laatste deur links bleef ze staan en we gingen naar binnen. Daar stond de donkere houten kist die ik een paar uur geleden had uitgezocht, en overal stonden de bloemen die ik in Sacramento Street had besteld. Ze waren prachtig, rood, wit en blauw, met wat takjes gipskruid ertussen. Ze deden me aan Mozart of Debussy denken, precies wat ik wilde.

Aan beide uiteinden van de kist stond een grote bronzen kandelaar en er stond een bidbankje voor. Tegen de muren stonden twee banken en enkele stoelen. Het vertrek was schemerig verlicht en leek zo plechtig als een kerk. Eigenlijk hoorde Chris er helemaal niet thuis; ik hoorde hem al zoiets zeggen als: ‘Jezus, Gill, wat dóé ik hier verdomme?’ Maar zo hoorde het nu eenmaal, en zijn moeder leek het correct te vinden.

‘Wat een mooie bloemen, Gillian. Heb jij daarvoor gezorgd?’

Ik knikte. Ze liep naar de kist en Jane gaf me een kneepje in mijn arm toen ze op het bankje knielde. We keken naar de vrouw die zowel haar man als haar twee zoons had verloren, al haar mannen.

Even later kwam ze overeind en nam Jane haar plaats in. Mevrouw Matthews ging op een van de banken zitten en staarde naar haar voeten. Ik had niet de moed meer om naar haar te kijken.

Jane stond op en hielp haar moeder voorzichtig op te staan van de bank. ‘Kom, mam, het is een lange dag geweest en ik heb gezegd dat we voor tienen in het hotel zouden zijn.’

Toen we weer door de gang liepen, vroeg ik Jane in welk hotel ze logeerden. ‘Het Sir Frances Drake.’

‘Ik zal jullie even brengen.’

Onderweg naar het hotel bleef Jane met me praten, terwijl ze haar moeder af een toe een klopje op haar schouder of een kneepje in haar arm gaf.

‘Mevrouw Matthews, ik vind het afschuwelijk het te moeten vragen, maar wanneer vindt u dat we hem moeten... begraven?’ Ziezo, ik had het gezegd.

‘Kan het zondag of is dat te vroeg?’

‘Nee, dat denk ik niet. Zondag lijkt me een goede dag. Wilt u een kerkdienst? Ik vind het echt heel naar om er nu over te beginnen, maar ze willen het weten, Hobson, bedoel ik.’

‘Zeikerds.’ Jane klonk precies zoals Chris.

‘Jane! Ze doen gewoon hun werk, net als iedereen.’

Jane noch ik gaf commentaar, maar we dachten er blijkbaar hetzelfde over. Zeikerds was een goed woord.

‘Ging Chris nog weleens naar de kerk?’ Ai.

‘Niet vaak.’ Een leugentje om bestwil.

‘Ik ben presbyteriaans en zijn vader was methodist. Ik geloof niet dat Chris een voorkeur had, daar heeft hij tenminste nooit iets van laten merken.’ Zo kon je het ook zeggen, en het was de waarheid.

‘Vlak bij ons huis staat een leuk presbyteriaans kerkje, daar zou ik morgen met de dominee kunnen praten.’

‘Mag ik mee?’

‘Natuurlijk. Het spijt me, ik wilde het niet van u overnemen, ik dacht alleen...’

‘Je bent geweldig, Gillian, dus maak je daar maar geen zorgen over.’

‘Dan kom ik u morgenvroeg halen en gaan we met z’n drieën.’

Het klonk alsof Jane op de achterbank met haar tanden knarste. Ze was echt precies Chris. Een kerkelijke begrafenis voor Chris. Maar het was niet voor Chris, het was voor zijn moeder, en voor ons. Een begrafenis is een treurzang voor de levenden, geen feest voor de dode.

Voor het hotel omhelsden we elkaar weer en ze verdwenen in de lobby, de lange, blonde vrouw die net zo liep als Chris en de kleine vrouw in het zwarte mantelpak. Ze was maar iets kleiner dan ik, maar maakte op mij een veel kleinere indruk, misschien omdat ze de moeder van Chris was. Ik keek op mijn horloge en besloot nog even langs Hobson te gaan, om met Chris alleen te zijn. Mevrouw Jaeger zou het niet erg vinden nog iets langer te blijven, ze zou het begrijpen.

Ik zette de auto weer op het parkeerterrein en liep naar binnen, waar ik meneer Ferrari gelukkig niet meer zag. Het bleke meisje zat achter de balie koffie uit een bekertje van piepschuim te drinken. Het deed me denken aan de koffie bij Woman’s Life en toen ik door de gang liep, bedacht ik dat het voor haar gewoon een baan was en vroeg me af wie er in vredesnaam zulk werk wilde doen. Op het kantoor van het tijdschrift was het altijd een drukke bedoening geweest, maar hier was het zo stil dat je net zo goed zelf dood kon zijn.

Ik kwam bij de kamer van Chris en ging langzaam naar binnen. Ik ging op een stoel zitten, leunde achterover en sloot mijn ogen, en dacht terug aan momenten en woorden. Vijftien uur geleden was Chris luidruchtig de stoep van ons huis af gelopen en nu zat ik hier in deze stille kamer vol bonte bloemen en lag hij in die kist... Misschien, heel misschien zal het allemaal, als ik mijn adem inhoud en tot zevenhonderdentwaalf tel, een droom blijken te zijn. Maar toen ik mijn ogen snakkend naar adem weer opende, was alles nog hetzelfde en schopte de baby me van woede vanwege het tijdelijke gebrek aan zuurstof.

Langzaam liep ik naar het bidbankje en knielde met mijn gezicht naar de kant van de kist waar onder het deksel Chris’ hoofd lag. Tranen druppelden over mijn wangen en ploften zacht op de fluwelen bovenkant van het bankje. Ik geloof dat ik even bad, en toen stond ik op en liep langzaam de kamer uit. Ik voelde me verschrikkelijk alleen en wenste dat ik Chris bij me kon voelen, maar dat was niet zo. Chris lag in die kist, hij was weg en ik was alleen.

De auto van Chris was de enige die nog op het parkeerterrein stond en bij het starten dacht ik aan de choke. Door de mist reed ik terug naar Sacramento Street en kwam vlak voor middernacht thuis, een beetje bezorgd om mevrouw Jaeger. Ik deed de voordeur open, legde mijn jas op de stoel in de hal en liep door naar de keuken, waar ik verwachtte dat ze zou zitten omdat daar het enige licht brandde.

‘Mevrouw Jaeger? Mevrouw Jaeger?’ Misschien was Sam wakker geworden, dus ik liep naar boven om te kijken. Toen ik boven kwam, zag ik dat het licht in mijn slaapkamer brandde, en door de open deur zag ik dat Peg mijn bed stond op te maken.

‘O Peg, je bent een engel.’ Ik leunde tegen de deurpost en keek naar haar.

‘Je hoeft niks te zeggen. Kom, je bed in. Ga maar zitten, dan help ik je wel.’

‘Peg, je bent vast doodmoe. Voor jou is het drie uur in de morgen!’

‘Voor jou is het nog later, dus hou je mond. Ik ben gekomen om je te helpen.’

‘God, Peg, wat zal ik ooit moeten beginnen als ik op een dag volwassen ben en jij me niet meer zult helpen?’

‘Ach joh, hou op.’

‘Waar is mevrouw Jaeger?’

‘Ze is net weg. Ik geloof niet dat ze me helemaal vertrouwde, maar ik heb gepraat als Brugmans en haar tegelijkertijd naar de deur geduwd, en toen is ze gegaan. Waar ben jij geweest?’

‘Ik heb mevrouw Matthews en Chris’ zus van het vliegveld gehaald, mee naar Hobson genomen en naar hun hotel gebracht, en toen ben ik nog even teruggegaan naar Hobson.’

‘Hobson? De plaatselijke Frank Campbell? Waar ben je eigenlijk mee bezig? Wil je jezelf en de baby iets aandoen?’

‘Ja, ik bedoel nee. Ja, Hobson is de begrafenisondernemer en nee, ik wil mezelf of de baby niets aandoen. Iemand moest ze afhalen, Peg.’

‘Kon niemand anders dat doen?’

‘Nou ja, ze hadden wel een taxi kunnen nemen, maar ik wilde het zelf doen.’

‘Vooruit dan maar. Wil je dan nu een kop warme chocolademelk? En ik heb pillen voor je meegebracht.’

‘Wat voor soort pillen?’

‘Kalmeringspillen. Ik heb je gynaecoloog gebeld en hij heeft me een recept voor je gegeven.’

‘Jemig, Peg...’

‘Heb je vandaag librium ingenomen?’

‘Eh...’ Ik schudde mijn hoofd.

‘Dat dacht ik wel.’

Ik keek de kamer rond. Alles zag er nog net zo uit, maar nu was het opgeruimd en er lag geen rommel meer op het bed. De nieuwe grijze jurk hing aan een hanger aan de deur van de kleerkast.

‘Wil je die alsjeblieft weghangen, Peg? Ik wil hem niet zien.’

‘Natuurlijk.’ Hij verdween de kast in.

‘De begrafenis is zondag, dus je kunt maandag weer op kantoor zijn.’

‘Ben je van plan me er dan alweer uit te schoppen? Ik heb gezegd dat ik een week zou wegblijven.’

Peg... Peg... Mijn fantastische Peg, die de eerste keer dat ik dronken was mijn hoofd had vastgehouden en die altijd voor me klaar had gestaan. En hier stond ze weer, een paar uur nadat ik haar had gebeld en nadat ze vijfduizend kilometer had gereisd om naar me toe te komen. En ze was nog niet binnen of ze had mijn bed al opgemaakt. Ze deed alsof ze mijn verpleegster was en ik de patiënt, voor wie ze helemaal uit New York was gekomen. Dit was een soort vriendschap waar Chris geen kaas van gegeten had, maar ik dankte God voor Peg. Er was maar één in de tien miljoen mensen zoals zij en ik had het geluk gehad bij haar op school te zitten. Ze gaf me een pil en warme chocolademelk, en ik dacht aan Chris bij Hobson. ‘Peg...’

‘Probeer niet te praten, vertel me alleen waar ik mag slapen. In Sams kamer?’

‘Slaap jij maar hier, dan slaap ik wel bij Sam.’

‘Geen sprake van. Als je het ook maar waagt een voet op de grond te zetten, word ik gewelddadig.’

‘Net als toen je bijna van school werd gestuurd?’

‘Precies.’ We giechelden.

‘Peg?’

‘Ja?’

‘Je weet dat ik eh...’

‘Dat weet ik.’ Ze knipte het licht uit en toen ze mijn lege mok pakte, was ik al half in slaap. Ze leek gewoon te vervagen, en even dacht ik dat het net leek of Peg Richards over me heen gebogen stond. Maar dat kon niet, Peg was in New York, het moest Chris zijn. Ik moest niet vergeten het hem morgen te vertellen, hij zou het grappig vinden...

36

De zon stroomde de kamer binnen en beneden hoorde ik stemmen. Mijn god, hoe laat zou het zijn? Kwart voor twaalf! Ik gleed mijn bed uit en ging boven aan de trap staan.

‘Chris? Sam? Waarom hebben jullie me laten uitslapen? Het is vandaag...’ O nee, o god nee... Ik liet me op de bovenste tree zakken en sloeg mijn handen voor mijn gezicht. Peg kwam naar boven rennen, met Sam achter zich aan, trok me voorzichtig omhoog en duwde me terug naar de slaapkamer.

‘Wat is er met mammie, tante Peg?’

‘Ze is alleen maar erg moe, Sam. Wil jij naar beneden gaan en als een grote meid de tafel afruimen?’ Sam ging weer naar beneden. Peg ging naast me op de rand van het bed zitten, met een arm om mijn schouders, terwijl ik begon te trillen en te huilen. ‘Ooh Peg... ooh...’ Zo bleven we zitten tot Sam met een bezorgd, vragend gezicht terugkwam. Ik keek naar haar en probeerde te glimlachen, maar toen moest ik opnieuw huilen.

‘O Peg, ik kan er niet mee ophouden, het gaat niet...’

‘Dat geeft niet, Gill, het houdt vanzelf wel op. Waarom ga je je gezicht niet even wassen?’

‘Ik moet mevrouw Matthews bellen, we zouden samen naar de dominee gaan.’

‘Jane heeft al gebeld dat zij en haar moeder hier om één uur zullen zijn.’

‘Ik zal ze wel gaan halen.’

‘Nee, ze nemen een taxi. Hou op met de heldin uit te hangen, Gill. Dat is heel egoïstisch van je. Je moet aan de baby denken. Je hield van Chris, dus je moet goed op zijn kind passen.’ Het klonk nogal hard, maar het werkte als een plens koud water. Ze had gelijk.

‘Peg, geen pillen meer, hè?’

‘We zullen zien hoe het gaat. Er hebben nogal wat mensen opgebeld. Ook een man die Tom Bardi heet. Hij wilde weten of hij iets kon doen. Ik heb gezegd dat we het hem zouden laten weten. En Hilary Price, en Gordon Harte, en... even denken, o ja, John Templeton, en...’

‘Hoe weten ze het dan?’ Ik keek haar aan. ‘O, jij hebt hen gebeld.’

‘Alleen Gordon en John Templeton. Voordat ik wegging. Je moeder heeft ook gebeld; ik geloof dat Gordon het haar heeft laten weten.’

‘Ik wil niemand spreken. Alsjeblieft...’ Ze keek me alleen maar aan. ‘Ik moet de dominee bellen. Waar is het telefoonboek nou weer?’ Ik graaide onder het bed en schrok me naar toen de telefoon naast me opnieuw begon te rinkelen. ‘Neem jij maar aan.’

Peg nam aan en luisterde. ‘Ik zal even kijken of ze er is.’ Ze keek me aan, maar ik schudde wild met mijn hoofd en wuifde afwerend: nee, nee! Ze legde haar hand over de microfoon en fluisterde: ‘Het is Gordon, wil je ook niet met hem praten?’ Weer schudde ik mijn hoofd, maar toen keek ik Peg even aan en stak mijn hand uit. Ze gaf me de hoorn, nam Sam mee de kamer uit en trok de deur achter zich dicht.

‘Hallo? Gordon? Ja, met mij, dank je wel voor je telefoontje. Peg zei dat... Wat?’

‘Ik zei dat ik graag een paar dagen naar je toe wil komen om te helpen, als je dat wilt.’

‘Nee, nee, dank je, Gordon, maar dat heb ik liever niet. Het zou niet... Nou ja, ik vind het geen goed idee.’

‘Hoe gaat het, Gillian?’

‘Dat weet ik niet, ik weet het echt niet. Vandaag zou het onze...’ Ik begon weer te huilen en Gordon praatte verder.

‘Ik weet niet wat ik moet zeggen, Gill, behalve dat ik het heel erg voor je vind.’ Daar had je het weer, deze keer van Gordon.

‘Dat weet ik.’

‘Gillian, ik weet dat het eigenlijk nog te vroeg is om erover na te denken, maar waarom kom je niet met Peg mee terug naar New York? Als je daar blijft, heb je niemand om voor je te zorgen.’

‘Nee, ik blijf hier.’ Het was mijn eerste ferme beslissing in twee dagen, behalve toen ik op mijn standpunt was blijven staan tegenover meneer Ferrari. En dit was heel wat belangrijker voor me dan of Chris al dan niet een pak droeg. Niemand zou me hier weg krijgen, nu niet en later ook niet. NEE!

‘Nou ja, denk er toch maar eens over na. Weet je zeker dat ik niets voor je kan doen?’

‘Nee... ja... Ik zal het je wel laten weten. Er is niets meer te doen, het is...’ Ik snikte een paar keer. ‘Ik moet ophangen, bedankt dat je belde. Bedankt voor alles...’

‘Gillian, we leven allemaal met je mee. Onthou dat alsjeblieft.’ Ik knikte, zei schor nog een keer ‘bedankt’ en legde, terwijl hij nog praatte, de hoorn neer.

Ik belde de dominee en toen Jane en mevrouw Matthews kwamen, gingen we naar hem toe om de dienst te regelen. Het kon pas om half drie, want ’s morgens was er een gewone kerkdienst en hij wilde waarschijnlijk eerst lunchen. Toen we weer buiten stonden, hadden we onze eigen lunchtijd gemist en bespraken we wat we zouden doen.

‘Zullen we naar mijn huis gaan?’

‘Ik wil graag nog een poosje naar Hobson, Gillian,’ zei mevrouw Matthews. Jane en Peg zeiden niets, en ik bood aan de auto te halen. Langzaam liepen we naar huis, met Jane en Peg zacht pratend achter mij en mevrouw Matthews aan. We probeerden stukjes uit de bijbel te bedenken voor de begrafenis, verbonden door ons verdriet en de droevige gebeurtenis. En daarna? Misschien zou de baby een band worden. Hij zou haar kleinzoon zijn en misschien zou ze van hem gaan houden. Misschien zou hij op Chris lijken.

Sam zag ons door het raam aankomen, en zij en mevrouw Jaeger wuifden naar ons. Ik zag dat ze heftig ergens over praatten en vermoedde dat Sam naar buiten wilde komen.

‘Laten we vlug in de auto stappen, want anders komt Sam eraan en wordt ze boos als ze niet mee mag.’

Iedereen zwaaide naar haar en we stapten zo vlug in als een zwangere en een oude vrouw het toelieten.

Op weg naar Hobson zei niemand iets en ik parkeerde op dezelfde plek. Zwijgend liepen we naar binnen en de inmiddels bekende gang door naar de kamer van Chris. Ik verwachtte dat er niemand zou zijn, maar Tom Bardi en de cameraploeg stonden met ernstige gezichten bij de kist. Ze tekenden om beurten het met goud bedrukte witte boekje dat Hobson er had neergelegd, waarin bezoekers hun naam konden achterlaten ten teken dat ze hun ‘plicht’ hadden gedaan.

Iedereen stelde zich voor en wiebelde daarna van de ene voet op de andere zonder te weten wat er nog te zeggen viel. Even later liepen de anderen weg, na een blik op mij, en ik zag dat een van de meisjes huilde en dat een van de jongens een arm om haar heen had geslagen. Had ze Chris goed gekend? Was zij ook verliefd op hem geweest? Was ze met hem naar bed geweest? Had ze medelijden met mij? Ik was er nieuwsgierig naar en voelde me daar schuldig om.

Tom was achtergebleven en zei tegen me: ‘Het stond vanmorgen in de krant.’

‘Wat stond er dan?’ Ik wilde vriendelijk zijn.

‘Het waren maar een paar regels, geen in memoriam of zoiets, op bladzij elf.’

‘Het was gisteravond blijkbaar ook op het nieuws.’

‘Ja.’ Hij knikte en ging ook weg.

Ik liep naar het gastenboekje om te zien hoe ze heetten en wie het meisje was, maar de namen zeiden me niets. De meeste kende ik niet. Het speet me dat ik niet vroeger was gekomen. En toen bleef mijn blik halverwege de rij namen hangen. Daar stond ze: Marilyn Lee. Zij had vast net zo veel verdriet als ik. Arme Marilyn, ik hoopte dat ze een paar minuten met Chris alleen had kunnen zijn. De rivaliteit was voorbij, de twee weduwen stonden naast elkaar...

‘Van wie zijn al die bloemen, Gillian?’

‘Bloemen?’ Welke bloemen? Ik keek rond en zag opeens dat er behalve de wilde bloemen nog een stuk of tien andere boeketten stonden, mooie en afschuwelijke begrafenisstukken. Het verbaasde me. Toen zag ik op tafel een stapeltje gele velletjes papier liggen en besefte dat dit ook bij de service van Hobson hoorde. Op elk vel werd het boeket beschreven, met de naam van de afzender erbij, en het kaartje zat eraan vast geniet. Er waren witte chrysanten gekomen van een filmmaatschappij die ik niet kende. Witte en gele rozen van Hilary Price. Een gemengd boeket van John Templeton en de staf. Lelietjes-van-dalen van G. Harte... Gordon. De andere namen zeiden me niets. Onze vrienden, vooral mijn vrienden. Ik stak mijn hand uit naar Peg en begon weer te huilen. Arme mevrouw Matthews, dat maakte het voor haar niet gemakkelijker. We bleven er een paar uur zitten. Zo nu en dan kwamen er mensen binnen die naar ons knikten, en enkelen gaven mevrouw Matthews een hand en mompelden een condoléance. Hoe vaak had ze dit al moeten doen? Voor haar man, voor haar andere zoon en nu voor Chris.

Tegen het eind van de dag kwam er een keurige man in een donker pak binnen en ik dacht even dat hij bij Hobson werkte, omdat hij er zo ernstig en correct uitzag. Maar mevrouw Matthews stond op en zei: ‘Gillian, dit is mijn schoonzoon, Don Lindquist.’ We gaven elkaar een hand en zeiden ‘prettig kennis met je te maken’. Nadat hij mevrouw Matthews een kus had gegeven, sloeg hij zijn arm om Jane heen.

Ik stelde hem aan Peg voor en toen ging hij even met gebogen hoofd bij Chris staan.

Daarna kwam hij weer naar ons toe en stelde voor ons allemaal terug te brengen naar waar we verbleven, en ons later mee uit eten te nemen. Ik sloeg de uitnodiging af en Peg gaf me een verwijtende blik, maar ik had er absoluut geen zin in.

‘Ik ben met de auto gekomen.’

‘O.’ Dus ik was als chauffeur voor Jane en haar moeder niet meer nodig, wat ik jammer vond. Een van mijn taken was me afgenomen, een van de dingen die me bezig hadden gehouden en me hadden geholpen mijn hoofd helder te houden. O jee...

Toen ze weg waren, keek Peg naar mij en stond op.

‘Oké, meid, we gaan naar huis.’

‘Nee, ik ga niet,’ zei ik vastbesloten. Ik wilde blijven. ‘Ga jij maar terug naar Sam, het is al laat en ze heeft toch al geen idee wat er de laatste paar dagen allemaal aan de hand is. Zeg maar dat ik straks ook kom.’

‘Daar gaat het nou juist om, Gillian. Als ik alleen thuiskom, snapt ze er nog minder van. Jij moet meegaan, dan kun je altijd later nog weer hier terugkomen.’ Lieve Peg, die nooit een blad voor de mond nam. Wam! Ze had gelijk. Ik stond op, trok mijn jas aan en ging, nadat ik nog één keer over mijn schouder naar de kist had gekeken, met haar mee.

‘Waar ben je de hele dag geweest? Niemand speelt er meer met me, alleen die dikke oude mevrouw Jaeger. Ik vind mevrouw Jaeger niet aardig.’ Sam was woedend, ze voelde zich verwaarloosd. ‘En waar is oom Crits?’ Ze was ook boos op hem. We hadden haar allemaal in de steek gelaten. Ze begon te huilen. Ik sloeg mijn armen om haar heen en wiegde met haar heen en weer, waar ikzelf evenveel troost in vond als ik hoopte te geven.

‘Heb je zin om samen met mij in bad te gaan?’ Daar vrolijkte ze van op. Chris was weer even vergeten en ze rende de trap op.

Peg bood aan eten te koken, dus ik ging ook naar boven. Ik was opgelucht dat ik nog steeds geen uitleg hoefde te geven over Chris en dacht dat een warm bad mij ook goed zou doen. Ik voelde me weer loodzwaar en had de hele dag last gehad van lichte kramp in mijn rug. Het leek wel of de baby al een stukje was gezakt. Aan tafel was Sam weer in een opperbest humeur, en we lachten en giechelden en vertelden flauwe grappen om haar te vermaken. En elkaar. Ik lachte veel te hard, alles leek even grappig. Het was een opluchting weg te zijn uit die rouwkamer, weg van de donkere houten kist, de gele papiertjes met de visitekaartjes en de muffe bloemenlucht. En van mevrouw Matthews en Jane en... Alles wat erbij hoorde. Plotseling vond ik de grap over de kanarie van vierhonderd pond weer het toppunt van humor en we lachten ons er tranen om.

We brachten Sam naar bed en toen Peg en ik weer in de gang stonden, zei ik: ‘Peg...’

We keken elkaar uitdagend aan en op dat moment haatte ik haar bijna. Ze kon me niet beletten terug te gaan. ‘Je gaat niet terug, Gillian. Je blijft hier.’

‘Ik ga wel.’ Ze stond tussen mij en de trap in en ik vroeg me af of ze me met geweld zou tegenhouden.

Maar toen tot me doordrong hoe dwaas we daar stonden, begon ik weer te lachen. Zij ook, en ten slotte gierden we het uit, net als toen we het wc-deksel in de wc van juffrouw MacFarlan hadden losgemaakt en ze was gevallen en we haar hoorden gillen toen we hard door de gang wegliepen en op de achtertrap stilstonden om op adem te komen.

‘Waarom lachen jullie zo hard?’ Sam kwam kijken.

‘Ga gauw terug naar bed, jongedame.’ Peg joeg haar weer naar haar kamer, en ik pakte mijn jas en liep de trap af. Toen Peg weer verscheen, stond ik al met de autosleutels in mijn hand bij de voordeur. ‘Tot straks, Peg.’

‘Oké, maar als je om elf uur niet thuis bent, bel ik de politie.’

‘Dan ben ik weer thuis.’ Ik gaf haar een kushandje, trok de deur achter me dicht en liep de mist in. Ik kon de misthoorns horen en bleef er in de auto even naar zitten luisteren.

37

In Hobson zat hetzelfde bleke meisje in dezelfde jurk weer koffie te drinken en de krant te lezen. In elk geval kon ze lezen. Toen schoot me iets te binnen. ‘Mag ik die krant even zien?’ Als een verschrikt konijn keek ze op. Niemand had haar ooit iets anders gevraagd dan: ‘Waar ligt mevrouw Jones?’ of: ‘Waar is de Griekse Grot-kamer?’ Ze gaf me de krant en ik sloeg bladzijde elf op. Waar stond het nou verdorie? Ja, daar stond het, een kort stukje onder aan de bladzijde: ‘In Safford Field, Oakland, heeft gisteren Christopher Caldwell Matthews, 33, 2629 Sacramento Street, tijdens de opnamen voor een documentaire een fatale val gemaakt van een hijskraan. Bij aankomst in het Sint Mary-ziekenhuis in Oakland bleek dat hij bij de val zijn nek had gebroken en ter plekke was overleden.’ Dat was alles, maar wat had er dan nog meer moeten staan? De mensen zouden het lezen en denken: ‘Jee, wat erg!’ of ‘Zeker weer zo’n hippie’ of ‘Nou ja, met die filmlui weet je het nooit’ of... Verdomme. Ik gaf haar de krant terug. ‘Dank je wel.’ Ze keek opnieuw verbaasd. Ik glimlachte, maar dat ging haar te ver. Dat stond nergens in Hobson’s handleiding.

Ik liep naar de kamer van Chris met het gevoel dat ik dit al jaren deed, zoiets als op bezoek gaan bij een oude tante in een verpleeghuis. Alsof Chris hier al jaren lag en ik hem al jaren opzocht, omdat hij er toch nog was. Maar hier lag de dode Chris. De levende Chris leefde nog in zijn kant van ons rommelige bed, de slippers die ver uit elkaar in de kamer stonden, de versleten tandenborstel op de wastafel en in de studio, waar ik geen voet meer durfde te zetten. Het was niet gezond om me zo vast te klampen aan de dode Chris, maar hij was tastbaarder dan de levende. De levende Chris zou later bij me terugkomen in flitsen, wanneer ik afwaste of dacht dat ik hem boven een deur hoorde dichtdoen. Die Chris zou altijd bij me blijven, maar de Chris in de kist, die werd bezocht door mensen die het gastenboek tekenden, had hem tijdelijk verdrongen.

In de Georgian Sluimerkamer keek ik in het boekje om te zien wie er nog meer waren geweest. Er waren twee namen bijgekomen en ik vroeg me af of Marilyn ook weer langs was geweest. Ik trok mijn jas uit en raapte de afgevallen bloemblaadjes op. Het moest er netjes blijven uitzien. Plotseling keek ik op, want ik voelde dat er nog iemand was. Ik draaide me om en verwachtte een geest te zien, maar het was Tom Bardi, die stil in een hoek een sigaret zat te roken.

‘Hallo.’

‘Hallo.’ We verzonken in een comfortabel zwijgen. Hoewel ik eigenlijk alleen met Chris had willen zijn, vond ik het prettig dat Tom er ook was. Ik zat op een stoel en keek naar de kist, en onderdrukte de aandrang om erheen te lopen en te zien of Chris er echt in lag. Zo bleven we lange tijd zitten en rookten de ene sigaret na de andere. Er kwam niemand binnen, er liep niemand langs de deur, het was doodstil.

‘Het is half elf. Wil je niet naar huis, Gill?’

‘Nee. Ik blijf vannacht hier. Je vindt het waarschijnlijk belachelijk, maar het is een traditie... mijn familie... ik blijf.’

‘Dat verwachtte Peg al.’

‘Peg? Wanneer heeft ze dat gezegd? Heeft ze je gebeld?’ Opeens werd het me duidelijk.

Hij zei zo snel nee en schudde zo heftig met zijn hoofd dat ik wist dat hij loog. Peg had hem gebeld en daarom had hij daar al gezeten toen ik aankwam. Hij moest meteen in zijn auto zijn gesprongen en naar Hobson zijn gereden om me voor te zijn. Typisch Peg. En typisch Tom. Wat had ik zonder hen moeten beginnen? Als ik het had geweten, was ik er boos om geworden, maar eigenlijk was hun zorgzaamheid een weldaad voor me. Twee uur... drie uur... vijf uur...

‘Tom?’ Hij lag in een hoek van de bank te slapen. Ik had hem willen vertellen dat ik iets ging doen, dat hij weg mocht als hij dat wilde, maar dat ik het moest doen. Ik ging de kist openen. Ik wilde zeker weten dat Chris er echt in lag en dat hij zijn werkkleren aanhad, dat ze hem niet stiekem een pak hadden aangetrokken.

Ik sloop naar de donkere houten kist, haalde het boeket rozen van zijn moeder eraf en deed ademloos weer een stap achteruit. Ik vond het doodeng, maar ik moest het doen en het was nu of nooit. Morgen zou het te laat zijn. Dan zou zijn familie er weer bij zijn en protesteren, en daarna zou hij van iedereen zijn, ook van de dominee en de mensen in de kerk. Die nacht was hij nog van mij. Was hij nog Chris, en niet Christopher Caldwell Matthews, 33, 2629 Sacra... En was ik nog Gill, niet een van de ‘geliefde aanwezigen, we zijn hier samen...’ Waarom gebruikten ze die term alleen bij huwelijken en begrafenissen? Geliefde aanwezigen... Geliefd door wie? Door God? Als Hij zo veel van me hield, waarom had Hij me dit dan aangedaan? Ik dacht aan Gordons ‘Vaya con Dios’. Dios moest ergens opgehouden zijn. ‘Vrijdag terug.’

Ik keek achterom naar Tom, die nog sliep. Oké, dan kon ik mijn gang gaan. Halverwege de zijkant van de kist stak een fraaie sleutel in een sleutelgat. Ik kon hem soepel omdraaien en daarna sloeg ik het deksel open. Het was verdomme nog zwaar ook, maar het lukte me en het bleef rechtop staan. Het had een grijze fluwelen voering. Ik keek in de kist en daar lag Chris. Chris, die er precies zo uitzag als op vrijdag in het ziekenhuis, behalve dat ze het zand van zijn gezicht hadden gewassen. En er was nog iets... zijn haar! Ze hadden zijn haar helemaal verkeerd gekamd. Ik pakte mijn tas, haalde mijn kam eruit en kamde zijn haar zoals hij het had gedragen, over zijn oren en een beetje warrig op zijn voorhoofd. Toen leunde ik voorover en gaf hem een kus op het haar boven zijn voorhoofd, zoals ik ook deed bij Sam wanneer ik haar haar had gekamd. Ik pakte zijn hand, maar die was helemaal stijf, als van een wassen beeld. Hij zag ook wasbleek. Ik knielde op het bidbankje en keek strak naar zijn gezicht om te zien of hij toch niet bewoog, of ademhaalde. Na een poosje stond ik op en probeerde mijn armen om hem heen te slaan. Maar zijn lichaam, zijn eens zo soepele lichaam met de zachte huid, gaf niet meer mee. Het begon licht te worden en ik kon zijn gezicht, dat van dezelfde Chris die in bed naast me had gelegen, de slapende jongen/man waar ik zo vaak in de ochtendschemering naar had liggen kijken, beter onderscheiden. Mijn tranen drupten op zijn handen en zijn overhemd, en gleden langs mijn hals. Goede tranen, niet het hartverscheurende gesnik van de afgelopen paar dagen. Ik huilde om Chris, niet om mezelf. Ik kuste hem op zijn wangen, zijn ogen en zijn handen, die zo vreemd gekruist lagen op zijn borst. Ik legde een wit bloemetje naast hem en haalde de dunne gouden ketting van zijn hals. Misschien was dat wel verboden of zoiets, maar hij had hem altijd gedragen en zou het niet erg vinden dat ik hem nam. Het was een soort trouwring voor me... maar de dood had ons al gescheiden. Toen ik het deksel liet zakken, keek ik een andere kant op, want ik wilde zijn gezicht niet zien verdwijnen.

Ik keek weer naar Tom, die nog steeds lag te slapen, en ging weer op een stoel zitten. De grijze morgen kwam bij ons, bij Tom, Chris en mij, de kamer binnen. Ik was blij om wat ik had gedaan, want ik had de dood gezien, aangeraakt en gekust. Ik had de dode Chris in die kist begraven. Ik had afscheid genomen van de dode Chris, en de levende Chris begon weer bij me terug te komen. Ik zou zijn lichaam nooit meer zien en zijn gezicht nooit meer aanraken, maar wel zou ik zijn glimlach nog zien en zijn lach horen, en zijn enthousiaste stem. Wanneer ik ’s morgens opstond en een bekend geluid hoorde, zou ik zijn gezicht voor me zien. Hij was bij me teruggekomen en zou altijd bij me blijven. Ik leunde met mijn hoofd achterover en viel in slaap.

Ik werd heen en weer geschud en toen ik opkeek, zag ik tot mijn verbazing het gezicht van Tom Bardi.

‘Wil je koffie?’

‘Graag. Hoe laat is het?’

‘Half negen. Je hebt vast wel een paar uur geslapen. Ik nog veel langer.’ Ja, dat was waar. Hij ging weg en kwam terug met twee polystyreen bekers dampende koffie. Onder het drinken praatten we wat. In het daglicht, nu de zon door de ramen naar binnen viel, zag de kamer er veel minder plechtig uit.

Toen we onze koffie op hadden, kwam mevrouw Matthews met Jane en Don. Ze zagen er alle drie keurig uit; mevrouw Matthews in een ander zwart mantelpak, Jane in een donkerblauwe jurk met bijpassende jas en Don in hetzelfde donkere pak.

Tom zei dat hij me wel thuis zou brengen, maar omdat ik zelf de auto bij me had, reden we achter elkaar aan door de lege straten naar de westkant van de stad. Op zondag begon het verkeer pas later op gang te komen. Mevrouw Matthews had gezegd dat ze in de kerk op me zouden wachten, dus ik hoefde niet meer terug naar de rouwkamer en was blij dat ik een paar uur rust zou hebben. Ik had Chris vaarwel gezegd en vroeg me af wie er de volgende dag in de Georgian kamer zou liggen. Ik zou hem nooit vergeten. Nog jaren later zou ik, wanneer ik langs Hobson kwam, naar het raam van die kamer kijken en me afvragen wie er op dat moment lag.

Tom zwaaide toen ik stopte voor mijn huis en hij doorreed. Ik had hem eigenlijk willen vragen of hij nog koffie wilde, maar misschien was het zo beter. Peg en Sam zaten te ontbijten en ik schonk mezelf een kop koffie in. Ik was doodmoe, maar ik voelde me een stuk rustiger, vrediger. Na het ontbijt ging ik boven op mijn bed liggen, maar ik viel niet in slaap. Ik was blij dat Peg en Sam in de tuin waren en niet bij me in de kamer. Ik wilde met rust gelaten worden.

Om half twee stak Peg haar hoofd om de deur. ‘Je hebt nog een halfuur,’ zei ze. Het deed me denken aan de dag dat ze bruidsmeisje was op mijn huwelijk. Ze had aan een stuk door gemopperd en gezeurd, ze had geklaagd over ‘dat stomme sluiertje dat je voor mij hebt uitgezocht, Gill, stom kind,’ maar ze had het heft fantastisch in handen genomen en was het perfecte bruidsmeisje geweest, tot ze vlak voordat we de kerk ingingen de voorkant van haar sluier verbrandde door nog een sigaret te roken. Peg.

Ik kamde mijn haar en was klaar, op mijn jurk na. Ik wist nog niet welke ik zou dragen. De zwarte uit New York zag er afgedragen uit en mijn tweed jas was te licht van kleur. Mijn donkerblauwe jurk zat te strak, mijn donkergrijze had dankzij Samantha een eivlek middenvoor en ik was vergeten hem te laten stomen. De enige jurk die ik nog had was mijn ‘trouwjurk’, de lichtgrijze jurk die Chris niet eens had gezien en die Peg op de avond dat ze aankwam op mijn verzoek achter in de kast had gehangen.

Twintig minuten later stond ik voor de spiegel in de lichtgrijze jurk met jas, zwarte schoenen en de parels van mijn grootmoeder. Ik had mijn haar in een wrong laag in mijn nek gekapt, zoals ik op onze trouwdag ook van plan was geweest. Het was een dag, een leven, te laat voor mijn huwelijk. Onder mijn jurk tastte ik naar de gouden ketting die ik die morgen van Chris’ hals had gehaald. Te laat, veel te laat...

38

Mevrouw Matthews en de Lindquists stonden in het kantoor van de dominee achter de kerk op me te wachten. In onze nette kleren keken we elkaar bedroefd aan, ieder met onze eigen gedachten. We maakten een praatje met de dominee en toen ging hij alvast weg. Even later hoorden we de muziek beginnen, zacht op de achtergrond. Ik was vergeten met de organist te praten en herkende de melodie niet, maar hij klonk lieflijk en treurig. We liepen de kerk in en ik ging naast Chris’ familie in de eerste bank zitten. Peg en Tom Bardi zaten achter ons, en ik keek om naar Peg en stak een hand naar haar uit, die ze even drukte. Ik zag dat er een stuk of tachtig mensen verspreid door de kerk zaten. Ik vond het niet veel, het was lang niet zo’n pompeuze begrafenis als die van mijn grootmoeder. Maar voor Chris was het waarschijnlijk wel veel, omdat hij zo eenzelvig was geweest. Mijn blik viel op een jonge vrouw in een zwarte jurk en een sluiertje voor haar gezicht, die ergens links achter me zat. Ik keek nog eens goed, want ik wist dat het Marilyn was, en ik zag dat ze ook naar mij keek. Ik voelde geen verbondenheid met haar, zoals met Chris’ familie, maar ik wist dat we elkaar beter begrepen dan Chris’ familie ieder van ons. We waren nu allebei alleen, terwijl Chris verder was gegaan. Ik draaide me weer om en richtte mijn aandacht op de dominee.

Chris lag in de kist die bedekt met bloemen voor ons stond.

‘Geliefde aanwezigen... Moge hij rusten in vrede, amen.’ We stonden op in een stil gebed, terwijl de organist iets speelde dat op Bach leek en ik wenste dat ik om Ravel had gevraagd. De baardragers van Hobson reden de kist door het gangpad de kerk uit en mevrouw Matthews liet de arm van Don los en liep er langzaam achteraan. Ze leek nog kleiner dan ze al was. Jane volgde haar en ik volgde Jane, en ik vroeg me af of Marilyn mij weer zou volgen. Op weg naar de uitgang voelde ik alle ogen op ons gericht, en ik hoorde hier en daar gesnik. Zij mochten huilen, wij niet. Ik wist dat Marilyn niet huilde, want alleen degenen die een overledene nauwelijks kennen, kunnen gemakkelijk om hem huilen.

Buiten stapten we in de lange, donkerrode limousine van Hobson, die achter de lijkwagen aan reed. Ik zag dat Peg bij Tom Bardi in de auto stapte. De stoet reed door Sacramento naar Gough en vervolgens over de grote weg naar Dale City, waar vooral tweedehands autobedrijven en begraafplaatsen zijn.

Onderweg praatten Jane en Don met elkaar, maar mevrouw Matthews en ik zwegen. We zaten naast elkaar; zij had haar ogen neergeslagen en ik keek uit het raampje. Ik besefte dat Sam en ik een week geleden vanaf het vliegveld over deze weg hadden gereden toen we uit New York kwamen, in een geleend Volkswagenbusje. Nu reed ik in een donkerrode limousine. Een week later, een leven later.

Op de begraafplaats voegde de dominee zich weer bij ons. Wij vieren, Peg en Tom, en vijf mensen die ik niet kende, gingen om het graf staan. En Marilyn. Eerst zag ik haar niet, want ze stond een eindje bij ons vandaan, een mooie, tragische vrouw. De sluier hing als een grijze wolk voor haar gezicht en ze had een dure zwarte jurk aan. Ze was een elegante verschijning en ze straalde waardigheid uit. Ze was voor Chris gekomen, in weerwil van mij en zijn familie. Ze keek me recht aan, heel kalm. Ik bewonderde haar om haar komst en om haar houding. In haar plaats zou ik waarschijnlijk ook zijn gekomen, maar ik zou me zenuwachtig en niet op mijn gemak hebben gevoeld. Zo te zien had zij daar geen last van.

De dominee zei het Onze Vader en wij bogen ons hoofd. Daarna was het stil, tot hij luidkeels riep: ‘Christopher Caldwell Matthews, mogen de aarde en de hemelse Vader zich over je ontfermen.’

‘Vaya con Dios,’ fluisterde ik erachteraan.

We liepen terug naar de auto’s en toen we wegreden, zag ik dat Marilyn nog bij het graf stond. Fier rechtop en alleen, als een gesluierde weduwe.

39

De Lindquists vertrokken meteen na de begrafenis en namen mevrouw Matthews mee. Ze zou een poosje bij hen in Fresno logeren. Ik beloofde op te bellen wanneer de baby was geboren. Toen ze me voor het huis afzetten, zag ik de auto van Tom Bardi staan. Hij zat binnen met Peg en Sam te praten, en toen ik binnenkwam, zwegen ze.

‘Hallo, mammie! Waar is oom Crits?’ Het klonk als een jammerkreet en haar grote ogen keken me verwijtend aan. Het was nu of nooit, dus ik haalde diep adem.

‘Zullen we even samen ergens gaan zitten, Sam?’

‘Is hij weggegaan, net als mijn echte pappa?’

‘Nee, dat niet.’ Ik wilde niet dat ze dacht dat alle mannen in haar leven weggingen en daarna alleen af en toe op bezoek kwamen, ook al begon het daarop te lijken. Maar dat sloeg niet op Chris. ‘Weet je nog dat oma Jean naar de hemel is gegaan?’

‘Bedoel je de mamma van pappa?’

‘Ja.’ Peg en Tom stonden op, liepen zacht naar de keuken en deden de deur achter zich dicht. Ik dacht dat ik Peg had zien huilen, maar ik had er niet echt op gelet. Ik moest al mijn aandacht bij Sam houden en ervoor zorgen dat ik haar iets vertelde waarin ze, wanneer ze aan Chris dacht, altijd troost zou vinden.

‘Soms, lieverd, houdt God zo veel van iemand en vindt Hij dat die persoon zo goed zijn best heeft gedaan dat Hij het tijd vindt om hem naar de hemel te laten komen.’

‘Houdt Hij dan niet veel van iedereen?’

‘Ja, hij houdt veel van iedereen, maar sommige mensen moeten hier langer blijven dan andere.’

‘Houdt hij ook zo veel van jou, mammie?’ Haar kin begon te trillen.

‘Ik blijf nog wel een poosje hier, schat.’ Ik begreep wat ze dacht. ‘Maar hij wilde dat oom Chris hem ergens mee kwam helpen. Dus oom Chris is nu in de hemel, bij God, en bij oma Jean.’

‘Komt hij nog wel een keertje op bezoek?’

‘Niet op de manier die je bedoelt, Sam. Maar elke keer dat je aan hem denkt, is een soort bezoek. In je gedachten zal oom Chris altijd bij je blijven. We kunnen over hem blijven praten, aan hem blijven denken en van hem blijven houden. Op die manier blijft hij altijd bij ons.’

‘Maar ik wil dat hij gewoon bij ons is!’ Die blik... O, god, die blik...

‘Ik eigenlijk ook, maar God wil iets anders. We zullen oom Chris vreselijk missen, maar we hebben elkaar nog. En ik hou ontzettend veel van je.’ Ze wierp zich in mijn armen en we huilden allebei. ‘Je moet niet verdrietig zijn, Sam. Dat zou oom Chris niet willen. Hij heeft geen verdriet en hij houdt nog steeds van ons.’ We wiegden heen en weer, onze tranen vermengden zich en ze hield haar handjes stevig om mijn nek geklemd. Zo bleven we een poosje zitten, tot ik merkte dat ze in slaap was gevallen. Mijn wilde indianenkind dat vorige week nog drie wormen in Chris’ hand had gelegd, moest aanvaarden dat hij er niet meer was. In de inmiddels schemerige kamer keek ik naar haar betraande gezichtje en legde haar voorzichtig op de bank.

Ik stond op, staarde een poosje naar de tuin, haalde diep adem en liep naar de keuken. Peg en Tom zaten er nog steeds en keken me met roodomrande ogen een beetje beschaamd aan. ‘Wat vind je van een borrel?’ vroeg Peg.

‘Ik denk niet dat dat zal helpen.’

‘Waar is ze?’

‘Ze ligt op de bank te slapen. Ik maak haar niet meer wakker om iets te eten. Zij heeft ook een paar moeilijke dagen achter de rug, dus ik heb liever dat ze meteen doorslaapt.’

‘Zal ik haar naar bed dragen?’

‘Dank je, Tom, dat is een goed idee. Ik ga ook maar naar bed, ik ben doodop.’ Ik kon mezelf nauwelijks de trap op slepen, terwijl Tom voor me uit liep met Sam als een lappenpop in zijn armen. Peg liep achter mij aan en ik vroeg haar bijna me te duwen, zo hoog leek de trap.

Ik ging in mijn grijze jurk op bed liggen en toen Peg me wilde helpen met uitkleden, zei ik: ‘Laat maar, Peg, ik kan geen vin meer verroeren.’

‘Dat weet ik, maar laat me alleen je jurk uittrekken. Blijf maar gewoon liggen.’

We trokken de grijze jurk uit en Peg deed de gordijnen dicht en knipte het licht uit. Daarna viel ik net zo plotseling als Sam in een diepe slaap.

Iemand stak me met een mes in mijn rug, stompte me, scheurde mijn buik open, wilde me vermoorden! Mijn god, help me! Help me alsjeblieft! Ik probeerde me te ontworstelen aan de pijn, aan de nachtmerrie. Uitgeput werd ik wakker en draaide mijn hoofd om naar de klok naast het bed, maar toen kwam dezelfde pijn terug en leken handen mijn darmen uit elkaar te trekken. Ik slaakte een kreet en Peg kwam binnen toen de pijn weer afzakte en ik op adem probeerde te komen.

‘Gill? Is er iets? Ik hoorde je... Jemig, wat zie je eruit!’

‘Ik voel me niet lekker.’ Ik probeerde rechtop te gaan zitten en daar kwam de pijn weer, zo verscheurend dat ik in het laken kneep en kreunde met samengeperste lippen om het niet uit te schreeuwen.

‘Blijf liggen, ik bel de dokter, hoe heet hij?’

‘Morse. Zijn nummer staat op het blocnootje in de keuken. Zeg maar dat... de weeën begonnen zijn. Zeg maar...’ Een nieuwe pijngolf. Ik probeerde mijn paniek te onderdrukken en met de pijn mee te gaan tot Peg terug zou komen.

‘Hij zegt dat ik je meteen naar het ziekenhuis moet brengen. Kun je lopen?’

Ik probeerde uit bed te stappen, maar ik kon mezelf niet eens rechtop hijsen en toen ik naar de rand van het bed rolde, zagen we bloed waar ik had gelegen.

‘O mijn god, o jee, Peg...’

‘Rustig nou maar, Gill. Ik heb Tom ook gebeld, hij zal bij Sam blijven. Maar eerst kan hij jou naar de auto dragen.’

Ik ging weer op mijn rug liggen, in te veel pijn om nog iets te zeggen. Peg verdween in een waas en kwam weer terug, terwijl de pijn me vastgreep en tegen scherpe rotsen leek te smijten. Ik wilde Pegs hand vasthouden, maar kon niet stil genoeg blijven liggen. Toen verscheen Tom Bardi in de deuropening en even later stond hij naast me. Met deken en al tilde hij me op en droeg me naar de auto van Chris. Ik zag dat hij en Peg elkaar aankeken en toen moet ik flauwgevallen zijn, want toen ik mijn ogen weer opende, zag ik duizenden lichtjes en allerlei mensen en hoorde ik lawaai en gerinkel. Ik had het gevoel dat ik onder die lichtjes boven die mensen zweefde, tussen twee werelden, en toen... o god... o mijn god, ze rukken me uit elkaar... ze vermoorden me... o god... Chris... Peg... laat ze ophouden, alsjeblieft... ik kan het niet meer verdragen... Alles werd zwart.

Ik werd wakker in een vreemde kamer en was misselijk. Ik zag Peg staan en toen werd het weer donker. Zo ging het een tijdje door: ik zag Peg en dan verdween ze weer. Iemand lag er in een bed, ze kreeg een infuus en er werd van alles met haar gedaan. Ik zag het duidelijk, maar ik wist niet wie ze was en ik was te moe om het te vragen. Te moe...

O god, wat heb ik een pijn in mijn buik! ‘Peg? Wat is er met me gebeurd?’ Ik draaide me naar haar toe. Mijn buik... hij was plat... de baby... ‘Peg? De baby?’ Maar ik wist het al. Ik wist al wat er was gebeurd. De baby was dood.

‘Blijf liggen, Gillian. Je bent een hele poos buiten bewustzijn geweest.’

‘Dat kan me niet schelen.’ Ik begon te huilen en daardoor deed alles nog meer pijn.

Een poosje later vroeg ik hoe laat het was. ‘Twee uur.’

‘In de middag? Jeetje...’

‘Ja, in de middag, en het is dinsdag.’

‘Dinsdag? Mijn god!’

Verpleegkundigen kwamen en gingen, Peg kwam en ging, en de tijd verstreek. Ik hoefde me nergens voor te haasten en nergens over na te denken. Sam was thuis bij Peg en mevrouw Jaeger, en Chris en de baby waren weg. Niets deed er meer toe. Niets en niemand deden er meer toe. Chris niet, de baby niet, Sam niet en ikzelf ook niet. Niemand.

Peg moest weer allerlei mensen hebben gebeld, want er kwamen weer bloemen van Hilary, Gordon en ‘John Templeton en de staf’. Het leek wel een herhaling van de begrafenis, alleen deed het me deze keer niets. Het kon me allemaal geen zier meer schelen.

Ik kwam erachter dat het in een ziekenhuis normaal is om een vrouw die een baby heeft verloren gewoon op de kraamafdeling te leggen. Het is een van de psychologisch meest onmenselijke feiten van de moderne geneeskunst, maar ze doen het en dus lig je daar terwijl ze met baby’s door de gang lopen en je ze hoort huilen. En wenst dat je dood was.

Ze vertelden me hoeveel de baby had gewogen, wat zijn lengte en zijn bloedtype waren en hoe lang hij had geleefd. Zeven uur en drieëntwintig minuten. Ik had hem niet te zien gekregen. Het was een jongen.

Aan het eind van de week was ik genoeg aangesterkt om te beslissen dat ik zondag naar huis zou gaan. Dat moest wel, want Peg moest terug naar New York.

‘Ik blijf nog een week,’ zei ze.

‘Geen sprake van. Je bent hier al lang genoeg om voor mij met al mijn rampen te zorgen.’

‘Doe niet zo dramatisch. Ik blijf.’

‘Hoor eens, Peg, ik bel wel een uitzendbureau voor een hulp. Ik moet het nog drie weken kalm aan doen en zo lang kun je toch niet blijven.’ Peg aarzelde en we sloten een compromis. Ze zou woensdag vertrekken.

Op zondag mocht ik, samen met een stuk of vijf zielsgelukkige jonge moeders met hun baby’s in pastelkleurige dekentjes, het ziekenhuis verlaten. Peg kwam me halen. Ik rukte mijn koffertje uit de hand van de verpleegster, stapte vlug in de auto en zei: ‘Laten we alsjeblieft maken dat we hier zo gauw mogelijk weg komen, Peg.’ Gehoorzaam bracht ze me zo snel mogelijk naar Sacramento Street.

Thuis liep alles op rolletjes - het zoveelste bewijs dat Peg Richards een wonder van efficiëntie is. Sam stond me bij de voordeur op te wachten met een bosje bloemen uit de tuin, en ik was blij weer bij haar te zijn. Ik voelde me schuldig omdat ik in het ziekenhuis zo weinig aan haar had gedacht en niet eens naar haar had verlangd. En daar stond ze, mijn lieve Sam.

Peg stuurde me naar boven en bracht me thee, en ik voelde me als een koningin. Weliswaar een zieke koningin, maar toch. Ik hoefde niets anders te doen dan daar te liggen en me te laten bedienen.

Ik voelde me nog erg zwak, dus het was heerlijk dat Peg tussen mij en de rest van de wereld in stond. Tweemaal ging de telefoon; de eerste keer was het mevrouw Matthews, de tweede Gordon. Peg keek me beide keren vragend aan en ik schudde mijn hoofd. Nog niet. Iedereen wist het en dat was voldoende. Ik hoefde er niets aan toe te voegen. Mevrouw Matthews zou alleen maar zeggen hoe erg ze het vond en ik vond het al erg genoeg, bovendien speet het me dat ik haar verdriet nog groter had gemaakt. Gordon zou weer zeggen dat hij wilde komen of dat ik terug moest komen naar New York, en daar wilde ik niets van horen. Ik had gekozen voor een spijkerbroek en margrieten, en die wilde ik nog steeds. Ik had geen behoefte aan New York, het tijdschrift, of wat dan ook. Dat lag allemaal achter me, wat er ook was gebeurd.

Ik bekeek mijn post en zag dat Gordon me de foto van ons drieën naast de Rolls had gestuurd. Ik wierp er een blik op en gooide hem op het tafeltje naast mijn bed. ‘Dat was heel lang geleden, Peg,’ zei ik. Ze knikte en stopte de foto terug in de envelop.

Het enige dat het ziekenhuis voor me had gedaan, was me een beetje respijt geven voordat ik de wrede werkelijkheid onder ogen moest zien. Nog even had ik niet door het huis hoeven lopen en de spullen zien of aanraken die me aan Chris deden denken. Ik had uitstel gekregen. En nu kreeg ik nog meer uitstel doordat ik nog een poosje moest rusten.

Er gingen een paar dagen voorbij en op woensdag vertrok Peg met omhelzingen en dankwoorden die lang niet toereikend waren, en beloften om te bellen en te schrijven. Ze beloofde zelfs dat ze in het voorjaar weer een week zou komen. Tom Bardi bracht haar naar het vliegveld en ik begon me af te vragen of die twee toch meer gemeen hadden dan hun hulp aan mij. In de anderhalve week dat ze met elkaar te maken hadden gehad, hadden ze net zo’n soort band gekregen als mensen tijdens een zeereis. Ze hadden hun eigen wereld achtergelaten en waren bijeengebracht - weliswaar onder akelige in plaats van prettige omstandigheden -door hun wens mij te helpen. Maar misschien zouden ze, net als mensen na een zeereis, als ze elkaar ooit weer zouden ontmoeten, elkaar niets meer te zeggen hebben. Peg zei er niets over, dus ik kon ernaar raden. Tom behoorde tot de wereld van Chris en leek met zijn open, eerlijke manier van doen ook erg op Chris, maar hij was eenvoudiger en vriendelijker, minder bot. Ook minder charmant en minder goed van de tongriem gesneden, maar waarschijnlijk een stuk gemakkelijker in de omgang. Het was me opgevallen dat hij altijd met een soort bewonderend ontzag naar Peg had gekeken, dus misschien stak er toch meer achter hun relatie dan ik dacht.

Ik had weer een hulp. Ze sliep bij Sam, en zo langzamerhand ontstond er weer een soort routine, terwijl ik aansterkte en de emotionele pijn iets minder werd. Zoals ik tegen Sam had gezegd, zou Chris altijd bij ons zijn. We praatten over hem, de herinnering aan zijn gezicht verlichtte mijn dagen en de klank van zijn stem vulde mijn dromen. Ik sliep veel, te veel. Het was een gemakkelijke ontsnapping en in mijn slaap werd ik altijd opgewacht door Chris. Dan strekte hij zijn hand naar me uit en trok me naar zich toe, weg van het lege huis en de werkelijkheid.

40

In maart kreeg ik een brief van John Templeton waarin hij schreef dat Julie Weintraub bijna drie weken in coma had gelegen en zonder bij bewustzijn te komen was overleden. Een genadige dood, omdat ze de laatste dagen dat ze bij kennis was geweest verschrikkelijk veel pijn had geleden. Ik beschouwde het als een soort punt achter een boekdeel van mijn leven. Chris, de baby, Julie... Allemaal weg. Mijn leven begon zich te vullen met geesten. Ik was inmiddels weer opgeknapt en bracht de meeste tijd thuis door. Ik schilderde wat, speelde met Samantha en liet de tijd voorbijgaan zonder er iets mee te doen. Ik kon niets bedenken om te doen. Ik was weer iets aangekomen en zag er door de vele wandelingen met Sam gezond uit.

Tom Bardi kwam regelmatig langs, bracht cadeautjes voor Sam mee en bleef af en toe eten. Hij was geen drukke prater, maar wel een aardige man en Sam en ik raakten erg op hem gesteld. Hij had het zelden over Peg, maar wanneer ik haar naam noemde, schoot hij overeind op zijn stoel en hing aan mijn lippen om geen woord te missen. Ik vond het aandoenlijk en vroeg me af of Peg dit wist, of ze al een relatie hadden en of ik de enige was die het niet wist.

Op een dag kon ik niet langer mijn mond houden. ‘Hoor je weleens iets van Peg, Tom?’

‘Nee.’ Hij bloosde.

‘Waarom bel je haar dan niet eens?’

‘Bellen?’ Hij keek geschokt en ik liet het onderwerp rusten. Ze waren allebei volwassen; Peg was een van de openhartigste mensen die ik kende en Tom kon ook wel voor zichzelf zorgen, dus ik besloot me er niet langer druk om te maken.

Ik had tweemaal van Gordon gehoord voordat hij naar Frankrijk was vertrokken - dringende verzoeken om aan mezelf en aan hem te denken en om met hem mee te gaan. Maar ik wilde niet weg uit San Francisco, waar Chris was.

Nog steeds had ik niets van hem opgeruimd en wanneer ik me erg eenzaam voelde, opende ik zijn kleerkast en keek naar zijn laarzen, spijkerbroeken en truien. Dan liet ik me bedwelmen door zijn geur en leek het of hij alleen maar even weg was. Ook zijn studio liet ik onberoerd. Ik was één keer boven geweest om wat documenten op te zoeken, dat was alles. Iedereen in huis wist dat de zolder verboden toegang was; het was een soort heiligdom aan het worden.

Af en toe schreef ik een brief aan Peg om haar van ons doen en laten op de hoogte te houden, en soms schreef ze terug. Ik wist dat ze genoeg had van haar baan; in een van haar brieven schreef ze dat ze misschien ook naar het westen zou komen. Maar daar bleef het bij. Ze wist dat ze altijd welkom was en ik hoopte dat ze het zou doen.

In haar brieven begon ze me duwtjes te geven: ‘Je moet weer eens uitgaan... Je moet een baan zoeken... Ga een reisje maken...’ Ze drong er niet op aan dat ik terug zou komen naar New York, want ze wist wel beter.

Sams schooljaar eindigde eind mei, en toen ik op een morgen met haar zat te ontbijten, bedacht ik dat Chris al vijf maanden dood was. Aan de ene kant leek het of Sam en ik altijd al op deze manier hadden geleefd, aan de andere kant had ik het gevoel dat Chris nog diezelfde morgen door de kamer had gelopen. Hier klampte ik me met opzet aan vast; ik hield hem in leven om zelf in leven te kunnen blijven, om het vol te houden.

Het was eenzaam, maar niet zo eenzaam als mijn tijd in New York toen ik terug was gegaan. Dat was een hevige, bijtende, verpletterende eenzaamheid geweest, vol zorgen en keuzes en frustraties, ook al had ik mijn best gedaan er niet aan toe te geven. Ik was heel boos geweest. Maar in dat voorjaar na de dood van Chris was ik niet boos of gefrustreerd, alleen eenzaam. Ik besefte de onherroepelijkheid van de situatie en aanvaardde die. Mijn schip lag voor anker en ik kon niet meer weg. Ik wilde ook niet meer weg. Ik schilderde steeds vaker, ik las veel en raakte steeds meer in mezelf gekeerd, als een non. Het was alsof ik door een donkere tunnel ging en als ik aan het eind kwam - als ik ooit aan het eind zou komen - zou ik wel verder zien.

Sam zou in juni naar haar vader gaan en ik dacht erover dan ergens naar de bergen bij Lake Tahoe te gaan, om er een poosje uit te zijn. Maar ik wist het nog niet zeker. Thuis, met al Chris’ spullen om me heen, was ik gelukkig. Ik vond het fijn in zijn bed te slapen en zijn truien en overhemden te dragen. Ik was eindelijk met hem getrouwd. Maar ik was getrouwd met een dode, die me steeds verder met zich meetrok. Ik was zelf ook halfdood.

‘De bel, Sam. Wil jij even een grote meid zijn en opendoen? Ik ben boven. Maar wel eerst vragen wie het is, hoor.’ Plotseling kwam Tom Bardi met twee treden tegelijk de trap op rennen en mijn kamer binnenstormen.

‘Peg komt!’

‘Wanneer?’

‘Morgen.’ Hij grijnsde van oor tot oor.

‘O ja? Weet je dat wel zeker? Hoe weet je het eigenlijk?’ Ik vond het vreemd dat ikzelf van niets wist.

‘Ze heeft me zojuist gebeld.’ Hij keek me een beetje geërgerd aan omdat ik hem niet geloofde, alsof ik Pegs komst daardoor tot een fabeltje maakte.

Behalve een vage hint in haar laatste brief had ze er tegen mij nog niets over gezegd en dat vond ik echt heel vreemd.

‘Ze komt morgen aan, al vroeg. Ik zal haar afhalen.’ Ik wilde vragen of ik mee mocht, tenslotte kende ik Peg al mijn hele leven en was hij feitelijk een vreemde voor haar. Maar ik deed het niet. Peg had het misschien liever niet, want ze had Tom gebeld en mij niet. De telefoon rinkelde. Het was Peg.

‘Ik kom morgen.’

‘Dat weet ik.’

‘O.’

‘Tom staat hier voor me.’

‘Zeg maar “hallo” namens mij. Mag ik weer bij jou logeren?’ Mijn vermoeden verdween als sneeuw voor de zon. Bijna.

‘Natuurlijk, graag zelfs. Hoe lang blijf je?’

‘Een of twee weken, misschien drie. Ik heb drie weken vrij, maar ik moet op de terugweg eigenlijk ook een paar dagen naar mijn moeder.’

‘Fantastisch. Tom zei dat hij je gaat afhalen. Komen jullie dan samen hierheen? Of eh, nou ja, zie maar wat je doet. Tot morgen, Peg. Ik verheug me erop.’ Ik legde de hoorn neer.

‘Wilde ze niet met mij praten?’

‘Ze moest weg. Morgen is ze hier, Tom.’ Hij keek zo beteuterd als een klein kind, net als Chris dat kon doen, en Samantha.

Tom liep weer naar beneden en ging weg. Toen ik hem terugzag, stond hij achter Peg voor de voordeur met een gezicht alsof hij de pot goud aan het eind van de regenboog had gevonden. Peg omhelsde me en we lachten en gilden, en Sam deed ook mee. Het was een echte thuiskomst.

‘Wat fijn dat je er weer bent, we hebben je gemist!’

‘Ik zie dat er niets is veranderd. Ja, het is fijn weer hier te zijn.’ Tom bracht haar bagage naar de kamer van Sam en toen hij terugkwam, lunchten we samen. Daarna bleven we nog een poosje zitten praten, en toen gingen ze wandelen en wilden later naar een film. Ik ging vroeg naar bed en hoorde Peg niet thuiskomen.

De volgende morgen kwam ze naar beneden om te ontbijten met de serieuze uitdrukking op haar gezicht die betekende dat ze ernstig met me wilde praten. Moeder Peg was van plan me de les te lezen. Met een kop koffie en een grijns zette ik me schrap. Ik had Peg echt gemist.

‘Gillian,’ begon ze ferm.

‘Ja, Peg? Of moet ik je nu Margaret noemen? Je klinkt als Margaret.’ Maar ze glimlachte niet terug.

‘Waar is Sam?’

‘Ze speelt met een paar vriendinnetjes. Hoezo?’

‘Omdat ik met je wil praten zonder dat zij het hoort. Toen ik gisteren zei dat er hier niets was veranderd, wist ik nog niet hoe waar dat was. Jemig, Gill, zijn spullen liggen nog overal verspreid. Zijn papieren, zijn kleren en zelfs zijn tandenborstel ligt er nog. Waar ben je verdomme mee bezig? Je bent negenentwintig. Hij is dood, maar jij niet. Ik wil wedden dat je ook nog niets aan zijn studio hebt gedaan. Of wel soms?’ Ai, dat was beneden de gordel. Ze had gelijk, maar hoe kon zij dat begrijpen? Peg had een warm hart en een eigen, gezellig leven, maar ze was nooit getrouwd geweest. En ze had geen kinderen, ze had nooit een geliefde verloren en ook niet zijn kind. Ze kon het niet begrijpen.

‘Je begrijpt het niet, Peg.’

‘Ik begrijp het wel, veel beter dan je denkt, zelfs veel beter dan jijzelf het begrijpt. Ik kan er beter over oordelen dan jij, en Tom ook. Hij zegt dat je zijn kleren draagt en over hem praat alsof hij er nog is. En dat je niets doet, en nooit uitgaat. Jemig, Gill, het is gewoon griezelig.’

‘Het is helemaal niet griezelig, zo wil ik het gewoon. Je doet verdomme net alsof ik een soort travestiet ben. Hou alsjeblieft op met je gezeur en gevit!’ Ik werd boos omdat ik de waarheid niet wilde erkennen. Ik vond dat ze niet het recht had zo over mij te oordelen.

‘Je vindt dat ik niet het recht heb deze dingen tegen je te zeggen, hè? Maar dat heb ik wel, want ik hou van je. Ik kan het niet langer aanzien dat je jezelf dit aandoet. Je hebt wel vaker domme dingen gedaan, en ik heb je altijd gesteund. Je bent teruggekomen naar New York om zijn kind te krijgen en ik heb niets gezegd omdat ik dacht dat je misschien gelijk had. Ik zou het zelf niet hebben gedaan, maar ik kon het wel van je begrijpen. Maar dit is iets anders, dit is niet normaal. Zie dat alsjeblieft in, Gill. Geef alsjeblieft toe dat je verkeerd bezig bent, voor jezelf en voor Sam. Want hoe denk je dat dit voor haar is?’ Weer wist ik dat ze gelijk had, maar ik bereidde me voor op een fel protest, zonder haar aan te kijken.

Toen ik haar even later wel aankeek, zag ik dat ze huilde. Om mij, en om Samantha, en misschien zelfs om Chris.

En toen ik haar zag huilen, welden er tranen op in mijn eigen ogen. Ik legde mijn hoofd op de tafel en huilde mee. In een paar minuten werd het me duidelijk dat al die maanden van vrede en aanvaarding een leugen waren geweest, omdat ik de waarheid nooit had aanvaard. Ik had vrede gekend omdat ik in een droom had geleefd en de werkelijkheid niet onder ogen had willen zien. Misschien had ik de dood van Chris kunnen aanvaarden als ik de baby nog had gehad, maar toen ik ook de baby verloor, had ik niets meer van hem over. Dus ik had een droomwereld voor mezelf geschapen, waarin ik Chris had vastgehouden. In die tien minuten barstte de droom wijd open en bleef ik naakt en rauw achter, blootgesteld aan alles wat ik de afgelopen maanden had omzeild, en aan de waarheid. Chris was dood.

Peg liet me rustig uithuilen, terwijl zij stil de keuken opruimde. Even legde ze haar hand op mijn schouder en zei: ‘Het spijt me, Gill.’

‘Hoeft niet,’ snikte ik moeizaam, want ze had gelijk en ze had het moeten zeggen. Ik had het fout gedaan, helemaal fout, en bovendien was Samantha daar de dupe van geweest.

‘Wil je me helpen, Peg?’

‘Waarmee, lieverd?”

‘Met het opruimen van zijn spullen.’

Ze knikte. ‘Wanneer?’

‘Nu.’

‘Nu?’

‘Nu. Als ik het nu niet doe, doe ik het misschien nooit. En dan blijf ik misschien eeuwig hangen in dit web dat ik voor mezelf heb gesponnen.’

‘Oké, laten we dan maar aan de slag gaan.’

Het kostte ons uren om alles te sorteren en op stapels te leggen. We hadden het net zo goed meteen na de begrafenis kunnen doen, dat zou geen enkel verschil hebben gemaakt. Want het verdriet was nog even hevig, nog even groot.

Ik maakte een stapeltje van dingen die ik dacht dat mevrouw Matthews zou willen hebben, en een stapeltje voor Jane. Ik hield ook een paar dingen zelf, dingen die ik niet wilde missen, die me altijd aan Chris zouden herinneren, maar ik stopte ze in een doos. Ik zou ze bewaren, maar ik zou ze niet meer elke avond vasthouden en eraan ruiken. Het was genoeg als ik wist dat ik ze had.

De rest legden we op grote stapels beneden in de kast om naar een liefdadigheidsinstelling te brengen.

Vlak voordat ik dacht dat Sam thuis zou komen, hielden we ermee op. Beneden en op de eerste verdieping waren we klaar.

‘Morgen doen we de studio.’

‘Wil je dat Tom dan ook komt helpen?’

‘Ja.’

De volgende dag ruimden we met z’n drieën de zolder op en maakten nieuwe stapels. Ik gaf een heleboel spullen aan Tom, die hij voor zijn werk kon gebruiken. We werkten de hele dag flink door en om een uur of zes ’s avonds was de studio leeg. De wereldse goederen van Christopher Caldwell Matthews waren van de hand gedaan. Het einde van een tijdperk.

41

Toen Peg twee weken bij me was, begon ik nieuwsgierig te worden. Ze zei geen woord over haar vertrek en ik wilde er niet over beginnen omdat ik bang was dat ze dan zou denken dat ik genoeg van haar had. Ze bracht veel tijd met Tom door, waardoor ik haar niet veel zag, en ze zag er gelukkig uit. Ze leek het in San Francisco erg naar haar zin te hebben.

Sam en ik genoten van de laatste paar dagen samen voordat ze weer voor een maand naar haar vader zou gaan. Ik dacht erover een baan te zoeken. Zoals gewoonlijk had een bezoek van Peg gevolgen.

Op een morgen zat ik de personeelsadvertenties door te lezen toen Peg weer met een ‘ik wil met je praten’-blik in de deuropening kwam staan.

‘Kijk niet zo ernstig en kom erbij zitten. En waag het niet me weer op m’n kop te geven, want ik gedraag me tegenwoordig voorbeeldig. Ik zit zelfs de personeelsadvertenties door te lezen.’

‘Jeetje, kijk ik echt zo?’ Peg lachte.

‘Ja, zo kijk je. Wat is er?’

‘Eh... Tom en ik gaan trouwen.’ Nu keek ze alsof ze haar adem inhield.

‘Peg! Fantastisch!’ Ik sprong op en omhelsde haar. ‘Wanneer?’

‘Morgen.’

‘Heb je dan al een vergunning?’ Dat had ik Chris nog niet zo lang geleden ook gevraagd.

‘Ja.’

‘Nou ja zeg, had je het me dan niet eerder kunnen vertellen?’

‘Ik wist het niet eerder. Echt waar, Gill, ik wist het niet zeker. Toen ik terug was in New York, had ik bepaalde gevoelens, maar ik hoorde niets meer van hem en ik wist niet of hij die ook had en... O, verdomme.’

‘Jemig, Peg, ik kan mijn oren niet geloven. Dus sprookjes bestaan toch, voor sommigen tenminste.’ We keken allebei een andere kant op in de wetenschap dat mijn ellende het begin was geweest van haar sprookje.

Toen Tom kwam, gaf ik hem een kus en zei: ‘Gefeliciteerd!’ Hij werd knalrood.

‘Heeft ze het je verteld?’

‘Wat heeft ze me verteld?’

Hij bloosde nog harder en Peg en ik schaterden het uit.

‘Ze houdt je voor de mal, schat. Ik heb het haar verteld.’ Hij keek opgelucht.

Thomas Hugo Bardi en Margaret Allison Richards trouwden de volgende dag in het gemeentehuis. Er liepen dezelfde rare oude mensen rond als op de dag dat Chris en ik onze vergunning haalden, die ik trouwens heb bewaard.

Samantha en ik waren erbij, en ook een vriend van Tom, en na afloop zijn we met z’n allen gaan lunchen in Sausalito.

Daarna haalden Tom en Peg haar spullen uit mijn huis en gingen naar zijn huis voor hun huwelijksnacht. Toen ze weg waren, moest ik eraan denken hoe anders het was gegaan dan de jongemeisjesdromen die we op school hadden gehad. Peg had altijd gezegd dat ze zou weglopen met een echte cowboy of zoiets. Geen van onze dromen was uitgekomen, maar dat was eigenlijk maar goed ook. Peg en Tom zouden het samen best redden. Ik vroeg me af of Pegs moeder het al wist. De imposante mevrouw Richards, die van Peg verschilde als mosterd van kaviaar. Ze zou er beslist het hare van vinden.

De volgende dag kwamen ze bij me lunchen. Gezellig keuvelend met Sam zaten ze aan de keukentafel alsof ze al jaren getrouwd waren.

‘Wat doe je met je spullen in New York?’

‘O, een van de meisjes op kantoor heeft beloofd alles in te pakken en naar me toe te sturen. Ik heb eigenlijk niet zo veel spullen. Ze mag ook wat dingen houden, ze neemt mijn appartement van me over.’ Dat herinnerde me eraan dat de huur van Chris’ huis de volgende maand afgelopen was en ik het contract moest verlengen. ‘Ze waren op kantoor heel aardig, ze zeiden dat ze wel verwacht hadden dat zoiets als dit een keer zou gebeuren. Als huwelijkscadeau hebben ze me een baan op het inkoopkantoor in Oakland aangeboden.’

‘Dus je gaat heen en weer reizen?’

‘Nou en of, de huizen daar zijn me veel te duur.’

‘Ik was je helemaal vergeten te vragen wat je moeder ervan vindt.’

‘Dat herhaal ik liever niet, maar ze komt er wel overheen.’

We bleven nog een poos zitten kletsen, en het deed me goed ze zo samen te zien. Maar daardoor miste ik Chris ook weer erg; het hield allemaal verband met elkaar. Ik zou nooit aan Peg laten merken dat hun samenzijn me ook verdriet deed, maar ik denk dat ze het wel wist.

‘Gillian?’

‘Ja?’

‘Waarom ga je niet een poosje met vakantie of zo? En ik denk dat het ook een goed idee is dat je een kleiner huis zoekt.’

‘Hé, wacht even, Peg. Kalmaan, alsjeblieft. Ik heb mijn huis opgeruimd en alles gedaan wat je zei, maar je moet niet denken dat je zo door kunt gaan. Zo is het wel genoeg. Ik denk dat het een goed idee is dat je je van nu af aan alleen met Tom bemoeit, dan weet hij meteen dat hij nu een vrouw heeft.’

‘Doe niet zo gepikeerd, joh. Denk er maar eens over na. Ga in elk geval met vakantie. Je hebt nog geen baan en Sam gaat naar haar vader. Waarom ga je niet naar Hawaï?’

‘Omdat ik Hawaï niet leuk vind. Richard en ik zijn er voor Sams geboorte een keer geweest en toen heeft het alleen maar geregend.’

‘Nou ja, kies dan een ander oord.’

‘Ik zal erover nadenken.’ Maar dat meende ik niet. Het huis opruimen was iets heel anders dan het huis achterlaten.

Tom en Peg stonden op om weg te gaan en zeiden dat ze de volgende dag of de dag erna terug zouden komen.

‘Hoor eens, jongens, jullie zijn op huwelijksreis, jullie hoeven niet op mij te komen passen.’

‘We komen alleen maar voor de koffie,’ zei Tom, en hij gaf me een klapje op mijn schouder. Ze vonden waarschijnlijk dat ze een oogje in het zeil moesten houden, of ze wilden iets terugdoen omdat ze elkaar door mij hadden ontmoet. Ik vond het erg aardig van ze en het was fijn ze om me heen te hebben, maar wanneer ze samen weggingen of innig naar elkaar keken of elkaars hand vasthielden als ze dachten dat ik niet keek, voelde ik me extra eenzaam. Chris was al heel lang weg.

42

Ik had een brief van Gordon gekregen waarin hij schreef dat het goed met hem ging en dat hij het in Eze erg naar zijn zin had. Hij dacht erover zijn werk in het najaar in Parijs tentoon te stellen, mits alles goed bleef gaan en hij in hetzelfde tempo kon doorwerken. Hij voelde zich al helemaal thuis in het kleine huis met dakraam en prachtig uitzicht dat hij had gehuurd, en hij was jeu de boules aan het leren.

Hij stelde voor dat ik, als ik die zomer in Europa zou zijn, een paar dagen bij hem zou komen logeren, of een maand ‘als je daar zin in hebt’, maar hij liet doorschemeren dat hij er niet op rekende. Ik had hem al maanden niet gezien, maar het leken jaren. Ik voelde me opeens een stuk ouder, en anders geworden. Niet wijzer, maar vermoeider en ja, anders.

Ik pakte Sams koffer en bedacht dat ik blij was dat Tom en Peg in de buurt zouden blijven, dan was ik niet zo alleen. Zonder Sam zou het huis verschrikkelijk leeg zijn, maar dit was beter en minder verwarrend voor haar dan elk weekend of door de week steeds naar een ander huis te moeten als haar vader dichterbij zou wonen. Ik vroeg me af of haar verhouding met haar vader net zo afstandelijk zou blijven als de mijne met mijn vader, of dat de prijs was die je moest betalen. Die sommige vaders moesten betalen. De telefoon rinkelde. Peg waarschijnlijk.

‘Hallo?’

‘Allo? Allo? Oui? Allo?’

‘Ja, hallo?’ Een vreselijke verbinding, het klonk alsof kabouters in een grot rotsen aan het afschrapen waren.

‘Madame Foerestère, s’il vous plaît. Nous avons un appel de la part de monsieur Aarte.’ De rollende r in de keel van de telefoniste deed me aan mijn Franse lerares denken.

‘C’est elle-même.'

‘Gillian?’

‘Ja, Gordon. Hoe kom je erbij me helemaal vanuit Frankrijk op te bellen? Blijkbaar ben je rijk aan het worden.’

‘Ik kijk naar de schitterendste zonsondergang die ik ooit heb gezien. Ik moest je bellen, want ik wil dat je komt.’

‘Voor een zonsondergang? Dat lijkt me een beetje overdreven, Gordon. Het is een lange reis, en ik wil voorlopig hier blijven.’

‘Waarom kom je niet? Breng Sam maar mee, ze zal het hier heerlijk vinden.’

‘Haar vader komt haar overmorgen halen, ze gaat een maand bij hem logeren. Ik blijf het huishouden doen.’

‘Voor wie?’

‘Mezelf.’

‘Alsjeblieft, Gillian. Geef nu nog geen antwoord, denk er eerst over na.’

‘Goed, ik zal erover nadenken.’

‘Dat doet je toch niet, ik hoor het al.’ Hij had gelijk. ‘Wel waar. Ik zal je schrijven zodra ik iets heb besloten.’ Dat ik niet kom.

‘Nee, als je schrijft, betekent dat dat je niet komt. Ik bel je over een paar dagen weer. Er is een vlucht vanaf Los Angeles rechtstreeks naar Nice, daar kan ik je afhalen.’

‘Jeetje, daar ben ik sinds mijn jeugd niet meer geweest.’

‘Dan wordt het hoog tijd dat je terugkomt. Alsjeblieft, Gill.’ Hij smeekte het me.

‘Ik zal erover nadenken. Hoe gaat het verder?’

‘Geweldig. Ik ben hier heel gelukkig. Je had gelijk.’ Ik was blij dat ik tenminste iemand gelukkig had gemaakt. Maar dat was niet eerlijk, het was niet mijn schuld dat Chris van een kraan was gevallen.

‘Hoe gaat het met Greg?’

‘Hij is hier in de voorjaarsvakantie geweest en vond het geweldig. Hij komt in juli terug.’ Zijn stem had een nieuwe klank gekregen; ondanks het kabouterlawaai kon ik dat horen.

‘Dit kost je een fortuin, Gordon, ik ga ophangen. Tot over een paar dagen.’

‘Denk er goed over na, Gill. Ik heb je nodig.’

‘Dag Gordon.’

‘Dag Gill. Ik bel je aan het eind van de week.’

Ik heb je nodig... Hoe lang geleden was het dat een man dat tegen me had gezegd? Maanden? Nog langer? Had Chris me ooit echt nodig gehad, of had hij me alleen maar voor zich alleen willen hebben? Maar Gordon had me ook niet eerder nodig gehad. Pas op het allerlaatst. Hoe lang was het geleden? Had iemand me ooit echt nodig gehad? Ik heb je nodig...

Ik belde Peg om het haar te vertellen en ze zei meteen: ‘Ga!’ Het was een bevel. Maar ik had geweten dat ze dat zou zeggen. Waarom had ik haar dan gebeld? Omdat ik het wilde horen? Omdat ik uit haar mond ‘Ga!’ had willen horen?

‘Doe niet zo mal. Ik heb er echt geen behoefte aan naar Zuid-Frankrijk te gaan en weer met Gordon te scharrelen.’

‘Te scharrelen? Wat bedoel je daarmee? Wat mankeert er eigenlijk aan hem? Of heb je soms een betere achter de hand? Verdomme, Gillian, als ik jou was, zou ik een gat in de lucht springen.’

‘Laat Tom het maar niet horen.’

‘Ach, hou toch op. Maar als je niet gaat, kind, ben je stapelgek.’ We hingen op, allebei boos. Ik had haar nooit moeten bellen, want ik had geweten wat ze zou zeggen. En nu zou ze me dagenlang achter de vodden zitten en me de hele zomer verwijten dat ik niet was gegaan.

Sam ging met Richard mee om naar Londen te vliegen. Voordat hij met haar vertrok, keek hij me aan en ik zag dat hij medelijden met me had. ‘Het spijt me dat je dit is overkomen, Gill,’ zei hij. En hij kende nog maar de helft van het verhaal.

‘Dank je, mij ook. Maar het gaat heel goed met ons. Sam vindt het hier heerlijk.’ Ander onderwerp, alsjeblieft.

‘Je gaat nooit meer naar Europa. Waarom kom je Sam niet halen? Dan kun je daar weer eens een beetje rondzwerven.’

‘Mijn jeugd terughalen?’

‘Dat zei ik niet.’

‘Nee, maar dat dacht je. Ik zie wel.’ Iedereen wilde me opeens naar Europa hebben.

Ik beloofde Sam dat ik haar zou bellen en ze vertrok met tranen in haar ogen. Ik herinnerde me dat gevoel uit mijn eigen jeugd, en met pijn in mijn hart wuifde ik haar na.

Ik zat in de kamer, luisterde naar de stilte en keek naar het speelgoed dat Sam had laten slingeren. Ik vroeg me af hoe mensen zonder kinderen konden leven.

De telefoon rinkelde en ik hoopte dat het Peg was. Het zou fijn zijn als ze konden komen en het huis vullen met wat geluid.

‘Allo?’ Ach heden, Gordon weer. En ik had nog helemaal niet over zijn voorstel nagedacht. Nog niet, ik had meer tijd nodig. Nog niet...

‘Gillian? Wat heb je besloten? Maar voordat je het me vertelt, wil ik dat je weet dat ik het zal begrijpen als je niet komt. Ik wil dat je komt, maar ik zal het begrijpen. Ik heb niet het recht...’

‘Ik kom.’ Ik viel bijna van mijn stoel van schrik omdat ik dat eruit had geflapt.

‘Je komt?’ Ik was niet de enige die verbaasd was.

‘Ja, dat heb ik net besloten. Een seconde geleden.’ Ik wist niet hoe ik het had.

‘Wanneer kom je dan?’

‘Dat weet ik nog niet, zo ver ben ik nog niet. Wanneer gaat het volgende vliegtuig?’

‘Morgen.’

‘Dat is te gauw.’

‘Morgen over een week gaat het volgende, dat geeft je genoeg tijd om alles te regelen. Wanneer gaat Sam weg?’

‘Ze is net weg, een minuut of acht geleden.’

‘Oké, dan kom ik je morgen over een week in Nice afhalen. Van het vliegveld. Lieve Gill, bedankt dat je komt. Je zult hier genieten, echt waar. Ik vind het erg fijn dat je komt.’

Ik mompelde een antwoord en we hingen op. Wat had ik in vredesnaam gedaan? Ik gunde mezelf een vakantie, dat was alles. Nee, dat was niet alles. Ik had mijn hand uitgestoken en mezelf toegestaan nodig te zijn, omdat ik Gordon ook nodig had. Het was een heerlijk gevoel. Chris, liefste Chris, het spijt me... Maar toen ik naar boven liep, dacht ik aan Chris zoals hij was geweest. En aan Marilyn. Chris zou het begrijpen, hij zou het echt begrijpen.

‘Peg? Ik ga. Ik heb net Gordon aan de lijn gehad. Ik vertrek morgen over een week.’

‘Halleluja! We komen eraan!’ Even later stonden ze op de stoep, met een fles Spaanse wijn. Giechelend en elkaar op de rug slaand dronken we hem achter elkaar leeg. Ze waren ‘trots’ op me. Te trots. Ik had het gevoel dat ik verraad pleegde aan Chris en liep naar de keuken toen ik er even niet meer tegen kon.

Tom liep achter me aan en keek toe terwijl ik klunzig ijsblokjes in een kom schudde en hem negerend probeerde niet te huilen. Maar hij pakte me bij een arm en trok me van achter de deur van de koelkast vandaan.

‘Hij zou ook willen dat je dit deed, Gillian. Hij zou het niet waarderen als je zo door bleef gaan.’

‘Dat weet ik, maar ik kan er niets aan doen. Ik moest... ik moet...’

‘Dat weet ik, maar daar moet je nu mee ophouden. Je kunt van hem blijven houden, Gillian, en aan hem blijven denken zoals hij was, maar hij mag geen obsessie voor je worden. Zo was hij niet, en dat is ook niets voor jou. Je hoeft hem niet te vergeten, dat doen wij ook niet, en misschien zul je nooit meer zo veel van een ander houden als je van hem hebt gedaan, maar ik wil wedden dat je toen hij nog leefde minder van hem hield dan sinds hij dood is.’ Hij had gelijk, dat was waar. Ik had vaak getwijfeld en gewanhoopt. Maar ik had echt van Chris gehouden. Met natte wangen keek ik Tom aan en zei: ‘Ik heb echt van hem gehouden.’

‘Dat weet ik wel, maar nu moet je flink zijn, Gill. Je moet geen half leven blijven leiden. Dat heb je nooit eerder gedaan en dat deed Chris ook niet.’ Ik wierp me in zijn armen en huilde. Het was bijna voorbij; ik mocht geen half leven meer leiden, ik moest de draad weer oppakken, ik moest doorgaan. Ik moest weer durven te leven, en weer durven lief te hebben. Wees moedig, Gill, en ga naar Eze. Wees moedig voor Gordon. Moedig genoeg voor Chris.

Toen we uit de keuken kwamen, keek Peg ons aan en zei: ‘Zo, zo, hebben jullie in de keuken staan knuffelen? Gill, ik vind het vervelend het je nu te vragen, maar mogen wij je huis lenen terwijl je weg bent? We kunnen niet langer in Toms appartement blijven, dat is zo klein dat ik er gek van word. Deze maand loopt de huur af en ik denk dat we heus wel gauw iets anders vinden.’

‘Natuurlijk, dat hoef je toch niet te vragen? Je kunt morgen komen, als je wilt.’

‘Nou ja, een week houd ik het nog wel uit.’

Ik vond het fijn te weten dat het huis in mijn afwezigheid bewoond zou zijn, door levende mensen. Er zouden gelukkige mensen, onze vrienden, in Chris’ huis wonen.

Een week later brachten Tom en Peg me met de auto naar Los Angeles. Ik had gezegd dat ik best kon vliegen en daar overstappen, maar ze wilden me uitzwaaien en daarna Toms ouders opzoeken.

‘Hoe weet ik anders dat je niet een hele maand in Disneyland blijft rondhangen terwijl je ons wijsmaakt dat je in Frankrijk bent?’

‘Vertrouw je me dan niet?’

‘Nee,’ zei ze, en ze keek alsof ze het meende.

Het was een plezierige rit. We zaten om de beurt achter het stuur en voor we het wisten, waren we in Los Angeles.

‘Pan American vlucht 115 vertrekt van gate 43. Dit is de laatste oproep voor passagiers met bestemming Nice, Frankrijk, met Pan American vlucht...’

‘Ik moet gaan.’

‘Ja.’ We keken elkaar zenuwachtig aan en wisten niet wat we nog moesten zeggen. Zo hadden we ons bij de begrafenisondernemer ook gevoeld. O god, wat heb ik toch een hekel aan afscheid nemen.

‘Pas goed op jezelf, Peg. Ik zal gauw schrijven. Tom...’ Hij omhelsde me innig en duwde me naar Peg, die hetzelfde deed en me met een huilerig gezicht losliet.

‘Ga nou verdomme gauw naar dat vliegtuig anders ga ik verdomme nog janken ook.’ Zo kende ik haar weer. ‘Oké dan, tot ziens!’

Tom grinnikte op zijn jongensachtige manier. ‘We zullen goed op het huis passen. Laat weten wanneer je terugkomt, dan kunnen we er een stofdoek doorheen halen.’ Ik knikte, zij zwaaiden en ik liep door de gate naar vlucht 115. Toen ik nog een keer omkeek, stonden ze me hand in hand na te kijken.

43

Het toeristenseizoen was nog niet begonnen en het vliegtuig zat nog niet eens halfvol. Het was een lange vlucht en veel mensen onderbraken hem dan ook in New York. De meesten zagen eruit als Europeanen. Ik had drie stoelen voor mezelf, aan de andere kant van het gangpad zat een man alleen die beslist een Amerikaan was. Hij keek een paar keer mijn kant op en omdat ik bang was dat hij een gesprek zou beginnen, wendde ik mijn hoofd af.

Ik viel in slaap en toen ik wakker werd, keek ik neer op de wolken en dacht aan Peg en wat we allemaal samen hadden meegemaakt. Tom hoorde er nu ook bij. Hij was een fantastische vriend geworden en ik vond het geweldig dat hij en Peg elkaar hadden gevonden. Wie zou dit een jaar geleden hebben geloofd? Wie geloofde ooit iets een jaar voordat het gebeurde?

‘Neem me niet kwalijk, maar ben jij niet Lillian Forrest? Volgens mij heb ik je in New York een keer ontmoet.’ De man van de overkant van het gangpad. Ik kwam in de verleiding om ‘Nee, ik heet Jane Jones’ te antwoorden.

‘Gillian Forrester. Bijna goed.’ Ik keek weer de andere kant op, in de hoop dat hij tevreden was nu hij wist wie ik was. Ik vroeg niet wie hij was, uit angst dat het dan toch tot een gesprek zou komen.

‘Je weet het waarschijnlijk niet meer, maar ik heb je ontmoet op een feest dat je vorig jaar in eh... o, oktober, denk ik, hebt gegeven in New York. Een fantastisch feest.’

‘Dank je.’

‘Ik werkte destijds bij een bank en toen zei een meisje tegen me: “Ik ben uitgenodigd voor een geweldig feest, bij een vrouw die weet hoe ze feesten moet geven.” Ze had gelijk, het was een fantastisch feest. En je zult het nauwelijks geloven, maar vlak daarna is zij getrouwd, werd ik overgeplaatst naar Los Angeles en kreeg mijn zus een tweeling. En dat allemaal sinds de vorige herfst.’ Hij keek me aan alsof het inderdaad ongelooflijk was.

‘Dank je, voor het compliment over het feest, bedoel ik. Het klinkt alsof je een druk jaar achter de rug hebt.’ Ai, nu had ik toch een gesprek uitgelokt.

‘Ja. Soms sta ik er even bij stil en denk ik, wie zou een jaar geleden hebben gedacht dat ik nu in Los Angeles zou wonen. Het is een andere wereld, bedoel ik. Een ander leven.’

‘Mmm, ik begrijp wat je bedoelt.’ Ik draaide mijn gezicht naar het raampje en keek weer naar de wolken. ‘Zal ik je eens wat zeggen, Lillian? Je ziet er heel anders uit. Ik had je bijna niet herkend, maar ik vergeet nooit een gezicht.’ Hij keek me aandachtig aan. ‘Ja, je bent veranderd. Het heeft iets met je ogen te maken. Niet dat je er ouder uitziet, alleen anders.’ Precies, man, anders, en je had ook ouder mogen bedoelen, want ik heb er genoeg mijn best voor gedaan.

Toen draaide ik me voor het laatst om en viel weer in slaap, en ik werd pas wakker in Nice.

‘Veuillez attacber votre ceinture de sûreté et ne pas...’ Wilt u uw gordel vastmaken en niet... ‘Over ongeveer een kwartier landen we in Nice. De plaatselijke tijd is vijf over half vier, de temperatuur is 25 graden. Dank u dat u met Pan American vliegt. We hopen dat u een prettige vlucht hebt gehad en wensen u een prettig verblijf in Nice. Als u een thuisvlucht wilt boeken, wordt u verzocht naar ons kantoor in de centrale hal van het luchthavengebouw te gaan. Dank u en tot ziens. Mesdames et messieurs, nous allons atterrir à Nice dans... Merci et au revoir.’

Het vliegtuig hobbelde over de landingsbaan, taxiede naar het luchthavengebouw en bleef er net ver genoeg vandaan staan om ruimte te laten voor de trap. Toen ik even later in de aankomsthal om me heen keek, zag ik Gordon niet. Toen schoot me te binnen dat ik nog door de douane moest, la douane. Hij zou aan de andere kant staan. Ik was verbazingwekkend kalm en alleen een beetje boos op mezelf omdat ik geen tijd had gehad om mijn haar behoorlijk te kammen. Ik had te lang geslapen en had me in mijn stoel moeten fatsoeneren. Ik voelde me verfomfaaid; het was een lange reis geweest.

De douanebeambte zag eruit alsof hij uit Noord-Afrika kwam. Ongeïnteresseerd stempelde hij mijn paspoort en liet me doorgaan. Een Amerikaans paspoort: abacadabra. Tovenarij. Ze haten je uit de grond van hun hart, maar ze laten je bagage met rust. Anders dan in Amerika.

‘Tot ziens, Gillian. Het beste.’ Mijn vliegtuigvriend. Maar Gordon zag ik nog steeds niet. Misschien zat hij vast in het verkeer. Maar stel dat... Nee, dat niet. O God, alstublieft, doe me dat niet aan. Zo’n hekel kunt U niet aan me hebben. Nee, o nee... Ik begon in paniek te raken, maar opeens zag ik hem staan. Hij was langer dan ik me herinnerde, en magerder. Zijn baard was dikker, zijn ogen blauwer in zijn gebruinde gezicht. Hij keek wat onzeker, alsof hij betwijfelde of hij er goed aan had gedaan me over te laten komen. Hij keek naar me met het verhaal van de laatste maanden in zijn ogen, zoals ik wist dat mijn ogen mijn verhaal weerspiegelden. Ik stond stil en keek naar hem.

‘Let op waar u loopt, mevrouw, het is een grote stap. Pas op, meneer.’ Vanaf het douanegedeelte moest je twee steile treden af en een bewaker waarschuwde de toeristen. U hebt gelijk, meneer, het is een grote stap. Ik hoorde Tom weer zeggen: ‘Je moet flink zijn, Gill, en geen half leven blijven leiden.’ Langzaam en voorzichtig liep ik de treden af, om zeker te weten waar ik ging staan. Je moet altijd zeker weten waar je gaat staan. Een, twee... en toen stond ik voor hem.

Hij bleef een hele poos op me neerkijken, met een gezicht alsof hij zijn ogen niet geloofde. Toen trok hij me naar zich toe en drukte me voorzichtig tegen zich aan.

‘Ik ben terug,’ fluisterde ik tegen zijn schouder.

Hij omhelsde me steviger. ‘Dat weet ik nu. Ik dacht dat ik jou ook had verloren.’

We lieten elkaar los en keken elkaar aan, de mensen die we waren geworden. De mensen van wie we hadden gehouden en die we op verschillende manieren hadden verloren - zijn vrouw, mijn man, Juanita, Chris - stonden om ons heen en keken ons na toen we hand in hand naar huis gingen.

Table of Contents

- Inhoud
- Titelpagina
- Colofon
- Bedankt
- Gedicht
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32
- 33
- 34
- 35
- 36
- 37
- 38
- 39
- 40
- 41
- 42
- 43