Omzwervingen
Author: Danielle Steel
Date: 2013-04-19T07:00:00+00:00
Description: Waar het om ging, was hoe zij zich voelde en het besef dat ze tegelijkertijd had gekregen. En ze wist heel zeker dat ze er nu meteen iets aan moest doen. Voor het te laat was. Na de dood van haar ouders heeft Audrey Driscoll de zorg voor haar jongere zusje op zich genomen en het huishouden van haar aardige maar veeleisende grootvader bestierd. Inmiddels is haar zus getrouwd en in verwachting. Audrey geeft toe aan de onrust in haar hart. Ze gaat op reis naar Europa. En op die reis leert ze de wereldberoemde reisjournalist Charles Parker-Scott kennen. Een ontmoeting die Audrey's leven voor altij

Inhoud

Waar het om ging, was hoe zij zich voelde en het besef dat ze tegelijkertijd had gekregen. En ze wist heel zeker dat ze er nu meteen iets aan moest doen. Voor het te laat was.

Na de dood van haar ouders heeft Audrey Driscoll de zorg voor haar jongere zusje op zich genomen en het huishouden van haar aardige maar veeleisende grootvader bestierd.

Inmiddels is haar zus getrouwd en in verwachting. Audrey geeft toe aan de onrust in haar hart. Ze gaat op reis naar Europa.

En op die reis leert ze de wereldberoemde reisjournalist Charles Parker-Scott kennen.

Een ontmoeting die Audrey's leven voor altijd zal veranderen...

Voor mijn allerliefste zwervers,
die allebei de voorkeur zouden geven
aan de Amazone of aan Mantsjoerije,
en zeker aan de Oriënt-Expres,
boven een wandeling door Central Park...

Die allebei op een verschillende wijze
mijn leven deelden...

Hij aan wie ik het eerste begin
van mijn leven schonk...

En hij die de rest ervan kreeg

Mijn vader, John.

En mijn echtgenoot, John...

En aan dat heel speciale meisje,

Victoria, mijn liefste, allerliefste kind.

Opdat jij mettertijd
niet al te ver van me dwaalt,
maar net voldoende om je zielendorst te lessen.

Met heel mijn liefde, d.s.

Zwerflust

Dolen, dolen
verdolen
verdwalen de zucht
tot dwalen.

Te tollen,
te dollen,
de zucht naar vrijheid,
de behoefte te zien,
te gaan,
te ontdekken,
te onderzoeken,
te ervaren,
mijn dorst
zo snel gelest,
zo dicht bij huis
maar jij zo onlesbaar,
zo fantasierijk, zo betoverend,
op zoek naar
bergtop en olifant,
naar tijgerjacht en dolle beren,
en sterren ver weg
en trips naar morgen.

En dat alles
zo buitensporig
zo onbegrensd, zo vrij,
al dwalend,
dwalend en dolend,
en het allerbeste zou dan zijn,
ware jij voldaan en voltooid,
en gelukkig nu,
traag weer huiswaarts keert,
terug naar mij.

1

Als de zon door de hoge openslaande deuren naar binnen viel, glansde alles. De gebeeldhouwde mahoniehouten schoorsteenmantel in een van de twee salons aan de voorkant was opgewreven tot hij schitterde, de uitgesneden rozetten en vrouwelijke figuren waren zwaar in de olie gezet. De lange, ingelegde tafel midden in de kamer was al net zo mooi en net zo prachtig onderhouden, hoewel die bijna niet te zien was onder de keurige stapel cadeaus die hier de afgelopen weken waren neergezet. Gesneden jade, enorme zilveren bladen, kanten tafelkleden, twee dozijn prachtig versierde kristallen schalen, ten minste drie dozijn zout- en peperstrooiers en veertien zilveren kandelaars. De huwelijkscadeaus stonden naast elkaar op de tafel alsof ze geïnspecteerd gingen worden en aan het einde van de tafel lagen een notitieblok en een zwarte vulpen om elke naam op te schrijven, van de gever en het cadeau, voor een bedankbrief als de bruid tijd had. Een van de dienstmeisjes stofte elke dag de cadeaus af en de butler zag erop toe dat het zilver werd gepoetst zoals alles op het landgoed van Driscoll. Er hing een aura van ingehouden overdaad. Een enorme rijkdom die heel overdadig maar niet pronkzuchtig was. De zware fluwelen overgordijnen en de kanten vitrages in de voorste salon hielden nieuwsgierige ogen buiten, net als het zware hek om het huis heen, de goed bijgehouden heg en de bomen erachter. Huize Driscoll was min of meer een fort.

Een vrouwenstem klonk vanuit de grote hal net achter de trappen. De stem was nauwelijks verheven, maar duidelijk te verstaan. Een lange, jonge vrouw met smalle heupen, lange benen en sierlijke ronde schouders stapte de salon in. Ze droeg een roze, satijnen kamerjas en had haar rode haar in een knot; ze leek nauwelijks ouder dan begin twintig. De satijnen stof van haar jas was zacht, maar in haar was geen zachtheid te bekennen. Ze stond rechtop en keek recht naar de tafel die was beladen met cadeaus en haar ogen gingen langzaam over de kostbaarheden heen. Ze knikte traag en liep dichter naar de tafel toe om de namen te lezen die ze had opgeschreven... Astor... Tudor... Van Camp... Sterling... Flood... Watson... Crocker... Tobin... Het was de crème de la crème van San Francisco, van Californië, van het land. Mooie namen, mooie mensen, prachtige cadeaus. Toch leek het haar niet op te winden toen ze naar het raam liep en naar buiten keek naar de tuinen. Die waren onberispelijk bijgehouden, zoals al sinds haar vroegste jeugd. Ze had altijd van de tulpen gehouden die haar grootmoeder elke lente plantte, in een orgie van kleuren, en zo anders dan de bloemen in Honolulu... Ze had altijd van deze tuin gehouden. Langzaam ademde ze uit en ze dacht aan alles wat ze die dag moest doen, draaide vervolgens om op haar roze, satijnen hak en keek naar de rijk beladen tafel. De cadeaus waren beslist mooi... en de bruid zou dat ook zijn... als ze haar jurk maar eens wilde gaan passen. Audrey Driscoll wierp een blik op haar slanke pols en het smalle horloge met diamantjes dat van haar moeder was geweest. Het had een slotje met robijntjes en ze was er dol op.

Er waren twee dienstmeisjes voor de benedenverdieping, een butler, een meisje voor boven om hun slaapkamers te doen, een kok beneden met een dienstmeisje en een assistent... twee tuinlieden... een chauffeur... bij elkaar tien man personeel waar Audrey haar handen vol aan had. En toch was ze het gewend. Ze runde het huis al veertien jaar, sinds ze vanuit Hawaï in het huis was aangekomen. Toen hun ouders in Honolulu stierven, was ze elf geweest en Annabelle zeven. Ze hadden alleen nog maar hiernaartoe gekund. Haar gedachten gingen terug naar de mistige ochtend toen ze hier aankwamen en Annabelle haar hand stevig vasthield, huilend en doodsbang. Haar grootvader had zijn huishoudster gestuurd om hen van de eilanden op te halen, en zij en Annabelle waren de hele weg naar huis zeeziek geweest. Maar Audrey niet. Het zou Audrey niet gebeuren. Zij had de oude Mrs. Miller, de huishoudster, verzorgd, toen ze vier jaar later aan de griep overleed. Maar Mrs. Miller had Audrey alles geleerd over hoe ze een oud, mooi huis als dit moest leiden. Ze had haar ook precies geleerd wat haar grootvader verwachtte. En Audrey had haar lessen goed in zich opgeslagen. Ze runde het huis tot in de perfectie.

Het geritsel van haar roze kamerjas was het enige geluid in de lege kamer toen ze snel naar de eetkamer liep, aan de lege tafel ging zitten en op de met robijntjes en jade versierde knop drukte die discreet aan de zijkant van haar stoel was gemonteerd. Elke ochtend ontbeet ze hier, in tegenstelling tot haar zus, die boven ontbeet, van een blad dat was bedekt met een onberispelijk gesteven linnen servet.

Een dienstmeisje in een grijs uniform met een stijf wit schort, manchetten en muts verscheen direct en keek zenuwachtig naar de lange jonge vrouw die rechtop op de Queen Anne-stoel zat, waar ze altijd zat aan het hoofdeinde van de tafel.

'Ja, miss Driscoll?'

'Vanochtend alleen koffie. Dank je, Mary.'

'Goed, miss Driscoll.' Haar ogen waren als blauw glas, en er kwam geen glimlach toen Audrey naar haar keek. Ze waren bang voor haar, de meesten, behalve degenen die haar goed kenden... die nog wisten... van het kleine meisje dat over het gazon rende... de kinderspelletjes... de fiets... de keer dat ze uit de Australische den viel... maar Mary hier wist er allemaal niets van. Ze was een meisje van Audreys leeftijd en zij kende alleen maar de vrouw met de harde hand, sterke ideeën en slechts heimelijk een geweldig gevoel voor humor. Het zat daar in de donkerblauwe ogen verborgen... het was er... als iemand wist waar hij moest zoeken. Maar slechts weinigen deden dat... ze was alleen maar... miss Driscoll... de oude vrijster.

Ze noemden haar de oude vrijster. Annabelle, haar zusje, was de schoonheid. Dat was geen geheim tussen hen. En Edward Driscoll had het altijd openlijk gezegd. Annabelle had het tere blonde uiterlijk van een engel, dat uiterst breekbare uiterlijk dat zo populair was in de jaren dertig van de twintigste eeuw... en de decennia en eeuwen ervoor... Annabelle, de kleine prinses... de baby... Audrey kon zich nog steeds goed herinneren dat ze haar in haar armen hield en in slaap zong nadat haar ouders waren omgekomen op de terugweg van Bora-Bora. Haar vader had nooit weerstand kunnen bieden aan avontuur en hun moeder was hem overal gevolgd uit angst dat hij bij haar weg zou gaan als ze het niet deed. Uiteindelijk was ze hem gevolgd naar de bodem van de oceaan. Het wrak was nooit gevonden. Het schip was tijdens een noodweer gezonken, op twee dagen afstand van Papeete, en de meisjes bleven alleen in de wereld achter, met alleen maar hun grootvader... Arme Annabelle was doodsbang geweest toen ze hem zag, en Audrey had haar hand zo stevig vastgegrepen dat hun vingers wit waren toen hij naar hen keek... Audrey moest erom glimlachen toen ze eraan dacht. Hij had hen toen al doodsbang gemaakt. Of het geprobeerd... in ieder geval bij de arme kleine Annie.

Haar koffie werd ingeschonken uit een zilveren kan met een ivoren handgreep. Die was met hen meegekomen uit Honolulu, samen met de andere schatten die van haar ouders waren geweest. Haar vader had er weinig om gegeven, en het meeste wat haar moeder van het vasteland had meegenomen was in kratten gebleven. Hij was veel meer geïnteresseerd in het rondtrekken over de wereld, hield veel meer van zijn albums die hij maakte na zijn reizen. Audrey had ze nog steeds, op boekenplanken in haar kamer. Haar grootvader had er een hekel aan om ze te zien, die deden hem alleen maar terugdenken aan zijn verlies... zijn enige zoon... De Dwaas, noemde hij hem altijd. Een weggegooid leven... twee weggegooide levens... en twee meisjes die hem waren opgedrongen. Hij had toen gedaan alsof hij een hekel had aan het ongemak en stond erop dat ze zichzelf nuttig maakten. Hij had geëist dat Annabelle leerde borduren en naaien, en ze was het gaan doen, maar zijn verzoeken aan Audrey bleven zonder resultaat. Ze hield niet van naaien, niet van tekenen, niet van tuinieren en niet van koken. Ze was hopeloos met aquarelleren, schreef al helemaal geen poëzie, haatte musea, en nog meer het concertgebouw... maar ze hield van fotografie, en boeken over avonturen en verhalen over verre, afgelegen plaatsen. Ze volgde cursussen bij absurde, wereldvreemde leraren en stond vaak bij de zee, sloot haar ogen en snoof de lucht op, denkend aan al die verre kusten die over de Atlantische Oceaan bereikt konden worden. En ze runde het huis goed voor hem, kon goed overweg met de bedienden, hield elke week zijn boekhouding bij, zorgde ervoor dat het huis goed bevoorraad was en lette op dat hij door niemand voor ook maar een cent werd opgelicht. Ze zou elke zaak goed hebben geleid, maar er viel geen zaak te leiden. Alleen maar het huis van Edward Driscoll.

'Is de thee klaar, Mary?' Zonder op haar horloge te kijken, wist ze dat het kwart over acht was en dat haar grootvader elk moment beneden kon komen, gekleed, zoals elke ochtend, alsof hij nog steeds naar zijn kantoor moest gaan. Hij zou zijn keel schrapen, kwaad naar Audrey kijken, zoals hij altijd deed, bot weigeren tegen haar te praten, haar een paar keer een woedende blik toewerpen, de krant lezen, twee zachtgekookte eieren met een snee toast eten, nog een kop Engelse thee drinken en haar vervolgens goedemorgen wensen. Audrey voelde zich niet geraakt door zijn ochtendritueel en leek zich nauwelijks iets van hem aan te trekken. Ze was zijn krant gaan lezen toen ze twaalf was en had die als ze de kans kreeg ernstig met hem doorgesproken. Eerst had het hem geamuseerd en daarna had hij ten slotte beseft hoezeer ze die had geabsorbeerd en hoe goed gefundeerd haar meningen waren. Ze kregen hun eerste grote politieke meningsverschil op haar dertiende verjaardag en ze had een week niet tegen hem gesproken, zeer tot zijn blijdschap. Hij was toen vreselijk trots op haar en was dat nog steeds. Het was een enorme bron van vreugde toen ze 's ochtends op haar plaats haar eigen krant aantrof. Sindsdien las ze haar krant elke ochtend, en toen hij ten slotte weer met haar wenste te praten, was ze overgelukkig om met hem over elk onderwerp te discussiëren dat zijn belangstelling had. Ze bleven daarna verschrikkelijk strijd voeren over alles wat ze lazen, van wereldpolitiek tot aan plaatselijk nieuws, zelfs verhalen over etentjes die door hun vrienden werden gegeven. Ze waren het zelden met elkaar eens, en dat was de reden dat Annabelle er een hekel aan had om samen met hen te ontbijten.

'Ja, miss. De thee is klaar.' Het dienstmeisje in het grijze uniform zei het alsof ze met haar tanden knarste en zichzelf schrap zette tegen een vijandelijke aanval, en een ogenblik daarna gebeurde die ook. Zijn nauwgezette tred door de gang toen zijn onberispelijk gepoetste schoenen even het Perzische tapijt verlieten voor ze het volgende bereikten in de eetkamer, zijn grommende schrapen van zijn keel toen hij zijn stoel achteruit trok, ging zitten en slechts een fractie van een seconde naar Audrey keek, waarna hij nauwgezet zijn krant openvouwde. Het dienstmeisje schonk thee in terwijl hij haar kwaad aankeek en daarna nipte hij er voorzichtig van. Op dat moment was Audrey al volledig opgegaan in het nieuws en was zich er absoluut niet bewust van hoe de zomerzon op haar koperkleurige haar scheen en op haar lange, slanke vingers die de krant vasthielden. Een ogenblik keek hij naar haar, zoals zo vaak getroffen door haar schoonheid, hoewel ze het niet wist. Dat maakte haar zelfs nog lieftalliger, het feit dat ze er nooit over nadacht. Dit in tegenstelling tot haar zus die aan niets anders dacht.

'Goedemorgen.' Het was ruim een halfuur later voor de woorden uit hem kwamen, waarbij zijn onberispelijk bijgehouden witte baard nauwelijks bewoog; zijn blauwe ogen waren even fel als een zomerlucht ondanks zijn tachtig jaar. Het dienstmeisje schrok toen hij die woorden zei, zoals ze dat elke ochtend deed. Ze had er een hekel aan hem met het ontbijt te bedienen, net zoals Annabelle er een hekel aan had samen met hem te eten. Alleen Audrey leek ongevoelig voor zijn botte manier van doen. Ze reageerde niet anders dan ze gedaan zou hebben als hij glimlachend haar hand had gekust en haar elke ochtend complimenten had gegeven.

Er bestonden geen complimenten in het vocabulaire van Edward Driscoll. Die bestonden niet. Die waren er nooit geweest, behalve voor zijn vrouw, maar die was al twintig jaar dood. En hij had gedaan alsof hij sindsdien harder was geworden en in veel opzichten was dat ook zo. Hij was een knappe, keurig verzorgde man, ooit lang en nog steeds niet gebogen, met sneeuwwit haar, een volle baard en mooie, brede schouders. Hij liep met voorzichtige, maar gerichte, tred, een ebbenhouten wandelstok met zilveren punt in een machtige hand, terwijl hij met de andere krachtig gebaarde. Zoals hij nu deed, terwijl hij een blik op Audrey wierp.

'Ik neem aan dat je het nieuws hebt gelezen. Ze hebben hem genomineerd, die gekken. Het zijn allemaal van die verrekte gekken.' Zijn stem dreunde door de met hout afgetimmerde eetkamer en het dienstmeisje huiverde, terwijl Audrey nauwelijks een glimlach wist te onderdrukken. Ze beantwoordde zijn blik heel direct met haar eigen blauwe ogen, en er zat een overeenkomst tussen beide.

'Ik dacht wel dat het je zou interesseren om dat te lezen.'

'Interesseren.'' Hij schreeuwde tegen haar. 'Hij maakt godzijdank geen kans. Hoover wordt weer gekozen. Maar ze hadden op Smith moeten stemmen in plaats van op die idioot.' Hij had gelezen over de nominatie van Franklin Roosevelt tijdens de democratische conventie in Chicago in de column van Lippmann. En het was voor Audrey niet zo moeilijk geweest om zijn reactie te voorspellen. Hij was een trouwe aanhanger van Hoover, ondanks het feit dat dit tot dusver wel het ergste jaar was geweest tijdens de Depressie. Maar haar grootvader had het niet kunnen bekennen. Hij vond Hoover nog steeds een geweldige man, ondanks de legioenen hongerige werklozen in het hele land. Zij hadden de Depressie niet gevoeld, en daarom was het voor hem moeilijk zich een beeld te vormen van de omvang waarmee ze anderen had getroffen.

Maar het beleid van Hoover had Audreys afvalligheid veroorzaakt, zoals Edward Driscoll het noemde. Ze zou deze keer voor de Democraten stemmen en ze was heel erg blij met de nominatie van Franklin Roosevelt.

'Hij haalt het niet, weet je, dus haal die gelukkige grijns maar weer van je gezicht.' Edward Driscoll zag er verbolgen uit toen hij de krant neerlegde.

'Misschien. Eigenlijk zou het wel moeten.' Haar gezicht werd ernstiger terwijl ze dacht aan de economische situatie waarin het land zich bevond. Het was angstaanjagend en ze raakte er altijd door van streek. Haar grootvader vond het niet prettig om erover te praten, omdat hij daarmee zou toegeven dat het Hoovers schuld was. Het leek Annabelle niets te kunnen deren wat hij zei, maar Audrey was heel erg verschillend. 'Grootvader.' Ze keek hem behoedzaam aan, zich volkomen bewust van wat ze deed en wat zijn reactie op haar woorden zou zijn. 'Hoe kunt u doen alsof er niets gebeurt? Dit is 1932. In Chicago zijn tientallen banken over de kop gegaan, net voor de Democratische Conventie, ons hele land zit zonder werk, verhongert op straat. Hoe kunt u in 's hemelsnaam dat soort dingen negeren?'

'Het is niet zijn schuld!' Hij sloeg met een vuist op tafel en zijn ogen spogen vuur.

'Om de donder wel!' Audrey sprak verhit, maar met een ondertoon van ironische onbevangenheid.

'Audrey! Je taal!' Ze verontschuldigde zich niet tegenover hem en had ook niet het gevoel dat ze dat moest doen. Hij kende haar goed en zij kende hem. En ze hield zielsveel van hem, wat zijn politieke kleur ook was.

Ze glimlachte tegen hem terwijl hij haar woedend aankeek. 'Ik wed nu met je dat Franklin Roosevelt het wordt.'

'Onzin!' Hij veegde de gedachte weg met een hand die een leven lang alleen maar Republikeins was geweest.

'Vijf dollar als hij het wel wordt.'

Hij keek haar met toegeknepen ogen aan. 'Weet je, ondanks al mijn inspanningen heb je de manieren van een vrachtwagenchauffeur.'

Audrey Driscoll lachte en stond op, en leek geenszins op een vrachtwagenchauffeur in de roze kamerjas en slippers in dezelfde kleur, met in haar oren kleine diamanten oorbellen. Net als haar horloge waren die van haar moeder geweest en ze droeg ze altijd. 'Wat doe je vandaag, grootvader?' Hij deed niet zoveel meer. Hij zag zijn vrienden, ging op zijn club, de Pacific Union, lunchen, en als hij terugkwam deed hij altijd een middagdutje. Op zijn eenentachtigste had hij daar het recht toe. Ooit was hij een van de meest vooraanstaande bankiers van San Francisco geweest. Maar nadat hij tien jaar geleden met pensioen was gegaan, was zijn leven rustig geworden, op de twee kleindochters na die bij hem woonden. Binnenkort zou het er nog maar een zijn. Maar zolang het Annabelle was die vertrok, zoals hij nog maar een dag geleden aan een vriend had toevertrouwd, zou hij haar niet missen. Zij was beslist de knapste, maar Audrey had de ruggengraat en de geestkracht. Haar had hij nodig. Hij en Annabelle waren nooit echt vrienden geworden. Audrey had altijd tussen hen in gestaan, en wel in de allereerste plaats om haar kleine zus te beschermen. Annie was het kind dat ze van haar moeder had geërfd, en ze had haar nooit laten vallen en zou dat ook nu niet doen. Ze was bezig met de organisatie van een schitterende trouwerij voor haar.

De ogen van Edward Driscoll troffen die van Audrey. 'Ik ga naar de club en ik veronderstel dat jij en je zus naar Ransohoff gaan om al mijn geld uit te geven.' Hij deed alsof het hem wat deed, maar ondanks de grote crisis was dat niet het geval. Al zijn geld was zo degelijk geïnvesteerd dat de Depressie nauwelijks enige rimpeling veroorzaakte op zijn persoonlijke wateren.

'We zullen ons best doen.' Audrey glimlachte nuchter. Ze kocht heel weinig voor zichzelf, en had ook nooit anders gedaan, maar Annabelle had nog een aantal dingen nodig voor haar uitzet. Er zouden zeven bruidsmeisjes op haar trouwerij zijn. Audrey zou haar als eerste bruidsmeisje naar het altaar begeleiden. J. Magrien had de trouwjapon gemaakt, van antiek Frans kant, versierd met kleine parels, en met een heel hoge hals, die Annabelles delicate gezicht zou omlijsten, met een sluier van hetzelfde antieke kant en Franse tule om op haar opgestoken goudblonde haar vast te zetten. Audrey was heel verrukt over het effect van de prachtige sluier en de jurk, evenals Annie. Het enige probleem was haar aan het passen te krijgen. Het huwelijk was over drie weken in de Anglicaanse kerk van St. Lucas, en er moesten nog honderden details verzorgd worden.

'Tussen haakjes, Harcourt komt vanavond dineren.' Ze probeerde hem altijd 's ochtends te waarschuwen. Zo nu en dan vergat hij het en werd hij razend om een vreemd of zelfs vertrouwd gezicht aan zijn eettafel aan te treffen zonder dat hij gewaarschuwd was. Hij keek haar aan, zoals altijd, bij het noemen van zijn aanstaande schoon-kleinzoon. Hij was er nooit helemaal van overtuigd dat Audrey niet jaloers was. Het viel moeilijk voor te stellen dat het niet zo was. Annabelle was pas eenentwintig en Audrey was toch al vijfentwintig, en in de ogen van de meeste mensen niet de mooiste van de familie. Ze had de neiging zichzelf onopvallend te maken, haar haren te strak naar achteren getrokken, geen rouge op haar ivoorblanke wangen om daar nog enige kleur aan te brengen, geen mascara om haar kastanjebruine wimpers aan te zetten, geen lippenstift om de volle lippen te accentueren, die sensueel zouden zijn als ze het wel deed. Maar ze leek het niet te willen. Ze had geen serieuze aanbidder. Door de jaren heen had ze een paar minnaars gehad, maar haar grootvader had hun altijd de stuipen op het lijf gejaagd. Het leek Audrey allemaal niets te kunnen schelen. Zij vond hen allemaal te gewoontjes en heel erg saai. Soms droomde ze van een man zoals haar vader, met avontuur in zijn ziel en een passie voor exotische plaatsen, maar ze had nooit iemand ontmoet die ook maar een beetje op hem leek. En Harcourt paste al evenmin in het plaatje, hoewel hij perfect was voor haar zusje.

'Hij is een knappe jongen, hè?' Haar grootvader peilde haar ogen, zoals hij altijd deed, alsof hij verwachtte iets te zien wat er niet was en nooit was geweest, ook al had zij Harcourt als eerste leren kennen en ook al had hij haar een paar keer mee uit dansen gevraagd. Maar ze had hem heel gelukkig overgedragen aan haar zus. En ondanks wat mensen misschien dachten, hunkerde ze niet naar hem en had ze er geen spijt van. Hij zou nooit de honger gestild hebben die zij in haar ziel voelde, en ze betwijfelde het of iemand dat zou kunnen. Waar ze naar verlangde, vond ze in de foto's die ze maakte en in de beduimelde albums die haar vader haar had nagelaten. Diep binnen in haar zat iets dat zo heel erg op haar vader leek. Ook op foto's leken ze heel erg op elkaar, hun blik, hun manier van kijken, hun zucht naar het zeldzame en het verre... 'Harcourt zal een goede man voor Annabelle zijn.' Haar grootvader zei dat altijd, alsof hij de spot met haar wilde drijven, of zo ver wilde gaan dat hij een reactie bij haar loskreeg. Nog steeds vond hij dat ze een vergissing had begaan door hem voor haar jongere zus op te geven. Hij begreep nog steeds niet hoe zij vanbinnen was. Zoals de meeste mensen. Eigenlijk iedereen. Maar het maakte haar niets uit. Al jaren was Audrey eraan gewend haar persoonlijke dromen voor zichzelf te houden. Ze kon zich er trouwens niet aan overgeven. Haar plaats was hier, om het huis van haar grootvader te leiden en om er voor hem te zijn. Ze glimlachte naar haar grootvader, een langzame glimlach die in haar ogen begon en voorzichtig naar haar lippen trok, waardoor het leek alsof ze moeite deed een enorme lachbui in te houden. Je vroeg je altijd af waar de rest van de grap bleef, alsof zij iets wist wat jou was ontgaan... alsof er nog meer was... Dat was ook zo... er was nog heel wat meer Audrey Driscoll, maar niemand wist het. Zelfs haar grootvader had geen vermoeden hoe ver haar dromen reikten, of hoe groot haar verlangen was om in de voetsporen van haar vader te treden. Ze was niet geschikt voor het leven van vrouwen uit haar tijd, en ze wist het zelf maar al te goed. Ze zou nog liever sterven dan zich te nestelen en met Harcourt te trouwen.

'Waarom denk je dat hij zo'n goede echtgenoot zal zijn?' Ze glimlachte ondeugend naar haar grootvader. 'Omdat hij net als jij een Republikein is?' Audrey plaagde hem en hij hapte.

De ogen van Edward Driscoll werden donker en hij wilde net antwoorden toen ze een zucht achter zich hoorden. Het was Annabelle, in een wolk van blauwe zijde en roomkleurig kant, haar haren los over haar schouders. Ze keek Audrey wanhopig aan. Ze was ongeveer dertig centimeter kleiner dan haar oudere zus en ze leek buitengewoon nerveus, zoals haar handen fladderden als kleine vogels. In Audreys ogen leek ze altijd zo elegant. Ze was in zoveel opzichten zo heel anders dan Audrey, en ze steunde volledig op haar kalme, doortastende oudere zus.

'Praten jullie al zo vroeg in de ochtend over politiek?' Ze sloeg een hand voor haar ogen alsof ze pijn had en Audrey lachte. Ze hadden het vaak over politiek, voornamelijk omdat ze het leuk vonden. Ze genoten zelfs van hun ruzies, waar ze allebei kracht aan ontleenden, maar die Annabelle met afschuw vervulden, omdat ze het onderwerp politiek saai vond en hun woordenstrijd heel erg verontrustend.

'Franklin D. Roosevelt heeft gisteravond de nominatie gewonnen op de Democratische Conventie in Chicago. Misschien vind je het leuk om te weten.' Audrey vond het altijd belangrijk haar op de hoogte te houden, hoewel zij er helemaal niet om gaf, en Annabelle keek haar uitdrukkingsloos aan.

'Waarom?'

'Omdat hij Al Smith en John Garner heeft verslagen.' Audrey zei het nuchter en Annabelle schudde haar hoofd, ze zag er prikkelbaar en verveeld uit, maar heel knap.

'Nee... ik bedoel, waarom zou ik dat willen weten?'

'Omdat het belangrijk is.' Audreys ogen schoten vuur zoals dat alleen maar tegen haar kon. Ze duldde die onzin van haar zus niet, hoewel ze zelf al jaren wist dat het hopeloos was. Annabelle gaf nergens om, behalve om haar uiterlijk en haar garderobe. 'Misschien wordt hij de volgende president van dit land, Annie. Je moet dat soort dingen blijven bijhouden.' Ze probeerde vriendelijk tegen haar te doen, maar er zat scherpte in haar stem.

Ze had altijd gewild dat ze wat meer belangstelling had voor de wereld om zich heen, maar dat had ze niet. Het was verbazend hoe verschillend ze waren. Soms was het nauwelijks te geloven dat ze dezelfde ouders hadden. Zelfs hun grootvader had dat weleens gezegd.

'Volgens Harcourt is belangstelling voor politiek vulgair voor een vrouw.' Ze schudde haar goudkleurige lokken en keek hen uitdagend aan, terwijl Edward Driscoll haar gefascineerd opnam. Ze was een wonderlijk wezentje, en beslist knap. En ze leek eigenlijk heel veel op haar moeder... Maar Audrey... Audrey leek zo heel erg op de zoon van wie hij had gehouden... als hij nu eens niet... maar het had geen zin dat te denken... al die verrekte plaatsen... hij was door de jaren heen overal geweest, van Samoa tot aan Mantsjoerije, en wat had het hem opgeleverd? 'Bovendien,' ging Annabelle verder, 'vind ik het niet prettig dat jullie aan het ontbijt over politiek praten. En het is slecht voor je spijsvertering.'

Edward Driscoll keek oprecht verbluft en Audrey moest zich afwenden om haar glimlach te verbergen. En toen ze zich weer omdraaide, troffen hun ogen elkaar over het hoofd van Annie heen. In die van hem zat een verborgen liefkozing voor haar, ook al had hij nooit de woorden geweten om het te zeggen. 'Ik zie jullie allebei vanavond bij het eten. En Harcourt.' Hij ontsnapte veilig naar de bibliotheek terwijl Audrey zijn aftocht gadesloeg. Hij liep iets meer gebogen dan een jaar geleden, maar slechts een fractie. Hij was een trotse, sterke man en Audrey had het gevoel dat ze hem veel verschuldigd was. Misschien wel de rest van haar leven... of minstens de rest van zijn leven. Hij had haar nodig om zijn huishouden te leiden. Terwijl ze erover nadacht, keek ze naar haar jongere zus. Zij had nog veel te leren over het voeren van een huishouding. Heel vastbesloten had ze geweigerd ook maar iets hierover van haar oudere zus te leren. Volgens haar hoefde ze van Harcourt alleen maar knap te zijn en zich te amuseren en zou hij voor de rest zorgen. Harcourt vond het 'ordinair' als een vrouw te veel verantwoordelijkheid op zich nam, zei Annie steeds weer, zich niet bewust van de doornen die ze haar zusje toewierp, die altijd geamuseerd bleef en onaangedaan door Harcourts meningen over wat 'ordinair' was.

'Vergeet niet dat je vandaag je trouwjurk moet passen,' herinnerde ze Annabelle toen ze de kamer uit liepen, net op het moment dat de deur van de bibliotheek hard dichtsloeg. Audrey wist dat hij daar was gaan zitten om een sigaar te roken en om heel even alleen te zijn, voordat hij zich naar de Pacific Union Club liet rijden. Hij zou daar zitten staren, dromend van vroeger, terwijl hij brieven van vrienden las, in zijn hoofd antwoorden opstelde voordat hij ze die middag zou opschrijven. Hij had weinig meer te doen, in tegenstelling tot Audrey die een trouwerij voor vijfhonderd gasten moest organiseren en een zus had die volledig op haar steunde.

'Ik wil vandaag niet de stad in, Aud. Het was gistermiddag veel te warm en ik heb nog steeds hoofdpijn.'

'Jammer dan. Neem een aspirine voor je gaat. Je hebt nog maar drie weken tot je trouwen. Heb je de cadeaus bekeken die gisteren zijn binnengekomen?' Ze pakte haar stevig bij de arm en duwde haar vriendelijk de salon binnen. De lange tafel raakte per uur voller met de cadeaus van haar vrienden en die van Harcourt.

'O, god...' Ze begon te jammeren, waardoor Audrey altijd het gevoel kreeg haar door elkaar te willen schudden. '... moet je zien, al die bedankbriefjes die ik moet schrijven!'

'Kijk eens naar al die mooie cadeaus die je hebt gekregen! Wees eens blij, en klaag niet.' Audrey was meer de moeder van Annabelle dan haar zus. Al veertien jaar lang had ze onverdeelde aandacht van Audrey, wat meer was dan ze ooit van haar moeder gekregen zou hebben. Audrey was naar een universiteit in de buurt gegaan, in Mills, zodat ze dicht bij haar zusje kon blijven. Die was na Miss Hamlin niet gaan studeren. Maar niemand verwachtte dat van haar, aangezien iedereen zei dat Audrey de hersens had en Annabelle de schoonheid.

'Moet ik vandaag echt de stad in?' Ze keek Audrey smekend aan. Maar die stuurde haar naar boven, het haar zich aankleden en zette haar aan de taak een stuk of zes bedankbriefjes te schrijven terwijl zij zichzelf ging aankleden. Het was halfelf toen de chauffeur de donkerblauwe Packard voorreed die hun grootvader voor hen had gereserveerd. Het was een prachtige zomerdag, de eerste week van juli en de hemel was net zo blauw als op Hawaï.

'Weet je het nog, Annie?' vroeg Audrey toen ze naar de stad reden, maar de knappe blonde vrouw in haar witte, linnen jurk en met de grote, breedgerande hoed schudde alleen maar haar hoofd. De herinneringen waren allemaal verdwenen toen ze nog een klein meisje was; dit in tegenstelling tot de foto's in de gekoesterde albums van haar vader. Dat was het enige uit het verleden waaraan Audrey zich nog vasthield, en Annabelle gaf er niet echt om. Ze had ze altijd oninteressant gevonden, vreemd en verschrikkelijk raar en zelfs een beetje angstaanjagend - wat juist de reden was dat Audrey ze zo mooi vond. Je kon die verre oorden die erop stonden bijna ruiken, als je keek naar de foto's van bergen in China en rivieren in Japan... mensen in kimono's die grappige karretjes voortduwden, aan de oever van een riviertje stonden te vissen en naar je keken, alsof ze iets in hun eigen taal tegen je wilden zeggen... Soms was Audrey, toen ze klein was, in slaap gevallen met de albums op haar schoot en droomde ze dat ze in een van die afgelegen streken was... en nu vingen haar eigen foto's het ongewone en exotische op van zelfs heel gewone plaatsen.

'Aud?' Annabelle keek haar aan, terwijl de auto naar J.

Magrien reed. Audrey schrok op en glimlachte. Ze had haar gedachten laten afdrijven, wat haar niet vaak gebeurde. Ze had het altijd zo druk en ze moest nu nog zoveel doen voor de trouwerij van Annie. 'Waar zat je net aan te denken?'

'Ik weet het niet.' Audrey meed haar ogen. Ze had zitten denken aan een foto van haar vader in China, twintig jaar geleden. Het was een foto waar Audrey altijd heel veel van gehouden had, van haar vader die lachend op een kleine ezel zat.

'Je zag er zo gelukkig uit.' Annabelle was een en al onschuld. Audrey glimlachte weer en keek uit het raampje, daarna weer naar haar zusje.

'Ik zal wel aan jou hebben zitten denken... en aan je trouwerij...' Ze volgde Annabelle de auto uit, terwijl een paar mensen op het trottoir hen aangaapten. Je zag tegenwoordig niet zo vaak een Packard. De meeste mensen die er een hadden gehad, hadden hem moeten verkopen. Annabelle leek zich nergens van bewust terwijl ze de winkel in liepen, en Audrey volgde haar naar binnen. Ze voelde zich plotseling vreemd, alsof ze van heel ver was teruggehaald, uit de foto waaraan ze in de auto had zitten denken, terug naar deze verschrikkelijke wereldse, genotzuchtige omgeving. De overgang leek nog vreemder met die symfonie van Franse parfums die door de lucht dreef, de hoeden, zijden blouses en handschoenen die voor hun ogen leken te tintelen - allemaal heel erg mooi, en allemaal heel erg duur. Plotseling moest Audrey denken hoe dwaas dit allemaal was, hoe zinloos... hoe verkeerd. Er waren in het leven andere dingen, die veel meer zin hadden... andere mensen die geen eten meer hadden of warme kleren voor hun kinderen in de winter... In het hele land waren sloppenwijken met mensen die geen dak meer boven hun hoofd hadden, en zij liep hier rond met haar jongere zus om dure kleren te kopen en een trouwjurk die meer kostte dan een universitaire opleiding.

'Gaat het een beetje?' Annabelle keek haar een ogenblik aan terwijl ze in de paskamer haar jurk aantrok. Een ogenblik had ze gedacht dat Audrey er bleek uitzag, wat ook zo was. Ze had zich bijna ziek gevoeld door het contrast met waaraan ze had zitten denken.

'Het gaat prima. Ik vond het hier alleen een beetje warm. Meer niet.' Twee verkoopsters haastten zich weg om een glas water voor haar te halen, en bij het fonteintje, waar de een het water inschonk en de ander het glas ophield, fluisterden ze tegen elkaar wat iedereen al dacht.

'Arm ding... ze is zo jaloers op haar zus dat ze er bleek van wordt... arm ding... zij is de Oude Vrijster.' Audrey hoorde de woorden niet, maar ze had ze vaak genoeg gehoord. Ze was er inmiddels aan gewend en het maakte haar allemaal niets uit, ook niet toen ze die avond in de salon met Harcourt Westerbrook IV op Annabelle zat te wachten tot ze beneden kwam en op haar grootvader tot die terugkwam van zijn club. Hij was te laat, wat heel ongebruikelijk voor hem was, en Annabelle was ook te laat, maar voor haar was dat heel gewoon. Ze was altijd te laat, altijd opgewonden, behalve als Audrey kalm alles voor haar regelde.

'Is de huwelijksreis al geregeld?' Het leek alsof je met hem alleen nog maar over het huwelijk kon praten. Met elke andere man zou ze een gesprek over de democratische nominatie hebben gehad, maar ze kende Harcourts standpunt ten aanzien van vrouwen die met mannen over politiek spraken, of met wie ook wat dat betreft. Audrey vroeg zich af waar zij het ooit over gehad hadden toen ze samen gingen dansen. Misschien over de muziek, of vond hij een gesprek daarover ook ordinair? Ze wilde lachen om die gedachte maar wist zich meteen weer in bedwang te houden. Hij beschreef haar heel uitgebreid hun huwelijksreis. Ze zouden de trein naar New York nemen, daarvandaan de Ile de France naar Le Havre, vervolgens de trein naar Parijs. Vanuit Parijs verder naar Cannes, waar ze een paar dagen zouden blijven, gevolgd door de Italiaanse Rivièra, ten slotte Rome en dan terug naar Londen en per schip weer naar huis. Ze waren van plan twee maanden weg te blijven en het klonk als een heel mooie reis, maar het was niet helemaal wat Audrey gedaan zou hebben. Ze zou naar Venetië zijn gegaan en van daaruit de Oriënt Express nemen naar Istanbul... De gedachte alleen al deed haar ogen glanzen, maar Harcourts stem bleef maar voortdreunen. Hij had het over een neef van hem in Londen die had beloofd een audiëntie bij de koning te regelen. Audrey deed alsof ze enorm onder de indruk was toen haar grootvader binnenwandelde en woest naar Harcourt keek. Hij wilde net commentaar geven dat niemand hem had gewaarschuwd dat ze gasten hadden, toen Audrey op hem af liep, hem een kneepje in zijn arm gaf en hem met een vriendelijke glimlach naar Harcourt leidde. 'Weet je nog dat ik je vertelde dat Harcourt vanavond zou komen?' Hij staarde haar een ogenblik stuurs aan, kneep zijn ogen iets samen en herinnerde zich toen ver weg iets dat ze hem misschien die ochtend had gezegd. 'Was dat voor of na al je stomme opmerkingen over Roosevelt?' Hij keek geïrriteerd, maar niet echt ontstemd, en ze lachte toen Harcourt geschokt keek.

'Helaas, hè, meneer?'

'Het zal allemaal geen fluit uitmaken. Hoover wordt weer gekozen.'

'Ik hoop het echt.' Nog zo'n vurige Republikein. Audrey walgde van beide mannen.

'Als hij het wordt, is het land voorgoed naar de knoppen.'

'Hou eens op met jullie theorieën daarover!' Hij begon te brullen, maar raakte ogenblikkelijk zijn gehoor kwijt toen Annabelle arriveerde in een jurk van bleekblauwe moirézijde. Ze zag eruit als iemand uit een schilderij. Ze was beslist oogverblindend met haar enorme blauwe ogen, verfijnde gelaatstrekken en een stralenkrans van blond haar. Heel begrijpelijk was Harcourt door haar volledig van zijn stuk gebracht en zijn ogen zaten aan haar vastgenageld. Hij wendde zijn ogen alleen maar net genoeg van haar af om Audrey een afkeurende blik toe te werpen toen ze naar de eetkamer liepen.

'Ik hoop niet dat je het meende over Roosevelt.'

'Zeker wel. Dit is het ergste jaar dat dit land ooit heeft gekend, en we hebben het allemaal te danken aan Hoover.' Ze sprak rustig en met een beslistheid die niet viel te ontkennen, maar Annabelle keek haar smekend aan terwijl ze een hand door Harcourts arm stak.

'Jullie gaan het vanavond toch niet over politiek hebben, hè?' De grote blauwe ogen keken vol vertrouwen en waren bijna kinderlijk. Harcourt gaf haar een klopje op haar hand.

'Natuurlijk niet.'

Audrey lachte en er zat ook iets van een glinstering in de ogen van hun grootvader. Ze kon bijna niet wachten om te horen waar iedereen het op de club over had gehad, ook al waren de meesten Republikein natuurlijk, maar ze vond de gesprekken van mannen altijd zoveel interessanter dan die van vrouwen. Dat was altijd zo geweest. Behalve mannen als Harcourt, die weigerden het met vrouwen over serieuze zaken te hebben. Zij vond het uitputtend zo te babbelen, te kletsen en te glimlachen zoals Annabelle de hele avond deed. Audrey was uitgeput toen hij vertrok en Annabelle gelukkig als een engel de trap op zweefde, terwijl Audrey langzamer volgde, aan de arm van haar grootvader, om hem de tijd te geven de trap met zijn wandelstok te beklimmen. Zoals altijd zag hij er knap en waardig uit. Bijna wenste ze dat ze op een dag misschien een man als hij zou vinden. Ze wist van vroege foto's van hem dat hij elegant was geweest en stijl had gehad, dat hij scherp van geest was geweest en sterke ideeën had gekoesterd. Ze zou heel gemakkelijk samen hebben kunnen leven met iemand als hij. En zo niet gemakkelijk, dan in ieder geval gelukkig. Audrey en de oude heer waren alleen op de gang en hij keek haar aan. Ze was bijna net zo lang als hij, maar zelfs gebogen door zijn jaren was hij nog een halve kop groter dan zij.

'Je hebt er toch geen spijt van, Audrey?' Het was een grappige vraag voor hem, en zijn stem klonk voor een keer vriendelijk. De norsheid, het gebulder en de bravoure waren eruit verdwenen. Hij wilde weten hoe zij zich diep in haar hart voelde. Hij wilde er, voor zijn eigen gemoedsrust, zeker van zijn dat zij geen twijfels had omtrent Harcourt.

'Spijt waarvan, opa?' Ze had hem zo niet meer genoemd sinds ze klein was, maar de naam kwam nu gemakkelijk over haar lippen.

'Over hem... de jonge Westerbrook. Jij had hem kunnen hebben.' Hij sprak zacht, bang dat iemand hem kon horen. 'Hij nam jou als eerste mee uit. En jij bent ouder dan zij... jij zult een betere vrouw worden... niet dat zij een slecht meisje is... ze is gewoon jong...' Hij begreep haar niet.

Audrey lachte hem vriendelijk toe, ontroerd door zijn bezorgdheid. 'Ik ben nog niet klaar om te trouwen. En hij was trouwens toch niet de juiste man voor mij.' Ze keek haar grootvader glimlachend aan.

'Waaróm ben je nog niet klaar?' Hij steunde zwaar op zijn wandelstok, terwijl zij tegenover elkaar in de donkere gang stonden. Hij was moe, maar dit was belangrijk voor hem, en zij zuchtte terwijl ze nadacht over zijn vraag. 'Ik weet het niet... maar ik weet wel dat ik eerst nog andere dingen moet doen.' Maar hoe kon ze het hem uitleggen? Ze wilde reizen... foto's maken... prachtige albums van zichzelf maken... zoals haar vader had gedaan. 'Zoals wat?' Hij leek ongerust door haar woorden. Het raakte een snaar in zijn herinnering... iets wat hem zijn zoon had gekost. 'Je bent toch niet iets doms van plan, hè?'

'Nee, opa.' In de eerste plaats wilde ze hem geruststellen. Zoveel was ze hem wel verplicht. En hij bleef immers een oude man. 'Ik weet zelfs niet wat ik wil. Maar ik weet wel dat Harcourt Westerbrook het niet is. Daar ben ik absoluut van overtuigd.'

Hij knikte tevreden en keek haar diep in de ogen. 'Dan is het allemaal prima.' En als het niet zo was? Als ze hem nu eens wel had gewild? Ze vroeg het zich af terwijl ze hem welterusten kuste en zich omdraaide, en een ogenblik later zijn deur dicht hoorde gaan. Ze bleef voor haar eigen deur staan en dacht na over wat ze had gezegd. Ze wist niet eens waarom ze die woorden had gezegd, behalve dat ze wel wist dat ze waar waren... Ze wilde iets doen... iets... ze moest plaatsen bezoeken... mensen ontmoeten... bergen en rivieren zien... en geuren opsnuiven... en parfums... en exotisch eten. Ze wist toen ze zacht haar deur sloot dat ze zich nooit zou kunnen vestigen met Harcourt, of misschien wel met helemaal niemand. Ze moest haar ziel laven aan iets wat veel groter was, en misschien zou ze op een dag op weg gaan... de voetstappen van haar vader volgen, en foto's nemen... diezelfde geheimzinnige reizen ondernemen, in dezelfde magische treinen stappen, als een reis terug in de tijd, de albums in... samen met hem.

2

Op de ochtend van de eenentwintigste juli stond Audrey beneden in de entreehal op haar horloge te kijken en ze wachtte bijna onbewust op het luiden van de klok in de eetkamer die haar zou vertellen dat het uur aangebroken was. De auto stond buiten op hen te wachten en ze nam aan dat de gasten al in de kerk zaten. Haar grootvader stond vlak naast haar en tikte met zijn wandelstok, en ze kon de ogen van de bedienden voelen die hen van overal in het huis gadesloegen, in afwachting van Annabelle als ze naar beneden kwam. En het was het wachten waard toen ze zacht naar beneden zweefde in een witte wolk, als een droombeeld. Ze zag eruit als een prinses uit een sprookje of een heel jonge koningin, zoals ze net boven de grond leek te zweven, haar kleine voeten in roomwitte satijnen muiltjes, haar haren als gesponnen goud in de kroon van oud kant en kleine parels, haar smalle middel ogenschijnlijk gesneden uit een slank stuk ivoor en haar ogen tintelend van blijdschap. Ze was het mooiste meisje dat Audrey ooit had gezien en terwijl ze keek zag ze haar lieftallig en trots lachen. 'Je ziet er prachtig uit, Annie.' De woorden schoten tekort, maar het waren de enige die Audrey wist te bedenken. Het eindeloze passen was de moeite waard geweest. De jurk zat haar als gegoten. Audrey ging gekleed in perzikroze zijde, afgezet met oud beige kant, en de bruidsmeisjes droegen dezelfde kleuren, maar bleker van tint. Audrey zag er ongewoon mooi uit in die warme kleuren met haar koperkleurige haar... waardoor haar crèmekleurige teint werd geaccentueerd en haar blauwe ogen leken te tintelen toen Annabelle de glimlach van haar zus beantwoordde.

'Je ziet er mooi uit, weet je, Aud...' Op de een of andere manier dacht ze nooit zo over haar, maar ze was het... ze was het echt. Het verraste haar eigenlijk. Het gebeurde niet zo vaak dat ze echt aan Audrey dacht. Ze was er altijd, zoals ze dat altijd was geweest.

Audrey keek haar gelukkig aan, tevreden met haar maandenlange werk, haar jaren van liefde. Annabelle was opgegroeid om juist zo te worden en nu zou ze de vrouw van Harcourt worden en nog lang en gelukkig leven in Burlingame. Daar was ze geschikt voor en dat wilde ze ook. Ze zou voor hem een knap vrouwtje zijn en ze zou zich nu gaan vestigen... vestigen... het woord echode in Audreys hoofd en ze voelde bijna een rilling. Ze had altijd een hekel gehad aan dat woord... vestigen. Voor haar klonk het als doodgaan.

'Ben je gelukkig, Annie?' Ze zocht de ogen van haar jongere zus af. Zoveel jaren had ze voor haar gezorgd... ze had geregeld dat ze warm gekleed naar buiten ging... dat ze haar lievelingspop had als ze 's avonds naar bed ging... en geen nachtmerries meer had... en dat ze nooit alleen was... dat haar vrienden altijd aardig tegen haar deden... dat ze naar de school ging die ze leuk vond... Audrey had tot het uiterste gevochten met grootvader. Ze had niet naar Katherine Branson willen gaan aan de andere kant van de baai, ze wilde naar Miss Hamlin, en dat was gebeurd. Audrey had overal voor gezorgd, tot op de dag van vandaag, tot en met het laatste detail van haar schitterende jurk. En ze wilde dat ze nu gelukkig was. Dat had ze altijd voor haar gewild... misschien wel te veel... ze had haar door de jaren heen verwend, waarschijnlijk erger dan haar ouders zouden hebben gedaan, maar ze had altijd zo'n klein meisje geleken. Dat deed ze nog steeds, zelfs nu nog. Audreys ogen zochten haar gezicht af, ze wilde er zeker van zijn dat Annie de juiste stap deed. 'Je houdt echt van hem, hè?'

Annabelles lach klonk als het geluid van een zilveren bel, terwijl ze daar in de entreehal stond, omgeven door haar witte sluier, en een glimp van zichzelf opving in de spiegel die daar hing. Ze was gefascineerd door wat ze zag... ze had nog nooit zoiets moois gezien als haar jurk, en haar stem klonk vaag toen ze haar zus antwoordde. 'Natuurlijk hou ik van hem, Aud, meer dan wat ook...'

'Weet je het zeker?' Het leek voor Audrey zo'n enorme stap, en dat was het ook. Maar Annie leek zelfs helemaal niet bang, alleen maar opgewonden.

'Hmm?' Ze schikte haar sluier en haar grootvader liep aan de arm van de butler de trap af naar de auto.

'Annie?' Audrey voelde een nerveus gekriebel in haar maag terwijl ze naar haar keek. Als ze nu eens... als ze nu eens een foute stap deed? Had zij Annabelle hiertoe aangezet? Had iemand anders het gedaan door erop te hameren dat hij de juiste partij voor haar was? En wat maakte het uit? Zij zou er niet door op andere gedachten zijn gebracht, maar Annabelle...

Haar jongere zus draaide zich naar haar om met een oogverblindende glimlach en een ogenblik voelde Audrey zich opgelucht. 'Je maakt je te veel zorgen, Aud... dit is de gelukkigste dag van mijn leven.' Een ogenblik vonden hun ogen elkaar en hielden dat contact vast. Ze zag er inderdaad gelukkig uit. Audrey moest dat toegeven. Maar echt gelukkig? Plotseling moest ze glimlachen. Annabelle had gelijk. Ze maakte zich te veel zorgen. Het leek alleen zo'n grote stap die je nam. Ze vroeg zich af waarom Annabelle niet bang was. Maar ze was dat duidelijk niet. Ze stak haar hand uit en nam de hand van haar zus in die van haar, stevig gehuld in de crèmekleurige handschoen. En haar ogen stonden nu ernstig. 'Ik zal je missen, Aud.' Audrey had er ook aan gedacht. Het zou vreemd worden zonder haar. Veertien jaar lang had ze voor haar gezorgd alsof het haar eigen kind was, en nu zou ze weggaan. Ze voelde zich meer de moeder van de bruid dan het eerste bruidsmeisje nu ze hier in de entreehal stonden en de kabeltram buiten voorbij ratelde. 'Burlingame is niet zo ver weg, weet je.' Maar haar ogen raakten vol tranen terwijl ze Annabelle een zachte omhelzing gaf om haar sluier niet te kreuken. 'Ik hou van je, Annie. Ik hoop dat je gelukkig zult worden met Harcourt.'

Annabelle lachte alleen maar toen ze zich losmaakte en de voordeur uit liep. Over haar schouder zei ze fluisterend: 'Natuurlijk word ik dat.'

De claxon van de Rolls-Royce van hun grootvader klonk en hij kookte van woede toen Annabelle haar omvangrijke jurk in de auto om hen heen drapeerde. Ze werden er alle drie door omhuld en er was nauwelijks voldoende ruimte.

'Verwacht je dat ze de hele dag op je zullen wachten in de kerk?' snauwde haar grootvader tegen haar, terwijl hij de greep van zijn wandelstok in zijn handen samenkneep. Maar het was duidelijk in zijn ogen te zien hoe ontroerd hij was door haar schitterende uiterlijk. Ze deed hem veel te veel denken aan de bruid die hij zesentwintig jaar eerder had gezien. Die was zelfs nog mooier dan dit kind... het meisje dat met zijn zoon Roland was getrouwd. Het was griezelig hoeveel Annabelle op haar leek. En hij kreeg het gevoel alsof hij terugreisde in de tijd, toen hij in de kerk naast Audrey naar Annabelle zat te kijken die haar gelofte aflegde en gelukkig naar Harcourt keek.

Er gleden tranen langs Audreys wangen, terwijl ze keek naar de trouwplechtigheid van haar zus en ze voelde haar ogen weer vollopen toen ze even later tijdens de receptie haar grootvader haar zag leiden in een lange, elegante wals. Het was moeilijk je te herinneren dat hij gewoonlijk met een wandelstok liep en hij leek het ook vergeten te zijn, terwijl hij haar rondzwierde over de dansvloer voor hij haar ten slotte teruggaf aan haar echtgenoot. Hij bleef een tijdje verloren staan kijken, voor hij zich langzaam verwijderde, en hij zag er plotseling weer heel erg oud uit toen Audrey zachtjes zijn arm aanraakte.

'Mag ik deze dans, Mr. Driscoll?' Audrey was bijna net zo lang als hij toen hun ogen elkaar ontmoetten en hij glimlachte. De liefde tussen hen was overduidelijk in de blik die ze wisselden. Er zat een vreemde scherpe pijn in deze dag, alsof het vertrek van Annabelle hen dichter bij elkaar bracht, alsof ze zelf trouwden, en ze voelden het allebei.

Na een paar wervelingen op de dansvloer bracht ze hem vriendelijk terug naar een stoel zonder hem het gevoel te geven dat hij oud en zwak was. Ze zei dat ze nog een paar dingen moest controleren achter de schermen. Ze had het prima gedaan en iedereen vertelde haar hoe mooi de receptie was, en toen Annabelle ten slotte was vertrokken in een fontein van rozenbladeren en rijst, in een wit wollen pakje, was Audrey zichtbaar tevreden over hoe het allemaal was verlopen. Ze schudde de handen van de laatste gasten en ging met haar grootvader naar huis in de Rolls.

Het leek wel een jaar geleden dat ze het huis deze ochtend hadden verlaten en Audrey voelde zich uitgeput toen ze voor de open haard in de bibliotheek zaten terwijl de mist meedogenloos het land binnenrolde, en zij luisterden naar de misthoorns in de verte.

'Het was mooi, hè, opa?' Met moeite wist ze een geeuw te onderdrukken toen ze van het glas sherry nipte dat hij voor haar had ingeschonken. De gasten hadden vrachtladingen champagne gedronken uit zijn eigen voorraad die discreet naar het hotel was gebracht, maar zelf had ze eigenlijk weinig gedronken en door de sherry ontspande ze nu, terwijl ze in de ruimte staarde en aan de trouwerij van haar zus dacht... het kleine meisje waarvoor ze al die jaren gezorgd had en dat nu plotseling was vertrokken. Zij en Harcourt verbleven vannacht in een suite van het Mark Hopkins en zouden de volgende ochtend de trein naar New York nemen, waar ze aan boord zouden gaan van de Ile de France voor de reis naar Europa. Audrey had beloofd hen weg te brengen naar de trein, en terwijl ze daaraan dacht voelde ze een messteek van afgunst door haar heen gaan, niet om wat ze samen zouden delen, maar om de reis die ze zouden maken. Het was geen reis die ze zelf gemaakt zou hebben, maar ze besefte opeens dat ze jaloers was op hun ontsnapping. Met een plotseling schuldgevoel wierp ze een blik op haar grootvader, alsof ze bang was dat hij misschien haar gedachten had gelezen. Het leek oneerlijk om zo graag weg te willen, maar op sommige momenten was de wens om iets nieuws te zien bijna overweldigend. Op sommige momenten waren dromerige avonden waarin ze door de albums van haar vader bladerde niet voldoende... ze wilde meer... ze wilde een van die mensen op de foto's zijn uit die vervagende pagina's.

'We zouden binnenkort eens een reisje met z'n tweeën moeten maken.' De woorden kwamen uit haar mond voordat ze die kon tegenhouden en haar grootvader keek haar geschrokken aan.

'Een reisje? Waar naartoe?' Ze zouden in augustus naar Lake Tahoe gaan. Dat deden ze altijd. Maar hij vermoedde meteen dat ze iets anders bedoelde, en iets aan de manier waarop ze het zei, deed hem veel te veel denken aan Roland.

'Misschien naar Europa, zoals we in '25 hebben gedaan... of terug naar Hawaï...' en daarvandaan naar het Verre Oosten, had ze eraan toe willen voegen, maar ze durfde het niet.

'Waarom zouden we dat doen?' Hij keek geïrriteerd, maar het kwam niet door irritatie dat hij zo keek, het kwam door angst. Hij vond het niet erg Annabelle kwijt te raken, maar hij was doodsbang dat hij Audrey zou verliezen. Het leven zou niet meer hetzelfde zijn als zij er niet was, zonder haar snelle en scherpe geest, haar manier van waarnemen en de prachtige gevechten die ze al bijna twintig jaar met elkaar voerden. 'Ik ben te oud om de halve wereld te doorkruisen.'

'Laten we dan naar New York gaan.' Haar ogen begonnen te glinsteren en heel even had hij medelijden met haar. Er was niet zoveel wat zij in haar eentje kon doen, en de meeste meisjes die ze op school had gekend, waren allang getrouwd. De meesten hadden ook al twee of drie kinderen, en mannen die hen overal mee naartoe konden nemen. Audrey stond nog steeds in de coulissen te wachten op een man die nooit meer leek te verschijnen, en in zekere zin voelde Edward Driscoll zich schuldig. Het was geen wonder dat ze nooit een man had gevonden. Ze had het te druk gehad om dit huishouden te leiden en om voor haar zus te zorgen. Maar die was nu tenminste weg... Hij voelde helemaal geen spijt als hij naar het knappe gezicht van Audrey keek, zonder de perzikroze zijden hoed die ze opzij had gegooid, met haar dikke, cognackleurige haar dat over haar schouders viel. Ze was een verrekt knap meisje... een schitterende vrouw, voegde hij er stilletjes voor zichzelf aan toe. 'Nou, waarom niet?' Ze keek hem verwachtingsvol aan, en hij was vergeten wat ze had gezegd, maar ze leek een antwoord te verwachten.

'Waarom niet wat?' Hij keek zowel verward als geïrriteerd en Audrey besefte dat hij moe was na deze lange dag, en waarschijnlijk had hij ook een beetje te veel champagne gedronken - niet dat het hem iets zou doen - en nu dronk hij cognac. Maar hij was zeker niet dronken nu ze hem hoopvol aankeek.

'Waarom gaan we niet naar New York, grootvader? We zouden in september kunnen gaan, als we terugkomen van het meer.'

'Waarom zouden we dat doen?' Maar hij wist waarom. Hij was zelf ook jong geweest... hij had een vrouw gehad... maar zij was helemaal niet zo dol op reizen. Roland had die kriebels, hun enige zoon, en God alleen wist waar hij zijn honger naar reizen en avonturen vandaan had. Het zat waarschijnlijk ook Audrey in het bloed. Edward Driscoll rouwde er in stilte om, want het had de dood van zijn zoon tot gevolg gehad en hij zou het Audrey niet laten gebeuren. 'New York is een verrekt ongezonde stad, te druk, en te ver weg. Je zult je beter voelen als we eenmaal naar het meer zijn geweest, Audrey. Dat doe je altijd.' Edward Driscoll wierp een blik op zijn horloge en ging staan, met slechts een lichte wankeling in zijn knieën. Het was een grote dag voor hem geweest, hoewel hij het waarschijnlijk niet zou toegeven. 'Ik ga naar bed, en jij kunt beter hetzelfde doen, schat. Je hebt een lange dag gehad, met het huwelijk van je kleine zus.' Hij gaf haar een klopje op haar arm toen ze naar boven liepen, wat ongewoon voor hem was. Die avond stond hij bij het raam van zijn slaapkamer naar het licht te kijken dat brandde in haar kamer en vroeg zich af wat ze aan het doen was en wat ze dacht. Hij zou geschrokken zijn als hij haar aan haar toilettafel had zien zitten, starend in het niets, haar parels in haar hand, terwijl ze dacht aan de reis die ze wilde ondernemen, de halve wereld over, en aan de foto's die ze onderweg wilde nemen. Haar grootvader, dit huis, haar zus, het huwelijk, alles was vergeten terwijl ze daar zat te dromen. En toen, eindelijk, keerde ze terug naar het heden, ging staan, rekte zich uit en liep naar haar kleedkamer om zich uit te kleden. Een paar minuten later schoof ze onder de koele lakens en sloot haar ogen, terwijl ze niet probeerde te denken aan alle dingen die ze de volgende dag moest doen. Ze had Annabelle beloofd al haar zaken te regelen terwijl ze weg was... toezicht te houden op het nieuwe huis... de schilders... de nieuwe meubels die moesten komen... het opbergen van de huwelijkscadeaus... ze zou het doen, zoals altijd... zoals altijd... de trouwe Audrey... Ze dreef weg in de slaap en droomde van Annabelle en Harcourt... en over een huis op een tropisch eiland, terwijl haar grootvader van ver weg tegen haar gilde... 'Kom terug... kom terug...' Maar ze deed het niet.

3

Karakteristiek voor Audrey was het haar gelukt, ondanks de drie weken die ze aan Lake Tahoe in het zomerhuis van de Driscolls doorbracht, alles voor Annabelle en Harcourt in gereedheid te hebben toen ze eind september terugkeerden. Er was een kleine maar doeltreffende staf in het mooie, kleine stenen huis dat Harcourt voor hen had gekocht. De kamers waren geschilderd in de kleuren die Annabelle wilde hebben, de meubels stonden op hun plaats, hun auto was doorgesmeerd en Audrey had er persoonlijk op toegezien dat die regelmatig gestart werd om te voorkomen dat de accu tijdens hun afwezigheid leegliep.

'Jouw zus weet beslist hoe je een huishouden moet leiden, hè?' gaf Harcourt als commentaar tijdens het ontbijt na hun eerste nacht weer thuis, en Annabelle glimlachte. Ze was blij dat hij er tevreden over was. Ze was bang geweest dat hij boos op haar zou zijn omdat ze Audrey alles had laten doen, maar die deed het allemaal zo goed, dus waarom niet? Harcourt scheen het ermee eens te zijn. Hoewel op datzelfde moment in California Street niemand haar huishoudelijke kwaliteiten roemde. Haar grootvader zat te foeteren over zijn te hard gekookte eieren en zijn thee die niet goed gezet was, en wat erger was, hij had al in weken geen goed ontbijt gehad, brulde hij. Ze hadden een nieuwe kokkin, en hij mopperde tegen Audrey dat die niet zo goed was als hun vorige.

'Kun je geen goede kokkin voor dit huis vinden? Moet ik de rest van mijn leven dit soort voedsel eten, of wil je me dood hebben?' Audrey onderdrukte een glimlach over de tirade, omdat hij al dagenlang hetzelfde zei en zij al op zoek was naar iemand anders die deze nieuwe kokkin die hem niet beviel kon vervangen. Ze was eraan gewend, en juist deze ochtend was ze meer geïnteresseerd in iets dat ze in de krant had gelezen. Het gemiddelde weekloon was gezakt van achtentwintig dollar drie jaar geleden naar nog minder dan zeventien dollar, en overal stonden mensen in de rij voor de bedeling. Ongeveer vijfduizend banken waren over de kop gegaan, tachtigduizend bedrijven waren failliet en heel veel mensen hadden zelfmoord gepleegd. De situatie in het land werd met de dag rampzaliger. De statistieken in de ochtendkrant waren angstaanjagend. Het bruto nationale product was in drie jaar gezakt tot de helft. Het was echt een onmogelijke situatie, en terwijl ze koffiedronk was haar voorhoofd gefronst.

'Ik begrijp niet hoe je wat er hier gebeurt kunt blijven negeren, grootvader.' Ze noemde hem alleen zo als ze boos op hem was, en ze was boos om wat er met het land aan de hand was en om zijn voortdurende verdediging van Herbert Hoover.

'Als je wat meer aandacht besteedde aan wat er in dit huis gebeurt en wat minder tijd aan wat er in de wereld gebeurt, zouden we een betere kokkin hebben en zou ik een goed ontbijt kunnen hebben.'

'De meeste mensen krijgen helemaal geen ontbijt. Heb je daar weleens aan gedacht?' Ze was weer eens aan het uitvaren, wist hij. Stiekem genoot hij ervan. 'Het land gaat helemaal naar de knoppen.'

'Dat doet het al jaren, Audrey. Dat is geen nieuws. En het is niet alleen maar in dit land.' Hij wees met een vinger naar de krant. 'Daar staat dat het in Duitsland krioelt van de werklozen, en ook in Engeland. Zij hebben het ook. Dus wat wil je? Verwacht jij dat ik thuis een potje ga huilen?'

Dat was het frustrerende, er viel zo weinig te doen. 'Je zou minstens intelligent kunnen kiezen.'

'Het bevalt me niet wat jij intelligent noemt.' Hij wierp haar een woedende blik toe, maar hij was uitzinnig woest toen de verkiezingsuitslagen bekend werden en Roosevelt Hoover had verslagen door zestig procent van de stemmen te krijgen. Audrey was opgetogen en ze hadden een laaiende ruzie. Ze waren er nog over aan het vechten toen die avond Annabelle en Harcourt kwamen eten, en aankondigden dat ze vroeg zouden vertrekken. Ze kreeg hoofdpijn van hun politieke gesprekken, zei ze, maar toch lukte het haar nog haar geheim aan Audrey te vertellen. Ze verwachtte in mei een baby. Audrey was blij voor haar. Ze zou tante worden. Het was een vreemde gedachte toen ze die avond met haar grootvader naar boven liep, die nog steeds aan het mopperen was over het verlies van Hoover. Maar ze luisterde niet naar hem. Ze dacht aan Annabelle en haar baby. Annie zou eenentwintig zijn als de baby kwam... eenentwintig... en ze had alles wat ze wilde. En Audrey was vijfentwintig en had nog helemaal niets bereikt. Ze raakte er depressief van toen het regenseizoen inzette en zelfs de boeken die ze las leken somber. Maar naarmate de zwangerschap van Annabelle vorderde, had ze het te druk om somber te zijn. Er viel zoveel te doen, de babyuitzet die gekocht moest worden, de kinderkamer moest ingericht worden, de kinderoppas moest geregeld worden, en Annie was te moe om zelf veel te kunnen doen. Audrey deed alles voor haar. En net na de eenentachtigste verjaardag van hun grootvader werd de baby geboren. Een grote, gezonde jongen die zijn moeder niet al te veel last bezorgd leek te hebben. Audrey was de eerste die hen allebei zag, na Harcourt natuurlijk. En ze zorgde ervoor dat alles in orde was in het huis voordat Annie en de baby twee weken later naar huis kwamen uit het ziekenhuis.

Audrey stond in de babykamer een kleine stapel blauwe lakentjes op te vouwen en de nieuwe wereld van de kleine Winston te verkennen toen Harcourt in de deuropening verscheen. 'Ik dacht wel dat ik je hier zou vinden.' Zijn ogen boorden zich in haar rug en Audrey draaide zich verrast om. Ze hadden elkaar zelden iets te zeggen. Audrey had voornamelijk met haar zus te maken. 'Krijg je nu nooit eens genoeg van al die dingen die je voor haar doet?' Hij kwam langzaam de kamer binnen. Audrey legde het stapeltje dekens neer en schudde glimlachend haar hoofd.

'Niet echt. Ik doe het al zo lang.'

'En blijf je dit nu altijd doen?' Het leek een rare vraag en er zat iets vreemds in zijn stem toen hij op haar af kwam lopen, en ze vroeg zich af of hij misschien gedronken had.

'Ik heb er nooit zoveel over nagedacht. Ik vind het leuk om dingen voor Annie te doen.'

'O?' Hij trok een wenkbrauw op en kwam zo dicht bij haar staan in de zonnige kleine babykamer, dat Audrey bijna zijn adem op haar gezicht kon voelen. Plotseling stak hij zijn hand uit en raakte haar aan. Zijn hand voelde zacht op haar wang. Langzaam liet hij een vinger naar beneden, naar haar mond, glijden en plotseling probeerde hij haar tegen zich aan te trekken. Ze schrok even door wat hij deed en stribbelde niet tegen, maar toen, net zo snel, maakte ze zich los en meed zijn lippen die haar zijdeachtige haar beroerden. Hij stak zijn handen uit, greep haar middel met twee sterke handen toen ze probeerde weg te komen.

'Harcourt, hou ermee op.'

'Doe niet zo preuts... Jezus, je bent zesentwintig. Blijf je de eeuwige maagd spelen?' Het was heel onaardig wat hij zei, en zijn woorden deden haar meer pijn dan zijn handen toen hij aan haar haren trok en haar mond omhoog draaide zodat hij haar kon kussen. Haar protesten werden gesmoord toen hij dat deed. Ze duwde hem met meer kracht van zich af en werd kwaad.

'Harcourt, verdomme, hou ermee op!' Ze draaide zich hijgend uit zijn buurt en liep instinctief naar de andere kant van de kamer, met de wieg van de baby tussen hen in. 'Ben je gek geworden?'

'Ben ik gek als ik jou wil? Ik had met je kunnen trouwen, weet je.' En nu bedacht hij zich waarschijnlijk dat hij dat had moeten doen, hoe moeilijk ze ook was, met haar verrekte politieke ideeën en alle boeken die ze had gelezen, en haar mooie opleiding. Hij zou haar iets anders geven om over na te denken, en in ieder geval had ze meer pit dan zijn vrouw. Hij had al genoeg van Annabelles hulpeloosheid en haar voortdurende kinderlijke gejammer. Harcourt wilde een vrouw. Een echte vrouw. Iemand zoals Audrey.

'Je lijkt een beetje verward.' Audrey nam hem scherp op. 'Je bent met mijn zus getrouwd, en je zou nooit met mij getrouwd zijn.'

'Waarom niet? Vind je jezelf te goed voor mij, miss Hoog-in-de-Bol? Te slim?' Hij keek kwaad bij de gedachte. Waar het op neerkwam, was dat ze slimmer was dan de meeste mensen die hij kende, mannen of vrouwen, en dat idee beviel hem helemaal niet. 'Jij bent een geil ding dat zit te wachten op de juiste man, en je hebt een grote fout gemaakt door mij af te wijzen, Audrey Driscoll.'

'Misschien.' Ze onderdrukte een glimlach. Hij was echt belachelijk, en ongetwijfeld onschadelijk. Ze voelde medelijden voor Annie dat ze met hem te maken had, en plotseling vroeg ze zich af of hij de laatste tijd al hun vrouwelijke kennissen zo had bejegend. 'Maar in ieder geval, Harcourt, ben je nu getrouwd met Annabelle, en je hebt een prachtige zoon. Ik stel voor dat je je verder als het hoofd van een gezin gedraagt en niet als een dwaas of een versierder.'

Zijn ogen schoten vuur en hij greep haar arm. 'Jij bent de dwaas...' Zijn stem klonk heel afgemeten toen hij weer sprak. 'Weet je dat we alleen in het huis zijn, Audrey? Dat alle bedienden weg zijn?'

Een ogenblik voelde ze een huivering van angst langs haar ruggengraat omhoogschieten. Maar ze zou zichzelf niet toestaan bang te zijn voor hem. Hij was een verrekte dwaas en een verwend joch en hij zou haar geen pijn doen of iets aanrichten waar hij later spijt van zou krijgen. Ze zou het niet laten gebeuren. En ze zei het tegen hem in een uitbarsting waardoor hij haar arm losliet. Zij streek het jasje van haar donkerblauwe pakje glad, pakte haar handtas en handschoenen van de commode waar ze die had neergelegd.

'Doe dit nooit meer, Harcourt. Bij niemand. Maar zeker niet bij mij.' Ze kneep haar ogen samen toen ze hem aankeek. 'Omdat ik, als je het wel doet, je vrouw en kind zo snel terug bij mij in huis zal hebben dat je er tureluurs van wordt. Jij verdient het niet ze hier te hebben als jij je zo gedraagt. Verman je, en snél.' Ze keek dreigend terwijl ze in de deuropening stond, nog steeds kwaad op hem door zijn stomme manier van doen.

Zijn ogen waren leeg toen hij naar Audrey keek en ze zag nu dat hij een beetje dronken was. Niet erg. Niet voldoende dronken als excuus voor zijn stomme gedrag. 'Ze weet niet hoe ze van iemand moet houden.' En de waarheid was, dat hij ook niet wist of hij het zelf wel kon, maar hij had instinctief gevoeld dat deze vrouw het wel kon, dat er meer in de oudere zus van zijn vrouw begraven lag dan iemand ooit zou weten en het was allemaal verspild, opgesloten, en zou dat ongetwijfeld altijd blijven. 'Ze is verwend en zelfzuchtig en hulpeloos en jij weet het. Het is jouw verrekte fout omdat je haar haar hele leven als een baby hebt behandeld.'

Audrey schudde haar hoofd, loyaal tot het einde. 'Misschien dat ze, als je wat aardiger tegen haar deed, nu volwassen zou worden.'

Hij haalde zijn schouders op, leunde tegen de ladekast en keek naar zijn schoonzus, terwijl hij zich afvroeg of zij zijn vrouw zou vertellen wat hij had gedaan. Hij wist niet eens of het hem wat kon schelen. Iemand zou het haar uiteindelijk toch wel vertellen, en er waren ook anderen geweest. Hij speelde het spelletje al een tijdje. Hij was Annie al maanden zat. Het enige dat ze deed was praten over de baby. Ze was zelfs apart gaan slapen om de baby te beschermen... Misschien zouden de dingen nu anders worden... maar hij was de afwisseling de afgelopen paar maanden gaan waarderen. Ook het heimelijke van het hebben van affaires met hun vriendinnen, of de vrouwen van hun vrienden, maakte het leven interessanter. Hij keek naar Audrey en in hem sprak ineens een scherpe waarnemer, en die zei iets waarvan hij wist dat Audrey het niet wilde horen. 'Weet je waarom ze zo kinderlijk is, Aud? Omdat jij haar zo gemaakt hebt. Jij hebt alles voor haar gedaan. Alles. En je doet het nog steeds. Ze kan nog niet eens haar eigen neus snuiten. Ze verwacht altijd dat iemand anders alles voor haar doet. Ze wil voortdurend verzorgd worden, omdat jij al haar hele leven voor haar hebt gezorgd, en nu verwacht ze van mij dat ik het overneem waar jij het hebt laten liggen. Maar niemand kan wedijveren met wat jij voor haar hebt gedaan. Jij bent niet eens menselijk. Jij bent een soort machine die huishoudens leidt, gordijnen bestelt en bedienden aanneemt.' De woorden waren onaardig, maar sommige waren waar. Ze had Annabelle vertroeteld sinds hun ouders waren gestorven, en misschien had ze te veel voor haar gedaan. Maar wat had ze anders moeten doen? Haar voor zichzelf laten zorgen? Dat had ze nooit kunnen doen... het arme, hulpeloze wezentje. Audreys ogen vulden zich met tranen bij de gedachte en de herinnering aan hoe hevig Annabelle had gehuild bij het overlijden van hun ouders toen ze nog maar zeven was... het was allemaal zo afschuwelijk geweest, voor hen allebei.

'Ze was nog heel jong toen onze moeder stierf.' Audrey rechtte haar rug en bedwong haar tranen, alsof ze haar daden tegenover hem kon rechtvaardigen, alsof ze dat moest. Maar als hij nu eens gelijk had? Als ze Annie nu eens voor de rest van haar leven hulpeloos had gemaakt? En hij had Audrey een machine genoemd... een machine om gordijnen te bestellen en bedienden aan te nemen. Was het waar? Was ze niet wat menselijker dan alleen maar dat? Zagen de mensen haar zo? In haar nervositeit was ze vergeten hoe hij haar nog maar een paar ogenblikken geleden had gezien. Hoe menselijk en begeerlijk. Het woord 'machine' had haar tot op het bot geraakt.

'Jullie moeder is al meer dan veertien jaar dood en jij doet nog steeds alles voor haar. Kijk naar jezelf' - hij gebaarde naar de keurig opgevouwen stapels dekens en schoentjes en truitjes - 'je doet het nog steeds, Aud. Zij doet zelf helemaal niets, voor mij of voor zichzelf, of zelfs voor haar baby. Jíj doet het allemaal. Ik had net zo goed met jou kunnen trouwen.' Hij keek haar weer wellustig aan en zij liep snel de gang in voor hij weer op haar af kon stappen. Ze wilde niet weer met hem vechten, en ook wilde ze hem geen antwoord geven terwijl ze de trap afrende naar de voordeur. Hij riep haar na, maar hij bleef op de overloop naar haar staan kijken toen ze de voordeur opentrok. 'Op een dag word je wel verstandig, Audrey. Op een dag krijg je er genoeg van haar te bemoederen en voor je grootvader te zorgen en ieders huishouden te leiden behalve dat van jezelf, en als dat gebeurt, laat het me dan weten. Ik zal wachten.' Zijn woorden werden beantwoord door het dichtslaan van de deur achter haar, en ze rende de hele afstand naar haar auto, terwijl een snik in haar keel kwam vast te zitten, die naar buiten plofte toen ze de auto startte en naar El Camino Real reed.

Maar als hij nu eens gelijk had? Als haar leven alleen maar daaruit bestond? Het eeuwig zorgen voor grootvader en Annabelle... Ze was zesentwintig en ze had niet echt een eigen leven. Maar het kon haar eigenlijk niet schelen. Ze had het altijd zo druk... en ze voelde de knagende wanhoop weer toen ze zijn woorden herinnerde... ze had het druk met het bestellen van gordijnen en het aannemen van bedienden en het vouwen van babylakentjes voor iemand anders... ze had niet echt een eigen leven. Ze had tegenwoordig zelfs geen tijd om foto's te maken. Ze had haar camera in geen maanden aangeraakt, en al haar dromen die ze ooit had gehad over avonturen en reizen waren blijven liggen... maar waarvoor? Waar zat ze op te wachten? Tot grootvader stierf? Als hij nu nog eens vijftien jaar bleef leven, of zelfs twintig... hij zou weleens honderdeen kunnen worden. Zijn eigen grootvader was honderdtwee geworden en zijn ouders waren gestorven toen ze ver in de negentig waren... en wat dan? Hoe oud zou zij dan zijn? Ze zou dan in de veertig zijn en de helft van haar leven achter de rug hebben... Kleine Winston zou volwassen zijn... Voor het eerst in haar leven kreeg ze het idee dat haar leven aan haar voorbij ging, en er kwam een gevoel van paniek op terwijl ze naar huis reed, dat bijna in haar ontplofte toen ze de hal binnenliep en haar grootvader daar aantrof in een aanval van razernij, waarbij hij zwaaiend met zijn wandelstok tegen twee dienstmeisjes en een butler aan het uitvaren was. De chauffeur had die middag zijn auto in de prak gereden, toen hij de kabeltram had geraakt bij het omslaan van een hoek, en haar grootvader had hem ter plekke ontslagen, hem bevolen uit de auto te stappen en zelf de Rolls naar huis gereden. Die stond buiten ietwat vreemd geparkeerd, en hij zag er rood aangelopen en geïrriteerd uit terwijl hij nu met zijn wandelstok naar Audrey zwaaide.

'En wat is er met jóu aan de hand? Kun jij zelfs niet een goede chauffeur voor me aannemen?' Hij had dezelfde man al zeven jaar en was tot nu toe enorm blij met hem geweest, maar plotseling bekeek Audrey hen allemaal met verwilderde ogen en barstte in onbeheerst snikken uit terwijl ze met twee treden tegelijk de trap naar haar kamer op rende en zich bedacht dat Harcourt gelijk had gehad. Ze was alleen daar maar goed voor geweest... nog erger, het was het enige dat mensen nog iets kon schelen, het enige licht waarin mensen haar zagen... het aannemen en ontslaan van personeel, het leiden van andermans huishoudens... haar dromen had ze allemaal laten liggen. Ze ging op bed liggen en huilde, en haar grootvader was volledig uit zijn doen toen hij een paar ogenblikken later aan haar deur klopte. Hij had haar nog nooit zo gezien en hij was zich doodgeschrokken. Er moest iets met haar zijn gebeurd, en dat was ook zo, maar het was niet iets dat ze aan hem kon uitleggen. Ze was niet van plan Harcourt tegenover hem te verraden. En het ging hierbij ook niet echt om hem. Waar het om ging, was hoe zij zich voelde en het besef dat ze tegelijkertijd had gekregen. En ze wist heel zeker dat ze er nu meteen iets aan moest doen. Voor het te laat was.

'Audrey? Audrey... schat...' Haar grootvader stapte behoedzaam de kamer binnen. Zij ging rechtop zitten, haar gezicht rood en onder de tranen, als een kind, het marineblauwe pakje helemaal verkreukeld. Ze had op bed haar blauw-met-witte schoenen nog aan. 'Liefje, wat is er aan de hand?' Ze schudde alleen maar huilend haar hoofd en probeerde zich te beheersen. Hoe moest ze het hem vertellen? Hoe kwam ze hier vandaan? Maar ze wist dat het nu moest gebeuren. Ze kon niet langer wachten. Het werd tijd weg te gaan van de dienstmeisjes en de butler en de zachtgekookte eitjes bij het ontbijt, de rituelen, en van Annabelle en zelfs van haar nieuwe baby. Ze moest weg van dit alles voordat het voor haar te laat werd.

'Grootvader...' Haar ogen zochten die van hem, en vanuit een verborgen ruimte ergens diep binnenin vond ze een kleine hoeveelheid moed. Hij ging voorzichtig op de rand van haar bed zitten en voelde dat wat ze ging zeggen onheilspellend zou zijn. Misschien ging ze trouwen, hoewel hij niet inzag hoe. Ze was altijd thuis bij hem, behalve op die zeldzame momenten dat ze ging eten met een van haar vriendinnen van het Miss Hamlin, of naar Burlingame ging om te dineren met Harcourt en Annabelle. 'Grootvader...' Ze stikte bijna in de woorden, maar ze moest die tegen hem zeggen. Ze zette door, ondanks de pijn die ze verwachtte hem te bezorgen. Maar hij had andere dingen overleefd... het verlies van zijn zoon... van zijn eigen vrouw daarvoor... 'Grootvader, ik ga weg.'

Hij leek het eerst niet te begrijpen terwijl hun ogen elkaar vasthielden. Hij sprak afgemeten. Hij had haar begrepen. Hij had deze zelfde woordenwisseling ooit eerder gehad, heel, heel lang geleden, in dezelfde kamer... met Roland... 'Waar naartoe?'

'Ik weet het nog niet. Ik moet erover nadenken. Maar ik weet dat ik moet gaan... naar Europa... gewoon voor een paar maanden...' Haar stem was nauwelijks meer dan een fluistering, en een ogenblik sloot hij zijn ogen. Een ogenblik, niet langer, dacht hij dat haar woorden hem zouden doden. Maar dat kon hij niet laten gebeuren... dat kon hij niet... hij leefde al zo lang, en dit deden ze uiteindelijk allemaal met je... ze deden je pijn tot je het niet meer kon verdragen. Het had geen zin zoveel van iemand te houden als hij van haar deed. Het had geen zin... maar hij kon er niets aan doen, en toen, bijna kreunend van de pijn, stak hij een hand naar haar uit en ze kwam in zijn armen. Hij hield haar stevig vast, wensend dat hij haar voor eeuwig zo vast kon houden. Maar net zo wanhopig wilde zij juist bij hem weg.

'Het spijt me zo, grootvader... ik weet hoe je je moet voelen. Maar ik beloof je dat ik terugkom. Ik zweer het. Het wordt anders dan met vader.' Ze wist wat hij dacht en terwijl twee eenzame tranen langzaam langs zijn wangen rolden, knikte hij alleen maar.

4

De trein naar Chicago vertrok van Oakland en Annabelle, Harcourt en haar grootvader hadden erop gestaan haar naar het station te brengen. Ze had besloten niet te vliegen en van elk moment van haar reis naar het oosten te genieten door de trein te nemen. Op de pont over de baai babbelde Annabelle de hele tijd en Harcourt bleef veelbetekenend over haar hoofd heen in Audreys ogen kijken, alsof hij haar in zijn armen wilde trekken en haar een lange hartstochtelijke afscheidskus wilde geven in aanwezigheid van zijn vrouw. Audrey zou gelachen hebben om de uitdrukking in zijn ogen als haar grootvader er niet was geweest, die zich al dagenlang op een vreemde manier stilhield en op deze laatste ochtend geen woord had gesproken. Hij had niets gezegd tijdens zijn thee, had zijn ei niet aangeraakt, ondanks de uitstekende nieuwe kokkin die Audrey voor hem had aangenomen, en had zijn krant helemaal niet ingekeken. Het was duidelijk dat hij het moeilijk had en Audrey had zich ernstig zorgen om hem gemaakt toen zij haar laatste koffer sloot en voor een laatste keer door haar kamer keek. Ze was doodsbang dat hij misschien een hartaanval of een beroerte zou krijgen of, erger nog, hij niet meer zou willen leven als ze eenmaal vertrokken was. Maar voor het eerst in hun leven zouden ze allebei op hun eigen twee benen moeten staan, zonder haar. Slechts een paar maanden, maar lang genoeg om een klein stukje van de wereld te zien en iets van die zwerflust uit haar lichaam kwijt te raken. Ze had hem wel duizend keer beloofd dat ze heel snel weer thuis zou komen. Maar hij leek haar helemaal niet te geloven. 'Ik ben hoogstwaarschijnlijk in september weer terug, anders op z'n laatst in oktober, opa... ik zweer het.' Hij had haar somber aangekeken en zijn hoofd geschud en gezegd dat hij die geluiden eerder had gehoord, te lang geleden, en dat Roland nooit van zijn zwerftochten terug was gekomen naar huis... nooit.

'Dit is anders, opa...'

'O ja? Hoe anders? Waarvoor zul je terugkomen, Audrey? Een soort verplichting aan mij? Een gevoel van plicht? Zul je daarvoor terugkomen?' Hij sprak bijna bitter en toch, toen ze uiteindelijk aanbood niet te gaan, wilde hij ook niet dat ze haar reis afzegde. Hij wist hoeveel het voor haar betekende en hij wist ook dat hij haar, omwille van haar, moest laten gaan, hoe pijnlijk hij het ook vond. Hij voelde zich plotseling oud, en alsof iets dat hij stilzwijgend op afstand had weten te houden, hem ten slotte verslagen had. Hij was er altijd bang voor geweest dat ze hem op een dag zou verlaten... dat ze op een dag in haar vaders voetsporen zou treden. Ze leek zo op hem, en ze had altijd zo van die verdoemde albums gehouden. Ze liet ze nu in haar kamer achter, liet ze in de steek, om de avonturen van haar vader opnieuw te beleven, met haar eigen camera aan haar schouder, een Leica die ze koesterde.

Op het station hield ze haar grootvader stevig vast, voelde plotseling hoe kwetsbaar hij was en terwijl ze hem zo stevig vasthield, kreeg ze spijt van haar overhaaste vlucht en haatte ze plotseling Harcourt door wie ze ineens haar hele leven in twijfel was gaan trekken. Met welk recht had hij dat gedaan? Behalve dat hij gelijk had gehad haar een extra duw te geven. Wat ze wilde doen, moest ze nu doen. Ze moest... moest... voor haar eigen bestwil. Ze moest nu iets voor zichzelf doen... niet voor grootvader of voor Annie. Ze bleef zichzelf eraan herinneren terwijl ze de handen van haar grootvader stevig vasthield en ze wist haar tranen niet meer in bedwang te houden. De anderen stonden op een paar passen afstand en ze keek naar hen terwijl de tranen over haar wangen stroomden. Ze voelde zich net een kind dat voor het eerst van huis wegging, en plotseling moest ze terugdenken aan de pijn toen ze de laatste keer uit Hawaï vertrok nadat haar ouders waren overleden.

'Ik hou van je, opa... Ik kom snel naar huis. Ik beloof het.' Hij nam haar gezicht zacht in zijn handen en kuste zwijgend de met tranen overdekte wangen. Al zijn norsheid was nu verdwenen. En de ruwe buitenkant van zijn liefde voor haar kwam nu open en bloot te liggen door de pijn van haar vertrek.

'Zorg goed voor jezelf, kind. Kom naar huis als je er klaar voor bent. We zullen allemaal op je wachten.' Hij sprak zacht en het was zijn manier om te zeggen dat hij het zonder haar wel zou redden. Hij was er zelf niet helemaal van overtuigd, maar hij had het gevoel dat hij haar haar vrijheid verschuldigd was. Ze had hem de afgelopen vijftien jaar zoveel gegeven, en nu kwam zij aan de beurt, hoewel hij niet gecharmeerd was van het idee dat ze alleen zou reizen. Maar ze bleef maar zeggen dat dit 1933 was, en de moderne tijd, en dat er geen reden was waarom ze niet alleen zou reizen. En ze ging alleen maar naar Europa. Ze wilde vrienden van haar vader in Parijs en Londen, in Milaan en Genève opzoeken. Overal waren mensen tot wie ze zich kon wenden, maar nu had ze alleen nog maar oog voor haar grootvader toen ze hem langzaam uit de trein zag stappen, zijn wandelstok in zijn hand, zijn hoed op zijn hoofd, zijn postuur lang en mager en zijn ogen strak op haar gericht, zoals hij daar op het perron stond. En toen, eindelijk, toen de trein begon te rijden, glimlachte hij. Het was zijn afscheidscadeau aan haar, het cadeau dat hij haar op avontuur liet gaan. Harcourt had haar te stevig vastgehouden toen hij haar vaarwel kuste en Annabelle was maar blijven praten, doodsbang over wat ze moest doen als het kindermeisje van de kleine Winston wegging, of als het dienstmeisje vertrok... Harcourt had gelijk gehad. Ze had te veel voor iedereen gedaan. Nu was het Audreys beurt. Ze zwaaide zo lang ze kon; toen ging de trein een bocht om en ze verdwenen, als luchtspiegelingen.

Het duurde twee dagen en twee nachten voor ze Chicago bereikte, en de hele tijd las Audrey de romans die ze had meegenomen. Ze had haar eigen compartiment met een zitgedeelte en een slaapbank waarop ze Death in the Afternoon van Ernest Hemingway uitlas. Ze voelde zich vervuld raken van zijn avontuurlijke geest terwijl ze las over de stierengevechten waar hij zo van hield. Direct daarna las ze Brave New World van Aldous Huxley. Ze leken allebei te passen bij haar stemming van ontdekking en avontuur. Ze sprak nauwelijks met iemand terwijl ze door het land reisde. Ze stapte slechts zo nu en dan uit de trein om haar benen te strekken, of om een onverteerbare maaltijd in een van de stations te eten. Ze las een boek onder het eten en at erna de repen chocola die ze daar had gekocht. Ze had een voorliefde voor 3 Musketiers-repen, kocht die op een paar stations waar ze stopten en at ze 's avonds laat op terwijl ze in de trein aan het lezen was. Ze had een heerlijke, genotzuchtige tijd, en voor het eerst in jaren hoefde ze alleen maar aan zichzelf te denken. Ze hoefde zich geen zorgen meer te maken over het voorbereiden van etentjes of het goedkeuren van menu's, het standjes geven aan dienstmeisjes, of het op tijd aankleden voor een diner. Tijdens de hele reis droeg ze een grijze, flanellen rok en ze had een aantal blouses bij zich. Ze was begonnen met een roze blouse van crêpe de Chine, kuis bij de hals dichtgeknoopt, en het parelsnoer dat ze op haar twintigste verjaardag van haar grootvader had gekregen. Op de tweede dag droeg ze een grijs, zijden exemplaar en op de laatste avond een witte crêpe de Chine. Ze droeg een vos tegen de avondlijke kilte toen ze in Denver bleven staan, maar daarna werd het steeds warmer naarmate ze verder door het land reisden. Het was midden juni en toen ze Chicago bereikten, droeg Audrey een wit linnen pakje en de nieuwe witte schoenen die ze voor de reis had gekocht, met een marineblauwe hak en een marineblauw bandje over haar wreef. Ze waren de nieuwste mode en ze voelde zich heel chic toen ze uit de trein stapte met een grote hoed schuin naar een kant, haar koperkleurige haar rond haar gezicht, en een kruier aanriep. Ze bracht al haar spullen naar Hotel La Salie, waar ze de nacht doorbracht voordat ze de volgende ochtend weer op de trein stapte voor de korte reis naar New York. En plotseling raakte ze overweldigd door de opwinding van wat ze had gedaan. Bijna wilde ze midden op straat blijven staan en lachen, zo blij was ze met zichzelf, en zelfs de pijn van het verlaten van haar familie leek nu nog maar heel gering.

Pas toen ze weer met haar grootvader sprak, kwam de pijn terug, al was het maar kort. Hij klonk nors toen ze belde, maar de norsheid wist nauwelijks de eenzaamheid te verbergen die zo duidelijk in zijn stem te horen was.

'Wie?' had hij in de telefoonhoorn geblaft toen ze hem belde, en ze glimlachte op haar hotelkamer, terwijl ze zonder te zien uit het raam keek met de telefoon in haar handen.

'Ik ben het, opa, Audrey,' herhaalde ze. 'Je kunt me niet nu al vergeten zijn.'

'Ik zat naar Walter Winchell te luisteren.' Snel berekende ze het tijdsverschil en ze wist dat hij tegen haar loog. Hij wilde niet dat ze wist dat hij bij de telefoon had zitten wachten tot ze belde. 'Waar zit je trouwens, verdomme?'

'In Chicago. In Hotel La Salie.' Ze had hem haar reisschema gegeven voordat ze vertrok, in ieder geval dat wat ze ervan wist, maar het La Salie stond erop.

'Wat is dat? Een of ander goedkoop hotel?'

'Natuurlijk niet.' Ze lachte en miste hem plotseling vreselijk. Ze voelde zich ver van huis en heel erg eenzaam door hem. 'Het is in de buurt van de Loop. En je hebt hier ook gelogeerd. Dat heb je me zelf verteld.'

'Dat kan ik me niet herinneren.' Maar ze wist dat hij het wel deed. Hij deed gewoon moeilijk om de eenzaamheid zonder haar te vergemakkelijken. 'Wanneer ga je naar New York?'

'Morgenochtend, opa.'

'Nou, zorg ervoor dat je in je compartiment blijft. Je weet echt niet wat voor schorem er op die trein zit. Je hebt toch wel je eigen compartiment?' Hij klonk nerveus en ze voelde zich geroerd.

'Natuurlijk, opa.'

'Goed. Blijf daar dan.' En toen plotseling klonk hij gedwee en bijna smekend. Het was zo anders dan hij was, dat ze er tranen van in haar ogen kreeg. 'Bel je me uit New York?'

'Direct als ik aankom.' Haar stem klonk lief in zijn oren en hij knikte aan zijn kant. Hij wilde haar bedanken, maar wist niet hoe. Hij was zelfs dankbaar voor het telefoontje uit Chicago.

'Waar logeer je in New York?'

'Het Plaza, opa.'

'Dat is prima.' Daarna een stilte. 'Zorg goed voor jezelf, Audrey.'

'Zal ik doen, opa. Ik beloof het. En jij ook. Blijf vanavond niet te lang op.'

'Wees voorzichtig in die trein.' Hij klonk weer bezorgd. 'Blijf in je compartiment.'

En natuurlijk sloeg ze de volgende dag zijn woorden in de wind op de Broadway Limited. De salonwagen was te intrigerend met de vele passagiers die vrolijk met elkaar babbelden. Het restaurant was al net zo luxe en het eten was voortreffelijk, opgediend door obers in jacquet. Ze deelde een tafel met een stel op huwelijksreis en een zeer respectabel uitziende advocaat uit Cleveland, met een vrouw en vier kinderen thuis. Maar hij vroeg of hij haar kon ontmoeten in New York en hij bood haar zelfs een ritje aan in zijn taxi van het station naar haar hotel, maar ze weigerde en vertrok van het station in een eigen taxi. Onderweg maakte ze foto's. Ze boog zich naar voren op haar stoel in de enorme taxi, zette zich schrap en begon foto's te maken van wolkenkrabbers en voorbijgangers. Ze nam opnamen van vreemde perspectieven, prachtige hoeden en uitdrukkingen op gezichten. Ze had echt talent voor wat ze zag in het oog van de camera en ze werd er volledig door opgenomen tot ze stilhielden voor haar hotel. Er stonden huurrijtuigen voor geparkeerd, en de chauffeur wierp haar een nieuwsgierige blik toe toen ze hem betaalde.

'Bent u een toerist of een beroeps?' Hij kwam er niet achter wat ze was. Ze was aantrekkelijk en ging goed gekleed en toch zag ze eruit alsof ze echt wist wat ze deed met haar camera.

Ze glimlachte tegen hem toen de portier haar koffers pakte. 'Een beetje van allebei.'

'Wilt u een toer door New York?' Hij keek haar hoopvol aan.

'Natuurlijk.' Ze wierp een blik op haar horloge. 'Geef me een uur. Ik zie u hier terug.' Het was een prachtige, zonnige namiddag en ze had alle tijd de stad in haar eentje te gaan ontdekken.

De chauffeur beloofde terug te komen en hij hield zich aan zijn woord. Een uur later zat ze weer in de taxi en kwam langs historische monumenten die ze nooit had gezien tijdens haar eerdere uitstapjes naar New York: het Empire State Building, St. John the Divine. Ze kreeg de chauffeur zelfs zover haar door Harlem te rijden, waar haar camera overuren maakte, en ze kocht twee ijshoorntjes voor twee kleine meisjes nadat ze een foto van hen had gemaakt.

Het was een hemelse dag, een hemels uitstapje, een hemels moment in een mensenleven. En toen ze terugkeerde naar haar hotel, had ze het gevoel alsof ze alles al had gezien. Ze had zes fotorolletjes vol geschoten, van gebouwen, mensen, Harlem, Central Park, de East River, de Hudson, de George Washington-brug, Wall Street en St. Patrick's. Ze borrelde over toen ze die avond haar grootvader belde en ze voelde zich nog steeds opgewonden toen ze in '21' ging eten. Het was de beroemdste clandestiene kroeg in New York en een van de weinige waar ze in haar eentje binnenkwam. Ze droeg een mooie, zwarte cocktailjurk en werd direct toen ze ging zitten benaderd door twee mannen. Maar de kelner vroeg hun terug te gaan naar de bar waar ze vandaan kwamen. En Audrey ging terug naar het Plaza zoals ze gekomen was: zonder begeleider.

Ze had drie dagen te besteden in New York voor ze aan boord van het schip zou gaan en ze gebruikte die goed. Ze bezocht alle bezienswaardigheden die ze had willen zien en ging zelfs naar twee films, allebei met Joan Crawford erin, een actrice die Audrey bewonderde, Grand Hotel, waarin ook Greta Garbo speelde, en Rain met Crawford en Walter Huston. Ze waren allebei het jaar ervoor uitgekomen, maar Audrey had niet de tijd gehad erheen te gaan. En nu had ze alle tijd van de wereld. Toen ze uit de bioscoop kwam, voelde ze zich decadent en blij, zo intens dat ze de volgende dag naar de middagvoorstelling ging van A Bill of Divorcement met Katherine Hepburn.

Ze liep eindeloos en bezocht winkeltjes, en haar enige echte spijt was dat ze niet naar de El Morocco kon gaan, die anderhalf jaar eerder was opengegaan en waarover ze verrukkelijke verhalen van Annie had gehoord. Zij waren er op hun huwelijksreis geweest en kennelijk was het hele interieur in zebrastrepen uitgevoerd, en alle mondaine uitgaanstypes kwamen daar om te drinken en te dansen tot in de vroege uurtjes; prachtige vrouwen in schitterende kleren en knappe mannen die er uiterst sexy en romantisch uitzagen. Het was een omgeving die Audrey graag had willen zien, hoewel er geen keurige manier bestond om dat te doen. Ze kende niemand in New York en ze zou er niet van hebben gedroomd alleen te gaan, als ze haar al toe hadden gelaten, wat ze niet deden.

Maar ze was gefascineerd als ze door de straten liep. De vrouwen zagen er zo chic uit en de mannen waren zo goed gekleed. Op de een of andere manier leek San Francisco er een beetje slaperig door, en ze probeerde het allemaal aan Annabelle te beschrijven toen ze haar belde. 'Je hebt zoveel geluk, Aud... ik zou er alles voor over hebben om daar met jou te zijn.'

'Iedereen draagt van die ontzettend leuke hoedjes en de mooiste jurken.' Ze wisten allebei dat 'leuke hoedjes' dat jaar de rage waren, maar om er tientallen van te zien die bij iedereen schuin op het hoofd stonden, maakte het plotseling veel echter. Alles was zoveel groter, stralender en opwindender dan in Californië. Plotseling leek San Francisco saai en bezadigd, en dat was het eigenlijk ook. Audrey was zo blij dat ze eraan ontsnapt was, ook al was het maar voor kort.

'Ben je naar El Morocco geweest?'

Audrey lachte en schudde haar hoofd, terwijl ze onder het praten met haar zusje uit het raam van haar hotelkamer keek. 'Natuurlijk niet. Hoe had ik dat moeten doen? Ik ken hier niemand die me mee had kunnen nemen.'

'Ik heb gehoord dat ze mensen gratis binnenlaten als ze er goed uitzien en prachtig gekleed...' Haar stem dreef dromerig weg en Audrey lachte weer. Dat had ze ook gehoord. Dat was de enige manier waarop ze in de crisistijd vol bleven en succes leken te hebben. Ze lieten knappe mensen gratis binnen waardoor het druk leek en daarna kwamen hun gewone gasten, en niemand had er last van.

'Ik denk niet dat ik veel verder zou zijn gekomen zonder begeleider.' Ze zei het zonder spijt en aan haar kant haalde Annabelle haar schouders op. Het was stom van Audrey om alleen te reizen, als de een of andere oude vrouw. Maar ze zuchtte en zei: 'Misschien is het zo ook maar beter, Aud.' Ze wilde niet meer zeggen. Er zat een hapering in haar stem waardoor Audrey zich afvroeg waar Harcourt mee bezig was geweest.

'Is alles in orde?' Haar hart ging uit naar haar kleine zus toen ze dat vroeg. In haar ogen was Annabelle nog steeds een baby. 'Is er iets aan de hand?' Ze klonk als een tijgerin die zich gereedmaakte om haar welpen te verdedigen, maar Annabelle ontkende dat er iets aan de hand was en Audrey wilde haar geloven.

'Het gaat prima met ons. Het is gewoon zo... moeilijk zonder jou. Ik weet niet hoe je alles goed moet doen, en...' Er verschenen tranen in haar ogen, maar gelukkig kon Audrey die niet zien.

'Je doet het goed zo. Je moet geduld hebben. Je kunt niet alles van de ene op de andere dag leren.'

'Volgens Harcourt wel.' Ze klonk gekweld en Audrey glimlachte.

'Mannen begrijpen dat soort dingen niet. Moet je grootvader zien.' Annabelle glimlachte door haar tranen heen. 'Je doet het goed.' Het was dezelfde aanmoediging die ze haar een leven lang had gegeven. 'Je doet het prima met kleine Winston.' Het was in zekere zin waar. Ze was net een klein meisje dat met haar pop speelde.

'Ik ben zo bang dat ik iets verkeerds doe...' Ze begon zorgelijk te klinken en Audrey onderbrak haar.

'Dat doe je niet. Je bent zijn moeder. Jíj weet wat het beste is.' Ze dacht er nu aan hoe duur het telefoontje zou worden. Ze had maar vijfduizend dollar van het geld dat hun ouders haar hadden nagelaten bij zich en daar moest ze de hele reis mee doen. 'Ik kan beter ophangen, liefje. Ik bel je nog voordat ik uitvaar.'

'Wanneer is dat?'

'Over twee dagen.' Ze wist dat Annabelle haar daarom niet benijdde. Ze was altijd erg zeeziek geworden op haar reisjes heen en weer naar Hawaï, en dat gebeurde nog steeds. Harcourt had gezegd dat ze tijdens de hele reis op de Ile de France, hun huwelijksreis, niet uit haar hut was gekomen. Maar ze was heel snel hersteld toen ze eenmaal in Parijs waren. Chanel, Patou, Vionnet. Ze had haar rondes gemaakt en een fortuin uitgegeven. 'Wees voorzichtig met jezelf en doe grootvader mijn lieve groeten.'

'Hij belt me nooit,' jammerde ze.

'Bel hem dan zelf!' Audrey klonk geïrriteerd. Annie dacht er nooit aan met iemand contact op te nemen. Ze wachtte altijd tot iemand naar haar toe kwam. 'Hij heeft je nu nodig.'

'Oké... Ik zal hem bellen. En bel mij als je naar El Morocco bent geweest.' Audrey lachte in zichzelf toen ze de hoorn ophing. Het was grappig om er soms aan te denken hoe verschillend ze waren, en hoe erg Annabelle de reis zou vinden die ze voor zichzelf had uitgestippeld als ze Europa had bereikt. Chanel en Patou stonden niet op Audreys route. Ze had andere dingen te doen. En op het moment dat ze de dag erop het schip zag, begon haar hart wild te kloppen. Ze stond omhoog te kijken naar de vier schoorstenen van de Mauretania en plotseling leek het alsof een droom bewaarheid werd. Zelfs de albums van haar vader verdwenen uit haar gedachten. En toen ze zich in haar hut op dek A installeerde, kon ze alleen nog maar denken aan haar eigen reizen, haar eigen avonturen, haar eigen plannen. Natuurlijk zwaaide niemand haar uit, maar ze liep naar boven zodra ze vertrokken en zag het schip langzaam van de kade wegvaren, terwijl passagiers met serpentines en confetti gooiden en schreeuwden naar vrienden aan wal. De scheepshoorn klonk, waarin alle andere geluiden verdronken, en naast haar zag ze een jong stel arm in arm. Zij droeg een prachtig roze zijden pakje met een van die kleine hoedjes die Annabelle zo mooi vond. Ze had ravenzwart haar en enorme, blauwe ogen, een roomkleurige huid, en ze droeg roze linnen schoenen met bandjes en een gouden bies. Toen ze naar een vriendin aan wal zwaaide, merkte Audrey een enorme diamanten halsketting op. Daarna, toen het geluid van de scheepshoorn wegstierf, hoorde ze haar lachen. Ze kuste een man die naast haar stond. Hij droeg een zware, witlinnen broek en een marineblauw jasje, en een hoed schuin over een oog getrokken. Samen zagen ze er oogverblindend uit toen ze arm in arm, nog steeds lachend, wegliepen en af en toe bleven staan om elkaar te kussen. Audrey vroeg zich af of ze op huwelijksreis waren, en ze was er bijna zeker van toen ze hen later voor het diner in de lounge champagne zag drinken. Toen merkte ze dat ze naar haar keken. En die avond keek ze naar hen over de eettafel heen. De vrouw droeg een spectaculaire witte avondjurk met een diepe halslijn, haar man was in avondkleding. Audrey zelf droeg een grijze satijnen avondjurk die er plotseling heel wat minder chic uitzag dan hij een paar maanden ervoor in San Francisco had gedaan. Maar het kon haar niet echt wat schelen. Ze had een heerlijke tijd door naar mensen te kijken. En toen ze die avond naar het dek ging, sloeg ze haar zilvervos om haar schouders. Daar zag ze hen weer, kussend in het maanlicht en hand in hand. Ze ging in een dekstoel zitten en keek naar de maan. Ze glimlachte toen zij langsliepen, en plotseling schrok ze op toen ze bij haar stoel bleven staan en de vrouw naar haar lachte.

'Reist u alleen?' Ze sprak rechtstreeks tegen Audrey en ze was zelfs nog knapper als je in die ongelooflijk saffierblauwe ogen keek - eigenlijk leken ze nog meer op blauwe diamanten.

'Inderdaad.' Ze voelde zich plotseling verlegen. Het was één ding om te dromen over avonturen, en heel wat anders om alleen op reis te gaan en nieuwe mensen te ontmoeten en het allemaal aan hen uit te leggen. Ze voelde zich plotseling onhandig en jong toen de beeldig geklede vrouw naar haar toe kwam lopen.

'Ik heet Violet Hawthorne, en dit is mijn man, James.' Ze gebaarde achteloos met de hand waaraan ze eerder een diamanten armband had gedragen, maar waaraan nu een heel grote smaragden ring prijkte met een bijpassende armband. En wat ze naliet te zeggen tegen Audrey was dat 'James' in werkelijkheid 'lord' James Hawthorne was en zij lady Violet, een markiezin van geboorte. Maar er stond niets hooghartigs of snobistisch in haar ogen terwijl ze tegen Audrey lachte. Haar man kwam naderbij om haar de hand te schudden, terwijl hij zijn vrouw berispte dat ze zo brutaal was. Maar hij zei het lachend en hij zag eruit alsof hij nauwelijks zijn handen van zijn enorm knappe vrouw af kon houden toen hij een arm om haar schouders sloeg.

'Zijn jullie op huwelijksreis?' Audrey kon zich niet inhouden het te vragen en ze moesten allebei lachen.

'Zien we er zo uit?' zei Violet, lachend bij het idee. 'Wat vreselijk... die verschrikkelijk hongerige blik die iedereen laat weten dat je niet kunt wachten om naar bed te gaan. Lieveling, echt, wat afschuwelijk...' Audrey bloosde door de openhartige woorden, maar ze lachten alledrie en Violet corrigeerde haar meteen. 'Ik ben bang dat we al zes jaar getrouwd zijn en we hebben thuis twee kinderen die op ons zitten te wachten... Nee, we zijn net van vakantie terug. James heeft een neef in Boston wonen en ik wilde naar New York. Het is er absoluut schitterend in deze tijd van het jaar. Kom je uit New York?' Ze glimlachte toen ze het vroeg, ogenschijnlijk onbewust van het prachtige portret dat ze maakte, zoals ze daar stond in haar witte avondjurk met een hermelijnen cape en de smaragden die schitterden in het licht van het schip. Audrey was overweldigd en voelde zich absoluut een boerentrien.

'Ik kom eigenlijk uit San Francisco.' De wenkbrauwen van lady Violet schoten geïnteresseerd omhoog. Ze had een heel expressief gezicht en leek nauwelijks ouder dan Audrey.

'O ja? Ben je daar geboren?' Ze vond het heerlijk om vragen te stellen en haar man kwam snel tussenbeide, terwijl hij haar weer lachend berispte.

'Wil je er eens mee ophouden mensen aan een ondervraging te onderwerpen, Vi. Je moet er echt mee ophouden.' Maar Amerikanen waren uiterst tolerant jegens haar en waren best bereid al haar vragen te beantwoorden.

'Ik vind het niet erg,' zei Audrey snel. Lady Violet verontschuldigde zich.

'Het spijt me heel erg. James heeft gelijk. Ik heb de vreselijke gewoonte om te veel vragen te stellen. In Engeland vindt iedereen me heel erg grof. Amerikanen lijken er veel sportiever mee om te gaan.' Ze glimlachte ongekunsteld en Audrey lachte.

'Ik vind het niet erg. Ik ben eigenlijk geboren op Hawaï en ben op mijn elfde naar San Francisco verhuisd. Mijn ouders kwamen daar oorspronkelijk vandaan.'

'Wat interessant.' Ze klonk oprecht gefascineerd. En Audrey lachte, toen ze besefte dat ze zichzelf nog niet aan hen had voorgesteld. Ze stak haar hand uit en ze maakten de formele introductie af. Daarna nodigde James haar uit champagne met hen te komen drinken. Hij was een ongelooflijk knappe man met glanzend zwart haar, brede schouders en onberispelijke, aristocratische handen. Audrey moest zichzelf bedwingen er niet naar te kijken, maar hij was zo knap dat je gehypnotiseerd raakte als hij praatte en het kijken naar die twee mensen was net zoiets als het kijken naar een film. Ze belichaamden alles wat met glamour te maken had. Ze hadden het helemaal, het waren prachtige mensen in prachtige kleren, met geestige opmerkingen, ongelooflijke sieraden en een ongedwongen houding om zich heen waar ieder ander jaloers op zou worden.

'Ga je vaak naar Europa?' Weer was Violet vragen aan het stellen, maar deze keer probeerde James niet haar tegen te houden.

'Ik ben er maar één keer geweest,' bekende Audrey. 'Toen ik achttien was. Ik ben met mijn grootvader gegaan. We gingen naar Londen en Parijs, en een week naar een kuuroord in de buurt van Genève. En daarna zijn we weer naar huis gegaan, naar San Francisco.'

'Evian waarschijnlijk. Vreselijk saai, hè?' Violet en Audrey lachten allebei. James leunde naar achteren en bestudeerde zijn vrouw. Hij was duidelijk gek op haar, en terwijl Audrey naar hen keek, had ze medelijden met haar zus. Zo hoorde een huwelijk te zijn, twee mensen die om elkaar gaven, die samen van dingen genoten, geen vreemden die zich alleen maar zorgen maakten over hoe ze op anderen overkwamen. Ze bleef nog liever haar hele leven alleen of wachtte tot ze een man vond die net als deze was. En ze merkte dat ze helemaal niet jaloers was op Violet. Ze genoot ervan naar die twee te kijken, terwijl Violet maar bleef babbelen. 'Mijn grootmoeder had dat leuke, oude huis in Bath. Ze ging daar altijd naartoe voor het "water", en elk jaar werd ik weer naar haar toe gestuurd. Ik kan je niet vertellen hoezeer ik er een hekel aan had, behalve...' Ze keek met een brede grijns naar James op, '...die ene zomer die helemaal niet zo afschuwelijk was.'

'Ik brak mijn been tijdens het jagen in Schotland en ging bij mijn oudtante logeren, zeer tegen mijn wil en tegen beter weten in, maar... er zaten een paar voordeeltjes aan vast. De kleine lady Vi hier was er een van...' Zijn stem vervaagde uitdagend en zij hapte opgewekt.

'Je bedoelt dat er nog anderen waren?'

'... een knap, klein ding van de bakkerij, als ik me goed herinner en...'

'James, hoe kun je!' Hij plaagde haar en ze vond het heerlijk. Audrey bracht een verrukkelijke avond met hen door, lachend en plagend en pratend over Californië en de plaatsen die ze in Europa wilde zien.

'Hoe lang wil je wegblijven, Audrey?' vroeg James haar vrolijk toen hij het laatste restje van de tweede fles champagne uitschonk in hun glazen.

'Min of meer tot het einde van de zomer. Ik heb mijn grootvader beloofd dat ik dan naar huis zou komen. Begrijp je, ik... het is nogal ingewikkeld, ben ik bang. Ik woon bij hem en hij is eenentachtig.'

'Dat lijkt me tamelijk saai voor je, schat.' James klonk bekommerd, maar ze schudde snel haar hoofd, uit liefde en loyaliteit, en omdat ze het altijd heerlijk had gevonden met hem in een huis te wonen. Het kwam alleen maar omdat ze nu, voor een tijdje, iets anders wilde doen. 'Hij is een geweldige man en eigenlijk kunnen we het heel goed met elkaar vinden.' Ze glimlachte. 'Niet dat je dat zou geloven als je ons samen zag. We bekvechten voortdurend over politiek.'

'Daar blijf je gezond door. Ik ben altijd aan het bekvechten met Vi's vader. We genieten er erg van.' Ze lachten allemaal; in één avond waren ze de allerbeste vrienden geworden. 'Goed, vertel ons je plannen.'

'Nou, eerst Londen, en dan Parijs, en daarna dacht ik dat ik misschien naar Zuid-Frankrijk zou kunnen rijden...'

'Rijden?' Hij keek verrast en ze knikte. 'Alleen, of met een chauffeur?'

Ze glimlachte tegen hem. 'Je klinkt net als mijn grootvader. Je zou nog eens raar staan te kijken, ik ben een heel goede chauffeur.'

'Toch...' James was er niet helemaal zeker van of hij het wel een goed idee vond, en Violet zwaaide met haar enorme smaragden ring naar hem.

'Doe niet zo ouderwets. Ik weet zeker dat het haar zal lukken. En waarheen daarna?' Ze richtte haar ogen geïnteresseerd op Audrey.

'Ik weet het nog niet. Ik dacht een tijdje aan de Rivièra door te brengen en daarna met de auto of per trein naar Italië te gaan. Ik wil naar Rome... Florence... Milaan...' Ze aarzelde slechts een fractie van een seconde, maar geen van de twee anderen merkte het. '... en als ik tijd heb, ga ik misschien een paar dagen naar Venetië, en daarna neem ik de trein terug naar Parijs en daarvandaan naar huis.'

'En je bent van plan dat allemaal te doen vóór september?'

'Als het kan... er zijn nog andere dingen die ik zou willen doen, maar ik weet dat ik daar geen tijd voor heb. Ik zou graag naar Spanje gaan, misschien naar Zwitserland... Oostenrijk... Duitsland...' India, Japan, China... Ze lachte bijna om zichzelf. De hele wereld lonkte naar haar. Het was net een reusachtige appel waarin ze wilde bijten en bijten en bijten tot ze hem helemaal, met klokhuis en al, had verslonden.

'Ik denk niet dat je de tijd voor de helft hebt.' James keek weifelend en Violet leek geïntrigeerd.

'En doe je dat allemaal in je eentje?' Audrey knikte. 'Je bent heel moedig, weet je.'

'Ik denk niet echt dat ik dat ben. Het komt alleen...' Ze keek eerlijk naar hen op en ze leek heel jong. '... ik heb altijd zoiets willen doen... mijn vader was ook zo. Hij heeft over de hele wereld gereisd, en kwam uiteindelijk op Hawaï terecht, maar hij reisde naar de Fiji-eilanden en naar Samoa en Bora-Bora. Soms denk ik dat het in mijn bloed zit. Mijn hele leven al droom ik van dit soort reizen... alleen... mensen ontmoeten, allerlei dingen ondernemen... en nu, plotseling, ben ik op weg...' Ze keek alsof ze zou ontploffen van vreugde en lady Violet sloeg haar armen om haar heen en knuffelde haar.

'Jij bent een grappig meisje, weet je. En verschrikkelijk moedig. Ik weet niet of ik wel de moed zou hebben om zoiets te doen, zonder James.' Hij glimlachte vol genegenheid naar haar. Hij begon er al aan te denken samen met haar naar bed te gaan en weldra zou Audrey met haar verhalen beslist overbodig worden. Hij had alleen maar oog voor zijn vrouw. 'Geniet je tot dusver?' Zoals altijd was Violet nieuwsgierig.

'O ja.' Audrey glimlachte tegen hen en ze voelde precies de verhoogde belangstelling van James voor zijn vrouw aan. Bovendien was het al laat en het was voor iedereen een lange dag geweest. Ze stond op en schudde glimlachend allebei de hand. 'Ik heb een heerlijke avond gehad. Jullie allebei bedankt. En heel erg bedankt voor de champagne.'

'Zullen we morgen dan iets leuks gaan doen? Laten we gaan lunchen, oké?' Violet glimlachte en Audrey knikte.

'Dat zou ik heerlijk vinden. Tot morgen dan.' Ze het hen vrolijk babbelend achter en liep naar haar eigen hut op dek A. Het was een heerlijke avond geweest en zij waren helemaal niet het soort mensen dat ze had verwacht tegen te komen. Ze had in de loop van de avond van Violet gehoord dat ze achtentwintig was en James was drieëndertig. Ze hadden een zoontje van vijf, die ook James heette, en een dochtertje, Alexandra, die drie jaar was. Ze woonden het hele jaar in Londen en hadden een huis op het platteland, en 's zomers gingen ze naar Cap d'Antibes. Ze leidden een leven vol luxe, en toch waren ze niet vermoeiend of snobistisch. Ze waren fantastisch en het was ontzettend leuk om in hun buurt te zijn. Audrey keek uit naar de lunch van de volgende dag. Uiteindelijk bleek dat ze het grootste deel van de oversteek in hun gezelschap doorbracht. Ze werden een onafscheidelijk drietal; ze lachten, dansten en vertelden verhalen, dronken champagne tot ze niet meer konden ophouden met lachen, dreven de spot met andere passagiers en vroegen die zo nu en dan bij hen te komen zitten. Maar over het geheel genomen was het drietal een groot succes en Audrey en de Hawthornes werden onafscheidelijke vrienden. Zozeer dat het een treurige avond werd toen ze beseften dat ze de volgende dag van boord zouden gaan.

'Ga je met ons mee naar Cap d'Antibes?' Het was een voorstel van Violet, maar James leek het heel graag te willen steunen. 'Je zou er zo genieten. Wij doen het altijd. Er zijn daar zulke heerlijke mensen.' Hun favorieten waren natuurlijk de Murphy's, Gerald en Sara, met hun eindeloze feesten, prachtige kleding en intrigerende vrienden. Hemingway had daar een tijdje bij hen gezeten, Fitzgerald zat daar altijd, Picasso, Dos Passos... maar meer dan dat waren de Murphy's zelf zo komisch. De Hawthornes waren dol op hen en vonden het heerlijk tot hun vrienden te behoren. 'Ga nou mee.' Violets ogen stonden smekend en Audrey kwam in de verleiding om ja te zeggen. 'Je wou toch al naar Zuid-Frankrijk. Dan breng je daar gewoon een wat langere tijd door.'

'Ja,' zei James lachend, 'zo'n beetje in de orde van grootte van twee maanden. Lieve hemel, Audrey, Violets broer heeft vorig jaar zeven weken bij ons gelogeerd en hij heeft zo'n lol gehad.' Hij deed alsof hij zijn vrouw fronsend aankeek. 'Hij komt dit jaar toch niet terug, Vi?'

'Begin er nou niet weer over, James. Je weet dat hij maar twee weken in juli is gebleven. En dit jaar kan hij maar een paar dagen komen.' Ze wendde haar aandacht weer op Audrey. 'We rekenen op je. We zijn daar de tweede of derde juli, en jij komt gewoon.'

'Ik doe het,' beloofde ze, en plotseling leek de zomer nog opwindender.

Er viel een hele nieuwe wereld te ontdekken, met al die types in Antibes die ze hadden beschreven, en alle avonturen die ze met elkaar zouden hebben. Ze hielden de opwinding naar haar uit als een handvol juwelen en hun beloften dansten in haar hoofd als kleine elfjes toen ze die avond in haar kooi lag en het allemaal weer door haar hoofd liet gaan. Een weekend in Saint-Tropez... spelen in Monte Carl', zoals Violet het in haar onberispelijke maar oneerbiedige Frans noemde... Cannes... Nice... Villefranche... de woorden alleen al vervulden haar van opwinding, en haar hart bonkte terwijl ze daar tot laat in de nacht lag en haar gelukssterren bedankte dat ze hen had leren kennen.

5

De dagen in Londen gingen veel te snel voorbij. Audrey werd bij het Claridge afgezet door James en Vi, met een speciale introductie voor de manager. Zij had zelf gereserveerd in het Connaught, maar James had erop gestaan dat ze dat zou veranderen, alleen maar omdat hij het beter vond. Er was absoluut geen enkele reden waarom en ze zou net zo lief in het andere hotel hebben gezeten, maar de introductie van James garandeerde haar een behandeling zoals ze nergens anders had meegemaakt. Ze kwam in de verleiding het in een brief aan Annabelle te schrijven, maar verscheurde die uiteindelijk omdat ze bang was dat haar jongere zus gek van jaloezie zou worden. Er waren stromen champagne, eindeloze fruitmanden, kleine zilveren schalen met heerlijke chocolaatjes en middagen van winkelen met lady Vi; ze werd overal naartoe gereden in hun Rolls en meegenomen naar feesten en theaters. Vi en James gaven zelfs een feestje ter ere van haar. Ze introduceerden haar bij hun beste vrienden, zij raakte verliefd op hun kinderen en was vol ontzag voor hun huis. Het was enorm groot en heel sierlijk en het leek meer op een klein paleis dan op een huis. Zelfs in San Francisco met al zijn statige huizen had ze nog nooit zoiets gezien. Ze kreeg er bijna een hekel aan in het weekend verder te trekken naar Parijs, en het enige dat haar troostte was dat ze hen over een paar weken zou terugzien in Antibes, en ze kon nauwelijks wachten tot het zover was.

Parijs leek zonder Violet en James bijna saai. Audrey kocht een prachtig hoedje voor haar bij Patou, en een zelfs nog mooier hoedje voor Annabelle dat ze naar huis stuurde. Bijna alles wat ze in Parijs zag, leek dat jaar een oerwoudmotief te hebben. Ze kocht een wilde avondjurk met een zebrastreep, met de bedoeling die te dragen in Antibes als ze op bezoek ging bij Violet en James, en misschien naar een van die roemruchte feestjes van de Murphy's als ze uitgenodigd werd. Maar het was de eerste keer dat Audrey zich volledig,onafhankelijk en volwassen voelde. Ze hoefde bij niemand verantwoording af te leggen of ergens verantwoordelijk voor te zijn. Het maakte niet uit op welke tijd ze at, of wanneer ze opstond. 's Avonds verkende ze Montmartre en ze dronk rode wijn bij de lunch. Ze wandelde over de linkeroever en na twee weken van schitterende vrijheid nam ze de trein naar Zuid-Frankrijk.

Ze had uiteindelijk besloten toch niet met de auto te gaan, niet omdat ze bang was, zoals James van haar had gedacht, maar meer omdat ze zich heel erg sloom voelde en het gemakkelijker was per trein te gaan. Ze droeg een lange, nauwe bleekblauwe rok, een paar espadrilles die ze had gekocht en een grote strooien hoed met brede rand toen ze in Nice uit de trein stapte en Violet en James zag staan, in kleding die leek op die van haar. Violet droeg een witte zonnejurk, een grote strooien hoed met een rode roos erop, en kleine rode schoenen, en James liep op espadrilles, net zoals die van Aud. Ze waren al zongebruind en de kinderen zaten met het kindermeisje in de auto op hen te wachten. Audrey zette Alexandra op haar knieën toen ze wegreden. James en Violet begonnen een Frans liedje te zingen, en iedereen lachte. Ze reden behoorlijk hard, met open dak. Het was een zomer voor geluk en opwinding, en in hun leven bestond geen angst of welke zorg ook.

Audrey raakte ogenblikkelijk verliefd op hun huis en op de mensen die die avond op bezoek kwamen. Het waren kunstenaars en aristocraten, Fransen, vrouwen uit Rome, een stuk of zes Amerikanen en het mooiste meisje dat Audrey ooit had gezien, dat erop stond naakt in het zwembad te zwemmen. Hemingway was ook uitgenodigd, maar die was gaan vissen op een uitputtende expeditie die hij in de Cariben had georganiseerd. Het was magisch en precies datgene waarvan ze ooit had gedroomd. Het viel onmogelijk te geloven dat ze nog geen maand of zo eerder bedaard thuis had gezeten, ervoor zorgend dat de zachtgekookte eitjes van haar grootvader niet te kort gekookt waren.

En nu begreep ze ook haar obsessie voor het wereldnieuws. Het was een manier van vasthouden aan iets wat meer was, aan een wereld buiten, een ander leven, en nu maakte ze er deel van uit, dag en nacht, met al die mensen die ze nooit eerder had ontmoet en die ze nooit meer zou zien. De fantastische mensen die zij kenden en aan wie ze haar dagelijks voorstelden. Ze deden het allemaal even tussendoor, ze waren het zo gewend. Iedereen die ze kenden had óf een boek óf een toneelstuk geschreven, een prachtig kunstwerk gemaakt of was afkomstig uit een hoogstaande familie. Er waren niet gewoon maar mensen daar, ze waren meer, ze waren de beeldhouwers van een magische tijd in de geschiedenis, en Audrey kon het moment voelen dat het gemaakt werd, voelde de goudstof in haar haren terwijl ze naar die mensen keek.

Elke dag als ze wakker werd, had ze het gevoel dat er iets opmerkelijks gebeurde, en in werkelijkheid was dat ook zo. Nu begreep ze waarvoor haar vader had geleefd en was gestorven, de opwinding die hij niet had kunnen missen. De albums kwamen voor haar tot leven, maar dit was zelfs nog beter. Het was haar leven, niet dat van hem, en dit waren nu haar vrienden... en net als haar vader, was ze voortdurend foto's aan het nemen.

'Waar zat je aan te denken, Audrey?' Violet had haar zitten bestuderen terwijl ze op een strook zand zaten in Antibes. 'Weet je, je moest daarnet lachen terwijl je in de lucht zat te staren. Waar zat je aan te denken?'

'Dat ik zo gelukkig ben. En hoe ver ik van huis ben.' Ze keek haar vriendin glimlachend aan. Ze wist nu al hoe bedroefd ze zou zijn als ze in de herfst terug zou moeten gaan. Ze wilde er zelfs niet aan denken. Ze wilde hier altijd blijven, terwijl de magie doorging, maar natuurlijk zou dat niet gebeuren. Uiteindelijk zouden ze allemaal terug naar huis moeten. Maar ze haatte de gedachte.

'Je vindt het hier heerlijk, hè?'

'Beslist.' Audrey ging op het zand liggen. Haar zwarte Franse badpak sloot perfect om haar lichaam. Naast haar lag Violet, met haar zwarte haar en in een wit badpak. Samen vormden ze een mooi paar. Het was een foto die Audrey graag had willen nemen. Ze was voortdurend aan het fotograferen. En als ze de rolletjes had laten ontwikkelen en afdrukken in een laboratorium in Nice, vertelde iedereen haar hoe mooi ze waren. Zelfs Picasso zei het een keer, toen hij de afdrukken zag die ze aan het doorkijken was. Hij had ze belangstellend bekeken en haar daarna aangekeken met zijn doordringende ogen. 'Je hebt talent, weet je. Dat moet je gebruiken.' Hij sprak ernstig en ze was ervan geschrokken. Fotograferen was iets waaraan ze plezier beleefde. Ze had er nooit over gedacht als iets dat ze moest 'gebruiken'. Maar ze was onder de indruk geraakt door zijn toon. Ze was onder de indruk van alles wat er om haar heen gebeurde, en ze vond het heerlijk.

'Waarom blijf je niet?' vroeg Violet, terwijl ze op het strand lagen.

'In Antibes?'

'In Europa, bedoel ik. Dit lijkt de juiste plek voor jou.' Ze keek in Audreys ogen die er zo weemoedig uitzagen, nu ze aan het afscheid dacht.

'Ik zou het heerlijk vinden. Violet. Maar het is niet eerlijk.'

'Tegenover wie?'

'Voornamelijk tegenover mijn grootvader... Hij heeft me daar nodig... misschien op een dag.' Ze wilde niet zeggen wanneer, maar misschien als hij er niet meer was. Hierdoor had ze iets van haar levensdroom geproefd. Ze zou altijd terug kunnen komen. Op een dag. Als ze geluk had.

'Het lijkt niet eerlijk, weet je, om je leven op die manier op te geven.'

Audrey keek haar stil aan. 'Ik hou van hem, Vi. Het is goed.'

'Maar jij dan? Zo kun je niet eeuwig doorgaan, Audrey.' En toen keek ze haar nieuwsgierig aan. 'Wil je dan niet op een dag trouwen en een eigen leven hebben?' Het kwam haar zo vreemd voor dat niet te hebben. Ze hield al zo lang van James. Ze kon zich geen leven zonder hem voorstellen.

'Misschien. Ik denk er niet zoveel over na. Dit is mijn leven. Misschien is het niet de bedoeling dat ik ooit trouw... misschien staat het niet voor mij in het Grote Plan.' Ze wisselden een glimlach en strekten zich weer op het zand uit. Voor het eerst kreeg ze het gevoel dat het, als ze helemaal nooit trouwde, niet zo'n slecht noodlot was. Het was heerlijk om vrij te zijn, vooral hier in de zomer van 1933 in Antibes aan de Rivièra.

Ze gingen later die avond naar een feest, weer bij de Murphy's, deze keer een gekostumeerd bal, en zoals altijd was Gerald Murphy weer de wonderbaarlijkste van iedereen. Hij was knap en overdreven nauwgezet, toch was hij nog veel meer dan dat. Hij was eleganter dan de meeste mannen, elegant en verbeeldingrijk, en zo perfect in elk detail dat je in een hoekje wilde gaan zitten om de hele avond naar hem te kijken.

Hij was een van die zeldzame mensen met zo'n knap en verrukkelijk uiterlijk dat iedereen hem bewonderde. Hij was in 1912 door zijn studiegenoten aan Yale uitgekozen tot 'Best Geklede Man' en toen wisten ze niet half wie hij was. Twintig jaar later was hij nog veel en veel knapper, en zijn vrouw Sara was goddelijk. Ze droeg altijd parels op het strand van Antibes en zei dat het 'goed voor hen' was als ze met Picasso met zijn eeuwige zwarte hoed op zat te praten.

Het was een schitterende zomer voor iedereen, hoewel voor de Murphy's veel minder dan in de voorgaande jaren. Ze waren nog steeds in gevecht gewikkeld met de tbc van hun zoon Patrick, maar in ieder geval waren ze er allemaal en aan elke dag zat wel iets bijzonders en iets moois. Audrey voelde de magische formule ook toen zij en Violet elke dag over het strand wandelden, naar de kinderen keken, met half samengeknepen ogen in de zon tuurden, terwijl ze het zand op hun benen voelden als ze daar lui lagen en een leven aan verhalen, vrolijkheid en vertrouwelijkheden uitwisselden. Lady Vi was de zus die Audrey nooit had gehad, de verantwoordelijke, de goede vriendin, slechts twee jaar ouder en in ziel haar tweeling. Het leek bijna op thuiskomen dat ze haar gevonden had, en er ontstond iets warms en duurzaams tussen hen dat Audrey nooit eerder had gevoeld. En elke dag waardeerde ze het des te meer. En James was gelukkig dat zij in de buurt was; ze hadden het altijd prima met z'n drieën en nooit toonde hij ook maar enige verkeerde belangstelling voor de vriendin van zijn vrouw. Hij was een heer en een broer, en meer niet.

'Wat ga je nu echt doen als je terugkeert naar huis, Aud?' Violet keek naar de lange, slanke vrouw met het donkerrode haar. Soms maakte ze zich zorgen om haar. Ze wist hoe leeg het leven was dat ze thuis leidde en ze zou heel graag hebben gezien dat ze bij hen in Londen kwam wonen, hoewel Audrey bleef volhouden dat dat niet mogelijk was. Ze moest terug naar Californië.

'Ik weet het niet. Hetzelfde als vroeger, denk ik.' Ze keek over haar schouder naar Violet en glimlachte. 'Dat is zo slecht nog niet.' Maar ze probeerde meer zichzelf te overtuigen dan haar vriendin. 'Ik heb het eerder gedaan... het leiden van het huis van grootvader, bedoel ik...' Maar nooit zou iets meer hetzelfde zijn. Nooit. Niet na die verrukkelijke dagen met mensen over wie je alleen maar droomde, op een plaats die slechts was gereserveerd voor die paar magische mensen. En nu, op deze korte momenten, was ze een van hen. Maar voor hoe lang? Vroeg of laat zou er aan alles een einde komen. Audrey verloor dat niet uit het oog. Het diende er alleen maar voor dat alles nog dierbaarder voor haar werd naarmate juli eindigde.

'Ik zou zo graag willen dat je nog een tijdje kon blijven.' Spijtig schudde Audrey haar hoofd. 'Eigenlijk,' zei ze met een zucht en ze kneep haar ogen samen tegen de zon, 'zou ik volgende week al moeten gaan, als ik mijn reis helemaal wil maken. Ik wilde naar de Italiaanse Rivièra rijden en daarvandaan verder.'

'Wil je dat nu echt?' Violet zag er verpletterd uit en Audrey lachte naar haar.

'Eerlijk? Nee, ik wil gewoon de rest van mijn leven hier blijven zitten. Maar dat is niet zo realistisch, veronderstel ik. Dus misschien kan ik net zo goed heel kalmpjes teruggaan naar de echte wereld. En God mag weten wanneer ik weer terugkom in Europa.' Haar grootvader werd er niet jonger op, en God mocht weten wanneer ze zich weer eens los zou kunnen rukken. In Annabelles laatste brief had gestaan dat ze doodsbang was dat ze weer zwanger was. Ze wilde niet zo snel weer een baby en Harcourt was woest op haar. Blijkbaar had ze geen voorzorgsmaatregelen getroffen. En de enige brief van haar grootvader had precies zo geklonken als hij was. Ze had hem bijna kunnen horen grommen terwijl ze de bladzijden omsloeg. Hij klaagde over Roosevelt en een verscheidenheid aan plaatselijke gebeurtenissen. Hij bleef volhouden dat Roosevelt niets deed om de economie te helpen ondanks al zijn beloften van een 'new deal' en in zijn brieven aan Audrey verwees hij altijd naar hem als 'jouw vriend FDR,' en het 'jouw' had hij altijd onderstreept, waardoor ze moest lachen. Toen ze aan hem dacht, moest ze weer zuchten. Hoe ver weg leek het allemaal nu, en terwijl ze erover nadacht wierp ze een blik op het strand waar James langzaam op hen af kwam lopen met een lange, magere man met haar dat zelfs nog donkerder was dan dat van hem. Ze waren druk aan het gebaren terwijl James lachte en over het strand naar hen wees. Violet zwaaide en keek naar Audrey met een brede grijns; ze leek enorm verheugd.

'Weet je wie dat is, Aud?' Audrey schudde haar hoofd, geamuseerd door de opwinding van haar vriendin over de man. Hij was beslist een heel aantrekkelijke jongeman, maar niet meer dan talloze andere mannen die in hun leven binnenkwamen en weer weggingen. Violet was gaan zwaaien met haar grote, slappe hoed toen zij over het strand aan kwamen lopen en Audrey lachte. 'Het is Charles Parker-Scott, de schrijver van reisverhalen en ontdekkingsreiziger. Ken je hem? Hij publiceert heel veel in Amerika. Zijn moeder was Amerikaanse, weet je.' Audrey keek plotseling geschrokken. Ze kende de naam zeker en hij was inderdaad beroemd. Ze had altijd aangenomen dat hij veel ouder was dan deze knappe jongeman die naast James over het strand aan kwam lopen. Maar ze had niet de tijd er verder nog over na te denken toen Vi zichzelf in zijn armen wierp.

'Gedraag je, meisje. Dat is geen manier voor een getrouwde vrouw om een man te begroeten.' James berispte haar met een tikje op haar achterste, maar hij zag er niet verontrust uit. En Charles was beslist opgetogen door de begroeting.

'O, loop naar de pomp, James.' Vi straalde toen de nieuwkomer haar van de grond tilde en in zijn armen nam. 'Charlie is geen man, jemig.' En toen ze die woorden zei, veinsde hij verdriet en liet haar weinig galant in het zand aan zijn voeten ploffen en keek op haar neer. 'Wat bedoel je met dat ik geen man ben?' Zijn accent was beslist eerder Amerikaans dan Brits en Audrey herinnerde zich gehoord te hebben dat hij op Yale had gezeten. Later legde hij haar uit dat hij als kind alle zomers in Maine had doorgebracht, in Bar Harbor bij de familie van zijn moeder. En hij had een sterke neiging naar alles wat er uit Amerika kwam.

'Ik bedoelde, Charles Parker-Scott, dat jullie nagenoeg familie zijn.' Vi ging tevreden in het zand liggen en keek lachend naar hem op. Hij ging naast haar zitten en gaf haar een stevige omhelzing, terwijl zijn ogen naar Audrey afdwaalden. Er stond duidelijk interesse in geschreven, maar hij dwong zichzelf attent tegenover Violet te blijven.

'Hoe is het geweest, lady Vi?'

'Heel goed, Charlie. En het wordt een nog veel betere zomer nu je hier bent. Hoe lang kun je blijven?'

'Een paar dagen... een week...' Hij wist waaruit hun zomerpret bestond. Hij had hun eerder een bezoek gebracht en hij had zich altijd geamuseerd. Hij was een opvallend knappe man, besefte Audrey, terwijl ze naar hem stond te kijken en zich afvroeg waarom ze altijd had gedacht dat hij een oudere man was. Misschien omdat hij al zoveel had bereikt... misschien omdat zijn vele reizen en zijn exotische uiterlijk hem in sommige opzichten op haar vader deden lijken.

Hij had glanzend zwart haar dat zo donker was dat het bijna blauw leek, en een glad olijfkleurig gezicht, enorme donkerbruine ogen en een glimlach die zijn gezicht op een ongelooflijke manier verlichtte. Hij was lang, mager en aristocratisch, en hij zag er beslist niet Engels uit, vond Audrey. Eerder Spaans of Frans, of misschien wel Italiaans... eigenlijk als een Italiaanse prins. Hij had een marineblauw, gebreid badpak aan en had lange, sterke benen, elegante armen en schouders die zelfs nog breder waren dan die van James. Ze hadden vroeger samen op Eton gezeten, en de twee mannen waren gedurende een groot deel van hun jeugd nagenoeg broers geweest, en waren dat nog steeds. James pakte hem nu bij de schouders en schudde hem een beetje door elkaar.

'Als mijn vrouw nu eens even rustig wil blijven, zal ik je voorstellen aan onze vriendin. Dit is Audrey Driscoll, uit Californië.' Charles sloeg zijn enorme ogen naar haar op, met een glimlach waardoor elke vrouw zou smelten, en Audrey voelde het effect ervan ook toen ze zijn hand schudde. Het was moeilijk om niet geraakt te worden door de manier waarop hij eruitzag, maar ze was meer geïntrigeerd door zijn boeken en ze hoopte er later met hem over te kunnen praten. Later die middag spraken ze uitgebreid met elkaar voordat hij samen met James wegreed en Audrey en Violet weer alleen met elkaar achterbleven.

'Ongelooflijk knap, hè?' Vi glimlachte, trots op hun vriend.

'Dat kun je wel zeggen.' Audrey lachte. Ze had wanhopig geprobeerd zich die middag in zijn aanwezigheid niet al te onhandig te voelen. Toch was hij zo bescheiden en ontspannen dat je uiteindelijk vergat hoe knap hij eigenlijk was. Maar in het begin was het beslist moeilijk. Het was het meest opvallende aan hem.

'Weet je dat hij zich er absoluut niet van bewust is hoe hij eruitziet,' zei Violet vertrouwelijk bij champagne op de veranda terwijl ze op James zaten te wachten. Ze droegen allebei witzijden jurken bij hun gebruinde huid en Audreys haar begon helder gepolijst rood te worden van de zon. 'Ik heb het er een keer met hem over gehad, en ik zweer je, dat hij absoluut niet wist welke uitwerking hij op mensen had. Helemaal niet. Eigenlijk...' Ze propte een paar gebakken paddestoelen in haar mond en grijnsde als een klein meisje toen ze die verorberde voor ze weer kon spreken. 'Het is verbazingwekkend, vind je niet, Aud? Ik bedoel, je zou denken dat hij eraan gewend is dat overal waar hij komt vrouwen in katzwijm vallen. Maar hij is zo bezig met zijn boeken dat het hem volgens mij helemaal niets kan schelen.' Audrey vond dat leuk aan hem. Meer dan dat, vond ze zijn geest leuk. Ze had kortgeleden twee van zijn boeken gelezen en was totaal in de ban geraakt. De andere schrijver in zijn genre van wie ze genoot, was Nicol Smith, de ontdekkingsreiziger en schrijver, en Charles had gezegd dat hij ook gek op hem was. Ze hadden die middag een lang gesprek over hem gehad. Audrey had Charles fascinerend gevonden terwijl ze over Java, Nepal en India spraken. 'Allemaal plaatsen waar jij nooit heen wilt gaan.' Audrey plaagde Vi terwijl die kreunde.

'Ik kan me niet voorstellen wat jij zo intrigerend aan die plaatsen vindt. Ze klinken mij armzalig in de oren.' Audreys ogen dansten toen ze tegen haar vriendin lachte, en James arriveerde in een wit linnen pak dat er uiterst tropisch uitzag, bij zijn diepbruine kleur, donkere haar en groene ogen.

'Zei ze weer iets grofs, Aud?' Hij voorzag zichzelf van champagne en hors d'oeuvres en draaide zich bewonderend naar zijn vrouw om. 'Hemel, je ziet er mooi uit vanavond, lady Vi. Je zou altijd wit moeten dragen, schat.' Hij kuste haar licht op de lippen, at nog een gevulde paddestoel, draaide zich om en glimlachte weer naar Audrey. Het was leuk om haar hier bij hen te hebben, en nu Charles was aangekomen, zouden ze echt een goede tijd krijgen. Later die avond leek dat een zeer waarschijnlijk vooruitzicht. Ze gingen met z'n vieren eten in een klein restaurant in Cannes. Ze dronken veel te veel wijn, en lachten zichzelf helemaal gek op weg naar Juan-les-Pins waar ze naar een feest gingen waarover iemand James had verteld en vertrokken pas na twee uur. Daarna gingen ze verder naar een volgend feest in Cap d'Antibes tot ze uiteindelijk om vier uur thuiskwamen, minder dronken dan ze de uren ervoor waren geweest en vastbesloten om wakker te blijven tot de zon opkwam. James opende nog een fles champagne toen ze thuis waren en dronk die bijna in zijn eentje leeg, lady Vi viel in slaap op de bank en ten slotte, terwijl ze een nog nogal onbetamelijk liedje zong, droeg James haar naar boven, waardoor alleen Audrey en Charles twee uur later nog op de veranda zagen hoe de zon voorzichtig boven de horizon kwam en de ochtend begon. Terwijl dat gebeurde, zat Charles naar haar te kijken met een ernstige blik in zijn ogen.

'Wat is de echte reden dat je hier bent?' Ze hadden de afgelopen twee uur wat met elkaar gekletst, van elkaars gezelschap genoten en over de onderwerpen gesproken die ze allebei het leukst vonden: reizen naar de verre uithoeken van de wereld... de zomer in Cap d'Antibes... hun vrienden Vi en James... Maar nu keek Charles haar gespannen aan en vroeg zich af wie ze werkelijk was terwijl zij zichzelf dezelfde vragen over hem stelde. Het was vreemd je af te vragen welke gril van het noodlot hen hier op dezelfde tijd had samengebracht.

Ze besloot eerlijk tegen hem te zijn. Zo eerlijk mogelijk. 'Ik moest weg.'

'Waar vandaan?' Zijn stem was een liefkozing in het goudkleurige licht van de opkomende zon. Maar hij nam aan dat ze weg wilde van een man. Ze was te oud om niet getrouwd te zijn naar de normen van hun tijd. 'Of moet ik zeggen van wie vandaan?' Hij glimlachte en haar ogen stonden oprecht toen ze haar hoofd schudde.

'Nee... dat niet... of misschien wilde ik gewoon weg van mezelf en de verantwoordelijkheden die ik mezelf opleg.'

'Dat klinkt ernstig.' Zijn ogen verlieten die van haar niet, en hij had een onbegrensde wens om haar lippen te beroeren met die van hem, om met zijn vingers langs haar lange, elegante hals te gaan, maar hij dwong zichzelf naar haar te luisteren en de opkomende begeerte die hij voor haar voelde te onderdrukken, in ieder geval voorlopig. 'Soms is het ernstig.' Ze leunde met een zucht naar achteren. 'Ik heb een grootvader van wie ik met heel mijn hart hou... en een zus die me wanhopig nodig heeft.'

'Is ze ziek?' Hij kneep zijn wenkbrauwen samen en Audrey keek hem verrast aan.

'Nee... waarom zeg je dat?'

'Zoals je de nadruk legde op "wanhopig".'

Ze schudde haar hoofd, keek naar de zee, dacht aan Annabelle en stond zichzelf uiteindelijk toe weer te denken aan alles wat Harcourt tegen haar had gezegd. 'Ze is gewoon heel erg jong...' Ze keek hem weer aan. 'En ik heb haar verwend, denk ik. Het is moeilijk dat niet te doen. We verloren onze ouders toen we nog heel jong waren, en ik heb haar grootgebracht.'

'Merkwaardig.' Er stond iets gekwelds in Charles' gezicht toen hij dat zei.

'Waarom zeg je dat?'

'Hoe oud waren jullie toen jullie ouders overleden...? Zijn ze op hetzelfde moment gestorven?'

Ze knikte en vroeg zich af waarom hij plotseling zo emotioneel keek. 'Ik was elf, mijn zus was pas zeven toen... op Hawaï... en ja, ze zijn samen omgekomen bij een ongeluk op zee...' Nog steeds kostte het haar moeite om erover te praten. 'We gingen toen terug naar het vasteland, om bij mijn grootvader te wonen. Sinds die tijd heb ik zijn huishouden geregeld en mijn zus bemoederd... misschien wel te veel... in ieder geval zegt haar man dat.' Ze keek Charles oprecht in de ogen. 'Hij lijkt te denken dat ik haar geamputeerd heb, dat ze niets voor zichzelf kan zonder mijn hulp. En misschien heeft hij gelijk. Hij zei,' ze probeerde geamuseerd te kijken, maar ze voelde zich duidelijk niet zo, 'dat het enige dat ik ooit deed was nieuwe gordijnen bestellen en dienstmeisjes aannemen en ontslaan. En toen ik erover nadacht...' haar ogen vulden zich plotseling met tranen en ze werd doodsbenauwd, 'kon ik het niet echt met hem oneens zijn... dus ik vertrok... voor een tijdje... en kwam hier terecht...' Ze keek weer een andere kant op, maar Charles pakte haar hand.

'Ik begrijp het.'

'O ja?' Haar ogen troffen die van hem weer en haar wimpers waren vochtig. 'Hou zou je dat kunnen begrijpen?'

'Omdat mijn leven niet zo heel anders is geweest dan dat van jou, behalve dat er bij mij geen grootvader was. Een tijdje een tante en oom, maar die zijn nu ook weg. Mijn ouders kwamen om bij een ongeluk toen ik zeventien was, mijn broer was twaalf. We woonden een jaar bij een oom en tante in Amerika en vonden het vreselijk. Ze bedoelden het goed.' Hij zuchtte en zijn greep op Audreys hand werd bijna onmerkbaar steviger. 'Maar ze begrepen ons niet echt. Ze vonden mij veel te avontuurlijk voor mijn leeftijd, te onafhankelijk en veel te uitgesproken, en mijn broer niet onafhankelijk genoeg. Hij was volledig getraumatiseerd door de dood van onze ouders en hij was toch al nooit zo'n gezond kind geweest. Toen ik achttien werd, zijn we vertrokken. We gingen terug naar Engeland en ik deed wat ik kon...' Er kwam een brok in zijn keel en Audreys hart ging naar hem uit. 'Hij leefde nog een jaar. Hij stierf aan tuberculose toen hij veertien was.' Hij keek haar leeg aan, met diepbedroefde ogen. 'Ik heb me altijd afgevraagd of dat niet was gebeurd als we in Amerika waren gebleven... misschien dat hij niet... dat hij nu hier was geweest als we...'

'Zeg dat niet, Charles.' Ze stak zonder te denken haar hand uit en raakte zacht zijn wang aan. 'Je hebt dat soort dingen niet in de hand. Ik heb me altijd verantwoordelijk gevoeld voor de dood van mijn ouders. Maar dat is dwaas en zinloos. We kunnen het leven niet regelen.' Hij knikte. Het was voor het eerst dat hij zich helemaal had blootgegeven aan iemand als zij, iemand die hij nauwelijks kende, maar ze had iets warms en sympathieks over zich. Hij had zich al vanaf het eerste moment tot haar aangetrokken gevoeld, en nu zelfs nog meer. Plotseling wilde hij haar alles over zichzelf vertellen, over zijn leven, over Sean, de broer die hij was kwijtgeraakt.

'Daarna begon ik te reizen. Ik probeerde daarna naar de universiteit te gaan, maar ik kon me niet meer concentreren na Seans dood. Alles deed me aan hem herinneren... iedereen had een jongere broer die zo net zo oud was als hij... of ik zag kinderen op straat die heel erg op hem leken. Ik wilde ergens heen waar ik aan niemand herinnerd zou worden die ik ooit had gekend... dus ik ging naar Nepal... en daarna naar India... en dan een jaar naar Japan... en toen ik eenentwintig was, schreef ik mijn eerste boek.' Hij glimlachte voor het eerst sinds een uur, 'en daarna werd het een manier van leven, en ik raakte er helemaal weg van.' Audrey glimlachte naar hem.

'Je bent er heel goed in.' Ze voelde zich geroerd dat hij haar in vertrouwen had genomen en voelde zijn pijn. Plotseling moest ze eraan denken hoe het zou zijn geweest als ze Annabelle was kwijtgeraakt. Ze kon de gedachte niet verdragen, en tranen vloeiden in haar ogen door er alleen maar aan te denken.

'Reizen is nu mijn leven.' Het was bijna een schuldbekentenis en hij zag er weer jongensachtig uit.

'Dat is geen zonde. Eigenlijk,' ze zuchtte met een glimlach, terwijl de vroege ochtendzon op hen scheen. 'Ik benijd je. Mijn vader reisde de hele wereld af en ik heb altijd precies hetzelfde willen doen.'

'Waarom doe je het dan niet?'

'En Annabelle... en grootvader? Wat gebeurt er met hen?'

'Ze zullen het waarschijnlijk heel goed rooien.'

'We zullen wel zien, denk ik. Daar gaat deze hele reis om.'

'Antibes is nauwelijks een exotische plaats.'

'Weet ik.' Ze lachten allebei. 'Maar misschien dat ik, als ze het overleven dat ik hier ben, op een dag ergens naartoe ga waar het avontuurlijker is.'

'Je moet nú gaan. Op een dag ben je getrouwd en heb je de kans niet meer.'

Ze glimlachte. Dat gevaar bestond niet direct. 'Ik denk niet dat ik dat risico loop.'

'Is er iets wat ik nog niet weet? Een vloek op de familie? Een afschuwelijke karaktertrek die je verborgen houdt?' Ze lachte om zijn plagen en toen ze haar hoofd schudde, dansten haar koperkleurige haren. 'Nee, ik denk alleen niet dat ik het juiste type voor een huwelijk ben.'

'Maar je hebt me net verteld dat je het huis van je grootvader al vijftien jaar leidt. Is dat geen goede opleiding?'

'Ja, maar ik ben niet met hem getrouwd. Om eerlijk tegen je te zijn,' en dat was ze helemaal, 'spreken de meeste mannen die ik heb ontmoet me niet zo aan.'

'Waarom niet?' Hij was gefascineerd door haar, gefascineerd door alles wat ze deed en zei en dacht. Hij had nog nooit zo'n vrouw als zij ontmoet.

'Ik verveel me dood bij hen. Zoals mijn zwager. Ze hebben vooroordelen over wat vrouwen moeten en niet moeten. Vrouwen moeten niet over politiek praten, of zelfs maar denken over dat soort zaken. Ze moeten thee inschenken, werken voor het Rode Kruis, gaan lunchen met vriendinnen. En de dingen die me echt interesseren zijn absoluut taboe. Politiek, reizen... bij voorkeur over de wereld zwerven met mijn camera.'

'Fotografeer je?' Ze knikte enthousiast. 'En ik wed dat je goed bent.' Hij sprak met een absoluut vertrouwen in haar en ze was verrast.

'Waarom zeg je dat?'

'Jij bent gevoelig, waarschijnlijk opmerkzaam... Je hebt er een bepaalde geest voor nodig om een goede fotograaf te zijn... een scherp oog en een georganiseerde geest.'

'Ik ben over de hele linie schuldig.' Ze lachte, verrast door zijn analyse. 'Thuis noemen ze me gewoon een oude vrijster.' Het deed hem pijn dat te horen en hij keek plotseling kwaad.

'Stom van ze. Het probleem is dat niemand het begrijpt als je niet in het gewone patroon past. In sommige opzichten heb ik dezelfde problemen als jij. Ik wil me niet gewoon met iemand ergens vestigen... heb ik nooit gedaan... niet sinds...' Ze wist dat hij aan Sean dacht. 'Het leven is te kort... veel te kort. Ik wil het niet verspillen door te doen alsof ik iets ben wat ik niet ben.'

'En wat ben je niet?' Het was haar beurt om vragen te stellen en ze was ook nieuwsgierig naar hem.

'Ik ben geen man die zich gemakkelijk ergens zal vestigen. Het avontuur zit in mijn bloed. Ik vind het heerlijk wat ik doe. En er zijn niet zoveel vrouwen die dat willen begrijpen. In het begin doen ze alsof en daarna willen ze dat je je vestigt. Het is alsof je een leeuw in een kooi zet. Iedereen wil het proberen, maar dan weten ze niet meer wat ze met hem aan moeten. Ik ben geboren om in het wild te leven. Ik hou ervan. Ik ben niet zo makkelijk af te richten, ben ik bang.' Hij glimlachte innemend en haar hart maakte een klein sprongetje. Hij was een heel innemende man en wat hij erna zei, raakte haar ook, en ze begreep het perfect. 'Ik weet zelfs niet of ik ooit wel kinderen wil... en dat is een soort handicap. De meeste vrouwen willen er twee of drie.' Ze durfde hem niet te vragen waarom, maar hij zei het toch. 'Na Sean... had ik het gevoel dat ik nooit meer zoveel van iemand wilde houden... het was alsof hij mijn kind was en niet meer... mijn broer... en ik kon het niet verdragen hem nog een keer te verliezen.' Charlies ogen vulden zich met tranen, maar hij ging verder zonder schaamte of gêne en stortte zijn hart bij haar uit. 'Ik kon er niet tegen zo veel van mijn eigen kinderen te houden en ze dan misschien kwijt te raken. Op de een of andere manier leek het veiliger zo te blijven. En ik voel me heel gelukkig, kan ik wel zeggen.' Hij veegde een traan van zijn wang en glimlachte tegen haar op een bitterzoete manier. 'Je vrienden worden er gek van, natuurlijk. Violet kan zich niet inhouden me voor te stellen aan elke vrouw die ze kennen. In ieder geval houdt dat de boel aan de gang als ik me aan deze kant van de wereld bevind.' Hij aarzelde en streelde zacht haar hand die hij vasthield. 'En wat denk jij? Vind jij ook dat je je op een dag moet vestigen?' Ze had het zelf bijna opgegeven en het kon haar eigenlijk niet echt meer schelen.

'Je moet er zoveel voor opgeven... niets van wat ik wil past in een huwelijk op de conventionele manier.'

'En kinderen?'

Ze haalde diep adem en keek hem in de ogen. 'Ik heb Annabelle.' Zo voelde het voor haar. Ze had een kind gehad, ook al had ze dat niet zelf gebaard. 'En nu haar zoontje... en grootvader... ik hoef zelf geen kinderen.'

'Maar zo kun je je leven niet leiden, het leven van anderen. Daar ben je te goed voor. Je hebt te veel in je.'

'Hoe weet je dat?' Het leek wel alsof hij intuïtief wist wie ze was, en tot dusver had hij geen ongelijk gehad. 'Jij bent gelukkig met hoe je bent. Waarom kan ik dat dan ook niet?'

'Omdat ik precies doe wat ik wil. En jij niet... toch?' Zijn stem was zo zacht en zijn handen waarmee hij haar hand vasthield zo sterk. En ze kon niet ontkennen wat hij zei. Langzaam schudde ze haar hoofd. Ze deed wat hoorde, wat ze moest en wat ze wilde voor de mensen van wie ze hield... maar het was niet wat ze zelf wilde. Ze glimlachte filosofisch, wetend dat ze een vriend had gemaakt die ze heel, heel lang zou houden. 'Je hebt gelijk, maar ik kan er niets aan doen... in ieder geval nu niet. Ik kan alleen maar naar deze zomer kijken en die als een cadeautje zien en teruggaan als het tijd is.'

'En dan? En daarna? Hoeveel van je leven ben je bereid op te geven?'

Ze verslikte zich bijna toen ze de woorden zei. 'Alles, veronderstel ik. Je kunt niet alleen maar de helft geven.' Hij had dat ondervonden met Sean en daarom was hij bang weer te geven... weer van iemand te houden à tout jamais zoals de Fransen zeggen... tot in het diepst van je ziel. Hij had het al vijftien jaar niet gedaan en plotseling, nu, was ze er, een vrouw die precies wist hoe zijn ziel in elkaar stak, net zoals hij die van haar begreep. Het was vreemd haar nu te vinden. Hij was niet naar haar op zoek geweest en hij wist niet of hij haar nu al wilde vinden. Maar daar was ze, terwijl haar haren koperen stralen op hem afvuurden toen de zon in de hemel klom en hij naar haar zat te staren.

'Weet je, ik weet niet waarom we elkaar tegenkwamen toen dat gebeurde, maar ik denk dat ik verliefd op je word...' Ze was er niet op voorbereid en haar hart leek bijna een ruk te geven en uit haar borst te springen om aan zijn voeten neer te komen.

'Ik... ik weet niet... ik ben...' En toen, omdat ze de woorden niet wist te vinden, knikte ze alleen maar. Hij begreep alles... Harcourt... Annabelle... grootvader... haar gretigheid om de wereld te zien... om te leven... om vrij te zijn... om foto's te maken... en de verre droom die ze al heel lang had opgegeven, dat samen met iemand te doen, iemand te vinden die dat samen met haar deed... en nu, plotseling, was hij daar... hun pad dat zich slechts uren of dagen geleden gekruist had. 'Ik denk ik ook.' Ze keek verbluft, voelde zich voor het eerst in haar leven hulpeloos. En toen ze haar hand naar hem uitstak, nam hij haar in zijn armen en hield haar zo stevig vast dat ze geen lucht meer kreeg. Er bestond geen enkele twijfel dat ze door dezelfde pijl getroffen was, en zijn lippen beroerden haar haren terwijl zijn handen haar stevig tegen zich aan drukten.

Ze keek naar hem op en hij glimlachte tegen haar, en toen, voor het eerst, kuste hij haar zoals hij nog geen vrouw eerder had gekust, en ze voelde haar hart opstijgen naar de lucht toen zijn lippen hard op die van haar drukten.

Het was echt krankzinnig. Nog geen dag eerder waren zij vreemden geweest. En nu, plotseling, wist ze dat ze verliefd op hem was geworden. En toen ze langzaam terug het huis in liepen, sloeg hij een arm om haar heen, en ze voelde zijn vingers haar hals strelen. Ze had het gevoel alsof ze die nacht een keerpunt in haar leven had bereikt, en haar leven zou nooit meer hetzelfde zijn.

'Audrey...' Hij keek haar aan toen ze voor haar kamer stonden en hij glimlachte weer teder tegen haar. 'We lijken op heel veel punten op elkaar, weet je, jij en ik.' Hij had nooit gedacht dat hij iemand als zij zou tegenkomen en dat was eerder ook nooit gebeurd.

'Het is verbazend, hè?' Het leek heerlijk en tegelijkertijd oneerlijk. In hem zag ze alles wat ze wilde en over een paar dagen zou ze hem nooit meer zien. 'Hoe lang blijf jij in Antibes?' Ze durfde nauwelijks de woorden te zeggen.

'Zo lang ik kan.' Hun ogen ontmoetten elkaar voor een laatste keer en met een zwijgend knikje glipte ze haar kamer in.

6

Er ging nog een idyllische week voorbij en Charles logeerde nog steeds bij Vi en James. Ze gedroegen zich in Antibes de hele tijd als kinderen en met z'n vieren gingen ze overal heen, hoewel het Audrey en Charles elke dag wel lukte enige tijd voor zichzelf te hebben. Gewoonlijk gingen ze ergens heen waar zij foto's kon maken en Charles zorgde ervoor dat hij bij haar kon zijn. Het leek wel of ze, sinds hij was gekomen, niets anders hadden gedaan dan elkaars leven te verkennen en het viel moeilijk te geloven dat ze elkaar niet al jaren kenden.

Ze stelde scherp op een oud huis in het kleine bergdorp Eze terwijl hij haar vol bewondering stond aan te kijken. Hij had haar ontwikkelde foto's gezien en hij wist hoe goed ze was met die kleine Leica die ze overal mee naartoe nam en zo veel gebruikte.

'Ik zou graag eens samen met jou aan een boek willen werken, Aud. Zou je dat willen?' Ze knipte nog twee foto's af, draaide zich toen glimlachend naar hem om en nam een foto van hem met een uitdrukking van verrassing op zijn gezicht.

'Meen je dat, Charles?' Ze leek opgebloeid in de dagen sinds hij was gekomen. Ineens leek ze vrouwelijker, meer ontspannen en ze had een andere blik in haar ogen. Vi had het er voortdurend over als zij en James alleen waren, en ze vroeg zich af of er iets uit voort zou vloeien, hoewel James bleef volhouden dat dat niet zo was. Charles was niet iemand om te trouwen. Hij zei al jaren dat een huwelijk niet zou passen in zijn carrière. Maar het was overduidelijk, zelfs voor James, dat Charles enorm verkikkerd was op het meisje. Of 'tot over zijn oren verliefd', zoals Vi zei.

'Natuurlijk meen ik het. Jouw foto's zijn verschrikkelijk goed. Beter dan wat ik schrijf.'

'Amper.' Ze lachte om zijn bescheidenheid en liep naar hem toe. 'Wil je lunchen?' Ze hadden de enorme picknickmand van Vi en James in de auto meegenomen en ze haalden hem leeg op de berghelling, omgeven door wilde bloemen met de muren van Eze achter hen en de Middellandse Zee ver onder hun voeten. Het uitzicht was zo pittoresk dat Audrey zich afvroeg of haar trouwe Leica de schoonheid ervan wel zou kunnen vastleggen. Ze strekte zich uit in het gras, steunde op een elleboog en keek naar hem, met een appel in haar hand en een glimlach in haar ogen. 'Ik ben zo gelukkig hier, Charles.'

'O ja?' Hij keek verheugd. 'En hoe komt dat, denk je?'

Hij boog zich naar haar toe en kuste het puntje van haar neus. 'Is het je niet opgevallen dat ik ook gelukkig ben? Gelukkiger dan ik ooit in mijn hele leven ben geweest.' Ze straalde toen hij zich vooroverboog en haar vol op de lippen kuste. 'Wat gaan we doen als het tijd wordt terug te gaan?' Ze was zich daar al zorgen over gaan maken. Vroeg of laat zou er een einde aan deze idylle komen en ze zag ertegenop. Dat deden ze allebei.

'Wie bepaalt dat, Assepoester? Hoe weten we dat het tijd is om naar huis te gaan?'

'Ik vertrek op veertien september.' Terug naar waar ze vandaan kwam... terug naar verantwoordelijkheid... en plicht... en Annabelle die zich inmiddels onbehaaglijk voelde door haar zwangerschap. Haar laatste brief was letterlijk onleesbaar geweest door de tranen die onder het schrijven op het papier waren gevallen. En Audrey voelde zich al schuldig omdat ze bleef zolang ze van plan was geweest.

'Staat dat in steen geschreven?'

'Nee.' Ze zuchtte. 'Maar je weet dat ik terug moet.'

'Waarom?'

'Je weet waarom.'

'Nee, dat doe ik niet.' Hij plaagde haar, maar hij wilde uittesten hoe sterk haar gevoelens erover waren. Hij had een idee dat hem al dagen achtervolgde en hij was bijna bang dat aan haar voor te leggen, uit angst voor wat ze zou zeggen. Maar hij wist dat als hij haar erin mee kon krijgen, haar leven nooit meer helemaal hetzelfde zou zijn... en dat van hem ook niet.

'Charles...' Ze keek hem smekend aan met een triestheid in haar ogen die hij er niet eerder had gezien. Het grootste deel van de tijd waren ze aan het lachen en dronken ze champagne, gingen naar feestjes met Violet en James, maar op deze kleine uitstapjes samen kregen ze de kans zich voor elkaar open te stellen, en dat gebeurde ook dikwijls.

'Waarom kijk je zo verdrietig, lief.' Hij ging naast haar in het gras liggen en de warmte van zijn lichaam maakte haar bijna gek. Ze voelde dingen voor Charles waarvan ze in haar hele leven zelfs niet gedroomd had, maar op geen enkele manier bracht hij haar in een ongemakkelijke positie. Nu keek hij alleen maar teder naar haar, terwijl hij haar oor kietelde met een grote paarse bloem die naast hen op het veld groeide.

'... Probeer me niet over te halen niet naar huis te gaan. Ik kan mijn terugkeer niet uitstellen.'

'Waarom niet?'

'Het zou niet eerlijk zijn.'

'Voor wie niet?' Hij hield aan en het was erg moeilijk voor haar.

'Voor grootvader. Ik weet wat hij dacht toen ik vertrok en ik wil hem bewijzen dat hij het mis had.'

'Waarover?' Charles keek plotseling verward, tot ze het uitlegde.

'Volgens mij had hij een soort van déjà vu toen ik vertrok. Hij was doodsbang dat ik zou doen wat mijn vader heeft gedaan... en ik heb hem beloofd dat ik het niet zou doen... dat kan ik hem gewoon niet aandoen.'

'Ik begrijp het niet.' Hij beroerde haar lippen met die van hem en ze moest ontzettend veel moeite doen om zich te concentreren op wat ze hem aan het vertellen was.

'Mijn vader vertrok en is nooit echt teruggekomen. In ieder geval niet voor een langere tijd. Hij beloofde het, maar het was sterker dan hij... hij kon niet terugkomen. Hij was te zeer verliefd op de plaatsen die hij bezocht, de avonturen die hij meemaakte...' Haar stem dreef weg terwijl ze aan hem dacht. Hij was een enorm onstuimige, romantische man geweest. En terwijl ze aan hem dacht, keek ze Charles weer aan... Ze leken zo op elkaar... soms schrok ze ervan.

'Is dat zo vreselijk?' Het was iets wat hij heel goed begreep. Hij had de afgelopen vijftien jaar net zo geleefd.

Het enige verschil was dat er nergens iemand op hem zat te wachten. Niemand die het wat kon schelen waar hij op een bepaald moment was, behalve vrienden als Violet en James. Maar niemand huilde als hij vertrok en niemand telde de uren tot hij terugkwam. In zekere zin benijdde hij haar daarom. Dat zou een reden zijn geweest om een vrouw te willen hebben, maar verder niet veel. 'Ik kan het hem gewoon niet aandoen.' Haar stem was even zacht als de bries die door haar haren rimpelde.

'En jij? Kun jij je dromen opgeven, Aud?'

'Dit is mijn droom.' Ze glimlachte tegen hem. 'Eigenlijk meer dan mijn droom.'

'Je zei iets anders toen we elkaar leerden kennen.'

'O, nee!' Ze bloosde en vroeg zich af wat ze die eerste avond had gezegd toen ze tot zonsopgang met elkaar waren blijven praten en elkaar vertelden over hun dromen en hun levens en wie ze werkelijk waren.

'Je zei dat je exotische plaatsen wilde bezoeken...'

Ze strekte haar armen uit om de enorme schoonheid van het berglandschap in het hart van de Alpes-Maritimes waar ze waren te omvatten. 'Nou?'

'Dit is niet echt wat je in gedachten had... Volgens mij hadden we het toen toch over Nepal, niet?' Hij plaagde haar en stookte haar iets op waardoor ze zich net een beetje ongemakkelijk voelde, maar hij ging niet te ver. Hij was er goed in, maar ze was een gelijkwaardige tegenstander.

'Zo is het wel goed. Voorlopig.'

En toen, plotseling, keek hij triest. 'Ik moet over een paar dagen weg, weet je, Aud.' Het was voor het eerst dat ze erover hoorde, en ze had het gevoel alsof haar hart door zijn woorden stil bleef staan. Ze keek hem met grote ogen aan. Het einde was in zicht. Ze had het geweten... maar ze had niet geweten dat het zo snel zou komen. 'Ik moet een artikel schrijven voor de London Times.'

'Nu?' Het was een klein, bang woord.

'Gauw.'

'Waar naartoe?'

'Nanking, Shanghai, Peking...'

'O, mijn god.' Ze was geschokt, maar ze probeerde het sportief op te vatten door te glimlachen terwijl ze het gevoel had alsof haar adem en het geluk haar ineens leken te ontsnappen. 'Dat is zeker exotisch, hè?'

Hij knikte stil. 'Ik wou dat je mee kon.'

'Ik ook.' De twee woorden waren oprecht gemeend. Voor haar klonk het magisch. Alleen al de namen waren buitengewoon, maar het was niet voorbestemd dat die deel zouden uitmaken van haar leven. In ieder geval nu niet.

'Je zou schitterende foto's kunnen nemen op zo'n reis.' Hij zou haar meelokken met alles wat hij kon en ze lachte spijtig.

'Onder andere.'

'Wanneer ga je?' Ze stak instinctief een hand naar hem uit en ze hielden elkaar vast onder de zomerlucht en voelden de band die ze in die korte tijd dat ze elkaar kenden hadden opgebouwd.

'Ik weet het niet. Ik heb eerst nog wat te doen in Italië en dacht daarna de Oriënt Express in Venetië te nemen.'

Ze sloot haar ogen toen ze dat hoorde en hij bekeek haar gezicht en zag twee tranen langs haar wangen druppelen voor ze weer naar hem keek. 'Je bent een gelukkig mens.'

Hij schudde zijn hoofd, net zo ongelukkig als zij. 'Nee, dat ben ik niet. De vrouw van wie ik hou zit dan aan de andere kant van de wereld... toch?' Hij gaf een kneepje in haar handen en zij ging rechtop zitten. Ze moest dit als een volwassene afhandelen. Het had geen zin om te huilen om wat ze niet kon krijgen, en hem kon ze niet krijgen. In ieder geval niet voor lang. Het had geen enkele zin zichzelf hierover voor de gek te houden.

'Waarom kom je daarna niet naar San Francisco?' Ze glimlachte en hij lachte.

'Gewoon zo, hè? Voor jou klinkt het echt eenvoudig.'

'Is het dan niet zo?' Nu plaagde zij hem en hij kuste haar weer.

'Misschien doe ik dat ook. En misschien neem ik je wel mee op een wit paard met een roos tussen je tanden.'

'Dat klinkt heerlijk, Charles.'

'Ja... hè...' Hij trok haar terug op het gras naast zich en ze bleven een tijdje in elkaars armen liggen tot hun omhelzing te verhit raakte om zich nog te kunnen verzetten en wijselijk maakte ze zich los. Hij keek haar spijtig aan. Hij had heel veel respect voor haar, maar hij had nog nooit zo wanhopig naar een vrouw verlangd als naar haar en ze hadden nog maar zo weinig tijd.

Het voegde een gedwongen vrolijkheid toe aan de tijd die ze nog samen hadden bij Vi en James. De avonden werden met de dag langer en langer en champagne vloeide steeds rijkelijker. En het werd ook steeds moeilijker zich 's nachts van hem los te maken en terug te gaan naar haar eigen kamer, maar ze wilde niets stoms doen voor ze naar huis terugging. Ze zou haar hele leven daarna met de consequenties ervan moeten leven. En Charles wilde met haar geen enkel risico lopen, hoezeer hij ook naar haar verlangde. Hij hield daarvoor te veel van haar.

'Ik denk dat ik maar eens koude douches moet gaan nemen, of 's nachts in zee gaan zwemmen, hoewel de Middellandse Zee niet koud genoeg is. Ik ben bang dat dat niet zal helpen,' zei hij op een nacht plagend tegen haar toen ze naar huis wandelden van een feestje verderop op het strand van Antibes. 'Ik word gek van je, weet je.' Ze voelde zich schuldig en ze wilde hem niet plagen.

'Het spijt me, Charles...' Ze keek hem vol aanbidding aan; hij sloeg een arm om haar heen en trok haar dicht tegen zich aan.

'Dat hoeft niet. Dit zijn de beste weken van mijn leven geweest, dankzij jou. Ik zal de herinneringen meedragen tot het einde van de wereld.' Hij keek glimlachend op haar neer en kuste de bovenkant van haar koperkleurige haar dat om haar hoofd heen danste. Hij wist het nog niet, maar ze had een verrassing voor hem. Ze had een album gemaakt van hun dagen samen in Antibes, vol foto's die zij had genomen, en ze had van de foto's die ze wilde houden dubbele afdrukken laten maken. Ze zou het helemaal klaar hebben voor hij vertrok. Hij kon er dan naar kijken op weg naar Nanking. Ze vond het niet leuk om er nu aan te denken. Maar ze moest wel. Hij vertrok over een paar dagen.

En op hun laatste nacht zaten ze naar de opkomende zon te kijken, zoals ze hadden gedaan op de eerste nacht dat ze elkaar hadden leren kennen, slechts een paar weken eerder. 'Het is moeilijk te geloven, hè?' Hij keek ernstig en hield haar hand vast. Vi en James hadden het al veel eerder opgegeven en waren naar bed gegaan, maar Charles en Audrey hadden die nacht geen haast om uit elkaar te gaan. 'Het lijkt wel alsof ik je mijn hele leven al ken.'

'Het zal vreemd zijn als je weer weg bent... ineens zo leeg...' Ze was volstrekt eerlijk tegen hem. Hij was iemand tegen wie ze alles zou kunnen zeggen, wat ze vaak had gedaan. Hij keek haar nu aan, niet in staat de droom op te geven haar bij zich te houden.

'Ik wil je iets vragen, Aud. En ik wil dat je erover nadenkt voordat je nee zegt.' Hij haalde diep adem voor hij verder ging. 'Wil je met me mee?' Haar hart stopte en het moest in haar ogen te lezen zijn geweest. 'Gewoon tot Istanbul. Je kunt nog altijd op tijd in Londen zijn. Ik moet op 3 september uit Venetië vertrekken. Jouw boot gaat op de veertiende.' En zijn ogen lichtten op toen hij haar aankeek. 'Audrey...' Ze was al nee aan het schudden.

'Dat kan ik niet doen, Charles.'

'Waarom niet? God mag weten wanneer we elkaar weer zullen zien. Kun je het echt zo snel opgeven, alles wat we hebben gehad weggooien?' Hij keek plotseling kwaad, ging staan en liep heen en weer over het terras waar ze zaten om de zon op te zien komen. 'Hoe kun je zomaar zonder meer nee zeggen? Verdomme, Audrey, deze ene keer... denk aan jezelf... denk aan ons... alsjeblieft!' Hij draaide zich om en keek haar aan met een Wik die haar hart verscheurde. 'Denk er in ieder geval over na.' Ze beloofde het, maar nu waren het niet haar verplichtingen die haar tegenhielden. Het was iets anders. Ze was bang om met hem naar Venetië te gaan. Ze wist wat daar zou gebeuren... wat ze zou doen als ze helemaal alleen met hem was... ze zou de conventies overboord gooien. Ze was in Antibes al bijna op het punt om dat te doen, maar ze wilde het niet... het was krankzinnig. En naar Venetië gaan was zoiets als zichzelf van een klif storten. De hele nacht had ze zijn ogen afgezocht, terwijl ze dacht aan wat hij had gevraagd. En toen de zon opkwam, draaide ze zich naar hem toe, op het punt om hem te zeggen dat ze niet mee kon gaan, maar hij legde haar het zwijgen op met een kus en begon plotseling over Sean te praten... en over hoe kort het leven was... hoe oneindig kostbaar... hoe dierbaar... En plotseling besefte ze wat zijn leven eigenlijk inhield. Hij ging naar China om Tsjang K'ai-sjek te interviewen en om over Sjanghai te schrijven nu dat bedreigd werd door de Japanners. Als hij nu eens gedood werd? Als ze hem nu eens nooit meer terugzag? Het was een afschuwelijke gedachte en toen hij haar weer kuste en ze zijn handen langzaam langs haar dijen naar boven voelde glijden, stokte haar adem en kreunde ze bijna door zijn aanraking.

'Alsjeblieft, Audrey... alsjeblieft... ga met me mee naar Italië...' En toen ze in zijn ogen keek, wist ze hoe wanhopig graag zij wilde. Ze kon geen nee tegen hem zeggen... of tegen zichzelf... niet meer. Ze fluisterde de woorden toen hij haar hals kuste en haar borsten omvatte. 'Ik tref je in Venetië voordat je vertrekt.' Ze was geschokt door haar eigen woorden, maar toen hij haar weer in zijn armen nam en haar vasthield, voelde ze geen spijt van haar belofte aan hem.

Het was iets wat ze zelf ook wilde. En ze hoefde alleen maar redelijk te blijven en niets krankzinnigs te doen... wat kon er eigenlijk gebeuren? Het was maar voor twee dagen voor hij de trein nam.

Ze spraken af het niet aan Vi en James te vertellen. En toen hij de dag erop vertrok, gaf hij haar slechts een oppervlakkige kus waar de anderen bij waren en ze zwaaide tot zijn wagon uit het gezicht was. En lady Vi was heel bezorgd nadat hij vertrokken was.

'Voel je je wel goed, Aud?' Ze haalde een stevige borrel voor haar en keek alsof ze erop voorbereid was dat Audrey met een huilbui zou instorten. Maar ze leek tevreden toen Audrey van haar drankje nipte en daarna rustig naar haar kamer ging om te gaan liggen. Daar ging ze aan hem liggen denken en aan waarin ze had toegestemd... wat ze hem had beloofd... hem beloofd. Het was totale waanzin, en toch speet het haar geen moment. De Piazza San Marco om zes uur op 1 september. En daarna. God mag weten wat erna zou gebeuren. Maar Audrey wist één ding zeker. Ze moest daar bij hem zijn.

7

De week erna ging veel te snel voorbij. Charles was vertrokken en James' broer arriveerde, en een paar dagen later de broer van lady Vi. En naarmate augustus vorderde, kreeg iedereen het gevoel dat het einde eraan zat te komen. Audrey besloot dat het tijd werd om aan haar reis te beginnen. Ze had het niet gezegd tegen Violet of James zoals Charles haar had voorgesteld voordat hij vertrok. Ze vroeg zich nog steeds af of ze het niet zou laten zitten, of ze niet iets totaal krankzinnigs ging doen, maar ze kon de gedachte niet verdragen naar de Verenigde Staten terug te gaan zonder hem weer te zien. Ze moest hem in Venetië ontmoeten, ook al was het alleen om hem een laatste vaarwel te wensen en hem het album te geven dat ze voor hem had gemaakt.

Het werd weer een afscheid vol tranen toen ze ten slotte bij Violet en James vertrok. Afscheid nemen van de kinderen was nog erger. Ze had voor Alexandra een reusachtige, mooie pop gekocht in Cannes bij Le Rève d'Enfants en voor kleine James een prachtig matrozenpak en een modelzeilboot waarmee hij in het park kon spelen als hij weer thuis was. En ze gaf Violet een mooie broche met kristal en onyx en James een kist Dom Pérignon-champagne. Maar beter dan dat waren de stapel foto's die ze van hen had genomen. Er zaten schitterende bij van Violet in verschillende uitmonsteringen en met prachtige hoeden, van James die aan het dollen was op het strand, en rustig wandelend met Charles, en een andere van hem bij zonsondergang terwijl hij lady Vi teder in de ogen keek. Die foto bracht bij Audrey tranen in de ogen toen ze hem vergroot zag. Het waren mooie herinneringen aan een zomer die ze zich allemaal zouden blijven herinneren en Audrey probeerde het onder woorden te brengen toen ze naast de auto stonden die ze had gehuurd, maar het was onmogelijk hun te vertellen wat ze voelde. Haar gevoel voor hen was te groot. 'Jullie bedanken lijkt belachelijk weinig tegenover zoveel...' Ze omhelsde lady Vi liefdevol en ze huilden allebei toen Violet een stap achteruit deed.

'Je moet schrijven! Je hebt het beloofd!'

'Ik doe het! Ik beloof het jullie...' Daarna omhelsde ze James. Ze zouden nog niet terug zijn in Londen als zij vertrok op de Mauretania. En hij was als een oudere broer toen hij haar liefdevol op beide wangen kuste. En onwillekeurig wenste ze dat Annabelle met zo'n man was getrouwd in plaats van de man die ze nu had. Ze kuste de kinderen nog een laatste keer en ook Violet en ze huilden nu openlijk toen ze in de auto stapte, achter het stuur ging zitten en Violet weer met haar hoofd schudde en haar ogen droogwreef met een kanten zakdoek.

Ze probeerde door haar tranen heen te lachen. 'Ik heb me niet meer zo afschuwelijk gevoeld sinds tante Hattie vorig jaar stierf.' Ze lachte en snoot haar neus en Audrey deed hetzelfde terwijl lady Vi haar berispte. 'Je moet niet zelf rijden. Het is gevaarlijk.'

'Het komt wel goed.'

'Je bent veel te onafhankelijk!' Ze vond het spijtig dat er tussen haar en Charles niets was ontstaan. Hij had moeten blijven en haar naar Italië rijden, maar hij had te veel haast gehad om te vertrekken en zijn artikelen te schrijven. Misschien had James gelijk, besloot ze terwijl ze Audrey uitzwaaiden die langzaam wegreed. Charles was niet echt iemand voor het huwelijk. 'Het is zo verdomde jammer,' schreeuwde ze tegen James toen Audrey verdween.

'Nou, ik heb haar niet weggestuurd, schat. Schreeuw niet tegen me.' Hij gaf haar een kneepje in haar schouder, terwijl zij haar neus weer snoot en haar hoofd schudde. 'Dat bedoelde ik niet. Ik bedoelde Charles.'

'Wat is er met Charles?' James keek niet-begrijpend.

'Het is verdomde jammer dat hij zo stom is niet de perfecte vrouw voor hem te zien als hij haar tegenkomt.'

'Ik heb het je al gezegd. Hij is geen man voor het huwelijk.'

'Dat bedoel ik.' Ze keek geïrriteerd en hij lachte.

'O, bedoelde je dat... nou, hij is het niet... dus kwel jezelf niet langer, of arme Aud. In zijn leven is geen ruimte voor een vrouw, in 's hemelsnaam. Welke vrouw wil een man die zoals hij door de hele wereld rent, leeft met bedoeïenen en kamelen en God mag weten wat verder nog, behalve misschien een bedoeïenenmeisje.' Maar Violet vond het niet amusant en keek hem kwaad aan. 'Hij is een stomkop.'

'Misschien. Of misschien kent hij zichzelf heel goed, schat.' En plotseling keek hij zijn vrouw bezorgd aan. 'Denk jij dat Audrey had verwacht dat er iets zou gebeuren? Dat gebeurt nooit, weet je.'

'Volgens mij weet zij dat beter dan wij. En zij is daarbij net zo koppig als hij. Ze denkt alleen maar aan haar grootvader en dat moeilijke zusje van haar. Elke keer dat het meisje haar schreef, was Audrey de hele dag gedeprimeerd. Het meisje lijkt wel de hele dag te huilen. Moeilijk voor te stellen, hè, Audrey is zo totaal het tegenovergestelde. En nee, ik denk niet dat ze iets van Charles verwachtte, maar ik denk wel dat het voor hen allebei veel dieper ging dan een van ons dacht.'

'Waarom denk je dat?' James was altijd onder de indruk van het waarnemingsvermogen van zijn vrouw. Vaak zag ze dingen waar hij geen notie van had en hij vroeg zich af wat zij bij hen had gezien of gevoeld. Charles was nog altijd zijn allerbeste vriend en hij was tijdens zijn verblijf bij hen heel erg gesteld geraakt op Audrey. 'Heeft ze je iets gezegd voordat ze vertrok?'

'Nee.' Lady Vi schudde haar hoofd. 'En hij ook niet, en dat is de reden waarom ik denk dat het veel serieuzer is dan we denken. Ze maakten er allebei zo'n punt van juist helemaal niets te zeggen.'

James keek haar aan alsof ze helemaal kierewiet was. 'Soms ben je zo gek als een deur.' Hij boog zich naar haar toe en kuste haar zacht op de lippen. 'Maar ik hou toch van je.'

'Dank je, James.' Ze glimlachte en ging in haar favoriete stoel liggen terwijl ze de laatste zonnestralen van de zomer op zich in lieten werken.

Audrey reed langs de kust naar San Remo, naar Rapallo, Portofino en Viareggio tot ze uiteindelijk de kust achter zich liet en landinwaarts reed naar Pisa en Empoli, daarna naar het zuiden naar Siena, Perugia, Spoleto, Viterbo en uiteindelijk Rome. Maar toen ze eenmaal daar was, merkte ze dat ze nauwelijks wist te bedenken wat ze daar moest zien. Ze kon alleen maar denken aan Violet en James, aan de kinderen, hun vrienden en natuurlijk aan Charles. Maar ze had het gevoel een verdwaalde ziel te zijn terwijl ze door kerken en musea liep, het Colosseum bezocht, de Catacomben en het Vaticaan. Op de een of andere manier voelde ze zich als verdoofd terwijl ze in haar eentje Rome verkende, en het leek haar niet langer een goed idee dat ze hierheen was gereden. Ze was opgelucht toen ze de trein naar Florence nam en de huurauto achterliet, maar daar was het zo'n beetje hetzelfde. Haar geest was niet gericht op de schoonheid die ze zag en alle kerken en musea begonnen voor haar op elkaar te lijken. Ze kon nu alleen nog maar denken aan Venetië en aan Charles. En toen ze uiteindelijk in de trein naar Venetië stapte, had ze het gevoel alsof ze uit wilde stappen om zelf te gaan rennen. De trein stopte wel duizend keer, of zo leek het. Hele meutes mensen stapten in en uit en bij elke halte liep de trein meer vertraging op, en aan het einde van de middag raakte ze in paniek. Het was duidelijk dat ze daar niet op tijd zouden aankomen en plotseling besefte ze het krankzinnige van een afspraak met hem op een openbaar plein. Toen had het zo romantisch geleken en het was in geen van hen opgekomen dat het onpraktisch was, dat dit Italië was en dat er nooit iets op tijd gebeurde. De trein reed even na achten het station binnen toen de zon onderging met schitterende oranje serpentines in de lucht, en de tranen stonden Audrey in de ogen. Ze was meer dan twee uur te laat en God mocht weten waar Charles zou zijn. Op dat moment was hij waarschijnlijk al weg. Ze hadden er zelfs niet aan gedacht in een hotel af te spreken, hoewel ze zelf vanuit Rome een reservering in het Gritti had gemaakt. Maar ze had geen idee waar Charles naartoe zou gaan en of ze elkaar weer zouden zien. Ze had zich nog nooit in haar leven zo verloren gevoeld als toen ze de gondoliere haar bagage in zijn gondel zag stouwden en ze hem de naam van haar hotel gaf.

'Kunnen we onderweg langs het Piazza San Marco?'

'Piazza San Marco?' Ze knikte, nog altijd wanhopig. 'Si, signorina.' Hij lachte tegen haar met hartelijke ogen, met een mond waarin de helft van zijn tanden ontbrak. Hij droeg de klassieke gondoliere-hoed op zijn hoofd. Hij zette zijn sterke benen schrap terwijl hij de gracieuze boot stuurde, en zij keek om zich heen naar de anderen die in gondels door de kanalen reisden en naar de zonsondergang die op de goudkleurige mozaïeken van de diverse koepeldaken schitterde. Het was de mooiste stad die ze ooit had gezien en ze had zich nog nooit zo alleen gevoeld als toen ze uit de boot stapte en naar het plein rende. Haar ogen zochten het enorme plein af; ze zag de Campanile en de meutes mensen die de cafés in en uit hepen. Ze bekeek iedereen en rende gehaast van het ene café naar het andere. Ze zag toen ineens het donkere haar, een Engelse regenjas, de achterkant van een bekend hoofd, en vloog op hem af. Toen ze naar hem keek alsof ze gratie had gekregen... merkte ze dat hij iemand anders was, en ze deinsde ontzet en beschaamd achteruit. Een halfuur later moest ze toegeven dat ze verloren had. Hij was nergens te zien. Misschien was hij niet gekomen, of was hij, als hij het wel had gedaan, weer weggegaan, ervan overtuigd dat ze hem had laten zitten. De hele weg naar haar hotel had ze moeite haar tranen binnen te houden, en toen de portiers en gondoliere haar koffers uitlaadden, liep ze stilletjes het hotel in met verslagenheid in haar hart en een gebroken hart in haar ogen. Het was voor iedereen duidelijk dat er iets vreselijks met haar was gebeurd.

De suite die voor haar was gereserveerd was veel mooier dan ze ooit ergens had gereserveerd. Er stond een enorm renaissance-hemelbed, er waren prachtige antieke meubels, marmeren tafels, wandkleden. Het was grandioos om te zien en ze voelde zich belachelijk daar in haar eentje te zitten. Maar er viel niets anders te doen. Het was inmiddels al over negenen en het had geen zin de straten naar hem uit te kammen. Ze had de receptionist gevraagd of Mr. Parker-Scott hier ook had gereserveerd en die vertelde haar van niet. Ze kon nu absoluut niets meer doen om hem te vinden. Ze kon alleen maar de volgende dag een rondgang beginnen langs alle betere hotels en hopen dat ze hem ergens vond, en eventueel kon ze 3 september naar het station gaan om hem te zoeken en hopen hem te vinden voordat hij in de trein stapte die de dag erop in Oostenrijk aansluiting zou hebben op de Oriënt Express. Het leek jammer twee dagen in Venetië te verspillen, maar terwijl ze in haar eten zat te prikken dat ze op haar kamer had besteld, vroeg ze zich af of dit haar straf was... of het verkeerd was geweest hier met hem af te spreken. Ze wist dat het zo was, maar ze had het niet kunnen weigeren, en nu was alles verloren. De tranen begonnen te vloeien terwijl zij aan hem zat te denken en ze hoorde pas de tweede klop op de deur. Ze mompelde somber: 'Kom binnen,' terwijl ze haar neus snoot. Ze nam aan dat het roomservice was die de uitgebreide schotel die bij haar was achtergelaten kwam ophalen. Ze keek nauwelijks op toen de deur openging. Maar plotseling snakte ze naar adem en ging staan. De deur was niet op slot geweest en hij kwam zonder meer haar kamer binnenlopen.

'Mijn god... hoe heb jij...' Haar hart bonkte toen ze in zijn armen vloog, dankbaarder dan ooit om iemand te zien, en hij hield haar vast als een verloren kind... zoals hij eens had gedaan met zijn broer, Sean... Hij hield haar zo dicht en zo stevig tegen zich aan dat ze nauwelijks adem kon halen. 'O, Charles,' riep ze als een klein kind, wat heel ongewoon was voor haar. 'Ik dacht dat ik je nooit meer zou zien.'

Hij fluisterde zacht tegen haar en wiegde haar in zijn armen. 'Zo makkelijk kom je niet van mij af, liefje. Ik schrok nogal toen je niet verscheen, en daarna heb ik de hotels gecontroleerd en merkte dat je hier een reservering had.' Ze keek vol aanbidding naar hem op en hij glimlachte naar haar.

'Ik was doodsbang... Ik dacht...'

'Dat ik uiteindelijk dan toch dood was?' Hij zag de rode ogen en omhelsde haar weer, terwijl hij haar verwarde rode haar met een blik vol liefde naar achteren streek.

'Ik ben heel taai, Aud. Gaat het nu goed?' Hij keek om zich heen naar de comfortabele suite. 'Mijn hemel...' Ze giechelde toen voor het eerst. En plotseling was ze voor hem net een klein meisje.

'Het is wel heel chic, hè?'

'Zeker weten.' Hij deed een stap naar achteren om haar te bewonderen, enorm opgelucht haar zo snel gevonden te hebben. Net als Audrey had hij visioenen gehad van verloren dagen, en de nutteloze pogingen om haar overal te zoeken. 'Het spijt me dat je hiervan zo geschrokken bent, liefje. Ik had je moeten treffen in Rome, maar ik had zo veel te doen.' Hij gooide zijn jas over een stoel en ging naast haar zitten, keek haar ernstig aan terwijl zij probeerde haar houding weer te vinden. 'Ik wil dat je weet dat ik niet naar Istanbul zou zijn vertrokken als ik je niet had gezien.'

Ze glimlachte door nieuwe tranen heen en haar stem brak toen ze sprak. Ze was zo opgelucht om hem te zien. 'Ik dacht hetzelfde... Ik probeerde al uit te vinden wanneer het volgende schip vertrok... Ik probeerde me te herinneren of ik de dag misschien verkeerd had... of ik het verkeerd gehoord had...' Ze lachte door haar tranen heen en sloeg haar armen om zijn hals. 'O, Charles... Ik hou zoveel van je...' Ze moest de woorden zeggen, moest hem vertellen hoe ze zich voelde. Hij betekende zoveel voor haar. En hij hield haar dicht tegen zich aan en bedekte haar lippen met die van hem. Nu kon niets hem meer tegenhouden, geen conventies als huisgast, geen bezorgdheid om hun vrienden, en ze vergaten alles terwijl hij haar in zijn armen hield en met zijn handen over haar lichaam ging. Hij had nooit zo naar haar verlangd als nu... 'O, Charles...' Hij keek haar voorzichtig aan toen ze allebei op adem kwamen en hij maakte zich zacht van haar los.

'Misschien moet ik nu gaan, Aud.' Zijn ogen zochten die van haar af naar een teken, maar anders dan die keren in Antibes, schudde ze deze keer haar hoofd tegen hem en hij hield zijn adem in. 'Ik wil niets doen waar je spijt van krijgt.' Het was voor hen allebei een emotionele avond geweest, een moeilijke dag van wachten om elkaar weer te zien. Ze waren eigenlijk geen van beiden in staat geweest om helder te denken sinds Charles uit Antibes was vertrokken. En Audrey had hierop gewacht, en alleen zijzelf wist hoeveel toen ze hem weer aankeek. Ze wist waarom ze was gekomen. Ze was in het begin bang geweest het aan zichzelf te bekennen, maar ze moest dit doen en wist dat ze er nooit spijt van zou krijgen. Vanaf deze dag was ze de zijne.

'Ik wil niet dat je gaat.' Haar stem klonk diep, kalm en sensueel toen hij haar hand pakte en haar vingertoppen kuste. Alleen dat al deed haar hele lichaam zingen van begeerte. 'Ik hou van je, Charles.' Zo eenvoudig was het uiteindelijk, zo eenvoudig als die woorden en al die woorden bij elkaar die ze voor hem voelde.

'Ik heb nooit zoveel van iemand gehouden,' fluisterde hij tegen haar. Toen ging hij staan, tilde haar in zijn armen en liep stil naar de aangrenzende kamer. Daar filterde zacht licht naar binnen en toen hij de deur sloot viel alleen maanlicht over de vloer. Hij kon haar gezicht zien, haar ogen en haar lippen en hij kuste haar zacht en kleedde haar in het donker uit, terwijl hij het zilver van haar huid bewonderde en zacht met zijn handen over haar heen ging. Ze wist zonder twijfel dat ze hem toebehoorde, en ze huiverde toen zij tussen de koele lakens gleed en naar hem keek terwijl hij zich met zijn rug naar haar toe uitkleedde. Hij stapte aan de andere kant in bed en kwam in het midden bij haar. Hij stak zijn armen naar haar uit toen ze naar hem toe kwam en zichzelf volledig aan hem overgaf. Haar lichaam huiverde onder zijn aanraking en hij leerde het haar zacht en goed, nam haar pas toen ze klaar voor hem was en daarna toen ze hem weer wilde. Hij liet haar het ritme bepalen en hij gaf haar alles wat hij had, van zijn lichaam, zijn geest, zijn ziel en zijn hart. En vanaf dat moment leken hun harten voorgoed met elkaar verbonden, terwijl zij in zijn armen lag en sliep en deze keer zagen ze niet de zonsopgang toen de Campanile het uur sloeg en ze bleven slapen als twee kinderen die uitgeput waren door hun liefde.

8

Hun twee dagen in Venetië waren als een droom. Hij nam haar mee om alle verplichte bezienswaardigheden te zien, het Dogenpaleis met de schitterende deuren, de Rialtobrug en Santa Maria Della Salute... en zelfs nog belangrijker, de Brug der Zuchten, waar hij haar de adem liet inhouden, en ze kusten elkaar terwijl ze toegezongen werden door de gondoliere die onder hen door voeren. Charles verzekerde haar dat hierdoor al hun wensen in vervulling zouden gaan en ze moest giechelen. Maar de meeste tijd brachten ze op haar kamer door. Hij huurde een kleinere kamer op dezelfde verdieping, voor de schijn, maar hij liet er zelfs zijn koffers niet achter. Ze leefden twee dagen en nachten lang samen als man en vrouw en Audrey merkte dat ze in paniek raakte naarmate het uur van zijn vertrek naderde. Ze had diezelfde avond een reservering op de trein naar Londen. Maar de trein die hij nam ging naar Oostenrijk voor de aansluiting met de Oriënt Express daar.

Ze was zo gedeprimeerd door zijn vertrek dat ze, toen ze zich voor de laatste keer aankleedden, treuzelend in de enorme badkamer waar ze net met elkaar in de badkuip gevrijd hadden, nauwelijks meer kon praten, omdat ze eraan dacht hoe het zou zijn om hem vaarwel te zeggen. En plotseling brak de dam door en ze begon te huilen terwijl ze naar hem keek.

'Schat doe... doe dit niet...' Hij dwong haar niet meer. Hij had haar gesmeekt met hem mee te gaan en ze was zo ferm en vasthoudend als mogelijk geweest. Het zou wreed zijn geweest als hij was blijven aandringen, en hij had beloofd het niet meer te doen. 'Zodra ik klaar ben in Peking, kom ik zo snel mogelijk naar San Francisco. Ik kom direct per schip.' Hij hield haar in zijn armen en ze snikte onbeheersbaar. Ze had zichzelf aan deze man gegeven en nu kon ze het niet meer verdragen weer bij hem weg te gaan. Ze hoorde bij hem te zijn. Elke vezel van haar wezen schreeuwde bij de gedachte dat ze bij hem wegging, en toch wist ze dat ze het moest doen. Ze had absoluut geen keuze. Haar armen waren om zijn hals en het duurde lang voor ze zichzelf weer in bedwang had.

Charles hielp haar in haar jurk en keek naar haar terwijl ze haar parels vastmaakte en haar grote strohoed opzette. Hij wilde de tijd stilzetten terwijl hij naar haar keek. Het was het dierbaarste moment van zijn leven en hij merkte dat Audrey haar camera twee dagen lang niet had aangeraakt. Dit was niet iets dat je vast kon leggen, het was een tijd vol gevoelens en pijnlijke begeertes die uiteindelijk tot vervulling waren gekomen. Het was een tijd die geen van beiden ooit zou vergeten en ze waren allebei somber toen ze zich lieten uitschrijven uit het hotel en toekeken terwijl hun eigendommen in de gondel werden geladen. Ze draaide zich om om nog een keer naar het hotel te kijken en vervolgens keek ze hem triest aan.

'Ik wil hier nooit meer terugkomen, Charles.'

'Waarom niet?' Hij keek geschokt. Had hij haar gevoel verkeerd geïnterpreteerd? Het zou kunnen...

'Het zal nooit meer zo prachtig zijn als deze keer. Ik wil het me gewoon blijven herinneren zoals het was... in mijn hoofd' - haar ogen vulden zich met tranen en hij pakte haar hand - 'in mijn hart...' Ze keek hem aan met haar ogen vol tranen. Hij hield haar stevig tegen zich aan en hielp haar in de gondel. Hij vreesde hoe het vaarwel zou worden. Hij betwijfelde het of hij zijn tranen zou kunnen bedwingen. Hij liep vol door er alleen al aan te denken. Op weg naar het station zaten ze dicht tegen elkaar aan, als twee verloren zielen, en hij bracht haar naar de trein omdat zij een halfuur eerder zou vertrekken. Hij keek naar de kruier die haar bagage regelde en hij ging met haar mee naar haar privécompartiment. Er viel niets meer te zeggen, behalve beloftes die ze geen van beiden konden houden. Hij had zijn werk en zij had haar familie en ze hielden van elkaar op een manier die maar weinig mensen deden. Ze wisten het allebei toen het moment uiteindelijk aanbrak en hij haar vasthield, de tranen bij allebei over de wangen biggelden en ze elkaar met gesloten ogen kusten.

Hij was de eerste die zich losmaakte. Hij kon het niet meer verdragen. 'Ik hou van je, Aud. Dat zal ik altijd, altijd doen.' Hij wilde haar weer vragen mee te gaan naar Istanbul, maar hij durfde het niet. Het was voor geen van beiden eerlijk om te blijven aandringen. Het was tijd om afscheid te nemen. Dat moesten ze onder ogen zien. Maar het was het pijnlijkste dat hem overkwam sinds het verlies van Sean en hij wist niet of hij het wel zou kunnen verdragen haar kwijt te raken, maar hij had geen keuze.

'Ik hou van je met heel mijn hart,' fluisterde ze tegen hem. 'Zorg goed voor jezelf... doe geen gevaarlijke dingen.' Ze hield zich voor een laatste keer aan hem vast en toen ging hij haar compartiment uit en haastte zich door de gang, de deur uit en terug naar haar raampje. Ze maakte het open en boog zich voorover. Hij kuste haar weer en allebei lachten ze. 'Tot na Peking...' Maar ze vond het zelfs niet leuk eraan te denken... Naar wat hij zelf zei zou het een aantal maanden duren... misschien wel zes... hij had geen idee hoe lang hij in China zou zitten. Zijn deadline was aan het einde van het jaar, maar met de vijandelijkheden van de Japanners had hij geen idee wat hij er zou aantreffen als hij er kwam.

'Ik schrijf je, Aud.' Het was een belofte die hij niemand anders ooit had gedaan, en hij was van plan zich eraan te houden. Hij stond naar haar te kijken en wilde nog een keer vragen of ze met hem mee zou gaan naar Istanbul. Maar hij durfde de woorden niet te zeggen. Hij kuste haar nogmaals, draaide zich toen om en haastte zich weg voor hij niet meer zou kunnen. Hij zou niet tegen dat verschrikkelijke moment hebben gekund, dat hij op het perron stond terwijl zij wegreed. Hij ging naar zijn eigen trein om te wachten, en twintig minuten later hoorde hij haar trein knarsend langzaam wegrijden. Hij sloot zijn ogen en kromp ineen als een man tegenover een vuurpeloton. Hij bracht zijn hand voor zijn ogen en leunde naar achteren tegen de bank, en dacht aan haar. En de beelden in zijn geestesoog waren zo werkelijk dat hij haar bijna in het compartiment bij zich kon voelen, haar parfum kon ruiken, haar stem kon horen...

'Je kunt je ogen nu wel weer opendoen, Charles.' Hij sprong bijna uit zijn vel toen hij zijn hand liet zakken en zijn ogen opendeed om naar haar te kijken. Ze stond slechts een halve meter van hem vandaan, glimlachend, terwijl een kruier met een gezicht vol wanhoop met haar bagage aan het worstelen was.

'Wat... hemel... in godsnaam, Audrey! Ik kreeg bijna een hartaanval!' Schreeuwend sprong hij op, pakte haar vast, gaf een angstaanjagende kreet en kuste haar zo hard dat hij dacht dat hij haar tanden in haar keel zou duwen. 'Wat doe je hier?'

'Ik vond dat ik met je mee moest gaan naar Istanbul.' Ze had een besluit genomen toen hij wegliep. Ze wist dat ze nog niet zonder hem kon. En ze kon altijd nog op tijd in Londen aankomen om op de Mauretania scheep te gaan op de veertiende, als er nergens belangrijk oponthoud optrad. En als dat er wel kwam, dan zou ze het schip daarna naar huis nemen. Ze wist alleen maar dat ze bij hem moest zijn, wat er ook gebeurde. 'Geldt die uitnodiging nog?' Ze keek hem stralend aan en hij snakte naar een drankje om zijn aangetaste zenuwen tot bedaren te brengen.

'Misschien wel.' Hij keek haar quasi-zielig aan, trok haar daarna weer tegen zich aan terwijl de kruier de deur dichtdeed en hen alleen liet. 'Ik wil nooit meer zonder je, Aud... of in ieder geval voor een hele lange tijd niet... zoals de rest van mijn leven.' Hij lachte.

'Is dat een aanzoek?' Ze keek verbluft.

'Min of meer. Ik kan me geen leven meer voorstellen zonder jou, Aud.'

Ze voelde hetzelfde voor hem. Maar een van hen zou alles moeten opgeven. Zij haar familie of hij zijn carrière. En ze kon zich niet voorstellen dat een van hen datgene zou opgeven waarvan hij hield. 'Volgens mij is dit nog niet de tijd om ons zorgen te maken. Misschien moeten we gewoon genieten van wat we hebben.' Ze was een verstandige vrouw, en ze had een besluit genomen. Ze wist dat ze bij hem moest zijn. En dat was ze ook van plan. Zeker tot Istanbul. En misschien verder. Dat viel nog te bezien.

9

De nacht op weg naar Oostenrijk vrijden ze en toen Audrey de volgende ochtend wakker werd zaten haar haren in de war en waren haar ogen groot. Even was ze vergeten waar ze met hem naartoe ging, en plotseling kwam het allemaal weer bij haar terug toen ze langzaam tot stilstand kwamen. Ze loerde over Charlies schouder uit het raampje en zag de gestroomlijnde blauw met gouden trein aan de andere kant van het perron staan wachten. Op de zijkant stond :

compagnie internationale des wagons-lits et des grands express européens.

Plotseling was Audrey klaarwakker terwijl ze ernaar keek. Dit was de trein waarover ze gedurende zoveel jaren zoveel gelezen had. Zelfs haar grootvader had haar erover verteld. Hij had er jaren geleden in gezeten. En in het album van haar vader zaten ook foto's ervan. En nu, plotseling, was ze hier en keek ze ernaar, naar al die pracht, wachtend om zijn mysteriën te ontdekken.

'Charles... moet je zien...' Ze porde hem aan als een kind. Hij verroerde zich slaperig en keek haar aan met een lome glimlach.

'Goedemorgen, schat.' Hij ging met een hand liefkozend over haar achterste en ze glimlachte, maar ze was veel meer geïnteresseerd in wat ze buiten zag. Zelfs op dat uur zag ze fascinerende mensen de trein in stappen. Mannen die eruitzagen als bankiers en vrouwen die eruitzagen als maîtresses of filmsterren of presidentsvrouwen. Er was een vrouw gehuld in zilvervos en een andere die een vracht aan sabeldier droeg ondanks de warme septemberdag. Er waren mannen in gestreepte kostuums en met vilten hoeden, met zware gouden horlogekettingen over hun buik, alsof ze die inhielden. Ze was gefascineerd, en afgeleid strekte ze haar hand uit over Charlie heen om iets te pakken en hij keek haar aan, geamuseerd door haar opwinding over wat hij voor de grap 'alleen maar een trein' noemde.

'Ben je gek,' zei ze woedend, toen ze vond wat ze zocht. Het was haar Leica en ze stelde die onmiddellijk scherp op wat er buiten gebeurde. 'Dat is de Oriënt Express daar, niet zomaar een trein. Jemig.' Hij lachte, pakte haar de camera uit handen toen ze de kans had gehad minstens een half filmrolletje vol te schieten en legde die voorzichtig neer voor hij haar klemzette tussen zijn lange, sierlijke benen en begerig naar haar keek.

'Ben je daarom met me meegegaan? Alleen maar om foto's te nemen?' Hij plaagde haar en zij keek lachend naar hem op.

'Je hebt gelijk. Wat dacht je dan waarom ik hier was gekomen?' Hij kuste haar en ze lachten allebei. Hij kuste haar weer en weer en langzaam verdween het lachen en ze begonnen, eerst teder en na een tijdje gepassioneerder, weer te vrijen. Ze kromde haar rug van genot terwijl hij haar behaagde en plaagde waarna hij haar naar een gebied bracht dat ze instinctief in zijn armen zocht. En toen ze vredig weer in elkaars armen lagen keek ze gelukkig naar hem op. 'Ik ben blij dat ik hier met jou ben, Charles.'

'Ik ook, liefste.'

En dat gevoel werd nog heviger toen ze de trein zag. De interieurs van de salonwagen en restauratiewagens hadden allemaal ingelegd houtwerk. Er waren glazen reliëfs en glanzende stukjes koper. Het compartiment dat ze samen hadden had een coupé met fluwelen gordijnen en ook weer schitterend ingelegd hout. Het zag er meer uit als de salon van een huis dan in een trein, en Audrey bleef vol ontzag toen ze gingen lunchen, terwijl de trein bleef wachten tot de rest van de reizigers was ingestapt. Het was een maaltijd van zes gangen, kleiner dan het diner natuurlijk, en er liepen zelfs zigeunerviolisten rond die hen moesten bezighouden terwijl ze aan het eten waren. De ober bracht hun een schaal met kleine hors d'oeuvres met tartaarbiefstuk en plakjes gerookte zalm op bruinbrood voor ze aan de maaltijd begonnen. Audrey was verbaasd te merken hoe hongerig ze was, en het lukte haar en Charles de schaal leeg te eten. Ze verslonden ook de royale porties kaviaar. Charles gaf als commentaar dat ze duidelijk wilden laten zien hoe uitstekend hun koeling was. Met hun nieuwe koelwagens konden ze hun gasten bijna alles serveren, wat ze dan ook deden. De rest van de maaltijd was net zo buitengewoon... Hollandse asperges... lamskarbonade... perfecte, kleine garnalen... soesjes... Audrey had het gevoel alsof ze nauwelijks meer kon staan tegen de tijd dat ze hun uitstekende Wiener melange kregen en Charles een sigaar opstak, wat hij zelden deed. Maar na zo'n heerlijke maaltijd leek het een gepaste uitspatting.

Audrey leunde naar achteren op haar bank en genoot van de blauwe rook van Charles' sigaar, en zag hun medepassagiers een voor een in de trein stappen. Er was een vrouw gehuld in mink over een grijs wollen pakje, die zich omdraaide om tegen een man met een vilthoed te praten die een monocle droeg. Ze lachten allebei en twee witte Pekinezen blaften tegen hun voeten, en in de verte droegen twee dienstmeisjes een vracht aan bontmantels voor haar. Er was ook nog een vrouw in een rode zijden jurk; ze had een ongelooflijk mooie huid en haar haren waren strak naar achteren tot een knotje getrokken. In haar oren droeg ze twee enorme robijnen. Ze zag eruit als een demi-mondaine en vertoonde overeenkomstig veel been toen ze in de trein stapte en achter haar aan werden oneindig veel gelijksoortige tassen en koffers binnengedragen. En toen ze eenmaal weggekropen zaten in de enorme fluwelen stoelen van hun compartiment, leunde Audrey naar achteren. Ze vertelde Charles wat voor foto's haar vader maakte, en het praten ging gemakkelijk. Reizen met Charles was als reizen met haar liefste vriendin. Ze leken om dezelfde dingen te lachen, dezelfde mensen amusant of onverdraaglijk of belachelijk te vinden, en samen lachten ze om alles. Hij was verrukt dat ze overal zo blij om was en hij voelde zich in de zevende hemel dat ze met hem mee was gegaan. Hij kon nauwelijks wachten om haar Istanbul te laten zien als ze er eenmaal waren en om een nacht met haar door te brengen in zijn favoriete hotel voor hij haar weer op de trein zette. Maar daar wilde hij nu niet aan denken. De reis was voor hem net begonnen. Het was nog niet de tijd om te denken aan een afscheid. Nog niet. Nu niet. De pret was net begonnen.

Die middag, voordat ze vertrokken, nam ze een douche en kleedde zich voor hem om. Ze kwam uit de slaapkamer van hun suite in een jurk die hem verrukte. Het was een roze wollen jurk met een schuine drapering en een klein roze hoedje van Rose Descat dat ze van lady Vi had moeten kopen in Cannes, en ze had er nu geen spijt van. Het leek perfect voor deze buitengewone trein met al die buitengewone mensen, en voor de gelegenheid had ze de heel grote parels van haar grootmoeder omgedaan met overeenkomstige parels in haar oren. Grootvader had ze aan haar gegeven toen ze twintig werd en net als met het hoedje was ze blij dat ze die nu bij zich had. Ze voelde zich heel chic toen ze arm in arm even over het perron liepen, en ze was verbaasd een paar uniformen te zien die ze niet eerder had opgemerkt toen een groepje mannen arriveerde en bij de ingang van hun wagon leken te hangen, terwijl ze rustig met elkaar spraken. Ze leken op iemand te wachten, en dat bleek later ook zo te zijn.

'Wie zijn dat?' Ze keek geïntrigeerd en Charles wierp een achteloze blik op hun revers. De uniformen waren niet identiek, maar leken op andere die hij in Duitsland had gezien.

'Ik denk dat het mannen van Hitler zijn.'

'Hier?' Ze leek verrast. Hij was zeven maanden eerder benoemd tot rijkskanselier van Duitsland, maar dit was Oostenrijk.

'Je hebt ook Oostenrijkse nazi's. Ik zag er een paar in Wenen toen ik er in juni was. Ook al zie je ze hier niet zo vaak in uniform. Dollfuss, de Oostenrijkse kanselier, heeft dit jaar hier de nazi-uniformen verboden en Hitler werd zo kwaad dat hij belasting hief op elke Duitser die een bezoek aan Oostenrijk wilde brengen. De toeristenindustrie hier krijgt een enorme tik en ik denk dat sommige nazi's gewoon het verbod negeren. Misschien zijn die kerels hier op een officieel bezoek.'

Audrey wierp weer een blik op hen, nu nog meer geïnteresseerd. Ze had veel over Hitler gelezen voordat ze uit Amerika was vertrokken. En Vi en James hadden veel te melden gehad over hem. Zij vonden hem gevaarlijk, ook al maakte niemand in Amerika zich druk om hem. Ze zag dat de mannen in uniform met een man en vrouw spraken die in gezelschap waren van een andere man. Alle drie gingen goed gekleed en waren van middelbare leeftijd. De langste man van de twee leek heel beheerst toen hij iets uitlegde aan de twee nazi's die allebei dreigend keken. Ze blaften een kort bevel en de kleinere, oudste man haalde twee paspoorten te voorschijn, duidelijk die van hem en zijn vrouw. Audrey keek naar hen. 'Wat denk je dat ze van hen willen, Charles?'

'Waarschijnlijk alleen hun papieren.' Hij maakte zich er niet druk om en vulde haar glas bij. 'Maak je geen zorgen. Ze zijn ongelooflijk ambtelijk in deze landen, maar ze zullen ons niet lastigvallen.' Hij wilde hun reis door niets laten bederven en hij had eerder dat jaar dingen over de nazi's gehoord die hem zorgen baarden. Ongetwijfeld was het goed voor Duitsland en ze waren begonnen met het aanleggen van echt prachtige wegen, maar hun gewelddadige antisemitisme zat hem niet lekker. Hij wierp een blik uit het raam terwijl Audrey toekeek en plotseling greep een van de mannen in uniform de kleinere, oudere man bij de keel. Iedereen op het perron leek volkomen verbouwereerd en de vrouw, die zijn echtgenote moest zijn, liet een angstige kreet horen. Ze sloegen haar man in het gezicht, hun paspoorten verdwenen, er werden een paar korte woorden gewisseld met de vrouw en de andere man, en zonder plichtplegingen leidden de twee mannen in uniform de kleinere man protesterend weg, terwijl hij zonder succes en druk gebarend en roepend naar zijn vriend en zijn vrouw iets probeerde uit te leggen.

'Wat zegt hij? Wat heeft hij gezegd?' Audrey ging nerveus staan, bang door wat ze had gezien en vol angst voor de arme vrouw die nu huilde in de armen van de andere man.

'Er is niets, Aud.' Charles sloeg een arm om haar heen. 'Hij vertelde hun zich geen zorgen te maken, dat hij het zou regelen.' Maar nu zagen ze dat al hun bagage uit de trein werd gehaald en de vrouw liep snikkend in de armen van de andere man uit het gezicht.

'Mijn god, wat is er gebeurd?' Verbijsterd haastte Audrey zich de gang op en liep bijna direct tegen de conducteur op. 'Wat is er met die man gebeurd?' Ze voelde zich een beetje gegeneerd omdat ze er zo'n drukte om maakte. Iedereen die had gezien wat er was gebeurd, zei niets en ging verder.

'Het is niets, mademoiselle.' Hij stelde haar met een glimlach gerust en met een blik over haar hoofd naar Charles, alsof die het zou begrijpen. 'Een kleine crimineel die aan boord van de trein wilde glippen.' Maar hij had er helemaal niet als een crimineel uitgezien. Hij had er meer uitgezien als een bankier, of een zakenman. Hij droeg een mooie hoed, een goed gesneden pak en een dikke gouden horlogeketting over zijn vest, en zijn vrouw was ook chic gekleed. 'Er is geen probleem.' Hij liep langs haar heen en vertelde de bediende hun een fles champagne te brengen. Maar een paar ogenblikken later toen iemand anders de trein in stapte, hoorde ze gefluisterde woorden waarvan er één haar duidelijk was, en ze keek wanhopig naar Charles.

'Die vrouw zei Juden en ze had het over hen, toch?'

'Ik weet het niet, Aud.' Hij keek bezorgd, maar wilde haar niet verder van streek maken dan ze al was.

'Het waren joden. Of in ieder geval hij. Mijn god... dus het is waar wat de mensen zeggen. Mijn god, Charles... wat vreselijk...'

Hij pakte haar zacht bij de arm alsof hij haar terug wilde brengen en keek haar diep in de ogen. 'Je kunt er niets aan doen, Aud. Laat het je reis niet bederven.' Dat wilde hij meer dan iets anders. En wat hij zei, was waar. Ze waren hulpeloos en konden de man niet helpen. Dus waarom zouden ze zichzelf kwellen? En hoogstwaarschijnlijk zou het wel goed met hem komen.

Audreys ogen spogen vuur na zijn woorden. 'Het bedierf zijn reis toch ook? En die van zijn vrouw... en hun vrienden.' Ze keek Charles kwaad aan. 'En als het nu eens James en Violet waren? Als ze James meenamen, zou je dat gewoon laten gebeuren of zou je iets doen?'

'Luister, verdomme.' Hij keek net zo kwaad als zij, meer dan een beetje geërgerd door haar argument. 'Dat is niet hetzelfde. Natuurlijk zou ik het niet laten gebeuren met James. Maar ik ken deze man zelfs niet en op geen enkele manier kunnen we helpen. Zet hem gewoon uit je hoofd.' Maar het had een verwarrend effect op beiden tot de trein eindelijk op weg ging. Charles ging naast haar zitten op de kleine fluwelen bank en pakte haar handen.

'Aud, we kunnen er absoluut niets aan doen.' Hij sloeg een arm om haar schouders en ze begon te huilen.

'Ik voel me zo vreselijk, Charlie... waarom konden we niets voor hem doen?'

'Omdat het gewoon niet altijd kan. Je kunt het tij niet keren. Op dit moment gebeuren hier slechte dingen. En misschien is het belangrijk dat we er niet bij betrokken raken.'

'Geloof je dat echt?' Ze was geschokt door hem.

'Voor mezelf niet. Maar ik zou nooit iets doen om jou in gevaar te brengen. Als ik hier vandaag een scène had geschopt, was ik misschien in de gevangenis terechtgekomen, en wat zou er dan met jou gebeuren? Die mensen zijn machtig, die mannen van Hitler. We zijn niet in de positie om er iets aan te doen en we zullen dat moeten toegeven. Dit is Londen of New York niet. Je bent ver van huis.' Ze voelde dat nu, voor het eerst op deze onheilspellende manier en het was moeilijk niet te denken aan de man die ze weggeleid hadden.

'Je krijgt er zo'n hulpeloos gevoel door, hè?' Hij knikte zwijgend. Het had hem ook achtervolgd. En wat ze tegen hem had gezegd, was aangekomen. Als het nu eens James was geweest... of Aud? Het was een afgrijselijke gedachte. Hij hield haar vast en ze zochten troost in elkaars armen. Een ogenblik later nam de begeerte weer bezit van hen en hij vrijde met haar op het bankje, terwijl het landschap voorbij gleed. Ze voelden zich weer wat rustiger toen ze zich die avond omkleedden voor het diner. Het leek meer op het verblijf in een hotel dan in een trein. Charles volgde haar bedaard naar de restauratiewagon en bewonderde de diep uitgesneden hals van haar rugloze witte satijnen jurk waartegen het bruin van de Rivièra prachtig afstak en Charles voelde weer een vreselijke begeerte opkomen.

Maar bij het diner spraken ze weer over het incident op het perron en het praten erover leek hen allebei op te luchten. 'Is dat normaal hier in Oostenrijk? Arresteren ze alle joden?' Ze zag er enorm bezorgd uit terwijl de ober hun de vierde wijn bracht.

'Ik weet het niet. Ik hoorde er in juni iets over in Wenen, en in Berlijn een paar maanden geleden. Misschien zijn het incidentele aanvallen. Ze beweren dat ze alleen achter de vijanden van het Reich aan zitten, maar ergens vertrouw ik die Hitler niet zo, en de definitie maakt de interpretatie nogal vaag. Denk je niet?' Ze keek nerveus en ze beaamde het.

'James zei hetzelfde in Antibes toen we er een avond over spraken. Het is beangstigend zoals Hitler het land wil militariseren. Weet je, het kan alleen maar tot een oorlog leiden. Waarom zijn er niet meer mensen bang voor?'

'Omdat niet veel mensen het met ons eens zijn, ben ik bang. De Amerikanen zeker niet. Die vinden hem fantastisch voor zover ik kan beoordelen.'

'Ik word er misselijk van.' Audrey dacht weer aan de man op het station. En Charles keek verschrikkelijk serieus toen hij deze keer zijn sigaar opstak. 'Het is luxe zoals wij van onze vrijheid kunnen genieten.' Ze werden er steeds weer aan herinnerd toen ze Tsjecho-Slowakije inreden, Hongarije en Roemenië, en bij de paar stations die ze aandeden kwamen geüniformeerde mannen de trein in. Maar zelfs dan zag je nog niet alle passagiers. Het was verbazend hoeveel mensen opgesloten in hun compartiment reisden en privépartijtjes gaven voor degenen met wie ze reisden, of gewoon alleen bleven om naar het landschap te kijken of champagne dronken met hun minnaressen of vrouwen. Audrey en Charles gingen er een paar keer uit om de benen te strekken. En toen ze snel Istanboel naderden begon ze weer triest te worden, en tijdens hun laatste wandeling op de avond voordat ze zouden aankomen, sloeg ze haar ogen vol droefenis naar hem op. De dagen in Venetië en op de Oriënt-Expres waren als een huwelijksreis geweest, en geen van beiden wilde er een einde aan zien.

'Het is ongelooflijk dat we er al bijna zijn... een levensdroom en het is over twee dagen voorbij. Eigenlijk,' zei ze met een zucht, 'hoort het langer te duren, vind je niet?' Charles glimlachte en drukte haar hand iets steviger terwijl ze voortliepen. Ze leken uren te praten, over politiek en boeken, zijn reizen, de avonturen van haar vader zo lang geleden, de broer die hij had verloren, Annabelle... zelfs Harcourt... haar foto's... Er leek altijd wel nog meer te zeggen, meer dingen die ze wilden doen. Het viel moeilijk te geloven dat ze de volgende dag in Istanboel zouden zijn en dat zij de dag erop weer naar Londen zou vertrekken, en alleen God wist wanneer ze elkaar weer zouden zien.

Toen ze weer in de trein stapten, gingen ze naar het voorbij rollende landschap zitten kijken in de vroege schemering, naar de schaapherders die door de heuvels liepen met hun kuddes, op weg naar huis door de bossen. Het leek allemaal bijbels toen de nacht viel en Audrey stak een hand naar hem uit. 'Ik blijf maar aan die man denken en ik vraag me af wat er met hem gebeurd is.'

Charles keek haar kalm aan. 'Ze hebben hem waarschijnlijk laten gaan en hij heeft de volgende trein genomen. Je kunt jezelf niet kwellen met zoiets. Dit is Amerika niet, Aud. Er gebeuren hier vreemde dingen. Je kunt niet zo betrokken raken bij wat ze doen.' Het was een van de redenen van zijn succes als schrijver van artikelen over afgelegen gebieden in de wereld. Hij was een toeschouwer vanwege zijn beroep en hij was nooit betrokken. Hij was erbij toen de Japanners Shanghai aanvielen in '32 en hij mocht vertrekken. Hij was sindsdien verscheidene keren teruggeweest, maar voor een deel was die vrijheid te danken aan het feit dat hij zich nooit bemoeide met wat hij zag, hoe zorgwekkend het ook was, en dat probeerde hij haar nu uit te leggen. 'Het is de prijs die we betalen voor het privilege daar te zijn, Aud. Je moet doen alsof het niet gebeurt... of in ieder geval niet voor jou.'

'Dat is vreselijk moeilijk, hè?'

'Soms. Maar anders kan er iets met je gebeuren.' Hij zuchtte en leunde weer naar achteren. Hij dacht aan andere dingen. Hun laatste moment op de Oriënt Express, en daarna hadden ze nog maar een dag voordat ze weer naar het Westen afreisde en hij aan zijn oneindige reis naar het Oosten begon. Hij zou het heerlijk hebben gevonden de reis ooit met haar te maken, maar hij sprak er nu niet eens meer over. In plaats daarvan keek hij uit naar de nacht, denkend aan de exotische genietingen van Istanbul. 'Je zult het heerlijk vinden, Audrey. Het is een ongelooflijke stad. Anders dan wat je ooit hebt gezien.' Er zat iets verwonderlijks in om deze stad aan haar te laten zien, als een heel nieuwe wereld, een nieuw leven en zij erin herboren samen met hem. Het was een heftige ervaring voor allebei, en hij sprak over zijn ervaringen tijdens het diner die avond en ze luisterde gefascineerd, terwijl ze wenste, zoals hij ook had gedaan, dat er een gelegenheid was dat ze weer samen zouden kunnen reizen. En na weer een enorme maaltijd gingen ze terug naar hun compartiment en er hing een triestheid in de lucht die ze allebei voelden terwijl zij hem probeerde te vertellen hoe blij ze was dat ze was gekomen. Maar er was meer dan zij onder woorden wisten te brengen. Op de een of andere manier hield het spreken over Istanbul de werkelijkheid op afstand, alsof ze voor altijd met hem samen zou zijn en niet nog slechts één dag voordat ze weer zou vertrekken, om in gescheiden richtingen te gaan, terug naar hun gescheiden levens. Het was Audrey die de moed had de woorden als eerste te zeggen toen hij haar ongelukkig aankeek.

'Ik kan me geen leven meer zonder jou voorstellen, Charles.' Haar stem klonk triest en zacht terwijl ze hem aankeek. 'Vind je dat niet vreemd, na zo'n korte tijd?' Het was bijna alsof ze ergens onderweg met elkaar getrouwd waren en het niet hadden gemerkt, of alsof de liefdesdaad een onbreekbare band tussen hen had gecreëerd. En toch was het niet wat Harcourt en Annabelle voelden... het leek meer op wat lady Vi met James deelde. Waren zij dan begiftigd met een zeldzame gave... en wat zou er nu mee gebeuren?

'Ik kan me niet voorstellen bij je weg te gaan.' Hij maakte zich zorgen om haar reis terug en haar leven daarna. Het leek oneerlijk dat ze niet voor een heel lange tijd zo door konden gaan. 'Maar ik veronderstel dat dit niet echt een leven voor jou zal zijn.' Hij hield haar ogen in de gaten om te zien wat ze dacht, alsof hij haar testte. Hij leunde met een zucht achterover op zijn plaats. 'Zou jij ooit gelukkig kunnen zijn met een wortelloos bestaan?' Hij was er nog niet klaar voor, maar misschien binnenkort. Hij had met het idee gespeeld sinds hij uit Antibes was vertrokken en vooral de afgelopen paar dagen op de trein.

Maar ze was altijd eerlijk tegen hem. 'Ik wel.' Ze glimlachte triest. 'Als ik mijn familie niet had om aan te denken.'

'Heb jij niet recht op een eigen leven?' Het irriteerde hem als ze zo sprak. Hij zou het hebben begrepen als ze hem had verteld dat ze er een hekel aan had om met hem te reizen, maar hij wilde niets meer horen over haar verplichtingen.

'Dat recht heb ik nog niet, Charles.' Dat bleef ze altijd in het oog houden. 'Misschien ooit.'

'Wanneer? Als je vijfenveertig bent en je alle kinderen van je zus hebt opgevoed? Wanneer denk je dat ze je laten gaan? Volgende week? Volgend jaar? Over tien jaar? Vijf? Je neemt jezelf in de maling, Audrey, ze laten je nooit gaan. Waarom zouden ze ook. Je bent het beste wat ze hebben.' En hij was kwaad. Waarom zouden zij haar hebben en hij niet. En het was hun schuld dat ze niet bij hem wilde blijven. Het kwam niet in hem op dat ze toch niet eeuwig met hem samen zou kunnen reizen, zonder wettige band, alleen maar hun liefde voor elkaar. 'Wat maakt het uit?' Ze werd ook kwaad. Ze waren allebei ongelukkig dat hun tijd samen bijna ten einde was.

En ze konden alleen maar kwaad worden op elkaar terwijl ze de laatste kilometers in de trein aflegden waar ze zoveel plezier hadden gehad. 'Zou je ooit een keer willen trouwen, Charles?' Ze was er niet van overtuigd, maar hij wilde het niet aan haar toegeven.

'Waarom niet?'

'Dat is nauwelijks de manier om ertegenaan te kijken. "Waarom niet?" '

'En jij bent de autoriteit op het gebied van huwelijken, neem ik aan. Jij, die zichzelf ziet als een oude vrijster en heel tevreden is om het allemaal op te geven.'

'Wat maakt het uit? Zou jij liever hebben dat ik je achtervolgde om met mij te trouwen, Charles? Wil je dat? Ik denk het niet echt.' Ze schreeuwde tegen hem en besefte dat pas toen hij door de elegante salon kwam lopen, haar overeind trok en woedend aankeek, met beide handen op haar schouders alsof hij haar door elkaar zou schudden als ze nu niet naar hem luisterde.

'Weet je wat ik wil? Ik wil dat je bij me blijft. Ik wil niet dat je uit Istanboel vertrekt en teruggaat om je verrekte schip te halen. Dat wil ik.' Er waren geen beloftes, geen aanzoeken, en geen eden van trouw, maar het kon haar niets schelen. Dat had ze allemaal nooit van hem gewild. Er was geen plan dat hij met haar zou trouwen, geen voorbedachte rade, geen opzet. Ze hield gewoon van deze man en wilde ook bij hem zijn. Ze wilde niet terug naar Engeland om het schip te halen, maar ze kon niet anders en ze probeerde het hem weer uit te leggen. 'Je bent zesentwintig. Je bent volwassen. Doe wat je wilt doen.'

'Je begrijpt het helemaal niet.' Ze maakte zich uit zijn greep los en ging weer zitten. Hij ging naast haar op het bankje zitten en hield haar hand vast. Hun woede nam af. Het zou niets oplossen en dat wisten ze allebei. 'Charlie, liefste, als jij niet zo vrij was, zou je ook niet alles wat je wilde kunnen doen. Zo zit het leven niet in elkaar. In de meeste gevallen dan.'

Hij keek haar verdrietig aan. Hij begreep het wel. Maar hij wilde het gewoon niet begrijpen. 'Ik denk dat ik soms vergeet dat de rest van de wereld niet zo ongebonden is als ik.' Een mes sneed door zijn ziel toen hij aan Sean dacht. 'Het is niet de ideale staat zoals je zou verwachten. Misschien ben jij wel beter af.' Daarom wilde hij soms kinderen, voelde hij de drang om iemand aan zich te binden, aan wie hij op zijn beurt zich zou verbinden. Maar toen dacht hij aan het verlies van Sean en het maakte hem weer bang. En toch, op een vreemde manier, was hij met haar verbonden. Zo voelde hij het en hij keek haar nu aan met iets smekends in zijn ogen. 'Audrey... als je nu eens met me meeging naar China?'

Haar mond viel open en ze keek hem geschokt aan. 'Ben je gek? Denk je eens in wat mijn familie zou zeggen. Ik vertel hun zelfs niet dat ik zo ver ben gekomen. Dat kunnen ze helemaal niet aan. Istanboel! Ze zouden denken dat ik mijn verstand verloren had.' Iedereen behalve grootvader natuurlijk, die maar al te goed wist wat haar motiveerde... die zwerflust zat in haar genen... de demonen die hij zo haatte. Maar China? 'Charles, je bent gek.'

'O ja? Ben ik gek omdat ik bij de vrouw wil zijn die ik liefheb?' Hij zat haar aan te staren en ze kon geen antwoord geven. Ze wist niet wat ze tegen hem moest zeggen. Het was het heerlijkste aanbod dat ze ooit had gehad, maar op geen enkele manier kon ze met hem mee. 'We zouden aan het einde van het jaar naar Amerika terug kunnen varen vanuit Yokohama.'

'En hoe moet ik het hun uitleggen? Charlie, ik heb het mijn opa beloofd. Hij is een oude man. De schok zou weleens te groot voor hem kunnen zijn.'

'Daar kan ik niet tegenop, Aud. Mannen van mijn leeftijd sterven niet aan een schok.' Hij keek haar bijna bitter aan en was plotseling heftig jaloers op een oude man van eenentachtig. 'Of zelfs van verdriet. Ik benijd hem jouw loyaliteit.'

'Jij hebt ook mijn loyaliteit.' Ze sprak hem heel teder toe. 'En mijn hart.'

'Denk er dan over na. Je kunt het me vertellen in Istanboel.'

'Charlie...' Ze keek hem alleen maar aan. Het had geen zin zichzelf te kwellen met wat ze niet konden hebben. En ze kon niet met hem mee naar China. Ze bleef er maar aan denken toen ze die avond ging slapen. Ze kon een kort moment in Istanboel hebben... twee dagen... een nacht... en dan moest ze weer op weg naar huis... dat moest ze... moest ze, zei ze krachtig tegen zichzelf toen ze in slaap zakte... maar ze droomde de hele nacht van Charles. Ze droomde dat ze hem zocht en nergens kon vinden. Ze werd midden in de nacht huilend en paniekerig wakker en greep zich stevig aan hem vast, bang om uit te leggen hoe wanhopig ze zich voelde omdat ze hem moest verlaten, uit angst dat hij haar, als ze het hem vertelde, nooit meer zou laten gaan. En er bestond geen twijfel in haar hoofd. Ze móést vertrekken.

10

Hun entree in Istanboel was fantastisch en hij maakte haar vroeg wakker om ervoor te zorgen dat ze er geen moment van zou missen. Toen ze wakker werd, zag ze stranden langs het spoor en het water leek aangeraakt door het goud van laag vliegende vogels. Istanboel was omgeven door de Zee van Marmara aan de ene kant en de Gouden Hoorn aan de andere kant. Audrey dacht dat ze nooit zoiets schitterends had gezien als de moskeeën met de gouden koepels en minaretten, en toen, toen ze om de Seraglio kwamen, kwam het Topkapi-paleis in zicht en bracht beelden in de herinnering van sultans en harems, van buitengewone fantasieën en sprookjes. Het was een stad die inspireerde tot allerlei fantasieën, en toen ze langzaam het Sirkeci-station binnenreden voelde Audrey zich plotseling overweldigd door de duidelijk oosterse sfeer die ze daar voelde. De stad was heel anders dan enige andere stad die ze had bezocht en ze was gefascineerd toen Charles haar alle bezienswaardigheden aanwees. De Blauwe Moskee en de Hagia Sophia, de beroemdste moskee van Istanboel, de Zuil van Constantijn bij het grote plein. De Grote Bazar en de talloze andere moskeeën en bazars die haar fascineerden. Ten slotte werd haar verdriet door het vooruitzicht hem achter te laten getemperd door de opwinding die ze voelde door met hem hier te zijn, hoe kort ook. Haar camera maakte overuren en Charles bracht haar rechtstreeks naar hun hotel dat verbazingwekkend was.

Hij had kamers gereserveerd in de Pera Palas, een van zijn meest favoriete hotels ter wereld, en terwijl zij en Charles naar binnen gingen, laadden een stuk of tien kruiers hun bagage uit. Hij had om twee kamers gevraagd die met elkaar waren verbonden door een reusachtige woonkamer. En daar waren drie meter hoge spiegels in vergulde lijsten en zwarte lambrisering, rococo-houtsnijwerk en overal gouden cupido's. Ook de lobby van het hotel bezat hetzelfde decor, en op de een of andere manier leek het te horen bij de exotische ambiance, hoewel ze het ergens anders afschuwelijk zou hebben gevonden. Maar hier was niets afschuwelijk. Het was allemaal fascinerend en exotisch, en terwijl ze Charles volgde naar de Grote Bazar schoot ze het ene filmrolletje na het andere vol, gefascineerd door de beelden en geuren en kronkelende paden en kooplui die vastbesloten waren haar zoveel mogelijk te verkopen. Charlie keek opgetogen toe terwijl zij alles in zich opnam en leek te gedijen in de atmosfeer. Hij nam haar mee naar een klein restaurant voor de lunch en zelfs het Turkse eten beviel haar. Ze vond alles heerlijk. Ze leek geboren voor een leven als dit. 'Het leven van een vagebond,' zei ze met tintelende ogen tegen hem toen ze hand in hand over het strand liepen en keken naar de toegang tot de stad.

Pas toen ze terugkeerden naar hun hotel, leek ze weer triest te worden en zelfs vrijen vrolijkte hen beiden deze keer niet op. Er viel niet meer weg te lopen voor de realiteit. Ze zou de volgende ochtend met de trein vertrekken en hun korte romantische intermezzo, hoe gepassioneerd ook, zou voor hen voorbij zijn, misschien wel voor altijd als het leven niet aardig voor hen was. Ze lag stil naast hem in bed nadat ze gevrijd hadden en tekende lome kringetjes op zijn borst met een vingertop, terwijl hij probeerde niet te voelen wat hij voor haar voelde, in ieder geval niet zo scherp.

'Wanneer vertrek je naar China?' Het had geen zin meer het te ontwijken. Het moest vroeg of laat toch onder ogen worden gezien. En voor hen was het inmiddels al laat.

'Morgenavond.' Hij keek haar aan met ongelukkige ogen.

'Hoe lang doe je erover om daar te komen?'

'Een paar weken. Het zal afhangen van mijn verbindingen.'

Ze glimlachte. 'Het lijkt me leuk.'

Hij moest erom lachen. 'Alleen jij kunt dat zeggen. De meeste vrouwen zouden huiveren bij de gedachte... eigenlijk de meeste mannen ook. Het is een zware reis.' In sommige opzichten was hij blij dat ze niet meeging. Hoewel, egoïstisch gedacht, hij het heerlijk zou hebben gevonden. 'Denk maar eens, als jij gerieflijk weer op de Mathetania zit, nippend van je champagne en dansend met de een of andere zwierige man' - hij voelde zijn maag samentrekken bij de gedachte - 'kruip ik over de een of andere bergtop in Tibet en vries half dood.'

Ze keek hem aan, maar deze keer glimlachte ze niet. 'Ik dans met niemand, Charles.'

'Ja, dat doe je wel.' Zijn stem was een fluistering en zijn ogen stonden triest. 'Ik heb niet het recht te verwachten dat je het niet doet.'

'Je vergeet een ding.'

'En dat is?'

'Ik zou het niet willen. Ik ben verliefd op jou, Charles.' En toen keek ze hem vreemd aan. 'We zouden net zo goed getrouwd kunnen zijn. In mijn hart zijn we dat.' Ze vroeg zich af of hij afgeschrikt zou worden door wat ze had gezegd, maar ze moest het gewoon zeggen.

'Dat is zo.' Hij zei het zo ernstig dat ze schrok, en dat werd nog heviger toen hij naar zijn handen keek en zijn gouden zegelring van zijn pink schoof. Zijn wapen stond erin gegraveerd. Hij deed hem aan de vinger van haar linkerhand waar ze een trouwring gedragen zou hebben. 'Ik wil dat je deze houdt, Audrey. Voor altijd.'

Er waren geen woorden voor wat ze voelde en de tranen stroomden over haar wangen toen hij haar in zijn armen nam en toen ze weer vrijden was het bitterzoet en ze hield de ring aan haar vinger en haar hand stevig gesloten. Ze wist dat ze de ring nooit meer af zou doen. Hij was een beetje groot, maar niet zo groot dat ze hem gemakkelijk zou verliezen.

En toen ze tegen de schemering opstonden, stelde Charles voor uiteten te gaan, maar ze schudde haar hoofd en draaide zich naar hem om. 'Ik heb geen honger.'

'Je moet eten.' Ze schudde haar hoofd. Ze had te veel aan haar hoofd en ze bleef lange tijd met haar rug naar hem toe staan terwijl ze uit het raam staarde naar de minaretten, de bazars en de moskeeën. Ze leek gefascineerd door Istanbul, maar eigenlijk zag ze niets. Ze keek in haar eigen hart en nam een enorme beslissing over hen. Hij liet haar lange tijd met rust. Daarna kwam hij naar haar toe, raakte zacht haar schouder aan en schrok door het geteisterde gezicht toen ze zich naar hem omdraaide.

'O, schat...' Hij wilde haar vastpakken en zij bleef heel stil staan. Ze had geen keuze meer. Ze had het in Venetië al moeten weten. Alles was toen al voor haar beslist. Of misschien al wel eerder.

'Ik ga niet weg.' Ze zei het alsof ze iemand tot levenslang veroordeelde en eigenlijk was dat ook zo. Levenslang voor zichzelf. Maar ze was niet tot dat leven veroordeeld. Ze had ervoor gekozen. Ze betreurde alleen de pijn die ze anderen zou doen door haar beslissing.

Charles bleef heel stil staan, niet wetend of hij haar wel goed had gehoord. 'Wat bedoel je?'

'Ik bedoel dat ik met jou meega.' Ze zag er plotseling veel kleiner uit, alsof ze het afgelopen uur gekrompen was.

'Naar China?' Hij keek geschokt toen ze knikte. 'Weet je het wel zeker, Aud?' Hij was plotseling bang dat ze er spijt van zou krijgen. En als ze eenmaal aan de reis begonnen waren, was er geen terugkeer meer mogelijk. Ze zou helemaal mee moeten naar Shanghai en het zou niet zo gemakkelijk worden, zoals hij haar al vaker had verteld.

'Ik weet het heel zeker.'

'En je grootvader dan?' Plotseling vroeg ze zich af of hij haar uiteindelijk niet mee wilde hebben; hij zag pijn in haar ogen en pakte haar onmiddellijk weer vast. 'Ik wil alleen niet dat je halverwege van gedachten verandert.'

'Je bedoelt op een bergtop in Tibet.' Ze lachte door haar tranen heen en hij glimlachte terug toen ze knikte.

'Precies.'

'Ik verander niet van gedachten. Ik stuur grootvader een telegram dat ik met Kerstmis thuiskom. Kan hij me ergens naartoe schrijven?' Charles dacht na en schudde zijn hoofd.

'In ieder geval niet voor Nanking. Hij kan je daar naartoe schrijven. Of naar Shanghai. Ik zal je de namen geven van de hotels waar ik altijd logeer. Hij kan jou schrijven via mij.' Hij grijnsde toen hij besefte dat dit niet zo verstandig zou zijn. 'Vertel hem gewoon dat ik een vrouw ben die je onderweg hebt ontmoet.'

Ze lachte schaapachtig naar de man van wie ze hield. 'Lach niet. Misschien moet ik dat wel doen.'

Hij pakte haar handen en keek haar in de ogen. 'Audrey, weet je het heel zeker? Wil je dit? Ik ga met jou naar het einde van de wereld, maar ik heb niets te verliezen. Jij wel. Ik weet wat jouw verantwoordelijkheden voor jou betekenen... je familie... je grootvader... Annabelle...'

'Misschien is het nu mijn beurt. Deze ene keer. Misschien kan ik het doen zonder dat ze me eeuwig blijven haten.' Hij aarzelde een ogenblik en ging toen verder. 'En daarna? Wat gebeurt er dan met ons?' Als ze hem nu niet kon verlaten, wat zou er dan na China gebeuren?

'Daar kan ik geen antwoord op geven. Ik weet het niet. Ik zal vroeg of laat naar hen terug moeten.'

Hij glimlachte weemoedig. 'Soms is het net als verliefd zijn op een getrouwde vrouw.' Zij glimlachte om de analogie, maar ze kon het niet oneens met hem zijn.

'Zoals je een tijdje terug hebt gezegd, ben ik niet zo gelukkig ongebonden als jij.'

'Misschien hou ik daarom van je. Misschien zou ik niet zoveel van je houden als jij net zo'n vrije vogel was als ik.' Hij glimlachte naar haar en streelde haar haren en zij hield zich stevig aan hem vast, terwijl ze de ring aan haar vinger voelde. Ze had zich nu aan hem gebonden en toch voelde ze zich tegelijkertijd vrij, vrijer dan ooit in haar leven en ze was verrast hoe gelukkig ze er zich door voelde.

11

De telefoon ging net op het moment dat Edward Driscoll zich installeerde om naar Walter Winchell te luisteren. Het dienstmeisje klopte op de deur van de bibliotheek en ze trilde bijna toen ze op hem af liep. Hij was veel knorriger dan hij een maand of twee ervoor was geweest en ze wist dat hij er een enorme hekel aan had gestoord te worden.

'Neem me niet kwalijk, meneer...' Haar knieën knikten bijna en ze voelde haar kanten mutsje dat ze elke avond droeg langzaam over haar oor zakken. Hij had er net zoveel hekel aan als haar muts verkeerd zat als wanneer hij gestoord werd. Eigenlijk haatte hij de laatste tijd bijna alles en iedereen. Hij sloop door het huis als een politieagent in de hoop voor het vallen van de avond een arrestatie te kunnen verrichten. 'Neem me niet kwalijk, meneer,' probeerde ze weer. Hij had de eerste keer niet gereageerd.

'Ja? Wat is er?' blafte hij tegen het meisje en ze schrok zichtbaar. 'Niet zo schrikken, verdomme, ik word nerveus van je.'

'Er is telefoon voor u, meneer.'

'Neem de boodschap aan. Ik wil op dit uur met niemand spreken. Het is bijna etenstijd. Het kan toch niet belangrijk zijn. Niemand belt me ooit.'

'De telefonist zei dat het interlokaal was.'

Zijn gezicht verstrakte meteen. Misschien was er iets met haar gebeurd, en hij keek het meisje scherp aan. 'Waar is het vandaan?'

'Istanbul, Turkije, meneer.'

'Turkije?' Hij gooide bijna met het woord. 'Ik ken daar niemand. Het zal wel een vergissing zijn... of een grap. Verspil je tijd niet aan grappenmakers.' Als ze Frankrijk had gezegd, zou hij naar de telefoon zijn gerend. Of zelfs Italië of Engeland. Hij had een kaart uit Rome van haar gekregen. Maar Turkije... en toen kreeg hij plotseling een ongemakkelijk gevoel, en langzaam stond hij op en gebaarde naar het meisje net voor ze de kamer uit was. 'Zoek uit van wie het is voor je ophangt.'

'Ja, meneer.' Minder dan een minuut later was ze weer terug. Haar ogen waren groot, haar muts stond bijna nog schever dan eerder, maar deze keer merkte hij het niet op. 'Het is miss Driscoll, meneer. Uit Turkije.'

Hij vergat zijn wandelstok en rende bijna naar de telefoon in het kleine vertrek waar hij stond. Het was een kleine, resonerende kamer met een smalle, ongemakkelijke stoel. Maar hij had nooit begrepen waarom iemand het gemakkelijk moest hebben als hij over de telefoon sprak. De telefoon was voor snelle zaken, wat hem betrof, en niet voor gekwek de hele dag. Hij had dat vaak genoeg tegen Annabelle gezegd, maar die luisterde nooit naar hem. 'Ja,' schreeuwde hij in de telefoon. 'Ja?' Er zat zoveel ruis op de lijn dat hij nauwelijks iets hoorde, en hij was zo opgewonden dat hij was vergeten te gaan zitten, terwijl het jonge meisje in de buurt bleef, bang dat hij te opgewonden zou worden.

'Mr. Driscoll?'

'Ja! Ja!'

'We hebben een interlokaal telefoontje uit Turkije.'

'Dat weet ik, dwaas, waar is ze?' Maar bijna direct nadat hij de woorden zei, hoorde hij haar stem en zijn knieën werden zwak toen hij haar hoorde.

'Opa? Kun je me horen?'

'Amper. Audrey, waar zit je verdomme?'

'Ik zit in Istanboel. Ik heb de Oriënt-Expres genomen met vrienden.'

'Verdomme, daar hoor je niet te zijn. Wanneer kom je naar huis?'

Terwijl ze naar hem luisterde, klonk hij plotseling zo kwetsbaar en zo verschrikkelijk ver weg. Bijna gaf ze haar plan om met Charlie naar China te gaan op. Maar ze was ook niet bereid dat te doen. Ze moest het hem vertellen. 'Ik kom pas met Kerstmis naar huis.' Er volgde een oorverdovende stilte en ze was bang dat de verbinding verbroken was. 'Opa? Opa?'

Hij liet zich vallen in de ongemakkelijke stoel en het dienstmeisje rende weg om een glas water voor hem te halen. Zijn gezicht was grijs en ze hoopte maar dat het geen vreselijk nieuws was. Hij was te oud om dat nog te kunnen hebben. 'Wat doe je daar, verdomme? En met wie ben je op reis?'

'Ik heb een charmant echtpaar op het schip ontmoet, uit Engeland. Ik logeerde bij hen in Zuid-Frankrijk.' Ze hoopte dat hij zou aannemen dat ze met hen in Turkije zat.

'Waarom nemen ze je verdomme niet mee terug naar Engeland?'

'Dat doen ze misschien uiteindelijk wel. Maar ik ga eerst naar China.'

'Je gaat wat?' Het meisje stak hem het glas water toe en hij duwde net zo snel haar arm weer weg. 'Ben je krankzinnig? De Japanners zijn Mantsjoerije al binnengevallen. Je komt onmiddellijk naar huis!'

'Grootvader, ik beloof dat er niets met mij gebeurt. Ik ga naar Shanghai en Peking.' Het leek haar beter hem niet te zeggen dat ze naar Nanking ging om Tsjang K'ai-sjek te ontmoeten, bang dat hij zich nog meer zorgen zou maken. 'En daarna kom ik direct naar huis.'

'Je zou ook nu de Oriënt-Expres terug naar Parijs kunnen nemen en daar op een schip kunnen stappen. Dan ben je met twee weken thuis. Dat lijkt me heel wat zinniger.' Stomme dwaas, mompelde hij in zichzelf, maar niet hard genoeg dat Audrey het in Turkije kon horen. Ze was precies haar vader.

'Opa, alsjeblieft... ik wil dit gewoon doen. En daarna kom ik naar huis. Ik zweer het.'

Onwillekeurig vulden zijn ogen zich met tranen. 'Je bent net als die verrekte vader van je. Je hebt helemaal geen verstand onder dat rode haar. China is geen plek voor een vrouw. Of wat dat aangaat voor niemand, behalve de Chinezen. Hoe kom je daar trouwens?' Het hele plan klonk hem krankzinnig in de oren, maar het was precies wat Roland gedaan zou hebben, de gek...

'We gaan met de trein.'

'Van Istanboel helemaal naar China? Heb je enig idee hoe ver het is?'

'Ja... het komt allemaal goed '

'Zijn het nette mensen met wie je reist? Ben je veilig bij hen?'

'Heel erg. Ik beloof het.'

'Hou je verrekte beloftes maar voor je.' Hij was woest op haar, maar dat viel moeilijk duidelijk te maken met al die ruis op de lijn en de ongelooflijke afstand. Het had haar acht uur gekost om het telefoontje te plegen.

'Gaat het goed met je?'

'Prima, als het je wat aangaat.'

'Hoe is het met Annie?'

'Ze krijgt weer een baby. In maart.'

'Weet ik. Ik ben lang voor die tijd terug.'

'Dat is je geraden ook, anders hoeft het niet meer.'

'Opa... het spijt me...'

'Nee, het spijt je niet. Je bent net als je vader. Ik weet dat je een dwaas bent, dus wees geen leugenaar. Het spijt je helemaal niet. Je bent krankzinnig.'

'Ik hou van je.' Ze huilde nu, maar hij wist het niet. En hij huilde ook. Maar zij kon het niet horen.

'Wat?'

'Ik hou van je!'

'Ik kan je niet verstaan.'

Ze kende zijn spelletje veel te goed. 'Ja, dat kun je wel. Ik zei: ik hou van je! En ik kom snel naar huis. Ik moet nu ophangen, opa. Ik schrijf je een brief met mijn adressen in China.'

'Verwacht niet dat ik jou schrijf.'

'Ik wil gewoon dat je weet waar ik ben.'

Hij gromde iets in de hoorn en zei: 'Prima.'

'Doe Annie de groeten.'

'Wees voorzichtig, Audrey. Zeg die mensen ook voorzichtig te zijn.'

'Doe ik. Zorg goed voor jezelf, opa.'

'Ik zal wel moeten. Niemand anders doet het.' Ze lachte door haar tranen heen om zijn woorden en zei hem gedag. Charles had naast haar gestaan terwijl ze belde en nam haar in zijn armen. Ze huilde nog nadat ze had opgehangen. Ze voelde zich zo schuldig dat ze haar grootvader pijn had gedaan en ze zou zich nog schuldiger hebben gevoeld als ze zijn gezicht had gezien nadat hij had opgehangen. Hij zat in het kleine vertrek naar de muur te staren en kwam uiteindelijk met moeite overeind. Hij zag er twintig jaar ouder uit dan hij twintig minuten ervoor had gedaan, en net toen hij bij zijn stoel in de bibliotheek was, bevend van top tot teen, ging de deurbel. Hij sprong bijna uit zijn vel en schreeuwde naar het dienstmeisje: 'Wie is dat nu weer, verdomme?' Hij zag eruit alsof hij een geest had gezien, zo wit was hij. De butler haastte zich naar de deur om Annabelle en Harcourt binnen te laten. Ze waren uitgenodigd voor het avondeten. 'Wat doen jullie hier?' schreeuwde hij tegen hen. Annabelle keek heel erg geïrriteerd. Ze voelde zich al de hele zomer slecht en ze werd nerveus van hem als hij schreeuwde.

'Niet zo schreeuwen, opa. Je hebt ons voor het eten uitgenodigd. Weet je nog?'

'Nee, dat weet ik niet. Weet je wel zeker dat je het niet verzonnen hebt om een gratis maaltijd van me los te krijgen?' Hij keek haar woedend aan en ze zag eruit alsof ze meteen zou omkeren en weglopen, maar Harcourt kalmeerde haar snel, dingen mompelend als: 'Hij meent niet wat hij zegt... je weet hoe hij is... op zijn leeftijd...'

'Praat niet achter mijn rug. Dat is heel onbeleefd, Annabelle,' brulde hij. 'Ik heb je zus net gesproken. Ze komt pas met Kerstmis thuis.' Hij zei het toen ze naar de eetkamer liepen en weigerde er verder over te spreken voordat ze waren gaan zitten.

'Maar ze zou over een paar weken thuiskomen... wat is er gebeurd?' Annabelle was plotseling doodsbang dat Audrey een man had ontmoet en ging trouwen. Ze had erop gerekend dat ze thuis zou komen. Haar huishouding was in een erbarmelijke staat en zij en Harcourt hadden erop gerekend op vakantie te gaan. Ze had het nodig dat Audrey thuiskwam en op kleine Winston zou passen, en een nieuwe kinderjuf zou aannemen, en een nieuwe kokkin en een nieuwe chauffeur. Annie kon nooit goed personeel vinden, en als ze het wel deed, bleven ze niet lang. Het was beslist tijd dat Audrey naar huis kwam. 'Wat doet ze daar? Waar zit ze? In Parijs of Londen?'

Een ogenblik droeg hij een masker van onheil, maar hij genoot er eigenlijk van om Annabelle met het nieuws van haar stuk te brengen. 'Nee. Ze zit in Turkije.'

Harcourt keek geschokt. 'Wat moet ze daar in 's hemelsnaam?'

'Ze heeft met een paar vrienden de Oriënt Express genomen en nu gaat ze naar China.'

'Wat?' Annabelle krijste bijna en Harcourt keek alleen maar met open mond naar haar grootvader. Maar hij gaf snel zijn mening. Te snel in de ogen van Edward Driscoll.

'Dat meisje is veel te onafhankelijk voor haar eigen bestwil. Denk je eens in wat mensen zullen denken, een meisje van haar leeftijd dat alleen naar China gaat. Dat is het meest ongepaste wat ik in jaren heb gehoord.'

'Nee, dat is het niet.' De vuist van Edward Driscoll kwam neer op de tafel. 'Als je het mij vraagt zijn jouw woorden over mijn kleindochter onder dit dak heel wat ongepaster. En voor de toekomst, hou je mening voor je. Dat meisje heeft meer pit in haar grote teen dan jij in je hele lichaam. En Annabelle hier heeft helemaal geen pit, nooit gehad en zal het nooit krijgen. Ze heeft het lef van een dode muis, ook al is ze mijn kleindochter. Dus vertel me niets over Audrey. Bovendien, neem ook niet de moeite hier te blijven eten. Het kijken naar dat lange gezicht van jou en luisteren naar haar gejammer,' hij gebaarde naar Annabelle die hem met open mond aankeek, 'bezorgt me indigestie.' Hij stond op van tafel, greep zijn wandelstok, liep de bibliotheek in en sloeg de deur met een klap dicht toen Annabelle begon te huilen, van tafel wegrende om haar spullen te pakken en al bijna de voordeur uit was voordat Harcourt haar had ingehaald. Ze huilde de hele weg terug naar huis in Burlingame, beschuldigde Harcourt ervan dat hij een slappeling was omdat hij haar niet tegen haar grootvader had verdedigd en schold op Audrey omdat ze niet naar huis kwam om haar te helpen.

'Wat een egoïstisch kreng om daar maar te blijven... en China... China!... ze weet verdomde goed dat ik hulp nodig heb tijdens mijn zwangerschap... ze doet het opzettelijk... ze heeft niets anders te doen... ze wil zich gewoon onttrekken aan verantwoordelijkheid... ze is al jaren jaloers op me, lange, lelijke spicht...' Harcourt kreeg de volle laag op weg naar huis. Maar het kon hem niets schelen. Zodra hij haar thuis had gebracht, ging hij naar zijn vriend in Palo Alto. Hij had daar een lekker ding zitten, een echt heet wijf. Hij kende haar al de hele zomer en Annabelle had geen idee wat hij uitspookte.

Edward Driscoll ook niet. En het kon hem niets schelen ook. Hij zat nog steeds alleen in zijn bibliotheek tegen de tijd dat Harcourt en Annabelle al thuis waren. En eigenlijk zat hij er uren later nog, denkend aan Audrey... en verwarde haar op de een of andere manier in zijn hoofd met Roland... ze was in China... maar was ze daar met Roland of alleen? Het enige dat hij zich nog kon herinneren, was dat hij haar heel erg miste.

12

De afstand van Istanboel naar Shanghai was meer dan achtduizend kilometer, en de reis verliep absoluut prachtig. Charles schatte dat het hun ongeveer twee weken zou kosten. De artikelen die hij moest schrijven betroffen voornamelijk de regering van Tsjang K'ai-sjek en die zetelde in Nanking. Ook was er een stuk over Shanghai als gedemilitariseerde zone, een ander over Peking en ze hoopten dat hij wat materiaal kon krijgen over de communistische revolutionairen die in 1928 naar de bergen waren getrokken. Hij had al omvangrijke aantekeningen en zijn geloofsbrieven waren zeker erg goed, maar het viel moeilijk te zeggen hoe toegankelijk zijn onderwerpen waren. De communistische 'bandieten' waren dat zeker niet en het was onwaarschijnlijk dat Charles zelfs maar contact met hen zou kunnen maken, maar hopelijk was Tsjang K'ai-sjek bereid Charles te ontmoeten als die eenmaal contact met hem had opgenomen. En natuurlijk konden alle willekeurige ideeën die Charles onderweg opdeed later in artikelen verwerkt worden. Hij hield nauwgezet aantekeningen bij en had altijd een aktetas vol notitieboeken en papier bij zich. Hij legde zijn systeem aan Audrey uit toen ze later die avond met de trein naar Ankara reden. Ze had het gevoel alsof ze met deze man een heel nieuw leven was binnengestapt en in veel opzichten was dat ook zo. Ze wist het nog zekerder toen ze in Ankara overstapten op een andere trein en ze moest plotseling lachen toen ze terugdacht aan de Oriënt Express. Het leek volslagen ongerijmd nu ze op een andere trein stapte achter twee vrouwen die twee levende kippen en een kleine geit bij zich hadden.

De posttrein die ze in Ankara namen, bracht hen langs het Vanmeer en het Urmiameer aan de Perzische grens, door de bergen naar Teheran. Dat was een levendig en druk station waar overal mensen stonden te praten. Audrey keek gefascineerd toe en gebruikte de Leica nonstop terwijl Charlie kaartjes ging kopen voor de nachttrein naar Mesjed, in het noordoosten van het land op ongeveer honderdvijftig kilometer van de grens met Afghanistan. Mesjed was een heilige stad en bijna iedereen die meereisde op de trein deed het op de knieën in een houding van vroomheid.

De vrouwen op het station van Teheran zagen er interessant uit en sommige waren beeldschoon. Alle vrouwen werden door haar gefascineerd, zelfs in de eenvoudige kleren die ze droeg. Maar ze staarden naar haar en twee jonge meisjes hadden zelfs haar rode haar aangeraakt en waren toen, giechelend achter hun sluiers, weggerend. Voor haar was het een heel nieuwe wereld en zij was plotseling het onderwerp van fascinatie en duidelijk ook van afkeuring omdat zij, anders dan de vrouwen daar, geen sluier droeg.

Die hele nacht reisden ze naar Mesjed en daarna naar het zuiden naar Afghanistan, en het leek een eeuwigheid te duren voordat ze Kaboel bereikten. Ze hadden inmiddels al meer dan drieduizend kilometer gereisd en waren al een week onderweg. Audrey dacht dat ze gek zou worden als ze ooit nog een trein zag. En toch, op de een of andere manier, als ze om zich heen keek en de rustige schoonheid rondom haar zag als de zon onderging en de boeren die ook op de trein hadden gezeten het station uit liepen met hun geitenleren tassen met hun hele bezit erin, meende ze nooit gelukkiger te zijn geweest. Ze stond bij zonsondergang een ogenblik naar Charles te kijken en zag dat hij naar haar lachte. Ze waren allebei smerig en moe en ze hadden in geen vier dagen een bad gezien, maar op de een of andere manier leek het hun niet te deren. Hij sloeg een arm om haar heen en droeg een van haar drie tassen, lachend omdat zij met haar beautycase worstelde die ze nu al in geen week had aangeraakt.

'Ik stel me voor dat dit niet helemaal is wat je dacht, hè, liefste?' Hij maakte zich soms zorgen dat het haar allemaal te veel zou worden, maar ze leek een heerlijke tijd te hebben en was heel sportief. Ook toen de trein in de Nanga Parbat-pas ontspoorde en ze zo'n vijftien kilometer moesten lopen, had ze niet geklaagd. Hij kon zich geen vrouw voorstellen met wie hij zo kon reizen. 'Heb je veel spijt?'

'Helemaal niet,' zei ze stralend tegen hem. Het was precies zoals ze gehoopt had, woest en ongemakkelijk en prachtig, en een wereld zoals God die bedoeld had, zonder wolkenkrabber of een geplaveide straat of een blèrende claxon. Het was allemaal prachtig, en toen ze die nacht op het gammele kleine bedje lagen in het hotel dat Charles kende liet ze haar hand zacht langs de binnenkant van zijn dijen glijden en hij zuchtte gelukkig terwijl hij zich omdraaide en met haar vrijde.

'Wat doe je hier, gekke meid?' Hij glimlachte slaperig erna. Ze waren een heel eind verwijderd van de rococo-luxe van het Pera Palas in Istanboel, en Cap d'Antibes en de Hawthornes en hun vrienden leken van een andere wereld; maar Audrey wilde niets anders dan dit, een smal bed in een lege kamer en een vreemde wereld buiten en dat allemaal meemaken terwijl ze naast de man lag van wie ze elke nacht hield.

'Charles?' Ze waren allebei half slapend terwijl ze tegen hem aan kroop en het gevoel had dat ze dit al haar hele leven had gedaan.

'Mmm?'

'Ik ben nog nooit van mijn leven zo gelukkig geweest.' Ze had het hem inmiddels al duizend keer verteld, maar ze moest het hem nog een keer vertellen, en hij glimlachte toen hij wegdreef in de slaap en tegen haar fluisterde.

'Krankzinnige meid... ga nu wat slapen...' Ze moesten er de volgende dag om zes uur weer uit, en toen dat gebeurde kregen ze geitenmelk en een stuk kaas voor ze zich door de straat haastten om weer een volgende trein te halen. Deze keer reisden ze naar Islamabad en daarna direct naar Kasjmir. Ze kwamen aan om twaalf uur 's middags en voor één keer was de reis niet slecht, hoewel de trein heel oud was. Maar hij bracht hen helemaal naar de Ladakh-pas en het was vier uur 's ochtends toen ze eindelijk aankwamen. Audrey lag te slapen in Charlies armen toen hij opkeek naar de sterren met een gevoel van vrede. De trein had twee keer oponthoud gehad maar ze hadden niet hoeven uit te stappen. De trein had de hele drieënvijftighonderd meter geklommen en was nu langzaam aan zijn afdaling bezig. Eindelijk waren ze in Tibet en ze moesten nog eens dertienhonderd kilometer reizen voor ze Lhasa bereikten en een dag rust kregen. Charlie kende de tocht goed. Hij schatte dat het van de Ladakh-pas naar Lhasa ruwweg twee dagen zou duren. Het bleken er drie te worden en ze waren allebei uitgeput toen ze eindelijk Lhasa bereikten. Ze waren al tien dagen onderweg en waren op tweederde van de afstand naar Shanghai, maar op dit punt van de reis kreeg iedereen altijd het gevoel dat je er nooit zou komen. Charlie nam haar mee naar de herberg waar hij altijd verbleef, op een bergtop met overal in oranje gewaden gehulde monniken die langzaam naast elkaar liepen, zingend of zwijgend. Je voelde je hier dichter bij God en het lag zo afgelegen dat het onmogelijk was je voor te stellen dat er naast deze wereld nog een andere bestond. Het was bijna een mystieke ervaring. Audrey stond heel lang voor het raam en dacht aan haar vader. Ze vroeg zich af of hij hier ooit geweest was. Ze vertelde het later aan Charles terwijl ze een eenvoudig maal van rijst en bonensoep bij kaarslicht aten. Daarna had ze geen honger meer. Ze was te hongerig geweest om zich druk te maken over wat ze aten, wat heel goed was omdat ze erachter kwam dat de kleine reepjes vlees in haar soep in werkelijkheid slang waren. Ze trok een vreselijk gezicht tegen Charles en hij lachte naar haar toen ze op het bed neerplofte en hem peinzend aankeek.

'Soms vraag ik me af of er foto's van deze plaatsen in die albums waar ik zo van hield hebben gezeten. Plotseling is dat allemaal vaag geworden; dit is zo veel echter.' Ze had de dag ervoor naar haar grootvader geschreven en geprobeerd haar reizen aan hem uit te leggen en de reden waarom ze was gegaan. Maar nu leek er niets meer te zeggen. Dit was zo veel echter en dat leek zo vreselijk ver weg. Ze was zich ook bewust van het feit dat dit de eerste keer was dat ze hen had laten zakken en ze maakte zich zorgen. Ze wist dat Annabelles baby in maart geboren zou worden en ze zou lang voor die tijd thuis zijn om haar met alles te helpen. Ze voelde zich soms nog schuldig, maar ze zou het met hen goedmaken als ze terug was. En Charles had waarschijnlijk ook gelijk dat ze haar een tijdje een beetje zouden straffen. Nou, ze konden alles wat ze wilden met haar doen. Wat haar betrof had ze alles. En ze voelde tranen in haar ogen prikken toen ze Lhasa verlieten, eerst op een muildier en daarna per trein. Deze keer moesten ze een heel eind gaan. Ze moesten zestienhonderd kilometer reizen door de Tah-sueh-bergen naar Chongqing. De reis duurde meer dan dertig uur in een oud treintje en ze hadden alleen maar tijd om over te stappen op een andere trein voor ze Chongqing zouden bereiken. Tijdens het overstappen was Audrey zich plotseling bewust van een verandering. Het weer was hier veel koeler en de mensen waren anders wat betreft hun uiterlijk, optreden en kleding. Ze was verrast dat ze zoveel mannen sigaretten zag roken en zelfs ook een paar vrouwen, kleine oude, gedrongen mensjes die peuken rookten en loensend naar haar en Charles keken door hun uitgeademde rook heen. Er leken er ook plotseling meer te zijn en ze waren niet zo vriendelijk als sommige mensen die zij op hun reizen hadden ontmoet. Ze merkte het vooral terwijl ze het ene rolletje na het andere volschoot. Ze staarden haar eindeloos aan en net toen ze op de trein stapten die hen naar Wuhan zou brengen, renden een paar kinderen op haar af en raakten haar mouw aan terwijl zij haar Leica scherp stelde. Maar toen ze zich omdraaide om hen toe te lachen, renden ze gillend weg. Charles was met hun bagage aan het worstelen en ze waren allebei uitgeput door de treinreis van de afgelopen nacht. Hij viel in slaap bijna op het moment dat ze zich in de nieuwe trein geïnstalleerd hadden, met zijn hoofd tegen haar schouder en licht snurkend terwijl de andere vijf mensen in het compartiment haar openlijk aanstaarden. Alles leek zo veel voller hier en veel drukker. Er hing een totaal andere sfeer dan in Turkije en Tibet. Daar was het ruiger, primitiever, natuurlijker, en hier waren veel meer mensen en was het in sommige opzichten vreemder. Ze waren veel meer geïnteresseerd in haar dan ze elders waren geweest en ze wilde dolgraag Charles alles hierover vragen toen hij eindelijk wakker werd. Hij geeuwde en rekte zich zo goed mogelijk uit, hoewel hij bijna geen beenruimte had. Hij was dankbaar voor elk station waar ze stopten. Hij stapte dan met Audrey voor een paar minuten uit om zijn benen te strekken.

De reis van Chongqing naar Wuhan duurde een hele dag en ze kwamen langs een enorm waterbassin, maar nu lag Audrey te slapen en was Charles druk aan het schrijven in een van zijn aantekenboeken. Ze moesten nog een dag reizen voordat ze Nanking bereikten en hij hoopte Tsjang K'ai-sjek daar te ontmoeten. Hij moest over veel dingen nadenken, de vragen die hij wilde stellen, de aanpak die hij zou gebruiken. Hij zou veel geluk hebben als hij hem überhaupt te spreken kreeg. Of misschien zouden ze hem drie weken gewoon laten wachten. Misschien niet als de geloofsbrieven van zijn uitgever die Charles bij zich had wel indruk zouden maken op iemand, of als ze van een van zijn boeken hadden gehoord, maar Charles hoop was niet hooggespannen en hij was slechts bereid een week te wachten voordat hij doorreisde naar Shanghai. Hij had daar ook veel te doen en hij vond het altijd heerlijk om erheen te gaan.

Toen ze Wuhan bereikten gingen ze naar een klein hotel. Het had maar drie kamers, maar Charlie had er ooit eerder gelogeerd. Ze boden de reizigers een beetje rijst en groene thee aan. Audrey keek medelijdend in de kom en grijnsde tegen hem terwijl ze haar schouders ophaalde. Het was de eerste keer dat ze wanhopig naar westers eten verlangde en ze zou haar rechterarm hebben gegeven voor een biefstuk of een hamburger. Ze begon te dromen van een chocolademilkshake toen ze naar bed gingen en haar maag rammelde.

'Heb je nog van die repen over?' Ze draaide zich hoopvol naar Charlie om. Ze had zich al maanden niet overgegeven aan haar passie voor chocoladerepen, maar Charlie had ergens voor ze uit Italië vertrokken een paar oude repen gevonden en die voor in ieder geval een deel van de reis meegesleept, maar nu schudde hij zijn hoofd. 'Ik ben bang van niet, liefste. Wil je nog wat rijst? Ik kan hem vertellen dat je zwanger bent of zoiets.' Hij grijnsde en zij wierp haar handen in de lucht.

'Doe niet zoiets wanhopigs, Mr. Parker-Scott. Ik overleef het wel. Maar ik heb zo'n verrekte honger.'

Ze keek hem weer quasi-zielig aan en hij liet zacht zijn vingers van haar hals naar haar borsten gaan en ze vergat alles over haar honger behalve die in hem. Ze lagen die nacht lang in het donker met elkaar te praten en te fluisteren en hij vertelde haar verhaaltjes en stukjes geschiedenis over de steden die ze zouden gaan zien. Hij was minder dol op Nanking dan op Shanghai en Peking. 'Shanghai is zo ongelooflijk, Aud. Er zitten Britten, Fransen, Russen en nu Japanners. Het is echt een internationale plaats en tegelijkertijd puur Chinees. Volgens mij is het de meest kosmopolitische stad die ik ken.' De Japanners hadden er niet zoveel invloed op uitgeoefend. Ze hadden het ongeveer twee jaar eerder, begin '32, aangevallen en korte tijd bezet, en nu bestond er een wankele gedemilitariseerde zone. Tsjang K'ai-sjek had zich al lang geleden teruggetrokken in Nanking, en het 19 de leger had zich verwoed verzet tot ze gedwongen waren zich over te geven. Tsjang K'ai-sjek had zijn oorlog met de communisten op een zijspoor gezet nu hij de Japanners had om zich zorgen over te maken en Mao Zedong was nagenoeg verdwenen uit het gebied. Er werden nu minder hoofden van zogenaamde communisten op staken gespietst in de buitenste regionen. De aanwezigheid van de Japanners had gezorgd voor een ongemakkelijk verbond tussen de communisten en de nationalisten. Mensen hadden nu andere dingen om zich druk over te maken, vooral in Mantsjoerije.

De dag erop, toen ze in de trein naar Nanking stapten, voelde ze een golf van opwinding door haar heen spoelen. Ze waren er bijna. Hun doel was Nanking, Shanghai en Peking geweest, en ze waren er nog maar uren van verwijderd. Ze kon nauwelijks wachten en die nacht sliepen ze in een hotel in Nanking. Eerder die avond was Charlie naar de residentie van Tsjang K'ai-sjek gegaan om zijn geloofsbrieven en zijn kaartje achter te laten met een heel beleefde brief waarin hij smeekte om een onderhoud met hem. Ze hoorden in het hotel dat George Bernard Shaw daar eerder in de lente was geweest, onderweg naar Shanghai, en plotseling voelde Audrey dezelfde rimpeling van opwinding. Ze hield van wat ze zag, de mensenmenigten overal, de kleding, het eten, de geuren. Ze hadden een maaltijd genoten in hun hotel en hier was het niet alleen maar rijst en groene thee. Charlie merkte dat ze was afgevallen. Ze hadden meer dan twee weken gereisd over een afstand van achtduizend kilometer, hij voor zijn werk en zij voor haar droom. Zij dacht dat ze nooit zo dicht bij een ander mens was geweest en dat waarschijnlijk ook nooit meer zou doen toen ze die avond rustig kuierend over de straat voor het hotel naar riksja's en een enkele verdwaalde auto keken. Audrey was verrukt toen ze door een paar achterafstraatjes wandelden en onbedoeld een klein huis bereikten met een gedempte verlichting binnen en een vreemde geur. Ze bleef staan, geïntrigeerd door de geur die zwaar in de lucht hing, en vroeg Charlie ernaar. Hij lachte toen ze voorstelde naar binnen te gaan.

'Ik denk het niet, dame.'

'Waarom niet?' Ze was teleurgesteld door zijn gebrek aan enthousiasme en hij lachte weer om haar naïviteit. 'Dat is een opiumkit, Aud.'

'O ja?' Haar ogen werden groot van verbazing; ze was gefascineerd en nu was ze nog meer geïnteresseerd om naar binnen te gaan.

'Je kunt er niet naar binnen, Aud. Ze gooien ons er allebei uit. Mij waarschijnlijk en jou zeker.'

'In 's hemelsnaam, waarom? Kunnen we niet gewoon kijken?' Ze stelde zich zoiets als een bar voor en hij schudde zijn hoofd.

'Ze zijn gewoonlijk alleen voor mannen.'

'Wat stom van ze.' Ze keek geërgerd en ze liepen verder. Onder het lopen vertelde hij haar iets van wat hij wist over de Chinese geschiedenis. Die geschiedenis was vooral buitengewoon in termen van kunst en prestaties, meer dan enige andere die hij kende. Ze spraken uren terwijl ze terugliepen naar het hotel en rustig op hun kamer gingen zitten.

Het duurde een hele week voordat Charles Tsjang K'ai-sjek te spreken kreeg, maar het gaf hem tijd om te rusten en zich te ontspannen. Ze maakten lange wandelingen en uitstapjes naar het platteland, en uiteindelijk was het het wachten waard. Charles kreeg precies het interview dat hij met hem wilde hebben, en hij was ervan overtuigd dat het artikel een groot succes zou worden. Hij leende een typemachine van het hotel en begon onmiddellijk die middag dat hij terugkwam eraan te werken. Audrey trof hem hard aan het werk aan, zich totaal niet van haar bewust, toen ze stil in een hoekje van de kamer ging zitten. Ze begon een brief te schrijven aan Annabelle en probeerde haar uit te leggen wat ze had gedaan en gezien. Maar ze kreeg onder het schrijven het ontmoedigende gevoel dat het haar zus niets kon schelen. Ze vroeg zich af of iemand het wel zou doen. In plaats daarvan schreef ze maar aan haar grootvader, maar ze was bang dat zelfs dat verspilde moeite was. Het duurde een uur voor Charles opkeek en merkte dat ze er was. Hij wenkte haar met een glimlach. 'Ik hoorde je niet binnenkomen.'

Ze glimlachte terug en liep naar waar hij zat. Ze bukte zich om hem een kus in de nek te geven terwijl hij een arm om haar middel sloeg. 'Ik weet het. Je was hard aan het werk. Hoe is het interview gegaan?'

'Fascinerend. Het is voor hem een verloren zaak, weet je. Hoewel ik niet denk dat hij het al inziet. De sovjets staan te springen om Mao en het Rode Leger te steunen. Tsjang K'ai-sjek denkt dat hij het kan winnen, maar volgens mij kan hij dat niet. Hij is nu een enorme aanval aan het voorbereiden tegen Mao's strijdkrachten.'

'Schrijf je dat in het stuk? Dat het een verloren zaak is?'

'Min of meer, hoewel niet zo onomwonden. Het blijft immers mijn mening. Ik wil schrijven wat hij heeft gezegd, en zo eerlijk mogelijk tegenover hem zijn. Hij is een interessante man, hoewel zeker meedogenloos. En ik wou dat je zijn vrouw ontmoet had. Ze is prachtig en heel erg charmant.'

Maar Audrey kwam in de gelegenheid de weduwe van Soen Jat-Sen te ontmoeten toen Charlie haar interviewde en Audrey mocht van haar een paar foto's maken die Charlie beloofde door te geven aan de Times.

'Meen je dat?' Ze was opgetogen.

'Natuurlijk meen ik dat. Je bent verrekte goed. Net zo goed als elke beroepsfotograaf met wie ik gewerkt heb. Eigenlijk beter dan de meeste.'

Ze keek hem peinzend aan. 'Meende je het echt dat je ooit met me samen wilde werken?'

Plotseling moest hij lachen. 'Volgens mij doe ik het al.' Ze had net die middag de foto's van de weduwe van Soen Jat-Sen gemaakt en ze wisselden een glimlach. Ze vond het heerlijk met hem te werken en hoopte de kans te krijgen dat ook in Shanghai te doen.

Ze maakten zich gereed om de volgende dag te vertrekken en Audrey kon bijna niet wachten om Shanghai te zien na alles wat hij haar had verteld. Het klonk als een stad vol mensen, opwinding, handel en gokken, prostituees en exotische geuren. Het klonk als het oosterse equivalent van de Turkse bazar en ze wilde het dolgraag zien.

Ze pakte haar spullen in voor de reis en Charles moest lachen toen hij haar met de koffers in de weer zag, en zag hoe ze naar haar beautycase keek en een gezicht trok. 'Weet je, eigenlijk moet ik dat verrekte ding weggooien of aan iemand geven. Misschien kunnen we hem ergens ruilen voor een geit of een varken.'

Hij schaterde bij de gedachte en schudde zijn hoofd. 'Wat moet je dan op het schip op weg naar huis?' Ze kneep haar ogen nadenkend iets samen. Dat leek nu zo ver weg en het was heel vreemd om te bedenken hoe ver ze waren gekomen. 'Je kunt hem beter houden, Aud.'

'Ik weet niet waarom, maar ik heb al zo lang niet meer in een spiegel gekeken en ik weet niet of ik het ooit nog doe.' Make-up leek hier zo belachelijk. Sinds ze uit Istanboel waren vertrokken, had ze geen nagellak meer gebruikt, en haar sierlijke schoenen waren weggeborgen onder in de koffer. Ze had alleen maar lage veterschoenen gedragen sinds hun reis naar China was begonnen en blouses en rokken, en nu een jasje. Ze had er spijt van dat ze geen praktischer dingen had meegenomen. De meeste kleren die ze had, leken hier totaal ongeschikt, zijden en linnen pakjes, nauwsluitende jurken die ze in Zuid-Frankrijk had gedragen, badpakken, en avondtoiletten die ze op het schip aan had gehad en weer zou dragen op weg naar huis. Ze voelde zich nog belachelijker omdat ze al haar bont meesleepte. Hoewel mevrouw Tsjang K'ai-sjek zelf prachtig gekleed ging en Nanking een grote stad was, kleedden de mensen zich niet met bijzondere flair of interesse. Ze droegen de vaalbruine uniformen van de lagere Chinese klasse, hoewel Charles bleef volhouden dat er prachtige dingen te koop waren in Shanghai. Ze kon er zelfs een paar dingen laten maken. En daarbij zou ze een paar warme kleren nodig hebben. Er zat kou in de lucht. Het was al herfst en het zou koud worden voordat ze weer naar huis gingen.

Ze brachten de avond door op hun kamer na een enorm diner in een restaurant dat was aanbevolen door de portier. Audrey kroop dicht tegen Charles aan. Weer hadden ze een smal gammel bed en iedereen noemde haar nu Mrs. Parker-Scott. De man aan de balie had hun gezicht gered, door vol te houden dat ze vast op huwelijksreis waren en zij de tijd nog niet had gehad haar paspoort te veranderen. En ze was zo geamuseerd dat ze hem niets had gezegd.

'Vind je het erg, Charles? Dat ik me voordoe als je vrouw, ik bedoel...'

'Helemaal niet.' In werkelijkheid zag hij er verheugd uit door de gedachte, alsof hij haar iets had wijsgemaakt, en zij was ook geamuseerd. Iedereen nam nu aan dat ze waren getrouwd en ze begonnen zich ook zo te voelen. Hij had haar zelfs genoemd tegen Tsjang K'ai-sjek en onnadenkend over haar gesproken als zijn vrouw. En in een belangrijke betekenis was ze dat misschien ook. Ze had zichzelf aan hem overgeleverd en was hierheen gekomen omdat ze hem vertrouwde. Ze zou met geen enkele man zo ver gekomen zijn, of gelukkiger zijn geweest dat ze was meegegaan, en toen ze hem weer kuste voordat ze in slaap viel, glimlachte ze naar hem, zoals ze altijd deed als ze naast hem in bed lag. Ze hadden gevrijd toen ze thuis waren gekomen en nu lagen ze verzadigd en tevreden dicht tegen elkaar aan in de koele nacht.

'Ik hou van je, Charles... meer dan wat ook.' Hij glimlachte om haar gefluisterde woorden en raakte haar rode haar aan met zijn hand.

'Ik ook, Aud... ik ook.'

13

Charles en Audrey zaten zeven uur lang in de drukke trein uit Nanking en zij dacht dat ze nooit zouden aankomen. Hij pende voor een deel van de tijd een paar aantekeningen in een van zijn aantekenboekjes en zij las een boek dat ze had meegenomen, maar ze was veel te geïnteresseerd in de passagiers van de trein om zich veel op andere dingen te concentreren, en ze bleef maar naar buiten kijken en foto's maken toen ze Shanghai naderden. Maar niets had haar voorbereid op wat ze te zien kreeg toen ze eenmaal waren aangekomen. Toen de trein het station binnenreed keek Audrey haar ogen uit naar de menigte op het perron. Mensen vertrokken ergens heen, anderen waren net aangekomen, bedelaars, straatschoffies, prostituees, buitenlanders, iedereen duwde tegen elkaar aan en schreeuwde boven het lawaai uit. Er waren bedelende kinderen die aan haar rokken trokken, een kind met lepra met stompen waar armen en benen hadden gezeten, prostituees die in het Frans naar Charles schreeuwden en een stuk of zes Engelse reizigers haastten zich voorbij. Ze kon Charles nauwelijks horen terwijl ze vocht tegen de druk van de meute en hield haar beautycase en zijn aktetas die hij haar had toevertrouwd stevig vast terwijl hij worstelde met hun koffers.

'Wat?' Hij had iets tegen haar gezegd, wat ze niet had kunnen horen en ze deed moeite dichter bij hem in de buurt te komen. 'Wat zei je, Charles?'

'Ik zei welkom in Shanghai,' schreeuwde hij terug met een grijns. Uiteindelijk vonden ze gelukkig een kruier die zich gretig over hun bagage ontfermde. Hij bracht hen snel naar buiten naar een rij wachtende taxi's, en de chauffeur reed hen naar Hotel Shanghai waar Charles gewoonlijk verbleef. De clientèle was voornamelijk Engels en Amerikaans en de bediening was uitstekend. 'Bijna net als thuis,' zei hij plagend toen de kruier hun koffers in hun kamer neerzette. Ze hadden zich hier ingeschreven als Mr. en Mrs. Charles Parker-Scott en Audrey was inmiddels behoorlijk gewend aan de naam.

'Het zal heel vreemd zijn om gewoon weer Audrey Driscoll te zijn, weet je.' Maar dat leek nog een heel leven van hen vandaan. Audrey Driscoll maakte deel uit van een andere wereld, een ander leven, net als Annabelle en haar grootvader, en alles in San Francisco. Dit was het enige dat echt was. De fascinatie van Shanghai en de mensen in de krioelende straten toen ze een blik uit het raam wierp. Ze draaide zich om naar Charles die naar haar stond te kijken. Hij kon zich geen leven meer voorstellen zonder haar naast zich. Ze waren de halve wereld over gereisd en uiteindelijk zouden ze weer teruggaan. En wat dan? Hij kon zich er geen voorstelling van maken. Hij kon zich niet voorstellen zich met iemand ergens te vestigen, maar toch kon hij de gedachte niet verdragen dat ze bij hem weg zou gaan. Maar dat hoefde nu allemaal nog niet opgelost te worden.

Hij wilde haar iets van Shanghai laten zien voor ze zich voor de nacht klaarmaakten. En toen ze een bad had genomen en zich had omgekleed, gingen ze naar beneden en huurden weer een taxi om hen naar de Bund te brengen waar alle Europese winkels en kantoren waren, en daarna weer terug de drukke straten van Shanghai in. Ze staarde gefascineerd naar de legers prostituees die overal rondliepen, de kinderen die laat op de avond nog op straat waren, de bedelaars, de buitenlanders. Het was helemaal niet vreemd om hier westerse gezichten te zien en het leken er wel honderden, Italianen, Fransen, Engelsen, Amerikanen en natuurlijk waren er nu ook Japanners. Er waren helder verlichte uithangborden, restaurants, gokhuizen, opiumkitten. Hier waren geen geheimen en er was niets wat iemand niet voor geld wilde leveren. Het had niets van de rustige waardigheid van de oude Chinese geschiedenis en het was totaal anders dan Audrey had verwacht, maar het ging in een tempo dat je bloed sneller deed stromen en Audrey had nog nooit zoiets gezien. Ze gebruikten een uitstekende Franse maaltijd in een restaurant dat geheel door Chinezen werd geleid en dat werd bezocht door een interessante samensmelting van de internationale wereld, mannen die veelal in gezelschap waren van Chinese meisjes. Daarna liep ze met Charles weer terug naar hun hotel, terwijl zij met open mond naar de mensen op straat keek. Hij plaagde haar met haar onschuld. Dit was beslist geen stad van de onschuld. Alles kon je hier doen, hebben of krijgen, als je maar betaalde.

'Het is nogal wat, hè?'

'Het is verbazingwekkend, Charles. Is het altijd zo geweest?' Het viel moeilijk te geloven dat ze dat soort energie konden blijven volhouden. En er waren hier zoveel mensen. De stad was dag en nacht vol. Charlie lachte om haar.

'Ja, Aud, het is altijd zo geweest. Soms vergeet ik gewoon hoe decadent het is, en dan kom ik terug en voel ik me weer voor een paar dagen overvallen.' Het was zo scherp in contrast met de slaperige stadjes waar je onderweg in Tibet, Afghanistan en de rest van China doorheen kwam. Niemand was voorbereid op Shanghai en hij had haar op geen enkele manier voorbereid.

'Ik vraag me af of dit ook zo was in de tijd van mijn vader.'

'Waarschijnlijk wel. Volgens mij is het altijd zo geweest. Misschien is het nu zelfs iets rustiger, hoewel niet veel, sinds de Japanners deze stad hebben aangevallen. Dat zou iedereen op scherp moeten houden.' Maar het leek de dingen niet echt te hebben veranderd.

Ze bereikten hun hotel en liepen langzaam de foyer in. Ze liepen hand in hand en babbelden over de stad, zo intens dat zij het stel niet zag dat bij de trap stond te praten en naar hen staarde toen Charles en zij langsliepen. De man was begin zeventig, de vrouw ongeveer vijfenvijftig, elegant gekleed, discreet maar duur behangen met juwelen, goed gecoiffeerd met een strakke, perfecte haarwrong en ze droeg diamanten oorbellen. Ze staarde een paar ogenblikken naar Audrey en zei toen iets tegen de man die een Engels pak droeg en een bril met hoornen montuur. Hij keek over zijn bril heen naar Audrey toen ze de trap begon te beklimmen, knikte tegen zijn vrouw en wilde net rustig iets tegen zijn vrouw zeggen, toen zij riep.

'Miss Driscoll?' Bijna als in een reflex, zonder ook maar even na te denken, draaide Audrey zich om met een blik van verrassing en keek in de richting vanwaar de stem was gekomen. Ze zag hen staan kijken, eerst naar haar en daarna naar Charles.

'Ik... hemeltje... Ik had geen idee dat jullie hier waren.' Ze Bloosde tot aan haar haarwortels, deed een poging om nonchalant te doen en liep snel de paar treden af, nog steeds hand in hand met Charlie. Ze gebaarde naar hem en introduceerde hem als haar vriend Charles Parker-Scott.

'Natuurlijk.' De vrouw leek onder de indruk. 'Ik heb al uw boeken gelezen.'

'Parker-Scott zei u?' De man knikte en keek met toenemende belangstelling naar hem. 'Prachtig boek dat u hebt geschreven over Nepal. U hebt daar een tijdje gewoond, hè?'

'Jawel. Een keer drie jaar. Het was mijn eerste boek.'

'Heel, heel mooi.'

Maar zijn vrouw concentreerde zich op Audrey en wierp af en toe een blik op Charles met vragen in haar ogen. Zij waren vrienden van haar grootvader, Phillip en Muriel Browne. Ze was een beetje een bemoeial en was hoofd van de vrijwilligers van het Rode Kruis. Ze was gedecoreerd door de Fransen voor haar werk met hen tijdens de Eerste Wereldoorlog. Ze was eerder getrouwd geweest en weduwe geworden. Volgens sommige mensen was Phillip Browne met haar getrouwd om haar immense vermogen. Maar weinig mensen hadden iets op hen aan te merken. Ze waren beslist respectabel. Hij was lid van de Pacific Union Club, net als haar grootvader, en president van de Boston Bank. Ze maakten bijna elk jaar een reis naar het oosten en waren wel de laatste mensen die Audrey tegen had willen komen. Ongetwijfeld zou haar grootvader over Charlie te horen krijgen en ze besloot alles te doen wat in haar macht lag om haar sporen uit te wissen.

'Grootvader heeft me niet verteld dat jullie hier waren.'

'We zijn zes weken naar Japan geweest, maar we hebben het altijd leuk gevonden Shanghai en Hongkong te bezoeken.' Ze keek liefjes van Audrey naar Charles en bedacht zich hoe knap hij was, en vroeg zich af of dit een oude vlam van haar was. Misschien was hij de reden waarom ze nooit was getrouwd. Ze had het zich altijd afgevraagd, hoewel ze Audrey nooit als een bijzonder aantrekkelijk meisje had gezien. Ze leek nu knapper, zachter, met haar haar dat in zachte golven om haar gezicht hing en haar ogen die tintelden op een manier die ze nog nooit gedaan hadden. In ieder geval niet als de Brownes haar met haar grootvader zagen. De jongere zus was de knapste... getrouwd met Westerbrook, als Muriel het zich goed herinnerde. 'Ben je hier met vrienden?' Muriel Brown keek Audrey recht in de ogen en Audrey bad dat ze niet zou blozen als ze haar toneelstukje opvoerde.

'Jawel. Uit Londen. Maar ze hadden vanavond iets te doen. Mr. Parker-Scott was zo vriendelijk om me de stad te laten zien. Het is fascinerend, hè?' Ze probeerde onschuldig te klinken en niet al te bijdehand, maar ze dacht niet dat Muriel voor de gek te houden was, en daar had ze gelijk in.

'En waar logeert u, Mr. Parker-Scott?' De vraag verraste hem volkomen en hij besefte niet helemaal hoe Audrey stond te popelen om van hen af te komen.

'Ik logeer altijd hier. Ik ben heel erg gesteld op dit hotel.'

'Ik ook,' zei Phillip Browne met nadruk, verheugd dat een autoriteit als Charles het met hem eens was. Hij zou Muriel daaraan herinneren. Die middag nog had ze over het hotel geklaagd. En dit bewees dat hij gelijk had. Het beste hotel in de stad. Het moest wel zo zijn als een man als Charles Parker-Scott hier verbleef. 'Ik vertelde mijn vrouw vandaag nog...'

Muriel onderbrak hem snel. 'We moeten nog eens afspreken voor we vertrekken. Misschien voor de lunch, Audrey? En natuurlijk zouden we het heerlijk vinden u ook te zien, Mr. Parker-Scott.'

'Ik ben bang dat we geen tijd hebben... we vertrekken over een paar dagen naar Peking... en volgens mij,' ze glimlachte vriendelijk naar Charles in een poging met haar ogen de boodschap aan hem door te geven, 'is Mr. Parker-Scott bezig met een artikel.'

'Nou, misschien als u tijd hebt voor u vertrekt...' Muriel keek hem perplex aan. 'Gaat u ook naar Peking?' Dit was een heerlijk cadeautje om mee naar huis te nemen. De saaie kleindochter van Edward Driscoll die in Shanghai hokte met een schrijver... ze kon bijna niet wachten het aan haar vriendinnen thuis te vertellen. Charles liep recht in haar val en Audrey kreunde bijna. 'Jawel. Ik ben bezig met een artikel voor de Times.'

'Wat interessant!' kirde Muriel en klapte in haar handen. Audrey kon haar wel wurgen. Ze wist heel goed wat ze interessant vond: dat ze haar had betrapt met Charles terwijl ze naar boven gingen naar hun kamer in een hotel. Ze wist heel goed waar Muriel hen van verdacht en natuurlijk had ze gelijk. Het probleem was hoe ze kon voorkomen dat ze het aan haar grootvader vertelde. Ze wist dat Muriel vermoedde wat er gaande was en ze zou het iedereen vertellen als ze terug was in San Francisco.

'Mr. Parker-Scott heeft net Tsjang K'ai-sjek in Nanking geïnterviewd.' Ze wist dat ze hem in verlegenheid bracht, maar ze hoopte de oude heks af te leiden, in ieder geval tijdelijk, en Phillip Browne was natuurlijk enorm geïnteresseerd. Vervolgens wendde Audrey zich tot Charles en glimlachte weer. 'Weet je, je hoeft me echt niet naar boven te brengen' - ze keek Muriel stralend aan - 'iedereen is zo bang voor bandieten hier. Mijn vrienden hebben me als een vijfjarige aan Charles toevertrouwd.' Ze glimlachte weer en stak haar hand uit. 'Ik ben heel veilig bij de Brownes en ik weet dat je nog met je vrienden uit wilde gaan.' Ze probeerde het te laten klinken alsof er twintig vrouwen op de hoek op hem stonden te wachten en hij keek geschrokken bij haar woorden, maar toen begreep hij het helemaal en besefte hoe stom hij was geweest. Hij sprong meteen in zijn rol, schudde haar de hand en toen die van de Brownes, maakte er een hele vertoning van zijn boodschappen aan de balie op te halen, zwaaide naar hen en vertrok. Muriel staarde hem na en keek teleurgesteld. Misschien had ze het dan toch verkeerd gezien. Ze wierp snel een blik op Audrey die met Mr. Browne babbelde terwijl ze naar de trap liepen. De kamers waren op verschillende verdiepingen, maar ze brachten haar naar haar deur. Ze schudden elkaar de hand, ze ging naar binnen en slaakte een enorme zucht van verlichting terwijl zij verder naar boven liepen. Ze wist niet zeker of ze haar hadden geloofd of niet, maar in ieder geval had ze alles gedaan wat ze kon om haar reputatie te redden voor het te laat was. En ze vroeg zich af wat haar grootvader te horen zou krijgen, als dat al zou gebeuren.

Ze zou heel wat minder opgelucht zijn als ze had kunnen horen wat Muriel tegen haar man fluisterde terwijl ze naar boven liepen. 'Ik geloof er geen woord van.'

'Waarvan? Dat hij Tsjang K'ai-sjek heeft geïnterviewd? Ben je krankzinnig, hij is de grootste schrijver van reisverhalen die er bestaat.' Hij keek woedend en zij was geïrriteerd door hem, zoals altijd.

'Nee, nee, die onzin dat hij met zijn vrienden uitging en haar alleen maar vanavond mee uiteten heeft genomen terwijl haar vrienden iets anders te doen hadden... ze slaapt met hem, Phillip, ik weet het.' Ze kneep haar kraaloogjes samen toen hij haar hun kamer binnenliet met een uitdrukking van pijn op zijn gezicht. Ze was altijd roddel over iedereen aan het verzamelen, zelfs hier aan de andere kant van de wereld in een stad als Shanghai.

'Je weet niets. Ze is een keurig meisje. Zoiets zou ze niet doen.' Hij voelde zich verplicht haar te verdedigen, al was het maar omwille van zijn oude vriend, Edward Driscoll.

'Onzin. Ze is een oude vrijster. Ze had met Harcourt Westerbrook moeten trouwen, als het kon, maar haar jongere zus is er met hem vandoor gegaan. Je ziet haar nooit ergens. Ze speelt alleen maar verpleegster voor die oude man... en dan komt ze hierheen en amuseert zich waar niemand iets van zal weten...' Haar ogen glinsterden van verrukking bij wat ze vertelde, maar Phillip Browne gebaarde vermoeid naar haar.

'Hou eens op met dat fantaseren. Je weet helemaal niets. Wat ons aangaat zijn ze verloofd... of heel erg verliefd... of gewoon goede vrienden of zelfs vreemden. Er hoeft niet altijd iets verkeerds te zitten aan iedereen die je tegenkomt, weet je.' Hij vroeg zich vaak af waarom ze zo dacht. En het deprimerende was dat ze het zelden verkeerd had.

'Phillip, je bent onnozel. Ik weet zeker dat ze, als je het register van het hotel bekijkt, in dezelfde kamer zitten. Ze zijn zo ver van huis dat ze denken dat hun niets kan gebeuren.' En ze had gelijk natuurlijk. Audrey raakte al in paniek op haar eigen kamer en ze haastte zich naar beneden om een tweede kamer op een andere verdieping te huren op naam van Charlie. Hij moest lachen toen hij een halfuur later de kamer binnenkwam die ze deelden. 'De man aan de balie zegt dat je me eruit hebt gegooid.' Hij moest lachen om de uitleg die ze hem hadden gegeven, en hij had juist geraden wat Audrey had gedaan in de korte tijd dat hij aan overkant van de straat in een bar wat had gedronken. 'Je bent echt bezig geweest, hè?' Ze zat op bed met een uitdrukking van wanhoop en keek even naar hem. 'Het is niet grappig, Charles. Zij zijn de laatste mensen op aarde die ik hier had willen ontmoeten.'

'Uiteindelijk begreep ik dat, maar ik moet toegeven dat ik nogal langzaam was vanavond. Ik stel me voor dat de lieve Mrs. Browne nogal los van tong is, klopt dat?'

'Los en kwaadaardig. Ze zal heel San Francisco laten weten dat ik met jou reisde.'

Hij kneep zijn wenkbrauwen samen en ging naast haar zitten. 'Wil je echt dat ik naar die andere kamer verhuis?' Hij zou alles voor haar gedaan hebben. Soms was het moeilijk om eraan te denken dat ze ook nog een ander leven hadden waar ze rekening mee moesten houden. Dit leek voor hen de enige realiteit. Maar hij wilde niets doen waardoor ze ook maar een dag ongelukkig werd, vooral als hij er niet bij was om haar tegen anderen te beschermen. 'Het spijt me werkelijk, Aud. Ik had er echt niet aan gedacht dat we iemand tegen zouden komen, vooral niet iemand die jij kende.'

Ze glimlachte quasi-zielig. 'De wereld is tegenwoordig heel klein. En het antwoord op jouw vraag is: nee, ik wil niet dat je naar die andere kamer verhuist. Ik wil gewoon dat oude kreng misleiden zodat het mijn grootvader geen pijn zal doen. Maar ik ga mijn leven niet voor hen veranderen, Charles. Zo belangrijk zijn ze voor mij ook niet.'

'Misschien ooit wel. Als je eenmaal thuis bent...' Zijn stem dreef weg. Hij haatte het te denken dat ze ergens een thuis had zonder hem, maar ze had dat wel, ergens heel ver weg. 'Ik wil niet dat jou iets gebeurt.'

'Ik heb eraan gedacht toen dit alles begon en ik heb mijn lot met het jouwe verbonden. Als ik daar echt bang voor was, zou ik me ergens thuis schuilhouden... of ik zou al op weg terug zijn naar Amerika. Dit wil ik doen' - ze klonk trots dat ze bij hem was, en dat was ze ook - 'en jij bent de man van wie ik hou, Charles Parker-Scott, en als andere mensen dat niet leuk vinden, is het hun probleem. Zolang we maar een poging doen om ervoor te zorgen dat niemand gekwetst raakt' - en de extra kamer had daarvoor gezorgd - 'dan gaat alles wat we verder doen niemand wat aan, behalve ons.'

Glimlachend nam hij haar in zijn armen terwijl ze die woorden zei. Daar hield hij van bij haar. Haar moed, haar bereidheid zich te houden aan wat ze geloofde. Hij vermoedde dat ze iedereen onderuit zou halen om zich vast te houden aan datgene waarvan zij geloofde dat juist was, en daar hield hij bij haar juist zo veel van. Hij respecteerde haar zoals hij nog nooit iemand gerespecteerd had.

Ze gingen die avond naar bed en vrijden urenlang heel hartstochtelijk. Audrey plaagde hem glimlachend. 'Ik vraag me af wat Mrs. Browne daarop te zeggen heeft.'

'Ze zou wanhopig jaloers zijn, schat!' Ze wisten allebei dat het waar was en Audrey lachte toen ze eraan dacht. 'En Mr. Browne zou zijn keel schrapen en zeggen... "heel mooi... heel mooi".'

Ze vielen die avond in slaap zoals ze altijd deden, veilig weggekropen in elkaars armen en Audrey droomde, zoals te verwachten was, van haar grootvader, maar de volgende ochtend maakte ze zich geen zorgen meer. Ze hadden gedaan wat ze konden en als het moest, zou ze als ze thuiskwam uitleggen dat Charlie een vriend was van James en Vi, dat ze 'alleen maar vrienden waren' en dat hij toevallig tegelijkertijd in Shanghai was. Ze was bereid erom te liegen omwille van haar grootvader. Hij hoefde niet te weten dat ze hevig verliefd was op deze man. Hij zou er alleen maar van schrikken, vrezen dat hij haar weer kwijt zou raken, maar Audrey had al lang geleden besloten dat hij haar niet zou kwijtraken.

Ze richtte haar aandacht weer op de wonderen van Shanghai. Het was een ongelooflijke stad en de mensen fascineerden haar ook. Er waren Engelsen, Fransen en ook Chinezen en firma's zoals Jardine, Matheson en Sassoon hadden heel keurige Britse types binnengehaald.

'De meesten mengen zich niet onder de Chinezen,' legde Charles uit.

'Dat is toch stom? Ik bedoel, zolang ze hier zijn.'

Hij knikte, maar zo ging het er hier niet aan toe. 'In zekere zin zijn ze allemaal heel erg koloniaal. Ze proberen te doen alsof ze niet hier zijn. Geen van hen spreekt Chinees, in ieder geval niet de mensen die ik heb ontmoet, behalve misschien een man die ik me herinner en die door iedereen een beetje vreemd werd gevonden. De Chinezen spreken Engels of Frans tegen hen en de westerlingen verwachten dat ook.'

'Dat lijkt me nogal verwaand, vind je niet?' De gedachte irriteerde haar; zelf zou ze dolgraag Chinees hebben willen leren. 'En jij, Charles? Jij spreekt een paar woorden. Begrijp je hen hier?'

'Ze hebben hier een ander accent, maar het lukt me wel.' Hij lachte en gooide zijn broek over een stoel. 'Vooral als ik voldoende gedronken heb.' Met twee lange passen liep hij de kamer door en nam haar in zijn armen. 'Zoals nu.' Hij deed alsof hij haar in de hals wilde bijten, kwetterde in het Chinees en lachend stortten ze zich op het bed. 'Door al die decadentie hier wil ik je voortdurend bespringen, Aud. Het is heel moeilijk om met jou hier te zijn.' Ze lachte en hij bleef haar liefkozen. Ze waren zo vermoeid geraakt door de reis van meer dan achtduizend kilometer en nu kwamen ze allebei weer wat op krachten. Ze stak haar armen gretig naar hem uit en hij hield haar dicht tegen zich aan, terwijl hij met zijn lange, gracieuze vingers langs haar dijen ging tot ze zacht in zijn armen kreunde. Ze fluisterde zijn naam toen hij bij haar naar binnen ging, en hun vrijen duurde uren tot ze ten slotte bevredigd naast elkaar lagen en zij weer zijn naam fluisterde toen ze wegdreef in de slaap. Ze kon zich niet voorstellen ooit meer van een andere man te zullen houden. Ze had net zo goed met hem getrouwd kunnen zijn, omdat ze hem haar hart had gegeven. Voor altijd en eeuwig. Het was een liefde die twee continenten had gereisd, en ze zou voor hem overal naartoe zijn gegaan om bij hem te zijn. Hij voelde dat terwijl hij haar dicht tegen zich aan hield, zijn ogen sloot en luisterde naar de geluiden van Shanghai.

14

Ze brachten een week in Shanghai door en reisden daarna naar Peking. Ze vertrokken uit Shanghai per boot naar de haven van Qingdao. Ze brachten een romantische nacht op de boot door en terwijl ze naar het geluid van het water tegen de romp luisterden, vrijden ze met elkaar, waarna ze tot diep in de nacht met elkaar fluisterden. Audrey vond het bijna spijtig om Shanghai met die miljarden wonderen te moeten verlaten. Charles' interviews waren ook allemaal goed gegaan. Nu had hij nog een paar dagen iets te doen in Peking en daarna konden ze aan de lange reis terug naar huis beginnen, eerst naar Istanbul, vervolgens naar Parijs en Londen, zodat hij aan zijn werk kon beginnen om de artikelen aan het einde van het jaar klaar te hebben, zoals zijn contract aangaf. Hij had nu zin om terug te gaan omdat hij veel werk te doen had, maar toen ze in hun kooien onderweg naar Qingdao lagen, dacht hij niet aan de artikelen maar alleen aan de vrouw die hem inspireerde met een hartstocht die hij nooit eerder had gevoeld. Hij kon niet genoeg van haar krijgen, hij hield van de manier waarop ze voelde, eruitzag en rook, hij kon niet van haar zijdezachte huid afblijven, het dieprode haar; hij kon zijn ogen niet van die van haar afwenden, zijn lippen niet afhouden van haar gretige lippen... elke centimeter van haar wond hem op en volgens hem zou hij alles voor haar over hebben.

'Wil je echt naar San Francisco komen om mijn grootvader te ontmoeten?' fluisterde ze die nacht tegen hem. Hij had het eerder gezegd, en ze maakte zich nu al zorgen om terug te gaan. De gedachte van hem te scheiden was onverdraaglijk.

'Als ik kan dan kom ik... als ik mijn werk af heb.' Maar hij wilde dat zij bij hem in Londen bleef. Hij had besloten terug te gaan naar Londen om zijn artikelen te schrijven en hoopte dat hij erna vrij zou zijn. Hij had meermalen voorgesteld dat ze met hem mee zou gaan naar Londen, maar dat was voor haar onmogelijk.

'Je weet dat ik dat niet kan. Ik moet terug om er zeker van te zijn dat het goed gaat met opa. En Annabelles baby wordt verwacht in maart.' Daarvoor moest ze ook thuis zijn. 'Waarom kom je niet naar San Francisco om je artikelen te schrijven? Of in ieder geval zodra je ermee klaar bent?' Ze kon zich niet voorstellen dat het hem meer dan een paar weken zou kosten, en ze zag niet in waarom hij niet gewoon overal kon schrijven.

'Daarna moet ik een boek schrijven, Audrey. Ik kan niet gewoon weglopen zodra ik zin heb.' Het besef daarvan deprimeerde hem. Hij wilde niets doen wat hem van haar vandaan zou houden. Maar hij moest aan zijn werk denken. Hij had zich aan contracten te houden. Op de een of andere manier zouden ze het wel oplossen. Het was veel zinniger om naar Londen terug te gaan en met zijn uitgever te praten, en hij zou er ernstiger over na kunnen denken op de weg terug, maar voorlopig hadden ze samen nog Peking en wat ze daar ontdekten benam haar de adem. Het had niets van het onbeschaamde en decadente van Shanghai. Peking vertegenwoordigde geschiedenis. Al achthonderd jaar de hoofdstad van China -ooit de woonplaats van Koebilai Chan - en de ontzagwekkende afmetingen ervan schokten haar toen ze op het Plein van de Hemelse Vrede stonden en er kwamen tranen in haar ogen toen ze naar de golvende gouden daken van de Verboden Stad keek, waar het Keizerlijke Paleis zich bevond van zowel de Ming- als de Tj'ing-dynastie. Ze bracht er uren door en ook in de Tempel van de Hemel die helemaal van hout was gebouwd zonder één spijker. Dat gebouw maakte de meeste indruk op haar en was slechts op vijf straten afstand van het Plein van de Hemelse Vrede. Ze liep eindeloos, waarbij ze haar camera zo discreet mogelijk gebruikte om de kinderen niet af te schrikken die het toestel nog steeds zagen als een duivelsdoos, en maakte zo onopvallend mogelijk foto's van alles en iedereen. Ze had haar voorraad films in Shanghai kunnen aanvullen en het meeste ervan gebruikte ze in Peking. Vooral toen ze de stad verlieten en naar het noorden reden, eerst naar het zomerpaleis dat door de keizerin-weduwe net ten noorden van de stad was gebouwd om de hitte van Peking te ontlopen. Het was daar slechts iets koeler, en wat Audrey vooral fascineerde was de marmeren sloep die werkelijk over het meer was gevaren, gevolgd door talloze andere sloepen met muzikanten en andere artiesten die in de warme avondlucht speelden.

Na het zomerpaleis bezochten ze de Ming-graven in de Ming-vallei. De weg naar de graven werd geflankeerd door massieve beelden van dieren, knielende kamelen, brullende leeuwen, luipaarden klaar om toe te springen en twaalf menselijke gedaanten waarvan sommige de generaals uit de Ming-periode voorstelden. Weer maakten de massaliteit van alles en de ongelooflijke schoonheid en gedetailleerdheid van het werk Audrey sprakeloos, en vaker dan eens kwamen er tranen in haar ogen. Maar de bezienswaardigheid die de meeste indruk op haar maakte was de Chinese Muur. Ze waren naar Pa-ta-ling gegaan, veertig kilometer ten noordwesten van Peking, om de sierlijke rondingen te zien die doorliepen tot zover het oog reikte. Het besef dat deze muur helemaal door mensenhanden was gebouwd en ongeveer vijfentwintighonderd kilometer lang was, als grens tussen China en Mongolië, was ongelooflijk. Hij stond er bijna tweeduizend jaar en had de breedte van vier paarden, bereden door wachtposten die op de muur patrouilleerden om uit te kijken naar zwervende bendes Mongolen of de hordes die van tijd tot tijd probeerden een bres in de muur te slaan. Maar de pure grootsheid ervan, de eindeloze lengte die de wereld in tweeën leek te delen, was zo verbazingwekkend dat ze alleen maar met verwondering naar Charles kon kijken.

'Het is ongelooflijk, Charles... Mijn hemel, het is beslist het meest indrukwekkende dat ooit door mensen is gebouwd.' Hij had er zelf ook altijd zo over gedacht en om nu hier samen met haar te staan, maakte het voor hem nog bijzonderder. Hij had het altijd met iemand willen delen en dat was nog nooit gebeurd. Hij had hier vijf, zes keer eerder gestaan, altijd wensend dat hij kor delen wat hij voelde, de immensiteit van de hand van de geschiedenis die naar hem uitgestoken werd, zoals nu ook weer. En zij begreep dat zo goed, ze voelde hetzelfde wat hij voelde toen hij een foto van haar op de Chinese Muur maakte. En slechts met enorme tegenzin vertrokken ze weer en namen bij het invallen van de avond de trein terug naar Peking. Het was een korte reis terug en zij bleef zwijgen tijdens die rit. Hij duurde iets meer dan een uur en ze keek hem aan toen ze het station in Peking weer binnenreden.

'Ik zal deze dag nooit vergeten. De rest van mijn leven zal ik me de muur herinneren.' Die zich tot in de eeuwigheid uitstrekte over honderden en honderden kilometers. Ze wilde hem bedanken dat hij haar daar had gebracht, maar ze wist niet hoe. Hij had haar een ervaring bezorgd die ze nooit meer zou vergeten. Eigenlijk was het de hele tijd dat ze samen hadden gereisd zo geweest en het maakte de zomermaanden in Zuid-Frankrijk zo nietszeggend en frivool. Ze probeerde dat aan hem uit te leggen toen ze die avond in bed lagen na een verrukkelijk diner met Peking-eend in een restaurant waarover hij had gehoord, maar waar hij nog niet was geweest.

'Er is ruimte voor allebei in een mensenleven, Aud. Plaatsen als Antibes en plaatsen als deze. Soms geniet ik van het evenwicht tussen beide levens.' Ze wist niet of ze het met hem eens was. In veel opzichten gaf ze de voorkeur aan dit leven. Ze was meer het kind van haar vader dan ze had geweten, vooral nu ze hier was. De gevoelens die ze ervoer overweldigden haar die nacht zo dat ze niet kon slapen. Ze kon alleen maar aan de Muur denken en aan de vreedzame landschappen aan weerszijden. Er waren nauwelijks andere mensen geweest, alleen maar dat restant van meer dan tweeduizend jaar geleden, elke steen nauwgezet op de andere gestapeld, breed genoeg voor vier paarden... het leek in haar hart en in haar geest gegrift. Ze was wakker toen hij zich verroerde, en ze liep terug naar bed om naast hem te gaan liggen. Hij wilde haar hebben, maar ze leek afgeleid nadat ze gevrijd hadden. Haar gedachten waren ergens anders. Er was nog iets dat ze wilde zien. Ze wilde naar het noorden om Harbin te zien; dat was een andere levensdroom van haar geweest. Ze had er een keer een boek over gelezen en dat boek was van haar vader geweest natuurlijk. 'Kunnen we naar Harbin?' fluisterde ze tegen hem in de verduisterde kamer. Ze dacht weer aan de albums van haar vader en wist zeker dat hij er in zijn jeugd was geweest. Hij had het zelfs beter dan Shanghai gevonden, of dat had hij gezegd, hoewel ze niet wist waarom, maar ze wilde het zien als het kon. Het was een van haar dromen, haar nagelaten door haar vader.

'Wil je dat echt, Aud?' Charles leek niet enthousiast. 'We moeten nu echt terug.' Hij probeerde het te laten klinken alsof ze hadden besloten dat ze samen met hem naar Londen zou terugkeren, terwijl ze eigenlijk, om sneller terug te zijn, beter per schip de Stille Oceaan kon oversteken. Hij zou dan achterblijven in Shanghai en alleen terugreizen naar Londen. Maar ze had nog geen besluit genomen. En hij wilde dat ze met hem meeging naar Londen. Als ze naar Harbin gingen zou zij weleens geen tijd meer kunnen hebben om met hem de terugreis te maken. Hij wilde geen uitstel en hij zei dat tegen haar. 'Het is niet zo verstandig.' Maar ze keek diepbedroefd door wat hij zei.

'Hoe weet ik of ik hier ooit nog terugkom, Charles? Harbin betekent heel veel voor me.'

'Waarom? Alleen maar omdat je vader daar is geweest?

Audrey... liefje, wees alsjeblieft verstandig.' Maar haar ogen vulden zich onverwacht met tranen en hij haatte het haar te moeten teleurstellen. Hij probeerde haar zo goed mogelijk te overtuigen. 'Het zal daar vriezen. Ik was daar drie jaar geleden in november en het was daar onder nul. We zijn er geen van beiden op uitgerust.' De excuses sneden voor haar geen hout en ze wilde niet toegeven.

'We kunnen alles wat we nodig hebben hier kopen. Zo koud kan het niet zijn, in 's hemelsnaam. Charlie, ik wil het gewoon zien.' Ze keek hem smekend aan. Dit was een bedevaart voor haar.

'Harbin is hier elfhonderd kilometer vandaan. Schat, wees verstandig.'

Maar dat wilde ze niet zijn. 'We hebben bijna tienduizend kilometer gereisd en op dit moment ben ik meer dan zeventienduizend kilometer van huis. Dus lijkt elfhonderd kilometer mij geen onoverkomelijke afstand.' Als ze wilde kon ze koppig zijn.

'Je bent onredelijk, Aud. Ik dacht dat we morgen aan de terugreis naar Shanghai zouden beginnen.'

'Charlie, alsjeblieft...' Haar ogen smeekten en hij had niet de moed nee te zeggen, maar hij liet haar beloven dat ze niet langer dan een dag in Harbin zouden blijven. Ze zouden erheen gaan, rondkijken en direct weer teruggaan, en de ochtend daarna Peking verlaten en naar Shanghai gaan. Ze beloofde te doen wat hij zei en die middag kochten ze warme, goed gevoerde kleren. Het was moeilijker hier kleren te vinden die westerlingen pasten. In Shanghai zou dat gemakkelijker zijn geweest, maar ze moesten het er maar mee doen. De broek die Audrey kocht was te kort, maar het bontjasje en de warme sokken pasten goed, en het lukte haar mannenlaarzen te kopen in haar maat. Charlie lukte het minder, maar hij hield vol dat hij het warm genoeg zou hebben met de verschillende spullen die ze voor de korte trip hadden aangeschaft.

De volgende ochtend namen ze de Chinese Oostelijke Spoorweg - die in Japanse handen was - voor de reis van elfhonderd kilometer naar het noorden over de Mantsjoerije-laagvlakte. De reis had achttien uur moeten duren, maar hij duurde langer dan zesentwintig uur, met talloze stops en vertragingen, en de Japanners hielden bij elk station de trein aan en doorzochten hem. De langste oponthouden waren in Chin-chou, Shenyang, Shuang-liao en Fuyu, maar eindelijk reden ze net voor twaalf uur 's middags het station van Harbin binnen. Het eerste dat ze zagen was een groep oude Russische vrouwen met drie mollige kinderen met roze wangen, een paar honden die in de sneeuw aan het snuffelen waren en een kampvuur dat vlakbij brandde waaraan mannen in Mantsjoerijse dracht hun handen warmden, terwijl ze een pijp rookten en de lokale roddels uitwisselden.

Er stond ook een door paarden getrokken brandweerwagen vlakbij. De geur van rook en het schuim op de monden van de paarden door het werk van die ochtend vertelden dat er een brand had gewoed. Charles had ook gelijk gehad, het vroor hier en er lag sneeuw toen ze uit de trein stapten en om zich heen keken naar de lange rijen auto's en riksja's. Audrey leek verrukt toen ze een antieke auto vonden die hen het korte eindje naar Hotel Moderne kon brengen. Charlie keek helemaal niet blij. Hij zou er de voorkeur aan hebben gegeven nu onderweg te zijn naar Shanghai voor de eerste etappe van de reis naar het westen, maar ze was zo koppig hierover geweest, dat hij had besloten haar haar zin te geven. Ze was bepaald eigenzinnig over een aantal dingen, en dit had bewezen er een van te zijn.

Het bleek dat Hotel Moderne vol zat, omdat de helft van de kamers opnieuw geschilderd werd. En ze werden doorverwezen naar een klein knus hotel met een helder brandend vuur in de woonkamer die dienst deed als foyer. Er waren al in geen maanden bezoekers geweest en de oude man aan de balie was blij hen te zien. Hij onthaalde hen op verhalen over de overstroming van '32 en gaf hun een van hun twee gastenkamers. Audrey wreef in haar handen toen ze rondkeek en ze keek Charles gelukkig aan. 'Vind je het niet prachtig?' Ze straalde en hij moest lachen. 'Het lijkt meer op Rusland dan op China.' Ze hadden veel Russisch horen spreken op weg naar het hotel en het stadje had veel Russen als inwoners. Het was maar driehonderd kilometer naar de Russische grens.

Hij keek aanzienlijk minder opgetogen dan zij. 'Ik neem aan dat je hierna naar Moskou wilt.'

'Nee, dat wil ik niet. Wees nu eens redelijk, Charles. Geef toe, zou het niet jammer zijn geweest als we dit gemist hadden ?' Het leek een afbeelding op een kerstkaart, maar Charlie voelde zich niet erg feestelijk.

Hij zwaaide met een vinger naar haar terwijl ze haar handen bij het vuur warmde. 'We gaan morgen terug naar Peking. Dat is duidelijk, toch?'

'Prima. In dat geval wil ik vandaag goed om me heen gekeken hebben. Heb jij mijn camera?' Hij gaf hem aan haar, met film erin en zij pakte haar zware jasje weer op. Het was nauwelijks warm genoeg voor het vriesweer.

'Waar gaan we heen?' Hij keek haar aan met een gespeelde pijn. 'Ik neem aan dat je vandaag een marteling voor me in gedachten hebt?' Ze wist altijd precies wat ze wilde. En de man achter de balie had iets gezegd over Hulan, volgens hem een interessante plaats. Het lag ongeveer dertig kilometer verderop, maar de auto die hen van het station had gereden kon gehuurd worden voor de rit naar Hulan. Ze zei het tegen Charles en hij kreunde. 'Kunnen we niet hier blijven? Hebben we niet al ver genoeg gereisd voor één dag?'

Ze keek hem even geïrriteerd aan en pakte haar camera op. 'Je kunt hier blijven als je wilt. Ik ben terug voor het avondeten.'

'Wat dacht je van de lunch?' Hij keek als een bedroefd kind toen hij haar naar buiten volgde naar de grotere kamer. De vrouw van de man die hen de kamer had verhuurd begon onmiddellijk te zwaaien vanuit de keukendeur. Ze had pirozki en warme borsjtsj voor hen. Daarna was Charles enigszins tot bedaren gebracht toen ze naar buiten de vrieskou in gingen om de auto te zoeken die hen vanaf het station had gebracht.

Audrey lachte even later toen ze door de straten van Harbin liepen en naar de borden keken die afwisselend Chinese en Russische karakters hadden, maar in veel opzichten leek het meer op een Europees stadje dan op een oosterse plaats. En hier, evenals in Shanghai, hoorde je een hele reeks talen op straat: Frans, Russisch, minder Engels dan in Shanghai en ook een Mantsjoerijs en Kantonees dialect. Ze was gefascineerd door de kleren die de mensen droegen, de bontmutsen, de vreemde kleine jassen, en hier, net als overal in China, leek iedereen te roken.

De chauffeur die ze huurden toonde hun de Amerikaanse Bank en reed hen naar Hulan, maar hield vol tegenover Audrey en Charles dat de weg vlak voor Hulan gebarricadeerd was en zij niet de hele weg konden volgen.

In plaats daarvan namen ze smalle wegen vol sneeuw en langs pittoreske boerderijen en gebouwen, terwijl hij hun over de soja-oogst vertelde. Ze kwamen langs een kleine stenen kerk op een halfuur van Harbin vandaan en toen Audrey ernaar vroeg, zei de chauffeur dat het Frans was. Op het moment dat hij sprak kwam een klein meisje in een dunne zijden jurk de weg op rennen en probeerde hen aan te houden. Ze leek eerst op blote voeten te lopen, maar toen ze dichter bij de auto was, zag Audrey dat ze blauwe katoenen slippers aan haar voeten droeg. En hoewel haar voeten niet afgebonden waren, waren ze klein. Ze sprak heel erg overstuur tegen de chauffeur in een dialect dat Audrey en Charles niet kenden en ze gebaarde heftig naar een houten gebouw.

'Wat wil ze?' Audrey boog zich naar voren, terwijl ze op de een of andere manier het gevoel had dat het meisje in gevaar verkeerde. De chauffeur wierp een blik achterom en haalde zijn schouders op.

'Ze zegt dat bandieten twee nonnen hebben gedood die het weeshuis leidden. Ze wilden zich verbergen in de kerk, maar de nonnen wilden dat niet hebben.' Hij sprak nauwgezet Engels en de hele tijd bleef het meisje jammeren en wild naar de kerk en het aangrenzende gebouw gebaren. 'Iemand moet ze begraven, maar het is nu te koud. En iemand moet voor de kinderen zorgen.'

'Waar zijn de anderen?' Audrey sprak snel, terwijl Charles naar de woordenwisseling luisterde. 'Hoeveel nonnen zijn er?'

Weer sprak de chauffeur met het meisje, en zij gaf hem snel antwoord. Hij draaide zich om en vertaalde het voor Audrey en Charles, die er spijt van had dat ze op deze rampzalige plek terecht waren gekomen.

'Ze zegt alleen die twee die gedood zijn. De andere twee zijn vorige maand vertrokken. Ze gaan naar Shanghai en daarna naar Japan. De volgende maand komen er twee anderen als vervangsters. Nu zijn er hier helemaal geen nonnen. Alleen het meisje. Ze zijn allemaal wezen.'

'Met z'n hoevelen zijn ze?'

Hij vroeg het en kreeg het antwoord met een lange meelijwekkende jammerklacht. 'Ze zegt eenentwintig. De meesten zijn nog heel klein. Zij en haar zus zijn de oudsten daar. Zij is veertien, haar zus elf. En de nonnen liggen dood in de kerk.' Hij leek in verlegenheid gebracht en Audrey opende geschokt het portier van de auto en stapte uit. Bijna tegelijkertijd greep Charles haar bij de arm en hield haar tegen.

'Wat denk je te gaan doen?'

'Wat ga jij doen? Ze hier alleen achterlaten met twee dode nonnen? In 's hemelsnaam, Charles, we kunnen ze in ieder geval helpen de zaak te regelen, terwijl iemand de autoriteiten op de hoogte brengt.'

'Audrey, dit is San Francisco of New York niet. Dit is China, of beter Mantsjoerije. Manchukuo zoals de Japanners het noemen, en dit is allemaal bezet gebied. Daarbij is er nog een burgeroorlog, overal zitten bandieten, en dit hele land zit vol wezen en uitgehongerde kinderen. Elke dag sterven hier baby's, en ook nonnen. Je kunt er helemaal geen moer aan doen.'

Ze wierp hem een woeste blik toe, rukte haar arm los en zonk weg in de sneeuw naast de auto met haar ogen op het huiverende meisje. 'Spreek je een beetje Engels?' Ze sprak de woorden heel nauwgezet uit en het meisje keek haar eerst uitdrukkingsloos aan en begon daarna weer overstuur te babbelen terwijl ze naar de kerk gebaarde. 'Ik weet wat er is gebeurd.' Hoe moest ze met dit meisje praten? En toen herinnerde ze zich ineens iets wat de chauffeur had gezegd. De nonnen waren Frans geweest. 'Vous parlez francais?' Ze had Frans op school gehad en het was een beetje gebrekkig geworden, maar het had haar door haar tijd aan de Riviera geholpen. Het meisje antwoordde direct in kreupel Frans, nog steeds gebarend naar de kerk terwijl Audrey haar volgde en haar langzaam pratend verzekerde dat ze zou proberen haar te helpen. Maar op geen enkele manier was ze voorbereid op wat ze te zien zou krijgen toen ze kerk betrad. De twee nonnen lagen daar met afgerukte kleren. Ze waren duidelijk verkracht en daarna onthoofd. Audrey voelde zich ogenblikkelijk flauw worden toen ze naar de bloedplas keek en was dankbaar voor de sterke arm achter haar om haar te ondersteunen terwijl ze kokhalsde en zich ellendig voelde. Ze draaide zich om en zag Charlies bleke gezicht en strakke lippen. Hij gromde tegen haar en drukte haar en het meisje met kracht terug, weg van het gruwelijke tafereel dat ze net hadden gezien.

'Naar buiten, jullie allebei. Ik haal hulp.' Audrey greep snel de arm van het meisje en dreef haar de kerk uit, maar nu trok het meisje haar naar het andere gebouw. En Audrey was nog minder voorbereid op wat ze daar zag. Op het moment dat ze de deur opende, werd ze ogenblikkelijk omringd door lieve Chinese gezichtjes die zich angstig naar haar toe wendden, allemaal ernstig en een paar zacht huilend. De meesten leken vier of vijf jaar, slechts een paar schenen rond de zes en zeven en er waren een stuk of zes kinderen die de peuterleeftijd hadden. Audrey keek vol verbazing naar hen en vroeg zich af wat er nu met hen zou gebeuren. Het meisje van veertien en haar zusje konden onmogelijk voor al die kinderen zorgen, en nu de nonnen er niet meer waren hadden ze niemand die hen kon helpen, op een methodisten-dominee na die een aantal weken weg was naar een andere provincie. Ze wendde zich tot het meisje dat hen had aangehouden en vroeg haar wie ze konden halen voor hulp, maar ze kreeg als reactie enorme doodsbange ogen en een schudden van het hoofd. Weer in kreupel Frans legde ze uit dat er niemand was.

'Maar er moet iemand zijn,' drong ze aan op een toon die ze had gebruikt om het huis van haar grootvader gedurende bijna twintig jaar te leiden. Het meisje gaf hetzelfde antwoord en legde uit dat de twee nonnen de volgende maand zouden komen. 'Novembre,' zei ze steeds, 'novembre.'

'En tot dan?' Het meisje liet haar lege handpalmen zien en draaide zich om naar de kinderen die om haar heen stonden. Het waren er negentien, afgezien van haar en haar zusje. Toen, bijna werktuiglijk, merkte Audrey dat ze zich afvroeg of ze hadden gegeten. Ze wist niet wanneer de nonnen vermoord waren en geen van de kinderen was oud genoeg om voor zichzelf te zorgen, behalve het meisje dat Frans sprak en haar zusje. En toen ze het vroeg, kwam ze erachter dat ze geen van allen sinds de dag ervoor gegeten hadden. Dat in overweging genomen was het opmerkelijk dat niemand klaagde. 'Waar is de keuken?' Het meisje ging haar voor en Audrey kwam in een keurig geordende, kleine keuken met primitieve voorzieningen, maar met een klein bruikbaar fornuis en een koelkamer. Ze hadden twee koeien voor de melk, een geit en veel kippen, een enorme voorraad rijst en wat gedroogd fruit van de zomer ervoor. Er was een kleine voorraad vlees dat met zorg houdbaar was gemaakt, en de nonnen hadden wat ingemaakt in de herfst. Zo snel mogelijk bakte Audrey eieren voor hen, roosterde een dun sneetje brood voor elk kind en gaf ze allemaal een plak geitenkaas en een paar gedroogde abrikozen. Het was de rijkste maaltijd die ze in heel lang hadden gekregen en ze keken haar allemaal met grote ogen aan, terwijl ze hen allemaal zakelijk bediende en daarna de zaak in de gaten hield. Ze droeg een schort van de nonnen en de kinderen staarden haar met grote ogen aan terwijl zij het eten klaarmaakte en voor allemaal een klein glas melk inschonk. Slechts de twee oudste meisjes hielden zich op afstand. Maar zij waren degenen die de dode nonnen hadden gevonden en het was duidelijk dat ze heel erg aangeslagen waren. Audrey moedigde beiden aan te gaan eten en uiteindelijk namen ze aarzelend een bordje met eieren en een stukje geitenkaas, terwijl ze met elkaar babbelden en naar Audrey keken.

Ze was in de keuken aan het opruimen toen Charles binnenkwam. Hij had een grimmige uitdrukking op zijn gezicht en zijn handen en broek zaten onder het bloed. 'We hebben ze in een paar zakken gewikkeld en in een schuur gelegd. De chauffeur zal er later een paar ambtenaren bij halen en die nemen ze mee. Ik zal op de terugweg contact opnemen met de Franse consul in Harbin.' Hij zag er uitgeput en aangeslagen uit door de verschrikking waar hij net mee te maken had gehad. Audrey gaf hem zwijgend een bord met wat brood en geitenkaas. Ze zette ook een pot thee voor hem, maar het speet hem dat ze niets sterkers had. Hij had wel een stevige borrel kunnen gebruiken, of minstens een glas cognac.

'Ze zullen iemand moeten sturen om voor de kinderen te zorgen. Er is hier niemand, Charles. Er waren kennelijk twee andere nonnen die vorige maand naar Japan zijn gegaan en de twee nonnen die hen zouden vervangen, komen in november. Maar nu is er niemand die voor de kinderen zorgt.'

Hij gebaarde discreet naar de twee oudere meisjes. 'Zij kunnen het wel een tijdje aan.'

'Is dat een grap? Ze zijn veertien en elf. Ze kunnen niet voor negentien kinderen zorgen. Ze hadden sinds gisteren zelfs niet meer gegeten.'

Charlie keek haar scherp aan en voelde een plotselinge angst. 'Wat bedoel je eigenlijk, Audrey?'

Ze staarde hem recht aan en er stond iets hards in haar ogen. 'Ik zeg dat er hier iemand moet komen om voor de kinderen te zorgen.'

'Dat hoor ik wel. Zo veel is wel duidelijk. En ondertussen?'

'Jij gaat naar de stad, praat met de consul en zegt hem iemand hierheen te sturen.' Ze zei het op een afgemeten toon en het geluid van haar stem beviel hem niet. Hij kreeg het ongemakkelijke gevoel dat het hem niet zou bevallen wat ze van plan was. En hij had gelijk, daar kwam hij een ogenblik later achter.

'Waar ben jij als ik met de consul ga praten?'

'Hier, bij hen. We kunnen ze niet gewoon achterlaten, Charlie. Dat kun je gewoon niet doen. Moet je ze zien, de meesten zijn pas twee of drie.'

'O, jezus.' Hij smeet zijn bord neer en beende door het vertrek. 'Ik dacht al dat je zoiets zou zeggen. Luister, verdomme. Er is hier een oorlog aan de gang, of verrekte dichtbij. De Japanners zijn hier de bezetter en de communisten maken veel stampij. Jij bent Amerikaanse, ik ben Brit, we hebben absoluut niets te maken met wat er hier gebeurt en als twee godvergeten Franse nonnen zich door een paar bandieten laten vermoorden is het ons godvergeten probleem niet. We hadden hier sowieso niet naartoe moeten gaan. Als je ook maar een beetje zinnig was geweest, hadden we nu in Shanghai gezeten en waren we morgenochtend naar het westen afgereisd.'

'Nou, dat hebben we niet gedaan. Verdomme, Charlie, of je het nu leuk vindt of niet, we zijn in Harbin, en er zitten hier eenentwintig kinderen, aan hun lot overgelaten wezen en er is geen godverlaten ziel om voor hen te zorgen. En ik laat ze niet in de steek voordat er iemand verschijnt. Jezus, Charlie, dan gaan ze dood. Ze weten zelfs niet hoe ze hun eigen eten moeten klaarmaken.'

'Wie heeft jou verdomme aangesteld als hun hoeder?'

'Wie? Ik weet het niet. God! Wat moet ik dan doen, gewoon in de auto stappen en ze vergeten?'

'Misschien. Ik heb je verteld dat er in heel China kinderen verhongeren en doodgaan. Ze vallen als vliegen in India, Tibet, Perzië... wat wil je, Audrey, ze allemaal redden?'

'Nee.' Ze sprak hem tussen opeengeklemde tanden toe. Ze had de afgelopen paar weken voldoende van die kinderen gezien en voelde zich, elke keer dat het gebeurde, wanhopig. Ze was hulpeloos toen, maar nu zou ze hen niet de rug toekeren. Dat kon ze niet. Ze bleef bij deze kinderen tot er iemand anders arriveerde. Het was een kant van haar die hij nog nooit had gezien en hij werd er gek van. 'Ik blijf hier tot iemand komt helpen, dus sodemieter op naar Harbin en praat met de consul.'

Toen hij weg was liet Audrey een stuk of zes van de kinderen een dutje doen, maakte nog wat meer eten voor een paar anderen, bracht de keuken weer op orde en keek toe terwijl twee kinderen de koeien melkten. Alles leek goed geregeld en ze was blij Charles weer te zien toen hij om zes uur terugkeerde. Maar hij zag er niet gelukkig uit toen hij uit de auto stapte en ze vroeg zich af wat de consul hem had verteld. Ze hoefde niet lang te wachten om daarachter te komen. Hij sloeg de deur achter zich dicht en zijn lippen vormden een lange, dunne, strakke lijn toen hij tegenover Audrey stond.

'Nou?' Hij wist al dat ze geen centimeter toe zou geven en hij wilde haar door elkaar rammelen. Hij had een afschuwelijke middag gehad, te beginnen met het weghalen van de nonnen en eindigend met zijn strijd met de consul.

'Hij zegt dat hij geen enkele macht heeft over de katholieke Kerk en niet verantwoordelijk is voor deze nonnen. Klaarblijkelijk heeft hij jarenlang last van hen gehad en hij heeft hun twee jaar geleden al gezegd weg te gaan. Hij wil morgen of overmorgen iemand voor de lichamen sturen, maar hij wil geen enkele verantwoordelijkheid nemen voor de wezen. Wat hem betreft wordt het weeshuis opgeheven.'

'Opgeheven? Wat wil hij daarmee zeggen? Ze gewoon naar buiten schuiven om in de sneeuw te sterven?' Ze was nog nooit zo kwaad op hem geweest.

'Misschien. Ik weet het niet. Geef ze aan de autoriteiten. Wat ga jij doen? Ze adopteren?'

'Doe in 's hemelsnaam niet zo ongelooflijk onredelijk, Charlie. Ik kan gewoon niet weglopen van deze kinderen.'

'Verdomme, waarom niet?' Uit pure frustratie schreeuwde hij tegen haar. 'Je zal wel moeten, Audrey. Je móét. We moeten naar huis. Ik moet mijn artikelen schrijven en jij moet terug naar Amerika... wat ga je in Harbin doen met eenentwintig wezen?' Hij klonk zo wanhopig dat ze tegen hem glimlachte en voor het eerst die dag boog ze zich naar voren, kuste hem en haar kwaadheid was plotseling verdwenen. Ze maakte zich gewoon zo'n zorgen om de kinderen van het weeshuis.

'Ik hou van je, Charles Parker-Scott en het spijt me dat dit tussen ons is gekomen, maar ik kan nu gewoon niet weggaan. We moeten een regeling voor deze kinderen treffen. Dat moet. We zullen de mensen van het hotel moeten vragen of we een onderkomen voor hen kunnen vinden bij de plaatselijke bevolking.' Maar als dat gekund zou hebben, zouden de nonnen het al lang geleden hebben gedaan en het was duidelijk dat het niet zo was. En terwijl ze met elkaar praatten stonden de kinderen hen aan te staren.

Charles wist bijna niet meer wat hij moest zeggen toen ze ging staan en over hun hoofden heen naar hem keek. Hij had haar nog nooit zo onafhankelijk en koppig gezien. Het was een kant van haar die hij niet eerder had gezien en hij begon er de zenuwen van te krijgen. 'Stel je voor hier de nacht door te brengen?' Hij zag er steeds wanhopiger uit. Hij kon zich niet voorstellen hoe ze dit probleem moesten oplossen en de middag die hij bij de Franse consul had doorgebracht had niets opgeleverd. 'Wat stel je voor dat ik doe, Charles?'

'Ik heb een idee. Laten we een andere kerk gaan zoeken en ze daar achterlaten. Er moeten nog meer kerken in Harbin zijn.' Wanhopig probeerde hij een einde te maken aan hun netelige situatie en terug te gaan naar Shanghai. Steeds meer kreeg hij het gevoel dat ze nooit hadden moeten gaan, maar ze leek ontvankelijk voor zijn suggestie terwijl de kinderen om hen heen dromden.

'Dat is een prachtig idee. Jij gaat en ik wacht hier. Als je iemand mee terug kunt nemen, dan kunnen we weg. Anders kunnen we ze met de taxi overbrengen naar de andere kerk.' Taxi was nogal eufemistisch uitgedrukt voor de antieke auto die hen naar de kerk had vervoerd. Charles kreunde bijna bij het voorstel. Het was nu aan hem een kerk te vinden waar ze bereid waren eenentwintig wezen op te nemen. Het zou al een moeilijke prestatie in Philadelphia zijn geweest, maar in Harbin was het hopeloos. Hij vervloekte de dag dat hij er ooit in had toegestemd naar Harbin te gaan. Na een snel kopje groene thee vertrok hij om de chauffeur te zoeken en begon aan zijn speurtocht naar een kerk die bereid was onderdak te geven aan de vondelingen.

Tijdens zijn afwezigheid verwisselde Audrey talloze luiers, maakte voor iedereen een kom rijst met wat gedroogd vlees en bouillon als avondeten en probeerde enige orde te scheppen in het keurige huisje dat hun thuis was. Er was slechts iets van chaos sinds de dood van de nonnen de dag ervoor en de twee oudste meisjes hadden op een verbazingwekkende manier gezorgd voor de jonge kinderen, behalve wat het eten betreft, dat zij op de een of andere manier leken te zijn vergeten. Het oudste meisje probeerde haar in het Frans uit te leggen wat er allemaal was gebeurd, dat de communisten van tijd tot tijd uit de heuvels kwamen en probeerden in de kerk te schuilen, dat enkele plaatselijke Mantsjoerijers hadden geprobeerd er hun toevlucht te vinden toen de Japanners twee jaar eerder waren verschenen, dat er overal bandieten zaten die veel mensen vermoordden. Ling Hwei, zoals ze heette, legde aan Audrey in haar gebrekkige Frans uit dat de Japanners hun ouders en drie broertjes hadden vermoord. Zij en haar zusje, Shin Yu, waren de enigen van de familie die het hadden overleefd en de nonnen hadden hen opgenomen, samen met de andere jongere kinderen waarvan sommige wees waren geworden door de cholera-epidemie die het jaar ervoor had gewoed. Zo nu en dan werden grote groepen kinderen overgebracht naar het moederhuis van de orde in Lyon, of naar een ander weeshuis dat ze leidden in België. Ze hadden ook een weeshuis in Zuid-China, maar Ling Hwei en Shin Yu hadden niet uit Harbin willen weggaan en de nonnen lieten hen blijven omdat ze zo behulpzaam waren.

'Zijn er nog andere kerken in Harbin waar jullie nonnen vrienden hadden?' vroeg Audrey haar in het Frans en het meisje schudde haar hoofd. Ze legde uit dat zij de enige nonnen waren in Harbin. De meeste kerken in de stad waren Russisch orthodox en werden geleid door heel oude mannen, zei Lin Hwei. En toen wist Audrey wat ze van Charlie zou horen als hij van zijn missie terugkeerde.

Ze zat er niet ver naast. Hij kwam laat die avond terug en alle kinderen lagen in bed, op de twee oudste kinderen na die stilletjes in een hoek zaten te fluisteren. Charlie zag er uitgeput uit en zijn ogen toonden totale verslagenheid.

'Er is niemand, Aud. Ik ben naar alle kerken in de stad geweest. Ik heb het aan het echtpaar gevraagd waar we logeren. Deze nonnen lijken een totaal afgezonderd leven te hebben geleid en niemand is bereid de last op zich te nemen. Eten is schaars, de mensen zijn bang voor de Japanners en de communisten. Iedereen wil zich alleen nog met zijn eigen zaken bemoeien. Niemand is bereid hierheen te komen om voor die kinderen te zorgen, of ze op te nemen, zelfs niet een voor een of in groepjes. Ik heb alles geprobeerd, overal. De Russische priester raadde ons aan ze gewoon achter te laten; hij zei dat ze er zelf wel doorheen zouden komen.' Hij keek Audrey ongelukkig aan en wist van tevoren wat ze ervan zou denken. Ze gromde, de bevestiging van zijn ergste angsten. Hij begon zich af te vragen of hij haar er ooit toe zou kunnen bewegen te vertrekken. 'Hij zei dat er overal in China straatkinderen waren. De sterken overleven.' Zelfs voor Charles leek het vreselijk wreed en ze hadden overal de ellende van straatkinderen gezien, maar nu was Audrey kwaad terwijl ze tegen hem uitvoer in de eenvoudige keuken van het weeshuis.

'Wat stel je dan voor? Ze gewoon naar buiten schuiven, de sneeuw in? Hoe goed denk je dat een straatkind van twee zich overeind houdt? De meeste kinderen zijn nauwelijks ouder.' Hoewel ze allebei drie- en vierjarigen in de straten van Shanghai hadden zien bedelen, wilde Charlie dat net zomin laten gebeuren als zij. Hij wist gewoon niet hoe hij moest ontsnappen aan dit lot dat hem toegevallen was in deze uithoek van de wereld en hij keek triest naar Audrey. Hij had het steenkoud, was uitgeput en had de hele dag nog niet gegeten.

'Ik weet niet wat ik moet zeggen, Aud.' Hij zonk neer op de houten bank en keek haar aan, terwijl haar gezicht zachter werd en ze teder zijn hand pakte.

'Bedankt dat je het hebt geprobeerd, Charlie.' Het was echt een vreselijk dilemma en al hun pogingen waren op niets uitgelopen. 'Wat dacht je ervan als we ze nu eens meenamen naar Shanghai en ze daar proberen onder te brengen?'

'En als niemand ze neemt? Het krioelt in de straten van de achtergelaten kinderen. Je hebt het zelf gezien. En ze daar achterlaten verschilt niet zoveel van ze hier achterlaten, behalve dat het daar minder koud is. Maar in ieder geval hebben ze hier onderdak, voldoende eten voor een tijdje en het is vertrouwd.' Bovendien leek het hem logistiek gezien bijna onmogelijk om zestienhonderd kilometer te reizen met eenentwintig kleine kinderen en hij zat er niet ver naast. 'Ik weet zelfs niet of de autoriteiten hier dat toelaten. De Japanners zijn nogal gevoelig ten aanzien van wie met wie waarheen gaat, zeker in groepen die zo groot zijn als deze.'

Haar ogen spogen plotseling vuur en ze beende door de opgeruimde keuken. 'Als ze zo gevoelig zijn, waarom zorgen zij er dan niet voor?' En plotseling herinnerde ze zich het verhaal van Ling Hwei over wat ze met haar ouders hadden gedaan en ze besefte dat ze maar beter de kinderen niet konden nemen. Die zouden ze waarschijnlijk allemaal doden, als de gemakkelijkste manier om het probleem op te lossen. Met een zucht ging ze naast Charles op de bank zitten en ze wist ook niet meer wat ze moest doen. 'Als we nu eens een telegram sturen naar het moederhuis van deze nonnenorde? Misschien zouden zij iemand kunnen sturen om ons te helpen.'

'Dat is misschien een goede gedachte, als zij ons snel antwoord geven. Misschien kunnen zij een soort interimregeling voorstellen. Of iemand in de buurt die ze kunnen sturen.' Zijn ogen lichtten op bij het idee. 'We gaan morgenochtend naar het station en sturen een telegram.' Samen doorzochten ze het bureau in de kleine slaapkamer van de nonnen en vonden al snel het adres van het moederhuis in Lyon. Het was de Orde van Saint Michel en ze hadden zowel een telefoonnummer als een adres. Audrey kwam even in de verleiding te proberen hen te bellen. Maar het leek Charles veel gemakkelijker een telegram te sturen dan te worstelen met onmogelijke telefoonverbindingen waarover niets te verstaan was. Samen stelden ze die avond in de keuken bij kaarslicht het telegram op en ze sliepen naast elkaar, huiverend van de kou, in de smalle bedden der nonnen, terwijl Charles bad om een snelle oplossing van hun problemen.

Het telegram dat hij de volgende dag stuurde was in het Frans, moeizaam vertaald door Audrey en Ling Hwei. En hoewel niet zo goed als hun Engelse versie, legde het de meest essentiële zaken uit aan de nonnen in Frankrijk.

spijt u mee te delen dat uw nonnen van st. michel van weeshuis in hardin zijn vermoord door bandieten uit de streek. zitten nog eenentwintig wezen in weeshuis die onmiddellijke hulp nodig hebben. geef alsjeblieft raad.

Hij had het ondertekend met Parker-Scott zonder uitleg over wie hij was, met alleen de naam van het telegraafkantoor in Harbin. Ze wachtten twee dagen op antwoord van de nonnen in Lyon terwijl Audrey de kinderen verzorgde en Charles in de keuken ijsbeerde. Hij had al gedreigd de volgende dag met haar te vertrekken, of ze nu een antwoord kregen of niet, al moest hij haar naar het station slepen.

Maar ten slotte kwam het antwoord en dat was helemaal geen opluchting. Hij kwam terug naar het weeshuis om Audrey het telegram te laten lezen en zijn gezicht stond grimmig. Hij wist wat er stond te gebeuren en het kon hem niet schelen wat ze zei. Ze gingen weg.

nous regrettons. aucune possibilité de secours avant fin novembre. vos soeurs au japon combattent une épidémie parmi leurs charges. l'orphelinat a linqing fermé depuis septembre. nous vous enverrons de l'aide fin novembre. que dieu vous bénisse.

En het was ondertekend met mère andré. Charles had bijna met zijn vuist tegen de muur geslagen toen hij het las. Zijn Frans was voldoende om alles te begrijpen wat hij in dit geval liever niet wilde. Er stond dat de nonnen in Japan naast hun andere taken bezig waren een epidemie te bestrijden en dat het andere weeshuis van de Orde van Saint Michel in september was gesloten. Ze beloofden eind november hulp te sturen, wat nog een eind in de toekomst was. Ze hadden een zegen ingesloten waar Charlie geen enkele rotmoer om gaf. Hij wilde binnen twee dagen samen met Audrey zo snel mogelijk weg uit Harbin en hij wist nog niet hoe hij dat moest aanpakken. Als hij tegen haar zou liegen en haar vertelde dat er binnen een paar dagen hulp zou komen, zou ze erop staan te blijven tot die er was. En ze was te intelligent om zich te laten bedotten. Ze zou het telegram willen zien en toen hij het om twaalf uur aan haar liet zien, stonden haar ogen ernstig terwijl ze het las.

'Wat doen we nu, Charlie?' Ze leek hevig verontrust toen ze hem aankeek. Dit werd moeilijk.

Hij zuchtte voor hij haar antwoord gaf omdat hij heel goed besefte dat het een strijd zou worden. 'Ik denk dat je jezelf moet schikken in iets wat je niet wilt.'

Haar ogen werden hard, maar hij had al verwacht wat ze zou zeggen en was erop voorbereid haar argumenten te bestrijden. 'Wat houdt dat in?'

'Het houdt in dat je, of je het nu leuk vindt of niet, zult moeten vertrekken, Audrey. Ze hebben onderdak. Ze hebben voldoende eten om een tijdje door te komen en iemand zal medelijden met hen hebben. Het is slechts een kwestie van een maand voor de andere nonnen komen.'

'En als ze vertraging hebben? Als ze niet komen? Als ze onderweg gedood worden zoals de anderen?'

'Dat is niet waarschijnlijk.'

Ze stak haar kaak naar voren toen ze de man aankeek van wie ze hield. 'Dat is mijn vertrek ook niet.'

Hij zuchtte weer. De laatste paar dagen waren voor hem uitputtend en uiterst onaangenaam geweest. 'Je moet redelijk zijn, Aud. We móéten terug. We kunnen hier niet eeuwig blijven rondhangen.'

'We hangen niet rond. We zorgen voor deze kinderen.'

'Excuses voor mijn ongelukkige woordkeuze.' Een spier in zijn hals trilde. 'Waar het op neerkomt, is dat wij vertrekken.'

'Niet wíj. Jíj.'

'Om de donder niet, Audrey Driscoll.' Hij ging staan om haar aan te kijken en torende uitdagend boven haar uit. 'Jij gaat met mij mee.'

'Ik laat deze kinderen niét achter.'

'De oudsten kunnen voor de anderen zorgen.' Hij zei het uit wanhoop, bang geworden door wat hij zag in Audreys gezicht. Er stond een koppigheid op te lezen die hem oprecht beangstigde. Hij kon haar onmogelijk achterlaten in het door de Japanners bezette Mantsjoerije. Alleen de gedachte al aan wat er met de twee Franse nonnen was gebeurd, bezorgde hem de rillingen, en hij vertelde het haar nu in onbedekte termen.

'Ik kan heel goed voor mezelf zorgen.'

'O ja? Sinds wanneer?'

'Sinds altijd. Ik zorg al sinds mijn elfde voor mezelf, Charlie.'

'Ben je krankzinnig? Je hebt in een beschaafde Amerikaanse stad gewoond, een beschermd leventje in het huis van je grootvader geleid. Hoe in 's hemelsnaam denk je te overleven in Mantsjoerije met overal communistische strijdkrachten, vijandige Japanners, bandieten en mensen voor wie jouw leven geen ene moer waard is?' Hij was razend dat ze ook maar kon denken dat ze zich hiertegen teweer kon stellen. Absoluut niets in haar leven had haar hierop voorbereid en hij wist het, niets, behalve haar avontuurlijke geest en die verrekte fotoalbums van haar vader. Maar dit hier was echt. Die nonnen met hun afgehakte hoofden in de verlaten kapel waren maar al te echt geweest en hij was niet van plan zoiets Audrey te laten overkomen. Maar ze dacht niet aan zichzelf, ze dacht alleen aan de kinderen toen ze naar hen keek en daarna naar hem.

'Waarom denk je dat deze kinderen er wel mee om kunnen gaan als we vertrekken?' Haar ogen vulden zich met tranen bij de gedachte. De meesten waren nog zo jong en de afgelopen dagen was ze zich aan hen gaan hechten. Twee van hen vochten voortdurend met elkaar om wie er bij haar op schoot mocht zitten, een had zich de afgelopen nacht in bed aan haar vastgeklampt, zeer tot wanhoop van Charles, en Ling Hwei en haar zusje Shin Yu waren zo lief en zo vol vertrouwen. Hoe kon ze hen nu achterlaten? Haar ogen gingen terug naar Charlie met een Wik vol angst.

'Ik weet het, lieveling... ik weet het. Het is afschuwelijk om hen achter te laten. Maar dat moet. Het hele land is vergeven van leed, honger en verloren kinderen, maar je kunt niet alles verhelpen en het is niet anders.'

Maar het was wel anders. Het was anders voor haar. Ze kende deze kinderen nu, ook al wist ze hun namen niet. Ze kon hen net zomin aan hun lot overlaten als ze dat had gekund met haar zusje Annabelle in Hawaï, jaren geleden. Ze had haar onder haar vleugels genomen en de afgelopen vijftien jaar voor haar gezorgd, met uitzondering van de afgelopen zes maanden. 'Ik kan ze niet achterlaten, Charlie, ik kan het gewoon niet. Ook al betekent het dat ik hier nog een maand moet blijven tot de nonnen komen.' Zijn hart zonk hem in de schoenen en hij wist door de blik in haar ogen dat ze het meende. En ze was geen kind. Ze was geen meisje van achttien dat je kon dollen en vertellen wat ze moest doen. Ze had een eigen wil. Dat beangstigde hem nu. Wat zou hij doen als ze echt weigerde China te verlaten?

'En als ze nu eens de eerste zes maanden nog niet komen, Aud? Dat kan ook gebeuren. De politieke situatie zou hier weleens zo onaangenaam kunnen worden, dat ze besluiten het weeshuis helemaal op te doeken en dan zou je hier jarenlang vast kunnen zitten.' Het was beangstigend, zelfs voor haar, maar ze was vastbesloten deze kleine gezichtjes en kleine tastende handjes niet achter te laten. Ze zou ze niet aan hun lot hier overlaten.

'Ik neem aan dat ik dat risico dan zal moeten nemen, hè?' Ze sprak met een bravoure die haar eigen angsten maskeerde. Hij keek wanhopig naar haar en voelde dat er iets vreselijks stond te gebeuren tussen hen.

'Audrey, alsjeblieft...' Hij nam haar in zijn armen, hield haar stevig vast en voelde dat ze trilde. Hij wist dat ze bang moest zijn om hier alleen achter te blijven, maar hij was niet bereid hier nog één, twee, tien of twaalf maanden te blijven. Hij moest de komende paar weken terug naar Londen. Hij maakte zich al zenuwachtig over het oponthoud. Maar hij had zich nog nooit in zo'n afschuwelijk dilemma bevonden als nu. Hij kon niet zomaar van haar weglopen, dat zou vreselijk zijn, maar hij kon ook niet oneindig blijven. En hij wilde haar niet achterlaten. Hij probeerde het aan haar uit te leggen terwijl de kinderen rondom hen lawaai maakten en ze leek te begrijpen wat hij zei. 'Ik móét terug, Audrey. Voor mijn werk. En jij moet hier ook niet blijven. Je hebt het me steeds verteld. Hoe staat het met de verantwoordelijkheden waar je het zo vaak over hebt?'

'Misschien is dit op dit moment belangrijker.' De wijze waarop ze het zei, raakte zijn gevoel. Waarom was ze wel bereid hém te verlaten, maar niet deze kinderen?

'En wij dan?' Hij keek haar verdrietig aan. 'Kan dat je niet schelen?'

'Natuurlijk wel.' Ze zag er gekwetst uit door wat hij zei.

'Je weet dat ik van je hou.' Haar stem klonk hees en ze sloeg haar ogen neer terwijl ze sprak en bracht ze daarna langzaam weer omhoog. 'Maar we moeten ook eerlijk tegen elkaar zijn. Soms moeten we weleens uit elkaar gaan. En als jij niet hier bij mij kunt blijven, is die tijd misschien nu aangebroken. Ik weet alleen dat ik op dit moment deze kinderen niet kan achterlaten, net zomin als ik Annabelle jaren geleden achter heb kunnen laten of jij Sean.'

Het noemen van zijn jongere broer Sean van wie hij zoveel had gehouden, raakte hem als een fysieke dreun en ze zag hem ook bijna ineenkrimpen. 'Het spijt me, ik wilde je geen pijn doen... ik wilde alleen...' Ze keek hem weer aan met haar eigen verdriet in haar ogen. 'Het verandert niets tussen ons. Het betekent alleen maar dat ik hier nog een tijdje blijf, voordat ik naar huis terugkeer.' Net zozeer als ze in Venetië of Istanboel wist dat ze niet van hem wilde scheiden, wist ze dat ze het nu wel moest. Ze had bijna het gevoel dat dit als een test op haar weg was gebracht, net zoals het overleven na de dood van haar ouders was geweest... en er zijn voor Annabelle... en het steunen van grootvader.

'En als ik nu met je trouw, Audrey?' Ze keek hem verbaasd aan en hij zag er geteisterd uit toen hij het zei.

'Meen je het echt?' Ze was stomverbaasd.

'Als dat ervoor nodig is om jou hier weg te krijgen, ja.' Ze sprak heel rustig, geroerd, maar verward door het aanbod. 'Dat is nauwelijks een reden om te trouwen, Charles.'

'Maar ik hou toevallig ook nog van jou.'

'Ik ook van jou. Dat weet je. Maar na Harbin? Wat dan? Ik kan mijn grootvader niet eeuwig alleen laten.'

'Je lijkt er op dit moment geen enkele moeite mee te hebben.' Hij keek weer gekwetst en ze kon zich geen erger moment in haar leven voorstellen dan dit.

'Dit is slechts voor een tijdje. Uiteindelijk ga ik naar huis. Hoe staat het met jouw verhuizing naar San Francisco?' Hij zuchtte en keek naar zijn handen, dacht een ogenblik na voor hij z'n ogen weer opsloeg en gaf eerlijk antwoord. 'Je weet dat ik dat ook niet kan. Ik kan niet op één plaats blijven zitten met het soort werk dat ik doe. Tien maanden per jaar reis ik de hele wereld over. Je zult met mij mee moeten gaan. Anders zal het weinig zin hebben getrouwd te zijn, toch?' Maar waar het echt om ging, was dat ze zo vreselijk veel van elkaar hielden. Dit was het eerste struikelblok dat ze waren tegengekomen en het leek onoverkomelijk voor allebei.

Haar stem trilde toen ze hem de volgende vraag stelde: 'Zul je me het ooit vergeven als ik hier blijf?'

'De vraag is eerder of ik het mezelf ooit zal vergeven. Ik kan je niet hier alleen in Mantsjoerije achterlaten, Aud. Ik kan het gewoon niet!' Hij sloeg een vuist in zijn open hand en zijn blik was angstig. 'Begrijp je dat dan niet? Ik hou van je. Ik laat je hier niet achter. Maar ik kan niet eeuwig hier blijven. Ik heb een contract en drie deadlines. Dat is echt belangrijk voor me.'

'Dit is echt belangrijk voor die kinderen, Charlie. We hebben het over hun leven. Stel dat er bandieten komen en hen vermoorden?'

'Bandieten vermoorden geen wezen.' Maar ze wisten allebei dat dit niet altijd waar was. Niet in China.

'De Japanners kunnen hen ook kwaad doen. Alles is mogelijk hier. En waar het op neerkomt is dat je, als je niet kunt blijven, me misschien hier achter moet laten. Maar Charlie, begrijp je niet dat dit een keuze is die ik voor mezelf maak? Ik ben een volwassen vrouw. Ik heb het recht om mijn eigen beslissingen te nemen... net zoals ik deed in Venetië toen ik samen met jou op de trein stapte, of in Istanboel toen ik besloot mee te gaan naar China. Dit is ook mijn keuze... net zoals dat ik uiteindelijk naar huis ga, naar grootvader. Ik moet mijn eigen bestemming volgen...' Ze wendde zich een ogenblik van hem af. 'Ik wou alleen...' Ze begon te huilen. 'Ik wou alleen dat mijn lot samenviel met dat van jou. Maar op dit moment denk ik dat het niet kan.' Ze sloeg enorme, spijtige ogen naar hem op. 'Je zult me hier moeten laten, Charlie. Omwille van de kinderen.' En toen zei ze iets, dat hem werkelijk schokte. 'Als nu eens een van deze kinderen van ons was? Als iemand ons kind kon redden en het niet deed?' De gedachte dat ze samen een kind zouden hebben, bracht hen dichter bij elkaar op het moment dat ze daar stonden.

'Als we een kind hadden, zou ik je nooit meer uit mijn gezichtsveld laten gaan.' Hij sprak met zo'n intensiteit dat ze glimlachte. Ineens keek hij bezorgd. 'Is daar enige kans op nu?' Hij had zich er nauwelijks zorgen om gemaakt sinds Istanboel, maar ze leek er handigheid in te hebben haar vruchtbare dagen te berekenen en ze waarschuwde hem altijd wanneer ze beter niet konden vrijen. Geen van beiden wilden ze een ongepland kind, maar plotseling vroeg hij het zich af. Toen ze het zei, kwam de mogelijkheid in zijn gedachten en niet voor het eerst. 'Nee.' Ze schudde haar hoofd. 'Ik denk het niet. Maar stel je voor... stel je voor dat deze kinderen van ons waren. Zou je me ooit nog respecteren als ik ze achterliet?' Hij glimlachte om haar idealisme. Ze begreep het Oosten helemaal niet. En misschien was het ook wel beter dat ze het niet deed. 'Dit is China, Audrey. De meeste kinderen zijn in de steek gelaten of door hun ouders verkocht voor een zak rijst. Ze laten ze net zo makkelijk sterven als dat ze hun te eten geven.' Ze werd misselijk van de gedachte alleen al en ze schudde haar hoofd, alsof ze de waarheid van wat hij tegen haar zei wilde ontkennen.

'Ik kan het niet met hen laten gebeuren.'

'En ik kan niet blijven. Dus wat doen we?'

'Jij gaat naar huis, Charles, terug naar Londen, net zoals we van plan waren voordat dit gebeurde. En ik blijf nog zolang tot de nonnen komen. En dan ga ik naar huis via Shanghai en Yokohama. En met een beetje geluk, tegen de tijd dat ik thuis ben, ben jij in staat om naar San Francisco te komen.'

'Zoals je het zegt, klinkt het allemaal zo eenvoudig. En als er nu eens iets met je gebeurt?' Hij kon de gedachte alleen al niet verdragen.

'Er gebeurt niets. Ik leg me in Gods handen.' Het was voor het eerst dat hij haar over God hoorde praten en hij voelde zich ontroerd, maar de laatste keer dat hij dat had gedaan met iemand van wie hij hield, was dat Sean geweest en...

'Ik weet niet of ik wel zo vol vertrouwen ben als jij.'

'Je zult wel moeten.' Ze klonk heel beheerst.

'En je familie? Vind je niet dat je het hun verplicht bent nu naar huis te gaan?' Hij bespeelde haar met alles wat hij had, maar dat hielp ook niet.

'Met een beetje geluk ben ik misschien aan het einde van het jaar thuis. Als de nonnen in november verschijnen, ben ik er al voor Kerstmis.'

'Je bent gek, Audrey.' Hij was er bang voor geweest. 'Jij bent volslagen onrealistisch. Dit is China, niet New York. Er gebeurt niets volgens plan. Ik heb je gezegd dat het maanden kan duren voor die nonnen komen.'

'Ik kan er niets aan doen, Charlie.' Haar ogen vulden zich plotseling weer met tranen. Ze had er geen zin meer in om met hem te argumenteren. 'Ik kan het niet anders.' En plotseling, terwijl hij naar haar keek, stortte ze in en viel ze huilend in zijn armen.

'Audrey, alsjeblieft... schat... ik hou van je.' En dat was ook zo, maar hij kon niet bij haar blijven. Hij moest terug naar zijn eigen werk en verantwoordelijkheden. Dit was te ver gegaan en nu kon hij het niet meer samen met haar oplossen. Maar hij was doodsbang haar hier in Harbin achter te laten. 'Alsjeblieft, lieveling, wees verstandig... ga met me mee naar huis...'

'Ik kan het niet.' Toen hij in haar vochtige ogen keek zag hij een vastberadenheid die hem schokte.

'Je meent het echt, hè?' Weer zonk hem de moed in de schoenen. Ze meende het. Op geen enkele manier was ze op andere gedachten te brengen. Ze bleef.

Hij bleef daarna nog een volle week en deed alles wat in zijn vermogen lag om haar te overtuigen, maar ze had zich nu ingegraven. Ze was volledig betrokken bij de verzorging van haar jonge kinderen en ze had zelfs een zeer handig systeem ontwikkeld. Ling Hwei en Shin Yu waren voor haar van onschatbare waarde en ze zette zelfs Charles meer dan eens aan het werk als babysitter voor een stuk of zes wezen, terwijl zij de koeien melkte, het eten klaarmaakte of met de anderen naar buiten ging voor een frisse neus, waar ze in de sneeuw speelden met hun kleine met bont afgezette laarzen en geitenleren mutsen. De nonnen hadden zelfs wanten voor hen gebreid. Charlie dacht, terwijl hij naar haar keek, dat hij haar nog niet zo tevreden had gezien sinds hij haar had ontmoet, en hij besefte dat zij een vrouw was die het gewend was de leiding te nemen en die absoluut niet bang was voor de last van verantwoordelijkheden. Hij bewonderde dat in haar. Om eerlijk te zijn hield hij van alles aan haar en hij vreesde de dag dat hij haar achter zou laten.

De laatste nacht samen was een nacht die zij geen van beiden ooit zouden vergeten. Audrey zette stilletjes een stoel tegen de deur van hun kamer en ze vrijden met elkaar in de ijzige kou van het kamertje tot de ochtend en ten slotte hielden ze zich alleen maar aan elkaar vast en huilden. Hij wilde haar niet achterlaten en zij wilde niet achtergelaten worden, maar ze wisten allebei wat hun te doen stond. Hij had het gevoel dat hij terug moest om zijn werk af te maken en zij had het gevoel dat ze hier moest blijven om voor de wezen te zorgen. Het was een beslissing die hun allebei pijn deed, en allebei voelden ze conflicten en spijt, maar ze hielden zich vastberaden vast aan hun beslissing. Ze was eerder triest dan bang. Ze belastte Ling Hwei met de leiding op de ochtend dat ze Charles naar het station bracht. Ze stond naast hem in de grappige kleren die ze samen in Peking hadden gekocht en hij keek haar aan met tranen in zijn ogen, bijna niet in staat iets te zeggen, toen de trein langzaam het station binnen kwam puffen. Die ging naar het zuiden, naar Peking en daarna naar Qingdao, waar hij de boot zou nemen naar Shanghai om aan zijn lange reis naar het westen te beginnen. Maar daar dachten ze niet aan toen ze elkaar voor de laatste keer kusten. En hij voelde haar adem op zijn gezicht toen ze zijn naam noemde en door haar tranen heen lachte. Het leek ongelooflijk dat ze uiteindelijk toch uit elkaar gingen en ze kon zich geen moment zonder hem voorstellen.

'Ik hou van je, Charlie. Dat zal ik altijd doen.' Ze kon nauwelijks praten, daarvoor huilde ze te hard. 'Ik zie je snel.' Maar nu klonk dat zelfs voor haar als een lege belofte.

Hij voelde zijn hart onder zijn jasje bonken en weer verlangde hij naar haar. Hij kon haar niet hier laten... hij kon het gewoon niet... Een stel gewapende Japanse wachtposten patrouilleerden door het station. Weer keek hij Audrey in de ogen. 'Ga je met me mee, Aud? Ik neem desnoods de volgende trein.' Maar ze schudde alleen maar haar hoofd en sloot haar ogen tegen de pijn om hem te zien vertrekken. Ze vroeg zich plotseling af of ze hem ooit weer zou zien. Plotseling had ze echt het gevoel dat ze haar eigen wereld ook niet meer zou zien.

'Doe Violet en James de groeten van me.' Maar hij gaf haar geen antwoord, de brok in zijn keel was te groot. Hij hield haar alleen maar vast tot de stationschef schreeuwde met zijn monotone stem, en ze wisten wat dat betekende. Een ogenblik voelden ze allebei paniek en spijt en alle tederheid die ze de afgelopen maanden voor elkaar hadden gevoeld. Ze kon de gedachte niet verdragen hem te zien vertrekken, maar ze moest wel. Ze kon die kinderen niet achterlaten, en hoewel ze het hem niet had gezegd, had ze het heimelijke gevoel dat, als zij dan toch op haar pad waren gebracht, er wel een reden voor moest zijn. Ze kon zich niet voorstellen wat die reden was, maar ze kon ook niet gewoon opstaan en weglopen. Ze waren te klein en hulpeloos, maar ze gaf zoveel op door bij hen te blijven. Ze gaf de man op van wie ze hield en ze had het gevoel dat haar hart zou breken toen hij zich van haar losmaakte en naar de trein rende. Hij moest de drie treden oprennen toen de trein in beweging kwam en daar bleef hij staan met een arm naar haar uitgestoken. Hij zou haar graag hebben opgepakt en meegenomen, zonder haar bezittingen, maar ze bleef staan waar ze was, terwijl de tranen over haar wangen stroomden, zwaaiend naar hem terwijl hij uit het raam hing en langzaam met zijn arm bewoog. Er stroomden ook tranen over zijn wangen toen hij haar achterliet.

15

Het weer werd met de dag kouder in Harbin tot ze zelfs geen melk of water meer buiten konden laten staan. Het bevroor bijna onmiddellijk en kon pas gebruikt worden als ze het hadden ontdooid. De kinderen gingen nu bijna niet meer naar buiten en Audrey had het nog nooit zo koud in haar leven gehad toen november overging in december zonder enig teken van de beloofde nonnen. Charlie had gelijk gehad. Dit was niet het georganiseerde leven dat ze had gekend in Amerika. Niets gebeurde op tijd en wanneer het werd verwacht.

Verscheidene keren waren de Japanners haar komen bezoeken om haar te vragen hoe lang ze zou blijven en elke keer gaf ze hun hetzelfde antwoord: 'Tot de nonnen hier zijn.' Ze leken tevreden en lieten haar met rust, hoewel een van hen geneigd was een beetje te blijven dralen en naar Ling Hwei te kijken, maar zijn partner had hem scherp toegesproken in het Japans en daarna waren ze niet meer teruggekomen. Zij had hevig gebloosd toen Audrey haar had gewaarschuwd voorzichtig te zijn. Ze had vormloze wijde kleren gedragen sinds Audrey daar was gekomen, maar plotseling merkte Audrey dat ze ronder begon te worden. En in december bekende ze het met haar ogen vol tranen en haar hoofd gebogen. Ze smeekte Audrey het niet tegen haar zusje te zeggen, hoewel het niet veel langer een geheim kon blijven. Ze had 'in juni geslapen' met de Japanse soldaat, misschien was het mei, wat inhield dat de baby in februari of in maart zou komen. Audrey zuchtte bij de gedachte. Ze hoopte dat de nonnen er dan zouden zijn en zij al lang was vertrokken. Inmiddels had ze een stuk of zes brieven aan Charles gestuurd in de twee maanden sinds hij was vertrokken, en een uitgebreid verhaal aan haar grootvader, waarin ze hem om vergeving smeekte dat ze zo lang weg was. Ze beloofde het nooit meer te doen, maar sprak ook haar dankbaarheid uit dat hij haar had laten gaan. Ze wist zeker dat het elke honger die ze in haar ziel gevoeld mocht hebben, had gestild. Ze beloofde nooit meer van huis weg te gaan, maar terwijl ze aan het schrijven was dacht ze aan Charles en vroeg zich af wanneer ze weer bij elkaar zouden zijn. Natuurlijk niet zoals ze die maanden de wildernissen van Perzië en Tibet, Turkije en China hadden doorkruist. Ze was ervan overtuigd dat zo'n tijd nooit meer zou komen, maar ze was er dankbaar voor dat ze het had gedaan. In sommige opzichten was wat ze had gedaan schokkend, en als iemand het geweten zou hebben dan zou het haar voor eeuwig hebben gebrandmerkt, maar hopelijk zou dat nooit gebeuren, als de Brownes niet praatten. Maar nu konden die mensen haar niets schelen. Ze kon alleen maar aan Charles denken. Ze had geen moment spijt van wat ze hadden gedaan. Ze wist dat hij de enige man was van wie ze ooit zou houden en ze had ergens het gevoel dat ze uiteindelijk bij elkaar zouden zijn, hoe onoplosbaar het probleem nu ook leek. Alleen al het denken aan Charles deed haar hart zingen en haalde een glimlach te voorschijn in de naargeestige Mantsjoerijse winter. En ze droeg nog steeds zijn ring aan haar vinger.

Het was een schok toen ze twee dagen eerder besefte dat het bijna Kerstmis was. En op kerstavond zong ze kerstliedjes voor de kinderen die vreemd naar haar keken. Alleen Ling Hwei en Shin Yu kenden 'Stille Nacht'. De meeste liedjes die ze kenden waren in het Frans, maar de jongste kinderen waren verrukt als de oudere zongen. Die avond stopte Audrey ze allemaal in bed met een moederlijke kus. Drie van hen waren al weken hevig aan het hoesten, en ze maakte zich zorgen, zonder medicijnen en met zo weinig warmte. Later die nacht nam ze twee kinderen bij haar in bed en ze bleven maar hoesten, maar ze wilde hen warm houden met haar eigen lichaamswarmte. De volgende ochtend was een van hen beter. De andere had rode, doffe ogen en reageerde niet toen Ling Hwei tegen hem praatte. Ze kwam snel naar Audrey toe om het haar te vertellen.

'Ik denk Shih Hwa heel ziek. Halen we dokter?'

'Ja... ja...' Ze was altijd heel dankbaar voor de hulp van Ling Hwei. Het meisje was zelfs nauwelijks meer dan een kind, maar ze leek een onbegrensde liefde te hebben voor haar zusje en deze kinderen, en nu voor Audrey.

Ze had Audrey de enige schat die ze had als kerstcadeau gegeven. Het was een prachtig geborduurde zakdoek die van haar moeder was geweest. Audrey was tot tranen geroerd toen ze het in haar hand hield en ze omhelsde Ling Hwei. Op sommige momenten was ze blij dat ze was gebleven, bovendien was er nu toch geen terugweg meer mogelijk. Ze had haar lot verenigd met dat van deze kinderen en ze zou leven en dood met hen delen tot er hulp kwam. Maar ze dacht nu niet aan zichzelf, alleen aan Shih Hwa die naar adem snakte en er grauw uitzag. Hij was te koortsig om haar te horen toen ze zijn naam riep. Ze bette zijn voorhoofd met handdoeken vol sneeuw terwijl ze wachtte tot Shin Yu terugkeerde met de arts. Ze had niet gewild dat Ling Hwei ging voor het geval ze viel en zichzelf en de baby iets aan zou doen.

Het leek uren te duren voor Shin Yu terugkeerde. De stokoude kleine man die ze bij zich had, droeg een grappige hoed en had een lange baard. Hij sprak in een dialect dat Audrey nooit had gehoord en Shin Yu en Ling Hwei sloegen hun ogen niet op om hem aan te kijken. Ze knikten alleen maar en toen hij vertrok huilden ze toen Audrey hun vroeg haar te vertellen wat hij had gezegd.

'Hij zegt Shih Hwa sterft voor morgen.' Zoveel zag ze zelf ook wel en ze was woest dat hij doorging voor een 'dokter'. Ze trok haar jasje aan en haastte zich even later naar buiten de sneeuw in, vastbesloten de beste Russische arts van de stad te vinden. Maar toen ze zijn huis bereikte, werd haar verteld dat hij weg was. Het was Kerstmis, werd haar gezegd. Ze smeekte het dienstmeisje de dokter te vragen naar het weeshuis te komen als hij terugkeerde. Maar hij kwam niet. De dood van Chinese kinderen veroorzaakte destijds weinig beroering, behalve voor hun ouders, en in dit geval voor Ling Hwei, Shin Yu, Audrey en de kinderen die oud genoeg waren om het te begrijpen toen Shih Hwa die avond in Audreys armen stierf. Zij huilde alsof het haar eigen kind was. Er stierven er nog vier binnen de volgende twee weken aan, volgens haar, kroep. Het leek idioot dat ze niets kon doen. Maar ze kon ze zelfs niet van voldoende stoom voorzien om het slijm los te maken waarin ze stikten.

Er waren nu nog maar zestien kinderen, waaronder Shin Yu en Ling Hwei, wat eigenlijk veertien betekende, omdat de twee oudere meisjes meer helpers dan kinderen waren. Maar allemaal voelden ze zich leeg na de dood van de twee jongetjes en drie meisjes, waarvan de jongste nauwelijks ouder dan een jaar was. Audrey had zitten schelden op de harteloze God toen de baby in haar armen stierf. Ze moest daardoor denken aan de baby van Ling Hwei. Wat moest ze aan met een half-Japans kind, of met welk kind dan ook? Kinderen werden vaak verkocht voor nauwelijks meer dan een zak meel. En Ling Hwei was zelf nog een kind en zag er niet ouder uit dan negen of tien. Ze was tenger en frêle, met smalle heupen en kleine sierlijke handen, en ze lachte snel nu ze Audrey beter had leren kennen. Ze vond het heerlijk streken uit te halen en grappen te maken, en ze maakte de anderen altijd aan het lachen, ook al hadden ze honger of waren ze verdrietig. Ze deed haar uiterste best Engels te leren van Audrey. Ze had duidelijk een talenknobbel, want ze had Frans van de nonnen geleerd, leerde nu Engels, sprak verscheidene dialecten van haar eigen taal en toen ze weer werden bezocht door de Japanners besefte Audrey dat ze hun taal ook sprak, hoewel ze het niet graag toegaf. Het zou als verraad worden gezien door de anderen als ze dat hadden geweten. Maar ze had het geleerd van de jongen van wie ze het kind kreeg. Ze zei dat ze hem had ontmoet in de lente en dat hij daarna vaak naar het weeshuis was gekomen om haar te bezoeken. Ze had hem ontmoet in de kerk en de nonnen hadden hem leuk gevonden. Hij bracht altijd kippen mee en de geit die ze nog hadden was ook een cadeau van hem. Hij was toen negentien en ze wist dat hij echt van haar hield. Maar hij was in juli weggestuurd. En ze wist toen nog niet van de baby. Nu had ze geen idee waar hij was en ze had nooit meer iets van hem gehoord, net zoals Audrey niets meer van Charles had gehoord sinds hij in oktober was vertrokken. Er waren verscheidene maanden voorbijgegaan en ze zou gedacht hebben nu wel een brief van hem te hebben ontvangen, maar misschien duurde het lang voor een brief haar bereikte. Ze had net wel eindelijk iets gehoord van haar grootvader, die ziedend was over wat ze had gedaan en haar nagenoeg verbood thuis te komen. Hij had niet gedurfd het helemaal te verbieden uit angst dat ze hem aan zijn woord zou houden, maar ze kon bijna zijn stem van woede horen trillen toen ze de brief las, en zijn hand zien beven terwijl hij zijn pen vasthield. Ze was er zeker van dat het beverige handschrift dat ze las veroorzaakt was door woede en niet door een slechte gezondheid, en hij was zo kwaad dat ze er bijna om moest lachen. Het was een herinnering aan thuis, deze brief met beledigingen en verbolgenheid, en ze schreef hem een lange berouwvolle brief als antwoord waarin ze beloofde heel, heel snel thuis te zijn, zodra de nonnen waren gearriveerd. Ze had het gevoel dat het elk moment kon gebeuren. Ze had met de kerst weer een telegram naar Frankrijk gestuurd, waarin ze vroeg naar de ontwikkelingen. Tot dusver had ze nog geen antwoord gekregen. Ongetwijfeld vonden ze haar ongeduldig, of ze hadden verder niets meer gehoord van de twee nonnen die ze enige tijd daarvoor hadden gestuurd. Maar reizen door China in de winter was heel moeilijk, zoals Audrey maar al te goed wist. Ze had in haar leven nog nooit zulk ijselijk weer meegemaakt zoals nu in Mantsjoerije. Ze wilde zelfs Ling Hwei niet meer naar buiten sturen uit angst dat de intense kou slecht was voor de baby. En het was geen geheim meer, haar enorme buik vertelde het hele verhaal.

Haar zusje had haar met grote ogen vragend aangekeken. Ling Hwei had Shin Yu verteld dat de baby een geschenk van God was, net zoals het kindeke Jezus waarover de nonnen hadden verteld, en haar zusje was heel erg onder de indruk geraakt. Daarna vroeg ze Audrey of het niet vreselijk was dat ze dat had verteld en Audrey glimlachte.

'Op een dag zal ze het niet meer geloven, Ling Hwei, maar ik veronderstel dat het voorlopig wel voldoet.' Ze wisselden een veelbetekenende glimlach en op een vreemde manier benijdde ze Ling Hwei. Soms speet het haar dat ze niet in verwachting was van Charles' baby. Haar leven hier was zo afgelegen dat de beperkingen van de maatschappij waarin ze leefde niet langer van toepassing leken, en ze miste hem nu vreselijk. Elke nacht dat ze in het bed van de non lag, dacht ze aan de nachten die ze samen hadden gehad, en de dagen, en het plezier... en aan de eindeloze treinreizen, en de ontdekkingen in Peking, de schitterende dagen in de Oriënt-Expres waarmee het allemaal was begonnen... en hun hartstochtelijk vrijen in het Pera Palas. Wat leek het nu allemaal ver weg en wat voelde ze zich wanhopig alleen zonder hem.

16

De brief die Audrey aan Charles had geschreven op kerstavond, bereikte hem vier weken later. En laat die avond zat hij hem te lezen in zijn woonkamer in Londen. Het vuur brandde en hij had een glas cognac in zijn hand, terwijl hij steeds weer las over Shih Hwa's dood en de baby van Ling Hwei en daarna haar woorden. Wat wens ik dat de baby van ons was, lieveling... en wat spijt het me dat we zo voorzichtig zijn geweest... En op een vreemde manier wist hij hoe ze zich voelde. Hij had zichzelf duizenden keren over alles verwijten gemaakt... dat hij haar in Harbin had achtergelaten en niet had gedwongen mee te gaan... dat hij niet met haar was getrouwd... dat hij haar bij de Japanners had achtergelaten... dat hij haar had achtergelaten... haar had achtergelaten. Hij had sinds hij dat had gedaan geen moment rust meer gehad. En ten slotte, uit wanhoop, had hij alles aan James opgebiecht die diep geschokt was door het verhaal.

'Weet je, het is verbazingwekkend. Violet was er zeker van dat het de afgelopen zomer serieus was tussen jullie en ik vertelde haar dat ze gek was. Weet je, die meid verbaast me soms.' Hij glimlachte. 'Ze heeft bijna altijd gelijk. Maar ik zou haar dat niet vertellen, als ik jou was. Ze zal het vreselijk moeilijk hebben ermee om te gaan!' Charles had niets gezegd, hij had alleen maar gewenst dat hij zich vrolijk had kunnen voelen over de alwetendheid van lady Vi.

'Het was verrekte stom van me om haar achter te laten. Ik word er ziek van als ik denk wat er daar met haar kan gebeuren. Ik wist het al toen ik uit Shanghai vertrok. Ik was krankzinnig.'

'Jij moet je eigen leven leiden, Charles.' James was altijd meelevend en vooral nu, in een rustige hoek van zijn club met een glas port. 'Er kan van jou niet verwacht worden dat je het komende jaar in Mantsjoerije doorbrengt om voor wezen te zorgen. Hoewel ik je moet zeggen dat zij me verrast. Ik dacht ook niet dat het iets voor haar was. Als je me had verteld dat ze meeging om foto's te maken, zou ik dat heel gemakkelijk hebben kunnen geloven. Maar dit...' Hij keek zijn oude vriend vriendelijk glimlachend aan. 'Het is wel heel goed dat ze voor die kinderen zorgt, niet?'

'Ze is gek,' had Charles somber gezegd. En Violet had hem dat compliment teruggegeven toen haar man haar het verhaal vertelde.

'Wat heeft hij gedaan?' had ze gegild terwijl James haar vol verbazing aankeek. 'Heeft hij haar daar achtergelaten? In bezet Mantsjoerije? Is hij gék?'

'Lieveling, ze is hoe dan ook een volwassen vrouw. Ze heeft het recht haar eigen beslissingen te nemen, en dat heeft ze gedaan.'

'Waarom is hij dan bij haar weggegaan? Om te beginnen heeft hij haar daarheen meegenomen, dus hij had verrekte goed bij haar kunnen blijven tot ze naar huis ging.'

'Kennelijk was de tocht naar Harbin haar idee en ze weigerde absoluut de kinderen achter te laten.'

'Dat mag ik hopen.' Vi begreep het perfect en ze vond haar een heilige dat ze was gebleven.

'Hij kon toch geen contractbreuk plegen en al zijn verantwoordelijkheden ontlopen.' Hij zou Charles in alles verontschuldigd hebben, veel meer dan Charles in staat was voor zichzelf te doen. Charlie was het volledig eens met lady Vi en vond zichzelf de grootste schoft van de hele wereld dat hij Audrey in China had achtergelaten. Er ging geen dag voorbij dat hij zichzelf geen verwijten maakte over zijn vertrek. Maar er stond geen verwijt in haar brieven aan hem. Vooral niet in die brief die ze hem met Kerstmis had geschreven. Die was teder en aardig en liefhebbend en het was duidelijk dat ze ernaar verlangde dat de nonnen eens kwamen. Ze zat er al langer dan twee maanden en ze maakte zich nu zorgen over het naar huis gaan.

Charles schreef haar zo vaak mogelijk terug, maar er leek zo weinig tegen haar te zeggen. Als schrijver merkte hij dat hij geen woorden kon vinden als hij tegenover een velletje papier zat met haar naam bovenaan. Mijn lieve Audrey... en daarna niks meer. Wat kon hij haar zeggen? Dat hij zo vreselijk veel spijt had? Wat een enorm succes zijn laatste boek aan het worden was? Dat hij in de lente in India uitgenodigd was, en in de herfst in Egypte? Dat lady Vi en James hem de komende zomer weer in Antibes wilden hebben? Het leek allemaal zo stompzinnig en inconsequent, en hij miste haar zo wanhopig. Hij had het gevoel alsof iemand een arm uit zijn lijf had gerukt op de dag dat hij was vertrokken. En hij bleef maar denken aan wat zij had gezegd voordat hij was weggegaan... 'en als die kinderen nu eens van ons waren geweest'... en toen aan wat zij had gezegd over de baby van Ling Hwei, dat ze wenste dat zij het was die zijn kind droeg. En de grootste pijn was dat hij nu hetzelfde wenste. Hij wist dat het geen zin had haar nu ten huwelijk te vragen of te vragen of ze met hem meeging naar India of Egypte. Ze kon niet weg. Ze moest naar huis, naar haar familie, die haar naar zijn gevoel zo misbruikte. Heimelijk had hij een hekel aan Annabelle gekregen omdat ze zo veel van haar vroeg, van Audrey verwachtte dat die haar kinderen zou opvoeden, haar huis zou verzorgen, alles voor haar zou doen. Wanneer zou Audrey de kans krijgen op een eigen leven? En wanneer zou hij haar weer zien? Dat kwelde hem het meest en deed hem elke avond voordat hij ging slapen naar de cognacfles grijpen. Hij kon de leegte in zijn bed niet verdragen, als hij terugdacht aan hun nachten in Venetië en Nanking, en Shanghai... en de eindeloze uren in die kleine treinen... hij deed niets anders meer dan alleen maar werken en aan haar denken. Hij ging bijna helemaal niet meer uit. Lady Vi was er eindelijk mee opgehouden hem te hekelen omdat hij Audrey in Harbin had achtergelaten, omdat ze zag dat hij zonder haar hulp al genoeg leed. Hij was afgevallen en had een sombere blik in zijn ogen, waar James zich weer zorgen om maakte.

Lady Vi schreef ten slotte zelf aan Audrey. Audrey was opgetogen toen ze de brief kreeg, opgelucht dat ze in vertrouwen was genomen over haar liefde voor Charles, en ze schreef lady Vi wanneer ze maar even de tijd had en nadat ze ook Charles geschreven had, wat niet zo vaak was. Of niet vaak genoeg. En Vi zou elke keer als ze een brief van Audrey kreeg Charles bellen.

'Wat heeft ze gezegd?' Midden februari klonk hij bars toen Violet hem belde.

'De nonnen waren nog niet gearriveerd toen ze schreef. Natuurlijk zouden ze nu wel kunnen zijn aangekomen. Ik hoop het echt. Het arme meisje. Ze is werkelijk de dapperste ziel die ik ken.' En Violet zei ongeveer hetzelfde toen zij een dineetje gaf en Charles uitnodigde, samen met zijn gerenommeerde uitgever, Henry Beardsley. Ze had hem eerder ontmoet en mocht hem wel. Hij was een grote, veel pratende man met een briljante geest en een heel gewone manier van doen. Maar hij was een uitstekende dinergast en James vond het wel grappig om wat 'vers bloed' te mengen met hun aristocratische vrienden. En deze keer had Beardsley hen verrast door te vragen of hij zijn dochter, Charlotte, mee mocht nemen. Ze was een aantrekkelijke vrouw van achter in de twintig, uiterst goed verzorgd en gekleed volgens de laatste mode, hoewel ze niet mooi was in de klassieke zin. Maar ze was aantrekkelijk en heel intelligent. Ze was op Vassar in Amerika gaan studeren en had haar bul in Amerikaanse literatuur, wat van veel nut was voor haar vader in zijn zaak. Hij was duidelijk heel trots op haar, en Vi was verrast toen ze hoorde dat ze nog steeds thuis bij hem woonde. Ze was negenentwintig, gaf ze ruiterlijk toe, en haar vader was weduwnaar.

'Eigenlijk had ik liever rechten gestudeerd,' zei ze glimlachend naar Charles in antwoord op Vi's vraag over Vassar. Amerikaanse universiteiten hadden haar altijd gefascineerd. 'Maar mijn vader was ertegen. Hij zei dat hij niet nog een advocaat in huis wilde hebben, maar dat hij op een dag een algemeen directeur nodig zou hebben.' Vader en dochter wisselden een veelbetekenende glimlach. Het was in de uitgeverswereld geen geheim dat hij haar klaarstoomde voor de rol, en Charles had haar al eerder ontmoet. Maar de meeste zaken handelde hij af met haar vader, en hij was nog nooit zo onder de indruk geweest van Charlotte als die avond. Ze was uiterst geestig en heel aangenaam, en voor Violet was het heel duidelijk dat ze zeer geïnteresseerd was in Charles. 'O, in 's hemelsnaam, Vi...' James wierp haar een geringschattende blik toe toen ze zich later die avond uitkleedden. 'Jij voelt altijd romantiek in de lucht.'

'En heb ik gelijk? Bovendien noemde ik het deze keer geen romantiek, of wel?'

'Wat moet dat nou weer betekenen?' Hij keek haar belangstellend aan. Hij genoot meer van haar gezelschap dan van dat var iemand anders die hij kende. Afgezien van het feit dat ze man en vrouw waren, waren ze al jarenlang de beste vrienden.

'Om je de waarheid te zeggen, schat, ik weet het niet zeker. Als je wilt weten wat ik echt vind, denk ik dat ze ijskoud is en dat ze houdt van wie Charles is. Ze is negenentwintig, intelligent als de neten, ze heeft veel geld en ze heeft een geschikte man nodig. Charles zou perfect voor haar zijn.'

'Lieve hemel, je gaat wel erg snel van start. Ik hoop dat ze niet zo analytisch is als jij.'

'Wees er niet al te zeker van.' Ze schonk hem haar Mata Hari-blik en hij lachte toen zij naar de badkamer vertrok in een wolk Franse parfum en haar roze satijnen ochtendjas.

Maar twee dagen daarna vroeg hij zich af of Violet niet inderdaad veel meer opmerkte dan hij haar nagaf toen hij Charles tegenkwam die aan het lunchen was met Charlotte Beardsley.

'Leuk om u weer eens te zien, miss Beardsley... Charles, jongen, gaat het een beetje?' Ze spraken een paar minuten en toen liep hij verder door de ruimte naar de groep waarmee hij voor de lunch had afgesproken. Maar hij merkte dat Charlie er ontspannen uitzag en leek te genieten. Toen hij hem er de volgende dag naar vroeg, gooide Charlie alles op zaken.

'Ze is een knappe meid.' James was aan het vissen en Charles lachte terwijl ze hun benen uitstrekten voor de open haard in hun club.

'Doe niet zo dwaas, en je kunt lady Vi zeggen dat ze haar speurhonden kan terugfluiten. Charlotte wil de contracten gaan doen voor haar vader. Volgens haar heeft hij er geen zin meer in en mijn werk is tamelijk helder en direct. Ik zie er niets verkeerds in het met haar af te handelen en zij kan het goed vinden met mijn agent, verre familie, of zoiets.' Charlie leek geen enkel heimelijk motief te vermoeden en James hield bij lady Vi vol dat ze het deze keer bij het verkeerde einde had. Maar Violet weigerde het te geloven.

'Doe niet zo dwaas, Vi. En ik kan je vertellen dat hij deze dagen alleen maar aan Audrey denkt. Nog nieuws van haar vandaag?' Het was inmiddels maart geworden en ze begonnen zich allemaal af te vragen of het haar ooit zou lukken uit Harbin te vertrekken.

En zij ook. Ze vroeg het zich al weken af, terwijl het vriezen aanhield en Ling Hwei elke dag kon bevallen.

17

Het was half maart en Audrey lag in bed in Harbin. Ze dacht aan Charlie en de nachten die ze samen hadden doorgebracht tot ze een plof en een zacht gekletter in de keuken onder haar kamer hoorde. Ze ging rechtop zitten en luisterde, haar geest meteen alert. Ze vreesde dat de communisten waren gekomen om zich hier te verbergen, of nog erger, bandieten, zoals ze in de kerk hadden gedaan toen ze de nonnen vermoordden. Haar hele lichaam verstrakte en haar hand sloot zich om het pistool dat Ling Hwei haar een aantal maanden eerder had gegeven. Ze wist niet waar ze het vandaan had en had het haar niet gevraagd. Ze was gewoon dankbaar dat ze het had.

Ze hoorde weer een gedempte klap en daarna een geluid alsof iemand iets heel zwaars over de vloer beneden sleepte. Er bestond geen twijfel over. Er was iemand in het huis. Toen ze op haar tenen haar kamer uit liep in het dikke wollen nachthemd van de non dat ze zich maanden eerder had toegeëigend, zag ze Ling Hwei op haar tenen de kamer uit komen die ze met een stuk of zes jongere kinderen deelde. Haar lichaam was nu opgezet door haar baby. Met een strenge blik gebaarde Audrey haar stil terug te gaan naar haar kamer. Ze wilde niet dat haar iets gebeurde, en de herinnering aan de onthoofde nonnen kwam weer op haar af gesneld terwijl ze zich afvroeg wie er beneden was. Er waren geen grote communistische schermutselingen in de regio geweest sinds ze hier was, maar de Japanners hadden de teugels voor een tijdje wat aangetrokken. Ze wist alleen maar dat er een indringer in het huis was, en op haar tenen liep ze de trap af, haar pistool geladen en gespannen, klaar om wie dan ook die ze tegenkwam neer te schieten. Haar hele lichaam was gespannen en haar ogen schoten de verduisterde kamer beneden in terwijl ze de trap af liep. Haar hart bonsde zo hard in haar oren dat ze zich afvroeg of ze de indringer wel op tijd zou horen om zichzelf te kunnen verdedigen. Maar plotseling hoorde ze een zware ademhaling en zag ze zijn vorm afsteken tegen het raam. Met haar vinger op de trekker aarzelde ze een ogenblik. Ze besefte plotseling dat er geen aarzeling mocht zijn, ze moest hem neerschieten. Maar zijn stem klonk scherp in de duisternis. Hij wist dat ze hem had gezien, en wat haar verraste was dat hij tegen haar in het Frans had gesproken, aannemend dat zij een van de nonnen was.

Een grommende, hijgende stem was het, alsof hij pijn had en die had tegen haar gezegd: 'Je ne vous ferai pas mal.' Ik doe u niets. Hij had een vreemd accent dat ze niet eerder had gehoord, maar hij had duidelijk gesproken. Op geen enkele manier kon ze weten of hij hier vredelievend was gekomen of dat hij loog.

'Qui êtes-vous?' fluisterde ze in de duisternis terwijl haar hart bonkte als oerwoudtrommels. Ze had hem gevraagd wie hij was en ze had geen enkel idee wat hij erop zou antwoorden.

'Le général Chang.' Hij had duidelijk gesproken, maar ze liet het pistool dat ze op hem gericht hield niet zakken.

'Que faites-vous ici?'' Ze vroeg hem wat hij hier deed en wachtte op zijn antwoord.

'Je suis blessé." Er volgde een lange stilte nadat hij haar had gezegd dat hij gewond was. Toen ze de laatste treden af was gelopen, greep ze een kaars en stak die onhandig met één hand aan, terwijl ze zijn gedaante in de gaten hield en het pistool op hem gericht bleef houden. Ze waarschuwde hem zich niet te bewegen en hield de kaars in de lucht. Ze zag een stevige man van gemiddelde lengte in wat leek op een Mongools kostuum. Er lagen plassen gesmolten sneeuw rond zijn voeten. En plotseling zag ze in het flakkerende licht een enorme bloederige wond bij zijn schouder. Hij was bedekt met bebloede lappen die hij onhandig vasthield terwijl hij naar haar keek. Er stak een groot pistool in zijn riem, aan zijn zij hing een groot zwaard en hij droeg een lange riem met kogels over een schouder, maar hij had geen wapen ter verdediging op haar gericht. Hij keek alleen maar naar haar met behoedzame ogen en vroeg haar of zij een van de nonnen van St. Michel was. Ze wist niet of ze zich zou voordoen als iemand anders en besloot toen eerlijk te zijn. Ze schudde haar hoofd terwijl ze geschrokken naar hem bleef kijken. Boven hoorde ze nu Ling Hwei lopen. Ze was doodsbang dat hij haar misschien zag en haar iets zou doen, maar hij leek niet in staat om wie dan ook iets te doen. Hij keek net zo angstig als Audrey zich voelde met het pistool en de kaars in haar handen.

'Kan ik hier blijven tot de avond valt?' vroeg hij in het Frans. Ze kreeg het vreemde gevoel dat hij hier al eerder was geweest. En zijn volgende woorden bevestigden dat vermoeden. 'Ik kan me verschuilen in de voorraadkelder, zoals de vorige keer.' Hij keek haar smekend aan en ze zag ronde goudkleurige stiksels op zijn bontmuts. Zijn jasje had meer versieringen dan de meeste die ze had gezien, hoewel hij er met de bloedvlekken nogal gehavend uitzag. Ze dacht weer aan zijn woorden en meende hem eerst te moeten ondervragen voor ze erin toestemde dat hij mocht blijven. Ze kon de kinderen niet door hem in gevaar laten brengen.

'U bent generaal, zei u?'

'Ik ben generaal van mijn provincie en loyaal aan het Nationalistische Leger.' Hij was een van de volgelingen van Tsjang K'ai-sjek en hij had duidelijk ergens met de communisten gevochten. Ze vroeg zich af welke provincie hij bedoelde, maar hij legde het al uit terwijl ze hem in de gaten bleef houden. 'Ik kom uit Baruun Urt, achter de Khingan-bergen. We gingen naar een samenkomst van de mannen van Tsjang K'ai-sjek, maar we kwamen Japanse troepen tegen. Drie mannen van mij zitten in de kerk op me te wachten. Als u me niet wilt laten blijven, zullen zij me helpen. Vrees niet.' Hij was vreemd beleefd en zijn Frans was heel wat vloeiender dan dat van haar, wat vreemd leek voor een Mongoolse generaal. 'De zusters hebben me eerder laten blijven. Ik ben hier twee keer geweest toen we deze kant op kwamen, maar ik wil u en de kinderen niet in gevaar brengen. Als u wenst dat ik ga, ga ik.' Hij probeerde rechtop te staan, maar ze zag hem ineenkrimpen, en hij leek te wankelen door de pijn in zijn schouder.

'Heeft iemand u hiernaartoe zien gaan?' Ze probeerde te beslissen wat ze met hem aan moest, toen Shin Yu achter haar de trap af kwam. Ze schrok toen ze besefte dat het Ling Hwei niet was. Shin Yu probeerde iets tegen haar te zeggen, maar Audrey gebaarde haar naar boven terwijl ze zich probeerde te concentreren op wat de Mongoolse generaal zei.

'Ik geloof niet dat we gezien zijn, mademoiselle.' Hij zag er zwak uit en ze kon zien dat de schouder erg bloedde.

'We zullen u geen last bezorgen. We hebben alleen maar een plaats nodig om te rusten tot het avond wordt. We reizen te voet en we moeten terug naar onze mensen.' Welke missie ze ook hadden gehad, die zat erop. Maar ze was bang om hen te laten blijven. Als de Japanners nu eens represaillemaatregelen namen? Tot dusver was ze niet lastig gevallen en ze wilde het omwille van de kinderen zo houden, maar de man was duidelijk gewond en zou niet ver komen zonder onderdak en respijt.

'Leg uw wapens neer.'

'Pardon?' Hij klonk geschrokken en deed alsof hij het niet begreep toen Shin Yu weer de trap afkwam. Audrey gebaarde haar terug naar boven.

'Ik zei u uw wapens neer te leggen, uw pistool, uw kogels en uw zwaard. Anders laat ik u niet blijven.' Hij dacht er een ogenblik over na, terwijl hij haar langdurig en hard aankeek met een ondoorgrondelijk gezicht.

'En bent u van plan me te verdedigen?'

'Ik weet niet wie u bent. Op geen enkele manier wil ik dat er met deze kinderen iets gebeurt.'

'Er zal niets met hen gebeuren. Mijn mannen zullen zich schuilhouden in de schuur buiten en ik blijf hier in de voorraadkelder als u me dat toelaat. Ik ben generaal van mijn provincie, mademoiselle. Ik ben een man van eer.' Hij sprak zo beschaafd dat de ongerijmdheid van de situatie haar met volle kracht raakte, maar ze kon haar behoedzaamheid niet laten varen. Ze had alleen zijn woord over wie hij was. Wat haar betrof kon hij net zo goed een bandiet zijn en misschien zouden ze niet aarzelen haar en de kinderen aan te vallen. 'U hebt mijn woord. U en de kinderen zijn veilig. Ik heb alleen maar een paar uur nodig om weer op krachten te komen.' En toen hij weer naar haar keek, zag hij dat hij de veldslag niet zou winnen. Hij haalde het pistool uit zijn riem, het zwaard uit de schede en liet de kogelriem van zijn schouder glijden. Wat ze niet wist was dat hij nog een pistool verborgen had onder zijn jasje en een vlijmscherp mes in zijn mouw, maar hij was niet van plan die tegen haar te gebruiken. Ook zou hij niet zo dwaas zijn al zijn wapens af te leggen. Hij wist wel beter, en als zij er ook maar even over nagedacht zou hebben, dan zou ze hebben vermoed dat hij nog meer wapens had.

'Hoe weet ik dat u mijn kinderen geen kwaad zult doen?'

'U hebt mijn woord, mademoiselle. We zullen u niets doen.'

'En uw mannen?' Ze dacht terug aan de onthoofde nonnen in de kerk toen Charles en zij hier de eerste keer kwamen.

'Ik zal met mijn mannen praten en ze zullen zich snel verbergen. Niemand zal ze zien. Ik beloof het u.' Toen glimlachte hij tegen haar. Hij had een vreemd, interessant gezicht en zag er heel anders uit dan de Chinezen rond Harbin of de anderen die ze had gezien in Nanking, Peking of Shanghai. 'We zijn er heel goed in.' Niet al te goed, dacht ze, anders zou hij niet gewond zijn geweest.

'Hebt u nieuw verband nodig voor uw wond?' Ze bleef behoedzaam bij de trap staan en had hem gezegd weg te stappen van zijn wapens. Hij gleed langs de muur naar de andere kant van de keuken en terwijl ze haar pistool op hem gericht hield, raapte ze zijn pistool en zwaard op en liep daarna terug naar de voet van de trap toen ze Shin Yu haar weer hoorde roepen. Het kind was duidelijk doodsbang door het rumoer. Ze riep naar haar dat ze er aankwam en richtte vervolgens haar aandacht weer op de Mongoolse generaal.

'Als u een paar schone lappen hebt...' begon hij aarzelend, 'maar ik denk dat deze wel voldoende zijn...' Hij gebaarde naar de met bloed doordrenkte repen van een deken die de wond bedekten. Audrey richtte haar aandacht erop terwijl ze de kaars hoog hield. Ze zag toen dat hij geen onaantrekkelijke man was, maar ze wist niet of ze hem wel kon vertrouwen. Toch had hij iets eerlijks en oprechts in zijn blik. 'Ik heb zelf kinderen, mademoiselle. Ik ben hier eerder geweest. De zusters kenden me goed. Ik heb gestudeerd in Grenoble toen ik jong was.' Het leek opmerkelijk dat hij dat had gedaan en toch was teruggekeerd naar deze primitieve en ongemakkelijke uithoek van de wereld, maar iets zei haar dat hij de waarheid sprak.

'Ik zal u een paar schone lappen voor uw wond geven en wat te eten. Maar u moet morgenavond vertrekken.' Ze keek hem resoluut aan en sprak tegen hem zoals ze gedaan zou hebben tegen een van de kinderen.

'U hebt mijn woord. Ik zal nu met mijn mannen gaan praten.' Voor ze nog iets kon zeggen, verdween hij en ze kon alleen maar een schaduw naar de schuur zien schieten die tussen het weeshuis en de kerk stond. Ze gebruikte de tijd om twee handdoeken in repen te knippen, een kom water in te schenken en wat kaas, brood en gedroogd vlees te snijden. Toen hij terugkeerde, wees ze op de keukentafel. Ze kookte water voor groene thee en hij leek zwak toen hij op de keukenbank ging zitten. Hij keek haar dankbaar aan. 'Dank u.' Hij at de kaas en het vlees snel en leek te moe om het verband te vernieuwen, maar Audrey was te bang om het voor hem te doen tot ze hem de repen van de deken zag losknopen waardoor een lelijke wond zichtbaar werd. Hij was duidelijk geraakt door een zwaard en de jaap was rood, bloederig en lelijk. Hij had poeder in een klein blikje in zijn zak en schudde dat in de wond toen zij hem een paar repen van de handdoeken gaf die ze eerst in water had gedoopt. En samen maakten ze de wond schoon en zij verbond hem weer snel terwijl hij naar haar keek. 'U bent een dappere vrouw om me te vertrouwen. Hoe bent u hier terechtgekomen als u geen non bent?'

Ze vertelde hem van de nonnen die vermoord waren en dat ze op bezoek was in Harbin. Ze vertelde hem niet dat ze samen met Charles hier was gekomen. En ze hield haar ogen op het verband terwijl ze bezig was. Ze was zich bewust van een zekere ruwe schoonheid van de man en een viriliteit die ze nooit eerder bij iemand had gevoeld. Het was bijna alsof hij mannelijke krachten uitwasemde en ze voelde zich verdeeld tussen angst en bewondering. In sommige opzichten was hij een angstaanjagende man, iemand bij wie je je voorstelde dat hij zou toespringen als een tijger en zou doden met een snelle beweging. Toch, terwijl hij tegen haar sprak, leek hij erg vriendelijk. Hij had krachtige handen en een interessant gezicht en ze zag hem snel in de voorraadkelder verdwijnen. Hij had haar de waarheid verteld. Hij wist precies waar die was en hoe hij erin moest komen. Hij keek haar een laatste keer aan, sloot toen de deur snel achter zich en daalde af in de duisternis, terwijl zij alleen in de keuken achterbleef met de kom bloederig water en de lappen, als enige herinnering dat hij daar was geweest. Snel gooide ze het water in de sneeuw achter de keuken, bedekte de rode vlek met nieuwe sneeuw en begroef tevens de lappen. Het zou lente zijn voor iemand het verband dat hij had gebruikt ontdekte en zij zou dan allang verdwenen zijn. Ze liep terug het huis in en Shin Yu stond haar op te wachten, nu uitzinnig van angst en met enorme ogen.

'Het is Ling Hwei,' legde ze uit. 'Het is de tijd. Haar baby van God komt eraan... ze is heel ziek... O, heel, heel ziek, miss Audrey...' Audrey rende de trap op in haar nachthemd. Ze had nog altijd haar pistool bij zich en de wapens van de generaal. Ze schoof ze allemaal onder haar bed, bedekte die met een reservedeken en rende naar de kamer waar Ling Hwei sliep. Maar alleen de andere kinderen sliepen. Het jonge meisje hield zich van de pijn stevig vast aan haar dunne deken, haar tanden opeengeklemd en haar ogen groot van angst en verschrikking. Audrey ging met een zachte hand over haar voorhoofd. Het meisje maakte geen geluid, maar ze huiverde alsof ze vreselijke pijn had, en ineens greep ze de handen van Audrey.

'Het komt goed... het komt goed... Ik breng je naar mijn kamer.' Ze nam het meisje in haar armen en liep snel naar haar kamer, terwijl ze Shin Yu vroeg bij de andere kinderen te blijven. Die was bezorgd om haar zusje en wilde mee, maar Audrey wist dat het het beste was als ze niet zag wat Ling Hwei zou doormaken. Maandenlang had ze naar die smalle heupen gekeken en ze was bang geweest dat de geboorte voor haar niet gemakkelijk zou worden. Ze had een van de Russische artsen willen roepen, maar door haar eerdere ervaring wist ze dat dit Chinese meisje hun niets kon schelen. Ze was niet specialer dan anderen en baby's werden thuis geboren, met de hulp van moeders, zusters en nichten. Maar dit meisje had alleen maar Audrey om haar te helpen en die had helemaal geen ervaring. Ze had nog nooit een baby geboren zien worden. Ze hield haar hand vast terwijl Ling Hwei in stilte met de weeën worstelde. Ze maakte geen enkel geluid en Audrey wenste dat ze het wel had gedaan. Toen de andere kinderen wakker begonnen te worden, vroeg Audrey aan Shin Yu op hen te passen en het ontbijt voor hen klaar te maken. Ze bad dat de generaal niet uit zijn schuilplaats zou komen, en ze had geen reden dat te denken, behalve dat ze zich er de hele ochtend druk om maakte. Maar ze kon Ling Hwei niet alleen laten, het meisje had duidelijk vreselijke pijn. Onwillekeurig kreunde ze hees en ze leek te ijlen, draaide en gilde, greep Audreys armen en smeekte haar om haar te helpen.

Ten slotte, laat in de middag, toen ze het ongewoon lang vond duren, dwong ze Ling Hwei haar te laten kijken of de baby eraan kwam. Het meisje huilde meelijwekkend als een klein kind en Audrey werd plotseling herinnerd aan het snikken van Shih Hwa voordat hij stierf. Maar Ling Hwei lag niet op sterven, ze schonk leven aan de baby die het jaar ervoor was verwekt door de jonge Japanse soldaat. Audrey was ervan overtuigd dat ze, nu ze zoveel pijn had, het bitter betreurde wat ze had gedaan, maar het was nu te laat. Er was geen enkel teken van het hoofdje van de baby toen ze keek, ook al had Ling Hwei al meer dan twaalf uur weeën.

Shin Yu bracht voor Audrey die avond de kinderen naar bed, nadat ze de hele dag voor hen had gezorgd. Van tijd tot tijd kwam ze naar Audrey en kreeg ze instructies. Ze wilde naar haar zusje kijken, maar Audrey wilde dat niet hebben. Ze had zelf de hele dag niet gegeten en Ling Hwei had zelfs thee geweigerd. Het enige dat ze wilde hebben waren kleine slokjes water, maar nu was ze, bijna onafgebroken, meelijwekkend aan het jammeren. Audrey was zo bezorgd dat ze de voetstappen achter zich in de kamer niet hoorde. Ze schrok op met een onderdrukte kreet toen ze zijn schaduw op de muur zag en het was te laat om het pistool te grijpen dat ze onder het bed had verborgen. Ze sprong overeind en draaide zich met een ruk naar hem om, maar zijn gezicht stond vredig.

'Wees niet bang.' Zijn ogen gingen snel naar het worstelende kind en daarna weer terug naar Audrey. 'Een van de kinderen?'

Audrey knikte terwijl het meisje huilde. Ze was nu al negentien uur bezig en nog steeds was er geen vooruitgang.

'Ze is verkracht door Japanners.' Ze wilde hem niet de waarheid vertellen, dat ze vrijwillig met een van hen had geslapen, uit angst dat hij haar iets zou aandoen.

'Beesten.' Hij sprak zacht in de bedompte kamer. De kamer rook prikkelend naar het zweet van Ling Hwei en het harde zwoegen van de lange dag en nacht. Ze keek naar hem met nietsziende ogen. De pijn leek niet meer af te nemen en het laatste uur had Audrey met haar meegehuild. Ze had zich nog nooit in haar leven zo hulpeloos gevoeld en ze wierp een blik op de generaal die Ling Hwei een ogenblik bestudeerde. Hij zag eruit alsof hij wist waar het om ging en ze draaide zich aarzelend naar hem om. Ze wist nog steeds niet of ze hem kon vertrouwen, hoewel hij de hele dag al zijn woord was nagekomen door zich in de kelder schuil te houden. Ze vroeg zich af of hij misschien net zo eerlijk was als hij eruitzag en of hij het meisje kon helpen dat worstelde met de baby.

'Ze heeft sinds gisteravond toen u arriveerde al weeën. Nu bijna vierentwintig uur.' Audrey voelde de wanhoop haar stem binnensluipen. Ze vreesde voor Ling Hwei. Zelf wist ze absoluut niet wat ze meer voor haar kon doen dan haar hand vasthouden en wachten tot de baby kwam. Maar ze had geen enkel idee hoe ze de pijn van het meisje moest verlichten, of zelfs maar of iemand dat kon.

'Kunt u het hoofdje van het kind zien?' Audrey schudde haar hoofd en hij knikte. 'Dan sterft ze.' Hij sprak vriendelijk, maar niet verrast. In zijn veertig jaar had hij veel gezien van leven, geboorte en dood, en van oorlog, wanhoop en honger. Zijn schouder deed niet meer zo'n pijn en hij zag er uitgeruster uit dan hij de avond ervoor had gedaan, maar Audrey voelde angst door wat hij net tegen haar had gezegd.

'Hoe weet u dat?' fluisterde ze.

'Het staat op haar gezicht geschreven. Mijn eerste deed er drie dagen over om te komen. Een zoon.' Zijn ogen en mond bleven ernstig. 'Maar zij wordt zwak en ze is jong, ik zie dat.' Zijn ogen versmalden terwijl hij toekeek. Toen wierp hij een blik op de Amerikaanse vrouw. 'We zouden een arts moeten hebben.'

Hij schudde zijn hoofd. 'Die komen niet. En ze kunnen haar niet helpen. Ze kunnen het kind redden, maar niemand zal een Japanse bastaard willen hebben.'

'Wat bedoelt u?' Ze vroeg zich af of hij haar zou laten sterven. Ze keek van generaal Chang naar Ling Hwei. 'Kan er iets gedaan worden?' Audrey wist niets van de procedures van het ter wereld brengen van een baby en wenste dat ze wat langer had geluisterd naar de verhalen van haar zus. Maar Annabelle had het gemakkelijk gehad, leek het, ze hadden haar tijdens de geboorte chloroform toegediend. Zoiets hadden ze hier niet. Ze wendde zich tot de Mongoolse generaal en bedacht dat hij precies leek op het beeld dat zij zich zou kunnen vormen van een krijgsheer. Hij leek de situatie te beoordelen en zaken waar Audrey niet van wist tegen elkaar af te wegen, en toen keek hij haar aan. 'Je kunt haar inknippen.' Het klonk verschrikkelijk voor Audrey en ze wist niet wat hij bedoelde toen hij verder ging. 'Met een schoon zwaard. Het moet gedaan worden door een vrouw of een dokter, maar u weet niet hoe, dat zie ik.'

'U wel?'

'Ik heb gezien hoe het gedaan werd. Ze hebben mijn vrouw een keer ingeknipt. Bij mijn tweede zoon.'

'En heeft ze het overleefd?' Dat was alles wat Audrey wilde, dit meisje redden en haar ontlasten van het kind dat haar zoveel pijn bezorgde. Shin Yu klopte zacht op de deur en Audrey stuurde haar weg met gedempte woorden. Ze wilde niet dat ze de generaal daar zag of haar gekwelde zusje.

'Ja.' Hij knikte in antwoord op haar vraag. 'Ze heeft het overleefd. Het kind ook. Misschien doet dit meisje het ook, als we snel zijn. Eerst moet u het kind naar beneden drukken.' Zonder poespas maar met zachte handen liep hij naar Ling Hwei, zei een paar woorden tegen haar en keek toen naar de kleine welving van haar buik. Hij voelde waar die begon en plotseling, zonder waarschuwing, toen de volgende wee kwam, drukte hij met zijn volle gewicht boven op haar terwijl zij het uitgilde, waarmee hij het kind naar beneden duwde zodat het naar buiten zou komen. Ze stribbelde woest tegen, maar hij deed het nog twee keer terwijl zij zich verzette, en Audrey vreesde dat hij haar zou doden met het gewicht van zijn machtige lichaam. Maar deze keer, toen hij Audrey vroeg te kijken, zag ze een klein stukje van het hoofdje van de baby, met een klein plukje zwart haar, en grijnzend keek ze opgelucht op naar generaal Chang. 'Ik kan de baby zien.' Hij zei niets maar bracht nog eens twee keer de druk toe. De ring van het hoofdje van de baby werd groter. Toen stapte hij achteruit en keek Audrey aan.

'U zult schone handdoeken, lakens en lappen nodig hebben.' Ze nam aan dat het betekende dat de baby eraan kwam en toen ze terugkeerde met haar armen vol, schrok ze toen ze hem een enkele beweging zag maken waardoor een lang mes uit zijn mouw schoot. Hij haalde het een paar keer door de vlam van de kaars tot ze zich er alleen nog maar een voorstelling van kon maken hoe heet het was. Maar daardoor werd het ontsmet zodat hij de incisie kon maken. Ze besefte toen dat de wapens die hij haar had gegeven niet al zijn wapens waren geweest, maar ze zei niets. Hij had zich tot nu toe aan zijn woord gehouden en als hij haar hielp met Ling Hwei, zou ze voor eeuwig bij hem in het krijt staan. Hij hield het mes omhoog en Audrey wist niet waar hij het zou gebruiken. 'Kijk of u nu nog meer van het hoofdje van de baby ziet,' instrueerde hij, maar de plek was niet groter geworden sinds hij was opgehouden met het uitoefenen van druk op de buik van Ling Hwei. Het arme meisje huilde afschuwelijk door de pijn die steeds heviger werd omdat de baby vocht om naar buiten te komen en niet verder kon. 'Hou haar benen vast.' Hij sprak op een besluitvaardige, harde toon en een ogenblik was Audrey bang. Ze vertrouwde deze man en de enige reden om dat te doen, leek het feit dat ze geen keuze had. Ze had niemand anders die haar kon helpen.

'Wat gaat u met haar doen?' Audrey was bang, maar iets in zijn ogen stelde haar gerust.

'Ik zal proberen de opening zo groot te maken dat het hoofdje van de baby erdoorheen kan. Snel, het mes mag niet afkoelen.' Audrey aarzelde slechts een tel en toen, met kalmerende woordjes, ging ze naast Ling Hwei zitten met haar rug naar het hoofd van het meisje toe en hield haar benen zo stevig mogelijk neergedrukt. Maar Ling Hwei bood slechts weinig weerstand. Ze had geen kracht meer om zich te verzetten. En toen Audrey hem met het mes aan de gang zag gaan, zag ze ook de vaardigheid van zijn hand. Eerst was er geen bloed en toen ineens een enorme golf die in de handdoeken stroomde die ze daar op zijn aanwijzing had neergelegd. En nu, met een gespannen stem, vertelde hij Audrey op haar buik te drukken zoals hij had gedaan; en toen ze het te zacht deed, schreeuwde hij tegen haar, nu ook gevangen door de noodzaak van het moment. God alleen wist hoeveel mensen deze man had gedood, en toch was hij nu samen met Audrey aan het vechten voor een leven. Audrey hield haar adem in en drukte zo hard mogelijk, terwijl hij het mes weer verhitte en verder sneed. Toen, met een vreselijk gekreun van Ling Hwei, verscheen de bovenkant van het hoofdje van de baby, en daarna, langzaam, twee kleine oortjes, een neus en een mond, het hele hoofdje kwam vrij terwijl Audrey vol verbazing toekeek en hij haar beval te blijven duwen. Ling Hwei maakte geen enkel geluid meer, ze was enorme hoeveelheden bloed kwijtgeraakt en de pijn was haar uiteindelijk te machtig geworden. Ze was bewusteloos toen haar dochtertje ter wereld kwam. De generaal hield haar triomfantelijk in de lucht, alsof hij zelf van haar zwanger was geweest, en hij lachte breed naar Audrey. Ze wikkelden haar snel in een deken en droogden haar af met de schone handdoeken, terwijl ze eerst jengelde en daarna huilde. Audrey voelde de tranen langs haar wangen lopen. Ze was verbaasd de eerste sporen licht van de nieuwe dag door het raam te zien. Ze hadden sinds middernacht met elkaar samengewerkt en generaal Chang had Ling Hwei en de baby gered. Maar zijn ogen stonden nu ernstig terwijl hij het meisje bekeek en daarna de wond onderzocht die hij met zijn mes had gemaakt. Hij keek Audrey aan en vertelde haar niet wat hij vreesde. Maar ze had verschrikkelijk veel bloed verloren en hij betwijfelde of ze het zou overleven. Alleen de baby zou het halen, tenzij het jonge meisje heel veel geluk had.

'We moeten haar hechten,' zei hij rustig. Audrey haalde snel de enige naald die ze had en sterk, wit draad en hield de naald in de vlam zoals hij met het mes had gedaan, voordat ze de wond dichtnaaide. Het was het moeilijkste wat ze ooit had gedaan en met elke hechting trilde haar hand en bad ze voor het meisje. Het zou zo oneerlijk zijn als ze stierf. Dat kon gewoon niet. De tranen brandden in Audreys ogen en het leek heel lang te duren voor het hechten was voltooid. Daarna maakte ze haar schoon met koel water en een schone lap. Ze waste haar hele lichaam en wikkelde haar daarna in dekens terwijl de generaal het slapende kind vasthield alsof het zijn eigen kind was. Geen van beiden leken ze zich te herinneren dat ze half Japans was en het leek geen van beiden iets te kunnen schelen. Zij was een nieuw leven, hun kind, een leven dat ze hadden gered na een nacht zwaar werk samen. 'U hebt het heel goed gedaan.' Zijn stem klonk vriendelijk terwijl hij naar Audrey met het bewusteloze meisje keek. Ling Hwei zag bleek en grauw en Audrey richtte haar ogen op die van hem vol angstige vragen.

'Ze ziet zo bleek.'

'Ze heeft veel bloed verloren.' Hijzelf ook met zijn schouder, maar hij was een man en hij had eerder bloed verloren. Vrouwen in het kraambed waren een heel andere zaak. Zijn broer was op die manier twee vrouwen kwijtgeraakt, maar hij had twee zoons. Hij keek naar de baby en dacht terug aan zijn eigen kinderen en de eerste keer dat hij ze had vastgehouden. Het leek zo lang geleden; zijn jongste was achttien en zat in de bergen in het leger van Tsjang K'ai-sjek, maar het gevoel was hetzelfde, het gevoel van ontzag dat zoiets bestond, een nieuw leven dat voortkwam uit een oud leven.

'Komt het goed met haar?' Audrey sprak zacht terwijl de kaars sputterde en doofde. Het licht van de naderende dag was voldoende voor hen om haar in de gaten te houden. 'Ik weet het niet.' Hij keek naar de baby. 'Ze moet melk hebben als ze geen borstvoeding krijgt.' En toen Shin Yu even later aan de deur kwam, vroeg ze haar een van de kinderen de koeien te laten melken, maar generaal Chang dacht dat ze geitenmelk gemakkelijker op zou nemen, dus Audrey liet beide halen en vervolgens keek ze hem wanhopig aan. Ze hadden geen fles waarmee ze haar konden laten drinken. Wonderbaarlijk genoeg vonden ze een leren handschoen die van een van de nonnen was geweest en nadat Audrey die had uitgekookt op het keukenfornuis, konden ze de geitenmelk erin gieten en de baby sabbelde er gelukkig aan, waarna ze weer ging slapen. Maar Ling Hwei was nog niet wakker geworden en terwijl Audrey naar haar keek, wist ze dat ze de beproeving van de geboorte van de baby niet zou overleven. De generaal keerde voor de dag terug naar de voorraadkelder. Het was te laat om nog te vertrekken en alleen Shin Yu wist dat hij er was. Toen hij terugkeerde na zonsondergang zat Audrey nog steeds op haar post.

Ze voedde de baby om de paar uur en verpleegde Ling Hwei, die nauwelijks leek te ademen en niet meer bij bewustzijn was gekomen sinds de geboorte van haar baby. Chang nam die nacht de baby en voedde haar met de handschoen, terwijl Audrey Ling Hwei stilletjes in haar armen hield en naar haar keek tot ze een zachte zucht slaakte en in Audreys armen stierf. Audrey bleef haar lange tijd zo vasthouden en dacht eraan wat voor lief kind ze was geweest en aan de pijn van het kind dat nu geen moeder meer had. De gedachte eraan raakte haar diep terwijl ze aan haar eigen moeder dacht en aan het eenzame bestaan dat de baby van Ling Hwei te wachten stond als ze opgroeide in een wereld waarin ze niemand had om van te houden, veroordeeld door zowel de Japanners als de Chinezen in een maatschappij waarin meisjes werden verkocht voor rijst, bonen of meel. De tranen liepen over Audreys gezicht terwijl ze Ling Hwei toedekte en haar kleine baby vasthield. Chang ging naar beneden en zette thee voor hen en toen de ochtend aanbrak, maakte ze Shin Yu wakker en vertelde het haar. Het meisje huilde, verborg haar ogen en hield zich vast aan Audrey. Audrey voelde haar pijn en dacht eraan hoe Annabelle was geweest toen hun ouders waren overleden. Generaal Chang keek naar hen. Hij was hier nu al twee nachten en elke keer dat hij van plan was geweest om te gaan, was er iets gebeurd dat hem tegenhield. Hij sprak even met Audrey voor hij weer zou verdwijnen voor de dag en keek haar deze keer dringend aan.

'Ik moet na zonsondergang vertrekken. Mijn mannen raken ongeduldig.' Ze had eten voor hen achtergelaten in de schuur bij de kerk, maar ze had hen niet gezien. Hij had zich tot dusver aan zijn woord gehouden en ze was niet langer bang voor hem. Niet na wat ze samen hadden doorgemaakt. Er bestond nu een band tussen hen die geen van hen ooit zou vergeten. En het creëerde iets speciaals tussen hen.

'Dank u voor uw hulp.' Haar ogen keken diep in die van hem en drukten haar dankbaarheid en nog iets extra's uit.

'Wat wilt u doen met het kind?' Hij keek haar vreemd aan, hij was nu nieuwsgierig naar haar. Ze was in veel opzichten een ongewone vrouw en hij begreep nog steeds niet hoe ze hier was terechtgekomen. Ze was van heel ver gekomen en ze was serieus over haar verantwoordelijkheden ten aanzien van de kinderen. 'Houdt u haar?' Het leek een vreemde vraag en Audrey zocht zijn ogen af. 'Ik veronderstel dat ze een van de kinderen hier in het weeshuis wordt. Ze is niet anders dan de andere kinderen.'

'En u? Bent u nu niet een beetje anders? Is ze niet een klein beetje van u nadat u haar geboren hebt zien worden?' Hij peilde haar blik en langzaam knikte Audrey. Hij had gelijk. Ze had zich anders gevoeld sinds de baby geboren was, alsof een deel van haar in vervulling was gekomen. Maar ze was zo van streek geweest door Ling Hwei dat ze zich niet zo had verheugd op de baby als ze anders misschien gedaan zou hebben.

'Misschien neemt u haar op een dag mee en geeft u haar een beter leven.' Hij zei het alsof hij hoopte dat ze het zou doen, alsof de baby iets van hen beiden was, en hij wilde niet dat Audrey haar achterliet als ze uit China vertrok.

Ze zuchtte omdat ze wist hoe onmogelijk dat was. 'Ik zou ze graag allemaal mee naar huis willen nemen als ik vertrek. Maar ik kan het niet. Als de nonnen komen, moet ik gaan.' Haar ogen smeekten hem het te begrijpen, toch kreeg ze het gevoel alsof ze hem en de kinderen liet zitten.

'Wilt u haar veroordelen tot een leven van hongersnood en isolatie, mademoiselle? Ze zal gelukkig worden als u haar meeneemt.' Zijn ogen waren zo intens en ze voelde zich op een vreemde manier ertoe aangetrokken, alsof hij iemand was die ze heel, heel lang kende, alsof hij deel uitmaakte van een bekende wereld. Geen Mongoolse krijgsheer. Of was dit de enige wereld die nu voor haar bekend was, vroeg ze zich af terwijl hij haar met wijze ogen opnam. 'Ik had het geluk naar Grenoble gestuurd te worden.' Hij glimlachte triest. 'Ik zou graag zoiets zien gebeuren met deze baby.' Hij kende het leven dat ze zou gaan leiden maar al te goed als Audrey haar niet redde.

'En toch bent u teruggekomen?'

'Het was de afspraak. Maar deze baby heeft hier niemand en niemand zal haar willen hebben als ze half Japans is.' Hij kon het verschil bij haar al bij de geboorte zien. Ze zag er niet puur Chinees uit en natuurlijk was ze dat ook niet. 'Misschien dat ze haar op een dag daarom doden. Red haar, mademoiselle. Als u gaat, neem haar dan mee.' Het ergerde haar dat hij pressie op haar uitoefende. Ze wilde er nu niet aan denken. Ling Hwei was net gestorven en ze had al die andere kinderen om aan te denken, niet alleen de baby.

'En de anderen?'

'U laat ze achter zoals u ze hebt gevonden, maar zij was er niet toen u hier kwam. Misschien is ze nu van u.' Het leek alsof hij vocht voor dit kleine leven, het leven dat hij in het begin niet eens wilde redden. Maar nu was ze van hen beiden. En terwijl Audrey haar die hele dag tegen haar borst hield, bleef ze zich zijn woorden herinneren en ze merkte dat ze zich vastklampte aan de kleine baby. Ze moesten de dood van Ling Hwei aan de plaatselijke autoriteiten melden, maar ze was bang nu Chang en zijn mannen er nog waren. Ze wikkelde Ling Hwei in dekens en bracht haar naar een van de schuurtjes buiten. Ze wilde het de dag erop melden als de generaal en zijn mannen waren verdwenen. Ondertussen had ze haar handen vol aan het verdriet van Shin Yu en de andere kinderen waarvoor ze moest zorgen, en nu ook nog de baby. Het leidde zelfs de hele dag haar gedachten aan generaal Chang af, wat heel goed was omdat al haar gedachten aan hem haar in verwarring leken te brengen. En die nacht, toen de kinderen in bed lagen, kwam Chang naar haar deur en klopte zachtjes aan. Hij kwam zijn pistool en zijn zwaard halen en hij bleef haar lange tijd aankijken. Hij had respect voor deze vrouw en vroeg zich af of ze elkaar ooit nog zouden zien. Ze was mooier dan de vrouwen die hij in Grenoble had gezien en in die tijd, in zijn jeugd, had hij gehunkerd naar zijn eigen ras. Maar zij herinnerde hem nu aan een periode lang geleden en hij stak zijn hand uit en raakte haar wang aan. Nooit had ze een tederder aanraking gevoeld en tederder ogen gezien. Ze besefte nu eindelijk dat ze al die tijd van hem niets te vrezen had gehad. Ze besefte ook hoe aantrekkelijk ze voor hem was, maar ze wisten allebei dat er niets uit zou voortvloeien.

'Au revoir, mademoiselle. Misschien ontmoeten we elkaar ooit nog eens.' Hij zou niets liever hebben gedaan, maar hij had een ander leven om naar terug te keren, een leven waarin helemaal geen plaats was voor haar en er ook nooit zou zijn.

'Waar gaat u nu naartoe?' Er stond bezorgdheid in haar ogen, en ongerustheid, bewondering en genegenheid.

'Terug over de bergen naar Baruun Urt. Ooit komen we weer deze kant op, maar dan zult u al weg zijn, terug naar uw land.' Hun ogen troffen elkaar en bleven lang op elkaar gericht en ze verlangde zo hevig naar hem dat het haar bijna beangstigde omdat het gevoel zo sterk was, maar ze had nooit iemand ontmoet die ook maar enigszins op hem leek. Zelfs de herinnering aan Charles leek op dat moment vaag.

'Pas goed op uw schouder, generaal.' Hij glimlachte tegen haar en keek naar de baby in haar armen. Het kleine meisje sliep daar tevreden en warm, als een engeltje. 'Pas op onze baby,' fluisterde hij tegen haar en raakte haar gezicht teder aan met zijn hand en liefkoosde haar met zijn ogen. Een ogenblik later was hij verdwenen en ze hoorde alleen maar het zwakke knerpen in de sneeuw, en daarna niets meer toen ze in haar bed lag met de baby op haar borst om haar warm te houden in de vrieskoude lucht. Ze dacht aan alles wat hij tegen haar had gezegd... pas op onze baby... onze baby... en terwijl ze eraan dacht, voelde ze een liefde in zich opbruisen zoals niet eerder was gebeurd, een liefde voor het slapende kind in haar armen, en de herinnering aan de Mongoolse generaal die haar had gered. Audrey vlijde zich neer op haar kussens en sliep... terwijl ze verwarrende dromen had over haar grootvader, de baby, Charles... en de generaal.

18

Mai Li was twee maanden oud toen de auto die ooit Audrey en Charles van het station had gebracht voor het weeshuis tot stilstand kwam en twee nonnen uitstapten in zware marineblauwe habijten met warme zwarte mantels en gesteven witte kappen. Ze kwamen niet uit Frankrijk of Japan, of dat andere huis in China, maar uit België, en de reis had heel, heel lang geduurd. Audrey had een maand eerder een telegram gekregen waarin gemeld werd dat ze kwamen, maar alleen God wist wanneer ze aan zouden komen. Ze waren verbaasd Audrey daar aan te treffen en niet hun zusters, toen ze eenmaal geïnstalleerd waren. Het was vreemd om alles aan hen uit te leggen en hen rond te leiden, en Audrey merkte dat ze nogal bezitterig deed over de overgebleven kinderen. Het waren nu 'haar' kinderen, vooral de jongsten die zo volledig afhankelijk van haar waren geworden, en Shin Yu die tegen haar opkeek zoals ze dat tegen Ling Hwei had gedaan, en Mai Li die nu elke keer lachte als Audrey of iemand anders haar naam zei. Ze was een gelukkige, gezellige kleine baby en ze was goed gevoed en werd door iedereen geliefd.

Audrey legde de nonnen uit hoe ze hier terecht was gekomen en ze waren verbluft omdat ze zo fatsoenlijk was geweest om bij de kinderen te blijven. Ze legde uit dat ze met 'vrienden' had gereisd en dat de vrienden zeven maanden eerder waren teruggegaan naar Engeland, terwijl zij was gebleven. Ze was nu vrij om te gaan, maar ze vond het te pijnlijk om zichzelf los te maken. Ze kon de gedachte hen nu te verlaten niet verdragen en Shin Yu was begonnen haar Chinees te leren. Hakkelend vertelde ze haar hoe erg ze het vond dat ze moest vertrekken en het knappe jonge meisje keek haar verdrietig aan. Ze was nu iedereen van wie ze hield kwijt, haar ouders, haar broers, haar zus en nu Audrey die zoiets als een beschermengel was geworden.

'Je houdt Mai Li hier bij je, Shin Yu.' Maar Shin Yu schudde snel haar hoofd en er kwam een lelijke trek op haar gezicht. Ze was nu twaalf en ze was in de maanden dat Audrey hier was veel volwassener geworden.

'Mai Li slechte baby... slechte baby!'

'Hoe kun je dat nu zeggen?' Audrey ging over op het Frans, geschokt door de reactie van Shin Yu.

'Zij is niet Chinees, en ze is ook niet Gods baby. Ze is Japans. Daarom is Ling Hwei gestorven, om haar te straffen voor Japanse baby.'

'Wie heeft jou dat verteld?' Audrey keek geschokt door de interpretatie; er was niemand in de buurt geweest die tegen Shin Yu had kunnen roddelen. Maar Shin Yu wees op haar ogen.

'Ik zie het. Mai Li ziet er niet Chinees uit. Zij Japanse. En ik herinner me jongen die Ling Hwei leuk vond...' Ze keek treurig alsof ze zelf onteerd was. 'Ling Hwei heeft tegen me gelogen. Dat is niet Gods baby.'

'Alle baby's zijn Gods baby's. En je zus hield heel veel van je, Shin Yu.' Shin Yu gaf geen antwoord en Audrey moest denken aan wat generaal Chang had gezegd, dat het kind afgewezen zou worden omdat het noch Japans, noch Chinees was. Het brak haar hart nu ze eraan dacht, dat de baby waarvan ze zoveel was gaan houden, nooit door haar eigen volk geaccepteerd zou worden. Het maakte Audrey steeds somberder terwijl ze haar spullen pakte en zich klaarmaakte om te vertrekken.

Die middag ging ze naar het telegraafkantoor om twee telegrammen te versturen. De eerste aan Charles, omdat ze hem wilde vertellen dat ze nu vrij was en binnenkort terug zou keren naar San Francisco. Ze wist dat hij opgelucht zou zijn om dat te horen en ze wilde hem de pijn van het wachten op een brief besparen omdat die er twee weken over zou doen voor hij hem kreeg.

Het bericht dat ze hem stuurde was eenvoudig en direct.

nonnen eindelijk hier. vertrek gauw uit harbin. keer terug naar san francisco via yokohama. alles goed. ik hou eeuwig van je. audrey.

En aan haar grootvader zo ongeveer hetzelfde, waarin ze hem verzekerde dat ze hem de precieze datum van haar aankomst zou sturen zodra ze die wist.

Maar ze schrok toen twee dagen later een jongen van het telegraafkantoor aan kwam rennen met een telegram voor haar in zijn hand. Ze gaf hem een geldstuk voor het brengen en hij vertrok met een opgetogen grijns terwijl zij met trillende handen het dunne velletje papier openscheurde. Ze was doodsbang dat het nieuws over haar grootvader zou zijn, en de mogelijkheid dat ze te lang in Harbin was gebleven, joeg haar angst aan. Toen, plotseling, vulden haar ogen zich met tranen en ze wendde zich af van de nonnen die naar haar keken en discreet de kinderen wegstuurden. Een van de zusters kwam terug en sprak haar vriendelijk aan.

'Is het heel slecht nieuws, mademoiselle?'

Audrey schudde haar hoofd en lachte door haar tranen heen. 'Nee... nee... dat is het niet... ik was eerst bang dat het misschien mijn grootvader was, maar dat is het niet. Het is iets totaal anders. Ik was alleen verrast.' Ze vocht tegen nieuwe tranen, 'en heel ontroerd.' Het telegram was afkomstig van Charles en ze ging naar haar kamer om het in haar eentje nog eens te lezen. Daarna maakte ze een heel lange wandeling. Ze wist dat ze hem snel antwoord moest geven en een brief zou hem niet snel genoeg bereiken. Hij verdiende een antwoord dat sneller kwam dan een brief. Ze was totaal overdonderd door de boodschap van het telegram.

godzijdank. ga je via londen naar huis? heb serieus aanzoek met je te bespreken. wil je met me trouwen? ik hou van je, charles.

Er stond alles in wat ze wilde horen en toch wist ze dat ze het niet kon doen. In ieder geval nu nog niet. Ze had tussen de regels door gelezen in de brieven die haar grootvader haar had gestuurd. Zijn hand leek elke dag meer te trillen en hij leek plotseling heel erg broos. Hij zat duidelijk in een depressie en geloofde niet meer dat ze naar huis zou komen. Ze kon absoluut niet via Londen naar huis gaan. Maar om dat zo in een telegram te zetten zou bot en onaardig zijn en heel moeilijk uit te leggen. Als hij haar nu alleen maar zo snel mogelijk naar huis liet gaan om daar de situatie te evalueren. Ze wist al dat Annabelle woedend op haar was dat ze niet was thuisgekomen voor de geboorte van haar dochtertje dat Hannah heette, naar hun moeder. Maar ze had een man en bedienden en zelfs een schoonmoeder om haar te helpen als het nodig was, hoewel de moeder van Harcourt niet echt een grote hulp was. Maar de kinderen bij wie Audrey gewoond had, hadden helemaal niemand. Het was echter onwaarschijnlijk dat Annabelle het zou begrijpen.

Hoe dan ook, ze maakte zich geen zorgen om Annabelle. Het ging om haar grootvader en ze probeerde dat aan Charles duidelijk te maken in het hartverscheurende telegram dat ze hem de volgende ochtend stuurde.

lieveling, ik zou dolgraag via londen naar huis zijn gegaan, maar ik kan het niet. grootvader heeft me onmiddellijk nodig. ik moet snel terug naar san francisco. wil je me vergeven? ik bel meteen als ik thuis ben om over je aanzoek te praten. het klinkt heerlijk. kun je naar san francisco komen om me op te zoeken? met heel mijn hart, audrey.

Het leek een ontoereikend antwoord en ze vreesde dat hij gekwetst zou zijn dat ze niet via Londen naar huis ging, maar er was gewoon geen andere manier... en evenmin zag ze een gemakkelijke manier om haar grootvader in de nabije toekomst in de steek te laten om te trouwen. Realistisch gezien zou hij verwachten dat ze thuis zou blijven, in ieder geval voor een tijdje. En hoewel ze niets zo graag wilde als trouwen met Charles, was het pijnlijk om dat soort kwellende beslissingen te nemen. Er waren nog andere beslissingen die bijna net zo pijnlijk waren of misschien wel meer.

De woorden van generaal Chang bleven in haar oren weergalmen toen ze over de baby praatten die ze samen ter wereld hadden gebracht. 'Neem haar met je mee, mademoiselle.' Maar ze zag niet hoe ze dat moest doen. Ze had er ook aan gedacht Shin Yu met haar mee te nemen, maar toen ze het zei, had Shin Yu angstig gekeken. Ze wilde niet uit China weg. Ze kende alleen maar Harbin en omgeving. Ze wilde hier bij haar eigen mensen blijven. Ze was nu zelfs gewend aan het weeshuis, zoals zoveel kinderen. Ze hadden niet zo'n slecht leven daar. Ze hadden alleen geen vader en moeder. En Audrey was fantastisch voor hen geweest in de lange maanden dat ze daar was. De nonnen zeiden haar dat haar plaats in de hemel verzekerd was na wat ze voor de kinderen had gedaan.

Audrey stuurde telegrammen naar Shanghai voor een reservering in Hotel Shanghai en een reservering voor een hut op de President Coolidge naar Yokohama. Er viel geen tijd te verliezen en nu, twee weken nadat de Belgische nonnen waren gearriveerd, had ze al haar spullen gepakt en zou ze nog slechts één nacht doorbrengen met de kinderen.

'We bidden voor u, mademoiselle Driscoll.' Ze hadden een feestmaal voor haar die avond en alle kinderen zongen liedjes. Ze waren heel dol op de jongste van de twee nonnen, en wat betreft de oudste wisten ze het niet helemaal zeker. Die had de neiging strenger tegen ze te zijn. En ze adoreerden Audrey aan wie ze inmiddels allemaal gewend waren. Het zou een afscheid vol tranen worden, de volgende dag op het station, maar allemaal beloofden ze met haar mee te gaan om haar gedag te zwaaien. Voor het slapen gaan die avond, bracht Audrey de twee nonnen op de hoogte van generaal Chang, voor het geval hij terugkeerde, en zei dat ze niet bang voor hem hoefden te zijn. En voor het eerst zette ze het mandje met Mai Li in een kamer bij een paar andere kinderen. Als ze 's nachts wakker werd, zou een van de nonnen haar horen en die kon haar de geitenmelk geven die ze zo lekker vond. Maar het werd tijd voor Audrey dat ze zich van haar losmaakte. De hele nacht moest ze met zichzelf vechten om niet te reageren op de angstige kreetjes die ze hoorde, en ze wist dat de baby om haar huilde. Twee maanden lang had ze het kind in haar armen gehad, bijna dag en nacht, en Audrey was de enige moeder die het kind kende en nu zou ze die kwijtraken. Het verscheurde Audrey, terwijl ze de hele nacht wakker lag en verlangde naar het kind met het zijdezachte zwarte haar en de enorme zwarte ogen in het fijne gezichtje, dat elke keer dat het Audrey zag openbrak in een enorme tandenloze lach. Het kostte haar de volgende dag elk greintje moed dat ze bezat om op haar tenen de kamer in te lopen en in haar mandje te kijken. Toen ze dat deed, keek de baby naar haar op met grote, vragende ogen en Audrey kon het niet langer meer verdragen. Ze haalde de baby uit het mandje en hield haar stevig in haar armen, zacht tegen haar zingend terwijl de tranen over haar wangen stroomden. Ze kon alleen nog maar denken aan het lieve kind dat haar leven had gegeven om deze baby geboren te laten worden, en Audrey had nog nooit zo veel van iemand gehouden als van dit kind. Ze was er zo door in beslag genomen dat ze niet hoorde dat achter haar de zuster stilletjes de kamer binnenkwam. Ze keek even naar Audrey en kwam toen naderbij om een arm om haar heen te slaan.

'Neem haar mee, mademoiselle... neem haar mee... u kunt haar niet hier achterlaten.'

'Ik weet het.' Het waren gekwelde woorden. Audrey draaide zich om en keek de oudste van de twee nonnen recht aan. Haar ogen waren ook vochtig en ze keek vriendelijk naar Audrey.

'U moet iemand van wie u zoveel houdt, niet achterlaten. En ze zal hier geen leven hebben. Ze zal mettertijd door iedereen gemeden worden. Ze is noch Japans noch Chinees. Maar ze is van u, in uw hart is ze van u en dat is het enige wat telt.'

'En in San Francisco?' Ze vroeg het meer aan zichzelf dan aan de non, maar het enige wat ze nu hoorde, waren de woorden van de generaal: 'Neem haar mee als u gaat... neem haar mee als u gaat...'

'Wat zullen ze haar daar aandoen?'

'U zult er zijn om haar te beschermen.'

En grootvader? En Annabelle? En Harcourt? En Charles? Zou hij het begrijpen? Maar het enige waaraan ze kon denken was dit kleine baby'tje waar ze zoveel van hield. Ze hadden gelijk. Ze kon haar niet achterlaten. Ze kon het niet. Ze keek naar de non terwijl de tranen over haar gezicht stroomden, en ze hield Mai Li stevig vast. 'Wat moet ik doen? Hoe neem ik haar mee?'

De non glimlachte door haar eigen tranen heen. Ze vond Audrey de meest verbazingwekkende vrouw die ze ooit had ontmoet. 'We pakken haar kleertjes en haar mand en u neemt haar mee, met een voorraad geitenmelk en uw liefde.'

'Heb ik geen papieren voor haar nodig? Een paspoort?' Ze vertrok over twee uur en ze had helemaal niet aan deze dingen gedacht. Plotseling wilde ze Shin Yu ook meenemen, en alle kinderen, hoewel ze wist dat dat niet kon. Maar Mai Li was anders. Mai Li was vanaf het begin al van haar geweest en als ze haar achterliet, zou nooit iemand van haar houden. De gedachte alleen al doorboorde Audreys hart, terwijl de non naar haar keek. 'We zullen u een papier geven dat officieel verklaart dat ze wees is, uit dit weeshuis komt, en u toont dat aan de autoriteiten in Shanghai als u vertrekt. Ze zullen u niet tegenhouden. Ze willen haar niet. En in uw land krijgt u haar naar binnen als ze onder uw bescherming is en u belooft haar te adopteren. Het gaat gemakkelijker via de weg naar huis die u neemt, dan met al die grenzen die u moet oversteken als u teruggaat zoals u gekomen bent.' Het leek allemaal zo eenvoudig en plotseling kwam Audrey razendsnel in beweging terwijl ze alles inpakte voor de baby en voor zichzelf.

In minder dan een uur waren ze allemaal op het station en er waren geen droge ogen. Ze had de nonnen een wissel met een enorm bedrag van de American Bank in Harbin gegeven. Ze wilde dat het geld gebruikt werd voor de kinderen en ze legde aan Shin Yu uit dat ze haar, als ze van gedachten was veranderd en met haar mee wilde, ook zou meenemen of iemand zou sturen om haar te halen. Maar Shin Yu schudde huilend haar hoofd en hield de hand van de jonge non vast. Ze wilde daar blijven. Ze weigerde Mai Li te kussen. Alle andere kinderen kusten Audrey die huilde en ten slotte deed Shin Yu het ook. Audrey huilde nog steeds toen de trein wegreed, en ze hield Mai Li stevig in haar armen.

Ze wist dat ze hier nooit zou terugkeren, het was in ieder geval niet waarschijnlijk. Ze liet hen allemaal achter... alle kinderen van wie ze had gehouden en voor wie ze had gezorgd, acht maanden lang. Ze dacht aan Ling Hwei... en aan generaal Chang... ze keek naar de slapende baby en dacht aan iedereen. Ze sloot haar ogen toen ze ten langen leste aan haar reis naar huis begon, met Mai Li veilig in haar armen, en ze dacht aan allen die ze achterliet en degenen naar wie ze terugkeerde, terwijl ze zich afvroeg hoe ze de twee werelden in één leven met elkaar kon verbinden.

19

Audrey bracht één nacht in Shanghai door, in Hotel Shanghai, voor ze de dag erop aan boord stapte van de President Coolidge. Ze was van Harbin naar Peking gereisd, en daarvandaan had ze een van de nieuwe slaaptreinen direct naar Shanghai genomen. Ze wilde nu geen tijd meer verliezen. En eenmaal in Shanghai kon ze alleen nog maar aan Charles denken. Ze dacht terug aan de tijd die ze daar hadden doorgebracht en ze bleef er maar aan denken dat ze geen antwoord had gekregen op haar telegram dat ze niet via Londen kon komen. Maar ze had nu andere dingen aan haar hoofd. De nonnen hadden gelijk gehad en het document dat ze haar in Harbin hadden gegeven, stelde de plaatselijke autoriteiten tevreden over de afkomst van Mai Li. Ze veroorzaakten geen problemen voor Audrey toen ze haar het land uit wilde nemen, en ook de Japanners hadden geen bezwaar. Ze was verbaasd over hoe gemakkelijk het ging en ze slaakte een zucht van verlichting toen ze aan boord van de President Coolidge stapte. Het was bijna juni en ze was bijna op de kop af een jaar weg. Ze had een telegram vooruitgestuurd op welk schip ze zou aankomen en ze zou proberen hen te bellen in Honolulu als het schip daar aanlegde.

Eerst deden ze Kobe aan, twee dagen na het vertrek uit Shanghai, en daarvandaan gingen ze naar Yokohama. Vandaar uit rechtstreeks naar Honolulu, en toen Audrey zich in haar hut installeerde met Mai Li, had ze het gevoel alsof ze al bijna thuis was. Ze ontmoette weinig mensen op de reis en de meeste tijd zat ze met de baby in haar hut. Ze liep over het dek om wat frisse lucht te krijgen en praatte dan met een paar mensen, maar haar maaltijden nam ze in de hut om Mai Li niet alleen te laten, en ze wilde geen vreemden op haar baby laten passen. Dus het werd een rustige reis voor haar en de meeste tijd was ze in haar eigen gedachten verzonken. Ze verheugde zich over de goed gevulde bibliotheek van het schip en ze haalde haar achterstand weer in op de boeken die ze het afgelopen jaar had gemist, zoals God's Little Acre van Erskine Caldwell, Lost Horizon van James Hilton en Tender is the Night van F. Scott Fitzgerald. Ze bereikten Hawaï in krap twaalf dagen. Ze bleven daar 's nachts aan boord en vertrokken de volgende dag weer. Het leek een droombeeld toen het schip zes dagen daarna de San Francisco Bay binnengleed en aanlegde in de Embarcadero. Haar hart bonkte toen ze naar de kade keek en ze vroeg zich af of er iemand zou zijn. Ze had in Honolulu geprobeerd haar grootvader te bellen, maar het was niet gelukt een verbinding tot stand te brengen, dus ze had maar een telegram gestuurd. Plotseling sprongen de tranen in haar ogen toen ze hem zag. De vertrouwde gestalte met de met zilver beslagen wandelstok stond alleen op de kade toen ze aanlegden, en hij staarde naar het schip. Zou ze dichterbij zijn geweest dan zou ze de tranen hebben gezien die onbeheersbaar over zijn wangen rolden. Maar toen ze bij hem was, waren zijn ogen droog.

Ze liep langzaam en met knikkende knieën de loopplank af terwijl ze Mai Li zoals altijd dicht tegen zich aan hield, en het kind zag eruit als een bundeltje. Het was zelfs niet te zien wat er in het bundeltje zat. Audrey bleef staan en keek hem aan, terwijl de tranen over haar gezicht stroomden. Hij zag er breekbaarder uit dan een jaar geleden, maar was nog steeds gedistingeerd en statig, nog steeds de grootvader van wie ze haar hele leven al zo zielsveel hield. Ze wilde zich om zijn hals werpen, maar ze was bang toen ze naar hem toe liep. Ze wist hoe groot zijn pijn geweest moest zijn over haar lange afwezigheid, en ze vroeg zich af of hij het haar ooit zou vergeven. Toch was hij haar komen afhalen en hij stond daar, wat zeker betekende dat hij het haar vergaf. Ze was per slot van rekening teruggekomen, dit in tegenstelling tot haar vader. Ze was zich daar scherp van bewust en het was juist omdat haar vader het niet had gedaan dat zij het wel deed. Ze voelde dat ze het hem verplicht was en ze wilde met hem goedmaken wat zij was kwijtgeraakt, hoewel haar prijs hoog was omdat ze direct naar huis was gekomen. Ze kon zich slechts een vage voorstelling maken van wat Charles had gedacht toen hij haar telegram kreeg waarin ze weigerde naar Londen te komen. Eerst had ze erop gestaan in Harbin te blijven en daarna had ze erop gestaan naar haar grootvader te gaan zonder Londen aan te doen. Maar toen ze naar haar grootvader stond te kijken vanaf het einde van de loopplank, wist ze dat ze het juiste had gedaan, en ze liep langzaam op hem af met Mai Li zacht tegen haar borst, haar ogen op die van hem gericht, terwijl hij haar hevig fronsend aankeek. Hij zei geen woord tegen haar toen ze naderbij kwam en ze stonden een heel lange tijd, dat leek althans zo, naar elkaar te kijken. Haar lip trilde en ze sloeg haaf armen om zijn hals en toen gingen plotseling de sluizen wijdopen en ze kon niet meer ophouden met huilen, terwijl hij langzaam zijn armen om haar heen sloeg en zijn ogen ontegenzeggelijk vochtig waren toen ze zich weer van hem losmaakte.

Hij kon nauwelijks spreken toen hij naar haar keek met de waardigheid die ze zich zo goed herinnerde, als ze aan hem dacht op haar eenzame avonden in Harbin. 'Ik heb nooit gedacht dat ik je terug zou zien, Audrey.'

'Het spijt me dat het zo lang heeft geduurd, grootvader.'

Hij knikte, en ging wat meer rechtop staan om zich te vermannen, maar ze zag dat hij zwaar op zijn wandelstok leunde en ze zag zijn ogen naar de bundel in haar armen gaan. Mai Li lag nog vredig te slapen terwijl Audrey haar naar hem uitstak. 'Wat is dat?' Hij fronste zijn voorhoofd en gebaarde met zijn wandelstok in haar richting.

Audrey glimlachte aarzelend en voelde haar hart dreunen terwijl ze zich omdraaide zodat hij het kleine, fijne gezichtje kon zien dat tegen haar boezem hing, nagenoeg verborgen door de zijden stroken waarmee ze aan Audrey vastgebonden zat. 'Dit is Mai Li, opa.' Hij deinsde bijna achteruit bij de woorden en hij keek Audrey vol afschuw aan.

'Je had gelijk dat je niet naar huis terugkeerde.' Zijn stem was nauwelijks meer dan een fluistering en een ogenblik vreesde Audrey dat hij een beroerte zou krijgen hier in de Embarcadero. 'Je bent een schande voor je familie! Muriel Browne had gelijk... ik geloofde haar niet toen ze het me vertelde... al die onzin over vermoorde nonnen en in de steek gelaten wezen!' Ze had nog nooit zo'n woede gezien als die nu in zijn ogen te lezen stond en ze schudde haar hoofd, verbaasd dat hij kon denken dat Mai Li van haar was. Maar ze had de woorden 'Muriel Browne' opgevangen en daarover was ze ook niet al te verheugd.

'Wat heeft Mrs. Browne jou eigenlijk precies verteld?' Er brandde nu ook vuur in haar ogen.

'Dat je reisde met een man.' Hij keek Audrey met onverholen woede aan. 'Ik vertelde haar dat ze het mis had. Je hebt geen fatsoen en schaamte, Audrey, en om thuis te komen met dat... met die bastaard.' Hij sputterde, kon de volgende woorden niet meer uitspreken, maar ze had hem nog nooit zo onredelijk gezien. 'Hoe durf je?'

'Hoe durf ik wat? Van dit kind houden, opa? Is dat een zonde? Nee, ze is niet van mij. Ze is een van de wezen, en als ik haar in China had achtergelaten, zou iemand haar waarschijnlijk hebben gedood, of haar hebben laten sterven door een ziekte of door gebrek aan eten, of misschien hadden ze haar verkocht als concubine, als ze zo lang zou leven. Ze is half Japans en half Chinees, en ik heb haar mee naar huis genomen omdat ik van haar hou.' Ze huilde weer en ze liep achteruit van hem weg, geschokt door wat hij tegen haar had gezegd.

'Ik wist niet... ik dacht...' Langzaam welden ook tranen in zijn ogen op toen hij iets in haar gezicht zag dat hij er nooit eerder in had gezien, een blinde liefde, een woeste hartstocht, een liefde voor het kind dat hem herinnerde aan wat hij voor haar had gevoeld toen zij uit Hawaï was gekomen om bij hem te wonen. 'Ik...' Hij wendde zich langzaam van haar af, voelde verdriet en opluchting opwellen in zijn hart. Het was zo goed om haar weer te zien. Hij had gedacht dat ze voor altijd voor hem verloren zou zijn, en nu was ze teruggekomen naar huis, naar hem, met dit kind en hij had gedacht... Hij draaide zich om en keek weer naar haar. Ze stond daar zo jong en trots, met de baby in haar armen, en zijn hart ging naar haar uit zoals het dat altijd had gedaan. Hij keek haar diep in de ogen. 'Ik ben blij dat je bent thuisgekomen, Audrey.'

Ze lachte door haar tranen heen en liep langzaam op hem af. 'Ik ook, opa... ik ook.' Hij legde een arm om haar schouders en leidde haar naar zijn auto. Zij stapte als eerste met Mai Li in en hij kwam na haar. Hij was met de Rolls naar de kade gekomen en ze lieten de chauffeur haar bagage halen. Ze was op het schip door de douane gegaan en nu moest hij haar spullen gaan halen. Er waren geen problemen geweest om Mai Li door Immigratie heen te krijgen en Audrey zuchtte terwijl ze naar achteren leunde op de luxe leren bank en naar haar grootvader keek. Het leek een heel leven geleden sinds de laatste keer dat ze hier was en ze zag hem naar haar kijken, bijna alsof hij bang was te geloven dat ze naast hem zat.

'Gaat het goed met haar?' Hij staarde naar het slapende kind en probeerde een glimp van haar gezicht op te vangen. Audrey was ontroerd door zijn bezorgdheid.

'Prima.' Ze glimlachte, boog zich toen naar hem toe om hem een kus op zijn wang te geven, rook de aftershave die haar altijd aan hem deed denken, en hij voelde de zijdezachte huid zo dicht bij hem en sloot bijna zijn ogen van opluchting.

'Wat heeft je bezield een baby mee naar huis te brengen?'

'Precies wat ik je heb gezegd, opa. Ik kon haar niet achterlaten. Ze zouden haar in China gedood hebben.' De woorden schokten hem en hij zweeg, terwijl de baby zich verroerde en een gedempt geluidje liet horen. Audrey draaide haar voorzichtig om, zodat hij haar kon zien. Ze had prachtige, fijne gelaatstrekken en hij staarde gefascineerd naar haar en daarna naar zijn kleindochter.

'Weet je zeker dat ze niet van jou is, Audrey?' Ze was lang genoeg weg geweest om haar te krijgen, en Muriel Browne had gezegd...

Audrey glimlachte. 'Zeer zeker. Ik wou dat het wel zo was.' Hij keek geshockeerd en zij lachte. 'Alleen maar om Mrs. Browne iets te roddelen te geven.'

Hij gaf niet direct antwoord, en zuchtte daarna. Hij keek even uit het raampje naar het schip dat haar naar huis had gebracht en toen weer naar haar. 'Een tijdje dacht ik dat ze gelijk had. Ze zei dat het een bekend schrijver was.' Zijn ogen zochten die van haar af en iets wat hij daar zag, wekte zijn verwondering.

'Ze bedoelde een vriend van mijn Engelse vrienden.

Charles Parker-Scott.' Haar hart sloeg over toen ze zijn naam noemde en haar grootvader hield haar ogen in de gaten, maar ze verried zichzelf niet. Nog niet, in ieder geval. Daarna zuchtte ze, leunde weer naar achteren tegen de bank en haar grootvader keek weer naar de baby.

'Hoe zei je ook weer dat ze heette?' Hij was gefascineerd door haar, veel meer dan hij was geweest door de baby van Annabelle die bijna precies zo oud was. Maar die leek op Harcourt en huilde de hele tijd.

Audrey keek hem glimlachend aan. 'Ze heet Mai Li, opa.' Het was zo verbazingwekkend om weer naast hem te zitten en zelfs nog meer om het dochtertje van Ling Hwei in haar armen te hebben.

'Molly?' Hij fronste zijn wenkbrauwen terwijl hij Audrey aankeek. 'Molly?'

'Ook goed.' Ze wisselden een lange blik, en plotseling stak hij een hand uit en nam Audreys sterke jonge handen in zijn frêle greep. Hij was nu tweeëntachtig.

'Ga nooit meer bij me weg, Audrey.' Hij had het krachtig willen zeggen, zelfs woedend, maar de woorden klonken nu als een bede vanuit het hart, en Audreys ogen vulden zich met tranen en ze kuste zijn wang.

'Ik beloof het, opa... ik beloof het.' Ze moest zichzelf dwingen niet aan Charles te denken terwijl ze het zei.

20

'Wát heeft ze gedaan?' In Londen keek lady Vi James geschokt aan. Hij had haar net iets verteld waarvan hij wist dat hij het beter niet had kunnen doen, maar hij had zo'n medelijden met Charles dat hij het tegen Violet moest zeggen.

'Ze heeft hem afgewezen. Hij stuurde haar een telegram waarin hij haar vroeg met hem te trouwen en via Londen naar huis te gaan, en ze telegrafeerde hem terug dat ze het niet kon.'

'Kon ze niet terug via Londen of kon ze niet met hem trouwen?'

'Allebei, denk ik. Ik heb het hem niet precies gevraagd. Bovendien was hij behoorlijk dronken toen hij het me vertelde, de arme kerel. Hij is er verschrikkelijk aan toe. Volgens mij koesterde hij de hoop dat zij, zodra die nonnen waren gekomen, naar hem toe zou komen. Het is dus allemaal voorbij, ben ik bang.'

'Maar zij heeft die grootvader van haar, weet je. Misschien moest ze naar huis om hem eerst te zien. Dat zou kunnen.' Lady Vi had heel gevoelig de spijker op zijn kop geslagen, maar James schudde zijn hoofd omdat hij Charles' hoogst benevelde interpretatie de avond ervoor had gehoord. Hij was blijkbaar al een aantal weken dronken, volgens hun wederzijdse vrienden, en James was naar zijn appartement gegaan om hem op te zoeken, terwijl lady Vi alleen dineerde met haar moeder.

'Ik denk niet dat Charlie het zo ziet. Hij ziet het als een afwijzing. Volgens mij ziet hij het eigenlijk als veel meer dan dat. Volgens hem is de liefde voorbij.'

'O, mijn god.' Violet kon zich gemakkelijk voorstellen wat dit met Audrey zou doen. 'Gaat hij naar Amerika om haar op te zoeken?'

'Ik denk het niet. Eigenlijk betwijfel ik het. Hij heeft dat contract voor het boek over India en hij moet daarvoor snel vertrekken.'

'En ik kan me gewoon heel goed voorstellen wie hem overal heen zal volgen...' Ze keek afkeurend naar James en hij schudde met een vinger naar haar.

'Luister, Vi, Charlotte is misschien dan niet jouw voorkeur, maar zij is een intelligente, interessante vrouw en misschien kan Charles nu een beetje op haar steunen.' Dat was waarop Charlotte zelf hoopte, hoewel Violet die mening niet deelde.

Charlotte had uiteindelijk zelf de koe bij de horens gevat en was naar Charles' appartement gegaan met dozen vol pasteitjes en een enorme fruitmand, en ze had verse sinaasappelsap en gebakken eieren, beschuitbollen en mokken dampende zwarte koffie voor hem gemaakt en ze had hem zijn hart bij haar laten uitstorten. Ze waren vrienden geworden door zijn boeken en hij zag haar bijna als een man. Ze was intelligent, nuchter, een buitengewone zakenvrouw, en een verstandige persoon om tegen te praten. En ze was absoluut anders dan Audrey. 'Al het andere komt bij haar op de eerste plaats... kwam bij haar op de eerste plaats.' Voor het eerst dwong hij zichzelf over haar in de verleden tijd te praten. Hij had haar al negen maanden niet meer gezien en het werd tijd er eens mee op te houden zichzelf wijs te maken dat hij haar weer zou zien. Dat gebeurde niet, tenzij hij naar San Francisco ging en dat weigerde hij. Bovendien had hij nu geen tijd. Charlotte en haar vader vonden dat hij naar India moest om de research voor het boek af te ronden, om de sfeer van het boek goed te krijgen, en ze vonden dat hij meteen moest vertrekken. Bovendien moest hij het af hebben voor hij in de herfst naar Egypte ging. Charlotte had heel veel plannen voor hem en geen daarvan hield een reis in om Audrey op te zoeken.

'Je zult je beter voelen als je weggaat,' zei Charlotte nuchter, terwijl ze hem nog een kop dampende koffie inschonk. Hij keek haar dankbaar aan. Ze was precies wat hij op dat moment nodig had; ze was teder, liefdevol en zorgzaam en ze had een scherpe geest. Ze was bereid alles voor hem te organiseren en ze leek perfect te begrijpen wat de behoeften van een schrijver waren. Ze verwachtte van hem niets anders dan dat hij schreef, en ze was in staat hem te helpen de vrede en rust te krijgen die hij nodig had om het te doen. Ze had hem zelfs haar landhuis aangeboden, als hij zelf een tijdje rust wilde hebben, en ze herinnerde hem er weer aan. 'Weet je, misschien is het goed voor je, Charles. Een verandering van omgeving, een beetje frisse lucht...' Ze glimlachte tegen hem en hij leunde met een zucht achterover in zijn stoel.

'Wat heb ik gedaan om dit allemaal te verdienen?' Het stond in zo'n scherp contrast met wat hij zag als de desertie van Audrey.

'Jij bent een van de belangrijkste schrijvers die we hebben en we horen goed voor je te zorgen, vind je niet?' Ze had hem zelfs de auto van Beardsley gestuurd om hem naar het jachthuis te rijden dat ze hem had geleend. Hij had steeds beweerd dat hij zelf wel kon rijden, maar volgens haar moest hij zich helemaal nergens zorgen om maken, en terwijl hij achter in de Rolls voor zichzelf een drankje inschonk, moest hij toegeven dat hij ervan gepoot. Maar zodra hij was aangekomen, werden zijn gedachten weer overspoeld door herinneringen aan Audrey. Hij maakte een lange, eenzame wandeling bij het ondergaan van de zon en wenste dat hij niet was gegaan. Het enige waar hij nu aan kon denken, waren de laatste dagen in Harbin en hij wenste dat hij was gebleven, wenste dat ze nog steeds bij hem was.

Toen het donker was, liep hij langzaam terug naar het huis, vol spijt dat hij niet zelf hierheen was gereden. Plotseling wilde hij alleen maar naar huis. Hij waardeerde het wat Charlotte had gedaan, maar hij hoorde hier niet. Hij wilde naar huis, naar zijn eigen appartement. Het leek dwaas om hier in zijn eentje twee dagen te zitten, zogenaamd om te ontspannen. Hij dacht eraan James en Vi te bellen en hen uit te nodigen de volgende dag bij hem door te brengen, maar toen hij de deur opende, zag hij een laaiend vuur in de open haard dat er eerder niet was geweest. Plotseling vroeg hij zich af wie het aangestoken had. Hij liep langzaam de woonkamer in met een verwonderde uitdrukking op zijn gezicht en schrok toen hij een stem direct achter zich hoorde.

'Hallo, Charles.' Hij draaide zich om en zag Charlotte achter hem staan in een nauwsluitende grijze zijden jurk en ze hield hem een glas champagne voor. Het leek erg op iets wat hij kortgeleden in een film had gezien en hij glimlachte toen hij op haar af liep. Ze was een heel aantrekkelijke vrouw en plotseling zag hij haar in een heel ander licht, terwijl ze tegen hem sprak met haar hese stem. 'Ik besefte niet dat dit deel uitmaakte van de regeling, Charlotte.' Hij nam het glas van haar aan, kwam heel dicht bij haar staan en keek in haar ogen. Ze was een blondine met grote, donkerbruine ogen. Maar het waren de ogen van een heel geslepen vrouw.

'Dat was het eigenlijk ook niet.' Haar stem klonk zijdezacht en hij merkte dat ze een plaat had opgezet terwijl hij aan het wandelen was. 'Ik dacht gewoon dat ik eens langs moest gaan om te kijken hoe het met je ging.' Ze wisten allebei dat er meer aan vastzat, maar plotseling kon het hem niet schelen. Hij was al zo lang zo eenzaam geweest en hij had geen zin meer verdriet te hebben over Audrey.

Hij ging naast haar op de bank zitten en halverwege de fles champagne verhuisden ze naar de grote, gerieflijke slaapkamer. Het was Charlotte die zijn kleren uittrok, die met haar handen vaardig over zijn lichaam ging, die haar lippen gebruikte op manieren die hem krankzinnig maakten, en die kleine beetjes aan de binnenkant van zijn dijen achterliet, en toen hij zich in haar stortte, was het Charlotte die het uitgilde van verrukking. Daarna trok ze hem weer in zich, en weer, en weer naarmate de nacht vorderde. Ze was meedogenloos terwijl ze hem verslond, maar in veel opzichten was ze precies wat hij nodig had. Ze wilde maar een ding en dat was hem behagen, op alle manieren die ze kende. En dat deed ze. Zijn lichaam had nooit dezelfde opwinding gekend, behalve... maar hij stond het zichzelf niet toe daar nog aan te denken. Voor hem was het voorbij.

21

Audreys hereniging met Annabelle was niet helemaal wat ze ervan had verwacht. Ze wist dat haar zus kwaad op haar was omdat ze niet naar huis was gekomen, maar ze had de draagwijdte van haar kwaadheid niet beseft. In het afgelopen jaar waren er veel dingen veranderd. Meer dan Audrey had verwacht. Harcourts affaire in Palo Alto was uitgekomen, evenals zijn erop volgende twee verhoudingen met Annabelles beste vriendinnen. En de strijd tussen hen was nu openbaar. Ze had zelf een verhouding, vertelde ze Audrey achteloos terwijl ze van een drankje nipte in de woonkamer van hun grootvader. De alcohol was weer gelegaliseerd en iedereen dronk tegenwoordig veel opener. Annabelle hield ervan met vriendinnen naar restaurants te gaan en tijdens de lunch drankjes te bestellen, soms wel vier, en Audrey was geschokt terwijl ze naar haar keek. Ze liep rond als een nerveuze kat met het glas in haar hand en praatte over de man met wie ze sliep.

'Wat is er met jou gebeurd, Annie? Zo lang ben ik niet weg geweest. Ben je zo ongelukkig met Harcourt?' Het was hartverscheurend. Audrey had zelf nooit veel om hem gegeven, maar hij was de keuze van Annabelle geweest en bovendien hadden ze twee kinderen. 'Denk je dat het nog goed kan komen?'

Haar jongere zus haalde ongeïnteresseerd haar schouders op. 'Misschien.' Ze droeg een modieus pakje en Audrey merkte dat haar kleren heel duur waren. Een van haar wraakoefeningen tegenover Harcourt was om zo veel mogelijk van zijn geld uit te geven, en dat deed ze heel goed, voor zover Audrey het op dat moment kon zien.

'Hoe is het met de baby?'

'Ze huilt de hele tijd.' Annabelles ogen bereikten die van Audrey en er zat iets in wat Audrey niet beviel, maar ze kon er haar vinger niet op leggen. Het leek wel alsof Annabelle het afgelopen jaar radicaal was veranderd in een verwende, gemene vrouw. Alle liefheid van haar jeugd leek te zijn verdwenen en Audrey was diepbedroefd toen ze het zag.

'Het spijt me dat ik niet op tijd thuis was om je te helpen, Annie.' Haar stem was vriendelijk en ze meende het, maar Annabelle geloofde het niet.

'Dat zal wel.' Ze lachte vals naar haar oudere zus. 'Ik heb gehoord dat je behoorlijk genoten hebt toen je daar was.'

'Wat bedoel je daarmee?' Audrey was nog steeds geschokt door de vijandigheid in haar stem.

'Volgens Muriel Browne had je daar in Shanghai een verhouding met de een of andere man.'

'Dat is heel aardig van haar om te zeggen.' Audrey begon kwaad te worden.

'Is het waar?' Annabelles ogen glinsterden gemeen toen ze het vroeg en Audrey schudde haar hoofd. In ieder geval niet zoals ze het had beschreven. Ze had geen 'verhouding gehad met de een of andere man', ze was daar met de man geweest van wie ze hield.

'Nee, het is niet waar.'

'Je moet daar toch wel iets hebben gedaan, en die onzin over die wezen geloof ik niet.'

'Jammer dan, Annabelle, want dat is precies wat ik daar heb gedaan.'

'O ja?' Ze kneep haar ogen samen terwijl ze naar haar zus keek. 'Volgens mij wilde je niet lastig gevallen worden met je verantwoordelijkheden hier, dus je dumpte ons allemaal. Waarschijnlijk hoopte je dat opa dood neer zou vallen, zodat je kon vangen als je terugkwam. Pech gehad, hij is er nog steeds en ik ook. En als je denkt dat ik in jouw plaats voor hem ga zorgen, ben je gek.' Audrey kwam overeind, vol afschuw over wat ze hoorde.

'Wat is er met je aan de hand? Wat is er het afgelopen jaar gebeurd? Wat is er gebeurd met de Annabelle die ik kende?' Ze liep naar haar toe en moest zichzelf inhouden om haar niet door elkaar te rammelen.

'Ik ben volwassen geworden, dat is alles.' Annabelle keek onverschillig naar haar zus die haar in haar gevoel in de steek had gelaten. Na haar veertien jaar van haar leven gegeven te hebben, wilde Annie meer, en Audrey had niet meer om aan haar te geven. Het werd tijd dat ze op haar eigen benen ging staan, maar Audrey was ontsteld over de manier waarop ze dat deed. Ze veranderde in een dure hoer, een slechte vrouw, een beroerde moeder en een ondankbaar mens.

'Ik noem dat niet volwassen worden. Ik noem het walgelijk. Je kunt beter eens goed nadenken welke kant je opgaat, Annabelle. Je staat op het punt je huwelijk te vernielen en waarschijnlijk tegelijkertijd ook het leven van je kinderen.'

"Wat weet jij daar verdomme van, miss Eeuwige Maagd. Of is dat nu allemaal veranderd?' Audrey wilde haar handen om haar hals leggen en haar wurgen, maar Annabelle werd gered door de binnenkomst van hun grootvader, en Audrey hield zich in. Hij voelde dat er iets zwaars in de lucht hing en om dat op te klaren vroeg hij Annabelle of ze Molly had gezien. 'Wie is dat?' Ze keek Audrey verward aan en Audrey keek naar haar met een nauwelijks verhulde woede in haar ogen terwijl ze opstond.

'Mijn dochter.'

'Wat?' Het was een schreeuw die door het hele huis gehoord kon worden en hun grootvader wist nauwelijks een glimlach te onderdrukken.

'Ik zou het niet precies zo zeggen, Audrey.'

'Ze is het wel.' Er zat iets onverzoenlijks in haar stem en gezicht terwijl ze naar hem keek en daarna naar haar zus.

'Waar is ze?' Annabelle kon haar oren niet geloven en ze vloog naar boven naar Audreys kamer en vond daar het bundeltje met de amandelvormige ogen slapend in een mandje dat Audrey naast haar bed had neergezet. Annabelle was in een ogenblik weer beneden. 'Nou, ik mag doodvallen. Muriel Browne had dus toch gelijk... en bovendien was hij een spleetoog!' Annabelle leek zich te verkneukelen over haar zus terwijl Audrey haar met lege ogen aankeek.

'Muriel Browne had niet gelijk, Annabelle. Mai Li was een van de wezen uit het weeshuis waarvoor ik heb gezorgd.'

'Dat zal wel.' Ze lachte gemeen over de vermeende schande van haar zus en Audrey keek toe terwijl ze haar hoed rechtzette voor de spiegel.

'Waarom heb je plotseling zo'n hekel aan me, Annabelle? Wat heb ik je gedaan?' Er klonk pijn in haar stem door toen ze het vroeg en haar jongere zus draaide zich langzaam op een hak om om Audrey aan te kijken.

'Je hebt me in de steek gelaten, dat heb je gedaan. Je hebt alles op mij neer laten komen, het huis, de kinderen, de bedienden, je hebt onze vakantie verpest, mijn leven... verrek, je hebt zelfs mijn huwelijk verpest...' En het was duidelijk dat Annabelle dat geloofde.

'En hoe heb ik dat gedaan?'

'Je hebt alles op mij neer laten komen en daarna ben je, boem, voor een heel jaar vertrokken. Het kon je geen moer schelen dat ik zwanger was, dat ik je nodig had, dat...' Ze haalde haar schouders op. 'Wat maakt het allemaal nog uit?'

'Mij maakt het heel wat uit, Annie.' Audrey sprak triest terwijl hun grootvader hen gadesloeg. 'Toen ik hier wegging, had ik een zus. Nu niet meer, voor zover ik kan zien. Ik dacht dat we vriendinnen waren, dat je in ieder geval zou begrijpen dat ik weg moest. Waar je het over hebt, zijn mijn verantwoordelijkheden niet. Ze zijn van jou.' Maar zo zag ze het niet.

'Dat waren ze vroeger niet.'

'Daar gaat het nu juist om. Het werd tijd dat je leerde voor je eigen leven te zorgen... Harcourt wil dat ook van jou...'

'Harcourt kan doodvallen.' Ze sloeg haar drankje naar binnen en liep naar de deur met een blik over haar schouder naar Audrey. 'Nu ik erover nadenk, kun jij ook doodvallen. Je gaf geen moer om me toen je wegbleef en nu geef ik geen moer meer om jou.' En toen de deur achter haar dichtsloeg, vroeg Audrey zich af of dat ooit wel het geval was geweest. Ze liep langzaam weer naar boven naar Molly, terwijl haar grootvader haar nakeek.

22

In de eerste dagen dat ze terug was, waren er momenten dat Audrey het gevoel had dat ze een buitenstaander was. Twee van de dienstmeisjes die ze voordat ze was vertrokken had aangenomen om voor haar grootvader te zorgen, hadden tijdens haar afwezigheid ontslag genomen, en zijn oude butler was ten slotte met pensioen gegaan. Maar het waren niet zozeer de veranderingen in de huishouding die haar hadden geschokt, maar de veranderingen in de wereld. Ze had het gevoel alsof ze het afgelopen jaar op een andere planeet had gezeten en dat alles nu veel te snel ging. De kleine flarden nieuws over het wereldgebeuren die haar in Harbin hadden bereikt vermeldden niets over de gebeurtenissen in Amerika.

De economie was eindelijk aangetrokken en San Francisco scheen hoge verwachtingen te hebben toen ze terugkeerde. Haar grootvader klaagde natuurlijk nog steeds over Roosevelt en vond zijn 'praatjes bij de haard' absurd, maar toen ze volhield dat het land gezonder was, gromde hij alleen en zei: 'Wacht maar!' Voor hem was het duidelijk dat FDR narigheid zou veroorzaken, zij het dan van een niet nader beschreven aard.

Een paar dagen na haar terugkeer kwamen er berichten van een bloederige zuivering door de nazi's in Duitsland, waarbij alle tegenstanders van Hitler die werden beschuldigd van een complot tegen hem, geëlimineerd waren. Het waren er bijna honderd en de wereld was geschokt door de directe eliminatie. Op zestien juli werd er in Amerika een algehele staking uitgeroepen uit solidariteit met de internationale havenarbeiders. Negen dagen later werd de Oostenrijkse kanselier Dollfuss vermoord en Berlijn ontkende elke betrokkenheid. Op twee augustus stierf de Duitse president Hindenburg en binnen twee weken werd Adolf Hitler gekozen tot president, hoewel hij zich bleef vasthouden aan zijn eerdere titel Der Führer. Air France werd opgericht en in Amerika waren zowel American als Continental Airlines verschenen. Er kwamen verscheidene nieuwe spoorwegen, hoewel geen zo luxe als de Oriënt Express. Al met al duizelde het Audrey van alle veranderingen en van haar pogingen om in te halen wat ze had gemist tijdens haar langdurige afwezigheid.

Maar meer dan iets anders leek ze zelf te zijn veranderd. Ze voelde zich minder betrokken bij het leven hier en San Francisco leek plotseling vreselijk bekrompen en provinciaals. Mensen roddelden alleen maar over elkaars kleren, echtgenoten en etentjes en op de een of andere manier leek Audrey er niet meer bij betrokken te zijn. Ze kon zelfs niet meer doen alsof. Ze kon alleen maar aan Charles denken, maar hij had heel standvastig geen antwoord gegeven op haar laatste twee brieven.

En hoewel ze zich vroeger aanpaste en van tijd tot tijd haar sociale verplichtingen vervulde, wilde ze nu alleen nog maar op zichzelf zijn en thuis blijven bij haar grootvader en de baby. Het ontging hem ook niet en in het begin dacht hij alleen maar dat ze vermoeid was door de reis, maar hij begon haar beter in de gaten te houden toen juli ten einde liep. Ze was toen al langer dan een maand thuis en was geen van haar oude vriendinnen gaan opzoeken. Hij vroeg zich af of ze tijdens haar reis op iemand verliefd was geworden, en hij bad dat het niet de een of andere oosterling was. Nog steeds twijfelde hij soms aan de baby, maar ze leek geen vermenging van Europees met Aziatisch bloed. Ze had duidelijk oosterse trekken en hij moest toegeven dat zij ontzettend aantrekkelijk was. Ze was een gelukkige, lachende baby en Audrey liet haar nooit alleen, en hij bleef haar koppig Molly noemen.

Het verbaasde haar te beseffen hoeveel mensen vermoedden dat het kind van haar was; niet dat het haar wat uitmaakte. De mensen met een bekrompen geest dachten dat ze weg was gebleven om een onwettig Chinees kind te baren. Het verbaasde haar dat ze dat zelfs maar dachten. Ze had het zelfs niet overwogen voordat ze met haar naar huis kwam.

Annabelle kwam niet meer naar het huis zolang Audrey er was, hoewel ze in de krant had gelezen dat ze met vrienden naar Carmel was gegaan. En hun grootvader stelde hun geen van beiden vragen, hoewel hij wist van de kloof die er tussen hen was ontstaan. Maar Audrey klaagde nooit en ze had het te druk om iedereen voor hem naar het meer te halen. Hij wilde daar dit jaar maar een paar weken verblijven. Hij was nu sneller moe en zij was bang dat hij zich op die hoogte niet goed zou voelen. Hij was nu tweeëntachtig jaar en hij was het afgelopen jaar heel wat langzamer geworden, hoewel zijn standpunten nog net zo sterk waren. En toen ze in hun eerste enorme confrontatie terechtkwamen tijdens een kop Earl Grey thee 's ochtends aan de ontbijttafel, leunde Audrey achterover op haar stoel en lachte, en ze zag er gelukkiger uit dan ze in weken had gedaan.

'Het is net als vroeger, hè, opa?' Ze herinnerde zich haar strijd over Roosevelt net voordat ze was vertrokken en ze keek welwillend naar hem, terwijl hij een grijns voor haar verborg.

'Je bent slimmer dan een jaar geleden. Aan de andere kant hebben die wereldreizen Roland ook geen goed gedaan. In ieder geval was hij slim genoeg om niet thuis te komen met een of ander buitenlands kind.' Maar er zat geen gemeenheid in zijn woorden, en Audrey steigerde niet zoals ze een paar weken eerder misschien gedaan zou hebben. Ze had hem zien spelen met de baby als hij dacht dat er niemand in de buurt was, en hij was verrukt door haar kirrende geluidjes en hield vol dat ze zijn naam al had gezegd. 'Ze zei opa, Audrey! Ik weet het zeker... slim meisje.' Maar volgens hem had Audrey een enorme last op haar schouders genomen door haar mee naar huis te nemen en toen ze probeerde te beschrijven aan welk lot ze overgelaten zou zijn als ze daar was achtergebleven, kreeg hij medelijden met allebei. Voor Audrey om wat ze op zich had genomen, en voor het kind dat in Amerika nooit geaccepteerd zou worden, of dat dacht hij in ieder geval.

'Ze groeit op als mijn kind, opa.' Maar dat vreesde hij juist.

Langzaam schudde hij zijn hoofd toen ze er op een avond aan het meer over spraken. 'Zo werkt het niet. En zelfs als het wel zo gaat, zal geen man meer met je trouwen. Ze denken allemaal dat ze van jou is.'

'Zou dat me dan zo vreselijk maken als het zo was?' Ze klonk vermoeid. Je moest hier tegen zoveel zaken vechten, vooroordeel en egoïsme en wat iedereen in de stad zei. In China waren de zorgen zoveel eenvoudiger, bandieten en overstromingen, en een tekort aan eten en drinken. Hier leek het leven zoveel ingewikkelder. Maar ze was de moeilijkheden van haar leven in Harbin al aan het vergeten, de verschrikkingen en de pijn van hulpeloosheid en het verlies toen Shih Hwa en de anderen stierven... haar verdriet over Ling Hwei... het enige wat ze zich nu nog herinnerde waren de kleine gezichtjes waar ze zoveel van had gehouden... de kleintjes... en Shin Yu.

Ze vroeg zich vaak af hoe het met hen was. Ze had meteen toen ze aankwam weer een wissel naar de American Bank in Harbin gestuurd om voor alles te zorgen wat ze nodig konden hebben, maar het leek zo weinig wat ze voor hen kon doen. 'Hoe kan iemand Mai Li een behoorlijk leven misgunnen, opa?'

'Omdat ze anders is, Audrey.' Hij sprak heel rustig. 'Daar zijn heel veel mensen bang voor. Niet iedereen is zo onbevangen van geest als jij.'

'Ik zal hier zijn om haar te beschermen, opa.' Net zoals ze er was geweest voor Annabelle, voor zolang ze het kon. Hij streelde haar hand.

'Ik weet het, kind. Net zoals jij er voor mij bent en voor Annie en voor iedereen. Jij bent te goed voor ons allemaal.' Het was de eerste keer dat hij dat tegen haar zei en ze was erdoor geroerd. 'Je hart is te groot. Je moet nu aan jezelf gaan denken, Audrey.'

Ze lachte zacht in de heldere berglucht. Ze zaten op de veranda in schommelstoelen naar de sterren te kijken. 'Vertel me nou niet dat jij je nu ook zorgen gaat maken omdat ik een oude vrijster ben.'

Hij glimlachte. Het zou niets helpen als hij het deed. Hij kende haar te goed en ze zou precies dat doen met haar leven wat ze wilde, vooral als hij er eenmaal niet meer was. En er waren niet zoveel mannen geweest die groot genoeg voor haar waren, groot genoeg in geest, in hart en in ziel. Hij wierp een blik op haar terwijl ze daar zaten te schommelen en zag dat haar schoonheid zich het afgelopen jaar had verscherpt. Ze was meer dan alleen maar mooi nu, ze had iets om haar heen dat gloeide van binnenuit. Ze was buitengewoon mooi en plotseling heel erg lieftallig.

'Jij bent een knap meisje, Audrey. Je zou op een dag de goede man moeten vinden.'

Bijna had ze hem over Charles verteld, maar ze wilde hem niet bezorgd maken. Hij werd zo oud en zo breekbaar. Ze wilde niet dat hij dacht dat hij haar ervan weerhield te trouwen. Zoveel was ze hem wel verplicht.

'Zullen we naar binnen gaan, opa?'

'Dat lijkt me een goed idee, schat.' Hij keek haar teder aan en wist heel goed wat ze allemaal voor hem deed.

Tahoe was hetzelfde als alle jaren dat ze er met hem naartoe was gegaan. De Dollars gaven feestjes zoals ze altijd deden. De Drums waren er en de Allens. Maar Audrey ging zelden uit en ze zag hen nooit. Ze bleef thuis met haar grootvader en Mai Li die voor iedereen 'Molly' was geworden, zelfs voor haar. De baby was zes maanden oud en lachte en schaterde meestal. Ze begon te kruipen op de dag dat ze naar huis gingen. Het was dezelfde dag dat de Morro Castle in brand vloog voor de kust van New Jersey en aan de grond liep. Het was een vreselijke tragedie en er kwamen honderden mensen om. Audrey luisterde naar reportages op de radio en de foto's van de ramp in de kranten waren luguber. Maar het land was twee weken eerder nog meer in beroering geraakt toen Bruno Richard Hauptman werd gepakt voor het in bezit hebben van het losgeld dat twee jaar eerder bij de Lindbergh-ontvoering was betaald. Het kind van Lindbergh was dood en het drama had een onmetelijk verdriet veroorzaakt. Op geen enkele manier was erachter te komen of Hauptmann echt schuldig was of niet, maar de autoriteiten leken te geloven dat het wel zo was. Audrey en haar grootvader spraken er uitvoerig over, en later die middag was ze aan het spelen met Mai Li en dacht erover na, toen de butler haar kwam vertellen dat er een telefoontje voor haar was. Hij wist niet wie die heer was, meldde hij met een houding van afkeuring, en ze volgde hem naar de telefoon na Mai Li aan een van de dienstmeisjes toevertrouwd te hebben.

'Hallo?' Ze dacht nog aan de zaak Lindbergh toen ze de telefoon beantwoordde met een verwonderde frons. 'Met wie spreek ik?'

Er volgde een korte pauze. En toen hield haar hart op met slaan. Het was Charlie.

23

'Audrey?' Haar hart dreunde in haar oren bij het geluid van zijn stem en haar mond was zo droog dat ze nauwelijks kon praten.

'Ja.' Hij klonk zo dichtbij. 'Waar zit je?' Het was niet nodig om te vragen wie het was. Ze zou zijn stem overal herkend hebben. Ze hoorde die elke nacht in haar dromen en ze hoorde hem nu, nauwelijks harder dan haar kloppende hart terwijl ze luisterde.

'Ik ben in Californië. Los Angeles eigenlijk.' Hij klonk meer Brits dan ervoor en herinneringen aan hem spoelden als golven over haar heen. 'Hoe lang ben je al terug?' Hij had haar niet meer geschreven sinds haar tweede telegram uit Harbin. Wat hem betrof, viel er niets meer te zeggen nadat ze zijn huwelijksaanzoek had afgewezen. Hij had lang getwijfeld of hij haar zou bellen of niet. Het had twee dagen gekost om tot een besluit te komen. Twee pijnlijke dagen, waarin hij probeerde zichzelf te dwingen haar niet te bellen. Maar uiteindelijk kon hij er niet meer tegen. Hij was teruggerend naar zijn kamer, had de hoorn opgepakt en de telefonist gevraagd naar haar nummer, terwijl hij de hoorn met trillende handen vasthield. En nu was ze daar, haar stem precies zoals hij zich herinnerde.

'Ik ben in juni teruggekomen.'

'Gaat het goed met je grootvader?'

'Min of meer. Hij is het afgelopen jaar heel breekbaar geworden.' Ze zuchtte en voegde eraan toe. 'Hij was blij dat ik terug was.' Een ogenblik knikte Charlie alleen, maar... hij dacht aan alle gesprekken die ze hadden gehad over haar grootvader, haar zusje en haar plichten in San Francisco.

'En je zusje?'

Audrey zuchtte weer. 'Ze is niet gemakkelijker geworden terwijl ik weg was. Eigenlijk...' Ze probeerde de juiste woorden te vinden. 'Ze is veranderd... Ik geloof niet dat het goed met haar gaat.' Het verraste hem niet. Ze had hem altijd een verwend kreng geleken, en misschien dat Audrey het nu, met enige afstand, duidelijker zag. 'En jij? Hoe lang ben je hier?'

'Maar een paar dagen. Ik ben naar New York gevlogen, en daarna hierheen. Ze zijn van plan een film te maken naar een van mijn boeken. Het is eigenlijk heel vleiend.' Ze glimlachte, haar ogen gesloten, en haalde zich zijn knap gevormde gezicht voor de geest. 'Speel jij erin, Charlie?'

Hij lachte bij de gedachte. 'God, nee. De gedachte alleen al.'

'Je zou het geweldig doen.' Haar stem was zo vriendelijk en zo zijdezacht, dat zijn hart bloedde. Hij wilde haar wanhopig graag zien.

'En jij? Wat doe je nu met je leven?' Het leek vreemd op deze manier weer contact te zoeken. Ooit, nog niet zo lang geleden, waren ze dichter bij elkaar geweest dan enig ander mens op aarde. Maar nu was het al elf maanden geleden dat hij haar had gezien.

'Ik doe wat ik altijd heb gedaan. Ik zorg voor grootvader en...' Ze had Mai Li willen noemen, en besefte toen dat hij niets over haar wist en het leek haar moeilijk het over de telefoon uit te leggen. Iets weerhield haar ervan het hem te vertellen.

'En voor je zusje?'

'Min of meer.' Het was gewoon te moeilijk om uit te leggen en er volgde plotseling een stilte waarin hij overwoog of hij het wel of niet zou vragen en besloot toen alle voorzichtigheid overboord te gooien. Hij was al zover gekomen, dus hij kon net zo goed...

'Audrey?'

'Ja?' Ze wachtte.

'Wil je dat ik kom?'

Ze had het gevoel alsof iemand haar hart aan het samendrukken was toen ze knikte. Ze had niet de kracht om nee te zeggen. Ze wilde hem zien, ook al was het maar voor even, hoe hopeloos het ook was, of hoe opgesloten ze ook zat in San Francisco. 'Ja... heel graag.' Ze was niet bang om hem te laten weten hoeveel ze nog steeds van hem hield. 'Lukt dat?'

'Ik denk het wel. Ik heb hier morgen alles geregeld. Ik zou morgenavond het vliegtuig kunnen nemen. Ben je dan vrij?'

Ze lachte om de vraag. Ze was de rest van haar leven vrij, vooral voor Charlie.

'Ik denk dat ik het wel kan regelen.' Ze klonk zoals ze altijd had gedaan, dat beetje humor gemengd met de opwindende kant van haar stem. Ze bezat niet de ruwe seksualiteit van iemand als Charlotte, maar zij waren twee heel verschillende vrouwen. Charlotte was iemand om mee te spelen, mee te praten, mee te werken... maar Audrey... Audrey was een deel van zijn ziel, een deel van zijn vlees, het belangrijkste deel van zijn wezen. 'Zal ik je van het vliegveld ophalen?'

'Wil je dat?'

'Ik zou het heerlijk vinden.'

'Ik zal je laten weten hoe laat ik aankom.'

'Ik zal er zijn... en Charlie?'

'Ja'

'Dank je.'

Zijn hart ging naar haar uit en hij hing op met het gevoel weer een schooljongen te zijn, wanhopig blij dat hij haar had gebeld. En de volgende dag sleepte zich voor allebei oneindig lang voort. Ze ging met haar grootvader naar de stad en ging met Mai Li naar de dokter voor een vaccinatie. Ze dacht eraan naar de kapper te gaan voor ze hem ophaalde, maar dat leek te veel op iets wat haar zus gedaan zou hebben en ze zou hem dan hebben ontmoet met het gevoel een vreemde te zijn. In plaats daarvan trok ze een nieuwe grijze wollen jurk aan met haar parels en droeg ze haar koperkleurige haar los op haar schouders, zoals hij het het leukst vond. Ze droeg een jas van vossenbont over haar arm toen ze haar auto parkeerde en de hal van het vliegveld in liep.

Onbewust voelde ze aan zijn gouden zegelring die nog steeds aan haar vinger zat. Zelfs haar grootvader had die opgemerkt, maar hij had nooit gevraagd waar ze die vandaan had. Ze had nog tien minuten voor zijn vlucht aankwam en ze kon alleen maar heen en weer lopen en terugdenken aan de laatste keer dat ze hem had gezien. Ze herinnerde zich zijn gezicht toen de trein Harbin uitreed, de tranen op zijn wangen, de blik in zijn ogen... en toen plotseling werd zijn vlucht omgeroepen en Audrey voelde een elektrische stroom door haar heen schieten.

Ze stond naar de mensen te kijken die naar buiten kwamen na van het vliegtuig naar de gate te zijn gelopen, en ze hield bijna haar adem in toen een handjevol mannen vlak langs haar heen liep. En plotseling was hij daar, het gitzwarte haar, de diepgeplaatste ogen... de mond die haar zo vaak en op zulke zachte plaatsen had gekust. Ze stond ademloos naar hem te kijken en toen, voor ze wist wat hij deed, had hij haar in zijn armen genomen en kuste hij haar. Hij hield haar net zo stevig vast als hij een jaar ervoor had gedaan en ze bleven heel erg lang zo staan, niet in staat om te praten, en ze dachten terug aan wat ze hadden gedeeld in een ander leven.

'Hallo.' Hij keek haar ten slotte aan met een flauwe jongensachtige grijns terwijl mensen om hen heen draaiden en ze lachte om de blik in zijn ogen.

'Hallo, Charlie, welkom terug...' Maar waar naar terug?

Naar haar leven? En hoe lang zou hij blijven? Een dag? Twee? Drie? Ze wist bijna meteen toen ze elkaar zagen dat ze snel weer uit elkaar zouden gaan en het maakte alles bitterzoet terwijl hij naar haar keek en haar volgde naar haar auto die buiten stond geparkeerd. Hij had slechts een regenjas bij zich, een weekendtas en zijn aktetas. 'Hoe is het met de film?'

'Ik weet het niet. We hebben een contract getekend, maar die mensen zijn zo krankzinnig. Het kost me moeite te geloven dat het allemaal serieus is.' Ze glimlachte bij de gedachte. Het was leuk om te weten dat hij zoveel succes had. Het was een kant van hem die ze bewonderde, hoewel er andere dingen aan hem waren waar ze nog meer van hield. 'Ben je opgewonden?' Ze ontsloot de auto, schoof achter het stuur en maakte zijn portier open. Hij stouwde zijn spullen op de achterbank en stapte naast haar in.

'Ja.' Maar hij was veel opgewondener om haar te zien. Hij had zichzelf er al heimelijk van beschuldigd alleen maar toe te stemmen in die filmafspraak om naar Californië te kunnen gaan, hoewel hij dat nooit zou toegeven aan Charlotte. Ze leek al zijn zwakheden te tolereren, behalve als hij het over Audrey had. Ze bleef er bij hem op hameren dat Audrey niet naar hem toe was gekomen toen hij haar dat had gevraagd. In haar ogen was dat een onvergeeflijke zonde. En hij merkte dat hij nu weer dacht hoe verschillend ze eigenlijk waren toen Audrey de auto achteruit van de parkeerplaats reed en in de richting van de stad ging. Ze zag hem naar haar kijken toen ze een blik op hem wierp en ze zwegen terwijl zij reed.

'Ik weet niet wat ik moet zeggen, Charlie.'

'Waarover?' Maar hij wist het. Ze was altijd heel direct tegen hem geweest en hij had het gevoel dat ze dat weer zou zijn.

'Over wat er is gebeurd... de telegrammen...'

'Wat valt er te zeggen? Jouw antwoord was heel duidelijk.'

'Maar mijn redenen ook?' Ze had altijd het gevoel gehad dat hij het niet had begrepen en in sommige opzichten was dat ook zo. 'Weet je dat ik er mijn rechterarm en mijn hart voor over zou hebben gehad om alles te laten vallen en vorig jaar met je te trouwen? Maar ik kon gewoon niet weglopen naar Londen en grootvader weer achterlaten. Ik ben een jaar weg geweest... en hij is zo oud, Charlie, en zo kwetsbaar...'

'Ik begrijp die opofferingen van jou niet.' Hij wierp een blik uit het raam en herinnerde zich weer de pijn van haar weigering. 'Dat was de tweede keer dat je me liet zitten.'

Maar ze was het niet met hem eens. 'De eerste keer is nooit een echt aanzoek geweest. Je wilde me alleen maar wanhopig graag weg hebben uit Harbin en je zou zelfs met me getrouwd zijn om dat te bereiken.' Ze glimlachte tegen hem en hij ontkende het niet. Ze kende hem heel goed. Zelfs beter dan Charlotte. Ze kende een andere kant van hem dan Charlotte, een aardiger kant dan Charlotte kende. Het gevoel dat Audrey hem gaf, vond hij prettig, haar vriendelijkheid, haar integriteit, haar goedheid. En plotseling draaide hij zich met een glimlach naar haar om.

'Weet je dat jij de koppigste vrouw bent die ik ooit heb gekend, Audrey Driscoll?'

Ze grijnsde breed en wierp hem een blik toe voor ze haar ogen weer op de weg richtte. 'Is dat een compliment of een vaststelling?' Hij lachte hoofdschuddend.

'Geen van beide. Het is een beschuldiging.' Toen lachte hij plotseling weer. 'Jij bent een kreng, verdomme... een kreng!' Hij greep een handvol van haar haren en trok haar hoofd naar achteren, net voldoende om haar aandacht te krijgen, en hij kuste haar in haar hals. 'Weet je dat ik een maand dronken ben geweest na dat verrekte telegram van jou? Een maand!' En hij vertelde niet dat Charlotte was gekomen om hem te redden, of om wat dan ook te doen. Ze had niets te maken met wat hij voelde voor Audrey.

Haar gezicht werd ernstig toen hij haar haren losliet en ze de stad naderden. 'Het was niet gemakkelijk voor me, Charlie. Het was het moeilijkste wat ik ooit heb gedaan... dat en het achterblijven in Harbin.'

'Dat was niet zo moeilijk. Je was zo fel over wat jij geloofde dat je moest doen dat je volgens mij nooit enige spijt hebt gevoeld.'

'Meen je dat echt? Denk je dat ik na acht maanden daar geen spijt heb gehad? Je bent gek. Ik dacht dat ik het juiste deed. Maar ik heb ervoor geboet, denk je niet?' Ze keek hem recht in de ogen toen ze voor een rood stoplicht stonden. En ze had ook een enorme beloning gekregen... Mai Li... Ze keek Charlie peinzend aan. 'Tussen haakjes, waar logeer je?'

'De studio heeft een reservering voor me gemaakt in het Saint Francis. Is dat goed?'

'Uitstekend.' En onmiddellijk, gelijktijdig, dachten ze aan het Gritti en het Pera Palas, maar geen van beiden zei een woord. In plaats daarvan keek hij haar bedachtzaam aan.

'Ga je met me eten vanavond, Aud?'

Ze knikte. Het was vreemd met hem een afspraak te maken na al die maanden van samen reizen. Het had zozeer geleken alsof ze getrouwd waren en nu deden ze een stap terug naar de dagen in Antibes toen ze elkaar net leerden kennen en geen van beiden precies wist wat de ander dacht. Hoewel hij merkte dat zijn ring nog steeds om haar vinger zat.

'Wil je mijn grootvader niet eerst ontmoeten?'

'Ik zou dat leuk vinden.' Hij zei het langzaam. Hij wilde de man ontmoeten aan wie hij haar was kwijtgeraakt. En toen ze hem achterliet bij zijn hotel, kuste hij haar zacht op de lippen en haar hart sprong op, ondanks alle zinnige dingen die ze tegen zichzelf zei op weg terug naar huis. Ze wilde niet weer verliefd op hem worden... hij was hier slechts voor een paar dagen... het had geen zin... Maar op geen enkele manier hield je de getijden tegen en ze voelde zich zoals ze zich gevoeld had op de dag dat ze hem ontmoette.

Haar grootvader zag haar aankomen en keek op van de avondkrant die hij fronsend aan het lezen was. 'Waar ben je geweest, Audrey?'

Een ogenblik wist ze niet wat ze moest zeggen en besloot toen hem de waarheid te vertellen, of minstens iets ervan. 'Ik ben een vriend gaan ophalen van het vliegveld.'

'O?' De frons werd dieper.

'Iemand die ik in Europa heb leren kennen. Hij is hier voor een paar dagen.'

'Hij? Ken ik hem?'

'Nee.' Ze glimlachte. 'Maar dat gebeurt snel. Hij komt over een uur wat drinken. Hij zei dat hij het leuk zou vinden je te ontmoeten.'

'Duidelijk een jonge dwaas.' Hij deed alsof hij geïrriteerd was en ze weigerde zich voor de gek te laten houden. Ze wist dat hij het leuk vond om van tijd tot tijd vrienden van haar te ontmoeten, en vaak berispte hij haar dat ze niet vaker uitging. Maar er was niemand in wie ze geïnteresseerd was. Niemand viel er ook maar enigszins te vergelijken met Charles. De mannen die ze kende, verbleekten in vergelijking met hem. En nu was hij hier... Ze wierp een blik op haar horloge en besloot naar boven te rennen om naar Mai Li te kijken voor ze zich ging omkleden voor het diner.

Alsof hij haar gedachten kon raden, sprak haar grootvader tegen haar door zijn krant heen. 'Ze heeft vandaag weer een tand gekregen.'

'De baby?'

'Nee, het dienstmeisje van boven.'

Audrey lachte. 'Voor zes maanden heeft ze er echt al behoorlijk wat.'

'Ze is heel voorlijk. Mrs. Williams, hun huishoudster, heeft me dat verteld. Ze zegt dat haar kleinzoon nog geen tanden of haar heeft en hij is bijna een jaar. Let op, ze loopt voor haar eerste verjaardag.' Het ontroerde haar om te zien hoe trots hij was op de baby die ze had geadopteerd. Hij was veel meer geïnteresseerd in haar dan in de kinderen van Annabelle en het leek hem zelfs niet meer te deren dat ze Chinese was. Van tijd tot tijd ging hij met Audrey wandelen en hielp haar de wagen te duwen.

'Ik ben zo weer beneden, opa.'

En toen ze weer beneden kwam, droeg ze een cocktailjurk die ze had gekocht bij Ransohoff maar nog nooit had gedragen. Het was een nauwsluitende zwartzijden jurk met brede schouders en een diamantvormige uitsnijding op haar rug. Hij was prachtig gemaakt en paste haar perfect. Haar grootvader merkte hoe mooi de jurk was en hoe zorgvuldig ze haar haren had opgemaakt en hij had het juiste vermoeden dat hun gast een belangrijk iemand moest zijn... voor Audrey.

'Wie zei je ook weer dat hij was?' vroeg hij net voordat de bel klonk.

'Charles Parker-Scott. Hij is schrijver.'

'Heb ik die naam niet eerder gehoord?' Hij fronste nadenkend zijn voorhoofd net toen de bel van de voordeur klonk. Audrey liep de gang in op het moment dat de butler de deur opende en Charles naar binnen stapte. Hun blikken troffen elkaar meteen en het was heel duidelijk dat hij was getroffen door hoe mooi ze eruitzag. Het deed hem denken aan duizend andere momenten samen, maar hij was er niet zo zeker van dat ze er ooit zo mooi had uitgezien als op deze avond.

'Hallo, Audrey.' Hij voelde zich net een kleine jongen terwijl ze glimlachte, hem op de wangen kuste en hem naar de woonkamer bracht om haar grootvader te ontmoeten.

'Charles Parker-Scott, mijn grootvader, Edward Driscoll.' De twee mannen schudden elkaar de hand en namen elkaar op. Ze waren allebei danig onder de indruk, hoewel ze allebei hadden gehoopt dat niet te zijn. Vooral Charles, die had gehoopt de man die haar had weerhouden naar Londen te vluchten, meteen niet te mogen. 'Goedenavond, meneer. Hoe gaat het met u?'

'Heel goed. Waarom ken ik uw naam?' Hij vroeg zich af of Audrey hem eerder had genoemd of dat de man bekend was. Hij kon het zich niet herinneren. En eigenlijk was het allebei het geval, maar Charles was veel te bescheiden om dat te zeggen.

'Charles is schrijver, opa. Hij schrijft prachtige reisboeken.'

De oude man fronste zijn voorhoofd en knikte toen langzaam. Weer ging er een belletje rinkelen, maar hij kon zich niet herinneren waarom en Audrey was opgelucht dat hij het niet kon. Ze wist zeker dat Muriel Browne zijn naam had genoemd nadat ze elkaar waren tegengekomen in Shanghai en ze wilde haar grootvader daar nu niet aan herinneren, omdat hij anders weleens kon denken hoe belangrijk Charles was. Haar grootvader was niet gek en ze wist dat hij vermoedde dat ze te maken had gehad met een man tijdens haar tijd in het buitenland, hoewel hij het haar niet langer vroeg.

'Eigenlijk heeft hij net de filmrechten van een boek verkocht en daarom is hij in Californië.' De butler bracht drankjes en Charles praatte gemakkelijk met de oudere heer, terwijl hij de scherpe ogen en sierlijke handen in de gaten hield die een beetje beefden als hij zijn drankje vasthield. Maar toen hij opstond om Charles zijn bibliotheek te laten zien, zag hij er helemaal niet zo breekbaar uit als Audrey had beweerd, en hij vroeg zich plotseling af of ze hem niet als een excuus gebruikte.

Misschien wilde ze gewoon niet trouwen. Maar hij wist wel beter. Hij volgde Mr. Driscoll naar de planken vol oude boeken, eerste edities en prachtige in leer gebonden werken die hij tijdens zijn leven had verzameld. En hij was enorm onder de indruk van de kwaliteit van de verzameling. Het hele huis was eigenlijk prachtig, vol schitterend antiek en schatten waarvan vele waren verzameld door Audreys vader op zijn reizen, en andere, die zo hier en daar door haar grootvader en zijn vrouw bijeen gegaard waren, of door hun ouders vóór hen. Hij had echt nooit vermoed dat ze uit een huis kwam dat zo prachtig was als dit, ze was zo rustig en goed opgevoed en zo bescheiden.

'U hebt een prachtige collectie, meneer.' Ze gingen weer zitten en Charles lachte. Hij mocht de oude man, ondanks zichzelf, en Mr. Driscoll lachte. Hij vond het jammer dat Audrey niet meer mannen had die op bezoek kwamen. Het was leuk om van tijd tot tijd een jongeman te zien, het deed hem denken aan Roland toen hij jong was... zo lang geleden... Eigenlijk, besloot hij terwijl hij naar Charles keek, leek deze jongeman verbazend veel op hem en hij zei het ook.

'Weet u, u lijkt erg op mijn zoon. Heeft Audrey u dat verteld?'

'Niet echt... alleen dat we allebei van reizen houden.'

'Verrekte dwaas...' Edward Driscoll fronste zijn voorhoofd en Charles vreesde dat hij iets had gezegd dat te pijnlijk was, maar toen keek de oude man op en wierp opgelucht een blik op Audrey. 'In ieder geval is ze weer bij zinnen gekomen. Wist u dat ze naar China is geweest?' Charles onderdrukte een glimlach en knikte ernstig bij het verhaal. 'Ze heeft bijna een jaar doorgebracht in Mantsjoerije in een stad die Harbin heet... en kwam zelfs terug met een baby.' En bij die woorden dacht Audrey dat Charles uit zijn stoel zou vallen. Hij werd zo bleek dat Audrey het wanhopig wilde uitleggen, maar haar grootvader gaf haar de kans niet. 'Lief ding. We noemen haar Molly.'

Zelfs Charles' lippen waren wit geworden en Audrey wilde een hand uitsteken en hem aanraken, maar ze kon alleen maar proberen het uit te leggen, hoewel er weinig reden was tot een verklaring.

'Ze was een van de wezen waar ik was... of eigenlijk een van de kinderen... een ouder kind... baarde haar... maar ze stierf in het kraambed.'

'Audrey!' Haar grootvader was geschokt. 'Je hoeft je gast niet te vervelen met details.'

En toen, bij gebrek aan iets beters, wierp ze een wanhopige blik op Charles. 'Zou je haar willen zien?' Ze zag dat hij op het punt stond het af te wijzen, maar met haar ogen smeekte ze hem het niet te doen en hij ging onhandig staan.

'Oké.' Hij volgde haar zwijgend naar de trap en liep naar boven. Pas op de eerste verdieping sprak hij schor fluisterend tegen Audrey. 'Dus dat was het... waarom heb je het me verdomme niet verteld, in plaats van dat ik een gek van mezelf maakte. Wat is ze? Half Chinees?'

'Ja.'

'Hij heeft gelijk.' Hij sprak tegen haar door opeengeklemde tanden en greep haar arm toen ze de deur van de slaapkamer bereikten. 'Je bent een verrekte dwaas. Hoe heb je dat kunnen doen? Waarom heb je niet gezorgd dat je van haar af kwam voordat je naar huis ging?' Haar ogen vulden zich met tranen. Ze wist wat hij dacht en ze wilde zich niet tegenover hem hoeven te verdedigen. 'Wat zou jij voorstellen? Dat ik haar zou vermoorden? Ik nam haar mee naar huis omdat ik van haar hield en ik ben niet die verrekte dwaas... dat ben jij.' Ze liep de kamer door en pakte de baby op, terwijl het jonge dienstmeisje dat haar hielp met Mai Li discreet de kamer verliet. Audrey hield de baby in haar armen en werd ogenblikkelijk begroet met een brede lach en gekir. Ze had een prachtig oriëntaals gezichtje en het viel moeilijk te zeggen of ze nu Chinees of Japans was, of gewoon alleen maar heel erg knap. Maar Charles keek verward terwijl hij naar het gezicht van Audrey keek en daarna naar dat van de baby.

'Ze is niet...' Hij voelde zich plotseling heel erg dwaas, en heel beschaamd door de veronderstelling die hij had gemaakt... maar het zou het gemakkelijker hebben gemaakt haar weigering naar Londen te komen te slikken. Hij wilde alles geloven, behalve dat ze hem had opgegeven voor haar plicht. 'Audrey... Het spijt me. Ze is jouw baby niet, hè? Ik bedoel, niet zoals ik dacht...'

Audrey schudde triest haar hoofd, nog steeds zoals zo vaak wensend dat het wel zo was. 'Ze is van Ling Hwei, en die overleed na haar geboorte voordat ik vertrok. De vader was een Japanner... een soldaat... en ik kon haar gewoon niet achterlaten. Je weet wat er gebeurd zou zijn.' Hij knikte. Maar al te goed. 'Ik begrijp het nu. Waarom heb je het me niet verteld?'

'Ik zou het gedaan hebben, maar na het telegram heb je nooit meer op mijn brieven gereageerd en ik wist niet hoe je het zou opvatten.'

Hij glimlachte naar het duidelijk gelukkige kind dat in Audreys armen genesteld lag. 'Ze is zo lief. Hoe oud is ze?'

'Zes maanden. Opa noemt haar Molly.' Ze lachten allebei. Dit leek op een cadeau om hen te herinneren aan de tijd die ze samen hadden gehad in China. Hij veegde vriendelijk met zijn vinger over haar dikke wangetje en zij probeerde die in haar mond te krijgen om tegen haar nieuwe tandje te wrijven. Hij lachte en kietelde haar en zij giechelde. 'Wil je haar vasthouden?' Hij keek eerst aarzelend, maar ze gaf hem de baby en Molly piepte van verrukking en kirde daarna toen hij haar zijdeachtige wangetje dicht tegen zijn gezicht hield en haar daarna voorzichtig kuste. Ze rook naar zeep en babypoeder en alles aan haar leek schoon en mooi en lief en nu begreep hij waar Audrey sinds haar terugkeer mee bezig was geweest. En toen hij om zich heen keek door de kinderkamer zag hij tientallen foto's die ze klaarblijkelijk met haar Leica van haar had gemaakt. 'Vind je haar niet prachtig, Charlie?' Ze waren plotseling weer vrienden, terwijl hij de baby teruglegde op het bed. En ze zaten samen te kijken naar de baby die omrolde en die probeerde haar tenen te pakken met een vrolijk gekir. Ze lachten allebei en keken elkaar aan met dezelfde tederheid die ze ooit hadden gedeeld en Audrey durfde hem te vertellen wat ze nog steeds voelde, nu meer dan ooit. 'Ik wens nog steeds dat ze van jou was, Charlie.'

'Ik ook.' Hij keek in haar ogen en hield weer net zo veel van haar als hij ooit eerder had gedaan. Het zien van haar met de baby deed iets met hem. Hij begeerde haar nog meer en ze moesten zichzelf losscheuren om haar grootvader weer gezelschap te houden. Ze gaven hem een volledig verslag van Molly's capriolen en alles wat ze had gedaan en hij grijnsde opgetogen en snoefde tegenover Charles over haar verrichtingen. Je zou nooit hebben vermoed dat hij geschokt was toen ze arriveerde. Als je naar hem luisterde zou je hebben gedacht dat de baby de bekroning van zijn eigen bloedlijn was.

'Ze is het allerbeste kleine meisje van de hele wereld.' Toen glimlachte hij naar Audrey. 'Deze was ook niet zo slecht, maar dat is al een tijd...' Hij keek haar vol genegenheid aan, en uiteindelijk stonden ze op en Charles vertelde hem hoe gelukkig hij was dat hij hem had ontmoet. Ze hadden gereserveerd in de Blue Fox, maar ze leken geen van beiden geïnteresseerd in waar ze gingen eten. Ineens vertelde ze hem alles, haar laatste momenten in Harbin, de geboorte van Molly, zelfs het verschijnen van de Mongoolse generaal.

'Lieve hemel, je had verkracht kunnen worden.' Of vermoord. Maar dat zei hij niet.

'Terugkijkend op die acht maanden, denk ik dat er van alles met me had kunnen gebeuren... maar ik weet het niet, Charlie... het leek het juiste om op dat moment te doen. En ik heb Molly eraan overgehouden.' Hij glimlachte. Het had hem ontroerd haar met het kind te zien en het maakte hem begerig naar alles waarvan hij ooit met haar had gedroomd.

'En nu, Aud? Wat ga je doen met de rest van je leven?'

'Ik weet het niet. Hier blijven. In ieder geval zolang opa nog leeft.'

'Hij is een geweldige man.' Hij zei het bijna spijtig en ze lachte.

'Ik weet het... daarom ging ik naar hem terug. Ik ben hem alles verschuldigd.'

'Zelfs je toekomst, Audrey? Op de een of andere manier lijkt me dat niet goed.'

'Mijn heden in ieder geval.'

'En Annabelle? Wat is zij hem naar haar gevoel verschuldigd?'

'Ik ben bang dat ze niet zo denkt.'

Charlie lachte quasi-zielig. 'Mijn lot om verliefd te worden op de plichtsgetrouwe.' Toen, tijdens het dessert, verzamelde hij al zijn moed. 'Kan ik je een tijdje hier losweken, Aud?'

'Hoe lang? Een weekend in Carmel, of een jaar in het Verre Oosten?' Ze glimlachten allebei. Er zat een behoorlijk contrast tussen. Zij zou er de voorkeur aan gegeven hebben met hem naar het einde van de wereld te gaan, maar het was onmogelijk. Ze kon niet langer weg dan een paar dagen.

'Ik ben net terug uit India waar ik research heb gedaan voor het volgende boek.'

'Het klinkt interessant.' Maar ze wist dat er nog meer zou komen.

'... en ik ga hierna naar Egypte.' Hij zweeg even en pakte haar hand. 'Ga je met me mee?' Haar hart hield op met slaan toen ze dat hoorde. Ze wilde dat liever dan wat ook. Ze zou overal met hem naartoe zijn gegaan. Maar Egypte zou fantastisch zijn.

'Wanneer ga je?'

'Aan het einde van het jaar, of misschien in de lente. Maakt het iets uit wanneer ik ga?'

Ze zuchtte. 'Waarschijnlijk niet. Ik denk niet dat grootvader zit te wachten op een volgende reis, vooral niet na wat er de laatste keer is gebeurd, met die verlenging van acht maanden in Harbin.' Hij ergerde zich plotseling weer aan haar omdat ze dat zei, als het betekende dat ze niet met hem weg kon. 'Ik weet het niet, Charles... ik zie gewoon niet hoe ik... en ik moet ook aan Molly denken.'

'Neem haar mee.' Hij klonk alsof hij het meende. Audrey glimlachte en kuste hem op de wang.

'Ik zal altijd van je houden, Charles. Weet je dat?'

'Soms is dat moeilijk te geloven.' Hij leunde naar achteren op zijn stoel en keek haar aan. 'En ik wil niet dat je me vanavond een antwoord geeft. Denk er gewoon over na... denk aan Egypte in de lente. Kun je je iets romantischer voorstellen dan dat?' Ze schudde haar hoofd en glimlachte.

'Je hoeft het niet aan mij te verkopen, Charles. Daar heeft het niets mee te maken. Ik zou met jou nog gelukkig zijn in een koeienwei in Oklahoma.'

'Dat lijkt me een leuk idee.' Hij lachte en hun stemming verbeterde ineens. Hij stelde voor dat ze gingen dansen in zijn hotel. En op het moment dat hun lichamen elkaar weer raakten, voelde ze dezelfde magie weer terugkomen. Hun lippen raakten elkaar en hun lichamen vonden elkaar. En ze wilde hem net zozeer als ze dat het afgelopen jaar had gewild. Het was meer dan ze kon verdragen door zo dicht bij hem te zijn en toen hij naar haar keek glimlachte ze.

'Ik denk niet dat het me ooit zal lukken jou te weerstaan.

Charles. Het zal heel erg moeilijk worden als je op een dag met iemand anders trouwt.'

'Er zijn manieren om dat te voorkomen,' zei hij ernstig in haar oor, en leidde haar vervolgens stil het vertrek uit. Ze spraken een ogenblik op de gang. Hij wilde niets doms met haar doen en toch leken hun harten altijd op één lijn te staan. Maar toen ze knikte, stopte hij zwijgend zijn kamersleutel in haar hand, liep daarna naar de balie en vroeg om nog een sleutel. Zij nam de lift naar boven. Ze zag er vreselijk kalm en heel erg mooi uit, en de liftbediende bewonderde haar. Het zou nooit in hem zijn opgekomen dat ze niet de vrouw van iemand was en ze bedankte hem toen ze uitstapte, terwijl haar hart weer dreunde. Ze liet zich in Charles' kamer binnen op het moment dat hij op de verdieping arriveerde, en hij volgde haar naar de kamer. Hij opende de deur en trof haar daar aan in haar elegante zwarte jurk en met een verlegen glimlach.

'Stel je voor dat iemand me dit zag doen! Ik zou met teer en veren overdekt zijn en de stad zijn uitgejaagd!'

'Ik vermoed dat jij niet de eerste bent, weet je. Maar zoals ik al heb gezegd, zijn er manieren om dat te voorkomen...' En hij had er een in het bijzonder in zijn hoofd, maar ze vergaten allebei alles en een ogenblik later lagen hun kleren op een hoop op de grond en hield zij zich stevig aan hem vast. Het was een leven, en een jaar, een aantal oceanen en continenten geleden dat ze elkaar hadden gezien en plotseling kon ze zich niet meer herinneren hoe het haar was gelukt al die tijd zonder hem te leven. En hij wist maar al te goed hoe leeg zijn leven was geweest zonder haar. Het was vier uur voordat ze zich weer van hem los kon maken en na een blik op haar horloge op het nachtkastje, mompelde ze ongelukkig: 'Verdomme... ik moet naar huis.'

Het was anders dan hun leven in China waar ze maandenlang als man en vrouw hadden geleefd. Dit was doen alsof, had te maken met uiterlijk en fatsoen, en het was heel vreemd voor hen. Hij stak een sigaret op en keek naar haar terwijl ze zich aankleedde en daarna trok hij haastig zijn kleren aan om haar in een taxi naar huis te brengen. Eenmaal daar kuste hij haar in de taxi, zag haar vervolgens met haar sleutel het huis in glippen. Daarna zag hij het licht in haar kamer boven aangaan en ze trok het gordijn opzij om naar hem te zwaaien. En terwijl hij terugreed naar zijn hotel voelde hij zich wanhopig eenzaam zonder haar naast hem.

Het bed geurde nog naar haar parfum en hun lichamen en hij vond een lange rode haar op zijn kussen, als een cadeautje dat ze voor hem had achtergelaten. Hij wilde haar bellen om haar terug te halen, zodat ze weer naast hem zou liggen, maar dat gebeurde niet voor de volgende middag toen hij haar weer ontmoette. Weer gingen ze zo discreet mogelijk naar zijn hotelkamer. Ze bleven daar tot tien uur 's avonds liggen en bestelden daarna roomservice. Zij zat in zijn kamerjas en deelde een sigaret met hem. Maar er stond die avond iets heel ernstigs in zijn ogen en toen hij zich tot haar wendde nadat de ober was verdwenen, wist ze dat er iets aan de hand was. Ze kende hem te goed, hij kon haar niet lang voor de gek houden.

'Wat is er aan de hand, Charles?' Haar stem was even vriendelijk als altijd.

'Ik moet je iets zeggen.'

'Zo erg kan het allemaal niet zijn.' Ze stak een hand naar hem uit, maar hij was te zenuwachtig om zijn hand in haar hand te laten. Plotseling stond hij op en begon door de kamer te lopen, keek haar aan en ging ten slotte zitten en keek weer in de blauwe ogen die hem zo lang hadden achtervolgd.

'Ik moet morgenmiddag naar New York.' De woorden sneden door haar heen als een mes.

'Ik begrijp het.'

'Ik heb een paar vergaderingen met een Amerikaanse uitgever en ze hebben die een week vervroegd.' Ze vroeg zich af of hij haar zou vragen met hem mee te gaan, maar het was veel erger dan dat. 'En ik denk dat we allebei moeten weten waar we staan, Aud... Het afgelopen jaar zonder jou was het moeilijkste jaar van mijn leven, op het jaar na de dood van Sean na.' Hij was eerlijk tegen haar. 'En het zal niet gemakkelijk zijn jou weer achter te laten. We kunnen dit niet blijven doen.' Ze wilde hem vragen waarom niet, waarom ze niet gewoon op deze manier een tijdje door zouden gaan tot ze het gevoel had dat ze haar grootvader achter kon laten... tot... tot wat, vroeg ze zichzelf af. Er bestonden geen eenvoudige antwoorden op het probleem. 'Ik wil met je trouwen. Ik wil dat je met me meegaat naar Engeland. Ik begrijp dat het een tijdje kan kosten... een maand, misschien zelfs twee. Daar zou ik mee kunnen leven. Maar ik wil met je trouwen, Aud. Ik hou van je met alles wat ik te geven heb.' Het was alles waarover ze altijd had gedroomd en ze wist dat hij de enige man was van wie ze ooit zou houden. Maar ze kon niet doen wat hij vroeg... kon het niet... waarom begreep hij dat niet en liet hij het niet een tijdje rusten?

Haar ogen vulden zich snel met tranen terwijl ze haar koperkleurige haren schudde en zijn wang zacht met haar vingertoppen beroerde. 'Weet je dan niet hoeveel ik van je hou, Charles... hoe hevig ik precies hetzelfde wil als jij? Maar ik kan het niet... ik kan het niet!' Ze ging staan en liep door de kamer, staarde blind uit het raam naar Union Square ver beneden. 'Ik kan grootvader niet achterlaten, begrijp je dat niet?'

'Denk je echt dat hij dat van je verwacht? Hij is niet zo onredelijk, Aud. Je kunt je leven niet opgeven voor hem.'

'Het zou zijn hart breken.'

'En dat van mij dan?' Charles' stem was zacht, in zijn ogen stonden tranen. Ze kon hem geen antwoord geven.

'Ik hou van je.' Haar ogen smeekten hem om begrip terwijl haar lippen de woorden vormden, maar hij schudde alleen maar zijn hoofd.

'Dat is niet genoeg. We gaan er allebei aan onderdoor. Wil je met me trouwen?' Er viel niet omheen te draaien en ze kon hem niet het antwoord geven dat hij wilde. Het was een offer dat ze moest brengen... net zoals ze acht maanden in Harbin was gebleven, alleen was dit veel en veel erger... 'Audrey, geef antwoord.' Hij stond naar haar te kijken met een verschrikkelijke blik in zijn gezicht. Het was een blik die zei dat hij meende wat hij haar vroeg, dat er geen volgende kans zou komen... dat dit de laatste keer was... 'Audrey?' Ze stonden tegenover elkaar in de kamer met een heel universum tussen hen in, of daar leek het op.

'Charlie, ik kan het niet... niet nu...'

'Wanneer dan? Volgende maand? Volgend jaar? Ik heb nog nooit met iemand willen trouwen... tot ik jou ontmoette... en nu bied ik je alles wat ik heb... mijn leven... mijn huis... mijn hart... al mijn geld... mijn royalty's, alles wat ik te geven heb is van jou... maar ik wacht niet nog eens tien jaar. Ik zal mijn leven en dat van jou niet verspillen door te wachten tot die man sterft. Op de een of andere manier geloof ik toch dat hij voor jou iets beters wil. Wil je dat ik het hem zelf vraag? Ik zou het dolgraag doen.' Maar ze schudde haar hoofd. 'Ik doe het hem niet aan, Charles. Hij zou me zeggen te gaan. En daarna zou hij sterven. Ik ben alles wat hij heeft.'

'Jij bent alles wat ik heb.'

'En jij bent de enige man van wie ik ooit zal houden.'

'Trouw dan met me.'

Ze stond hem eindeloos aan te kijken, maar schudde haar hoofd, ging stil zitten en begon te huilen. 'Charlie, ik kan het niet.' Hij draaide zich van haar af en keek uit het raam naar Union Square.

'Dan is het voor ons voorbij als ik vertrek. Ik wil je nooit meer zien. Ik speel dit spelletje met jou niet meer mee.'

'Het is geen spelletje, Charlie. Het is mijn leven... en dat van jou... denk daaraan voor je me op die manier buitensluit.' Ze sprak tegen zijn rug en hij schudde alleen maar zijn hoofd. Ten slotte draaide hij zich weer om en keek haar opnieuw aan, en er stond verdriet in zijn ogen. 'Om jou in mijn leven te houden, aan de zijkant, mij tergend, zal ons allebei kwellen en wat hou je over? Leegte... beloftes... leugens... Je zei dat je wenste dat Molly van mij was, nou dat doe ik ook... en op een dag wil ik kinderen van mezelf en jij ook... op deze manier krijgen we ze niet, anders moeten we dat niet willen. Ik wil een echt leven, met een echte vrouw en kinderen... net als James en Vi.' Voor haar klonk het allemaal heel logisch. 'Kom dan bij mij in San Francisco wonen.'

'En wat doen? Werken bij een plaatselijke krant? Schoenen verkopen? Ik ben schrijver van reisverhalen, Audrey. Jij weet hoe mijn leven eruitziet. Ik kan als ik hier ga wonen niet doen wat ik doe. Een van ons zal een offer moeten brengen, en deze keer zul jij dat moeten zijn. Je zult met mij mee moeten gaan.'

'Charlie, ik kan het niet.' Audrey kon nauwelijks praten, zo hard huilde ze.

'Denk erover na. Ik ben hier tot vier uur. Mijn vliegtuig vertrekt om zes uur.' Het was minder dan vierentwintig uur en er zou niets drastisch veranderen in vierentwintig uur.

'Dat zal niets veranderen. Je bent onredelijk.'

'Ik doe het beste voor ons allebei. Je zult een beslissing moeten nemen.'

'Je doet alsof het voor mij een keuze is, als ik het niet doe... alsof ik grillen of bevliegingen heb... terwijl ik alleen mijn verantwoordelijkheden hier onder ogen zie.'

'En jouw verantwoordelijkheden tegenover mij dan? Tegenover jezelf... zelfs tegenover dat kind? Ben je ons dan niet iets meer verschuldigd, de moed om achter datgene aan te gaan wat je wilt hebben... als je dat echt wilt.'

'Je weet dat het zo is.'

'Ga dan met me mee. Of beloof in ieder geval dat je snel komt.'

'Ik kan dat niet beloven.' Ze bedekte haar gezicht met haar handen, dacht aan het dilemma waarin ze zat. 'Ik kan je helemaal niets beloven.'

Hij knikte. Hij had het risico al ingecalculeerd toen hij kwam. Maar in ieder geval zou het nu voorbij zijn. Of ze stemde erin toe met hem te trouwen, of hij sloot de deur voor alles wat hij voor haar voelde. Hij wilde geen spelletjes meer met haar spelen, of met zichzelf. Dat was hij wel aan zichzelf verplicht.

In de taxi heerste stilte toen hij haar naar huis bracht en hij raakte haar gezicht heel zacht aan voordat hij haar welterusten kuste. 'Ik doe het niet om wreed te zijn... maar we moeten op een goede manier uit elkaar gaan, als het daarop uitloopt... omwille van ons allebei.'

'Waarom?' Ze begreep het niet. 'Waarom nu? Is er iemand anders?' Die mogelijkheid was tot op dat moment zelfs niet in haar opgekomen, maar hij schudde zijn hoofd.

'Ik doe het omdat ik niet zonder jou kan leven, en als het moet, dan kan ik er maar beter aan wennen. Te beginnen met nu.'

'Je bent oneerlijk.' Maar ze had dat al gedacht toen hij weigerde haar te schrijven nadat ze het aanzoek dat hij naar Harbin had gestuurd had afgewezen. 'Kijk eens naar de verantwoordelijkheden die ik heb.'

'Er zal altijd wel iets zijn, Aud. Je zult nu een keuze moeten maken.'

Ze schudde haar hoofd en zag er verslagen uit. Hij volgde haar de taxi uit en kuste haar op de trap voor het huis. 'Ik hou van je.'

'Ik hou ook van jou.' Maar ze kon niets doen. En toen ze naar haar kamer ging, nam ze de baby in haar armen, voelde haar warmte tegen zich aan en luisterde naar de snorrende geluidjes van haar adem. Ze dacht aan alles wat hij had gezegd, over dat hij met haar wilde trouwen... over kinderen die hij wilde hebben... het was gewoon pech dat hij alles nu wilde. De volgende ochtend aan de ontbijttafel staarde ze wezenloos naar haar bord, na amper geslapen te hebben, en haar grootvader staarde naar haar met een kwaadaardige frons om zijn eigen zorgen te maskeren. Hij voelde dat ze heel erg ongelukkig was. 'Heb je gisteravond te veel gedronken?' Ze schudde haar hoofd en probeerde tegen hem te glimlachen. 'Je ziet er verschrikkelijk uit. Ben je ziek?'

'Alleen maar moe.'

En plotseling kwam er een vreemde klank in zijn stem, alsof hij plotseling bang was en ze voelde medelijden met hem. 'Ben je erg dol op hem?'

'We zijn goede vrienden.'

'En wat houdt dat in?'

'Eigenlijk,' ze glimlachte halfslachtig, 'wil ik er liever niet over praten.'

'Waarom niet?' Omdat het te veel pijn doet. Maar ze zei die woorden niet tegen hem.

'We zijn gewoon vrienden, opa.'

'Volgens mij zit er iets meer aan vast, in ieder geval van zijn kant. Heel goed als het niet jouw kant is.'

'Waarom zeg je dat?'

'Dat is geen leven voor een keurig meisje, de hele wereld over rennen met zo'n man, jagen op kamelen en olifanten... denk eens aan de stank!' Hij keek vol afschuw en ze lachte bij de gedachte.

'Ik heb er nooit eerder zo over gedacht.'

'Bovendien zou het niet goed zijn voor het kind.'... Of voor hem. Ze wist dat hij ook daaraan dacht. En hij had er het recht toe. Hij was nu bijna drieëntachtig en hij had haar nodig. Dat wist ze maar al te goed.

'Het is niet serieus, grootvader. Maak je geen zorgen.' Maar dat deed hij toch. Ze kon het in zijn ogen zien. En hij voelde een loden last in zijn hart toen ze Charlie om twaalf uur belde. Ze had beloofd hem voor de lunch in de stad te zien en toen ze die kant op ging, merkte ze dat ze er allebei gedeprimeerd uitzagen. Ze hadden allebei veel zorgen. Ze babbelden een korte tijd en toen keek hij haar aan. Ze hadden hun lunch zelfs nog niet besteld.

'Nou?'

Ze keek hem aan, wilde het uitstellen, maar er viel niet aan te ontsnappen. 'Je kent het antwoord, Charles. Ik hou van je. Maar ik kan niet met je trouwen. Niet nu.' Hij knikte, wist niets meer te zeggen en toen hij haar aankeek waren zijn ogen droog.

'Ik voelde dat je zo zou beslissen. Door je grootvader?' Ze knikte zwijgend. 'Het spijt me, Aud.' Hij stak zijn hand uit om die van haar aan te raken en ging toen staan. 'Ik denk niet dat we moeten lunchen. Jij wel? Er is een vlucht eerder die ik kan halen als ik opschiet.' Het ging nu allemaal te snel voor haar en ze zag onuitgesproken woede in zijn ogen en razernij, gekwetstheid en wraakzucht, en ze had het gevoel alsof ze van de muren stuiterde toen ze hem naar buiten volgde. Plotseling zat ze in een taxi en alles ging te snel en ze stond voor het huis met Charles die naar haar keek naast de taxi. Hij keek naar haar met die woedende gekwetstheid in zijn ogen en ze kwam in beweging om hem vaarwel te kussen, maar hij deed een stap achteruit en stak zijn hand op alsof hij haar af wilde weren. Hij schudde zijn hoofd en verdween toen weer in de taxi met slechts een gemompeld vaarwel. En terwijl ze naar hem stond te kijken, werd de taxi in de versnelling gezet en plotseling, na al die tijd, al die ogenblikken, al die kilometers en zoveel liefde... was hij weg... voor altijd.

24

Toen Audrey de hal van het huis van haar grootvader binnenliep en de butler stilletjes de deur dichtdeed, was ze zich bewust van het tumult in de gang boven en ze zag een stapel dozen en kisten onder aan de trap staan. Plotseling besefte ze dat haar zus naar haar stond te kijken vanuit de deur van de bibliotheek. Het was de eerste keer dat ze elkaar zagen sinds hun onaangename treffen direct nadat Audrey was thuisgekomen, en Audrey keek behoedzaam naar haar en vroeg zich af wat ze daar deed, en of ze op reis ging met die enorme hoeveelheid bagage. En ineens, met een beroerd gevoel in haar maag, wist ze wat er was gebeurd.

'Is er iets aan de hand?'

'Harcourt is bij me weggegaan.'

Audrey knikte, niet meer verrast door wat ook, maar slechts onzeker over wat Annabelle hier deed. Ze was nog steeds heel erg teleurgesteld in haar zus. 'Waarom ben je dan hier?' Haar stem vertelde een verhaal van verdriet dat Annabelle niet begreep en dat haar toch niet had kunnen schelen. Bovendien zat ze te verwikkeld in haar eigen problemen.

'Ik wilde niet in Burlingame blijven. Ik haat dat huis.'

'Heb je al hotels geprobeerd?' Audrey klonk bitter terwijl ze dat zei en Annabelle keek geschrokken.

'Dit is ook mijn huis, net zo goed als van jou.'

'Heb je grootvader gevraagd of je hier kon logeren?'

'Nee.' Zijn stem bereikte hen. Geen van tweeën had beseft dat hij thuis was. 'Dat heeft ze niet gedaan. Zou je me dat willen uitleggen, Annabelle?' Plotseling kregen ze allebei een gevoel dat ze hadden gehad als kind toen ze iets hadden gedaan wat niet mocht. Audrey vroeg zich af of ze niet buitengewoon scherp was geweest en Annabelle wist dat ze eerst had moeten bellen voordat ze hierheen was gekomen.

'Ik... ik heb geprobeerd je vanochtend te bereiken, opa, maar...'

'Dat lieg je.' Hij keek haar heel geïrriteerd aan. 'Heb in ieder geval het fatsoen me de waarheid te vertellen. Waar is je man?'

'Ik weet het niet. Ik denk dat hij naar het meer is gegaan met vrienden.'

'En jij hebt ervoor gekozen hem te verlaten?'

'Ik...' Het was onhandig om het allemaal in de gang uit te leggen, maar hij leek niet van plan haar te vragen te gaan zitten. 'Hij zei dat hij een scheiding wilde.'

'Wat inschikkelijk van je om erin toe te stemmen. Besef je dat je die verplichting helemaal niet hebt?' Ze knikte. 'Maar ik...'

'Je wilt ervan af?' Hij legde haar de juiste woorden in de mond en ze knikte. 'Ik begrijp het. Heel gemakkelijk. En nu kom je naar dit huis, naar mij en naar je zus, is het dat, Annabelle?' Ze bloosde zwakjes en knikte weer. 'Is er een speciale reden? Misschien het adres? Mijn uitstekende personeel? De voordelen van een huis in de stad... of misschien omdat je zus zo goed toezicht houdt op je kinderen?' Hij kende haar goed en Audrey moest bijna lachen omdat Annie zich duidelijk niet op haar gemak voelde.

'Ik... ik dacht alleen... misschien voor een korte tijd...'

'Hoe kort, Annabelle? Een week? Twee? Misschien minder?' Hij genoot van het effect en Audrey had bijna medelijden met haar zus. Bijna. Maar niet helemaal. Ze verdiende niet veel medelijden meer. Ze was te onaardig en te verwend, ze dronk te veel en ze was te vaak openlijk kwaadaardig. 'Hoe lang ben je van plan hier te blijven?'

'Tot ik een huis heb gevonden?'

'Vraag het me niet, zeg het me... goed dan. Ik stem erin toe dat je hier blijft tot je een huis vindt, maar zorg ervoor dat je er een vindt.' Hij wierp een blik op Audrey toen hij de woorden zei, en zag de triomfantelijke blik op Annabelles gezicht. 'En zorg ervoor dat je je zus niet overmatig tot last bent.' Dat waren verstandige woorden, het enige probleem was dat Audrey en Annabelle niet dezelfde interpretatie hadden van 'overmatig'.

Binnen de volgende twee uur was het haar gelukt haar beide kinderen in Audreys kamer te stallen. Kleine Winston probeerde al haar boeken te vernielen en Hannah was gedumpt in het bedje van Molly, en de gastvrouw had net de gast in de teen gebeten en het bloedde, zeer tot afschuw van Annabelle.

'Chinees straatkreng,' gilde ze en zonder verdere plichtplegingen sloeg Audrey haar. Een goede, harde klap in het gezicht, wat precies was wat ze nodig had. En ze was daarna iets ingetogener, maar het was vijf uur voordat Audrey haar slaapkamerdeur kon sluiten en kon nadenken over wat er met Charlie was gebeurd. Het viel moeilijk te geloven dat ze hem nog geen paar uur geleden had gezien, en terwijl de tranen op haar kussen vielen, vroeg ze zich af of ze hem ooit nog zou zien. Het leek heel erg onwaarschijnlijk. Plotseling besefte ze wat het betekende, en dat ze nu vastzat in een leven met haar grootvader en Annabelle, en ze begon te huilen, terwijl ze dacht aan de man die ze was kwijtgeraakt en ze besefte dat het voor altijd was. Haar ogen waren nog rood toen ze naar beneden ging om te eten maar niemand merkte het. Haar grootvader was verloren in zijn eigen gedachten en Annabelle onthaalde hen op smerige verhalen over de ontrouw van Harcourt, en tegen de tijd dat het dessert werd geserveerd, voelde Audrey zich echt ziek.

De maanden die erop volgden waren een nachtmerrie. Geen van de kindermeisjes die Annabelle inhuurde, bleef. Ze hadden allemaal een hekel aan Annabelle en haar kinderen waren nauwelijks geliefder. De andere bedienden betreurden de nieuwe gasten en het extra werk dat die hun gaven, en Annabelle was voortdurend weg en zadelde Audrey altijd op met haar kinderen.

Zelfs haar grootvader leek het allemaal uitputtend te vinden en hij begon steeds minder belangstelling te tonen voor de kleine Molly die hem tot een paar maanden geleden zoveel plezier had bezorgd. Maar nu scheen hij bijna nergens meer plezier in te hebben. Audrey voelde zich niet in staat hem op te vrolijken. Haar eigen hart leek zich elke dag voort te slepen en alleen Molly bracht haar enige troost. Ze kon alleen maar aan Charles denken. Ze was een stuk of zes brieven aan hem begonnen, maar had ze allemaal weggegooid. Wat kon ze hem zeggen? Er was niets veranderd. Niets zou ooit veranderen. En nu, boven op al haar ellende, was Audrey bang dat haar grootvader achteruit ging. Hij besteedde geen aandacht meer aan politiek, las zelden de krant en ging nooit meer naar zijn club om te lunchen. Audrey bracht dat verscheidene keren ter sprake bij Annabelle, maar zij leek het niet op te merken. Ze had het te druk met uitgaan met haar eigen vriendinnen en elke alleenstaande man in de stad. Ze was verscheidene keren naar de opera geweest, naar alle chique restaurants, naar verscheidene dansfeesten, en ze wilde niets horen over haar grootvader, of haar zus of haar kinderen.

'Luister, verdomme.' Tegen Kerstmis verloor Audrey haar geduld met haar, toen ze aankondigde dat ze uitging met vrienden en geen tijd had om te dineren met haar grootvader en Audrey. 'Je zou ten minste een uur aan hem kunnen besteden, Annie. Vergeet niet,' er klonk ijs in haar stem door dat er niet eerder had gezeten, 'dat hij je onderhoudt.'

'Nou en? Hij hoeft niemand anders te onderhouden, toch? Bovendien onderhoudt hij jou ook. Jij brengt tijd met hem door. Jij hebt niets anders te doen.' Ze had alleen maar minachting voor haar oudere zus. Haar hele leven was er voor haar gezorgd en ze zag niet in waarom het nu ineens anders zou zijn. Ze was bovendien een oude vrijster, toch? En geen man zou haar nu willen, zeker niet sinds ze zichzelf had opgezadeld met dat stompzinnige spleetogenkind. Ze zag er geen been in om het haar vrienden te vertellen, ze had zelfs vaker dan eens geïnsinueerd dat de baby misschien van Audrey was. Maar het kon Audrey niet schelen. Ze hield van Mai Li alsof het haar eigen baby was en de plaatselijke roddel interesseerde haar niet. Ze voelde alleen medelijden omdat ze zag hoe Annabelle haar leven verwoestte met haar hoerige gedrag, maar geen enkele preek of smeekbede leek haar te bereiken. Ze was vastbesloten haar leven te verspillen aan zwakke mannen en sterkedrank, en Audrey had het opgegeven te proberen haar te veranderen. Ze was een verwend, onaangenaam kreng en Audrey had Mai Li om zich aan vast te houden. Het deed haar pijn om te zien hoe Annabelle leefde, maar ze besefte dat ze er niets aan zou kunnen doen, en ze gaf nu aan zichzelf toe dat Annabelle altijd al verwend was geweest. Alleen haar drinken en haar recente excessen hadden haar erger gemaakt. Maar het was treurig om het te zien. De scheiding was bitter, en Harcourt was meer dan eens thuis langsgekomen om tegen Annabelle en haar advocaten uit te varen. Haar grootvader had de butler instructies gegeven hem niet meer binnen te laten. Hij was bovendien gewoonlijk dronken als hij verscheen, en hij begon altijd nare scènes tussen hem en Annabelle te schoppen, waarbij geen van beiden ook maar enig verstand vertoonde, maar het gooien van lampen en stukken jade was iets wat haar grootvader niet langer tolereerde, vertelde hij Audrey.

'Het spijt me dat je dit allemaal mee moet maken, grootvader.'

'Ik neem aan dat ik voor haar ergens een huis moet kopen.' Hij zuchtte. 'Maar ik ben te oud om me er nog zorgen om te maken. En ik ben trouwens toch snel verdwenen. Jij en zij zullen samen dit huis krijgen als ik er niet meer ben en het is beslist groot genoeg voor jullie beiden en jullie bonte mengeling aan kinderen.' Hij glimlachte. Hij liet hen ook het gezamenlijke eigendom van het huis in Tahoe na en Audrey was niet helemaal overtuigd van de wijsheid ervan. Ze zou veel liever ergens alleen hebben gewoond, zonder iets te delen met Annabelle met wie het zeker geen genot zou zijn om mee samen te leven. Maar ze zei niets tegen haar grootvader, behalve dat ze hem berispte dat hij had gezegd er snel niet meer te zijn. Maar ze was bang dat hij misschien gelijk had. Hij had behoorlijk veel gewicht verloren in de afgelopen paar maanden en hij sliep bijna de hele dag. Ze moest hem nu wakker maken voor zijn dagelijkse wandeling en de meeste keren als zij en Mai Li hem gingen opzoeken voor het eten, of vroeg in de middag, sliep hij. Mai Li liep al; ze waggelde op haar tenen heel geconcentreerd door de kamer met grote ogen van de pret. Op kerstavond had Audrey haar in een rode fluwelen jurk gekleed, met een kleine rode satijnen strik in haar zijdeachtige zwarte haar, witte sokjes en kleine lakleren schoentjes. Het was heel ver weg van Harbin waar ze was geboren, en Audrey keek naar haar met trots en overhandigde haar aan grootvader. Kleine Hannah sliep al in haar bedje en Winston was naar boven gebracht door het dienstmeisje, in ongenade gevallen omdat hij een kristallen karaf had gebroken en zijn overgrootvader zijn zelfbeheersing had verloren. De andere twee kinderen hadden nog steeds geen kindermeisje en Audrey zorgde de meeste tijd voor hen, aangezien Annabelle er nooit was. Hij keek Audrey aan met Molly, zoals iedereen haar nu noemde, op zijn knie.

'Waar is je zus vanavond, Audrey?'

'Ik geloof dat ze naar een diner bij de Stantons is.'

'Vreemd dat ze is uitgegaan,' zei hij sarcastisch en hij kneep zijn wenkbrauwen samen terwijl hij Audrey aankeek. 'Je zou wat meer met je leven moeten doen dan de hele tijd op haar kinderen te passen, Audrey.'

'Uiteindelijk zal ze alles wel geregeld hebben, opa.' Maar ze geloofde het zelf niet meer. Ze zou iets kordater tegen haar moeten optreden, maar ze had geen problemen in het huis willen veroorzaken. Hij werd er nerveus van als het gebeurde. De meeste dingen maakten hem tegenwoordig nerveus, de deurbel, de telefoon, het geluid van auto's buiten. Hij klaagde erover dat alles veel te snel ging en dat alles te hard klonk ondanks het feit dat hij langzamerhand doof werd. Maar hij herinnerde zich een veel vriendelijker wereld en plotseling raakte hij van streek door alle veranderingen om hem heen. Audrey stelde hem zo veel mogelijk gerust en ze had haar handen er vol aan om hem gelukkig te houden en goed te verzorgen. Het was nu moeilijker om mensen te vinden die in het huis wilden werken. De mensen waren niet meer zo wanhopig als ze een paar jaar eerder waren geweest en ze gaven de voorkeur aan werk in fabrieken en winkels. Ze wilden de beperkingen van het werk als huisbediende niet. En meer dan eens was Audrey nu een muur aan het boenen of een kleed aan het uitslaan of met een stofzuiger bezig in de kamers waarin zij leefde. Maar daar was niets van te zien nu ze in een donkerblauwe zijden avondjurk op kerstavond naast het vuur zat terwijl Edward Driscoll indommelde.

Ze liet de baby naar boven naar bed brengen en ze bleven lange tijd zo zitten, terwijl zij van haar sherry nipte en terugdacht aan het jaar ervoor toen ze in China had gezeten en kerstliedjes had gezongen met de kinderen in het weeshuis. Toen ze daaraan dacht kwam Charlie weer in haar gedachten en ze vroeg zich af of hij al in Egypte zat. Haar hart werd zwaar als ze aan hem dacht, maar ze wist nu dat het voorbij was. Ze had maanden eerder zijn ring afgedaan en voorzichtig opgeborgen in het juwelenkistje. Ze had een kerstkaart van James en Vi gekregen en ze hadden zijn naam helemaal niet genoemd. Het enige wat ze schreven was dat ze hoopten Audrey weer te zien in 1935 en ze drongen er bij haar op aan hen de volgende zomer te komen opzoeken in Antibes. Ze zou niets liever willen, maar met haar grootvader die zo achteruitging kon ze zich niet voorstellen dat ze hem in de zomer alleen achterliet.

Midden maart werd Mai Li één jaar en twee dagen daarna kreeg Edward Driscoll een beroerte waardoor hij zijn spraak verloor en verlamd raakte aan zijn linkerkant. Zijn ogen keken Audrey vol angst aan terwijl ze stil door zijn kamer liep en instructies gaf aan de verpleegsters en wachtte op de bezoeken van de arts 's ochtends en 's avonds.

Het had haar meer dan twee dagen gekost om Annabelle te vinden. Ze was een week naar de paardenraces in Los Angeles geweest met haar vriendinnen en ze had 's nachts niet in haar hotel geslapen, of zelfs maar de moeite genomen te reageren op de boodschappen die Audrey voor haar had achtergelaten. En Audrey was hels toen ze haar ten slotte vond.

'En als er nu eens iets gebeurt met een van jouw kinderen?'

'Jij bent er toch?' De trouwe Audrey die nooit ergens heen ging en op wie je altijd kon rekenen. Ze voelde ineens een kokende woedende in zich opkomen en als Annabelle daar zou zijn geweest, dan had ze haar misschien wel geslagen. Ze maakte een vertoning van zichzelf in de hele staat, zowel met alleenstaande als getrouwde mannen en ze leek zich net zo verschrikkelijk te gedragen als Harcourt, die een schandelijke relatie onderhield met de vrouw van een van zijn beste vrienden en bijna dagelijks in de roddelbladen leek te staan. Het was heel jammer dat ze niet getrouwd waren gebleven. Grootvader had een keer als commentaar gegeven dat ze elkaar verdienden. Maar nu was het niet Harcourt waar Audrey aan dacht toen Annabelle ten slotte op haar telefoontje reageerde met een air van verveling.

'Grootvader had twee dagen geleden een beroerte, Annie. Je kunt beter naar huis komen.'

'Waarom?' Audrey kon haar hele lichaam voelen verstrakken terwijl ze luisterde naar de stem van haar zus. 'Waaróm? Omdat hij een heel zieke oude man is en kan sterven, daarom. En omdat hij jou je hele leven heeft onderhouden en je hem daarom iets verplicht bent, of had je daar nog niet over nagedacht?' Annabelle was de meest zelfzuchtige vrouw die ze ooit had gekend en langzaam begon ze een enorme hekel aan haar te krijgen.

'Ik kan niets voor hem doen, Aud. En ik ben verschrikkelijk in de buurt van een zieke.' Dat had Audrey ontdekt toen Winston de waterpokken had gekregen en die had doorgegeven aan zowel Hannah als Molly. Annabelle was naar Santa Barbara vertrokken voor een vakantie van drie weken en had ze alledrie overgelaten aan de verzorging van Audrey. En ze had niet één keer gebeld om te horen hoe het met hen ging.

'Je hoort hier.' Audreys stem klonk nu ijzig. 'Hou eens op met dat gescharrel en kom als de sodemieter hierheen. Is dat duidelijk?'

'Praat niet zo tegen me, jaloers kreng.' Audrey was geschokt door het gif in de stem van haar zus. Er bestond geen spoor van vriendelijkheid meer tussen hen. 'Ik kom terug wanneer ik dat wil.' Waarvoor? Haar erfenis? Maar toen Audrey die woorden bedacht, besefte ze iets wat ze eerder al wist. Ze zou nooit alleen met haar zus in dat huis kunnen wonen. Als haar grootvader er niet meer was, zou zij ook vertrekken. Er was niets wat haar daar zou houden, of zelfs in San Francisco. Ze was Annabelle niets verplicht. Ze had haar de helft van haar leven gegeven en ze had niets meer over om aan haar te geven. Het werd tijd dat Annabelle voor haar eigen verantwoordelijkheden en haar eigen kinderen opdraaide.

Audrey zat een ogenblik na te denken en knikte toen. Op dat moment was er voor haar een einde aan iets gekomen. 'Prima, Annabelle, kom naar huis wanneer je maar wilt.' En toen ze ophing had ze het gevoel dat ze met een vreemde had gesproken.

25

Haar grootvader hield het nog vol tot begin juni en blies toen zijn laatste adem uit terwijl Audrey zijn hand vasthield en zacht zijn vingers kuste. En op het moment dat hij zijn ogen sloot en ze de tranen over haar wangen voelde rollen, wist ze dat het zo goed was. Hij was ooit zo'n machtige man geweest, zo sterk en trots dat het leven gevangen in een nutteloos lichaam met een achteruitgaande geest en met een mond die niet meer kon spreken, de ergste soort gevangenis was die ze maar kon bedenken. En het was tijd voor hem om vrij te zijn. Hij was drieëntachtig en het leven zat.

Audrey verzorgde alles met een zwaar gemoed. Ze had nooit beseft hoeveel vreselijke dingen er geregeld moesten worden, vanaf het kiezen van de kist tot aan de muziek voor de uitvaartdienst. Een geestelijke die ze allemaal kenden sprak de grafrede tijdens de uitvaart en Audrey zat op de voorste rij met een zwarte hoed met zwarte sluier, in een stemmig zwart pakje met zwarte kousen en schoenen. Zelfs Annabelle zag er ernstig uit op die dag, hoewel ze er heel wat minder ernstig uitzag tijdens het voorlezen van het testament. Ze glimlachte opgewekt naar Audrey terwijl ze haar benen over elkaar sloeg en een sigaret opstak. Hij had een veel groter fortuin nagelaten dan ze allebei hadden gehoopt. Er waren de huizen in San Francisco en Meeks Bay, aan Lake Tahoe, en een heieboel solide aandelen waarvan de meisjes de rest van hun leven konden leven als ze voorzichtig deden. Audrey was bijzonder aangedaan dat hij een speciaal legaat had nagelaten aan Mai Li die hij 'mijn achterkleindochter Molly Driscoll' had genoemd. Tranen vulden Audreys ogen terwijl ze luisterde, maar Annabelle scheen nauwelijks zo geroerd. Er was een clausule die aangaf dat een van de vrouwen de andere kon uitkopen uit de huizen, maar anders konden ze er samen wonen. En Audrey wist heel zeker dat zij dat niet zou doen.

Rustig pakte ze in de weken erna haar spullen en deed ze in dozen in de kelder. Er waren verhuisdozen en scheepskisten en een doos met kleren waar Mai Li uitgegroeid was. Er waren zelfs de albums van haar vader, voorzichtig gewikkeld in vloeipapier en linnen en daarna opgeborgen. Ze zou maar een paar kisten meenemen en het was haar bedoeling om een paar maanden naar Europa te gaan en daar te besluiten wat ze erna zou doen. Ze wilde Violet en James zien en, wat belangrijker was, ze wilde Charles zien. Ze wilde dat meer dan iets anders. Ze was nu vrij en ze had niet meer de beperkingen die ze eerder had gehad, afgezien van Mai Li. Ze had niets meer van hem gehoord sinds september toen hij uit San Francisco was vertrokken. Haar hart deed nog steeds pijn als ze aan zijn aanzoek dacht dat ze, naar haar gevoel, had moeten afslaan en ze vroeg zich af of hij nog bereid was om haar te zien. Ze hoopte het. Hij was de voornaamste reden dat ze naar Europa ging.

Het was eind juli toen ze klaar was met het regelen van alle dingen die ze altijd op zich had genomen. Alles was ingepakt en opgeborgen. Haar zaken waren op orde en ze had al het mogelijke gedaan voor de nalatenschap van haar grootvader, en toen, eindelijk, zat ze een keer samen met Annabelle. Annabelle was zich aan het omkleden om uit te gaan en volgens Audrey had ze te veel rouge op. Er lag een broekpak op het bed en een crèmekleurig zijden blouse en ze was haar haren aan het opkammen. Ze kopieerde de stijl van Mariene Dietrich tegenwoordig vaak en ze veroorzaakte bijna net zoveel opwinding in San Francisco als Dietrich in Europa.

'Je bent te knap om een broek te dragen.' Ze glimlachte tegen haar jongere zus en ging zitten. Annabelle nam haar wantrouwig op. Ze hadden weinig gesproken sinds hun grootvader was overleden en er had de dag ervoor iets in de krant gestaan over dat ze flirtte met de man van iemand en ze vroeg zich af of Audrey haar een preek ging geven.

'Ik moet zo weg, Aud.' Ze sprak nerveus en meed Audreys ogen, terwijl er een sigaret in een roze asbak op haar toilettafel lag te branden. In de aangrenzende kamer konden ze Winston, Hannah en Molly horen spelen en vechten om het speelgoed. Het was een luidruchtig stel, maar ze waren goed gezelschap voor Molly geweest en Audrey wist dat ze hen zou missen.

'Ik zal niet veel van je tijd vragen, Annie.' Ze droeg een effen zwartzijden jurk en zag er ouder uit dan ze was terwijl ze naar haar jongere zus keek. Ze droeg zwart om te rouwen om de grootvader die ze net waren kwijtgeraakt, maar Annabelle leek het zich niet te herinneren.

'Ik ga over een paar dagen naar Europa. Het leek me beter je dat maar te laten weten.'

'Je gaat wat?' Ze keek geschokt, wat Audrey verbaasde. Ze zagen elkaar nauwelijks meer en als ze het wel deden was het niet aangenaam. 'Wanneer heb je dat besloten?' Ze draaide zich rond op de stoel van haar kaptafel en staarde haar zus aan met een getekende en een niet getekende wenkbrauw terwijl Audrey haar glimlachend aankeek.

'Ik heb het een paar weken geleden besloten. Er is niet voldoende ruimte in dit huis voor ons tweeën, Annie. En er is voor mij geen reden meer om hier te zijn. Ik bleef omwille van grootvader, maar die is er niet meer.'

'En ik dan?' Annabelle staarde haar wanhopig aan, hoewel ze natuurlijk niet kon verwachten dat Audrey zou blijven om voor haar te zorgen. 'En mijn kinderen? Wie gaat dit huis runnen?' Dus dat was het. Audrey moest bijna lachen om de ontzetting op haar gezicht.

'Ik denk dat het verder allemaal jouw zaak is, Annie. Het is nu jouw beurt. Ik heb het achttien jaar gedaan.' Ze was nu negenentwintig en ze runde het huis van haar grootvader al sinds haar elfde. Daarnaast had ze voor de kinderen van Annabelle gezorgd sinds ze tien maanden eerder was ingetrokken, en het werd hoog tijd dat Annabelle eens zelf voor hen ging zorgen. 'Het is allemaal van jou.' Ze ging staan met een flauwe, kille glimlach. Ze voelde nog steeds de leegheid van hun verlies en elke keer dat ze door de gang liep, miste ze hem. Ze kon zelfs niet meer naar beneden om te ontbijten. Ze stikte als ze naar zijn lege plaats keek en wachtte tot hij zou komen om te bekvechten over wat hij in de krant las.

'Waar ga je naartoe?' Annabelle zag er paniekerig uit. 'Engeland. Daarna naar Zuid-Frankrijk en dan zie ik wel.'

'Wanneer kom je terug?'

'Ik heb nog geen beslissing genomen. Waarschijnlijk de eerste maanden niet. Ik heb nu geen reden meer om me terug te haasten.'

'Om de donder wel.' Ze smeet haar borstel op de tafel neer en ging staan. 'Je kunt me niet zomaar achterlaten.' Audrey stond op en keek naar haar veel kleinere zus. Ze was zowel kleiner in geest als in lengte. 'Ik dacht dat je het niet zou merken.'

'Waar slaat dat nou weer op?'

'We zijn niet bepaald de dikste vrienden, Annie, of wel?' Haar stem klonk vriendelijk en haar ogen stonden triest. Het was niet de bedoeling dat het zo zou eindigen, maar het moest. Er was niets meer tussen hen, niets behalve onaangenaamheden, verwijten en wederzijdse afkeuring. 'Waarom doe je me dit aan?' Annabelle begon te huilen en haar mascara liep in zwarte stroompjes langs haar wangen. Ze zag er afschuwelijk uit toen ze weer ging zitten en Audrey aankeek. 'Je hebt een hekel aan me, hè?'

'Nee, dat heb ik niet.'

'Je bent jaloers op me omdat je nooit een man hebt gehad.'

Audrey moest plotseling lachen in de kleedkamer die geurde naar parfum en sigarettenrook. Ze had nooit een man als Harcourt gewild en de enige man van wie ze ooit had gehouden was Charlie. 'Ik hoop dat je dat niet gelooft, Annie. Ik benijd je niet om wat je hebt gehad en ik hoop dat je ooit hertrouwt, misschien iets verstandiger deze keer,' hoewel dat onwaarschijnlijk leek, gezien haar smaak en onstuimige gedrag. 'Het is voor mij gewoon tijd om weg te gaan. Ik denk dat ik net als vader ben. Ik moet in beweging blijven.' Ze vertelde haar niet over Charlie.

'Wat moet ik met de kinderen?' jammerde ze.

'Zoek een kindermeisje voor ze.'

'Niemand blijft.' Audrey voelde medelijden met haar, maar ze was ook niet bereid te blijven en het was misschien wel goed voor Annabelle om voor de verandering eens zelf voor de kinderen te zorgen. Audrey verheugde zich op het vooruitzicht alleen te zijn met Molly. Ze begon nu te praten en elk moment dat ze samen waren, was een genot.

Audrey bleef lange tijd naar haar zus staan kijken. 'Het spijt me, Annie.'

'Verdwijn uit mijn kamer,' schreeuwde Annabelle tegen haar en gooide haar borstel naar de deur. 'Ga uit mijn huis.' Audrey deed de deur zacht achter zich dicht en ze hoorde even daarna het geluid van brekend glas.

Vier dagen daarna sloot ze haar laatste tas en keek om zich heen door haar kamer. Ze had nergens spijt van. Ze kon nauwelijks wachten tot ze vertrok, ook al was Annabelle de avond ervoor huilend naar haar toe gekomen en had ze haar gesmeekt niet weg te gaan. Twee dienstmeisjes hadden ontslag genomen toen ze hoorden dat Audrey vertrok en zowel de kokkin als de butler was een maand eerder, kort na de dood van haar grootvader, met pensioen gegaan. Het was voor iedereen tijd om een nieuwe start te maken, Annabelle net zo goed als Audrey, en voor het eerst van haar leven was ze gedwongen op haar eigen benen te staan. En terwijl ze haar tas met een zucht in de gang zette, vroeg Audrey zich af of het haar zou lukken. En terwijl ze de gang door keek, vroeg ze zich af wanneer ze dit huis weer zou zien, als dat ooit gebeurde. En het zou zeker niet meer hetzelfde zijn. Als Annabelle eenmaal gewend was op zichzelf te leven, zou ze waarschijnlijk uit haar bol gaan en alles wat in het huis stond verkopen of weggooien en het opnieuw inrichten, en het was onwaarschijnlijk dat ze het fatsoen zou hebben om Audreys toestemming te vragen.

Annabelle stond niet op om haar vaarwel te zeggen en de kinderen sliepen nog. Audrey kleedde Mai Li stilletjes aan en ze ontbeten in de keuken. De chauffeur reed hen naar het vliegveld met al hun bagage. Ze had om tijd te winnen besloten naar New York te vliegen in plaats van de trein te nemen, en daar aan boord te gaan van de Normandie, de nieuwste en mooiste Franse lijnboot van het moment. Ze was van plan in Southampton van boord te gaan. Ze hoopte Charles ook te zien en was van plan hem te bellen zodra ze in Londen aankwam. Misschien was hij te kwaad op haar en kon de schade niet hersteld worden. Maar ze moest het proberen. Ze was dat aan zichzelf verplicht. Hij was de enige man van wie ze ooit had gehouden en ze moest gewoon nog een keer proberen hem te spreken.

Ze gaf alle bedienden een hand voordat ze vertrok, tilde Molly in haar armen en liep de trap aan de voorkant van het huis af met het kind op een arm en haar beautycase aan de andere. Het was dezelfde beautycase die ze had meegenomen naar China en ze glimlachte in zichzelf toen ze terugdacht aan de eindeloze reis in de treinen terwijl ze het nutteloze voorwerp op haar schoot had gehouden en Charles dreigde het naar buiten te gooien of te ruilen tegen een paar vette kippen. Ze kon nauwelijks meer wachten hem nu te zien. En de lange vlucht naar New York leek in minuten voorbij te gaan terwijl ze steeds weer dacht aan haar uiteindelijke bestemming. Ze had geen spijt over het vertrek uit San Francisco en ze voelde haar hart bonzen tijdens de vlucht. Er zat zoiets opwindends in het weggaan... ergens naartoe te reizen. Ze had hetzelfde gevoel toen ze in New York aan boord van het schip ging en ze dacht terug aan de keer, pas twee jaar geleden, dat ze Violet en James was tegengekomen op de Mauretania. Maar deze keer was er niemand die haar belangstelling opwekte tijdens de oversteek en hoewel de Normandie in alle opzichten buitengewoon was, bracht ze de meeste tijd door met Mai Li, of ze lag te lezen in een dekstoel terwijl Mai Li in de buurt speelde, en ze at haar meeste maaltijden in hun hut. Ze wilde het kind niet alleen laten met een onbekend kindermeisje terwijl zij ging eten en ze was er heel tevreden mee een afgezonderd leven te leiden. De meeste tijd droeg ze nog steeds zwart en ze was verloren in haar eigen gedachten; ze verlangde ernaar om Charles te zien. Ze had hem niet meer gezien sinds hij haar op de stoep had achtergelaten en was weggereden nadat ze zijn aanzoek had afgewezen. De gedachte alleen al bracht haar hart in beroering en ze voelde dezelfde vage pijn die ze altijd voelde als ze aan hem dacht. Maar het beurde haar op toen ze aanlegden in Southampton. Ze was slechts een paar uur van hem verwijderd en de reis naar Londen schoot voorbij. Al heel snel liet ze zich inschrijven in het Claridge, zoals ze vroeger had gedaan, en vroeg de telefonist haar door te verbinden met zijn nummer. Hij was er niet toen ze belde, maar de middag was net begonnen. Hij was waarschijnlijk die middag weg, en misschien zelfs wel een paar dagen. Als ze hem de volgende dag nog niet bereikt had, zou ze een briefje kunnen sturen naar zijn appartement of aan Violet en James kunnen vragen waar hij was als ze hen belde in Antibes, wat ze aan het einde van de dag erop ten slotte deed. Lady Vi kwam aan de telefoon en de verbinding was verschrikkelijk.

'Violet? Hoor je me? Met Audrey... Audrey Driscoll. Wat? Wat zei je?'

'Ik zei... waar... ben... je...?' De verbinding bleef wegzakken en Audrey kon haar nauwelijks verstaan.

'Ik ben in Londen.'

'Waar logeer je?'

'In het Claridge.'

'Waar? Laat... maar... zitten... Wanneer... kom je?' Ze zaten al sinds juni in Antibes en Audrey stelde zich voor dat het net zo feestelijk zou zijn als altijd.

'Misschien aan het einde van de week.'

'Wat?'

'Dit weekend.'

'Verrukkelijk. Hoe is het me je?'

'Prima.' Ze had haar willen vertellen over Molly en had het nog steeds niet gedaan, en nu zou het moeten wachten. Het was een onmogelijk onderwerp om via een slechte verbinding met Zuid-Frankrijk te bespreken. 'Hoe is het met jou en James en de kinderen?'

'Prima allemaal...' De verbinding viel nu helemaal weg en het enige wat Audrey nog hoorde was iets dat klonk als 'ouwen'.

'Wat zei je? Dit is een afschuwelijke... verbinding...'

'Ja... zeker... Ik zei dat we net terug zijn... van... ouwen.' De verbinding deed het weer en Audrey kreunde bijna van irritatie.

'Waar vandaan?'

Plotseling - als wolken die uiteen dreven om de zon toe te laten - werd de verbinding beter en Audrey viel bijna flauw toen ze de woorden duidelijk verstond. 'Charlies trouwen.'

'Wat?' Ze zat star op het bed alsof ze door iemand geslagen was.

'Ik zei... we zijn net terug van Charlies... trouwen... het was prachtig...' O, god... o, nee... nee... alsjeblieft, god... niet Charlie...

'Ik... O...' Het was bijna een fysieke klap en even had ze geen woorden meer.

'Ben je daar? Audrey, kun je me horen?'

'Ja, het gaat... Met wie is hij getrouwd?' Niet dat het er echt toe deed.

'Charlotte Beardsley... de dochter van zijn uitgever.' Het had geen zin te proberen haar uit te leggen dat de vrouw al twee jaar achter hem aan zat en hem naar Egypte was gevolgd en letterlijk kampeerde aan zijn voeten. Volgens James zou het niet lang duren, was het een obsessie die ze snel beu zou zijn als ze hem beter kende, en hij kon zich niet voorstellen waarom Charles aan haar had toegegeven, behalve dat Vi op de een of andere manier vermoedde dat er een reden was. 'Ze zijn in Hampshire getrouwd... We zijn net terug.'

Audrey was nog steeds pijnlijk stil en vocht tegen de tranen die haar verstikten. 'Dat is leuk...' Haar stem was zo zwak dat Violet haar nauwelijks kon horen en deze keer had het niets te maken met de verbinding.

'Wanneer kom je hierheen?'

'Ik weet het niet... Ik...' Plotseling herinnerde ze zich waarom ze naar Londen was gekomen en het had geen zin hier nog te blijven. Daarom werd zijn telefoon niet opgenomen. Ze huiverde bij de gedachte hoe het zou zijn geweest als er was opgenomen door Charlotte, nu Charlotte Parker-Scott. En plotseling wilde Audrey alleen nog maar uit Londen weg. 'Wat dacht je van morgen? Is dat te snel?' Ze wierp een blik op Mai Li die in de aangrenzende kamer speelde en besloot dat het beter was iets te zeggen.

'Dat is heerlijk, Audrey! Kom je vliegen?'

Ze had nu geen haast. 'Ik neem de trein. En Violet... ik neem mijn dochter mee.'

'Je wat?' De verbinding begon weer te knetteren.

'Mijn dochter!' schreeuwde Audrey.

'Vertel het me als je aankomt. Alles wat je meeneemt is prima. We hebben heel veel ruimte voor je.'

'Dank je...' Haar lip trilde en ze zei gedag. 'Tot morgen.'

'Au revoir. We komen je van de trein halen.'

'Prachtig.' Ze hingen allebei op en Audrey bleef lange tijd in de leegte staren, terwijl ze dacht aan wat ze van haar vriendin had gehoord. Het leek op de een of andere manier ongelooflijk. Charlie, van wie ze zo veel hield, was nu getrouwd met een vrouw die Charlotte heette.

26

Om precies dertien over halfnegen de volgende ochtend arriveerde de trein op het station in Antibes. Audrey zat bij het raam in een lichtblauwe linnen jurk en espadrilles die ze twee jaar eerder in Antibes had gekocht, en Mai Li droeg een roze katoenen jurkje met een wit schortje en een roze strik in haar haren, en ze zag eruit als een klein Chinees engeltje. Ze zat bij Audrey op schoot toen de trein het station binnenreed en leek gefascineerd door alles achter het raam. Audrey wierp een blik naar buiten in de hoop Violet en James te zien, maar ze zag hen niet direct. Ze ging op zoek naar een kruier om haar bagage uit te laden en pas toen zij en Molly op het perron waren, zag ze hen. Ze waren geen spat veranderd. Violet zag er prachtig uit in een doorschijnende witte jurk met een enorme witte hoed en een roze sjaal om haar hals die nauwelijks een ketting met parels ter grootte van mottenballen verborg. James droeg een marineblauw met wit hemd, een wijde witte broek en blauwe espadrilles, en hij zag er eerder Frans dan Engels uit. Violet kwam als eerste op Audrey af gerend en ze bleef plotseling staan toen ze haar bereikte en Molly in haar armen zag, die met ogen groot van fascinatie naar de prachtige dame keek.

'Hoed!' zei ze wijzend en ze lachten allebei terwijl Violet Audrey vragend aankeek.

'En wie is dit?' Ze zag er niet beschuldigend uit, alleen maar nieuwsgierig, terwijl James de kruier vertelde waar de bagage naartoe moest.

Audrey lachte. 'Ik probeerde het je te vertellen over de telefoon, maar de verbinding was zo afschuwelijk. Dit is mijn dochter, Molly.'

'Hemel, hemel...' Violet keek ondeugend naar Audrey en zwaaide met een vingertje. 'Dus je was daarmee bezig toen je daar zat. Ik moet zeggen... ze is heel mooi...' Violet boog zich naar voren en streelde het zijdeachtige zwarte haar. 'Schat, wie was haar vader?'

'Eigenlijk weet ik dat niet.' Violets ogen werden nog groter door de verrassing van Audreys antwoord. 'Volgens mij een Japanse soldaat.'

Violet kneep haar lippen op elkaar. 'Dat moet je niemand vertellen. Doe alsof het een bekende filosoof was. Of iemand van de regering, iemand die heel belangrijk was.

'En wie is dit dan?' James was bij hen gekomen en omhelsde Audrey hartelijk met een kus op de wang en wierp een blik op de baby.

Violet gaf antwoord voor haar. 'Luister, schat, Audrey heeft een Chinese baby gekregen.' Audrey lachte om de beschrijving en besloot haar reputatie te redden voor het spel te ver gevoerd werd, hoewel Violet noch James van streek leek door het idee dat ze een onwettig Chinees kind had. Het was verbazingwekkend hoe onbevooroordeeld ze waren en Audrey vroeg zich af of ze ook maar door iets geschokt zouden raken.

'Om eerlijk te zijn stierf haar moeder in het weeshuis toen ik er was en ik heb Mai Li mee naar huis genomen en haar geadopteerd.'

James glimlachte tegen haar en bracht haar naar de auto en Violet speelde met Molly, kietelde haar waarop ze giechelde. 'Je grootvader moet heel erg blij zijn geweest.' Audrey lachte bij de herinnering aan zijn eerste reactie, maar daarna was hij heel goed voor Molly geweest... en had haar zelfs in zijn testament opgenomen als 'mijn achterkleindochter Molly Driscoir. Audrey was er heel geroerd door geweest.

'Hij is uiteindelijk aan haar gewend geraakt. Hij hield heel veel van haar.'

Violet keek haar fronsend aan toen ze zich installeerden in de enorme Mercedes. 'Charles heeft helemaal niets over haar tegen ons gezegd nadat hij je was gaan opzoeken in september. Typisch iets voor hem.' Ze keek naar James en ze lachten terwijl Audrey moeite deed de pijn die ze voelde niet op haar gezicht te tonen. Ze voelde zich als aan de grond genageld door alleen al zijn naam te horen en ze hoopte dat niemand haar over de trouwerij zou vertellen. Toch zou ze het uiteindelijk horen, ze zou het willen weten, in ieder geval met wie hij was getrouwd en waarom. Er moest een soort diepere verklaring voor zijn. Het leek onmogelijk dat hij het afgelopen jaar gewoon verliefd was geworden en ervandoor was gegaan om te trouwen. Hij was niet zo'n man, in ieder geval... ze vocht heroïsch om hem uit haar geest te bannen en haar gedachten weer bij James en Violet te brengen. Al babbelend reden ze naar de villa en Audrey was verrukt dat er daar heel weinig was veranderd. De kamer die ze kreeg was dezelfde die ze eerder had gehad, met een vredig uitzicht over de Middellandse Zee, en ze maakten de deur open tussen die kamer en de logeerkamer ernaast om haar ook een kamer voor Mai Li te geven, hoewel ze haar niet hadden verwacht. Maar ze genoten van een rustige periode wat gasten betreft, nu ze net terug waren van het huwelijk van Charlie. En terwijl ze op het terras naar het ondergaan van de zon keken, vroeg ze Violet eindelijk naar de vrouw met wie hij was getrouwd. Ze moest iets over haar weten... dat moest. James was binnen flessen wijn aan het ontkurken voor het avondeten, zodat die konden 'ademen' voor ze geserveerd werden. Hij was vooral dol op Haut-Brion, die ze lachend O'Brien noemden in de zomer dat ze hier voor het eerst was, en Mouton Rothschild, die hij nog lekkerder vond. Ze aten en dronken heel goed in Zuid-Frankrijk, maar Audrey dacht daar op het moment niet aan.

'Charles heeft het tegen mij niet over een vrouw gehad toen ik hem in San Francisco zag.' Ze zei het aarzelend, van haar stuk gebracht dat ze moest toegeven dat het haar zo veel deed, zelfs tegenover Violet.

'Charlotte zit al een paar jaar achter hem aan.' Ze was in het begin heel voorzichtig en hield Audreys ogen in de gaten, maar die leken omfloerst en ze keek een andere kant op naar het water. Violet legde zacht een hand op die van haar. 'Je houdt nog steeds van hem, hè, Audrey?' Het had geen zin te doen alsof. Violet zou het toch vermoed hebben en ze bracht haar blik terug bij haar vriendin met ogen vol pijn en tranen die aan haar wimpers hingen. 'O, schat... O, Audrey, het spijt me... En ik vertelde het je zo bot over de telefoon. Op de een of andere manier had ik aangenomen dat het voor jullie allebei voorbij was. Hij was er zo beslist over toen hij terugkwam uit San Francisco.'

Audrey zag er hevig aangedaan uit toen ze haar vriendin aankeek. 'Wat heeft hij gezegd?'

'Eigenlijk niet veel, behalve dat het voorbij was. Jij had je daar gevestigd en hij moest zijn eigen leven leiden. En ik moet zeggen dat hij dat nogal wraakzuchtig heeft gedaan.' Audrey knikte en begreep maar al te goed waarom.

'Hij vroeg me weer ten huwelijk...' Ze wendde haar gepijnigde blik op lady Vi. 'Maar Violet... ik kon het niet. Hoe kon ik toen mijn grootvader achterlaten? Het zou niet juist zijn geweest... ik kon het gewoon niet. Ik stelde voor dat hij een tijdje in San Francisco kwam wonen. Maar natuurlijk kon hij dat hij ook niet... we zaten allebei vast aan onze verplichtingen.'

'En hij vertrok in een slechte bui, neem ik aan?' Violet kende hem goed en Audrey knikte.

'Hij was woest. Natuurlijk was hij zowel gekwetst als boos, maar hij weigerde te begrijpen waarom ik daar moest blijven.'

'Je moet beseffen, Audrey, dat die man geen eigen verantwoordelijkheden heeft... die heeft hij nooit gehad... behalve natuurlijk zijn broer. Maar hij was toen zelf nog bijna een kind en hij had nog niet de smaak van reizen te pakken. Als dat eenmaal is gebeurd, vestig je je nooit meer. Ik weet niet of hij dat nog ooit zal doen. In ieder geval niet op de conventionele manier. Het verbazingwekkende van jou is dat je al dat krankzinnige gereis net zo leuk vindt als hij.' Audrey glimlachte en veegde in haar ogen met het zakdoekje dat ze in haar zak had. James keek naar hen vanuit de eetkamer en vond hen een prachtig portret samen; hij voelde dat er confidenties werden uitgewisseld en dat ze niet gestoord wensten te worden.

'Het stomme is,' ging lady Vi verder. Ze was niet van plan haar gevoelens voor Audrey onder stoelen of banken te steken. Ze had er bijna vanaf het begin geen geheim van gemaakt wat ze voelde. Ze was ook een keer openhartig tegenover Charles geweest, maar die had geweigerd haar te geloven. 'Het stomme is, dat volgens mij die vrouw niet van hem houdt. Ze wilde hem hebben... oh god, ja... ze wilde hem wanhopig graag hebben, als een ding dat je wilt, of een fantastisch stukje land... misschien een kasteel... of een bergtop die je moet beklimmen. Volgens mij ziet ze het huwelijk met Charles als een prestatie.' Audrey raakte geïntrigeerd terwijl ze naar haar vriendin luisterde.

'Maar blijkbaar moet bij van haar houden.' Ze snoot haar neus nog eens en depte in haar ogen die weigerden op te houden met huilen. Maar het voelde goed om openhartig te zijn tegenover haar vriendin. Ze moest met iemand over hem praten.

'Weet je,' lady Vi kneep haar ogen iets samen tegen de zon terwijl ze met een peinzende blik achterover zakte op haar stoel. 'Ik ben er nooit zeker van geweest dat het zo is. Volgens mij heeft hij zichzelf ervan overtuigd. En ze maakt het leven beslist gemakkelijk voor hem. Lieve hemel, ze doet alles voor die man, behalve zijn schoenen aantrekken. Het is echt weerzinwekkend.'

'En daarentegen weigerde ik ook maar een centimeter toe te geven en bleef ik bij mijn grootvader tot het einde.'

'Dat is nauwelijks iets om voor veroordeeld te worden.' Lady Vi was nog steeds kwaad dat Charlie met Charlotte Beardsley was getrouwd. Ze had overvloedig gehuild tijdens het huwelijk, maar niet omdat ze de ceremonie ontroerend vond. James had haar gewaarschuwd dat ze er niet al te uitgesproken over moest zijn omdat ze anders de vriendschap van Charlie kwijt zouden raken. Hij leek vastbesloten de vrouw te verdedigen, ongeacht wat. Misschien omdat hij wist dat niemand anders het zou doen.

'Is ze heel mooi?' Audrey zag eruit als een kind met een gebroken hart terwijl ze het vroeg en lady Vi schudde haar hoofd.

'Nee, dat is ze niet... knap misschien... of misschien is aantrekkelijk een beter woord. En ze is heel duur in elkaar gezet. Alle laatste modestijlen, en alles verschrikkelijk duur. Volgens mij heeft haar vader haar ongelooflijk verwend. En natuurlijk hebben ze heel veel geld.'

Lady Vi zei het alsof ze dat heel erg afkeurde, maar wat ze bedoelde was natuurlijk dat ze wel geld maar geen klasse hadden, hoewel ze het nooit zo ronduit tegen Audrey zou zeggen. 'En volgens Charles heeft ze een enorm talent voor zaken. Ze heeft de afhandeling van zijn boeken overgenomen en ze doet het heel goed voor hem. Ze heeft zelfs de filmrechten van twee van zijn romans verkocht, wat iets is waar Charles in zijn eentje nooit aan gedacht zou hebben.'

'Het klinkt alsof ze goed voor hem is.' En toen stelde ze de vraag waarop ze het antwoord echt wilde weten. 'Is hij gelukkig?'

Lady Violet dacht er lange tijd over na en keek haar vriendin toen in de ogen. 'Nee, dat is hij niet. Hij zegt van wel, maar als ik het eerlijk tegen je mag zeggen, geloof ik hem niet. James vermoordt me dat ik je dit vertel, maar dat denk ik. Volgens mij houdt hij zichzelf voor de gek over zijn gevoel voor haar. Volgens mij heeft hij besloten te willen trouwen, en zij was er, sprong door hoepels voor hem, dus hij zei tegen zichzelf dat het goed was. Maar er zit geen vreugde in, geen vonk, geen opwinding... het is anders dan wat jullie met elkaar hadden, van wat ik ervan begrijp. Als hij over jou praatte was hij óf in de hemel óf in de hel, en de meeste tijd dat laatste.' Ze herinnerden het zich allebei toen zij weigerde uit Harbin te vertrekken. 'Maar dat is er nu niet. Hij lijkt maar voor de helft te leven. Verdoofd eigenlijk. Hoewel hij beweert een fantastische tijd te hebben. Maar al is dat zo, dan duurt het niet lang. Volgens mij is Charlotte Beardsley achter het masker een heel moeilijke vrouw. Volgens mij is er een reden waarom ze tot nu nog niet getrouwd was. Ik denk dat ze op zoek is gegaan naar wat ze in het leven wilde. Ze wilde een carrière en ze heeft een carrière, een goede, en toen besloot ze dat ze een man wilde en ze heeft die. Maar wat ze nu met hem aan moet, gaat mijn begrip te boven. Ze zal hem uiteindelijk als een marionet aan draadjes hebben, en Charlie zal elk moment haten. Ze gaat hem veranderen in een fabriek van boeken en films, en hij verdient schatten geld. Het is het enige wat zij echt begrijpt... ze begrijpt niet waardoor mensen als jij en Charlie gemotiveerd zijn, die schitterende zwerflust die jullie over de hele wereld brengt, alleen maar om vreemde luchtjes op te snuiven en foto's te maken van ongewone mensen.'

'Foto's maken van wat?' James had zich uiteindelijk bij hen gevoegd en keek zijn vrouw wantrouwig aan. Hij had er nadrukkelijk op gewezen dat zij niet met Audrey over Charles moest spreken. Het had geen enkele zin om oude wonden open te halen. Hij wist dat Charlie nog steeds gevoelig was op dit punt, en Audrey zou dat ook weleens kunnen zijn. Het was duidelijk een relatie die voor allebei heel veel had betekend. En het enige wat hem speet wat hen betrof, was dat het niet gewerkt had. Ze leken zo veel op elkaar, en Charlotte was zo heel anders.

De twee vrouwen spraken er niet meer over, maar alles wat Vi had gezegd, bleef in Audreys gedachten hangen terwijl zij zichzelf bleef voorhouden dat het voorbij was, dat ze niet meer van hem kon houden... hij was getrouwd.

Maar het leek onmogelijk te geloven. Ze kon zich alleen maar de eindeloze uren van vrijen op de Oriënt-Expres herinneren, of de verwondering van het kijken naar de opkomende zon terwijl ze ergens op een bergtop in Tibet zaten, het reizen in een ongemakkelijke kleine trein. Ze was zo dankbaar dat ze het allemaal had gedaan. Zonder dat zou ze geen herinneringen hebben waaraan ze zich kon laven. En steeds weer dacht ze aan wat Vi had gezegd over Charlotte die het leven zo gemakkelijk voor hem maakte... 'ze sprong door hoepels voor hem'... en toch had het geen doorslaggevende reden geleken om te trouwen. Hij was niet zo, dat wist ze, en dat zou niet voldoende reden hebben gegeven, tenzij zij hem ertoe gedwongen had door weer te weigeren en hij het uit woede had gedaan. Maar hij was ook slimmer dan dat en ze lag die nacht in bed over hem na te denken en vertelde zichzelf dat het niet uitmaakte dat hij met Charlotte was getrouwd. Hij was getrouwd. En nu moest Audrey hem vergeten.

Ze probeerde hem zonder succes uit haar gedachten te zetten in de aangename weken in Antibes en ze was heel erg geïntrigeerd toen ze een glimp opvingen van Wally Simpson en Edward, de prins van Wales. Hij zei een paar woorden tegen James toen ze elkaar troffen en Audrey werd aan allebei voorgesteld. James leek te denken dat ze iets gemeenschappelijks had met Mrs. Simpson omdat ze allebei Amerikaanse waren, hoewel Mrs. Simpson weinig meer deed dan haar hand schudden. Audrey was onder de indruk van de elegantie waarmee ze gekleed was, zelfs voor Antibes. Ze zag eruit alsof ze net van de cover van Vogue was gestapt in een linnen jurk, met perfect gekapt haar, een kleine sierlijke strohoed en schoenen die duidelijk handgemaakt waren, en ze was getroffen door haar prachtige parels en door hoe liefdevol de prins naar haar keek toen ze wegliepen. Hij was een buitengewoon knappe man en Audrey was opgetogen dat ze hem had ontmoet. Ze praatte lange tijd met Vi over hem en ze spraken over de consequenties van het schandaal. Mrs. Simpson was natuurlijk gescheiden en iedereen was geschokt door de relatie van de prins met haar. Ze had gehoopt ook een glimp van de Murphy's op te vangen, maar ze waren dit jaar bijzonder hard getroffen door een tragedie en ze zag hen niet. Ze hadden hun zoon, Baoth, in maart dit jaar verloren aan hersenvliesontsteking en hun andere zoon, Patrick, had tuberculose. Het vergulde leven was plotseling mat geworden.

Maar er arriveerde een ander stel in de villa om hen af te leiden. Het waren goede vrienden van Violet en James, of in ieder geval zij was dat. Ze was vroeger barones Ursula von Mann en zij en Violet waren samen als jonge meisjes naar kostschool geweest en nog niet zo lang geleden was ze getrouwd met een econoom die Karl Rosen heette. Ze was nu 'alleen maar' Ursula Rosen, of Ushi zoals ze werd genoemd. Ze had blonde krullen en grote, groene ogen en sproeten, kuiltjes en een heerlijke lach, en ze vertelde schokkende verhalen over haar vrienden en familie in München. Ze hadden een groot landhuis en ze kwam elk jaar naar Zuid-Frankrijk, legde ze met haar Duitse accent uit, en nu waren ze op huwelijksreis. Ze waren naar Wenen en Parijs geweest en nu waren ze hier, en in september gingen ze naar Venetië en Rome en daarna terug naar Berlijn waar Karl woonde. Haar vader had erop gestaan een enorm huis voor hen te kopen en blijkbaar baarde het hem zorgen dat Karl joods was, hoewel het hem persoonlijk absoluut niet uitmaakte. Er was inderdaad enige deining in Duitsland over joden, legde ze uit, en haar vader had haar gewaarschuwd geen belangrijke nazi's te irriteren als ze die tegenkwamen. Ze had sterke anti-nazigevoelens die ze alleen hier, in Zuid-Frankrijk, kon uiten, maar geen van hen had het gevoel dat Hitler joden van enige importantie last zou bezorgen. Karl had immers een doctorstitel, hij had een aantal boeken geschreven, hij gaf les aan de Universiteit van Berlijn en hij was een belangrijk man in Duitsland. Hij was ook heel grappig als hij veel champagne had gedronken, en met hun vijven hadden ze een heerlijke tijd in de villa en met hun andere vrienden. Audrey was ontspannen en gelukkig en bruin in de laatste week van augustus terwijl ze probeerde te besluiten wat ze erna zou gaan doen. Ze had zichzelf de ruimte gegund om een paar maanden in Londen door te brengen met Charles, en nu ging dat niet gebeuren.

'Ga met ons mee naar Venetië,' stelde Ushi voor terwijl ze op het terras in de zon lagen te bakken. Ze droeg Karls strooien hoed op haar goudkleurige krullen en ze zag er heel knap uit.

Maar Audrey lachte om het voorstel. 'Op je huwelijksreis? Dat lijkt me wel wat. Karl zal enthousiast zijn.'

'Ja, dat weet ik zeker.' Zijn stem dreunde uit de deur en hij kwam op Ushi's stoel zitten. 'Waarom ga je niet met ons mee, Audrey?'

'Ik kan het niet, Karl.'

'Waarom niet?'

'Jullie horen alleen te zijn. Het is jullie huwelijksreis, in 's hemelsnaam.' Hij boog zich naar voren en fluisterde zo hard dat iedereen het kon horen: 'We zouden er een ménage à trois van kunnen maken. Ja?'

'Nein.' Ze lachte en draaide zich om. Ze zag een auto tot stilstand komen en twee mensen uitstappen. De man had zijn rug naar hen toe en de vrouw was lang en mager, met een enorme hoed en een perfect passende witte jurk met brede schouders. Ze hoorde het geluid van Engelse stemmen toen Vi hen in de tuin begroette en ze gingen het huis in terwijl een van de bediendes hun bagage droeg. Vi had hun niet verteld dat er nog meer gasten zouden komen en ze vroeg zich af of ze Molly's kamer zou aanbieden. Vi was zo makkelijk wat betreft onverwachte gasten dat Audrey zich afvroeg of deze nieuwkomers eigenlijk wel verwacht werden.

'Weet je wie dat zijn?' vroeg Ushi loom aan Audrey en ze schudde haar hoofd. 'Ik ook niet.' En toen glimlachte ze tegen haar nieuwe vriendin. 'Ik ben zo blij dat ik jou heb leren kennen, Audrey... en kleine Molly.' Ushi hoopte snel een baby te krijgen en ze waren al bezig te proberen haar zwanger te maken. Ze wilden zes kinderen hebben, dat waren ze al met elkaar eens, en ze wilden zo snel mogelijk beginnen. Ushi was immers al eenendertig en Karl was vijfendertig. Ze waren allebei net zo oud als James en Vi. Audrey was het kleintje van de groep met haar negenentwintig jaar en ze plaagden haar er van tijd tot tijd mee. Maar terwijl ze met elkaar babbelden, kwam Violet plotseling naar buiten met een grote kan limonade en een nerveuze blik in de richting van Audrey. Ushi zag het als eerste en Audrey leek het niet te merken toen ze vruchtensap voor iedereen in de glazen schonk, en ze praatte gemoedelijk met Karl toen de nieuwkomers de veranda op kwamen. De man die achter de goed geklede Engelse aan kwam zag er zichtbaar geschokt uit toen hij Audrey zag. De anderen waren het zich bewust voordat zij zich omdraaide, en toen ze dat deed, bleef ze als aan de grond genageld staan en liet haar glas vallen dat op het terras in stukken viel en haar voet verwondde. Iedereen snelde toe om haar naar haar stoel te helpen en Karl reikte een damasten servet aan om het bloed te stelpen, maar ze stond erop dat iemand een handdoek ging halen omdat ze Violets servetten niet wilde ruïneren.

'O, in 's hemelsnaam, Audrey, doe niet zo dwaas.' Ze deed zelf het servet op de wond, en plotseling was er overal verwarring en opwinding toen hun ogen elkaar eindelijk troffen. Het viel toch niet meer te vermijden, en Violet voelde Audreys pijn toen ze een hand uitstak naar Charlie.

'Hallo, Charles. Sorry voor het drama toen je binnenkwam. Ik ben niet altijd zo onhandig.' Ze glimlachte en voelde haar hele lichaam trillen terwijl ze hem aankeek en daarna zijn vrouw. Niemand deed een poging hen voor te stellen. Er zat een elektriciteit in de lucht die bijna pijnlijk was. 'Hoe maak je het? Ik ben Audrey Driscoll.' Ze stak haar hand uit en de lange, aantrekkelijke jonge vrouw nam haar op en schudde vervolgens haar hand. Er was geen warmte in haar ogen toen ze Audrey aankeek.

'Ik ben Charlotte Parker-Scott. Hoe gaat het met je?'

'Goed. Zeg, zullen we naar binnen gaan terwijl ze de rommel opruimen?' Er lag overal op het terras glas en Violet was een nerveus wrak. 'Iedereen schoenen aan, alsjeblieft.' Ze werkte hen allemaal naar binnen en Audrey verontschuldigde zich ten overvloede voor de chaos die ze had veroorzaakt. Ze wisten allebei waarom en Ushi voelde ook dat de aankomst van deze man Audrey enorm veel pijn had bezorgd, maar niemand kon iets op haar gezicht lezen toen ze met behulp van Karl naar binnen hobbelde. Hij bood aan haar te dragen en ze sloeg het af, zocht bescherming op haar kamer om haar voet schoon te maken en te verbinden. Vi voegde zich een paar ogenblikken later handenwringend bij haar met een angstige blik op haar gezicht. 'Audrey, ik had geen idee... je moet me geloven... het is typisch Charlie om zo te verschijnen... we hadden hen niet verwacht...'

'Het geeft niet, Vi. Het zou vroeg of laat toch gebeuren.'

'Maar niet hier. In 's hemelsnaam, je kwam hier om hem te vergeten, of in ieder geval ging ik daarvan uit.'

'Misschien is dit wel het beste medicijn. Een vaccinatie tegen Charles Parker-Scott.' En toen, terwijl ze een vochtige doek tegen de snijwond in haar voet hield, keek ze ongelukkig op naar haar vriendin. 'Ze is een heel knappe vrouw, Vi. Ik neem aan dat dat de verklaring is.'

Violet gebaarde driftig met haar hand. 'Doe niet zo belachelijk. Ze heeft nog geen tiende van jouw schoonheid. En ze is zo koud als een kikker.' Zelfs in die paar ogenblikken dat ze haar had gezien, had Audrey het gevoeld. Ze was zakelijk en koel, en heel erg beheerst. 'Ze blijven maar één nacht. Ik heb Charles verteld dat ze niet kunnen blijven. Ik kan je je niet zo ongemakkelijk laten voelen.'

'Doe niet zo belachelijk, Vi. Bovendien wilde ik toch een beetje gaan reizen. En Ushi en Karl hebben me voorgesteld met hen mee naar Italië te gaan.' Ze wilde helemaal niet met hen mee, ze vond het niet eerlijk tegenover hen, maar het was beter dan hier blijven en ze kon hen als excuus gebruiken om te vertrekken en daarna, na een dag of twee, haar eigen weg gaan. Maar ze wilde niet hier blijven met Charles en zijn nieuwe vrouw, dat was wel zeker.

'Alsjeblieft, Audrey, alsjeblieft... ze vertrekken morgen, dat zweer ik je.' Ze voelde zich vreselijk door de pijn die het bij haar vriendin teweeg had gebracht, genoeg om haar glas te laten vallen en een snee in haar voet op te lopen. Maar het ergste van alles was de blik op haar gezicht geweest toen ze Charlie zag. Het was een blik zo vol leed en wanhoop dat het je de adem benam. De omvang van haar verlies stond op haar hele gezicht geschreven en Charlie moest het gezien hebben. Helaas had Charlotte het ook gezien en ze besprak het op datzelfde moment op gedempte toon met Charlie op het terras.

'Je hebt me niet verteld dat ze hier zou zijn.' Ze wist precies wie ze was en ze vermoedde hoeveel ze ooit voor Charlie had betekend. Ze had alle tekenen herkend toen hij het jaar ervoor uit San Francisco was teruggekomen en ze had zijn vastbeslotenheid er een punt achter te zetten volledig benut. En ze wilde niet dat de herinneringen weer tot leven kwamen. Ze had hem gewonnen en ze was van plan hem te houden.

'Ik had er geen idee van.' Hij was pijnlijk stil en hun ogen troffen elkaar. 'Het is nooit in me opgekomen dat ze hier zou zijn.' Hij had het zichzelf ook afgevraagd, hoe het haar was gelukt haar grootvader in San Francisco achter te laten.

'Ik vind dat we naar een hotel moeten gaan.'

Maar zijn gezicht had een uitdrukking die Charlotte niet beviel. 'Ik loop niet voor haar weg, Charlotte.'

'En ik woon niet onder hetzelfde dak met haar.' Charlottes ogen waren als zwarte stenen en haar kaak was gespannen terwijl ze sprak door opeengeklemde tanden.

'Bovendien is het niet goed voor me als ik nerveus word.' Hij keek haar aan en zuchtte. Het zouden lange zeseneenhalve maanden worden. Steeds als ze hem herinnerde aan haar toestand, kreeg ze haar zin, maar Charlie was niet van plan het risico te lopen haar nu van streek te maken.

'Laten we het in ieder geval vannacht proberen. Als het te moeilijk wordt, gaan we morgen naar een hotel. Dat beloof ik. Maar als we nu vertrekken, wordt het te duidelijk voor iedereen en raken Violet en James van streek.' Charlotte was slim genoeg om hem niet onder druk te zetten en ze hield Charles met doordringende ogen in de gaten, vooral toen Audrey een paar minuten later uit haar kamer verscheen in een wit linnen broekpak à la Dietrich. Het sneeuwwitte pak deed haar gebruinde huid en koperkleurige haar scherp afsteken en Charlie meende haar nooit mooier te hebben gezien toen ze wegliep en naar binnen ging om voor zichzelf nog een drankje in te schenken. Charlotte had gelijk. Dit zou niet gemakkelijk worden.

Audrey bracht de rest van de middag door met winkelen samen met Ushi en Karl en toen ze terugkwam, nam ze Molly mee naar de keuken om haar eten te geven. Alle dienstmeisjes van Vi waren verliefd op het kleine meisje, dus er was een doorlopende reeks aanbiddende babysitters, maar Audrey vond het niet leuk haar te vaak alleen te laten. En het was heerlijk om in haar routine terug te kunnen vallen, kleine stukjes gekookte kip te snijden, te glimlachen als zij lachte en kiekeboe te spelen met het servet. Molly was de enige zonneschijn in Audreys leven en ze besefte dat dat altijd zo zou zijn. Het was pijnlijk om hier samen met Charles te zitten en het kostte haar elk greintje moed dat ze had om die avond bij het diner aan te schuiven. Ze zorgde er speciaal voor er die avond op haar best uit te zien. Ondanks wat Vi had gezegd, vond ze Charlotte een geduchte tegenstandster. Ze droeg prachtige kleren en had een onberispelijke smaak, en Audrey voelde zich slonzig naast haar. Ze was een van die vrouwen die gewoon roken naar geld en macht, en als ze geen briljante geest had gehad, zou Audrey geschokt zijn geweest dat Charlie met zo'n vrouw was getrouwd. Maar zij was het soort vrouw waar mannen graag mee spraken.

'Je ziet er verrukkelijk uit, schat,' complimenteerde James haar toen ze de kamer binnen kwam zweven in een blauwe zijden jurk die haar honingkleurige schouders bloot liet en bij haar ogen kleurde. Hij wist dat ze een sterke arm nodig had om op te leunen en hij bood die van hem aan toen ze een tijdje later naar de eetkamer gingen. Violet had haar zo ver mogelijk van Charles vandaan neergezet en ze had zelfs nog een paar vrienden toegevoegd aan het diner. Ze wilde de groep zo groot mogelijk maken, zodat Audrey en Charles niet gedwongen waren dicht bij elkaar te zijn. En de avond verliep verrassend goed. Alleen Audrey, haar gastheer en gastvrouw wisten hoe moeilijk het voor haar was. Niemand anders zou het vermoed hebben. Uitgezonderd Charlotte, die Charles scherp in de gaten hield en de hele avond uitzonderlijk charmant en geestig was, alsof ze Audrey wilde tonen met wie hij in plaats van met haar was getrouwd en alsof ze wilde laten zien dat ze toch geen enkele partij zou zijn geweest.

'En wat doe jij?' vroeg ze Audrey rechtstreeks tijdens een stilte bij het diner.

Audrey had haar aangekeken en geglimlacht. Ze sprak heel kalm en niemand zag haar handen trillen toen ze antwoordde: 'Ik zorg voor mijn dochter.'

'Dat is mooi.' Charlotte glimlachte. Iedereen wist dat zij de toekomstige algemeen directeur van Beardsley werd. 'Doe niet zo bescheiden over je foto's, Audrey,' sprak Violet vanaf het andere einde. 'Ze is heel erg goed.' Ze keek naar Charlotte met nauwelijks ingehouden woede en Charles staarde naar zijn bord. Hij en Audrey dachten allebei aan het portret van mevrouw Sun Yat-sen dat was gepubliceerd bij zijn artikel in de London Times en waarvan ze zo had genoten.

En toen was het gesprek weer over hen heen gespoeld als een rivier over rotsen en er volgden geen andere directe confrontaties. Audrey vond het de meest uitputtende avond die ze ooit had overleefd, en ze wandelde naar buiten naar het terras om frisse lucht in te ademen, terwijl sommige van de anderen 'charade' speelden. James en Vi vonden het heerlijk spelletjes te doen met hun gasten en zelfs Charlotte deed mee en groeide uit tot het middelpunt van het gezelschap. Iedereen wilde met haar spelen, omdat ze goed was in het raden van de charade. Ze was heel erg intelligent, het was alleen jammer dat ze niet warmer was.

Audrey ging met een zucht in een van de gemakkelijke rieten stoelen zitten en sloot haar ogen terwijl ze haar hoofd achterover boog in het maanlicht. Ze schoot bijna een kilometer de lucht in toen ze zijn stem hoorde op nauwelijks een fluistering van haar vandaan.

'Het is niet gemakkelijk, hè, Aud?' Ze opende haar ogen en zei eerst niets, zuchtte vervolgens en knikte waarbij ze hem een flauwe, vreugdeloze glimlach schonk.

'Ik neem aan dat ik niet had moeten komen. Het zijn jouw vrienden.' Het was de eerste keer dat ze direct tegen hem had gesproken, en hun ogen vertelden een lang, treurig verhaal. Geen van beiden deden ze alsof ze niets voelden. Het was voor iedereen overduidelijk dat ze er allebei onder leden.

'Je hoort hier net zo goed als ik.' Hij was enigszins bevreesd dat Charlotte hem hier met haar zou zien praten en later een scène zou schoppen. Ze zou hem alles wat hij maar wilde toestaan, behalve praten met Audrey. Ze was zich veel te goed bewust van het gevaar. 'Ik had Violet moeten bellen voordat we kwamen... Ik heb nooit gedacht...' Zijn ogen peilden die van haar, hij wilde de woede voelen die hij een jaar eerder voor haar had gevoeld, maar die was plotseling verdwenen, en hij voelde nu alleen nog maar verdriet.

'Grootvader is in juni overleden.'

'Dat spijt me voor je.' En dat meende hij ook. Hij wist hoeveel ze van hem had gehouden. Hij wist het beter dan wie dan ook. Maar ze knikte alleen maar. En toen stelde hij haar de vraag waar hij het meest bang voor was. 'Waarom ben je hier gekomen?'

Ze hield haar adem in en antwoordde toen. 'Om... James en Vi te zien.' De aarzeling duurde slechts een fractie van een seconde. En hij draaide zijn hoofd om en keek naar het water dat zilverkleurig in het maanlicht glinsterde.

'Ik was half krankzinnig toen ik vorig jaar terugkwam uit Amerika...'

Ze schudde haar hoofd omdat ze niet wilde horen wat hij wilde zeggen. Het was te laat. Het maakte niets meer uit. Het was veel, veel te laat. 'Je bent me geen uitleg verschuldigd.'

'O nee?' Hij was een beetje dronken, maar niet voldoende om eruit te gooien wat hij voelde, niet voldoende om te denken dat ze minder mooi was dan ze was... niet voldoende om hem ongevoelig te maken en niet die schok te voelen als hij in haar blauwe ogen keek... 'Misschien moet ik het zeggen. Toen ik terugkwam, wilde ik je nooit meer zien. Ik denk dat ik je zelfs een tijdje gehaat heb. En Charlotte was heel aardig tegen me. Ze deed balsem op de wonde... ze hielp me met mijn werk, ze maakte me weer nuchter als ik dronken was... ze was er voor mij... voortdurend... juist op die manier die jij weigerde... ze ging met me mee naar India... en daarna ging ze mee naar Egypte. Ik ben daar zes maanden geweest om aan mijn volgende boek te werken.' Ze dacht dat er tranen in zijn ogen stonden, maar ze kon het niet zien in het maanlicht. 'Ze was geweldig...' Hij klonk verontschuldigend, maar Audrey wist niet of hij zich tegenover haar verontschuldigde of tegenover Charlotte. 'En ik mocht haar. Ik mocht haar eigenlijk heel erg.' Hij draaide zich weer om en keek haar recht aan en ze zag dat hij meer dan een beetje dronken was. Maar het maakte niet uit. 'Het probleem is, Audrey, ik hou niet van haar.' Audrey was geschokt door zijn woorden, en ze verstrakte in haar stoel. Ze wilde niet horen wat hij ging zeggen... hij had niet het recht hen allebei te hebben... maar voor ze iets kon zeggen om hem tegen te houden, ging hij verder. 'Ik heb haar dat gezegd voordat ik met haar trouwde. Ik ben niet slecht genoeg om tegenover iemand te doen alsof ik wel van haar hou...' Zijn stem werd zachter en Audrey voelde een brok in haar keel omhoog komen, 'of dapper genoeg om te doen alsof het niet zo is... Ze zei dat het niets uitmaakte. Ze verwachtte geen enorme hartstocht en diep gevoelde romantiek, alleen loyaliteit en vriendschap. En we zijn vrienden. Goede vrienden. Ik mag haar...' Hij herhaalde zichzelf en Audrey was geschokt door wat hij had gezegd... door wat hij had gedaan... het was waanzin. Waarom was hij met haar getrouwd? Maar het volgende moment beantwoordde hij haar vraag. 'Ik zou niet met haar getrouwd zijn, weet je. Het is niet genoeg, wat ze ook vindt. Jij en ik weten wel beter, hè?' Hij klonk een ogenblik bitter en Audrey ging staan. Ze wilde niet hier zitten en hem horen vertellen dat hij niet van zijn vrouw hield, het maakte alles des te wreder dat hij wel getrouwd was. 'Het verrotte is, dat ze zwanger raakte toen we in Egypte waren. Het moet helemaal aan het einde zijn geweest.' Hij keek triest naar Audrey en ze vroeg zich af of haar hart echt zou breken of dat het alleen maar voor de rest van haar leven een vage pijn zou geven. 'Ze is nu pas tweeëneenhalve maand zwanger... het is nog niet te zien... niemand weet het... ze weigert een abortus.' Zijn ogen stonden zo vol pijn terwijl hij naar de vrouw keek van wie hij hield dat Audrey de tranen niet meer kon binnenhouden. 'Dus we krijgen een baby. En we zijn vrienden. En we zijn heel erg loyaal.' Hij klonk gebroken en leeg toen hij zich weer afwendde. 'En ze maakt van mijn boeken een enorm succes, niet dat het me ene moer kan schelen...' En toen zakte zijn stem weer weg. 'Ik neem aan dat het wel leuk is om een kind te krijgen...' Hij dacht aan Sean, en toen draaide hij zich plotseling om, deed twee stappen naar Audrey toe en raakte haar schouder aan met zijn vingertoppen terwijl haar hele lichaam trilde. 'Ik wilde dat je wist waarom. Hoe boos ik ook was, Audrey, ik wilde je laten weten dat ik van je hield. Heel erg veel...' De tranen liepen langzaam langs haar wangen en hij boog zich naar haar toe en kuste haar, en toen, zonder nog een woord te zeggen liep hij terug naar het feestje.

27

De volgende paar dagen leek het huis in Cap d'Antibes met het moment te krimpen. Charles en zijn nieuwe bruid maakten geen aanstalten de dag na hun aankomst te vertrekken en ondanks Violets uitgebreide wenken aan Charlie, ging hij nergens heen. In plaats daarvan volgde hij Audrey overal met zijn ogen en Charlotte zag hem kijken. Het was ongemakkelijk voor iedereen, en Audrey deed dapper alsof ze het niet merkte. Ze ging zo vaak mogelijk met Molly naar het strand en uit rijden langs de kust met Karl en Ushi. Ze ging winkelen in het dorp met Violet en bracht de rest van de tijd in haar kamer door met het excuus dat ze uitgeput was. Maar ze wist dat ze niet veel langer kon blijven en ze verlangde ernaar te vertrekken, bijna vanaf het moment dat ze waren aangekomen. Ze wilde gewoon Violets gevoelens niet kwetsen.

Het lukte haar Charlie zo veel mogelijk te vermijden en na de eerste nacht benaderde hij haar niet meer. Ze likten allebei hun wonden. Audrey had er ten slotte in toegestemd met Ushi en Karl mee te gaan en ze wachtte alleen maar tot zij uit Cap d'Antibes zouden vertrekken. Ze kon niet wachten om weg te gaan en overal elders zou een opluchting betekenen na de spanning van het onder hetzelfde dak verblijven als Charlie en Charlotte. Steeds weer probeerde Audrey het feit te verwerken dat Charlotte zwanger was... dat Charlotte zijn kind kreeg... en zij dat nooit had gehad. Ze wist nu dat Molly het enige kind was dat ze ooit zou hebben.

'Ik neem aan dat je haar uit China hebt meegenomen.'

Audrey schrok toen ze merkte dat Charlotte vlak achter haar stond terwijl zij naar Molly keek die zandkoekjes aan het maken was met James. Ze draaide zich naar haar om en het was bijna moeilijk om adem te halen met de vrouw zo dicht bij haar. Ze had perfecte, gelijkmatige gelaatstrekken en haar make-up was onberispelijk aangebracht. Haar jurk kwam van Patou, met een prachtige bijpassende hoed. Alles aan haar overweldigde Audrey. Ze was bijna te perfect. En ze was met Charlie getrouwd.

'Ja... dat is zo...' Ze probeerde zich te herinneren wat Charlotte haar had gevraagd. Het was de eerste keer dat zij haar direct aansprak. 'Ik heb Mai Li meegenomen uit Harbin... ik heb daar acht maanden gewoond.'

'Ik weet het.' Haar toon vertelde haar dat ze meer dan dat wist, en Audrey zweeg. En toen plantte ze het mes gericht met een snelle stoot. 'Jij houdt nog steeds van hem, hè?'

'Ik...' Ze was zo geschokt dat ze niet wist wat ze moest antwoorden. 'Ik... denk dat we altijd vrienden zullen blijven. Het is moeilijk om dat soort dingen te vergeten, maar de tijden veranderen.' Het was het enige wat ze kon bedenken en het meest diplomatieke wat ze op kon brengen.

'Ja, dat is zo. Tijden veranderen echt. Ik ben blij dat je dat begrijpt.' Ze zei het scherp. 'Charles heeft een enorme carrière voor zich liggen. Hij begrijpt dat nog niet. Op een dag zal hij de grootste non-fictieschrijver van de wereld zijn.' Het probleem was dat het voor hem niets betekende, zoals Audrey maar al te goed wist. Hij had zijn succes altijd behandeld als een aangename verrassing, hij genoot veel meer van de ontdekkingen, van het reizen, het avontuur, de sfeer van alles. Maar Charlotte wist daar niets van. 'Hij heeft een vrouw nodig die hem kan helpen.' Audrey knikte en vocht haar tranen terug, en toen keek ze de vrouw aan die met hem was getrouwd. 'De baby zal meer voor hem betekenen dan zijn carrière.'

Een ogenblik leek Charlotte verbluft. 'Hij heeft je erover verteld, hè?' Ze leek er niet blij mee. Audrey knikte, haar ogen stonden somber.

'Hij vermeldde het alleen... hij is heel erg gelukkig,' loog ze. 'Ik weet zeker dat jullie allebei heel erg gelukkig zullen zijn.' De tranen stonden in haar ogen toen ze Charlotte aankeek die alleen maar knikte. Ze leek nog steeds verstoord dat Charlie haar had verteld over de baby, of misschien was het juist wel goed. Ze glimlachte nu tegen haar tegenstandster.

'Je was trouwens toch nooit goed voor hem.' Dat ze dat zei, leek Audrey wel heel erg arrogant. Wat wist zij over wat goed voor hem was? Ze kende de man niet eens. Ze had hem gedwongen met haar te trouwen door een abortus te weigeren. En Audrey vermoedde dat ze het niet had gedaan uit liefde voor hem of voor de baby. Ze kon zich deze vrouw zelfs niet voorstellen met een kind. En op precies dat moment kwam James terug om een dikke, natte, zanderige Molly in haar armen te ploffen en het meisje liet een kreetje van blijdschap horen en overdekte haar moeder met zand en natte kussen.

Audrey maakte later die middag een ritje met Karl en Ushi en Ushi glimlachte naar Audrey terwijl ze hun hoeden vasthielden en hun haar opvloog in de open wagen.

'We dachten morgen te vertrekken. Ga je mee?' Audrey had even geaarzeld om met hen mee te gaan, maar ze wilde wanhopig graag uit Antibes weg en had het gevoel dat ze een excuus nodig had om een elegante aftocht te kunnen maken. 'We gaan alleen naar San Remo.' Het was niet zo ver, maar de sfeer was heel anders, heel erg Italiaans en minder chic, maar heel leuk.

Karl keek haar nu aan. 'Ga je mee?'

Audrey glimlachte. Het was haar beste uitweg en ze was gek op Ushi en Karl. 'Ik zou het heerlijk vinden. Ik blijf maar een paar dagen en dan laat ik jullie tweeën alleen verder gaan. Misschien dat ik voor een week of twee naar Rome ga voor ik terugreis naar Londen.' En ze had nog steeds geen idee waar ze daarna naartoe zou gaan. Al haar plannen waren mislukt en ze had geen haast om terug te gaan naar San Francisco.

'Waarom ga je niet met ons mee naar Venetië?' Het was de meest romantische plaats van de wereld en de herinnering aan haar twee dagen met Charlie kwam ogenblikkelijk in haar op.

'Ik denk het niet.' Ze kon de pijn het weer te zien niet verdragen. 'Dat is voor mensen op huwelijksreis, niet voor oude vrijsters.' Ze jouwden en gilden bij haar woorden en zij lachte en hield vol dat zij het wel was.

'Jij bent de knapste oude vrijster die ik ooit heb gezien!' Karl wierp een waarderende blik op haar en ze lachte en schold hem uit, maar het kon Ushi niet schelen. Zij tweeën waren gelukkig en aan elkaar gewaagd. Ze waren al zes jaar verliefd op elkaar voordat ze waren getrouwd. 'We praten over Venetië als we in San Remo zijn.'

'Ook goed.' Maar ze had in ieder geval toegestemd met hen naar San Remo te gaan en het zou gemakkelijker zijn de volgende dag te vertrekken. Ze vertelde het Violet toen ze terugkwamen en zij vond het spijtig iedereen te zien vertrekken en was kwaad op Charlie. Die avond klaagde ze bitter tegen James dat Charlie iedereen had weggejaagd en haar feestje had verpest.

'Hij heeft niet iedereen weggejaagd, schat, alleen Audrey. Karl en Ushi zouden toch al vertrekken en het is leuk voor haar om met hen mee te gaan. Ze zou hen ook eens in Berlijn moeten opzoeken. Ushi geeft altijd van die schitterende feesten.' Hij glimlachte welwillend tegen zijn vrouw, kuste haar zacht op de lippen en zij was enorm opgevrolijkt door zijn suggestie. Een reisje naar Berlijn was een heerlijk idee, misschien konden ze allemaal gaan. En ze bracht het de volgende ochtend bij het ontbijt ter sprake toen ze allemaal om de ontbijttafel zaten, behalve Charlotte en Molly. Charlotte lag nog in bed en Molly werd in de gaten gehouden door James en het kindermeisje van Alexandra terwijl Audrey zat te ontbijten. Ze was heel blij met hen aan het spelen en ze behandelden haar als een popje, vooral Alexandra, die dol op haar was.

'Het was James' idee,' gniffelde Violet vrolijk. 'Zou het niet leuk zijn als we allemaal naar Berlijn gingen als de tortelduifjes zich daar eenmaal hebben gevestigd? We kunnen logeren in het Bayerischer Hotel en naar de opera gaan.' Vi vond het heerlijk om in Berlijn naar de opera te gaan. Ze vond het heerlijk om overal naar de opera te gaan en daarbij was ze dol op feestjes. Maar Ushi was ook opgetogen door het idee.

'We zouden ons eerste bal kunnen geven, Karl.' Haar ogen tintelden terwijl haar gedachten rondwervelden. En toen keek ze naar Violet. 'En jullie logeren niet in een hotel. Jullie komen bij ons. En jij ook,' ze wierp een blik op Audrey en onnadenkend omvatte haar blik ook Charlie. Plotseling waren ze allemaal geanimeerd in gesprek over hun plannen om naar Berlijn te gaan en iedereen babbelde en lachte toen Charlie hen begon te plagen en hun grappige verhalen vertelde over de laatste keer dat hij in Berlijn was geweest. Hij plaagde zelfs Audrey en ze lachte en daarna onthaalde hij hen op een verhaal over haar in de trein naar China, en iedereen brulde, vooral Audrey. Het was voor niemand in de groep een geheim dat zij geliefden waren geweest en hun gelach was een goede afsluiting van hun vakantie samen. Niemand merkte Charlotte op die de kamer binnenkwam.

Ze verhief haar stem niet, maar toen ze sprak, zond ze een elektrische stroomstoot langs Audreys ruggengraat en Charlie zweeg ogenblikkelijk.

'Wat is dit over een uitstapje naar Berlijn?' Het was duidelijk dat ze het niet goedkeurde en toen glimlachte ze tegen Charles. 'Eigenlijk wil ik dat je daar een Duitse uitgever ontmoet.' Ze glimlachte tegen hem. Ze wilde zijn boeken voor het einde van het jaar in zeven talen vertaald hebben. Het maakte deel uit van wat zij noemde haar 'meesterplan'. Pas in gesprekken over dat soort dingen kwam ze echt tot leven. 'We zouden zaken met pleziertjes kunnen combineren.' Maar de pleziertjes leken om zeep geholpen te zijn door haar komst.

Om de onaangename stilte te vullen, praatte Violet met Karl over hun reisplannen voor de komende week. Hij noemde Venetië en Charlies ogen gingen direct naar Audrey, maar ze keek een andere kant op en hield zich bezig met het opvouwen van haar servet. Ze zouden de laatste week van hun huwelijksreis in Venetië blijven en daarna moest Karl eind september terug zijn in Berlijn. Hij zou dan weer les gaan geven aan de universiteit en Ushi keek uit naar het begin van het uitgaansseizoen. James deed hun een aantal suggesties over goede restaurants en een paar uitstapjes die hij heerlijk vond, en een tijdje later kwamen de drie reizigers naar beneden, Audrey met Molly op haar armen. Voor een vrouw die nooit zelf kinderen had gehad, was ze uiterst handig geworden in het rondzeulen met haar kind. En Molly was gelukkig en vrolijk waar ze ook heen ging. Ze leek te denken dat het allemaal één groot opwindend avontuur was. 'Zorg goed voor jezelf, Audrey,' waarschuwde Violet. 'En bel ons om ons te laten weten wanneer je naar Londen teruggaat. We zullen zelf al wel gauw terug zijn in Londen en jij logeert bij ons zodra we thuis zijn. Of eerder, als je dat wilt.' Ze had daar altijd een huishoudster. Ze gaf Audrey een stevige omhelzing en een extra kneepje. Ze zou haar missen. James kuste haar ook en iedereen zei vaarwel tegen Karl en Ushi en toen, plotseling, stond Charlie in Audreys ogen te kijken en er was zo'n onmeetbare triestheid daar dat Violet zich moest afwenden toen ze naar hen keek. Ze wist dat Audrey hem had ontweken toen het tijd werd te vertrekken, maar hij was uit zijn kamer gekomen om gedag te zeggen en hij keek haar met zo'n tederheid aan dat Audrey dacht dat het haar hart zou breken.

'Vaarwel, Charles.' In ieder geval wist ze dat het voorbij was. Er waren geen waandenkbeelden meer dat ze misschien ooit weer bij elkaar zouden komen. Ze wisten allebei dat het niet zo was.

'Doe Venetië mijn groeten.' Zijn woorden zeiden alles... dat hij nog steeds van haar hield en zich alles nog herinnerde, maar ze schudde alleen maar haar hoofd terwijl ze Molly dicht tegen zich aan hield.

'Ik ga niet. Dat is voor Ushi en Karl.' Hij knikte. Hij begreep het heel goed. Hij had zelf ook nooit meer terug gewild. Het zou veel te pijnlijk zijn geweest.

'Misschien zie ik je ooit nog eens in Londen.' Ze gaf geen antwoord, keek hem alleen maar aan en draaide zich toen om. Een paar ogenblikken later stapte ze in de auto na Vi en James nog eens gekust te hebben, en reed weg met de Rosens.

28

'Voel je je wel goed, Charlotte?' Hij keek zijn vrouw bezorgd aan nadat Audrey was vertrokken en probeerde iets van dezelfde gevoelens voor haar te ontdekken, maar die waren er niet. En hij moest zichzelf eraan herinneren dat de baby die ze droeg van hem was, maar zelfs dat leek nog niet echt. Er was niets te zien en ze was zo flink dat ze het er nauwelijks over had. Het leek wel alsof ze het allebei soms vergaten, maar hij glimlachte nu tegen haar, verlangend om aardig tegen haar te doen, alsof hij zichzelf eraan moest herinneren dat zij zijn vrouw was en niet Audrey.

Het huis in Antibes leek een graftombe sinds de Rosens en Audrey waren vertrokken. Hij en James maakten lange wandelingen langs het strand, maar hij vertelde niet wat hem dwarszat. En lady Vi deed een poging om Charlotte beter te leren kennen, maar ze mocht haar net zo min als ze in het begin had gedaan. De vrouw had niets hartelijks, niets vriendelijks, niets zachts en lady Vi vroeg zich af hoe Charlie haar kon verdragen. Het was niet voldoende dat ze intelligent was.

'Jezus, hij had net zo goed met een man getrouwd kunnen zijn,' klaagde Vi later die avond tegen James in de beslotenheid van hun slaapkamer. 'Hoe heeft hij in godsnaam met haar kunnen trouwen?' Charlie had het hem eindelijk verteld.

'Ze is zwanger.'

'O, lieve hemel.' Violet staarde hem geschokt aan en schudde haar hoofd. 'Wat afschuwelijk voor Charlie. Is hij daarom met haar getrouwd?'

'Ik denk het, hoewel hij het niet echt zo onomwonden heeft gesteld. En ik ben niet zo vaardig als jij met brutale, gerichte vragen.' Hij glimlachte tegen zijn vrouw, dankbaar dat hun leven niet zo ingewikkeld was als dat van Charlie. 'Volgens mij zou hij liever hebben gehad dat ze een abortus had laten doen. Maar ze is blijkbaar katholiek.'

'O ja?' Lady Vi was verrast. 'Ik had niet gedacht dat ze het was. En 's zondags ging ze ook niet naar de kerk.' Ze waren allemaal van de Anglicaanse Kerk en ze hadden niet zo veel katholieken onder hun vrienden.

'Misschien voelde ze zich niet goed. In ieder geval, onze Charles wordt dus papa.'

'Vindt hij het leuk?'

'Ik weet het niet. Om eerlijk te zijn geloof ik dat hij een beetje verdoofd is. En eigenlijk, weet je, geloof ik dat hij haar mag. Ze hebben al een tijdje een relatie en ze ging naar Caïro om bij hem te zijn toen hij daar zat... Maar ik geloof niet dat hij het zag als iets permanents. Ik denk dat hij in dat geval liever Audrey had gehad.'

'Godzijdank... arme Charlie... en arme Audrey. Wat een vreselijke toestand.' Ze keek haar man fronsend aan. 'Weet je, ik wed dat ze het met opzet heeft gedaan.'

James lachte om haar achterdochtige aard. 'Het is eerder gebeurd, hoewel ik niet echt geloof dat zij er het type voor is. Ze is te zakelijk om haar toevlucht te nemen tot dat soort vrouwelijke kunstgrepen.'

'Wees er niet te zeker van. Volgens mij is ze opgetogen door het idee Charlies carrière op te bouwen en hem aan de touwtjes te hebben bungelen. Ook ziet hij er verrekte goed uit en ik denk dat zij besloot te krijgen wat ze wilde hebben. En op een andere manier zou ze hem nooit hebben gekregen.'

'Lieve hemel, jij hebt een slechte geest! Heb je me zo ingepalmd? Met complotten en plannen?'

'Natuurlijk.' Ze straalde gelukkig, 'maar in ieder geval heb ik niet gebruik gemaakt van zo'n goedkope truc als zwanger worden.'

Hij sloeg zijn ogen ten hemel bij de herinnering. 'Ik wou dat je het wel gedaan had... je maakte me krankzinnig, bijna twee jaar lang... verrekte fanatieke maagd...' Ze bloosde bij de herinnering en hij ging met een hand langs de binnenkant van haar dijen en liefkoosde haar. Een ogenblik later vergaten zij allebei Audrey en Charles.

29

De dagen die Audrey en de Rosens in San Remo doorbrachten waren ongedwongen en leuk en Audrey voelde zich meer ontspannen dan de laatste paar dagen in Antibes met Charlie en zijn vrouw om zich heen. Het was vreselijk inspannend geweest om te proberen geen scène te maken en tegelijkertijd haar eigen gevoelens te beheersen. Ze miste Violet en James, maar ze was blij dat ze was weggegaan en San Remo was altijd leuk, zelfs nu aan het einde van de zomer.

Audrey was van plan geweest daar afscheid te nemen van Karl en Ushi en met de trein naar Italië te gaan, maar ze bleven zo aandringen dat ze ten minste met hen mee zou gaan naar Milaan dat ze ten slotte toegaf. Ze was van plan daarna naar Rome te gaan, terwijl zij naar Venetië gingen. Ze hadden een fantastische tijd in Milaan. Ze logeerden bij vrienden van Karl in een palazzo zoals Audrey nog nooit had gezien. Op de muren bevonden zich fresco's, ongelooflijke wandtapijten die in een museum thuishoorden en schilderijen van iedereen, variërend van Renoir en Goya tot aan Da Vinci, en er was een enorme verzameling keramiek van Della Robbia. Het was een buitengewone plek en een schitterende vakantie. Hun gastheer was een Principe, een prins, en zijn vrouw een Principessa. Audrey had een geweldige tijd bij hen terwijl ze elke nacht met hen opbleef tot de zon opkwam. Ze dronken allemaal te veel wijn en gingen naar elk feest in de stad. Ze gaven zelfs een 'klein bal' voor hen, een geïmproviseerd feest met driehonderd van hun beste vrienden ter ere van Karl en Ushi. Audrey droeg een van de avondjaponnen die ze had meegenomen voor op de boot en voelde zich eigenlijk nogal gewoontjes tussen de extravagant geklede Italiaanse vrouwen met hun zware halssnoeren met smaragden, robijnen en saffieren en met hun diamanten tiara's.

Ze vonden het allemaal vreselijk toen de tijd kwam om te vertrekken, vooral Audrey, en haar voorgenomen reis naar Rome leek ineens vreselijk saai toen ze op een ochtend met Molly zat te ontbijten. Ze dacht eraan eerder dan gepland terug te gaan naar Londen en beklaagde heimelijk het feit dat ze nu niets te doen had. Misschien ging Violet met haar mee op een kort uitstapje naar Parijs. Maar die ochtend brachten Ushi en Karl weer de reis naar Venetië ter sprake en ze stonden er absoluut op dat ze met hen mee zou gaan. Ze waren ervan overtuigd dat ze geen tijd voor zichzelf wilden hebben en als het wel zo was, zouden ze het haar laten weten, beloofden ze.

'Het zal eenzaam zijn zonder jou, Audrey.' En vooral Molly adoreerden ze. Ushi tilde haar in haar armen en jammerde over het feit dat ze nooit een baby zou krijgen die op Molly zou lijken. Karl en Audrey lachten. 'Ik ben bang van niet, schat,' zei hij plagend. En helaas, tot dusver hadden ze geen enkele reden om te vermoeden dat ze zwanger was, maar het proberen alleen al was geweldig. 'Je moet met ons mee. Basta.' Hij probeerde er heel erg Pruisisch uit te zien toen hij dat zei, maar hij leek alleen maar op een nukkig kind. Hij was een heel knappe man, hoewel anders dan Charlie of James, maar hij had een donker, exotisch voorkomen op een Semitische manier en Audrey kon gemakkelijk zien waarom Ushi hem knap vond. Ze vroeg zich af of ze ooit voor zichzelf iemand zou vinden. Iedereen leek de perfecte partner gevonden te hebben. Violet en James, Ushi en Karl en zelfs hun gastheer en gastvrouw in Milaan leken perfect bij elkaar te passen. Ze begon de pijn te voelen van het voortdurend alleen zijn en kon zich nu niet voorstellen wat ze met haar leven had gedaan voor Molly. 'Dus je gaat mee?' Ze keken haar verwachtingsvol aan en ze kon geen excuus meer bedenken om niet met hen mee te gaan.

'Als ik het doe zal ik nauwelijks tegen jullie spreken, weet je. Venetië is de meest romantische plek van de wereld en ik zal het niet voor jullie verpesten.'

Ushi lachte ondeugend en gaf Karl een knipoog. Hij lachte en keek Audrey aan, legde een vinger tegen zijn lippen alsof hij op het punt stond een groot duister geheim te onthullen. 'We zijn er het afgelopen jaar al geweest...'

Ushi giechelde stout en ze lachten alle drie. Het was immers 1935 en geen 1912 en ze hadden allemaal hun affaires gehad. In Venetië was haar relatie met Charlie begonnen en ze was bang om met hen naar Venetië te gaan. Ze was bang dat de herinneringen te pijnlijk zouden zijn.

'Ga je mee?' Ushi keek haar aan als een hoopvol kind, Audrey lachte en wierp haar handen in de lucht. Ze waren onmogelijk te weerstaan, ze had te veel lol met hen en ze voelde zich nauwelijks meer schuldig door mee te gaan op hun huwelijksreis, hoewel ze wist dat ze het eigenlijk niet had moeten doen.

'Oké, ik ga mee.' Er klonk gejuich op uit de groep en opgewekt vertrokken ze de dag erop. Ze lieten hun auto bij het station achter en stapten in de gondel als blije toeristen terwijl de gondoliere hun de hele afstand tot het Gritti Palace serenades bracht. Hij vroeg hun of ze eerder in Venetië waren geweest en alledrie knikten ze en toen ze onder de Brug der Zuchten door voeren, zei hij dat ze hun ogen dicht moesten doen, hun adem in moesten houden, dan zouden al hun wensen vervuld worden. Ushi en Karl hielden elkaars hand vast terwijl ze het deden. Audrey glimlachte alleen maar tegen Molly in haar armen. Zij had niets meer om te wensen en ze vocht wanhopig tegen de herinnering aan Charlie. Het was moeilijk om daar te zijn, en zo dicht in de buurt van de liefde tussen Ushi en Karl maakte het nog moeilijker. Maar aan de andere kant wist ze dat ze, als ze de terugkeer naar Venetië overleefde, alles kon overleven. Ze namen haar overal mee naartoe, wat ze heel aardig van hen vond. En uiteindelijk stortte Audrey haar hart bij Ushi uit. Ze moest haar gevoelens met iemand delen. Het was te pijnlijk om daar te zijn en zich alles te herinneren en te weten dat het voor altijd voorbij was. Ze vertelde Ushi over hun reis naar China... haar verblijf in Harbin... zijn komst naar San Francisco... en haar weigering alles te laten vallen om met hem te trouwen... en dan zijn huwelijk met Charlotte.

'Wat vreselijk voor je dat je hem in Antibes zag.' Ze begreep nu helemaal hoe pijnlijk het voor haar geweest moest zijn, en ze had zelfs spijt dat ze er bij haar op hadden aangedrongen mee te gaan naar Venetië. Het leek vreselijk onaardig dat ze dat hadden gedaan, nu ze alle details kende. 'Weet je, ik zei tegen Karl dat hij volgens mij niet van haar houdt.' Ze doelde op Charlotte. 'Ze is een heel intelligente vrouw en Karl zei dat hij haar wel aardig vond. Maar het is geen vrouw met een hart... weet je, Audrey?' Audrey moest lachen om haar Engels. 'Toch is hij met haar getrouwd, Ushi.'

'Het moet voor hem ook heel erg moeilijk zijn.' Audrey knikte, maar het veranderde niets. En nu moest ze hem vergeten. 'Je moet iemand anders ontmoeten.' Ze dacht aan een vriend van Karl, een docent aan de universiteit. Hij was veertig, een weduwnaar met twee kinderen en Ushi was heel erg dol op hem, zo ongeveer als Vi op Charles. 'Jij komt ons opzoeken.' Ze zei niets meer, uit angst dat Audrey zich ertegen zou verzetten.

Tijdens de rest van hun verblijf deden ze alle geijkte dingen, ze bezochten musea, kerken en de glasfabrieken en uiteindelijk hield Audrey ermee op te denken Charlie op elke hoek te zien. Het had geholpen dat ze haar hart bij Ushi had uitgestort. En de avond voordat ze zouden vertrekken, wendde Karl zich tot haar met een zachte glimlach. Hij was hun Amerikaanse vriendin erg leuk gaan vinden en ze waren allebei dol op Molly.

'Waarom ga je niet met ons mee naar Duitsland?'

Audrey lachte. 'Hebben jullie mij nog niet lang genoeg gezien, Karl? Het wordt echt een ménage à trois.' Ze keek zijn vrouw glimlachend aan. 'Ik zou denken dat jullie het wel fijn zouden vinden van me af te zijn.' Ze zou de volgende dag de trein naar Londen nemen en zij gingen terug naar Berlijn, naar het nieuwe huis dat Ushi dolgraag wilde inrichten, en Karl moest terug naar de universiteit.

'Dat maakt Ushi gelukkig, terwijl ik aan het werk ben. James en Violet zijn trouwens nog niet terug in Londen.' Hij wist dat ze bij hen zou logeren. 'Je bent te eenzaam daar zonder hen.' Hij was altijd bezorgd om haar en ze waren allebei fantastisch voor haar geweest tijdens de hele tocht. En ze moest toegeven dat ze in de verleiding kwam met hen mee te gaan.

'Ik wil me echt niet opdringen...' Ze aarzelde oprecht, niet om bescheiden te doen, maar ze hielden zo aan dat ze met hen mee zou gaan naar Berlijn voor een week of twee, dat ze zwichtte. En toen ze de dag erop vertrokken, waren ze allemaal heel opgewekt. Venetië was prachtig geweest, maar Audrey was blij de stad weer achter zich te laten.

De trein die ze namen nam dezelfde route als de trein die ze jaren eerder met Charlie had genomen voor de verbinding met de Oriënt Express, maar deze keer ging de trein bij Salzburg niet naar het oosten, maar richting München, met een stop over de grens in Rosenheim. Ushi vond het jammer dat ze niet de tijd had gehad haar familie te waarschuwen dat ze in München een uur zouden blijven staan. Het was niet voldoende tijd om naar het huis van haar ouders te gaan, maar ze dacht dat ze hun minstens een telefoontje kon geven als het een redelijke tijd was, of hen misschien kon waarschuwen vanuit Rosenheim als ze verbinding kon krijgen vanuit het telegraafkantoor. Ze lachten terwijl Molly op een van de fluwelen bankjes lag te slapen toen ze ten slotte Italië achter zich lieten, door Oostenrijk reden en Duitsland naderden. Ze voelden dat de trein langzamer ging rijden terwijl ze nog een fles champagne en kaviaar bestelden. Ze zagen overal soldaten en geüniformeerde officieren op het perron buiten, die aan het overleggen waren met de conducteur en verschillende treinbeambten. De conducteur haalde uiteindelijk zijn schouders op en gebaarde hen naar binnen. Ushi fronste haar voorhoofd en keek Karl aan.

'Waar gaat dit allemaal om, denk je?'

'Dat zijn mannen van de Führer,' zei hij honend, maar zacht. Vanaf het begin had hij Hitler al niet zo hoog zitten en zijn scherpe toespraken over Ariërs bevielen hem helemaal niet, maar hij wist zijn politieke voorkeuren wel voor zich te houden. Anderen op de universiteit hadden het jaar ervoor moeilijkheden gehad en de nazi's leken heel snel intellectuelen als communisten te betitelen als ze het niet eens waren met de standpunten van de nazi's. Dus hij hield zich gewoonlijk rustig, behalve natuurlijk tegenover Ushi, en hij was heel uitgesproken geweest tegenover Charlie en James in Zuid-Frankrijk. Maar nu leek hij heel ontspannen toen de bediende met de kaviaar verscheen en er een soldaat direct achter hem stond.

'Paspoorten, alstublieft,' zei de soldaat, terwijl hij afkeurend keek naar het luxe zitgedeelte van het compartiment waar ze zaten. Karl gaf hem de drie paspoorten. De soldaat wierp als eerste een blik op het Amerikaanse. 'Amerikanisch?' vroeg hij Audrey met een korte glimlach.

'Ja.' Ze geneerde zich dat ze werd betrapt terwijl ze kaviaar op een toostje smeerde toen hij het vroeg, of deden alle Amerikanen dat? Ze glimlachte tegen hem en de soldaat wierp een blik op het slapende kind.

'Van wie is het kleine meisje?'

'Dat is mijn dochter,' zei Audrey snel. Ze had altijd kopieën van Mai Li's adoptiepapieren bij zich, maar hier leken er geen problemen over te zijn. Hij gaf haar het paspoort terug met een kort hoofdknikje en richtte zich snel op de paspoorten van de Rosens.

'Waarom hebt u niet dezelfde naam? Bent u vrienden?' Zijn ogen stonden niet warm en Karl legde het snel uit. 'We komen net terug van onze huwelijksreis. We hadden niet de tijd onze paspoorten te veranderen voor we vertrokken.' De soldaat glimlachte alsof hij plezier had, maar de manier waarop hij naar hen keek, beviel Audrey niet.

Hij staarde Karl recht in de ogen. 'U bent jood, nietwaar?' Audrey was geschokt door de botte woorden en ze keek naar haar vriend. De spieren in Karls kaak spanden zich, maar in zijn ogen stond niets te lezen.

'Jawel.' Hij aarzelde geen moment.

'En uw vrouw is niet joods. Is dat zo?' Hij had het 'von' in haar meisjesnaam gezien en wist dat ze het niet was, maar hij nam de paspoorten met zich mee en verdween uit het compartiment zonder nog iets te zeggen.

Audrey wilde vragen waarom hij de paspoorten niet had teruggegeven, maar ze was bang ook maar iets te zeggen. 'Ze zijn blijkbaar de afgelopen twee maanden nog charmanter geworden.' Karl keek geïrriteerd en Ushi raakte snel zijn hand aan.

'Zeg niets, Schatz. Ze voelen zich graag belangrijk. Hij raakte waarschijnlijk geïrriteerd door de kaviaar en de champagne.' Karl haalde slechts glimlachend zijn schouders op.

'Die jaloerse boeren, ze kunnen me wat.' Ze lachten alledrie en op dat moment keerde de soldaat terug in gezelschap van twee officieren. Ze verspilden geen woorden maar gingen direct op Karl af die naast Ushi zat.

'Bent u op de hoogte van de Neurenberger wetten?' De langste officier richtte zich rechtstreeks tot Karl en Audrey zag dat hij een heel dun litteken had dat in de lengte over zijn wang liep, en ze vroeg zich af of hij het in een duel had opgelopen. Hij droeg de ordetekens van de ss op zijn revers en zijn ogen waren staalhard terwijl hij hen opnam.

Karl leek heel kalm te blijven. 'Ik ben niet op de hoogte van de Neurenberger wetten.' Hij keek eerbiedig maar nonchalant en hij hield teder Ushi's hand vast. Haar handpalm was vochtig van het zweet en zijn hand trilde enigszins.

'Er was een week geleden een Rijkspartijdag in Neurenberg en daar werd de wet van vijftien september afgekondigd waarbij het joden op straffe des doods verboden is gemeenschap te hebben met Ariërs.' Hij keek snel naar Ushi, toen naar Karl en de groep van drie zweeg verbluft. Karl keek alsof hij in een shock was. 'Dat meent u niet.'

De officier keek hem woedend aan. 'De Führer meent alles, meneer. Dit is een heel ernstig vergrijp.'

Karls gezicht was wit geworden. 'Deze vrouw is mijn echtgenote.'

'Dat verandert de misdaad niet.' Hij klakte met zijn hakken en staarde hem aan. 'U gaat nu met ons mee. U staat onder arrest, Herr Rosen.' Opzettelijk liet hij de titel Doktor achterwege.

Een ogenblik zaten ze onbeweeglijk, totaal geschokt. Toen verschenen twee soldaten die Karl bij de arm grepen. Ushi liet een vreselijke gil horen en greep hem beet, terwijl hij haar zei kalm te blijven. Hij keek wanhopig naar haar en daarna naar Audrey, smeekte haar met zijn ogen voor Ushi te zorgen. Hij kon niets doen. Hij moest met de soldaten mee. Audrey hield zich zo goed mogelijk in terwijl ze Karl afvoerden en de twee vrouwen staarden hem vol afgrijzen na. Toen, terwijl ze snel weer bij zinnen kwamen, zei Audrey tegen de bediende hun bagage uit te laden. Ze moesten direct uitstappen en erachter zien te komen waar Karl heen werd gebracht.

Ushi was hysterisch terwijl Audrey probeerde kalm te blijven en ze zei tegen de bediende in hakkelig Duits een taxi voor hen te regelen die hen de stad in kon rijden. Dit was volslagen krankzinnig. Ze bleef bij Ushi aandringen te gaan zitten op een van de koffers en ze hield een oogje op haar terwijl haar gedachten voortraasden en Ushi snikte. Inmiddels was Mai Li ook aan het huilen, bang geworden door het tumult dat ze om zich heen voelde. Audreys hart bonkte vreselijk terwijl de trein wegreed en zij alleen op het station achterbleven. Ze hadden Karl afgevoerd zien worden in een onheilspellende zwarte wagen en Ushi jammerde tegen haar en huilde onbeheerst.

'Waar hebben ze hem naartoe gebracht? O, god... Waar hebben ze hem naartoe gebracht?'

'Daar komen we wel achter.' Het was onmogelijk. Het was allemaal een slechte droom... 'gemeenschap met een Ariër' op straffe des doods? Ze waren krankzinnig. Audrey sprak zo goed als dat ging met de stationschef en er verscheen een auto om hen naar een hotel te brengen waar Audrey hun bagage in de foyer liet zetten. Ze vroeg om een kamer, welke kamer ook, en vroeg onmiddellijk een telefoonverbinding met Ushi's vader. Het kalmeerde Ushi een beetje terwijl ze alle handelingen verrichtte om hem te bellen, maar toen ze hem eenmaal aan de lijn had, werd ze weer hysterisch. En Audrey moest hem uitleggen wat er was gebeurd. Het was een nachtmerrie.

'Lieve god... ze hebben wat gedaan? O, mijn god, waar is hij?'

'Dat weten we niet. Ik wilde de politie bellen nadat we contact met u hadden gehad.'

'Doe helemaal niets.' Hij klonk bang en beloofde een paar telefoontjes te plegen en haar daarna terug te bellen. Terwijl ze wachtten, drong Audrey er bij Ushi op aan te gaan liggen op het smalle bed in de kamer. Ze lag daar te huilen en Audrey bracht haar een glas water waarvan ze dankbaar nipte. Ze keek Audrey aan met grote, angstige ogen terwijl Audrey probeerde zowel Molly als Ushi tot bedaren te brengen.

'O, mijn god... en als ze hem nu eens doden? O, mijn god...' Ushi hield zich aan haar vast als een doodsbang kind, en het leek eeuwen te duren voordat haar vader terugbelde. Maar eindelijk ging de telefoon en een telefonist meldde een telefoontje uit München. Maar Manfred von Mann wilde met Audrey spreken, niet met Ushi. Hij vertelde Audrey wat hij niet tegen zijn dochter durfde te zeggen.

'Ze hebben afgelopen week twaalf mensen in München vermoord om precies dezelfde misdaad. We hebben eraan gedacht hen te bellen en hun te vertellen niet thuis te komen. Maar de anderen waren arbeiders, kooplui, een paar paupers waar de communisten een enorme ophef over hebben gemaakt. Niemand van het kaliber van Karl natuurlijk. We hebben niet gedacht dat dit met hem zou gebeuren.' Maar het was wel gebeurd. En Audrey was doodsbang dat ze hem misschien niet vrij zouden krijgen. Het viel nauwelijks te geloven wat Ushi's vader zei.

'Hebben ze u verteld waar hij is?'

'Nog niet. Maar iemand die ik ken bij het Opperbevel belt me. Hoe is het met Ushi?' Hij klonk als een aardige man en Audrey wierp een blik over haar schouder naar haar vriendin. Ze lag trillend op het bed met een glazige uitdrukking in haar ogen. Ze was in shock en Audrey maakte zich zorgen.

'Niet zo goed, ben ik bang.' Het was het enige antwoord wat ze kon geven.

'Ik kom zelf naar Rosenheim.'

'Dat lijkt me een heel goed idee.'

Maar toen hij arriveerde was Ushi hysterisch en ze hadden de hele dag geen nieuws gehad. Ushi had erop gestaan zelf de plaatselijke politie te bellen, en dan erheen te gaan, maar ze weigerden haar de hele dag Karl te mogen zien, ondanks smeekbeden en de namen die ze liet vallen. Ze reageerden er helemaal niet op en zeiden dat hij een veroordeeld man was met wie niet gesproken kon worden. Hij had een misdaad begaan tegen het Reich en zij was het aan haar volk verplicht met een Ariër te trouwen en kinderen voort te brengen voor het Reich. Ze werd steeds hysterischer terwijl ze met hen sprak, en bijna sloeg ze iemand en ze zou dat ook gedaan hebben als Audrey haar niet had teruggetrokken en haar had gedwongen met haar mee terug te gaan naar het hotel.

Audrey was totaal van slag door wat er met hen gebeurde en toen baron Von Mann eindelijk was gearriveerd, had ze een ogenblik met hem alleen om met hem te praten en ze vroeg hem wat hij dacht dat er zou gebeuren met Karl. Hij zag er slecht uit toen hij haar antwoord gaf, terwijl hij dacht aan de mannen die de afgelopen week om dezelfde reden waren vermoord. 'Ik weet het niet. Misschien sturen ze hem naar een kamp. Ze sturen nu veel mensen naar een kamp. Joden zoals Karl. Ik heb haar hiervoor gewaarschuwd.' Hij keek gekweld door zijn eigen hulpeloosheid. 'Ze zijn tot alles in staat.'

En dat was zo. De generaals die baron Von Mann kende, zeiden dat ze niets konden doen om te helpen. Volgens de Neurenberger wetten van vijftien september dat jaar was Karl Rosen schuldig aan een misdaad die bestraft kon worden met de dood. Audrey begon de woorden te haten die ze steeds weer hoorde, en toen de baron terugkeerde bij de twee wachtende vrouwen had hij geen goed nieuws voor hen.

'Ze brengen hem vanavond ergens anders heen. Ik weet niet waarheen, maar de officier van dienst beloofde het me morgen te vertellen. Ik ga daar meteen naartoe.'

'Brengen hem ergens heen?' Ushi's ogen stonden wild, en weg was het lachende meisje van slechts een paar uur eerder. Ze was nauwelijks meer herkenbaar. Haar haren waren ongekamd, haar make-up doorgelopen, haar gezicht was vlekkerig van de tranen en er zaten zelfs mascaravlekken op haar jurk door alle tranen die daar terecht waren gekomen, maar het kon haar allemaal niet schelen, alleen Karl kon haar schelen. 'Waar brengen ze hem naartoe?'

'Ik beloof je, schat, dat zoeken we zo snel mogelijk uit.'

Ze jammerde in de armen van haar vader en hij huilde om zijn hulpeloosheid en de verschrikking van het lot van zijn schoonzoon. Het speet hem zelfs dat hij haar met hem had laten trouwen, als ze dit soort verdriet te dragen kreeg. Maar hij had geen wrok tegenover Karl. Hij ging direct de volgende dag naar het politiebureau en kreeg te horen dat Karl naar Unterhaching was gebracht, naar een basis daar. Het was een lange, zwijgzame rit en het enige wat ze hoorden was het snikken van Ushi. Zelfs kleine Molly maakte geen geluid in Audreys armen. Toen ze daar aankwamen, hielden ze zelfs niet stil bij een hotel, maar reden direct naar het politiebureau omdat ze vreesden voor Karls leven. En als door een wonder zagen ze hem daar toen ze aankwamen, terwijl hij geketend in een vrachtwagen geladen werd. Ushi liet een deerniswekkende gil horen en schoot op hem af terwijl Molly begon te huilen. In een reflex hield Audrey haar dicht tegen zich aan en bedekte haar ogen, terwijl baron Von Mann tussen hen en de soldaten stond. Ushi had Karl bijna bereikt toen haar vader haar inhaalde en terugtrok. Ze vocht woest terwijl de soldaten die Karl begeleidden hem kwaadaardig vooruit porden met hun stokken, en hij schreeuwde toen ze hem in de vrachtwagen duwden.

'Ik ben oké... ik ben oké... Ich bin...' Ze sloegen de deur dicht terwijl Ushi met grote verschrikte ogen toekeek. Hij leek nauwelijks meer op dezelfde man. Zijn kleren waren gescheurd en zijn gezicht en hoofd zaten onder het aangekoekte bloed. Ze huilde vreselijk in haar vaders armen en een ogenblik later was de vrachtwagen vertrokken. En het enige antwoord op hun navragen was dat het probleem 'opgelost' was.

De baron hield vol dat ze alleen nog maar terug naar hun huis in München konden rijden. Daar zou hij meer informatie kunnen inwinnen en het had geen zin nu in Unterhaching te blijven. Dus ze stapten allemaal weer in de auto en reden naar München. Ze hielden pas stil toen ze het huis hadden bereikt. Hij vertrouwde zijn dochter toe aan de armen van haar moeder en Audrey gaf Molly te eten en legde haar in bed na een warm bad en ging alleen op haar kamer zitten wachten op nieuws over Karl. Ze waren allemaal geschokt. Het was voor allemaal een nachtmerrie en ze leken niets te kunnen doen om hem te redden. Later die avond, toen hij licht onder haar deur zag, nodigde de baron haar uit naar de bibliotheek te komen om wat met hem te drinken. Ze spraken over de waanzin van de nieuwe wetten, maar zelfs hier voelde de baron zich niet helemaal vrij. Ze spraken fluisterend naast een knetterend haardvuur, achter gesloten deuren. Niemand vertrouwde elkaar meer in Duitsland, zelfs niet in het eigen huis. Die avond pleegde hij nog een aantal telefoontjes, maar zonder resultaat en het duurde nog twee dagen voor het nieuws eindelijk kwam. Met veel leedwezen had hij de ouders van Karl gebeld om hen op de hoogte te brengen en ze waren dankbaar voor alles wat hij had geprobeerd te doen. Maar uiteindelijk had niets geholpen. Hij legde de telefoon neer en huilde zacht in zijn handen voordat hij naar boven ging om het zijn vrouw en zijn dochter te vertellen. Hij vertelde het zijn vrouw als eerste en samen gingen ze naar Ursula die opgesloten zat op haar kamer en inmiddels bijna krankzinnig was. Ze staarde hen aan toen ze binnenkwamen en voelde ogenblikkelijk wat ze haar gingen vertellen. Audrey hoorde haar deerniswekkende gil in haar kamer en ze rende de gang op waar ze bleef wachten alsof er iets zou veranderen, iemand zou komen... maar het was voorbij voor Karl. Hij was dood, vermoord door Hitlers mannen. En terwijl Audrey op de lange tochtige gang stond, herinnerde ze zich zijn lachen, de warmte van zijn ogen en ze besefte voor het eerst in haar leven hoe zeldzaam het geschenk van de liefde was... hoe kortstondig... en hoe snel voorbij... Ushi was plotseling geen bruid meer... maar een weduwe. Karl was er niet meer... en het had iedereen kunnen gebeuren. Plotseling besefte ze hoeveel geluk zij en Charlie hadden gehad en hoe dwaas het was dat hij zijn leven nu vergooide aan een vrouw van wie hij niet hield en die hem erin had laten lopen.

Het duurde uren voordat Audrey in staat was Ushi te zien die avond en toen dat uiteindelijk gebeurde kon ze haar niets zeggen. Ze hield haar alleen maar in haar armen en liet haar huilen. Ze klonk alsof haar hart zou breken en toen Audrey weer in haar ogen keek, wist ze dat Ursula von Mann Rosen nooit meer dezelfde vrouw zou zijn.

30

Even na zessen de volgende ochtend ging de telefoon in Antibes en James hoorde hem als eerste. Hij stak zijn hand over Violet heen om op te nemen. 'Hoe laat is het?' mompelde ze tegen hem terwijl ze haar ogen iets samenkneep naar de klok die ze niet kon zien. De zon was net op, maar ze waren pas twee uur eerder naar bed gegaan en ze hadden allemaal veel te veel champagne gedronken. Charlie en Charlotte waren er nog en Violet mocht haar nog net zo weinig als ze in het begin had gedaan en het kon haar eigenlijk geen moer meer schelen. Maar ze kon zich niet voorstellen wie er nu belde, terwijl James heel rechtop naast haar op de rand van het bed zat.

'Ja?... ja.' Een lange pauze, een frons en toen 'Audrey? Wat is er aan de hand?' Hij hoorde haar aan de andere kant van de lijn huilen en vermoedde onmiddellijk dat er iets vreselijks met haar was gebeurd. Violets hart hield op met slaan toen ze aan het meisje dacht en ze greep instinctief James' arm beet. 'O, mijn god... o nee...' Hij wendde zijn ogen naar Vi en zij keek paniekerig.

'Wat is er, James?... Wat is er met haar gebeurd?' Hij gebaarde haar stil te zijn en ging verder. De verbinding was verre van goed en Audrey was veel te veel van streek om haar te vragen op te houden. Ze moest met iemand spreken en Vi en James waren de enige mensen die ze kon bellen.

'Mijn god, wat vreselijk... O, die arme meid. Hoe is het nu met haar?'

'O, James...' Violet begon te huilen, ervan overtuigd dat Molly een vreselijk ongeluk had gehad. James pakte haar hand en hield die vast om haar gerust te stellen, schudde zijn hoofd en vormde de woorden met zijn mond.

'... het... is... niet... het... kind...'

'Nee?' Ze keek verbaasd. Wie was het dan?

'Waar ben je nu? Wil je terugkomen? We gaan over een paar dagen naar huis. Misschien is het beter voor je om hierheen te komen, Aud... oké... maar in godsnaam, ga daar weg. Wacht op ons in Londen in ons huis. En geef me je nummer daar. Probeer wat te slapen en Vi en ik bellen je over een paar uur terug. Wil je haar nu spreken?' Hij draaide zich hoopvol naar zijn vrouw om, klaar om haar de hoorn te geven. 'Oké... ik zal het haar zeggen... en Audrey...' Zijn ogen vulden zich met tranen en zijn stem werd schor. 'Vertel haar hoe erg we het vinden.' Ze verbraken de verbinding en hij zat naar zijn vrouw te staren. Hij wist zelfs niet hoe hij de woorden moest vinden en zuchtte toen. Hij probeerde kalm te blijven. 'Ze hebben Karl vermoord.' Het was bot, maar het vertelde haar wat ze moest weten terwijl ze hem vol afschuw aankeek.

'O, god... James! Wie heeft Karl vermoord? En hoe is het met Ushi? O, nee!' Ze begon te huilen en staarde hem overstuur aan. Hij sloeg een arm om haar heen en trok haar naar zich toe.

'De nazi's. Ze haalden hem gewoon uit de trein, stopten hem in de gevangenis en schoten hem dood. Blijkbaar hebben ze een krankzinnige wet afgekondigd die de doodstraf geeft aan een jood als hij gemeenschap heeft met een Ariër, getrouwd of niet. Heb je ooit zoiets gehoord? Ze zijn waanzinnig.' Maar erger nog, ze hadden Karl Rosen vermoord.

'O, mijn god.' Iets anders kon ze niet zeggen en ze huilde in de armen van haar man. Daarna gingen ze naar beneden om een kop koffie te drinken en toen Charlie om acht uur naar beneden kwam, zaten ze daar nog. Hij keek ernstig en ietwat katterig, maar zodra hij hen zag, wist hij dat er iets vreselijks aan de hand was.

'Was dat de telefoon die ik om ongeveer zes uur hoorde?' James knikte en Vi begon weer te huilen. 'Jezus... wat is er, Vi?' Hij ging naast haar zitten en James vertelde hem wat er met Karl was gebeurd. Charlie staarde hem aan.

'Dat kan niet... zoiets kunnen ze niet doen!' Zijn stem klonk plotseling luid in het stille vertrek. Ze waren zo gelukkig... zo zorgeloos... zo vrolijk... en zo verliefd.

'Ze zijn krankzinnig.'

'Dat zeker.'

'Gaat het een beetje met Ushi?' vroeg hij James.

'Ik denk het niet. In ieder geval hebben ze haar niet aangeraakt. Ze waren onderweg terug naar Berlijn, maar ze zijn nu bij haar ouders in München. Audrey is bij hen.'

'Wat doet ze daar?' Hij keek bezorgd. Hij vond het niet prettig om te denken dat ze bij zo'n verschrikking in de buurt zat, en het kwelde hem dat ze het had zien gebeuren.

'Ik heb het niet gevraagd, maar ik denk dat ze met hen meereisde.'

'Is het goed met haar?'

'Ze was vreselijk van streek, begrijpelijk, en ik vertelde haar dat we haar over een paar uur zouden terugbellen.' Charles knikte, deed een scheut whisky in zijn koffie en bood James hetzelfde aan. Het was een beetje vroeg daarvoor, maar ze hadden het allebei nodig en Vi schonk voor zichzelf hetzelfde in toen Charlotte de kamer kwam binnenlopen in een prachtige witsatijnen ochtendjas.

'Wat is dit allemaal? Zijn we allemaal eerder dan de zon op?' Ze glimlachte op haar koele, zakelijke manier die iedereen het gevoel gaf dat er een bureau voor haar hoorde te staan, maar deze keer glimlachte niemand terug.

Charlie keek somber naar haar en nipte van het krachtige brouwsel in zijn kop. 'De nazi's hebben Karl Rosen vermoord.'

'Wat vreselijk!' Ze keek oprecht geschrokken en de volgende twee uur spraken ze er zonder ophouden over. Ze had een paar heel duidelijke gezichtspunten over de Duitse politiek en vond Hitler heel wat gevaarlijker dan de meeste mensen beseften. De mannen waren dankbaar voor de standpunten die ze met hen deelde, maar uiteindelijk maakte het allemaal niets uit. Karl was dood en zou nooit meer terugkomen.

James en Vi belden Audrey die middag en ze zei dat ze die avond naar Londen zou vertrekken. De nazi's hadden geweigerd Karls stoffelijke overschot vrij te geven voor een religieuze begrafenis, dus er zou geen begrafenis komen, en Ushi was er dermate slecht aan toe dat ze meende de familie verder met rust te moeten laten. Ze kon voor niemand meer iets doen en het leek haar beter gewoon stilletjes te vertrekken. Ze beloofde Vi en James de volgende dag te bellen als ze in hun huis was aangekomen en ze klonk net zo geschokt en verdoofd als zij allemaal in Antibes. Het was een stille, bedroefde dag voor iedereen en Vi en James maakten een lange wandeling langs het strand, terwijl Charles stil op de veranda zat en Charlotte een middagslaapje deed op hun kamer. Het was etenstijd toen ze elkaar weer zagen en toen dat gebeurde, merkte Vi dat Charlotte er niet al te best uitzag. Ze was bijna groen.

'Gaat het wel goed met je?' Ze wist hoe onaangenaam het begin van een zwangerschap kon zijn en onwillekeurig voelde ze medelijden met haar. Ze zag er vreselijk uit en Charlotte haalde haar schouders op met een kranig lachje dat nauwelijks de ellende die ze de hele dag had gevoeld verborg.

'Ik voel me prima. Ik denk dat ik iets gegeten moet hebben dat slecht is gevallen.' Ze had de hele middag overgegeven en Charlie had oprecht medelijden met haar gehad toen hij naar hun kamer was gegaan om iets te pakken en haar op haar knieën voor de wc had aangetroffen. Hij zette een kop slappe thee voor haar, maar zelfs die kwam er weer uit. Hij hoopte dat ze zich niet de hele zwangerschap zo zou voelen. Het was de eerste keer dat ze ziek was sinds ze het hem had verteld.

Violet glimlachte meelevend naar haar. 'Ik denk niet dat het iets is dat je hebt gegeten, Charlotte, liefje. Mij gebeurde dat altijd in de eerste drie, vier maanden. Droge toast en thee zijn de enige remedie ertegen en zelfs dat helpt soms niet veel.'

'Ik denk echt niet dat dat het is.' Ze voelde zich opgelaten dat Violet van haar zwangerschap wist. Maar Vi keek haar alleen maar veelbetekenend aan en glimlachte.

Ze at die avond heel weinig en ging onmiddellijk naar bed. Violet praatte met James over teruggaan naar Londen om Audrey zo snel mogelijk te zien, hoewel ze de Parker-Scotts uitnodigden zo lang ze wilden te blijven.

'We moeten echt gaan. Charlotte moet terug en ik moet aan een boek werken.' Ze waren van plan een safari in Afrika te doen als een uitgestelde huwelijksreis, maar dat paste niet in hun werkschema, dus ze hadden gekozen voor een paar weken in Zuid-Frankrijk, en nu moesten ze serieus aan het werk. De dood van Karl gaf het einde aan van hun zomerse pret en het werd voor iedereen tijd om naar huis te gaan. Het enige wat hem dwarszat was dat Charlotte zich plotseling zo ziek voelde. Na een laatste drankje met James die avond en na weer over Karl gepraat te hebben, ging Charlie terug naar hun kamer en vond Charlotte kreunend op de badkamervloer met haar hoofd tegen de wc-pot.

'Charlie...' Ze was zo buiten adem dat ze nauwelijks meer kon praten. 'Ik heb... verschrikkelijke... pijn...' Hij dacht onmiddellijk aan een miskraam en wilde wegrennen om Violet te gaan halen, maar ze gebaarde hem dichterbij en wees naar de rechterkant van haar onderbuik. 'Daar.'

'Zal ik een arts roepen?' Hij was doodsbang. Er was iets heel ergs met haar aan de hand en zonder zelfs maar op een antwoord van haar te wachten, schoot hij de kamer uit en klopte op de slaapkamerdeur van James en Violet.

'Ja?' Violet riep hem binnen en Charles zag er verward en bezorgd uit toen hij de kamer binnenkwam en hen pratend aantrof. Ze hadden het weer gehad over Ushi en Karl, de nachtmerrie achtervolgde iedereen. 'Charles, is er iets aan de hand?'

'Charlotte is doodziek en ze zegt afschuwelijk veel pijn te hebben. Hij keek Violet hulpeloos aan. 'Ik ben bang dat ik daar helemaal niets van weet, maar ze moet onmiddellijk een arts hebben. Ik denk echt dat we haar naar het ziekenhuis moeten brengen.' Zonder nog een woord te zeggen rende Violet de gang op, werkte zich in een ochtendjas en Charles wendde zich tot zijn oude vriend. 'Misschien hadden we niet zo veel over Karl moeten praten... Soms vergeet ik dat ze zwanger is...' Hij ging nerveus met een hand door zijn haar en wachtte tot Violet terugkwam. Toen ze er weer was keek ze zorgelijk naar James.

'Ik denk je maar beter dokter Perrault kunt bellen.'

'Heeft ze een miskraam?' Charles was doodsbang en werd verteerd door schuldgevoelens. Ze hadden nooit over die verontrustende dingen moeten praten waar ze bij was. Het kwam gewoon omdat ze de hele tijd zo sterk leek. 'Heeft ze vreselijke pijn?'

Vi wendde zich vol medelijden naar hem. 'Het komt goed, Charles. Wat er ook gebeurt, het komt goed met haar. Vrouwenkwalen zien er soms angstaanjagender uit dan ze zijn. We brengen haar naar het ziekenhuis en morgen is ze weer helemaal in orde.' Maar hij vond het moeilijk te geloven toen hij haar kotsend en kokhalzend naar de auto droeg, gehuld in een deken en haar geruïneerde ochtendjas. James reed terwijl Violet haar hand vasthield en Charles naar haar op de achterbank staarde. Ze zag eruit alsof ze daar ter plekke zou sterven en hij voelde zich nog schuldiger door alle dingen die hij niet voor haar voelde. Het was als kijken naar iemand die je niet kende.

James nam de bochten in de weg zo snel als hij durfde terwijl Charlie hem nerveus aanspoorde. En op het moment dat ze het ziekenhuis in Cannes bereikten, spoedde Charlie zich naar binnen en keerde terug met twee ziekenbroeders die Charlotte meteen op een brancard tilden en met haar verdwenen. Met zijn drieën gingen ze snel achter haar aan en dokter Perrault stond hen al op te wachten. Hij bekeek haar goed terwijl verpleegsters haar pols en bloeddruk controleerden en Charles in de buurt rondhing. Het kostte hem nog geen twee minuten om de situatie van 'madame' vast te stellen en hij wendde zich tot Charles met een verontruste frons.

'Het is haar appendix, monsieur. Ik geloof dat die geperforeerd is, of bijna. We moeten direct opereren.' Charles knikte, ietwat opgelucht, hoewel hij zich zorgen bleef maken.

'Houdt ze het kind?'

De dokter keek gepijnigd en fronste zijn voorhoofd. 'Is ze ook nog zwanger?' Charlie knikte. 'Goed... we zullen zien wat we kunnen doen, maar er is maar heel weinig kans dat ze het kind zal houden.' Tranen prikten in zijn ogen terwijl hij tegen hem knikte. 'We doen wat we kunnen.' En bijna direct toen hij dat had gezegd, werd Charlotte weggevoerd en Charles bleef in de wachtkamer achter met James en Vi.

De tijd tikte eindeloos voorbij en het was al drie uur voor hij de arts weer zag. Hij kwam binnen, maakte de operatiekap los en had een ernstige uitdrukking op zijn gezicht die hen beangstigde. Een ogenblik dacht Charles dat ze misschien dood was.

'Met uw vrouw gaat het prima, monsieur.' Hij keek Charlie direct in de ogen. 'Haar appendix was inderdaad geperforeerd, maar ik denk dat we alles op tijd hebben schoongemaakt. Ze zal hier drie of vier weken moeten blijven en ze zal volledig herstellen.' Charles voelde zich opgelucht voor haar, maar de dokter had hem niet verteld wat hij echt wilde weten. Hij haalde diep adem en keek hem aan.

'En het kind?'

De dokter staarde hem aan en wilde verder niets zeggen in aanwezigheid van James en Vi. 'Kan ik u alleen spreken, monsieur?'

'Natuurlijk.' Maar hij nam aan dat dit het ergste betekende voor de baby die ze had gedragen, en hij was geschokt toen hij besefte hoeveel dat voor hem betekende.

Het leek bijna alsof dat het enige was wat hij nog over had. Hij volgde de arts de wachtkamer uit, liet Vi en James op hem wachten, en de arts bracht hem naar een kleine zitkamer aan het einde van de gang. Hij pakte twee stoelen en wees Charles te gaan zitten, wat hij deed. 'Mag ik u een nogal persoonlijke vraag stellen, meneer?'

'Natuurlijk.' Maar hij had hem nog steeds niets over het kind verteld en Charles wilde hem niet haasten. Misschien waren er complicaties... of de baby was dan toch verloren. Hij nam alle mogelijkheden in zijn hoofd door terwijl hij wachtte tot de dokter zou praten.

'Hoe lang bent u met madame getrouwd?'

Charlie had geen moeite om eerlijk te zijn, zeker niet omwille van hun kind. De baby betekende veel voor hem. Hij had alles opgeofferd voor het kind. 'Bijna vier weken. Maar ze raakte drie maanden geleden zwanger, in Egypte...' Alsof dat voor iemand iets uitmaakte. De arts schudde zijn hoofd. 'Is ze langer zwanger?' Dus daar maakte hij zich zorgen om, maar de dokter keek hem meelevend aan. Zo meelevend dat het pijn deed.

'Ik ben bang dat er hier een misverstand is, en ik wil me niet bemoeien met uw persoonlijke leven, monsieur. Madame is niet zwanger. Ze heeft vijf jaar geleden een hysterectomie gehad, zei ze. Ik heb alles gecontroleerd, overal, door wat u me hebt verteld. Er is geen baby, meneer. Er is geen zwangerschap. Er is geen baarmoeder. En die kan er niet meer zijn. Het spijt me heel erg dat ik u dit moet vertellen.' Hij keek Charles aan en Charles had het gevoel alsof hij geslagen was met een hamer of met de vuist van de dokter.

'Weet u het zeker?' Zijn stem klonk pijnlijk schor.

'Heel zeker. Madame zal het u zelf vertellen, dat weet ik zeker, net zoals ze het aan mij heeft verteld. Misschien was ze bang aan u toe te geven dat ze nooit kinderen kan krijgen, maar ik weet zeker dat u zich er door de jaren heen wel in kunt schikken. Er bestaat altijd nog adoptie, natuurlijk...' Hij stak zijn hand uit om Charles' arm aan te raken. 'Het spijt me heel erg, monsieur.' Charles knikte alleen maar toen hij opstond, niet in staat te spreken.

'Dank u... dank u dat u het me hebt verteld...' was het enige wat hij er uiteindelijk uitbracht toen hij het vertrek verliet. Ze had tegen hem gelogen... tegen hem gelogen... alles was een leugen... over de baby waarvan ze zwanger was geworden in Caïro en hij had zich er zo schuldig om gevoeld, omdat hij de hele tijd met haar wilde vrijen en hij niet voorzichtig was... en de abortus die ze niet wilde... wat had hij haar erom gerespecteerd... ook al betekende het dat hij met haar moest trouwen... en de baby die zoiets als Sean zou worden... de baby die nooit geboren zou worden... die nooit had bestaan... ze had tegen hem gelogen. Hij werd overweldigd door een blinde woede toen hij de andere spreekkamer binnenliep en hij kon nauwelijks praten tegen Violet en James.

'Zou u uw vrouw willen zien, monsieur?' Een jonge verpleegster lachte hem vriendelijk toe en hij kon alleen maar zijn hoofd schudden. 'Ze is nu wakker... u kunt haar even zien voor une petite minute," maar in plaats daarvan werkte hij zich langs de verpleegster de deur uit en wachtte buiten het ziekenhuis op Violet en James. Hij moest de lucht diep inademen en Violet zag aan zijn gezicht dat er iets vreselijks met hem was gebeurd en ze wist bijna zeker dat Charlotte de baby had verloren.

'Charles?'

'Praat niet tegen me... alsjeblieft.'

'... Charlie...' Hij draaide zich naar haar toe en greep haar arm.

'Vi... niet doen... alsjeblieft!' Toen zag ze dat hij huilde, maar ze begreep niet dat het geen tranen van verdriet waren, maar tranen van woede. 'Weet je wat ze me geflikt heeft?' tierde hij tegen hen, niet in staat zichzelf te beheersen. 'Ze heeft tegen me gelogen! Er is geen baby!

Die is er nooit geweest... ze heeft vijf jaar geleden een hysterectomie gehad.' James staarde hem aan en Vi hield haar adem in.

'Je meent het niet!' Ze was enorm geschrokken. En arme Audrey...

'Ik meen het.'

'Maar dat is afschuwelijk.' James beet zijn tanden op elkaar toen hij instapte, de auto startte en naar de twee anderen gebaarde naast hem te komen zitten.

'Kom op, je kunt wel een borrel gebruiken.' En ze gaven hem er meer dan een toen ze thuis waren. Hij werd pas de volgende dag om twaalf uur 's middags wakker. Hij douchte, schoor zich en ging direct naar het ziekenhuis waar hij Charlottes kamer inliep en haar grimmig aankeek. Maar ze wist waarom hij was gekomen en wat de uitdrukking op zijn gezicht betekende. Ze had een risico genomen en dacht dat hij het niet had hoeven weten, en ze had het spel verloren. Ze was slim genoeg om te weten wanneer ze haar kaarten neer moest leggen.

'Het spijt me, Charles. Ik dacht dat het de enige manier was waarop je met me zou trouwen.' Ze had natuurlijk gelijk, maar dat maakte de zaak er nu niet veel beter op, voor geen van beiden. 'Ik wilde iets speciaals van je carrière maken en voor je zorgen...'

'Mijn carrière kan me geen lor schelen. Weet je dat inmiddels?'

'Toen niet. Ik begrijp het nu beter. Maar je hebt het verkeerd, weet je. Je zou de grootste schrijver ter wereld kunnen zijn, een internationaal belangrijk man...' Ze zei het alsof ze aanbood van hem een koning te maken en hij staarde haar alleen maar aan.

'En wat zou dat van jou maken? Mijn uitgeefster? Is dat zo verschrikkelijk belangrijk voor jou?' Ze wilde hem als een marionet aan touwtjes hebben.

'Mannen als jij moeten verzorgd worden als bijzondere bloemen.' Ze probeerde te glimlachen, maar het was duidelijk dat ze zich nog niet helemaal goed voelde door de operatie, hoewel ze helemaal bij bewustzijn was. Haar zintuigen waren niet verdoofd en haar ogen waren perfect op Charlie gefocust.

'Dacht je dat ik er niet achter zou komen?'

'Zijn kinderen zo verschrikkelijk belangrijk voor je, Charles?' Maar ze wist het antwoord al, ze was erachter gekomen toen ze hem had zien spelen met Molly, Alexandra en kleine James. 'Je hebt geen kinderen nodig om compleet te worden, weet je. Jij hebt je werk. En wij hebben elkaar.'

'Dat is een leeg leven.' Hij keek haar triest aan. Wat wist ze toch weinig van het leven, of van hem. 'Ik neem aan dat ik een week of twee zou moeten wachten om je dit te vertellen... tot je weer kunt lopen.' Ze vermoedde al wat er nu ging komen en ze keek hem verdrietig aan. Ze had hem al zo lang willen hebben, als een zeldzame, heel zeldzame diamant die ze wilde bezitten. 'Maar ik zal je niet met leugens aan het lijntje houden. Ik ga bij je weg. De grap is nu voorbij. We kunnen teruggaan naar onze eigen levens. Jij hebt je eigen flat en ik heb die van mij, en alles gaat weer terug naar hoe het vroeger was, behalve dat ik je niet meer zal zien. Iemand anders kan mijn werk afhandelen, misschien wil je vader het weer op zich nemen, maar dat is wel het minste probleem. Ik bel mijn advocaat zodra ik terug ben in de stad.'

'Waarom?... waarom doe je dit?' Ze deed moeite zijn hand te grijpen, maar hij ontweek haar en zij kon zich nauwelijks bewegen na de operatie van de avond ervoor. 'Wat maakt het nu uit als er geen kind komt?'

'Ik zou daarmee kunnen leven... maar ik kan niet leven met leugens. Je hebt me een huwelijk binnengelokt. Je wilde me hebben, als je eigendom. En ik ben niet te koop, of in de val te lokken, of in een kooi te stoppen, of in staat om op bevel te schrijven als een dansende hond. De enige hoop die we hadden dat er iets fatsoenlijks tussen ons zou groeien, was dat kind. En dat kind was een leugen.

Ik heb je vader gebeld en hem verteld wat er met jou is gebeurd en hij is onderweg van Londen hiernaartoe. Ik wacht tot hij arriveert en dan ga ik terug naar Vi en James. Violet zegt dat je in het huis kunt blijven zitten zolang je wilt, zodra je uit het ziekenhuis bent en ik laat het aan jou over om het uit te leggen aan je vader als je dat wilt. Ik wil je niet in verlegenheid brengen. Maar ik wil ook niet met je getrouwd blijven. Ik weet zeker dat je me er ooit voor zult bedanken.' Daarop draaide hij zich om, liep de kamer uit en bleef buiten op straat staan. Hij staarde naar de lucht. Het was alsof Charlotte helemaal nooit zijn leven was binnengekomen en het enige waaraan hij kon denken waren plotseling Ushi en Karl en de liefde die ze hadden gehad, de liefde die zo heel erg leek op de liefde die hij vroeger met Audrey had gekend, en plotseling wilde hij alleen nog maar teruggaan naar haar. Hij zag eruit als een andere man toen hij terugkeerde in Antibes en het huis binnenstormde.

'Hoe laat vertrekken we?' vroeg hij Vi en ze staarde hem aan.

'Ik dacht dat je wilde wachten tot Charlottes vader arriveerde.'

'Hij komt pas vanavond en hij logeert toch in het Carlton in Cannes.'

'Ik veronderstel dat de trein van vier uur morgen wel goed is. Ik zal het James vragen,' en toen zei ze voorzichtig: 'tussen haakjes, Audrey heeft weer gebeld. Ze is nu terug in Londen.' Hij knikte, zijn ogen op die van haar gericht. 'Ze vroeg me jou gedag te zeggen.' Hij knikte weer en verliet toen de kamer met een bezorgde frons. Hij zag Charlotte niet meer en hij sprak met haar vader in het Carlton over de telefoon. Het gesprek was gespannen en hij leek ervan onder de indruk dat Charlotte een miskraam had gehad tegelijk met een appendicitis, maar Charles weigerde ook maar iets aan hem uit te leggen. Dat was haar probleem. Zij had de leugens verteld. Zij mocht ze ook aan hem uitleggen.

Het enige probleem was Audrey. Hij moest haar zien en proberen haar ervan te overtuigen dat hij geen volslagen dwaas was. Er bestond de mogelijkheid dat ze niets meer met hem te maken wilde hebben. En daar zou hij nu achter moeten zien te komen.

31

Charles reed met Vi en James, de kinderen en hun kindermeisje, terug met de nachttrein naar Londen in drie privécompartimenten. Vi had de meeste bediendes in Antibes achtergelaten. Ze waren voornamelijk Frans en ze nam elk jaar alleen de butler en de huishoudster mee uit Londen om toezicht te houden op de gang van zaken, maar die hadden die ochtend een eerdere trein genomen zodat ze er al zouden zijn als Vi en James arriveerden. En zoals altijd was alles perfect geregeld toen ze bij het huis in Londen aankwamen.

'Wil je even binnenkomen, Charles?' Lady Vi hield Alexandra's hand vast en James hielp met het sorteren van de bagage om vast te stellen wat van wie was en wat naar welke kamer ging. Het meeste ervan was van Vi met een tweede plaats voor lady Alexandra van wie de meeste kleren elk jaar door Violet in Parijs werden gekocht.

Charlie leek een ogenblik te aarzelen en ze glimlachte. Hij zag er plotseling heel erg jong uit en ze voelde medelijden met hem. Hij had de afgelopen twee dagen een vreselijke schok te verwerken gekregen en ze wist dat hij het heel zwaar opvatte. Ze had er stilletjes over gesproken in de trein terwijl James sliep en hij had aan lady Vi toegegeven hoezeer hij een baby had gewild. In sommige opzichten verraste haar dat. Hij had altijd zo'n vrije, nonchalante persoon geleken, dat ze zich niet kon voorstellen dat hij zich ineens wilde vastleggen. Maar het scheen de enige reden voor hem te zijn geweest om met Charlotte te trouwen.

'Ze zal natuurlijk wel toestemmen in een scheiding, denk je niet?' Ze had aangenomen dat Charlotte redelijk zou zijn nu hij de waarheid over de baby wist, maar Charlie had mistroostig zijn hoofd geschud terwijl zij hem aankeek.

'Ze is katholiek.'

Vi keek geschokt. 'Dat was het excuus dat ze voor de abortus gebruikte. Ze kan het niet menen dat ze weigert je nu te laten gaan. Ze is met je getrouwd op basis van bedrog, in hemelsnaam.'

'Ik weet het. Maar ze zegt dat ze er niet in zal toestemmen. Ze heeft het nog steeds over de fantastische dingen die ze voor mijn carrière kan doen.' Hij had gezucht en het gesprek had nergens toe geleid. Ze wilde dat hij wat tijd nam om goed over alles na te denken terwijl zij herstelde en ze verwachtte hem over een paar weken te zien als ze terug was in Londen.

Maar zijn gedachten waren helemaal niet bij Charlotte toen hij aarzelend de hal van het huis van Vi en James binnenstapte en om zich heen keek alsof hij verwachte dat Audrey vanuit een deur op hem af zou springen.

'Misschien is ze weg,' fluisterde Vi tegen hem, omdat ze wist wat hij dacht en hij draaide zich om om tegen haar te glimlachen. Maar op het moment dat hij dat deed, hoorde hij Audreys stem. Toen hij zich weer omdraaide zag hij haar langzaam de trap af komen. Haar gezicht zag er vertrokken uit ondanks haar bruine kleur, en haar ogen stonden vol verdriet. Ze had alleen maar aan Ushi en Karl gedacht sinds ze hier was en het viel gemakkelijk te zien hoe verpletterd ze was door wat er in de trein was gebeurd.

Ze bleef even op de trap staan toen ze hem zag, daarna kwam ze Vi een kus geven en vervolgens James, toen de kinderen en daarna draaide ze zich naar hem om met een blik vol smart. 'Hallo, Charles. Hoe was de reis?'

'Prima.' Hij voelde zich als een schooljongen. 'Gaat het goed met je?' Hij deed een stap naar haar toe toen ze knikte en een ogenblik dacht Violet dat hij haar ging kussen. En alsof Audrey dat ook voelde, stapte ze achteruit en ze bleven een ogenblik onhandig in de hal staan, terwijl Vi haar hoed afzette en de kinderen naar boven joeg met het kindermeisje, waarna ze voorstelde dat ze allemaal een kop thee gingen drinken. Het was voor allemaal een emotionele week geweest, hoewel Audrey nog niet wist wat er met Charlotte was gebeurd.

Ze liepen naar de bibliotheek om daar te gaan zitten en Violet verdween om met de kok te spreken. Een ogenblik later verdween James om iets met de butler te regelen en plotseling waren Audrey en Charles alleen. Het moment was heel vervelend. Ze nam aan dat Charlotte direct naar kantoor of naar hun appartement was gegaan en ze vroeg zich ineens af of het wel verstandig was om bij James en Vi te blijven, als het betekende dat ze Charlie voortdurend zag. Antibes was al pijnlijk genoeg geweest zonder het nu nog eens te herhalen. Ze verschool zich achter praten over Karl en ze moest een paar keer ophouden toen ze probeerde aan Charles uit te leggen wat er was gebeurd.

'Het... was... het... verschrikkelijkste... wat ik... ooit heb gezien...' Ze kon de herinnering aan Karl niet wegvagen toen hij uit de trein werd gehaald en Ushi begon te schreeuwen... en daarna met al dat geklonterde bloed op zijn hoofd, toen hij in ketenen werd weggeleid. 'O, Charlie.' Toen ze zijn naam zei, leek het voor hem weer als vroeger. 'Wat zal er nu met haar gebeuren?' Ze zuchtte en sloot een ogenblik haar ogen, terwijl ze probeerde haar evenwicht terug te vinden, en plotseling voelde ze dat hij haar hand aanraakte.

'Je zult moeten proberen dat te vergeten.' Zijn stem klonk vriendelijk maar haar ogen schoten wijdopen.

'Vergeten? Hoe kan ik dat ooit vergeten?'

'Dat gebeurt ook niet. Maar nu kun je niets doen. En jezelf kwellen helpt niet. De herinnering zal mettertijd vervagen.' Hij keek haar heel strak aan. 'De meeste dingen doen dat.' Ze was geneigd het niet met hem eens te zijn, en het was alsof hij haar gedachten las en precies wist wat ze dacht. 'Maar niet alle.' De woorden waren nauwelijks hoorbaar terwijl ze elkaar in de ogen keken. 'Ik weet dat dit niet het juiste moment is om het jou te vertellen, maar...' Hij haalde diep adem en vervolgde: '... ik heb in Antibes Charlotte verlaten.'

Audrey wist niet zeker of ze hem begreep, maar hij zei het zo intens. 'Komt ze gauw terug?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Ik bedoel dat ik bij haar weg ben. Ik wil een scheiding.'

'Allemachtig, Charlie! Wat is er gebeurd?' Ze keek verdoofd, bijna net zo verdoofd als ze zich voelde.

'Ze heeft tegen mij over de baby gelogen.'

Audrey zag er geschokt uit. 'Je bedoelt dat die niet van jou is?'

'Nee, ik bedoel dat die van niemand is. Ze was niet zwanger.'

'Weet je het wel zeker?' Audrey kon zich niet voorstellen dat je zo'n leugen zou vertellen. 'Misschien is ze het kwijtgeraakt.'

Maar weer schudde hij alleen maar zijn hoofd. 'Ze had blindedarmontsteking en we moesten haar naar een ziekenhuis brengen. Ze hebben haar geopereerd en ik waarschuwde de arts dat ze zwanger was.' Hij lachte bitter en leunde naar achteren in zijn stoel terwijl hij terugdacht aan het moment dat de arts hem de waarheid vertelde. 'Hij moet trouwens toch al gedacht hebben dat ik een idioot was. Hij zei dat ze een aantal jaren geleden een hysterectomie had gehad.' Hij zuchtte en probeerde te glimlachen tegen de vrouw van wie hij nog steeds hield. 'Ze gaf het de dag erop toe. Ik denk dat zij het gevoel had dat het doel de middelen heiligt. Maar ik ben bang dat ik het er niet mee eens ben. Het enige wat ik met dat huwelijk wilde, was de baby.'

Audrey was niet verrast, maar de rest van het verhaal schokte haar intens. 'Stemt ze toe in een echtscheiding?'

'Nog niet. Maar het gebeurt. Er is echt geen andere manier. Ik blijf niet meer bij haar. We kwamen overeen dat het alleen om het kind was en toen we trouwden heb ik haar verteld dat ik niet van haar hield.'

Audrey keek hem vreemd aan en de schok van Karls dood kwam ogenblikkelijk weer in haar gedachten. Ze herinnerde zich hoeveel Ushi van hem had gehouden. Als ze nu eens geweten had dat hij na een paar weken zou sterven? Zou ze in dit geval ook maar iets anders hebben gedaan? Plotseling wierp het een ander licht op alles en ze had niet het lef om kwaad te zijn op Charlie. 'Het spijt me, Charlie.' Ze keek hem in de ogen en zag dezelfde zachtheid en hetzelfde medelijden die ze er altijd had gevonden en voor het eerst in twee dagen glimlachte hij en hij meende het.

'Ik weet niet of ik...' En toen, zonder omhaal pakte hij haar hand en hield die dicht tegen zijn hart. 'Kun je het me ooit vergeven?' Hij bracht haar vingertoppen naar zijn lippen en ze glimlachte tegen hem. Deze keer trok ze haar hand niet terug, ze keek alleen maar naar hem, en probeerde alles in zich op te nemen wat er met hen allebei in zo'n korte tijd was gebeurd.

'Er valt niets te vergeven, Charles. Ik kon niet met je mee toen je me nodig had.'

'Dat begrijp ik nu beter. Maar ik was toen zo kwaad. Ik wilde zo wanhopig graag dat je met me mee ging.' Dat ze destijds in San Francisco bleef, kwam hem nu niet als zo onredelijk over, maar hij was er toen razend om geworden. 'Ik wilde terugkomen en je vergeten... en ik heb het geprobeerd.' Hij glimlachte verlegen en haar ogen glimlachten in antwoord daarop. 'En Charlotte heeft me zeker geholpen.' Haar ogen werden donker toen hij haar naam noemde. 'Ik heb nooit beseft hoe vastbesloten ze was te krijgen wat ze wilde hebben. Het is echt beangstigend.' Audrey knikte en vermoedde dat ze hem niet zo gemakkelijk op zou geven als hij dacht.

'Wat zei je tegen haar toen je wegging?'

'Dat het voorbij was. Voor altijd. Ik wilde niet dat er ook maar enige twijfel bij haar achterbleef.' Nu keek hij Audrey aan en sprak rechtstreeks tot haar.

'Of bij jou... als het voor jou nog enige betekenis heeft.' Ze grinnikte tegen hem en zag er plotseling heel meisjesachtig uit. 'Misschien wel.' En plotseling lachten haar ogen. Het leven was te kort om ook maar een moment te verliezen met iemand van wie je zo veel hield als zij van Charlie '... als je je kaarten goed uitspeelt.'

'Aha! Dus dat is het... je wilt me laten dansen, hè?' Hij lachte nu ook en zijn hart voelde lichter dan het in het afgelopen jaar had gedaan... eigenlijk sinds hij haar had achtergelaten in China.

'Misschien wel, Charles Parker-Scott. Hoe dan ook, jij verdient het... weglopen en dan met iemand anders trouwen.' Ze keek hem aan met een gespeelde woede en plantte een hand op haar heup. 'Dat is wel heel onbeschoft!' Hij lachte nog harder en trok haar naar zich toe zodat hij haar kon kussen. En juist op dat moment kwam Vi de kamer binnen.

'Oeps... sorry...' Ze draaide zich met een tevreden glimlach op haar hakken om en wilde net vertrekken toen Audrey haar terugriep. 'Ik wil niets belangrijks verstoren.'

'Het is al goed.' Charlie grijnsde. 'Audrey was net bezig met het opstellen van een manier om mij te martelen... om me te laten boeten voor mijn schulden, als het ware.' Zijn ogen werden een ogenblik ernstig. 'Niet dat ik het haar kwalijk neem.'

'Ze heeft helemaal gelijk,' beaamde lady Vi. 'Je verdient het om met de zweep te krijgen, Charles, na alles wat je dit arme meisje hebt laten doormaken.'

'Het arme meisje? Het arme meisje! Denk eens aan mij! Ik kan je zeer beslist verzekeren dat ik ook niet zo'n fantastische tijd heb gehad met mijn dame.'

Lady Vi keek hem afkeurend aan en Audrey lachte. Het was vreemd dat het plotseling allemaal zo grappig was terwijl het nog geen paar uur eerder een steen in haar hart was waarvan ze betwijfelde of ze er ooit van zou genezen. Audrey keek hem een ogenblik ernstig aan. 'Weet je zeker dat het voorbij is, Charles?'

'Het had nooit mogen beginnen. Ik was vreselijk, vreselijk stom.'

'En nu?'

'Ik hoop dat ik veel slimmer ben geworden. Ik geef als het moet Beardsley op als uitgever.'

'Ik denk niet dat Mr. Beardsley zo stom is om je dat te laten doen,' voegde James eraan toe toen hij met een karaf in zijn hand de kamer binnenkwam. 'Iemand sherry?' De dames zeiden ja en Charles stelde iets sterkers voor. Plotseling wilde hij het vieren. Hij wist niet wat er zou gebeuren, maar hij voelde zich vrijer dan hij in een heel lange tijd had gedaan en plotseling leken ze allemaal gelukkig omdat ze nog leefden. En op een vreemde manier was wat ze voelden zoiets als een cadeautje van Karl en Ushi Rosen aan hen.

Hij probeerde Ushi te bellen om haar die avond te troosten, maar haar vader zei dat ze met niemand wilde praten, en ze hoorden aan zijn stem dat ze nog steeds radeloos waren door wat er was gebeurd.

'Het is moeilijk te geloven, hè, Aud?' Charlie had zijn arm om haar heen terwijl ze voor het vuur zaten in de verduisterde bibliotheek. James en Vi waren al naar bed en ze hadden uren gepraat over het afgelopen jaar, over Ushi en Karl, over haar grootvader... en zelfs over Charlotte. 'Het leven is veel te kort... je weet pas wat voor cadeau je hebt als je het kwijtraakt.'

'Volgens mij is het geheim van een succesvol leven, genieten van elk moment. Maar het is gewoon onmogelijk te geloven dat Karl er niet meer is...' Ze keek peinzend in het vuur en voelde Charlie haar naar zich toe trekken.

'Audrey...' Ze voelde hem naar haar kijken en ze draaide haar ogen naar hem toe.

'Ja?'

'Wil je met me trouwen als ik deze kwestie met Charlotte heb geregeld?' Hij had er de hele dag aan zitten denken, wanneer hij haar zou vragen, wat juist zou zijn, hoe lang hij moest wachten en hij besloot ten slotte alle voorzichtigheid overboord te zetten en het haar gewoon te vragen. En ze keek hem aan met een kalme glimlach. Het enige wat ze wilde was bij Charlie zijn.

'Ik had dat lang geleden al moeten doen. Het zou ons een heleboel problemen bespaard hebben.' Maar hij schudde zijn hoofd. Hij begreep haar nu beter.

'Je had het toen niet gekund. Het heeft lang geduurd voordat ik het begreep.' Toen keek hij haar gespannen aan. 'Je hebt geen antwoord gegeven op mijn vraag. Wil je?'

'Ja.' Het was een sterk, kalm woord en zodra ze het had gezegd, kuste hij haar.

32

De kwestie met Charlotte liet zich niet zo gemakkelijk oplossen als Charlie had gehoopt. Ze kwam begin oktober terug naar Londen en zodra hij hoorde dat ze er was het hij haar door zijn advocaat bellen. Maar hij liep tegen een blinde muur op. Charlotte Parker-Scott zoals ze zich vanaf nu wilde blijven noemen, zou niet toestemmen in een scheiding, nu niet en in de afzienbare toekomst niet, dus nooit wat haar betrof. Ze baseerde het op religieuze motieven, maar Charlie kon die verklaring niet accepteren. In al die tijd dat ze samen waren, was ze niet één keer naar de kerk geweest, behalve voor hun trouwen.

'Wat denk je dan dat ze wil?' De advocaat was perplex. 'Ze heeft al het geld dat ze maar wil en ze lijkt me niet het soort vrouw dat zich ergens aan vastklampt.' Ze had hem te woord gestaan als een man. En eigenlijk had ze er nogal harteloos over gedaan.

Charlie kon er niet achter komen, maar Audrey, James en Vi waren het allemaal met elkaar eens. Zij dachten dat ze gekend wilde worden als de vrouw van Charlie. Het gaf haar de waardigheid die ze miste, een oude, aristocratische naam en het cachet getrouwd te zijn met een van de grootste schrijvers van Engeland. Ze wilde indruk maken op haar vrienden.

'Maar dat kan ze toch niet doen als ik er niet ben?' Charlie kon nog steeds de redenering erachter niet zien. Maar de anderen bleven bij hun mening.

'Natuurlijk wel. Ze heeft alleen maar je naam nodig, en om mensen de indruk te geven dat jij getrouwd bent.'

'Prima. Dan mag ze mijn naam houden.' Hij zei zoiets tegen zijn advocaat en vertelde hem haar te bellen met het aanbod dat zij zijn naam mocht houden, zolang ze maar toestemde in een scheiding, maar weer sloeg ze hun aanbod af. Hij bood haar zelfs de rechten aan van zijn twee films, aangezien ze er zo opgetogen over was geweest. Maar weer weigerde ze en ten slotte ging Charles wanhopig haar vader opzoeken. En hij trof hem net zo onbuigzaam aan als zijn dochter, misschien nog wel erger. 'Maar waarom? Waarom wil ze alleen maar een huwelijk in naam?'

'Misschien denkt ze dat je terugkomt. En misschien doe je het ook wel...' De man nam hem op. 'Ze is goed voor je carrière, Charles. Charlotte zal jou tot iemand maken die je zonder haar nooit wordt.' Maar dat vonden alleen zij belangrijk, Charlie niet.

'Ik ben tevreden met zoals de dingen zijn. Beroepsmatig, bedoel ik. En ze zal zeker geen gevangene als echtgenoot willen.'

Haar vader glimlachte, maar zijn ogen waren koud. Bijna net zo koud als die van haar. 'Misschien is dat wel zo. Ik heb haar zelf gesuggereerd dat een andere manier misschien beter was, maar ze is er heel tevreden mee om zich aan jou vast te houden, Charles. En ik verwacht niet dat dit onze zakelijke regeling zal veranderen.' Charles zat nog vijf jaar aan zijn contract vast en dat zou, zoals hij de dag ervoor tegen Audrey had gezegd, weleens heel ongemakkelijk kunnen worden.

'Je gaat toch niet van me verwachten dat ik met haar werk?'

'Als je erop staat.' Maar het was duidelijk dat hij het liever wel had gehad. Toen kneep hij zijn ogen samen terwijl hij Charles aankeek. 'Weet je, ze heeft me niet verteld waarom je bij haar weg bent gegaan, maar ik vermoed dat het komt door die vrouw op wie je verliefd was toen je haar leerde kennen.'

'Het had er niets mee te maken. Dat kan ik je verzekeren. Het heeft te maken met een misverstand tussen Charlotte en mij.' Een misverstand. Een ander woord voor leugen. Bedrog. Misleiding. Hij wilde haar nog steeds vermoorden als hij eraan dacht. 'Zij kan het je uitleggen, als ze wil. Ik doe het niet.'

'Zij ook niet. Daar is ze te veel een dame voor.' Zoals zoveel vaders was hij blind voor de gebreken van zijn dochter en Charles kwam half in de verleiding hem uit die illusie te helpen wat haar betreft, maar hij zou zoiets nooit doen.

'Dus wat moet je nu, liefste?' Audrey vroeg het tijdens het eten die avond. Ze hadden elkaar in de maand dat ze terug waren in Londen bijna elke nacht gezien en ook heel vaak overdag. Ze woonde nog steeds bij Vi en James, maar ze had erover gedacht een tijdje een flat te huren. Ze wilde hun niet meer tot last zijn dan ze al had gedaan, hoewel het heerlijk was voor Molly om samen met de andere kinderen te zijn, vooral met Alexandra die haar behandelde als een grote pop en het heerlijk vond haar haren te kammen en haar aan te kleden. 'Denk je dat ze van mening verandert.'' Audrey had het nog steeds over Charlotte.

'Uiteindelijk zal er iemand anders langs komen, iemand die belangrijker is, en dan zal ze dolgraag van me af willen. Zo snel mogelijk, hoop ik.'

'Misschien kunnen we haar aan iemand voorstellen.' Ze keek Charles quasi-zielig aan en hij lachte toen hij haar in zijn armen trok en kuste. Daarna vertelde ze hem wat ze die middag had gedaan, maar hij was niet zo opgetogen als ze had gehoopt. Ze was die middag op zoek gegaan naar flats die groot genoeg waren voor haar en Molly en een dienstmeisje. 'Je ziet er niet erg blij uit.' Er stond teleurstelling in haar ogen en hij haalde zijn schouders op.

'Ik denk het niet. Natuurlijk wil ik je hier in Londen hebben.' Hij was blij dat ze niets had waardoor ze snel naar huis moest, maar hij had gehoopt inmiddels van Charlotte af te zijn, zowel officieel als fysiek. En voorlopig was er nog geen oplossing in zicht. 'Ik heb een beter idee.' Maar hij vroeg zich af wat zij ervan zou denken. Hij was bang het haar te vragen. 'Ik gebruik mijn logeerkamer nooit. Gelukkig is niemand zo stom om bij me te willen logeren.'

Ze lachte. 'En jij gaat me die kamer verhuren?'

Hij glimlachte, maar schudde zijn hoofd. Het was het op één na beste van wat ze wilden, maar het zou voorlopig voldoende moeten zijn en hij was het beu om haar bij Vi en James te bezoeken. Hij wilde wat ze ooit samen hadden in China, elke ochtend naast elkaar wakker worden, in elkaars armen in slaap vallen, de zijdezachtheid van haar haren op zijn arm voelen en haar zachte adem op zijn borst. 'Ik zou graag willen dat je bij mij kwam wonen, Audrey. We zouden de logeerkamer aan Molly en de kleedkamer aan haar kindermeisje kunnen geven. En als dat niet gaat, kunnen we een ander appartement huren. Eigenlijk zou ik dat niet erg vinden...' Zijn gezicht lichtte op toen hij naar haar keek en een halfuur later spraken ze geanimeerd over het huren van een huis ergens in de buurt van Vi en James, en toen zweeg hij plotseling en keek haar aan. 'Weet je, ik wil nog steeds met je trouwen, jij niet? Dit is alleen tot de scheiding erdoor is, hoe lang dat ook gaat duren. Begrijp je dat?'

'Ja, mijn liefste.' Ze glimlachte tegen hem en smolt in zijn armen. Ze was nog nooit zo gelukkig geweest in haar leven, getrouwd of niet. En ze kon nauwelijks wachten tot ze samen gingen wonen.

33

Ze gingen overal samen naartoe. Charles introduceerde Audrey bij al zijn vrienden en ze werd door iedereen met open armen verwelkomd, allemaal mensen die opgelucht waren dat hij Charlotte Beardsley kwijt was. Ze gingen naar feesten, opera's, bals en ze verscheen overal met Charles, inclusief op een gekostumeerd bal waar ze Charlotte tegen het lijf liepen die gekleed was als Der Rosenkavalier, uitgedost in een satijnen pantalon, wat van haar een heel knappe man maakte, zoals lady Vi vals opmerkte. Toen ze langs zweefden hadden Charles' ogen die van haar slechts kort ontmoet en daarna had ze zich afgewend. Het begon hem te vervelen dat ze zich zo onwrikbaar vasthield aan zijn naam. Hij kwam de naam Charlotte Parker-Scott overal tegen in zakelijke rubrieken en hij zou veel liever zijn naam gedeeld hebben met Audrey. Maar tot dusver had Charlotte niet toegestemd in de scheiding. Tegen Kerstmis waren Audrey en Charles ingetrokken in een nieuw huis op slechts vijf straten van Vi en James vandaan. Ze gaven een house-warming party op oudejaarsavond en de laatste gast ging pas om acht uur de volgende ochtend naar huis.

Drie weken later stierf koning George en hij werd opgevolgd door Edward VIII, een knappe man van eenenveertig. Het verbaasde Audrey te beseffen dat ze hem slechts een paar maanden eerder aan de Rivièra had ontmoet en nu was hij koning van Engeland. Ze vroeg zich af wat er ging gebeuren met zijn romance met Wally Simpson, de gescheiden Amerikaanse met wie hij die veel besproken relatie had. Maar wat van een prins werd getolereerd was verboden voor een koning en ze vermoedde dat de zaken niet gemakkelijk voor hem zouden worden. De Engelsen waren vurig tegen zijn relatie met een gescheiden vrouw.

Maar de aandacht van het land werd van hen afgeleid toen Hitler in de lente het Rijnland binnenmarcheerde. Het bracht de gedachten van Charlie en Audrey weer naar Europa en na een stuk of tien brieven naar Ushi te hebben gestuurd zonder dat ze antwoord hadden gekregen, belde Audrey ten slotte haar ouders op en ze was geschokt door de uitleg over het stilzwijgen van hun vriendin.

'Ze zit in een klooster in Oostenrijk, schat.' Haar vader klonk oud en vermoeid door de telefoon. Duitsland was geen aangenaam land meer om te wonen. En toen Audrey naar haar adres vroeg, legde de baron uit dat het zinloos was. Ze had zich aangesloten bij een kloosterorde en kon van niemand post ontvangen, zelfs niet van haar ouders. Ook zij mochten geen contact met haar opnemen. Ze had de wereld opgegeven en iedereen erbij. Audrey was intens geschokt. Ze kon de herinneringen niet uit haar hoofd zetten toen ze die middag met Molly naar het park ging. Ze herinnerde zich hoe wanhopig graag Ushi zwanger had willen worden. Ze had gezegd dat ze zes kinderen wilde... en nu was Ushi een non... een kloosterlinge... ze zouden nooit meer van haar horen. De gedachte bracht tranen in haar ogen en ze ging die middag bij Vi langs en die was net zo geschokt. Het leek hun allebei vreselijk, een verschrikkelijke verspilling van haar jeugd, haar charme en haar schoonheid. En het kwam in Audrey weer boven hoe intens Ushi van Karl had gehouden en hoe betekenisloos haar leven was geworden zonder hem. Het deed haar in sommige opzichten denken aan wat zij voor Charlie voelde. Charles en Molly waren nu haar hele leven. Het was soms beangstigend om te beseffen hoeveel ze van allebei hield en dat zij haar hele leven vertegenwoordigden. Ze betekenden voor haar meer dan iets anders. Het was soms moeilijk te weten dat Charlie officieel met iemand anders was getrouwd. Het leek alsof zij en Charlie al hun hele leven bij elkaar waren. Het was moeilijk zich te herinneren dat iemand anders tussen hen in was gekomen, ook al was het kort, en die iemand was niet belangrijk voor hen.

'Heb je er last van, Aud?' had Violet haar een keer gevraagd en zij had oprecht geantwoord van niet.

'Ik neem aan dat het me meer hoort te storen dan het doet. Het is natuurlijk schokkend, maar niemand die we kennen lijkt het een punt te vinden en wij ook niet. Het enige moeilijke is dat we geen kinderen kunnen krijgen. Maar Molly houdt ons al druk genoeg bezig.' Vi glimlachte bij haar woorden. Molly was een allerliefst kind en ze hield bijna net zo veel van haar als van haar eigen kinderen.

Audrey nam honderden foto's van haar, zoals ze ook deed van Alexandra en kleine James. Ze vond het heerlijk foto's van de kinderen te maken. En Charles was nu bezig aan een nieuw boek. Hij had geweigerd naar Amerika te gaan om te onderhandelen over een volgende film, in de hoop Charlottes belangstelling voor hem te ontmoedigen, maar ze had de deal toch zonder hem afgesloten waardoor hij een klein fortuin verdiende. Ze hoopte misschien hem terug te krijgen door indruk op hem te maken. Maar als dat haar bedoeling was, werkte het niet. Het liet Charles volkomen koud. Hij hield alleen van Audrey en van kleine Molly die hem nu papa noemde, wat hem als muziek in de oren klonk.

Het jaar ging voor iedereen veel te snel voorbij, terwijl Charlotte geen duimbreed toegaf, en Audrey en Charles het druk hadden met hun eigen leven. Ze was van plan de foto's te maken voor zijn nieuwe boek en allebei trokken ze zich de gebeurtenissen in de wereld erg aan. Het was een jaar vol dreigende politieke situaties terwijl Hitler zijn hongerige vingers bleef uitstrekken. Rome en Berlijn sloten in de herfst een overeenkomst. En in november sloot Hitler ook een overeenkomst met Japan om de strijdkrachten te bundelen tegen Rusland als dat nodig was.

Maar in december kregen ze het meest schokkende nieuws van alles te horen. De implicaties waren veel minder belangrijk dan de politieke intriges van Adolf Hitler, en toch was Audrey, net als de rest van het land, heel erg geschokt toen ze op tien december in de keuken naar koning Edward op de radio stond te luisteren, terwijl Molly met haar lievelingspop speelde.

Ze stond als aan de grond genageld toen ze hem hoorde praten, de man die ze met Wally Simpson in Antibes had ontmoet, en tranen liepen zacht langs haar wangen naar beneden toen ze de woorden hoorden die het hele land en vervolgens de wereld in beroering brachten. 'Het is me onmogelijk gebleken mijn plichten als koning te vervullen... zonder de hulp en steun van de vrouw van wie ik hou...' Om een koninkrijk op te geven - wat kon je nog meer van een man vragen? Ze dacht eraan hoe gelukkig zij waren om zoveel van elkaar te houden, en ze keek terug naar de herinnering aan de vrouw die ze had ontmoet. Ze vroeg zich af wat in haar zo'n enorme liefde had opgewekt. De arme man klonk gekweld terwijl hij sprak, en na nog geen jaar op de troon deed hij er al afstand van om te trouwen met deze tweemaal gescheiden Amerikaanse vrouw.

En ook al was hij haar koning niet, haar hart ging toch naar hem uit, door de pijn die er moest zijn geweest voordat hij tot die beslissing was gekomen... en op een vreemde, afstandelijke manier deed het haar denken aan hun situatie met Charlotte... ondanks alle tegenwerking hadden zij ervoor gekozen samen te zijn, legitiem of niet... maar hun leven was zeker eenvoudiger dan dat van koning Edward en Mrs. Simpson.

Lang nadat de radio uit was, stond ze in de keuken te kijken naar haar kind en dacht aan wat hij had gedaan. Hij had zijn koninkrijk opgegeven voor de vrouw van wie hij hield. Ze wist dat ze het nooit zou vergeten en ze lachte door haar tranen heen toen ze eraan dacht hoeveel hij van haar moest houden.

34

Heel Engeland treurde over de troonsafstand van koning Edward VIII. Hij werd opgevolgd door zijn broer, George VI, die een jaar jonger was. Maar op de een of andere manier was hij niet zo'n zwierige en romantische persoon als Edward, die alles had opgegeven voor de vrouw van wie hij hield. Audrey verdedigde hem altijd tegenover haar vrienden, die geschokt waren door de troonsafstand, en Charlie plaagde haar dat ze Wally alleen maar leuk vond omdat ze Amerikaanse was. Maar er was iets intens ontroerends in wat hij had gedaan en het raakte hen beiden. Hij was bereid geweest alles op te geven voor de liefde en dat betekende heel veel voor zowel Charlie als Audrey.

Charlotte maakte het leven nog steeds niet gemakkelijker voor hen, maar na anderhalf jaar kon het ze niet echt meer schelen. Ze waren hun beperkingen gaan accepteren als een vaststaand feit en Audrey had het te druk met haar fotografie om er zich al te veel zorgen om te maken. Charlie moedigde haar voortdurend aan en ze had zelfs een expositie in een galerie van een aantal prachtige zwart-witfoto's die ze door de jaren heen had gemaakt, sommige abstract, een paar portretten, zelfs haar foto van mevrouw Sun Yat-sen en een aantal schitterende opnamen van Molly.

Charlie was vreselijk trots op haar en hun werk leek heel mooi te combineren. Charlotte was eigenlijk woedend dat hij erop stond dat de enige fotograaf met wie hij wilde werken Audrey was. En ze konden niets doen om hem tegen te houden. In zijn contract stond nadrukkelijk dat hij het recht had zijn eigen fotograaf te kiezen en de keuze was duidelijk.

'Je geeft haar nog steeds niet op, hè, Charles?' Charlotte klonk bitter toen ze elkaar op een dag op kantoor spraken. Hij was daar om haar vader te spreken en zij had hem klemgezet.

'Net zomin als jij mij opgeeft, kun je wel zeggen.' Iedere keer als hij haar zag stond er woede in zijn ogen. Hij koesterde meer wrok dan Audrey over het feit dat Charlotte niet wilde instemmen met een scheiding. Audrey was tamelijk tevreden met de gang van zaken, maar Charlie wilde dolgraag een baby en hij weigerde dat zelfs maar in overweging te nemen als hij niet met Audrey kon trouwen. 'Ben je nog steeds niet bereid er eens verstandig over na te denken, Charlotte?' Het was een discussie die ze herhaaldelijk voerden en hij begreep gewoon niet waarom ze het niet opgaf. Het sloeg voor hem helemaal nergens op en hij kwelde zich voortdurend met de vraag wat de reden kon zijn. Geen enkele uitleg of veronderstelling bevredigde hem en alleen deze vrouw had het antwoord.

'Ik zal nooit toestemmen in een scheiding, Charles.' Ze nam hem koel op en liep door de kamer naar de deur. 'Je verdoet je tijd met haar.'

'Jij bent degene die je tijd verdoet.' Hij ging staan alsof hij op haar af zou lopen om wat verstand in haar lijf te schudden, maar ze haalde alleen maar haar schouders op en sloot de deur vlug achter zich.

Het irriteerde hem elke keer als hij eraan dacht en nog meer toen Audreys zus, Annabelle, haar schreef dat ze ging trouwen.

Ze trouwde met Pasen in Reno en de man met wie ze was getrouwd was een beroepsgokker. 'Een bridgespeler,' zoals zij het eleganter verwoordde. Maar hij leek Charles een waardeloze prul en het irriteerde hem dat zij vrij was te trouwen met wie ze wilde en dat hij en Audrey gedwarsboomd werden door Charlotte.

Annabelle en haar nieuwe man kwamen die zomer naar Londen en Charles was geschokt toen hij haar ontmoette. Hij had zich geen vrouw kunnen voorstellen die zo anders was dan Audrey. Ze was zelfs nog verwender geworden in de tijd dat Audrey weg was geweest. En ze leek voortdurend afschuwelijk dure jurken te dragen en enorme juwelen, waarvan de meeste volgens Charles vals waren, hoewel hij dat niet tegen Audrey wilde zeggen. Audrey leek het al moeilijk genoeg te hebben met haar en hij zag haar meermalen naar haar kijken alsof ze probeerde erachter te komen wie ze was. Ze leken eerder vreemden dan zussen. En het was een opluchting toen ze weer vertrok, hoewel het haar lukte een paar scherpe hatelijkheden tegen Audrey te uiten voordat ze weg was. Ze vroeg of ze van plan was altijd bij Charles te blijven of dat' hij gewoon een voorbijgaande gril was.

'Hij wacht tot zijn scheiding erdoor komt.' Audreys ogen waren kalm, maar ze toonden de pijn die ze voelde door de manier waarop haar zus het zei.

'Heb je dat niet eerder gehoord?' Loom blies ze rookkringen uit en keek naar Audrey alsof ze een gewone hoer was en Annabelle een voorname dame.

'In dit geval is het waar.'

'Nou, blijf niet te lang hangen, schat. Je wordt er niet jonger op.' Audrey keek haar aan met vermoeide ogen. Ze was verdrietig nu ze zag wat er van Annabelle was geworden. Er hing iets goedkoops om haar heen, alsof ze te lang met de verkeerde mensen was omgegaan en het was duidelijk dat ze te veel dronk. Ze was altijd onbezonnen en ze lachte te hard als ze niet klaagde.

Het was een opluchting toen ze vertrok, hoewel Charlie wist dat Audrey in het begin depressief zou zijn. Het kwam niet omdat ze haar miste, maar omdat ze het betreurde wat er van haar was geworden.

'Ze is iemand die ik niet ken... een volslagen vreemde.' Ze keek naar Charlie met verdriet in haar ogen. 'Ik heb haar opgevoed en moet je haar nu zien.' Ze zag eruit als een goedkope del en ze wisten het allebei, en het grappige was dat zij had gesuggereerd dat Audrey een hoer was omdat ze samenleefde met Charlie. 'Ik denk niet dat het huwelijk standhoudt.' Ze hadden hem allebei afschuwelijk gevonden. Audrey had hen zelfs niet voorgesteld aan Vi en James. Daarvoor schaamde ze zich te veel. 'Ik heb zelfs niet meer het gevoel dat ik banden heb met San Francisco.' Maar Charlie was er niet zeker van of hij dat wel erg vond en Audrey wist het. Toch vond ze het vervelend als ze eraan dacht dat ze in het huis van grootvader woonden. Die man met zijn dikke stinksigaren en zijn lelijke diamanten pinkring. Haar grootvader zou een beroerte hebben gekregen als hij hem had gezien. En de gedachte alleen al deed haar lachen en bracht tranen in haar ogen terwijl ze steeds harder moest lachen, denkend aan wat haar grootvader gezegd zou hebben. Alleen al daaraan denken vrolijkte haar op.

Ze had ook aan hem gedacht toen Franklin Roosevelt Alfred Landon versloeg en hij voor de tweede keer werd beëdigd. Het verwarmde haar hart als ze dacht aan de woordenwisselingen die zij hadden gehad. Politiek was de grootste liefde die ze hadden gedeeld. Nu genoot ze ervan over dezelfde dingen te discussiëren met Charlie. Ze spraken er uitvoerig over toen Japan die zomer China binnenviel en deze keer het grootste deel van het land annexeerde in veldslagen die tot het einde van het jaar duurden en die duizenden burgerslachtoffers eisten. Peking en Tianjin vielen in Japanse handen en tweehonderdduizend burgers werden gedood toen ze Nanking innamen. Audrey werd direct herinnerd aan de dagen dat zij en Charlie daar zo vredig hadden vertoefd. Het was hartverscheurend om te denken dat het allemaal vernietigd was. De communisten en de nationalisten bundelden hun strijdkrachten om tegen de Japanners te vechten en zij was plotseling weer opgelucht dat ze Mai Li mee naar huis had genomen. Vermoedelijk was het in Harbin niet onrustiger dan voorheen, maar de rest van het land werd vernietigd door de Japanners en ze kon zich niet voorstellen dat het leven eenvoudig zou zijn geweest voor Molly. Ze hoopte dat Shin Yu en de anderen het goed maakten en vroeg zich af of de nonnen ze mee zouden nemen naar Frankrijk, maar op de een of andere manier betwijfelde ze dat. Ze vormden een solide ploeg en ze zouden waarschijnlijk zijn gebleven, zoals ze dat eerder hadden gedaan.

Ook openden de Duitsers die zomer, in juli 1937, Buchenwald, een soort werkkamp voor gevangenen en 'ongewenste elementen'. Tegelijkertijd werden de joden uit handel en industrie geweerd. Het was hun nu verboden in parken te komen, openbare gebeurtenissen bij te wonen, en plaatsen van ontspanning zoals theaters, musea of bibliotheken te bezoeken. Alle openbare instellingen waren voor hen verboden, zelfs kuuroorden. En vanaf 16 juli moesten alle joden een gele ster op hun kleren dragen zodat ze direct te identificeren waren. Het deed hen allebei weer denken aan Ushi en Karl en Audrey vroeg zich altijd af hoe het met haar was, of ze ook maar een heel klein beetje voldoening had gevonden in haar klooster. De dood van Karl had Audrey en Charlie destijds dichter bij elkaar gebracht en betekende iets bijzonders voor hen. Ze zouden nooit meer het woord 'jood' helemaal op dezelfde manier horen. Ze zouden altijd aan Karl denken en elke nieuwe verordening in Duitsland waarover ze hoorden leek gericht op zijn herinnering en indirect op hen. Het viel moeilijk te geloven dat hij nu al twee jaar dood was. De tijd was te snel voorbijgegaan en de wereld worstelde met moeilijke tijden die alleen nog maar erger leken te worden, en niemand wist meer wat het betekende. In december trokken Italië en Duitsland zich terug uit de Volkenbond, wat ook heel dreigend was.

Audrey en Charlie waren nog erger geschokt toen Hitler in maart 1938 Oostenrijk innam met de bewering dat de Duitsers die daar woonden annexatie verlangden. Dat bracht Ushi weer plotseling in hun gedachten en Audrey maakte zich zorgen over wat er met de nonnen in haar klooster zou gebeuren. Onwillekeurig moest ze denken aan de nonnen die vermoord waren in Harbin en ze wist al dat de Duitsers meedogenloos waren. Het leek alsof alles tegenwoordig in beroering was en de enige stabiliteit waar ze zeker van waren was die met elkaar.

Het was verbazingwekkend om te beseffen dat zij aan het einde van dat jaar al drie jaar samenwoonden. Vi en James gaven ter ere van hen een dineetje en een feest om hun verjaardag onofficieel te vieren en aan het einde dansten ze allemaal de samba en de conga en luisterden naar platen van Benny Goodman. Toen ze die nacht naar huis gingen, om vier uur 's ochtends, zei Audrey dat ze absoluut niets meer verlangde. Ze was eenendertig en was nog nooit zo verliefd geweest op Charlie.

Het enige wat ontbrak was een kind van hen samen, maar het bleek onmogelijk dankzij Charlotte en ze stortten al hun liefde uit op de kleine Molly.

Maar het jaar erop bezorgde iedereen de rillingen. Na het Akkoord van München had iedereen tegen zichzelf gezegd dat er niets meer verkeerd kon gaan en iedereen in Europa deed alsof er geen vuiltje aan de lucht was. Plotseling kocht iedereen die het zich kon permitteren ongekend luxe dingen en dure auto's, gaf galabals en droeg fantastische juwelen en bont, alsof er niets verkeerd kon gaan en alsof hun gedwongen vrolijkheid daarvoor zou zorgen. Maar de angsten bleven, begraven maar levend, en het kwaad leek te blijven gebeuren, als een monster dat niemand kon tegenhouden. En dat kon ook inderdaad niet. Hitler bleef duchtig doormarcheren. Er kwam ook een einde aan de Spaanse Burgeroorlog, met een onnoemelijk verlies aan mensenlevens. Er waren meer dan een miljoen doden in Spanje, wat het land bijna onherstelbaar verlamde. En als je goed luisterde kon je op de achtergrond de oorlogstrommels horen.

Duitsland bezette Bohemen en Moravië en tekende een wederzijds non-agressieverdrag met Rusland, waardoor Duitsland en Rusland een dubbel angstaanjagende legermacht vormden. En op 1 september vielen Hitlers troepen Polen binnen waar de wereld verstomd en ademloos op reageerde.

Twee dagen daarna, op 3 september, verklaarde Groot-Brittannië Duitsland de oorlog en Churchill werd hoofd van de Admiraliteit. Tot hem zou iedereen zich wenden terwijl de strijd woedde. En ze hadden al te maken met een meedogenloos begin. Binnen twee weken hadden Duitse U-boten de Athenia en de Courageous tot zinken gebracht. Audrey en Charles zaten verdoofd in hun keuken naar het nieuws te luisteren. Het was alsof de wereld om hen heen krankzinnig was geworden. Charlie vroeg zich af of Audrey niet naar huis moest. Europa leek niet zo'n veilige plek meer. De meeste Amerikanen haastten zich zo snel mogelijk terug naar huis. De Amerikaanse ambassadeur probeerde voor iedereen een overtocht te boeken en Charlie vroeg haar of ze niet mee wilde gaan.

Ze glimlachte tegen hem en schonk hem nog een kop thee in voor ze antwoord gaf. Ze keek hem aan met dezelfde kalme kracht die hij eerder in haar ogen had gezien. 'Ik ben thuis, Charlie.'

'Ik meen het. Ik zou je terug kunnen sturen als je wilt, jij en Molly. Ze boeken nu overtochten voor alle Amerikanen en dit is misschien wel een goede tijd om te gaan. God weet wat er hierna zal gebeuren met die loslopende krankzinnige.' Hij doelde natuurlijk op Hitler.

'Ik blijf hier. Bij jou.' Ze zei het heel kalm en ze pakte zijn hand. Ze hielden nu al zes jaar van elkaar... het was bijna precies zes jaar geleden dat ze per trein door Azië waren gereden. En ze hadden zij aan zij heel wat meegemaakt. Het kon haar zelfs niet meer schelen of hij met haar trouwde of niet en of ze samen kinderen zouden krijgen of niet. Ze was blij met Molly en met de man van wie ze hield. Ze waren door iedereen in de Londense society geaccepteerd en bij iedereen bekend als 'Mrs. Driscoll' en Mr. Parker-Scott. Er bestond geen enkele pretentie dat ze ook maar iets anders waren dan ze waren, maar het leek voldoende voor iedereen en ze was niet van plan hem nu te verlaten, niet na zes jaar of door een oorlog. En als Londen in vlammen opging door de hand van Hitler, dan zou ze tot het bittere einde naast Charles staan en dat vertelde ze hem nu in een bezield betoog dat hem verraste terwijl hij naar haar keek. Er zaten een diepte en een vuur in de vrouw die hij soms vergat, opgesloten achter haar rustige, competente buitenkant.

'Ik neem aan dat het dus geregeld is, hè?' Maar hij was verheugd dat ze bij hem wilde blijven, ook al had hij zijn naam al op een lijst vrijwilligers gezet, net als James. James wilde wanhopig graag piloot worden, hoewel Charles veel meer geïnteresseerd was in Inlichtingen, en dat had hij de mensen bij Binnenlandse Zaken ook gezegd. Hij had een perfecte dekmantel als journalist en ze hadden hem verteld dat ze contact met hem zouden opnemen. Hij vermoedde dat ze hem grondig zouden doorlichten en dat hij uiteindelijk wel van hen zou horen, wat ook gebeurde. Op de dag dat Warschau viel. Het was een tragedie die iedereen beroerde en de stemming in heel Europa versomberde.

Twee dagen erna werd Polen verdeeld tussen Rusland en Duitsland, als een karkas dat ledemaat voor ledemaat uit elkaar werd getrokken door twee wolven. Audrey voelde zich misselijk worden elke keer dat ze flarden nieuws op de radio hoorde en vreselijke verhalen over de moedige mensen die in het getto waren gesneuveld. Ze sprak er eindeloos met Charles over en hij was opgelucht dat hij uiteindelijk bericht had gekregen van Binnenlandse Zaken. In ieder geval kon hij nu iets doen, of dat dacht hij. Ze hadden beloofd binnenkort contact met hem op te nemen. En voor het zover was, stuurden de Britten 158.000 man naar Frankrijk om hun bondgenoten te verdedigen. Charlie verlangde ernaar een van hen te zijn. Maar het duurde nog eens twee maanden voordat Charlie eindelijk van Binnenlandse Zaken had gehoord, werd aangesteld als Officieel Oorlogscorrespondent en bevoegd was elk oorlogstoneel te betreden, terwijl hij wachtte op een opdracht.

Maar hij was wanhopig jaloers op James die al bij de RAF was ingedeeld en Violet had zich als vrijwilligster opgegeven, als chauffeur bij het Rode Kruis. Ze leek ervan te genieten en steeds weer als Audrey haar zag, leek ze het heel druk te hebben en was ze volledig in beslag genomen. Ze was de oude lady Vi niet meer die met vriendinnen ging winkelen, met de kinderen speelde en 'high tea' serveerde in de bibliotheek. Audrey was vaak eenzaam zonder haar. Maar ze hield zich bezig met haar fotografie. Er leek nu veel meer te doen en Charlie wilde dolgraag weg. Maar pas in juli van het jaar daarop kreeg hij een telefoontje van Binnenlandse Zaken. Denemarken en Noorwegen waren drie maanden ervoor gevallen, daarna Nederland en ook België. En Parijs was twee weken voordat Binnenlandse Zaken Charlie belde ingenomen.

Tot die tijd had hij oorlogsnieuws verslagen vanuit Londen met twee uitstapjes naar Nederland en België en zelfs Parijs, allemaal voordat die waren ingenomen. Maar het waren allemaal korte uitstapjes geweest en hij wilde dolgraag iets meer opwindends doen. Hij had er meerdere keren tegen Audrey over geklaagd en zij had hem gezegd geduld te hebben. Hij schreef voor belangrijke kranten over de hele wereld en gaf ze de informatie die de Britten wel kwijt wilden. Hij had Churchill al vaker ontmoet en was vol ontzag over de enorme geest van deze man. Audrey verzekerde Charles dat hij prachtig werk afleverde waar hij was, maar ze wist dat hij pas tevreden zou zijn als hij daar niet eeuwig aan vastzat, vooral niet met James bij de RAF.

Toen Audrey Charles' gezicht zag op de avond dat hij het telefoontje had gekregen, wist ze dat er iets was gebeurd.

'Wat is er aan de hand, liefste?' Ze nam hem wantrouwig op toen hij door de voordeur binnenkwam.

'Niet veel. Hoe was jouw dag?'

'Goed.' Ze liet hem de foto's zien die ze die middag had ontwikkeld terwijl Molly buiten speelde met het kind van de buren, en daarna babbelden ze wat over oppervlakkige dingen. Ten slotte keek ze hem aan met een flauwe, droevige en veelbetekenende glimlach. 'Wanneer vertel je me het nieuws dat ik niet leuk zal vinden, Charles?'

'Waarom denk je dat, Aud?' Maar hij had schuldig gekeken toen ze dat vroeg. Het probleem was dat ze hem te goed kende. Ze had de gekwelde blik in zijn ogen gezien. In sommige opzichten was hij opgetogen over wat ze hem hadden aangeboden, maar in andere opzichten vond hij het heel naar om haar nu achter te laten.

'Wat is het, Charles?' Haar stem was zacht en haar ogen lieten hem niet los terwijl ze naar hem keek, zodat hij het niet meer voor haar verborgen kon houden.

'Heb je het nieuws vandaag gehoord?'

Langzaam schudde ze haar hoofd. Voor een keer had ze niet naar de radio geluisterd in haar donkere kamer terwijl ze aan het werk was, misschien omdat ze al die vreselijke dingen die ze steeds weer hoorde beu was. En nu had ze een bericht gemist. 'Wat is er nu gebeurd?' Het werd met de dag deprimerender, en voor haar was het nog deprimerender dat de Verenigde Staten weigerden erbij betrokken te raken, alsof de oorlog in Europa genegeerd kon worden. Het was struisvogelpolitiek en het maakte haar woedend als ze erover nadacht. Ze schaamde zich dat ze Amerikaanse was. Ze wilde dat de Verenigde Staten de mouwen oprolden en al degenen die dat zo wanhopig konden gebruiken te hulp zouden schieten. Maar ze keek Charles alleen maar aan met angst in haar ogen. 'Wat is er nu gebeurd?'

'We hebben de Franse vloot in Oran tot zinken gebracht.'

'Dat is in Algerije, hè?' Hij knikte. 'Waarom?'

'Omdat het onze bondgenoten niet meer zijn. Ze zijn in Duitse handen, Aud en we wilden niet dat de Duitsers hun schepen te pakken kregen. Het was een vreselijke verspilling. We hebben het natuurlijk niet toegegeven. Op het nieuws was alleen te horen dat de schepen tot zinken waren gebracht. Maar we hadden echt geen keuze.'

'Hoeveel mensen zijn er gedood?' Ze was het zo zat erover te horen, duizenden hier, duizenden daar... en mensen zoals Karl... en degenen die in '39 in Warschau waren gedood...

'Ongeveer duizend.' Zijn ogen troffen die van haar, heel lang, leek het. 'Ze willen dat ik die kant op ga, Aud.'

'Naar Algerije?' Ze voelde iets draaien in het binnenste van haar maag.

'Om verslag te doen van het tot zinken brengen van de vloot in Oran en daarna moet ik voor een tijdje naar Caïro omdat daar nu dingen beginnen te gebeuren.' Er was eigenlijk nog niets gebeurd, maar Mussolini had nog geen zes dagen eerder gedreigd Egypte binnen te vallen en de Britten wilden daar meer correspondenten hebben, of in ieder geval wilden ze dat hij erheen ging, maar hij voelde zich plotseling vreselijk toen hij de blik op Audreys gezicht zag. 'Kijk niet zo, Aud.'

Haar ogen vulden zich met tranen en ze draaide hem haar rug toe. Dus dit betekende betrokkenheid, dacht ze bij zichzelf. Misschien hadden de Verenigde Staten gelijk om hun mannen er maar niet heen te sturen. Maar ze voelde hem direct achter haar staan, met zijn handen op haar armen. Hij draaide haar langzaam om zodat hij haar weer aan kon kijken en nam haar gezicht in zijn handen. 'Ik blijf niet al te lang weg.'

'Dit wilde je, hè?' Hij had de afgelopen tien maanden sinds de oorlog was verklaard al ongeduldig gewacht om iets te doen, maar nu voelde alles plotseling voor haar heel anders aan... nu het om Charles ging... ze voelde zich bijna lichamelijk ziek als ze nadacht over de gevaren waarin hij zich zou wagen. 'Wanneer kom je terug?'

'Ik weet het nog niet. Het hangt ervan af wat er gebeurt als ik daar ben. Maar ik ben oorlogscorrespondent en geen infanterist, je komt en je gaat en het is niet echt gevaarlijk...'

Ze onderbrak hem snel, haar ogen vol pijn. 'Je kunt net als iedereen gedood worden. Verdomme, waarom kon je thuis niet iets zinnigs doen?'

'Zoals wat?' Hij verhief zijn stem onwillekeurig. 'Breien? Verdomme, Audrey, ik moet daar naartoe en ik moet dit doen. Kijk naar James. Hij is al zes maanden de Duitsers aan het bombarderen, in jezusnaam.'

'Nou, leuk voor hem. Maar als hij daar gedood wordt tijdens een luchtgevecht, zullen Vi en de kinderen er weinig aan hebben, niet?' Ze huilde nu en hij trok haar dicht tegen zich aan. Er waren redenen waarom ze zich zo voelde, maar ze kon het hem niet vertellen. Het zou niet eerlijk zijn tegenover hem. En ze wist zelf pas twee dagen dat ze zwanger was. Ze had gewacht op het juiste moment om hem het nieuws mee te delen.

'Ik kom terug, Audrey, ik beloof het je... In Caïro zit ik heel veilig...'

En plotseling lachte ze door haar tranen heen en maakte zich van hem los om hem aan te kijken. 'Die stomme stad. Moet je zien wat er de laatste keer gebeurde toen je daar was!'

Hij lachte ook omdat hij wist wat ze bedoelde. 'Ik beloof je niet weer te trouwen. Ik geef je mijn woord.' Hij hield zijn hand op alsof hij een eed aflegde en zij plaatste haar eigen handpalm ertegenaan.

'Ik hou zo veel van je. Zweer me dat je goed voor jezelf zult zorgen, wat er ook gebeurt, anders kom ik erheen en zal ik voor je zorgen.'

'Ik geloof dat je dat nog zou doen ook.' Hij keek geamuseerd, maar zij niet. Ze had een zware last te dragen zonder hem.

'Ik ben niet bang om achter je aan te komen rennen. Dus vergeet dat niet, knul.' En de blik in haar ogen vertelden hem dat ze elk woord ervan meende.

'Ik zal het in gedachten houden.' Maar geen van beiden dachten ze aan iets anders dan alleen maar elkaars lichaam toen ze later die avond voor de laatste keer vrijden. Hij vertrok de dag erop. Ze hadden hem weinig tijd gegeven, maar hij vond het prima. Toen hij vertrok vertelde hij haar dat hij niet dacht dat hij langer dan een maand of twee weg zou zijn. En ze beloofde goed voor zichzelf en Molly te zorgen en hem elke dag te schrijven. Hij zou verblijven in het Shepheard's Hotel en hij had gehoord dat het elke mogelijke luxe bood, maar dat vertelde hij haar niet toen hij voor de laatste keer zwaaide en verdween in de jeep die hem bij het aanbreken van de dag kwam halen. Hij moest binnen iets meer dan een uur een militair vliegtuig halen en terwijl hij wegreed, bad hij dat haar en Molly niets zou overkomen. Ze hadden al meer dan één nacht in de schuilkelder vlak bij hun huis doorgebracht en iedereen leek er inmiddels behoorlijk aan gewend, maar het bleef een onaangename manier van leven en hij maakte zich altijd zorgen over hen wanneer hij weg was. Hij zou nu zelfs nog ongeruster zijn, maar in ieder geval zou hij het druk hebben in Oran en daarna in Caïro. Nadat hij was vertrokken stond Audrey met een lege blik in haar ogen en in gedachten verloren in hun woonkamer en ze dacht aan hun baby.

Ze vroeg zich af of ze het hem had moeten vertellen voordat hij vertrok, maar dat zou oneerlijk tegenover hem zijn geweest. Ze dacht aan de ironie van Charlottes leugen om hem met haar te laten trouwen... en nu, terwijl het waar was, had Audrey niets tegen hem gezegd. Plotseling werd haar hart overspoeld door paniek. Als hij nu eens gedood werd... als hij... ze voelde de angst in haar keel opwellen en haar bijna verstikken. Het kostte haar een aantal uren voor ze gekalmeerd was, en ze voelde zich nog steeds wankel en verloren toen ze die avond bij Violet ging eten. Ze nam Molly mee omdat ze niemand vertrouwde om haar op tijd in de schuilkelder te krijgen als het nodig was. En de kinderen speelden boven toen Audrey lady Vi aankeek.

'Hoe kun je ertegen?' Audreys ogen zagen er anders uit dan ze eerder hadden gedaan. Slaperiger en bezorgder nu. Het was nog maar helemaal in het begin, en toch was ze zo opgewonden geweest toen ze het hoorde dat ze naar huis had willen rennen om het Charles te vertellen, maar ze had gewacht op het juiste moment. Ze wilde hem niet ongerust maken. En nu...

'Waartegen?' Lady Vi glimlachte. 'De luchtaanvallen? Ik neem aan dat je eraan gewend raakt.' De kinderen zeker. De kinderen begonnen direct als ze in de schuilkelder zaten te spelen, ondanks de bommen, alsof ze er nu aan gewend waren. Het leek zo'n verschrikkelijke manier om op te groeien, des te meer omdat ze er allemaal zo aan gewend waren. Maar ze schudde haar hoofd tegen Vi.

'Niet de luchtaanvallen... de zorgen... word je niet gek van bezorgdheid om hem?'

Deze keer glimlachte Vi niet. 'Voortdurend. Er is geen moment dat ik er niet aan denk. Maar we hebben weinig keuze, toch, schat?' Ze keken elkaar aan en Audreys ogen vulden zich met tranen. Plotseling kon ze er niet meer tegen. Ze moest het iemand vertellen en toen Vi naar haar toe kwam en een arm om haar heen sloeg, keek ze bedroefd naar haar vriendin op.

'O, Vi... ik krijg een baby. En Charlie weet het niet... ik wilde het hem vertellen voor hij vertrok, maar ik wilde hem niet ongerust maken...' Ze snikte nu. 'En als nu...'

'Hou op!' Violet kneep hard in haar schouders, aan de ene kant blij voor haar, en aan de andere kant niet. Het was een verschrikkelijke tijd om zwanger te zijn, en dan ook nog in je eentje. Maar ze wist hoe hevig Charlie een kind wilde, en ze glimlachte naar haar. 'Dat is heerlijk nieuws, Aud. Nou, je moet goed voor jezelf zorgen, goed eten als het kan, ondanks de rantsoenen, en heel veel rusten!' Ze dachten allebei aan de luchtaanvallen 's nachts en Audrey glimlachte tegen haar.

'Denk je dat ik het hem had moeten vertellen voordat hij vertrok?'

Lady Vi schudde haar hoofd. 'Je hebt het juiste gedaan. Hij zou half krankzinnig worden van ongerustheid om jou en hij zou geen aandacht hebben voor wat hij daar aan het doen is. Ik doe hetzelfde met James. Ik vertel hem alleen maar dat alles goed met ons gaat, zodat hij zich, als hij in zijn vliegtuig in de lucht zit, kan concentreren op wat hij aan het doen is en zo snel mogelijk weer naar huis kan komen. Ze kunnen de afleidingen op dit moment niet gebruiken.' Het zou hun het leven kunnen kosten, maar dat zei ze niet tegen haar vriendin. En de twee vrouwen praatten lang met elkaar. Audrey voelde zich opgelucht dat ze haar in vertrouwen had genomen. En Violet was niet verrast door de zwangerschap. Ze was alleen verrast dat het niet veel eerder was gebeurd. Ze vroeg zich af of Charles nu Charlotte weer onder druk zou zetten. Violet had niet de kans gehad ook maar iets tegen hem te zeggen voordat hij was vertrokken, maar ze had een paar vreemde geruchten over haar gehoord. En ze wilde Audrey nu niet van streek maken. Ze zeiden elkaar net welterusten, met Molly slapend in Audreys armen, toen de sirenes begonnen te jammeren. Violet moest rennen om Alexandra en James te halen en haar bediendes bij elkaar te brengen en ze haastten zich allemaal naar de schuilkelder, terwijl Violet Audreys arm vasthield. Ze was bang dat ze zou vallen op de losse stenen en dat mocht nu niet gebeuren. Plotseling betekende het kind leven voor hen allebei en het was belangrijk om dit ongeboren kind, waarvan alleen zij af wisten, te beschermen.

Toen ze eenmaal in de schuilkelder waren, glimlachte Audrey tegen haar.

'Ik ben blij dat ik het je verteld heb, Vi.'

'Ik ook.' Ze glimlachte en de twee vrouwen hielden elkaars handen vast terwijl de bommen om hen heen vielen.

35

Er ging bijna een week voorbij voor zij en Molly Violet weer zagen en deze keer keek Vi bezorgd. Terwijl de kinderen aan het spelen waren, bekende ze Audrey dat de RAF nachtbombardementen op Duitsland uitvoerde. En het was geen geheim dat ze zich deze dagen dubbel zorgen maakte om James. Hij vloog bijna voortdurend en hoewel hij een verbazingwekkende hoeveelheid treffers op zijn naam had, was ze doodsbenauwd om hem. Audrey probeerde haar op te beuren, en ze merkte dat Violet de laatste tijd veel gewicht was kwijtgeraakt. Zij allemaal, maar Vi zag er magerder uit dan de anderen. Ze had altijd zo'n gemakkelijk rustig leventje geleid en nu had ze plotseling elke dag te maken met de werkelijkheid van de oorlog en met de angst; het gaf haar een gevoel van hulpeloosheid over alles. Ze kon niets doen voor James' veiligheid, behalve bidden, en het vrat aan haar. 'Er gebeurt hem niets, Vi,' verzekerde Audrey haar vriendin, hopend dat ze gelijk had en dat hij geluk zou hebben. 'Hij is de beste van allemaal.' Ze keken elkaar aan en Violets ogen vulden zich met tranen. Deze keer had ze Audrey nodig om haar te troosten.

'Ik zou niet zonder hem kunnen, Aud.' Audrey sloeg haar armen om haar heen en ze hielden elkaar lange tijd vast om er zo veel mogelijk troost uit te halen en toen glimlachte Violet tegen haar.

'Hoe voel je je?'

'Goed.' Vaak was ze misselijk, maar het was voor een goede zaak en ze klaagde niet. Ze was nu opgetogen over de baby en verlangde ernaar het Charlie te vertellen als hij terugkeerde. Hij werd in maart verwacht en ze was net twee maanden zwanger. Er was natuurlijk nog niets te zien, naar volgens haar was haar buik ronder dan ervoor. En ze was heel vaak moe. Maar het viel moeilijk te zeggen of dat door de zwangerschap kwam of gewoon door het gebrek aan slaap. Ze zaten bijna elke nacht in de schuilkelder en er leken voortdurend bommen op hun wijk te vallen. Een aantal huizen was vernield en voortdurend vielen er dingen van planken als de bommen insloegen. Voor iedereen was het een aanslag op de zenuwen maar Audrey leek het nu erger te voelen en de kringen onder haar ogen bevielen Violet helemaal niet. 'Je moet wat beter op jezelf passen. Charlie zou verschrikkelijk van streek raken als hij je zo zag.'

'Zie ik er zo slecht uit?' Ze glimlachte. De misselijkheid was de afgelopen paar dagen veel erger geworden, en het gebrek aan slaap hielp ook niet echt.

'Je ziet er moe uit.' Violet vond haar ongewoon bleek, maar dat zei ze niet. 'Slaap je 's middags?'

'Als ik kan.' Maar Molly was een actief meisje en ze vond het heerlijk om wanneer ze maar kon in haar donkere kamer te werken. Ze had Molly nog niet over de baby verteld en was van plan dat pas te doen als het zichtbaar werd. Ze vond het heerlijk en als ze 's avonds in bed lag, legde ze haar hand op de zwelling die ze daar voelde en glimlachte in zichzelf, alsof ze het liefste geheim van de hele wereld bezat. Ze glimlachte nu tegen lady Vi terwijl ze aan maart dacht. Het leek een eeuwigheid van haar vandaan. Ze bleef zich maar afvragen hoe het zou zijn. 'Is het zo naar als ze zeggen... de geboorte, bedoel ik?' Lady Vi haalde achteloos haar schouders op. Ze wilde haar niet bang maken. Maar voor haar was het afgrijselijk geweest en Alexandra was gehaald via een keizersnee, wat de reden was dat zij geen kinderen meer zouden krijgen. Maar ze waren tevreden met de twee die ze hadden en, in alle eerlijkheid, zij zou het in ieder geval niet nog eens willen doormaken. 'Zo naar is het niet. De mensen maken er natuurlijk veel ophef over. Maar eigenlijk vergeet je het erna.' Audrey keek in haar ogen en zag daar iets dat haar bang maakte. Het was nog te vroeg om zich er zorgen om te maken. En zelfs als het verschrikkelijk was, was het het waard om zijn baby te krijgen. Toen dacht ze onwillekeurig aan Ling Hwei in Harbin, maar ze dwong de herinnering uit haar gedachten. Ze had nu andere dingen om aan te denken en het duurde zeker nog zes maanden.

'Soms word ik bang als ik eraan denk.'

'Niet doen.' Vi glimlachte vriendelijk tegen haar. 'Het gebeurt zo snel dat het al voorbij is voordat je het weet en dan heb je een dikke prachtige baby in je armen.' De twee vrouwen glimlachten tegen elkaar. Ze deelden iets heel warms, het geheim van het schenken van leven. Audrey was veel opgewekter toen ze weer naar huis ging, maar die nacht kwam de ergste luchtaanval van de oorlog. Ze zaten allemaal bij elkaar in de schuilkelder tot het weer licht werd en de dag erop kwam Violet met haar praten. 'Ik denk dat we de kinderen weg moeten sturen, Aud. Wat vind jij ervan?' Het was nu bijna alsof ze met elkaar getrouwd waren. Ze hadden niemand anders met wie ze beslissingen konden nemen en ze raadpleegden elkaar nu veel vaker dan ze voor de oorlog hadden gedaan. Ze hadden het er eerder over gehad, maar Audrey twijfelde.

'Denk je dat het nog veel erger wordt?'

'Ik zie niet in hoe, maar...' Ze haatte het de woorden te zeggen, maar ze kon niet anders. 'We zouden het onszelf nooit vergeven als er iets met hen gebeurde.' Te veel huizen waren ingestort en mensen waren gewond geraakt. Een aantal mensen uit de buurt was gedood. Audrey probeerde te bedenken wat Charles gewild zou hebben.

Ze keek Violet aan, bedroefd maar ook heel vastberaden. 'Ik denk dat we het nu moeten doen.'

Violet knikte. Ze haatte het de kinderen weg te sturen, maar ze wilde dat ze veilig waren en ze had er al met haar schoonvader over gesproken en ook met James, de laatste keer dat hij thuis was. Hij wilde dat zij ook ging en Audrey wist dat. 'Ik wil daar zelf nog niet gaan zitten. Ik heb hier zo veel te doen.' Een deel van haar vrijwilligerswerk voor het Rode Kruis bestond eruit om wanneer ze maar kon een aantal generaals in een jeep rond te rijden. Audrey was van plan geweest zichzelf ook als vrijwilligster aan te melden, maar vanwege de zwangerschap meende ze te moeten wachten tot ze zich beter voelde. Ze had het heel erg druk met het fotograferen van de puinhopen die overal lagen, en van gezichten die getekend waren door de zorgen van de oorlog. Het zou ooit een opmerkelijke verzameling worden, maar ze dacht evenmin aan haar foto's. Ze dacht aan Molly en of ze haar zou wegsturen naar het platteland met Alexandra en James. 'Wat vind je ervan, Aud?'

'Laten we ze van de week gaan brengen.'

'En zelf ook blijven?' Haar schoonvader zou een oogje op hen houden en natuurlijk zou Vi het kindermeisje met hen meesturen.

'Nog niet. Ik wil iets van het werk afmaken waaraan dat ik ben begonnen.' Audrey fronste haar voorhoofd. Er waren nog zoveel dingen die ze wilde fotograferen en haar donkere kamer hing vol met honderden foto's die ze had genomen.

'Ik zal mijn schoonvader bellen. We kunnen ze deze zaterdag daarheen brengen. Ben je het ermee eens?'

'Prima.'

Violet knikte toen ze zich gereed maakte om te vertrekken en fronste haar voorhoofd toen ze weer naar Audrey keek. Ze werd magerder in plaats van dat ze aankwam en ze zag er nog steeds heel erg moe uit. 'Probeer wat rust te nemen voor de rit.'

'Ja, mevrouw.' Ze wisselden een glimlach en lady Vi vertrok. Zaterdag stapten ze in de reisauto van de familie. Gelukkig had James net voor de oorlog een grote Chevrolet stationcar gekocht en Audrey en Violet hielpen de oudere kinderen en het kindermeisje op de achterbank, zeiden tegen Molly dat ze voorin naast hen moest gaan zitten, deden alle bagage in de achterbak en reden vier uur later over het platteland. Het leek moeilijk te geloven dat er een oorlog aan de gang was. Alles was zo mooi en vredig hier en toen ze het huis van lord Hawthorne bereikten, was Audrey enorm opgelucht dat ze hadden besloten de kinderen hier te brengen in plaats van nog langer te wachten. Ze zouden hier veilig en gelukkig zijn en hij was verrukt dat ze er alledrie waren en zag ernaar uit dat de twee jonge vrouwen daar terug zouden komen om bij hen te blijven.

Op weg naar huis vertelde Audrey aan Violet dat ze in november terug wilde om daar dan te blijven. Ze dacht dat ze dan te zwanger zou zijn om in Londen te zijn. Het zou te moeilijk worden elke nacht naar de schuilkelder te rennen, en Violet was het met haar eens.

'Je zou er zelfs aan kunnen denken eerder te komen.'

'We zien wel.' Ze waren zonder meer al van plan over twee weken weer te gaan om een paar dagen met de kinderen door te brengen en te ontspannen. Maar het was een opluchting voor allebei dat ze zich geen zorgen meer hoefden te maken over de veiligheid van de kinderen in Londen. 'Ik voel me beter, jij ook, Vi?'

Lady Vi glimlachte en knikte terwijl ze laat in de middag terugreed naar Londen. Alles verliep prima tot ze een lekke band kregen, en de twee vrouwen hadden er de grootste moeite mee het wiel te verwisselen. Vi wilde niet dat Audrey zich inspande, uit angst dat haar iets zou gebeuren, dus het duurde uren voor ze weer reden. Net toen ze Londen bereikten, begonnen de luchtsirenes. Ze moesten de auto achterlaten en naar de dichtstbijzijnde schuilkelder gaan. De bommen leken overal te vallen en een brandende balk miste hen op een haar na toen ze een straat over schoten, en Audrey hoorde iemand gillen. Het was een afschuwelijke nacht. Het was al middernacht voor ze weer naar buiten konden en zij en Vi haastten zich naar huis terwijl ze probeerden de ravage in de straten te vermijden zodat ze niet weer een lekke band zouden krijgen. Audrey was uitgeput toen ze thuiskwam en een halfuur later loeiden de sirenes weer, en weer moest ze naar de schuilkelder. Ze keek uit naar Vi omdat ze vaak naar dezelfde gingen, maar ze zag haar lange tijd niet. Het was vier uur 's ochtends toen ze besefte dat ze daar wel was en uitgeput in een hoek lag te slapen met een sjaal over haar hoofd en een oude jas van James om zich heen, het eerste wat ze te pakken had gekregen in een donkere kast. Audrey ging stilletjes naast haar zitten en schrok toen ze plotseling een scherpe pijn in haar rug voelde. Ze vroeg zich af of ze eerder een spier had verrekt toen ze hielp met het verwisselen van het wiel, hoewel Vi haar beslist niet veel had laten doen. Maar de pijn kwam terug en tegen de tijd dat ze net na zonsopkomst de schuilkelder verlieten, voelde ze dezelfde pijn door haar benen schieten en ze zei het tegen Vi terwijl ze over het puin naar huis liepen.

'Ik denk dat ik iets met mijn rug heb gedaan.' Ze was zo moe en ze kon zich nauwelijks bewegen. Het kostte haar al haar energie om het huis van Violet te bereiken en Violet keek haar fronsend aan.

'Wanneer heb je dat gedaan?'

'God mag het weten. Tussen de rit en het rennen van de ene schuilkelder naar de andere. Ik ben waarschijnlijk gewoon moe.' Ze zag er heel beroerd uit, maar Violet zei er niets over.

'Waarom ga je niet even mee naar binnen voordat je naar huis gaat? Ik zal een kopje thee maken.' Audrey glimlachte tegen haar, het was de Britse oplossing voor alles. Een nacht vol bommen gevolgd door een kopje thee, maar ze was te moe om naar haar eigen huis te lopen en ze liep dankbaar mee naar binnen. Ze ging in een van Violets gemakkelijke stoelen in de bibliotheek zitten. Vi was een paar momenten later weer terug met een dampend kopje thee en een paar scones. Ze gaf Audrey altijd iets lekkers. Ze wist dat ze dat nodig had en ze vond haar nog steeds te dun. 'Hoe is het met je rug?'

'Oké.' Maar ze loog tegen haar. Haar rug deed nog steeds pijn en nu zat er een vreemd, knagend pijntje diep onder in haar onderbuik. Violet zag iets troebels in haar ogen, maar wist niet wat het was. Ze ging zitten, stak een sigaret op en Audrey dronk zwijgend haar thee.

'Misschien moet je vandaag even langs de dokter gaan. Wanneer zou je weer naar hem toe gaan?'

'Pas over een week.' Ze zou dan een goede drie maanden zwanger zijn en ze kon nauwelijks meer haar rokken dichtritsen. Ze vond het niet erg. Ze voelde zich trots op haar buikje en was opgetogen als ze eraan dacht wanneer het echt duidelijk te zien zou zijn. Ze kon nauwelijks wachten het aan Charlie te vertellen. Misschien zag hij het zelf wel als hij terugkwam uit Noord-Afrika. 'Het gaat prima, Vi. Eerlijk.'

'Weet je het zeker?'

'Heel zeker.' Maar toen ze naar de badkamer liep voordat ze naar huis ging, was dat niet meer zo. Er zat een spatje bloed in haar ondergoed dat haar een schok bezorgde. Het was niet veel, maar voldoende om haar bang te maken en ze zei het tegen Vi toen ze weer naar buiten kwam. 'Is jou dat ooit gebeurd?'

Vi schudde eerlijk haar hoofd, maar ze had erover gehoord bij zwangerschappen die gewoon doorgingen en een gezonde baby opleverden. 'Maar ik heb erover gehoord. Misschien is het niets. Maar ik vind wel dat je het moet laten nakijken.' Ze belden direct de arts en hij zei Audrey meteen te komen als ze kon. Violet reed haar naar het ziekenhuis waar hij toch al zijn rondes moest doen en hij zag er niet echt tevreden uit toen hij haar onderzocht. Hij vroeg haar of haar borsten nog steeds gevoelig waren en of ze voelde dat er iets vreemds aan de hand was.

'Krampen?'

'Nee.' Ze schudde haar hoofd. Ze was doodsbleek. En toen herinnerde ze zich de pijnen in haar rug en vertelde hem erover.

'Ik wil dat u gaat rusten, Mrs. Driscoll.' Hij wist niet dat zij en Charles niet getrouwd waren. Eigenlijk kende hij Charles helemaal niet. Ik stuur u naar huis met uw vriendin en u moet in bed blijven, met uw voeten omhoog, behalve natuurlijk in het geval van een luchtaanval.' Ze beloofde zich er trouw aan te houden en ging naar het huis van Vi in plaats van naar haar eigen huis. Het was fijn om niet alleen te zijn en ze spraken eindeloos over wat het allemaal betekende, wie zij kenden die het hadden gehad en bij wie het allemaal goed was gegaan, maar het bloeden hield niet op, ook niet toen Audrey in bed lag. En het werd die nacht heviger. Audrey bad dat ze niet hoefde op te staan voor een luchtaanval en toen de sirenes begonnen te loeien, smeekte ze Violet in tranen haar daar te laten.

'Er gebeurt niets, Vi, en als ik opsta wordt het bloeden alleen maar erger.'

'Als je niet opstaat, ben je misschien over een uur dood.' Violet was onvermurwbaar, hielp haar uit bed en sloeg een bontmantel over Audreys ochtendjas heen. Een heleboel mensen gingen half gekleed naar de schuilkelders. Ze waren er nu allemaal aan gewend, en het enige wat ze nodig hadden, waren stevige schoenen, en Violet zag dat Audrey die aanhad.

Ze haastten zich naar de veiligheid van de kelder en Vi hing om haar heen als een moederkip tot ze weer thuis waren. Het bloeden was niet veel erger geworden. Eigenlijk werd het minder in de twee dagen die erop volgden, ondanks hun nachtelijke uitstapjes naar de schuilkelder. Maar op de derde dag begon Audrey ineens hevige pijnen te krijgen. Ze werd er wakker van toen ze op een middag lag te slapen en ze voelde een scherpe pijnscheut dwars door haar ingewanden gaan en ze ontwaakte met een scherpe kreet terwijl Violet naar haar stond te kijken.

'Gaat het wel met je?' Haar stem klonk zacht in de verduisterde kamer.

'Ik weet het niet... ik had...' Ze kon zelfs het woord niet zeggen toen de pijn weer door haar heen schoot. Ze greep de dekens beet en probeerde haar adem in te houden terwijl ze zonder iets te zien naar Vi keek die plotseling bang werd. 'O god... Vi... bel... de dokter...'

'Bloed je erg?' Ze wist dat de dokter het zou vragen en ze trokken snel de dekens weg, en zagen op de lakens een plas bloed om Audrey heen.

'O, mijn god...'

'Denk er niet aan... misschien komt het allemaal nog goed... blijf stil liggen... ik ben zo terug.' Maar ze hoorde het gekreun van Audrey terwijl zij zich naar de telefoon haastte. De arts vertelde Vi haar direct te brengen, haar te dragen als het moest, wat niet zo gemakkelijk zou zijn, maar ze rende terug om de huilende Audrey in dekens te wikkelen en ze belde de butler om haar naar de auto te dragen. Hij droeg haar zo voorzichtig mogelijk, terwijl Audrey op haar lip beet om het niet uit te gillen. De pijn was het ergste wat ze ooit had gevoeld, en ze bleef maar denken aan Ling Hwei in de nacht dat Molly werd geboren. Ze wist nu welke pijn het meisje moest hebben doorgemaakt, alleen dat het veel erger moest zijn geweest omdat de baby volgroeid was. Audrey kon het zich niet eens voorstellen. Messteken van pijn gingen dwars door haar heen tot aan haar hart en ze had het gevoel dat er een vrachttrein door haar heen denderde en alles op zijn pad verscheurde. Ze was bijna buiten bewustzijn toen ze het ziekenhuis bereikten en een verpleegster en een ziekenbroeder haar op een rijdende brancard legden en snel naar binnen reden.

Violet stond erbij toen de arts haar onderzocht, en Audrey gilde vreselijk. Het was verschrikkelijk om haar zo te zien kronkelen van de pijn en net zoals mannen dat generaties eerder had gedaan, vroeg Violet zich af of dit het allemaal waard was. Het was zo veel erger om iemand anders de pijn te zien doormaken.

De arts sprak zacht met lady Vi voordat ze Audrey wegbrachten, snakkend naar adem van de pijn terwijl een verpleegster haar hand vasthield. 'Ze zal de baby verliezen, lady Hawthorne. Het is al bijna zover.'

'Kunt u het niet wat gemakkelijker voor haar maken?' Het was precies wat James had gezegd toen Alexandra werd geboren. Maar de dokter schudde alleen maar zijn hoofd.

'Ik ben bang van niet. Maar het duurt niet meer zo lang.' Het leek echter een eeuwigheid voor Violet terwijl zij de handen van haar vriendin vasthield. Het duurde nog eens vijf uur van ondenkbare pijn voordat de foetus eindelijk kwam. Die zag er al echt als een baby uit. Het brak Violets hart de baby te zien terwijl ze die omwikkelden en wegvoerden, en ze luisterde naar Audrey die in haar armen snikte. Beide vrouwen huilden en Violet week twee dagen lang niet van haar zij. Ze kreeg koorts en ze bleef pijn houden, en het duurde dagen voor ze met dode ogen stil naar Violet opkeek.

'Dank je, Vi... ik zou dood zijn gegaan als jij er niet was geweest.'

'Het zou allemaal wel goed zijn gekomen... en je was zo verschrikkelijk dapper.' Violets ogen vulden zich met tranen en ze gaf een kneepje in Audreys hand. 'Ik vind het zo erg... ik weet hoe graag je het had gewild.' Audrey knikte alleen maar en wendde haar hoofd af. Ze zag eruit alsof ze bijna was doodgegaan en dat was ook zo. Het was de meest beangstigende ervaring die Violet ooit had doorgemaakt. Ze bleef maar denken wat ze Charles had moeten zeggen als er iets met Audrey was gebeurd en die gedachte maakte haar doodsbang. Tegen de tijd dat het allemaal achter de rug was, had ze Audrey zwijgend gesmeekt niet dood te gaan en ze was nu intens dankbaar. Maar het was zo moeilijk om de woorden te vinden waarmee ze haar kon troosten. Ze kon zich alleen maar voorstellen hoe verschrikkelijk ze zich moest voelen. 'Je krijgt er weer een. Misschien wel tien.' Ze glimlachte door haar eigen tranen heen, maar het was duidelijk dat Audrey er geen woord van geloofde.

'Het was zo vreselijk, Vi...' Instinctief had ze haar hoofd van de pijn opgeheven en had de baby uit haar zien glijden. Ze zou nooit vergeten wat voor afschuwelijk gezicht dat was. En ze had het zo wanhopig graag gewild. Nu wilde ze alleen nog maar Charlies armen om zich heen voelen, en in zijn armen huilen, maar ze was dankbaar dat Violet er was. Vi bleef elke dag bij haar tot ze weer naar huis kon gaan en ze verpleegde haar als een kind, hield haar in haar eigen bed tot ze ten slotte weer meer zichzelf werd. Audrey was verbaasd over hoelang het duurde voordat ze haar krachten weer terug had en er ging ruim een maand voorbij voordat ze weer uit bed en aangekleed was en er weer gewoon uitzag. Er was wel iets aan haar veranderd, er hing iets zorgelijks en triests over haar. Ze had de hele tijd aan Charlie gedacht en hoe wanhopig ze hem miste. Hij had een paar keer naar haar geschreven, maar de brieven waren grappig en luchthartig van toon. Hij had geen idee wat ze doormaakte. En toen Violet eindelijk James zag, vertelde ze hem het hele afgrijselijke verhaal en hij had met allebei te doen, met de vrouw die zo veel had doorgemaakt en met zijn vrouw die haar zo trouw had bijgestaan bij afwezigheid van Charlie.

'Je bent een verrekt goede meid, Vi.' Hij was trots op haar. Ze zouden een heel weekend hebben voordat hij weer terugging naar zijn luchtaanvallen. 'Arme Charles... wat een klap...' Vi had er niet aan gedacht hem te vertellen dat Charlie van niets wist. Audrey was zwanger toen hij vertrok. 'Hij heeft altijd een kind willen hebben. Daarom is hij met dat vreselijke meisje getrouwd.'

'Tussen haakjes.' Het bracht iets heel anders in gedachten. Ze had het nog steeds niet aan Audrey verteld en op de een of andere manier leek het op dat moment niet gepast. 'Ik heb iets heel vreemds over haar gehoord, James.'

'Over Charlotte?' Violet knikte. 'Gaat ze nu eindelijk van hem scheiden? Het is volslagen absurd dat ze het blijft volhouden en iedereen weet dat het huwelijk een farce was. Je zou toch denken dat ze het een keer zou opgeven, die stomme trut.' Het maakte hem altijd kwaad te weten dat de vrouw Audrey ervan weerhield met Charles te trouwen, vooral nu, nu ze de baby was kwijtgeraakt.

'Ik denk dat ik het nu begrijp. Ik denk dat ze met Charles wilde trouwen om iets anders te verdoezelen.' Lady Vi sprak aarzelend en James keek geïntrigeerd.

'O? Wat is dat voor smerige roddel?' Hij glimlachte.

'Ik heb gehoord...' Ze had er een hekel aan het woord te zeggen, maar ze wilde dat hij het wist. 'Ze hebben me verteld dat ze lesbisch is.'

'Charlotte?' Een ogenblik klonk hij geamuseerd en toen keek hij haar peinzend aan. 'Wie heeft je dat verteld?'

'Elizabeth Williams-Strong.' Ze was de grootste roddelaarster van de stad, maar gewoonlijk had ze verbazingwekkend vaak gelijk. 'En weet je, ik wilde haar eerst niet geloven, maar er gebeurde... iets heel vreemds. Ik reed een paar weken geleden, voordat Audrey ziek werd, de jeep voor generaal Kildare en ik zag haar over straat lopen met een heel knappe jongeman... eigenlijk leek hij meer op een jongen,' ze bloosde, 'en om de een of andere reden keek ik naar hen. Ik zat daar te wachten tot de generaal uit een winkel zou komen. En weet je... het was helemaal geen jongen. Het was een meisje. Ik weet dat heel zeker.' Ze bloosde diep. 'En ze gaven elkaar een kus... ik bedoel niet op de wang... ik bedoel een lange, hartstochtelijke kus...'

James lachte plotseling en sprong op zijn vrouw af. Hij verlangde al veel te lang naar haar. 'Bedoel je zoals dit?' Hij kuste haar hartstochtelijk en deed alsof hij haar wilde vermorzelen. Ze maakte zich lachend los en keek hem aan.

'Ik meen het, James.'

'Ik ook. God, ik heb je in geen zes verrekte weken gezien!' Daarna vrijden ze met elkaar, en terwijl hij daarna een sigaret rookte, keek ze hem aan en dacht weer aan Charlotte.

'Wat denk jij ervan?'

'Volgens mij verklaart dat alles.' En hij had nog een idee. 'Weet je, als Charles dat zou weten, zou hij haar misschien een beetje kunnen chanteren zodat ze hem loslaat. Ik geloof dat ik het hem zelf vertel als ik hem de volgende week zie. Vind je het erg?'

'Meen je dat? Natuurlijk niet! Het zou schitterend zijn als hij van haar af kon komen.' Toen keek ze verbluft door wat hij had gezegd. 'Waar zie je hem? Komt hij naar huis?' Hij had er tegen Audrey niets over gezegd in de brief die ze de dag ervoor had ontvangen.

'Ze sturen me voor twee weken naar Caïro.'

'Wordt dat gevaarlijk?' Ze hield haar adem in terwijl ze naar zijn ogen keek. Ze wist altijd de waarheid als ze hem aankeek, maar hij schudde zijn hoofd en ze zag dat hij opgelucht was.

'Nee, dat wordt het niet. En om je de waarheid te zeggen, zal het een opluchting zijn om de jongens van Hitler niet meer te bombarderen. Ik begin er een beetje genoeg van te krijgen.' En zij ook.

'Ik zal Audrey vragen of ze een bericht voor hem heeft.'

'Geef hem alleen mijn liefste groeten,' was alles wat ze zei en toen James was vertrokken, bekende ze aan lady Vi: 'Wat benijd ik hem dat hij Charlie ziet.' Ze verlangde naar Charlie. Ze vocht nog steeds tegen de depressie die ze had gekregen na het verlies van hun baby. Ze voelde zich leeg en alsof ze op de een of andere manier in gebreke was gebleven. Het verlies leek haar te overweldigen. Ze geneerde zich het toe te geven, zelfs tegenover Vi, terwijl er zoveel mensen waren die andere mensen van wie ze hielden kwijtraakten, en het leek zo schokkend om te rouwen om een baby die ze niet eens had gekend, maar het hielp niet door het te blijven beredeneren. In haar hart was het een verlies, en niets verdoofde de pijn, zelfs een bezoek aan Molly niet op het vredige platteland, hoewel het wel een beetje hielp. Ze zat met het kind op haar schoot en keek uit over de groene heuvels die waren bespikkeld met koeien. Ze was blij dat Molly daar was en niet in Londen.

'Komt papa gauw naar huis?'

'Ik hoop het, lieveling. Oom James ziet hem van de week en ik heb hem gevraagd hem een dikke kus van jou te geven.' Molly keek tevreden toen ze van de schoot van haar moeder sprong en terugrende om te gaan spelen met Alexandra en James, maar op datzelfde moment gaf James geen kus aan Charles, maar nieuws dat hem tot in zijn ziel beroerde.

'God, man... ik vind het zo erg... Ze hebben me nooit verteld dat jij het niet wist.' Er stonden tranen in Charles ogen en James kon zijn tong wel afbijten. Hij had hem zojuist verteld dat Audrey de baby was kwijtgeraakt omdat hij had gedacht dat hij het hem maar beter kon vertellen, in plaats van dat hij dacht dat de zwangerschap nog voortduurde. Het was nooit in hem opgekomen dat Audrey hem voordat hij was vertrokken niet had verteld dat ze zwanger was.

'Waarom heeft ze het me niet verteld?' Zijn ogen stonden wild en James had zich nooit zo rot gevoeld.

'Ze wilde je waarschijnlijk niet ongerust maken. Maar het gaat nu goed...' Hij zei hetzelfde als Vi. 'En er komt wel een volgende...' Charlie knikte, maar hij had het gevoel alsof iemand net zijn hart in brand had gestoken.

'Was het heel erg?' Hij keek James in de ogen en die wist niet wat hij moest zeggen. Hij wist niet of hij tegen hem moest liegen of niet, maar daarvoor was het te laat.

James knikte ongelukkig. 'Violet zegt dat het nogal afschuwelijk voor haar is geweest, maar ze heeft zich er bewonderenswaardig goed doorheen geslagen. Alles komt weer goed. Ik heb haar zelf vorige week gezien. Ze is een beetje bleek en wat mager, maar even knap als altijd.' Hij probeerde te glimlachen, maar Charlie keek wanhopig bezorgd. Hij zuchtte en binnen een uur had hij zeven drankjes in de bar van Shepheard's achterovergeslagen. James nam het hem niet kwalijk en hielp hem later die avond naar zijn kamer. Hij had zelfs de tijd niet gehad hem te vertellen wat hij van Vi over Charlotte had gehoord. Daar was nog alle tijd voor. Hij zou twee weken in Caïro blijven. En ze zouden een heleboel tijd hebben voor de roddel uit Londen.

36

James kwam terug uit Caïro met overvloedige berichten vol liefde voor Audrey. Hij en Charles hadden besloten haar niet te vertellen dat hij wist van de baby die ze was kwijtgeraakt. Het zou beter zijn als ze het zelf vertelde wanneer ze de tijd juist achtte. Maar James had hem wel verteld dat Charlotte lesbisch was en Charlie kon nauwelijks wachten om terug te komen en haar de duimschroeven aan te draaien. Het was de hoogste tijd dat ze er eens mee ophield hem te kwellen en als ze er deze keer niet in toestemde hem te laten gaan, zou hij dreigen dat hij haar vader over haar zou inlichten. Het had hem ongekend vrolijk gemaakt. Het werd eens tijd dat het kreng haar klauwen van hem afhaalde, vertelde hij James, met een ziedende heftigheid.

Ze lieten James weer luchtaanvallen op Duitsland uitvoeren en lady Vi was weer alleen. Zij en Audrey gingen een paar keer de kinderen opzoeken, maar toen ze van een van die reisjes terugkwamen liet Audrey haar schrikken. Ze gaf haar een dikke bruine envelop toen ze terug waren in de stad en lady Vi keek er verrast naar. 'Nog meer foto's?' Ze had een paar prachtige foto's van de kinderen gemaakt en James en Violet koesterden die. Maar Audrey schudde ditmaal haar hoofd.

'Nee. Mijn testament.' Ze keek haar vriendin diep in de ogen. 'Ik wil dat je me belooft dat je, als er iets met me gebeurt, Molly bij je houdt, in ieder geval tot Charlie thuiskomt. En als er iets met ons allebei gebeurt...' Haar ogen bleven rusten op die van Vi, terwijl Violet haar aanstaarde. Ze was duidelijk nog steeds erg overstuur door het verlies van haar baby en Violet voelde medelijden met haar.

'Waarom zou er iets met je gebeuren?'

'Je weet maar nooit.' Toen besloot ze haar alles tegelijk te vertellen. 'Ik heb me in laten schrijven bij Binnenlandse Zaken als fotojournalist. Eigenlijk heb ik dat al een tijdje geleden gedaan, nadat ik het kind... laat maar zitten. Ze lijken te denken dat ze me kunnen gebruiken als fotografe en ik vertrek morgenavond, Vi.' Ze voelde zich nu bijna schuldig. Ze haatte het haar vriendin achter te moeten laten. Maar het betekende dat ze weer bij Charlie zou zijn, en dat kon ze niet opgeven. Voor niemand. 'Ze sturen me naar Caïro. Ik vroeg om Noord-Afrika.'

'Weet Charles het?' Vi was ontdaan, terwijl Audrey grijnzend haar hoofd schudde.

'Nog niet. Maar dat zal gebeuren. Ik hoop met hem samen te werken op een vaste aanstelling. De man bij Binnenlandse Zaken weet dat we eerder samen hebben gewerkt. Hij leek het een goed idee te vinden.'

'Is hij gek? Jij bent een vrouw. Lieve god, dat is gevaarlijk.'

Audrey zuchtte. 'Niet gevaarlijker dan hier midden tussen de bommen elke nacht.' James wilde dat Violet nu een tijdje naar het platteland ging en zonder Audrey zou ze het waarschijnlijk doen. 'Het spijt me, Vi.' Ze had het gevoel alsof ze haar in de steek liet. 'Ik moet bij hem zijn.' Haar enorme blauwe ogen vulden zich met tranen en Violet stak haar armen naar haar uit.

'Jij bent een verrekt gekke meid, weet je, Aud.' Maar ze wist heel goed dat ze gek op hem was. Audrey wilde elk uur van haar leven bij Charlie zijn en in zekere zin kon Violet daar niets op aanmerken. Zij hield ook van James, maar Audrey en Charles deelden iets dat intenser was. Het leek alsof ze allebei met één ademteug dezelfde lucht inademden en ze wist hoe wanhopig Audrey hem had gemist. 'Zal ik je wegbrengen?'

Ze schudde haar hoofd. 'Ze zetten me op een militaire vlucht en je weet hoe ze daarover zijn.'

'Ja.' Violet glimlachte. Plotseling veranderde alles. De oorlog had het leven van hen allemaal beïnvloed en onwillekeurig vroeg ze zich af of het ooit weer hetzelfde zou zijn.

Ze kusten elkaar de middag daarop vaarwel en Audrey pakte haar bagage. Ze vertrok uit het huis zoals het was, leeg, afgesloten, zoals zoveel andere huizen in Londen. En toen ze die avond naar het vliegveld ging, voelde ze een opwinding die ze in geen jaren meer had gevoeld... niet meer sinds de Oriënt Express, of de trein die tegen de bergen van Tibet op stoomde... of de straten van Shanghai... of de wonderen van Peking... Ze was weer onderweg, naar een stad waarvan ze altijd had gedroomd, om samen te zijn met de man van wie ze hield. En ze glimlachte gelukkig in zichzelf toen hun vliegtuig naar Caïro vertrok.

37

De Douglas DC-3 landde de volgende ochtend om zes uur op Caïro Airport. Ze hadden drie tussenlandingen gemaakt om manschappen en voorraden in te laden en om te tanken. Audrey was nog steeds verbaasd hoe aardig de mensen van Binnenlandse Zaken voor haar waren.

Ze had het gevoel dat ze al een dossier van haar hadden en wisten wie ze was. Ze hadden Charlie immers doorgelicht tijdens hun onderzoek naar hem voor ze hem toelieten als oorlogscorrespondent. En ze vroeg zich ook af of het hun bedoeling was de Amerikaanse pers er op alle mogelijke momenten bij te hebben, in de hoop de Verenigde Staten over te halen aan de oorlog deel te nemen, hoewel Roosevelt niet de neiging vertoonde hen te heipen. Hij deed al bijna een jaar niets en er was geen enkel teken van Amerikaanse betrokkenheid voor de naaste toekomst. Audrey vroeg zich vaak af wat ervoor nodig was hen te overtuigen. Maar ze dacht niet aan haar land toen het vliegtuig hard op de landingsbaan neerkwam. De soldaten met wie ze had gereisd, babbelden gezellig met elkaar, vertelden nog een paar moppen en verzamelden hun bepakking toen ze zich opmaakten om uit het vliegtuig te stappen.

'Waar logeer jij?' vroeg een van hen. Hij had haar al bewonderd sinds ze in Londen aan boord was gekomen en vroeg zich af hoe haar benen eruitzagen zonder die lange broek. Ze had een praktisch broekpak van grijze tweed aangetrokken, een trui en een van Charlies leren jacks. Ze had zelfs laarzen gekocht die ze waarschijnlijk goed kon gebruiken als ze in ruig gebied moest werken. Ze glimlachte tegen de jongeman en wist hoe vreemd ze eruit moest zien in deze kleding.

'Ik ga proberen een kamer in het Shepheard's te krijgen.' Daar logeerde Charlie en ze wist niet zeker of het alleen voor militair gebruik was bestemd. Charlie was er in zijn brieven opgetogen over geweest en ze wist dat James er ook had gelogeerd toen hij naar Caïro ging.

'Ik kom je wel een keer opzoeken.' De soldaat glimlachte en Audrey keek vriendelijk naar hem maar moedigde hem niet aan. Ze had eraan gedacht voor zichzelf een trouwring te kopen voor de reis, maar ze had zich nog nooit verscholen achter dat soort trucs en ze wilde er niet nu aan beginnen. Ze was tweeëndertig en onafhankelijk. Per slot van rekening had ze ook de beproeving van een miskraam overleefd zonder het voordeel van getrouwd zijn. Ze was er nog steeds verdrietig over en wist niet wat ze Charlie erover zou vertellen.

Er waren duizenden dingen die ze hem wilde vertellen als ze aankwam, maar ze moest hem eerst vinden. Ze kreeg een rit aangeboden in een militaire jeep en zat gemangeld tussen een Australiër met een hangsnor en een bulderende lach en een enorme Zuid-Afrikaan met felrood haar en een voorkeur voor echt smerige moppen. Maar ze was in oorlogsgebied en wist dat ze er heel snel aan zou wennen. Het was beter dan in Londen zitten, elke nacht in de schuilkelders doorbrengen, wachtend tot het sein veilig werd gegeven en je dan afvragen of je huis er nog wel stond.

'Wat doe je hier, schat?' De Aussie was de eerste die het vroeg en de chauffeur zei hem zich koest te houden met een accent dat puur Schots was, terwijl hij naar Audrey knipoogde. 'Ben je hier gekomen om je vriendje te zien?' Hij plaagde haar. Hij had de enorme bepakking gezien waarmee ze reisde en de twee camera's die om haar nek hingen, een met zwart-witfilm en de andere met kleurenfilm.

'Misschien.' Ze glimlachte.

'Of om een nieuwe te zoeken?' vroeg de Zuid-Afrikaan. Ze droegen allemaal woestijnuniformen, zag ze, in geel, bruin en grijs voor de beste camouflage. 'Ik geef me op als vrijwilliger.'

Audrey lachte. 'Ik heb hier een vriend. Hij is oorlogscorrespondent.' Ze riepen allemaal boe en sisten terwijl de jeep verder schoot en vrouwen, kinderen en kamelen ontweek. Overal waren schapen en geiten en de vrouwen hier droegen sluiers net zoals in Turkije en Afghanistan, jaren geleden toen ze door die landen reisde op weg naar China. Ze werd nu vaag herinnerd aan die reis, hoewel de atmosfeer hier heel anders was. Maar door het ver weg zijn van Londen hing er een sfeer van exotische opwinding. De straten krioelden van de Europese gezichten, de meeste Brits, en er was hier een ongelooflijk assortiment aan militair personeel. Er was van alles te zien, Indiërs, Nieuw-Zeelanders, Australiërs, Zuid-Afrikanen, Vrije Fransen, Griekse commando's en zelfs Joegoslaven en Polen. Velen van hen waren gevlucht voor de Duitsers en waren hierheen gekomen om zich bij de Britten te voegen. De Australiërs en Nieuw-Zeelanders droegen mouwloze leger jacks om zich te beschermen tegen de koude woestijnnachten. Overal om hen heen was een kakofonie van geluiden en geuren. Het gaf haar dezelfde wonderlijke opwinding als haar reis om de wereld zeven jaar geleden en plotseling vroeg ze zich af hoe ze al die jaren tevreden had kunnen zijn met het leven in San Francisco en Londen. Juist hier hield ze zoveel van, het verre en exotische, met alle magische beelden, geuren en beloftes. 'Wil je een foto van me maken, schat?' Twee mannen schoten van de straat op haar af toen de jeep stilhield om twee kamelen de bazar binnen te laten gaan. Audrey lachte en ontweek een van de mannen, die probeerde haar te kussen.

'Jij bent Amerikaanse, hè?' vroeg de Zuid-Afrikaan toen ze weer verder reden.

'Jawel.'

'Ooit eerder weggeweest van huis?' Hij glimlachte haar een beetje neerbuigend toe en zij lachte. Dit was geen plaats voor een amateur-reiziger en dat was ze ook niet. 'Een aantal jaren geleden heb ik een jaar in China gewoond, en nu woon ik al vijf jaar in Londen.'

Hij leek plotseling onder de indruk en ze merkte dat de anderen met hernieuwde belangstelling luisterden. 'Waar in China?'

'Mantsjoerije. Harbin. Ik heb daar een tijdje een weeshuis geleid tijdens de Japanse bezetting.'

De Schotse chauffeur floot en de anderen keken geïntrigeerd toe terwijl de Australiër het gesprek oppakte met een geringschattende blik op zijn vriend. 'Dat zal niet zo gemakkelijk zijn geweest.' Ze was duidelijk een bijzondere vrouw. 'Wat zei je man van dat alles?' Dat was een vraag waar ze allemaal het antwoord op wilden weten, vooral als ze een tijdje in Caïro bleef. Het was prettig om de sociale status van een vrouw te kennen en zij lachte om de vraag.

'Ik heb geen man, ben ik bang.' Toen besloot ze hen te laten schrikken. Dit waren de mensen met wie ze de komende tijd zou leven, mannen zoals deze, dag in dag uit... als Charlie haar liet blijven... ze had altijd nog die horde te nemen... maar ze ging niet naar huis, wat hij ook zei. Dat had ze al in het vliegtuig besloten. En ze was erop voorbereid daarover een strijd met hem aan te gaan. 'Maar ik heb een prachtige Chinese dochter.'

Ze joelden allemaal tegelijk, maar de Schot ving met een grijns haar oog in het spiegeltje. 'Een van je wezen uit Harbin?' Ze knikte als antwoord. 'Brave meid. Hoe oud is ze nu?'

'Zes.' Audrey glimlachte, bereid om hun meteen haar foto te laten zien en ze toonde een foto die ze zelf had genomen waarop Molly tandenloos naar haar grijnsde. De mannen reageerden snel op dezelfde manier. Het bleek dat ondanks hun belangstelling voor haar twee van de drie mannen getrouwd waren en ze samen zeven kinderen hadden. Foto's werden doorgegeven en allemaal schudden ze elkaar de hand en stelden zichzelf voor, en tegen de tijd dat ze het Shepheard's Hotel bereikten, waren ze dikke vrienden. Er bestond een soort verbazingwekkende vriendschappelijkheid tussen kameraden in oorlogstijd en ze was plotseling blij dat ze was gekomen. Ze wilde iets nuttigs doen in plaats van alleen maar de tijd aftellen in Londen.

Ze stapten allemaal uit bij het hotel. Audrey volgde hen naar de balie en vroeg naar Charlie. De receptionist keek naar zijn sleutel, keek in zijn aantekeningen en meldde haar dat Mr. Parker-Scott weg was.

'Is hij helemaal weg of alleen maar even weg?' Ze vroeg zich af of hij dat wel zou weten. De man had een gladde olijfkleurige huid en prachtige zwarte ogen en ze was verrast dat zoveel Egyptenaren die ze zag eigenlijk heel knap waren.

'Ik denk dat hij alleen vanmiddag weg is, mevrouw.' Hij sprak onberispelijk Engels en hij klonk bijna alsof hij op Eton had gezeten. Audrey bedankte hem en liep naar buiten het terras op en keek om zich heen. Het uitzicht was ongelooflijk romantisch terwijl ze keek naar de schoonheid van de stad. Beneden krioelde het van de mensen terwijl mannen in tientallen verschillende uniformen voorbij snelden, elkaar toeriepen en zich haastten naar hun diverse taken. Caïro was het centrum van alle activiteit, hoofdkwartier van de operaties in het Midden-Oosten en in Afrika, en ze bleef uren gefascineerd op het terras zitten terwijl ze wachtte op Charles en ten slotte in slaap sukkelde. Toen ze weer wakker werd ging de zon aan de horizon onder, en ze schrok wakker omdat iemand haar bij de arm pakte en ruw door elkaar schudde. Eerst wist ze niet waar ze was en ze keek in een gezicht met vertrouwde ogen, maar verder niet. Plotseling moest ze lachen toen ze besefte wie het was.

'Mijn god, je hebt een baard laten staan!' Maar het was niet de baard die ze zag. Zijn ogen tintelden van woede.

'Wat doe jij hier, verdomme?' De receptionist had hem alleen maar verteld dat er een dame op het terras op hem zat te wachten en hij had haar gevonden in een hoek, met haar bagage naast zich op de grond en haar cameratas op haar schoot, een hoed laag over haar ogen getrokken en haar camera's om haar hals, gekleed in wat hij een belachelijke outfit vond. Een moment was hij verheugd door het beeld dat ze bood, maar plotseling sloeg een golf van woede door hem heen. Hij wilde haar niet hier hebben. Het was oorlogsgebied en ze hoorde hier niet. Hij wilde haar terug in Londen, in betrekkelijke veiligheid.

'Ik kwam je opzoeken, Charlie.' Ze stak haar armen uit, rekte zich en lachte engelachtig naar hem. Ze had geweten dat hij kwaad zou worden en ze wist dat ze met die kwaadheid om kon gaan. Hij zou ten slotte weer kalm worden en ze wist dat ze het juiste had gedaan. Ze had nooit in Londen kunnen blijven wachten tot de oorlog voorbij was, terwijl hij door de wereld draafde en voor een verzameling kranten schreef. 'Zeg je geen hallo?' Ze had grote moeite niet te gaan lachen omdat hij zo kwaad keek. 'Ik vind die baard wel leuk.'

Hij stond bijna trillend van woede voor haar. 'Neem maar niet de moeite uit te pakken, Aud. Jij gaat hier morgenochtend met het eerste vliegtuig weer weg. Hoe heb je hen óóit kunnen overhalen je hier te laten komen?'

'Ik heb hun verteld dat ik freelance fotografe was,' en toen lachte ze om het doorslaggevende argument, 'en dat we altijd samenwerken.'

'Wat? En ze hebben je geloofd? Die verrekte dwazen...' Hij gooide zijn hoed op de grond en beende het terras over terwijl de mensen om hen heen glimlachten. Audrey wachtte tot hij weer terugkwam. Hij zou vroeg of laat kalmeren en toen hij naar haar terug kwam lopen, stelde ze voor samen iets te gaan drinken. Maar er stond nog iets anders in zijn ogen.

'Zolang ik toch maar één nacht blijf, kunnen we het net zo goed een beetje vieren.' Ze keek hem aan op de manier waardoor hij altijd smolt, maar hij gromde alleen maar en gleed ongemakkelijk in een stoel. Hij keek wel uit om haar te vertrouwen. Ze was absoluut niet volgzaam en als ze had gezegd dat ze de volgende dag zou vertrekken, zou hij haar niet hebben geloofd. 'Je moet de liefste groeten hebben van Molly.'

'Hoe is het met haar?' Zijn ogen werden net een beetje zachter, maar hij zou zijn waakzaamheid niet laten zakken, zei hij tegen zichzelf.

'Prima. Ze is met Alexandra en James in het huis van James' vader op het platteland, en ze lijkt het heerlijk te vinden. Hij fokt sint-bernards en ze heeft er een gevonden waar ze dol op is. Ze wil die mee naar huis nemen als ze terugkomt naar Londen.' Audrey en Charlie wisselden een glimlach, de eerste echte glimlach sinds hij haar slapend op het terras had aangetroffen.

'We zullen een appartement moeten huren alleen voor de hond.' Hij lachte zacht. Maar zijn ogen stonden vol ongerustheid. Hij kon het niet meer voor zich houden en het was voor een deel de reden dat hij haar niet hier in Caïro wilde hebben. Hij nam aan dat ze het nog steeds rustig aan moest doen. Hoewel de reis naar Caïro eigenlijk het beste was dat haar was overkomen sinds de miskraam. 'Je hebt me iets niet verteld, Aud... voor ik vertrok...' Haar hart bonkte, terwijl ze zich afvroeg hoe hij het had gehoord en plotseling wist ze het... James.

'O.' Ze probeerde nonchalant te kijken terwijl ze zich afwendde en een drankje bestelde. 'Niet echt.'

'Ja, echt.' Hij greep haar arm stevig beet en wachtte tot hun ogen weer op elkaar gericht waren. 'Waarom heb je het me niet verteld?'

Onwillekeurig vulden haar ogen zich met tranen. 'Ik wilde je niet ongerust maken.' Haar stem was nauwelijks meer dan een fluistering. En zonder verder nog iets te zeggen, nam hij haar in zijn armen en hield haar stevig vast terwijl ze begon te huilen. 'Ik vind het zo erg. Het is allemaal mijn schuld. Ik blijf maar denken dat als ik dit of dat niet had gedaan dat... misschien...' Ze kon niet verder, maar hij begreep het.

'Dat kun je jezelf niet aandoen, liefje. Het is gebeurd... en ik vind het zo erg... maar er komt een volgende keer, ik beloof het je.' Hij glimlachte teder naar haar, zijn eigen ogen vochtig. 'Ik hoop dat je het me de volgende keer wel vertelt.' Ze knikte en glimlachte terwijl ze haar neus snoot in de zakdoek die hij haar aanreikte. Toen kneep hij zijn wenkbrauwen weer samen. In zekere zin was het een opluchting om haar te zien. Hij had zich zo'n zorgen om haar gemaakt sinds hij James had gesproken. 'James vertelde me dat het nogal erg was. Gaat het goed met je?'

Ze ontkende het niet. 'Het gaat prima. En Vi was fantastisch.'

'Dat kan ik me voorstellen.' Hij raakte haar wang aan met zijn lange vingers en kuste teder haar lippen, plotseling gelukkiger dan hij eigenlijk had willen toegeven. 'Ik vind het zo erg... Aud... het spijt me dat ik er niet bij was.'

'Je had niets kunnen doen.' Ze haalde diep adem en veegde weer in haar ogen. 'Het was zo ontzettend moeilijk... zonder jou en Molly in de buurt... ik kon alleen maar daaraan denken.' Ze sloeg bedroefde ogen naar hem op en hij zag dat het zijn tol had geëist. 'Ik moest gewoon komen.' Hij knikte. Hij begreep het en misschien had ze er niet verkeerd aan gedaan. Hij tekende daarna voor hun drankjes en ze gingen naar boven. Hij droeg haar bagage en toen ze zijn kamer bereikten, droeg hij haar de drempel over en vleide haar neer op het bed.

'Welkom thuis, toekomstige Mrs. Parker-Scott.' Hij grijnsde en zij trok een wenkbrauw op.

'Weet jij iets wat ik niet weet? Heb je iets van Charlotte gehoord?' Ze durfde het zelfs niet te hopen en hij schudde zijn hoofd.

'Nee. Maar James had een interessant nieuwtje. Heeft hij het je verteld?' Ze schudde haar hoofd. 'Het schijnt dat mijn charmante vrouw een interessant geheim heeft.'

'O?' Audrey was geïntrigeerd en hij grijnsde nog breder. Hij was heel opgewekt geweest toen James het hem had verteld, afgezien van zijn ongerustheid over Audrey. Maar het zou heerlijk zijn als zij konden trouwen nadat hij een beetje druk op Charlotte had uitgeoefend.

'Blijkbaar heeft de lieve dame een bijzondere smaak. Ze geeft de voorkeur aan vrouwen.'

'Is ze lesbisch?' Audrey was niet zo verlegen als lady Vi en ze keek Charlie verbaasd aan. 'Weet je het zeker?'

'Tamelijk. Lady Vi heeft haar kennelijk een vrouw in een achterafstraat zien kussen. Het verrast me dat ze het je niet verteld heeft.'

'Misschien was het niet het juiste moment.' Wat natuurlijk zo was. 'Dat is verbazingwekkend. En wat nu?'

'Ik zal dreigen een advertentie in de London Times te zetten als het kreng me geen scheiding geeft, wat denk je daarvan?' Ze lachten allebei en Charles ging glimlachend naast haar op het bed liggen en een ogenblik later vergaten ze iedereen... Charlotte en James... en lady Vi... ze dachten alleen nog aan elkaar en hoe gelukkig ze waren om weer samen te zijn.

38

De volgende ochtend was Charlie ernstiger en had hij weer meer twijfels of hij Audrey wilde laten blijven of niet. 'Dit blijft een oorlogsgebied. En Mussolini is met de invasie van Egypte begonnen.'

Ze lachte vriendelijk tegen Charlie en gaf hem een kneepje in zijn hand. 'Je weet hoe die Italianen zijn, lieveling. Het kan jaren duren voor ze hier zijn.' Ze was niet van plan om te vertrekken. En met de dag raakte hij er meer aan gewend dat ze daar bij hem was. Een maand later zaten ze nog steeds te wachten tot de Italianen zouden aanvallen en overal heerste een soort feestelijke stemming. Ze was met veel mannen bevriend geraakt, en zij en Charlie zaten uren op het terras van het Shepheard's Hotel en dronken wat met andere correspondenten. Ze waren allemaal aan haar gewend en Charlie was er zelfs mee opgehouden er bij haar op aan te dringen naar huis te gaan. Hij vond het heerlijk dat ze er was en ze liep echt geen enkel gevaar. Het enige onplezierige waarmee ze soms te maken hadden, waren de zandstormen als ze in de woestijn zaten. Er waren mensen verdwenen tijdens die heftige stormen en Charlie en Audrey waren ernstig gewaarschuwd door generaal Wavell, de bevelvoerend officier. Ze hadden er geen belang bij oorlogscorrespondenten kwijt te raken aan stofstormen in de woestijn. Maar de meeste tijd brachten ze in Caïro zelf door, en de schermutselingen met de Italianen leken nauwelijks iets voor te stellen. De zaken waren zo onder controle, dat Audrey het er zelfs al over had om met Kerstmis even naar huis te gaan voor Molly, maar ze was bang dat Charles, als ze ging, haar niet terug zou willen laten komen. Violet had geschreven dat ze de kerst bij haar schoonvader zou doorbrengen, met de kinderen en met James, en ze verzekerde Audrey dat Molly heel erg gelukkig was, dus zij besloot bij Charlie in Caïro te blijven.

In december besloten de Britten de Italianen ernstig aan te pakken en voorgoed uit Libië te verjagen. Op 21 januari 1941 namen de Britse strijdkrachten Tobroek in en op 7 februari gaven de Italianen zich aan de Britten over.

Toch was er in die tijd iets veel interessanters aan de gang waarover Charlie en Audrey al weken hoorden. De Duitsers waren blijkbaar behoorlijk boos door de manier waarop de Italianen de Libische veldtocht hadden aangepakt en ze stuurden een Duitse generaal en een Duits korps om de zaken over te nemen en om de Britten waar voor hun geld te geven. Tegen de tijd dat Tobroek viel, klonken er overal geruchten, en toen de Italianen zich overgaven, had iedereen het over de geheimzinnige Duitse generaal die elk moment kon arriveren en niemand van het Britse opperbevel wist wie hij was. Twee dagen na de Italiaanse overgave nodigde Wavell Charlie uit om te komen eten en toen hij terugkwam deed Charlie vaag tegenover Audrey over wat er was besproken.

'Heeft hij iets gezegd over de Duitse generaal die eraan komt? Heeft hij al gehoord wie het is?' Iedereen sprak over hem en zelfs onder de andere correspondenten met wie ze die avond had gegeten, was dat het voornaamste onderwerp van gesprek geweest. Iedereen wilde de primeur, vooral de Britten.

'Nee, nog niets.' Maar hij meed haar ogen terwijl hij zich uitkleedde.

'Denk je dat Wavell zich zorgen maakt?' Volgens hem maakte hij zich enorme zorgen, maar dat wilde hij Audrey niet vertellen. Wat hij haar nu moest vertellen, was dat hij een paar dagen wegging, en hij kon niet vertellen waarheen. Hij dacht net wat hij moest zeggen toen ze plotseling voor hem stond. 'Je luistert niet naar me, Charlie.' Haar ogen zochten zijn gezicht af. Ze kende hem te goed. Het was precies waar hij bang voor was. Het was gemakkelijker tegenover een Duitse generaal te staan dan tegenover deze vrouw.

'Ja, dat doe ik wel, Aud. Ik stond te denken aan het eten. Goed eten voor de verandering. Ze hadden een paar heerlijke Egyptische dingen als dessert.'

'Hou eens op.' Ze ging op de rand van het bed zitten en nam hem wantrouwig op. 'Jij houdt iets voor me achter, Parker-Scott. Wat is het?'

'O, in 's hemelsnaam. Verdomme, ik ben moe, Aud, ondervraag me vanavond niet. Als ik iets over de Duitsers wist, zou ik het je zeggen.' Hij draaide haar zijn rug toe en deed alsof hij geïrriteerd was, en hij deed hetzelfde toen ze eenmaal in bed lagen, maar ze was in een speelse bui en bleef met een hand tussen zijn dijen gaan terwijl hij probeerde niet te lachen, met zijn rug naar haar toegekeerd. Ze woonden nu al maanden in het Shepheard's en het begon als thuis te voelen. Maar hij maakte zich er echt zorgen over wat hij Audrey moest vertellen.

'Je bent niet erg aardig vanavond, Charlie.' Ze fluisterde tegen hem. Hij rolde zich om en keek haar aan met een quasi-zielige blik.

'Weet je dat je soms een vreselijke plaag bent? Heeft iemand je dat ooit verteld?'

Ze grinnikte tegen hem, hun neuzen raakten elkaar bijna op het kussen. 'Niemand heeft ooit de gelegenheid gehad.' Hij glimlachte tegen haar. Hij wist dat hij de enige man was met wie ze ooit had gevrijd.

'Wil je vannacht nog slapen, Aud?' Hij moest de volgende dag vroeg op, maar wilde haar dat nu niet vertellen. 'Ik wil gewoon weten wat je voor me achterhoudt. Ben je vanavond op iemand verliefd geworden? We weten toch al wat er met jou gebeurt als je in Caïro bent? Wat is er aan de hand, Charlie?' Ze steunde op een elleboog en keek naar hem. 'Weet je, je zou een vreselijke spion zijn. Ik weet altijd wanneer je liegt.'

'Dat is afschuwelijk wat je daar zegt, Aud.' Haar woorden joegen een kilte langs zijn ruggengraat en hij hoopte dat ze nooit zoiets tegen Binnenlandse Zaken zou zeggen. 'Ik lieg nooit tegen je.'

'Niet over belangrijke dingen. Maar je neus wordt wit als je liegt. Een beetje volgens het principe van Pinocchio.'

Hij ging weer op de kussens van het comfortabele bed liggen en sloot zijn ogen. Ze was echt hopeloos. Hij deed zijn ogen weer open en staarde naar het plafond. Het had geen zin nog langer dingen voor haar achter te houden. Ze zou hem de hele nacht achtervolgen. Zijn eigen Mata Hari. 'Ik ga een paar dagen weg en kan je niet vertellen waarheen. Dus vraag het me niet.'

'Charlie!' riep ze verrast en ging rechtop in bed zitten. 'Dan doe je iets waarover je tegen me gelogen hebt.' Ze was stomverbaasd dat ze het dus toch goed had aangevoeld en hij klonk nu vermoeid en berustend.

'Ik loog niet.'

'Ja, dat deed je wel.' Ze keek opgetogen naar hem. 'Goed, wat is het?'

'Ik heb het je al gezegd, Audrey. Ik kan het je niet vertellen. Het is topgeheim.' Ze aarzelde toen hij dat zei, enigszins van haar stuk gebracht.

'Is het gevaarlijk?'

'Nee.' Hij wilde haar niet ongerust maken.

Waarom kun je het me dan niet zeggen?'

'Het is gewoon een uitstapje met generaal Wavell. Ik heb hem beloofd dat ik niets zou vertellen.' Hij probeerde te doen alsof het voor haar niet interessant zou zijn, en zij vroeg zich plotseling af of generaal Wavell een minnares had.

'Is dat het?'

'Nou... Audrey... ik kan het niet zeggen. Het is een kwestie van eer tussen mannen.' Maar hij deed alles om haar te overtuigen en wenste dat hij er zelf eerder aan had gedacht. Ze hapte, zeer tot zijn opluchting. Hij liet zich daarna weer door haar overvallen, en ze kuste hem slaperig nadat ze hadden gevrijd.

'Hoe lang blijven jij en de generaal weg?'

'Gewoon een paar dagen... Maar zeg niets tegen wie ook.' Hij glimlachte in zichzelf toen zij in slaap viel. Hij was niet zo'n slechte spion als zij dacht. Hij bad alleen dat het hem zou lukken de informatie voor hen te krijgen.

39

Terwijl Charlie zich de volgende ochtend aankleedde, deed Audrey films in haar camera's en nipte van een kop koffie. Hun ontbijt werd altijd op bladen gebracht en Shepheard's serveerde fantastische croissants. Ze klaagde dat ze er dik van werd, maar toen ze die oude tekst weer oplepelde wierp ze een verraste blik op Charles' kast en hij verstarde.

'Wat doe je met mijn paspoort?' Ze bewaarde die altijd in een afgesloten vakje van haar cameratas, voor het geval iemand ernaar vroeg. Ze had overal veel meer vrijheid als Amerikaanse dan ze gehad zou hebben als Britse. Haar Amerikaanse paspoort was een groot voordeel, aangezien Amerika nog niet deelnam aan de oorlog. Officieel was ze daardoor neutraal, in tegenstelling tot Charlie. Ze liep naar de kast om het te pakken, nog steeds verbaasd hoe het daar was gekomen, terwijl hij wanhopig zocht naar een reden om haar af te leiden. Net voor ze haar hand ernaar uitstak, hield hij haar tegen en vroeg haar of ze voor hem een kop thee wilde inschenken. En terwijl hij het zei, pakte hij het paspoort weer in zijn hand en liep door de kamer alsof hij het voor haar in haar tas wilde doen, maar hij merkte dat ze naar hem keek en haar ogen stonden nu heel ernstig. Ze zette de pot thee neer en staarde hem aan.

'Dat is niet mijn paspoort, hè, Charlie?' Ze had hem onmiddellijk door en hij vervloekte de dag dat hij haar had toegestaan bij hem in Caïro te blijven. Ze was gewoon veel te slim voor haar eigen bestwil en deze keer ook voor de zijne. Nu kon hij niet meer om haar heen.

Hij schudde zijn hoofd terwijl hij haar aankeek. 'Nee, Audrey, dat is het niet.'

'Wiens paspoort is het?'

Ze stonden aan weerskanten van de kamer naar elkaar te kijken en ze begon de zaken voor het eerst te begrijpen. Ze wist plotseling dat hij de hele tijd al voor de afdeling Inlichtingen van Binnenlandse Zaken werkte. En hij zou het nu niet tegenover haar ontkennen. Hij zou haar nu met zijn leven vertrouwen en hopen dat hij het niet mis had. Eén achteloos woord van haar kon zijn dood betekenen. 'Het is mijn paspoort.'

Ze knikte. Ze begreep het heel goed. 'Ik had er geen enkel idee van.' Haar stem klonk bijna fluisterend terwijl ze tegen hem sprak. 'Is het een andere naam?' Ze vroeg zich af hoever ze zouden gaan, en hoe diep hij erin zat. Maar hij schudde zijn hoofd. 'Mijn moeder was Amerikaanse en ze konden er tamelijk eenvoudig een voor me te pakken krijgen.' Het enige wat ze vervalst hadden, waren verscheidene in- en uitreisstempels van immigratiediensten over de hele wereld. Hij scheen behoorlijk wat gereisd te hebben voor een Amerikaan, hoewel niet buitensporig. Net genoeg voor een journalist en hij had een volslagen neutraal Amerikaans accent onder de knie gekregen dat haar volledig verraste toen hij het op haar uitprobeerde. Hij had het gemakkelijk opgepikt door de jaren heen, van zijn moeder en van het samenleven met haar. Hij was trouwens toch al altijd in staat geweest zijn Amerikaanse vrienden te imiteren, dit was gewoon iets meer van hetzelfde. Ze keek hem met ongeruste ogen aan. 'Dit is menens, hè?' Hij knikte. Ze wisten allebei dat het zo was. 'Kan ik mee?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Nee, dat kan niet.'

'Kan ik je vragen waar je naartoe gaat?'

Toen maakte hij zijn eerste grote fout. 'Naar Tripoli.' Meer zou hij haar niet vertellen, maar meer hoefde hij niet te zeggen. Ze wist ogenblikkelijk waarom.

'Jezus, jij probeert erachter te komen, hè?' Hij zou gaan uitvinden wie de Duitse generaal was. Hij zou zich voordoen als een Amerikaanse journalist... en dan zou hij terugkomen en het aan Wavell melden. 'Charlie, je moet me mee laten gaan!' Ze leek nu buiten zichzelf. 'Je zult foto's nodig hebben.'

Zijn gezicht stond nors. 'Ik neem ze zelf, Audrey. Jij gaat nergens heen.'

'Ik volg je als je me niet meeneemt.'

'Jij bent gek.'

'Wie zal er weten dat we niet echt zijn? Het zal er zelfs beter uitzien als je een fotograaf bij je hebt! En een vrouw! Niemand zou je ergens van verdenken. Kom op, Charlie... geef me een kans.'

'Wat is dit, verdomme? Een talentenjacht voor het tijdschrift Life? Stomme idioot, je zou je leven riskeren als je met me meeging. Ik ga naar Port Said en ik neem een kleine vissersboot naar Tripoli. We kunnen beschoten worden, tot zinken worden gebracht. De Italianen zouden kunnen besluiten dat ik niet oké ben en me ter plaatse kunnen doodschieten. Of waarschijnlijker nog de Duitsers.' Haar ogen vulden zich met tranen terwijl ze naar hem luisterde, en ze liep naar hem toe en greep hem vast. 'Laat me niet hier achter. Mijn hele leven is bij jou, Charlie. Dat is het altijd geweest... dit is mijn lot... je kunt me nu niet achterlaten.' Hij keek haar aan, hardde zich en wilde niet naar haar luisteren, maar ze was zo overtuigend terwijl ze hem smeekte.

'Ik wil je niet in gevaar brengen.' Hij klonk nors, maar alleen omdat hij zoveel van haar hield. Zij klonk nu kwaad terwijl ze zich naar hem toe draaide.

'Dat is mijn beslissing, niet de jouwe. En ik heb zelf de keuze gemaakt toen ik hierheen kwam. Ik wist niet dat het zo zou zijn.' Het was deze maanden net een picknick geweest, maar de picknick was plotseling voorbij. 'Ik nam afgelopen juli de beslissing je overal te volgen en ik meende het, Charlie Parker-Scott. En jij mist een waardevolle kans om dit goed te doen als je me niet meeneemt. Je bent veel geloofwaardiger als je een dom meisje met een heleboel camera's om haar nek bij je hebt.' Wat ze zei was waar, maar hij zou iedereen behalve haar hebben meegenomen.

'Dat risico neem ik niet.' Hij schreeuwde nu, maar zij ook.

'Ik wel! Oké? En als je me niet meeneemt, verdomme, dan zie ik je daar wel. Ik pak een jeep en rij er zelf heen.' Ineens wist hij dat ze het zou doen. Hij liep door de kamer en greep haar bij de arm en schudde haar zo hard door elkaar dat haar tanden klapperden.

'Wees redelijk, verdomme. Ik wil dat je hier blijft.'

Koppig schudde ze haar hoofd. Hij viel zwaar in een stoel neer en staarde haar aan. 'Ik geef het op. Maar jij brengt net zozeer mijn leven in gevaar als dat van jou, dus je kunt maar beter steeds goed op je tellen passen.'

'Dat doe ik... ik zweer het...' Ze keek hem dankbaar aan en hij glimlachte vermoeid tegen haar.

'Jij speelt het heel hard, weet je.'

'Ik probeer het, meneer.' Ze glimlachte. 'Ik probeer het.'

40

Het kostte hun drie uur om met de jeep van Caïro in Port Said te komen en de vissersboot die was beloofd lag daar op hen te wachten. Charlie had de Britse merkjes uit al zijn kleren gehaald en hij had Audrey verteld alles mee te nemen dat óf het merkje USA droeg óf bij de eerste blik duidelijk Amerikaans was. Ze droeg een oud stel gympen die ze had meegenomen hoewel ze niet erg lekker liepen en ze was blij dat de meeste kleren die ze bij zich had oud waren. Ze had een heleboel truien bij zich die ze uit San Francisco had meegenomen. Ze hadden allemaal betere tijden gekend, maar als iemand de zaak wilde controleren was hun verhaal op deze manier geloofwaardiger. Hij was zogenaamd een Amerikaanse journalist en zij een freelance fotografe, hoewel het de eigenaar van de vissersboot niets kon schelen. Hij was alleen maar geïnteresseerd in het geld dat hij ermee verdiende door hen naar Tripoli te brengen. Ze legden onderweg aan in Beida, Benghazi, El-Agheila en Sirte en de reis in die stinkende boot duurde twee dagen. Ze waren goed opgeschoten, zei de kapitein. Audrey moest een dappere strijd voeren om niet zeeziek te worden, maar ze durfde niet ziek te worden uit angst dat Charlie haar geen tweede kans zou geven. Ze maakte een paar foto's toen ze daartoe in staat was en allebei dachten ze zwijgend aan wat er voor hen lag. De werkelijkheid kwam op hen af toen ze rustig de haven binnenvoeren temidden van de Italiaanse en Duitse oorlogsschepen die er lagen en de uniformen die ze overal zagen. Ze bevonden zich nu in vijandelijk gebied met één vals paspoort. En als een van hen een fout maakte, zouden ze allebei dood zijn. De eigenaar van de vissersboot had hen kunnen verraden, maar hij had het afgelopen jaar voor de Britten gewerkt en wilde zo'n winstgevende bron van inkomsten niet kwijtraken. Hij zette hen in de haven af en stoomde daarna weer weg, terug naar Port Said. Ze zouden op eigen kracht moeten zien terug te komen en Audrey hoopte dat het over land zou zijn, terwijl ze Charlie door de krioelende haven volgde. Ze vonden een man die bereid was hen naar Hotel Minerva te rijden. Charlie leidde haar de bar binnen en ze bestelden allebei iets te drinken. Ze namen twee kamers op dezelfde verdieping, babbelden een tijdje rustig met elkaar en wisten niet of ze de moeite zouden nemen die paar bezienswaardigheden van de stad te bekijken.

'Wat moeten we nu?' Ze keek hem rustig aan, blij dat ze weer aan land was.

'We horen het wel als het gebeurt, denk ik. Iedereen hier zal opgewonden zijn.' Ze was het met hem eens, maar geen van tweeën had verwacht dat ze er al zo snel van zouden horen. De volgende dag hoorden ze van twee Italianen die opgewonden aan de bar zaten te praten dat de Duitse generaal die nacht was gearriveerd en dat hij verbleef in een hotel dat slechts twee straten van hen vandaan lag. Ze wisten niet hoe hij heette, maar hij was een van de beste, zeiden ze gelukkig grijnzend tegen Audrey en Charles. Ze waren opgewonden toen ze hoorden dat zij deel uitmaakten van de Amerikaanse pers, omdat het nieuws nu aan iedereen bekendgemaakt zou worden. 'De Engelsen zullen op hun benen staan te trillen!' zeiden ze, en Charlie lachte innemend. Toen ze daarna de bar verlieten, wierp hij een zegevierende blik op Audrey. 'Ik heb je gezegd dat we het zouden horen.' Maar ze wisten nog steeds niet hoe hij heette. Daar moesten ze nu achter zien te komen. Ze liepen stoutmoedig naar het hotel en gingen achteloos de bar in. Er was een en al activiteit, er waren zowel Duitse als Italiaanse uniformen en in de hal stond een ss-wachtpost geanimeerd te praten. Ze merkten Audrey bijna direct op toen zij met Charlie arriveerde en twee mannen keken begerig naar haar. Charlie stuurde haar met een ongeïnteresseerde blik direct naar de bar en nipte zuinigjes van zijn drankje. Hij wilde nu niet dronken worden en hij waarschuwde Audrey ook voorzichtig te zijn terwijl hij ogenschijnlijk oppervlakkig met haar lachte en babbelde.

'Het ziet ernaar uit dat het allemaal hier gebeurt, meisje.' Hij glimlachte tegen haar. Nu zou het gemakkelijk gaan, zolang niemand hen in de gaten kreeg. Ze voelden allebei het zweet langs hun rug en armen lopen terwijl ze moeite deden kalm te blijven en te doen alsof ze net zo ontspannen waren als iedereen in de bar. En een uur later, toen zij het erover hadden een plek om te eten te gaan zoeken, kwamen plotseling een stuk of tien Duitse officieren het vertrek binnen met in hun midden een gedrongen, gespierde man met intens blauwe ogen die hen allemaal opnam. Alles aan hem leek gedisciplineerd, militair en puur en hij leek iedereen in het vertrek op te nemen met zijn geïnteresseerde ogen, inclusief Audrey en Charles. Het leek alsof hij hen inspecteerde als onderdeel van zijn nieuwe commando en er bestond geen twijfel over dat hij de man was voor wie ze hier waren gekomen. Er volgde een symfonie van klakkende hakken, eindeloze saluten en zelfs de Italianen keken geïmponeerd toe terwijl zijn adjudanten hem voortdurend aanspraken met Mein General. Maar hij zag er niet uit als een pretentieus man en Audrey zei later dat hij intelligente ogen had. Je kon zijn geest bijna horen werken terwijl hij iedereen bekeek en zij wilde bijna ook een saluut brengen. Ze voelde haar adem stokken toen ze naar hem keek, en ze hoorde Charlie zijn adem inhouden en hoopte dat niemand anders dat had opgemerkt. Toen liep de generaal snel de bar uit. Zij keek Charlie lang aan en ze vroeg zich af of hij hem had herkend.

'Weet je wie hij is?' Haar stem klonk zacht en Charlie schudde langzaam zijn hoofd. De man had iets bekends en hij dacht dat hij een foto van hem had gezien, maar hij wist het niet zeker.

'Ik zal zo hier en daar vragen. Ik weet zeker dat iedereen het weet.' Maar toen ze daarna een tijdje aan de bar kletsten, wist niemand het, behalve uiteindelijk een jonge Duitse officier die hen openlijk uitlachte.

'Amerikanen! Jullie moeten de naam weten van de grootste generaal van Duitsland!' Hij vond hen allebei idioot en schudde zijn hoofd. Alle Duitsers kenden zijn naam, ook al deden de Italianen het niet. 'Generaal Rommel natuurlijk!' Hun missie was een succes en Audrey moest zichzelf dwingen niet in haar handen te klappen en het uit te gillen van blijdschap, toen ze een tijdje later de bar uit slenterden. Zelfs Charlie zag er verheugd uit en hij gaf een kneepje in haar hand terwijl ze een taxi aanhielden om hen terug te brengen naar hun hotel. Ze konden daar eten. En ze konden direct terug naar Caïro. Zo gemakkelijk was het geweest. Maar Audrey was er niet tevreden mee dat ze alleen maar zijn naam hadden.

'Waarom doen we geen interview met hem?' stelde ze tijdens het eten voor, en Charlie keek ontzet.

'Ben je gek? En als we nu eens door de mand vallen?'

'Hoezo door de man vallen? We zijn Amerikanen. Jij bent journalist en ik ben fotografe. We hoeven het alleen maar te vragen...' Haar ogen tintelden. 'En zou dat niet fantastisch zijn, Charlie?' Ze genoot en zijn eten zakte als een steen naar zijn maag toen hij eraan dacht. Ze was duidelijk krankzinnig.

'Luister, je laat je meeslepen...' Maar toen hij erover nadacht, wist hij dat ze gelijk had. Zolang ze hier waren... en misschien konden ze op die manier nog wat meer ontdekken. Ze spraken erover tijdens de koffie en stelden die avond een plan op. Ze zouden de volgende dag weer naar zijn hotel gaan en een briefje achterlaten waarin ze om een interview met hem verzochten. Dan zouden ze wachten. Audrey voelde haar hart in haar borst bonken toen ze de volgende ochtend naar het hotel gingen en het briefje afgaven, dat Charlie had opgesteld. Ze wisten dat het briefje door de handen van verscheidene adjudanten zou gaan voor het hem bereikte en er stond niets anders in dan dat zij twee Amerikaanse journalisten in Tripoli waren en graag een interview met generaal Rommel wilden.

De man aan wie ze het briefje gaven vroeg hun die dag om vier uur terug te komen voor een antwoord, en toen ze dat deden werden ze begroet door twee onderzoekende blauwe Duitse ogen, en ze werden kort getaxeerd door een jonge adjudant die hun vroeg of ze de generaal eerder hadden ontmoet.

'Nee.' Audrey lachte onschuldig naar hem. 'Maar we zouden het graag doen. We publiceren in een aantal Amerikaanse kranten en tijdschriften en ik weet dat het Amerikaanse publiek gefascineerd zal zijn door de commandant van het nieuwe Afrikakorps.' Ze glimlachte liefjes tegen hem en het was duidelijk dat hij dacht dat zij vreselijk dom was.

'Ik zal u morgen om tien uur antwoord geven, Fraulein.' Hij gaf Charlie een kort hoofdknikje, waarna de twee nonchalant babbelend wegliepen tot ze buiten waren. Audrey draaide zich om en vroeg hem zacht: 'Denk je dat ze ons in de gaten hebben?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Dat betwijfel ik.' Hij hield de toon van zijn stem zacht en ze zeiden weinig op weg terug naar hun hotel. De rest van de dag wandelden ze door de straten van Tripoli waar Audrey werd nagefloten door Italianen. Het was uitputtend om daar te zijn en de spanning te voelen daar te zijn onder valse voorwendselen, en Charlie was bang dat ze al te ambitieus waren met haar plan om Rommel te interviewen. Ze wisten wat ze moesten weten. Ze hoefden niet met meer terug te komen en hij wilde niet te lang blijven, omdat de informatie voor de Britten dan van minder waarde zou worden. 'Wat wil je vanavond gaan doen?' Hij keek haar aan toen ze in de haven stonden en ze keek hem glimlachend aan.

'Bidden.'

Hij glimlachte. Ze gingen terug naar hun hotel, aten daar en gingen vroeg naar bed. En de volgende ochtend waren ze precies om tien uur terug bij het hotel. Dezelfde adjudant nam hen wantrouwig op terwijl ze naar de balie toe kwamen en Audrey voelde haar hart weer bonzen toen hij Charlie een verzegelde envelop gaf. Charlie scheurde die halverwege de hal open. Het briefje gaf alleen de naam van het hotel waar ze net naartoe waren gekomen en de tijd: 13.00 uur. Hij keek Audrey verbaasd aan.

'Jezus, het is ons gelukt.' Hij liet de opwinding die hij voelde niet blijken en hij fluisterde de woorden tegen haar terwijl hij haar meenam naar de bar. Hoewel het even na tienen in de ochtend was, bestelde hij twee biertjes en gaf haar het velletje papier. De woorden waren getypt en hij vroeg zich af wat ze nu gingen doen. Hij had een aantekenboek bij zich voor het interview en Audrey had altijd al haar camera's bij zich om ervoor te zorgen dat ze voorbereid was en ook om ervoor te zorgen dat ze niet gestolen werden.

'Wat doen we tot één uur?' Ze was zo nerveus als een bruid op de ochtend van haar huwelijk. De volgende drie uren vlogen voorbij, terwijl zij wandelden en overlegden wat ze generaal Rommel zouden vragen. Maar niets had hen voorbereid op de man toen ze hem ten slotte ontmoetten. De kamers die hij tot zijn hoofdkwartier had gemaakt, waren net zo luxe als de rest van het hotel, maar hij had wat franjes laten weghalen en toen hij het vertrek kwam binnenlopen waar Audrey en Charlie zaten te wachten, werden ze onmiddellijk getroffen door hoe belangrijk hij eruitzag. Zelfs als hij spiernaakt ergens in de wereld zou worden neergezet, zou je weten dat dit een belangrijk man was, alleen al door zijn houding. Hij had intense, lichtblauwe ogen en een verrassend hartelijke glimlach en hij leek enorm verheugd hen te zien. Hij sprak vol achting over hun president en zei dat hij voor de oorlog in Amerika was geweest, hoewel hij het nu te druk had om waar dan ook naartoe te gaan. Hij keek licht geamuseerd bij het grapje. Audrey zag een foto van een eenvoudige vrouw op een bureau naast haar en hij zag onmiddellijk haar ogen naar de foto gaan.

'Dat is mijn vrouw, Lucy.' Door de manier waarop hij het zei was het duidelijk dat hij haar aanbad. Het was verbazingwekkend te denken dat ze echt een onderhoud met de man hadden gekregen. Alleen door het te vragen en door zich voor te doen als Amerikaanse journalisten, hadden ze een interview gekregen met generaal Rommel. Charlie kon er nog steeds niet over uit hoe gemakkelijk het was geweest, en het viel Audrey op hoe gemakkelijk het praten met hem was. Hij sprak over het Duitsland van voor de oorlog, vol lovende woorden over de Führer, wat een teleurstelling was na de prachtige woorden die hij had gebruikt om zijn vrouw te beschrijven. En terwijl hij sprak maakte Charlie snel aantekeningen. Het was duidelijk hoe sterk hij verbonden was met het militaire apparaat. Hij zei dat hij dol was op vliegen en hij was heel erg geïnteresseerd in het beetje dat hij van Afrika had gezien. Nadrukkelijk vertelde hij Charlie dat het korps een belangrijk onderdeel zou worden van het leger. Toen, bijna onder het spreken, stak hij zijn hand uit naar Audreys camera. Ze schrok even, maar ze gaf de camera aan hem en hoopte dat die haar niet zou verraden. Ze hadden elkaar grondig gecontroleerd voor ze uit Caïro vertrokken en ze dachten dat alles in orde was. Geen doosjes lucifers die hen zouden verraden, of stukjes papier met de naam van hun hotel erop, of kamersleutels of, God verhoede, Charlies Britse paspoort dat hij in het hotel in Caïro met tape aan de onderkant van het tapijt onder het bureau had geplakt.

Audrey keek naar hem terwijl hij nauwgezet de camera bestudeerde. 'Is er iets?' Daar was die oorverdovende hartslag weer, maar hij keek haar glimlachend aan en knikte waarderend.

Ik heb dezelfde. Ik gebruik alleen een andere lens. Hier,' hij sprong overeind, 'ik zal het je laten zien.' Met twee grote passen was hij door de kamer en trok hij een la open. Hij haalde er drie camera's uit die identiek waren aan die van haar, elk met een net iets andere lens en zij was geïnteresseerd door de manier waarop hij ze gebruikte. Ze spraken een aantal minuten over zijn lenzen en die van haar, de redenen waarom ze die gebruikten en waarom hij de verschillende camera's had. Hij was blijkbaar dol op fotograferen en hij was geenszins verstoord toen zij foto's van hem maakte terwijl Charlie het interview afsloot. Uiteindelijk hadden ze twee uur met hem doorgebracht en hij schudde hen de hand toen zij hem bedankten en zich opmaakten te vertrekken. 'Jullie zullen fantastische dingen horen over het Afrikakorps, vrienden.'

'Dat weet ik wel zeker.' Audrey glimlach elegant tegen hem en het was niet helemaal onoprecht. Toen ze het hotel verlieten vond ze dat ze eraan moest denken dat dit de mensen waren die Karl Rosen hadden vermoord. Ze keek naar Charlie terwijl ze terugliepen naar hun hotel, nog steeds dronken van hun succes. 'Ik vind het vreselijk het te moeten zeggen, maar ik mag hem.'

'Ik ook.' Hij was nog steeds verbaasd over het feit dat de man zo direct was. Hij had natuurlijk niets gezegd over zijn plannen voor het Afrikakorps, maar hij was heel openhartig over alles waarnaar ze hadden gevraagd en het was onmogelijk om, op basis van het interview, een hekel aan hem te hebben. Het was heel duidelijk dat hij dol was op zijn vrouw, het leger en zijn camera's en heel waarschijnlijk in die volgorde. Hij was in elk opzicht de volmaakte militair en Charlie vroeg zich af of de Britten een partij voor hem zouden zijn. Hij begon te vrezen dat het niet zo was.

Ze gingen terug naar hun hotel, pakten de paar dingen die ze bij zich hadden, betaalden en vertrokken. Ze namen een taxi naar de haven. Charlie had besloten dat het te gevaarlijk was te proberen over een landroute naar Caïro terug te gaan en hij wilde kijken of er in de haven nog kleine bootjes te huur waren. Het kostte hem uren van onderhandelen met de kapiteins van de diverse boten, maar uiteindelijk vonden ze er een die hen voor een enorm bedrag naar Alexandrië wilde brengen. Ze vertrokken bij zonsondergang met het getij mee, terwijl Charlie haar bijna ademloos aankeek en een arm om haar schouders legde. Hij bad dat Rommel hen niet had laten volgen. Maar zelfs als hij dat had gedaan, was er niets schokkends aan hun vertrek naar Egypte. Ze bleven immers Amerikanen die op zoek waren naar interessante oorlogsverhalen. Hij had hen zelfs geprezen voor hun moed, vooral Audrey. 'Zo ver van huis,' had hij gezegd, 'en zo'n gevaarlijke plek voor een aantrekkelijke jonge vrouw.' Maar er had niets wellustigs in zijn gezicht gestaan. En zijn ogen lichtten op, steeds als hij zijn geliefde Lucy noemde. Hij was een fatsoenlijke, oprechte man en het speet Audrey dat ze in de oorlog bij vijandelijke kampen zaten. Ze had ook gehoord dat zijn manschappen een enorm respect voor hem hadden. Hij was het soort bevelvoerend officier dat samen met zijn manschappen vocht. En iedereen zei dat hij honderden tanks naar Noord-Afrika zou brengen.

Deze keer duurde de reis drie dagen, en in Alexandrië vorderden ze een jeep om hen terug te brengen naar Caïro. En toen ze ten slotte het Shepheard's zagen, zag het eruit als een luchtspiegeling. Audrey liet een kreet van vreugde horen toen ze aankwamen en ze sloeg haar armen om Charlies hals met een uitbarsting van nerveus lachen.

'We hebben het gedaan! We hebben het gedaan!' Hij zei dat ze haar stem moest dempen, maar hij was net zo opgewonden als zij en hij nam haar een uur later mee voor een ontmoeting met generaal Wavell. Ze hadden net voldoende tijd om te douchen en zich om te kleden en Charlie haalde zijn paspoort onder het tapijt vandaan. Het was bijna ongelooflijk dat ze werkelijk generaal Rommel hadden geïnterviewd.

Ze reden naar de Gezira, een sportclub waar Wavell de hele middag had gegolfd en hij was duidelijk verheugd Charlie terug te zien, hoewel hij ietwat leek te schrikken toen hij Audrey zag. Charlie vertelde hem meteen dat zij met hem mee was gegaan naar Tripoli. Wavells gezicht werd rood terwijl hij luisterde en hij leek minder blij met Charles tot zij hem rustig twee rolletjes film gaf en hem in de ogen keek.

'Ik denk dat u hier wel blij mee zult zijn, generaal.' Hij keek naar haar en daarna weer naar Charles.

'Ik besefte niet dat jullie als een team werkten, Parker-Scott.' Charlie wilde zeggen: 'Ik ook niet,' maar hij dacht niet dat de generaal dat amusant zou vinden. Ze waren hem gevolgd naar een privékamer waar hij de deur sloot en zich naar hen omdraaide. 'Jullie hebben geluk gehad dat jullie er levend uit zijn gekomen.' Hij keek verwijtend naar Charles. 'Ze hadden het meisje als gijzelaar kunnen houden, weet je, als ze redenen hadden je verhaal in twijfel te trekken.' Charlie zou haar op dat moment met liefde hebben gewurgd, maar hij knikte berouwvol tegen generaal Wavell.

'We hebben de informatie, generaal.'

Je kon de stilte in het kleine vertrek met een mes snijden terwijl hij hen aankeek. 'Nou?'

'Generaal Rommel.'

Een lange, langzame glimlach verscheen op het gezicht van de generaal terwijl hij Charles aankeek. 'Nou, ik mag doodvallen.' En toen kneep hij zijn ogen samen. 'Heb je hem zelf gezien? Weet je zeker dat hij het is?'

Audrey glimlachte en keek een andere kant op. Ze kon nauwelijks wachten tot hij de foto's had gezien. Maar Charlie sprak nu tegen de generaal. 'Ja, meneer.' En vervolgens, nauwelijks in staat zijn eigen glimlach te onderdrukken: 'We hebben hem geïnterviewd, meneer.'

'Jullie hebben wat?'

Hij haalde snel adem en probeerde het zo snel mogelijk uit te leggen. 'Eigenlijk was het een idee van miss Driscoll. We deden ons voor als Amerikaanse journalisten en hebben hem in zijn hotel geïnterviewd.'

De generaal staarde hen aan en ging toen in een stoel zitten, terwijl hij de twee filmrolletjes stevig in zijn hand hield, alsof hij bang was dat ze weg zouden vliegen. 'En dit zijn de foto's die jullie van Rommel hebben genomen tijdens het interview?' Hij vond die twee durfals die voor hem stonden ongelooflijk. Ze waren duidelijk krankzinnig, maar hij was blij dat ze dat waren.

Charlie gaf Audrey de eer die ze verdiende. 'Miss Driscoll nam de foto's en ik deed het interview.'

'Heb je aantekeningen gemaakt?'

'Ja, meneer.' Generaal Wavell keek hen stralend aan en pompte eerst de hand van Charles en daarna die van Audrey. 'Jullie zijn beslist buitengewoon.' Hij keek weer naar hen en verzekerde hun dat ze snel van hem zouden horen. En in ieder geval wilde hij hen de volgende ochtend om acht uur allebei in zijn kantoor zien. Hij wilde de aantekeningen van Charlie doorkijken, hoewel Charlie hem waarschuwde dat Rommel niet zijn kaarten op tafel had gelegd of had gezegd wat zijn bedoelingen waren met zijn nieuwe Afrikakorps. Maar Wavell en zijn adjudanten wilden nu alle details hebben, en ze zouden de films die avond ontwikkelen en afdrukken. Hij schudde hen weer de hand voor hij snel de club verliet en nodigde Audrey en Charles uit te blijven om wat te drinken, maar ze vonden het daar een beetje te bezadigd. Ze waren blij terug te gaan naar het Shepheard's en hun vrienden te zien die gerieflijk weggezakt in de grote rieten stoelen op het terras zaten.

41

In de daaropvolgende weken hoorden de Britten van andere contacten in Tripoli dat generaal Rommel, precies een maand nadat hij in Tripoli was aangekomen, zijn troepen inspecteerde. En hij toonde zijn geliefde nieuwe Afrikakorps aan de toeschouwers en, zeer tot vermaak van de Britse contacten, hij liet het een aantal keren zien. Hij gebruikte een uitgekookte truc om iedereen die informatie aan hun vijanden verkocht in verwarring te brengen. Hij liet veel tanks die in de parade meededen steeds weer langsrijden, en alleen door kapotte rupsbanden op twee van de tanks kregen mensen het door. Het was een briljante truc die hij gebruikte en iedereen die toekeek was natuurlijk danig onder de indruk. Hij was een sluwe, briljante man en de Britten hadden een enorm respect voor hem, en ook voor Audrey en Charlie die zo succesvol hun taak hadden volbracht om erachter te komen wie hij was. De foto's die Audrey van hem had genomen, werden uitvergroot en rondgedeeld en het waren zo'n beetje de mooiste die er van iemand van het Opperbevel van de Duitsers waren gemaakt. Generaal Wavell had haar er meermalen mee geplaagd.

'Jammer dat je ze niet naar zijn vrouw kunt sturen, weet je. Ze zijn verschrikkelijk mooi... ze zou er heel gelukkig mee zijn geweest...' Maar Audrey was dat ook. Ze lieten hem zien zoals hij was, een bedachtzame, intelligente, uiterst vaardige, scherpzinnige en waarschijnlijk fatsoenlijke man. Ze had niet gedacht dat ooit over een van Hitlers mannen te zeggen en toch mocht ze Rommel, al vanaf het moment dat ze hem hadden ontmoet. Twaalf dagen na de inspectie van zijn troepen in Tripoli, begon Rommel ze naar het oosten te verplaatsen en hij viel El-Agheila, aan de kust, aan, en de Britten trokken zich vijftig kilometer naar het noordoosten terug. Het was Rommels eerste zege en hij had twee van zijn beste instrumenten op de vijand gebruikt: snelheid en verrassing. Hij had ook boven het strijdtoneel gevlogen om een beter overzicht van alles te krijgen en vocht om twaalf uur 's middags samen met zijn soldaten in zijn eigen tank. Aan het einde van de middag was de strijd gewonnen. Op 10 april werden de Britten helemaal teruggedreven naar Tobroek, waar ze standhielden. Ze weigerden Tobroek op te geven en zeiden dat ze dat, wat er ook gebeurde, niet zouden doen. In Caïro luisterden Charlie en Audrey naar de verhalen die binnenkwamen en ze begonnen zich zorgen te maken dat Rommel daar zou overwinnen. Hij was in veel opzichten een machtig strijder en ze waren danig van hem onder de indruk geraakt. En de legende die om hem heen hing werd met de dag groter. Hij droeg een stofbril van een Engelse officier, een oorlogsbuit die hij van de grond had opgepakt na een succesvolle veldslag, en vloog voortdurend in zijn eigen vliegtuig om een betere indruk van het land te krijgen. Hij vocht zij aan zij met zijn mannen, in tanks en te voet en zelfs in de lucht. Hij leek overal te zijn, volgens de terugkerende soldaten, en het was duidelijk dat het Afrikakorps een strijdmacht was waar rekening mee gehouden moest worden en nieuw of niet, het was duidelijk samengesteld uit hun allerbeste soldaten.

De gevechten met Rommel leken maanden te woeden, terwijl de Britten probeerden Tobroek te houden en Rommel tegen hen vocht om het in te nemen. Charles ging er zelfs een keer heen, hij werd laat op een avond naar binnen gesmokkeld in een jeep met een kleine strijdmacht die was gestuurd door generaal Wavell. Iedereen was nu uiterst voorzichtig. Ze verborgen hun sporen in het woestijnzand en haalden zelfs de voorruiten weg zodat er geen reflectie kon optreden. Een paar van hun trucs hadden ze van Rommel geleerd, die ze allemaal leek te kennen. En Charlie was geschokt over hoe bitter de strijd was, hoeveel mannen er sneuvelden en hoe hopeloos het soms leek. Maar de Britten wilden niet toegeven aan Rommel.

En erger nog, ze hadden het weer niet langer aan hun kant. De zachte wintermaanden waren voorbij en door de regen konden de tanks nauwelijks manoeuvreren. Daarna waren de wrede zandstormen van de droge maanden gekomen, met muren van fijn zand dat overal in doordrong en iedereen verblindde, Britten zowel als Duitsers, tot ze bijna stikten van ellende. De zandstormen waren zo krachtig dat ze militaire voertuigen omverbliezen. Helmen werden afgedaan en de hoofden werden in doeken gewikkeld, water werd nog kostbaarder dan het al was en overal waren zwarte steekvliegen. Buiten het luxe leven in Caïro was het slagveld een ellendige plek, met soldaten die verdwaalden in de woestijnstormen en stierven terwijl ze doelloos rondzwierven of verhongerden in tanks. Begin april wankelden zes Britse generaals onbedoeld een Duits kamp binnen en werden gevangengenomen.

Rommel en het Afrikakorps kwamen tot op minder dan honderd kilometer van Alexandrië en hij vloog voortdurend rond in verkenningsvliegtuigen, maar de Britten behielden Tobroek en Charlie was dankbaar terug te gaan naar Caïro. Daar trof hij Audrey die op hem wachtte, opgelucht dat hem niets mankeerde. Ze vloog in zijn armen toen hij de trap op liep naar het hotel. Ze had met vrienden op het terras gezeten, zoals altijd, terwijl ze wachtte op nieuws van hem. En plotseling was hij er. Ze lachte en huilde en kuste zijn ogen en zijn wangen en zijn baard terwijl hij haar in zijn armen rondzwierde.

'Gekke meid, wat heb je allemaal gedaan sinds ik weg ben?'

'Alleen maar op jou gewacht, mijn liefste.' Ze glimlachte in de ogen waarvan ze zoveel hield. 'Ik was doodongerust.'

'Ik ben onkwetsbaar, mijn lief, net zoals de Britse vloot.

Maar sinds kort waren er meldingen dat dat niet helemaal waar was. U-boten eisten een enorme tol van de Britse schepen en ze keek Charlie bezorgd aan.

'Ik maakte me elke minuut dat je weg was zorgen om je.'

'Dat is een vreselijke tijdverspilling, Aud.' Ze volgde hem naar binnen en ze gingen naar boven naar hun kamer.

'We hebben alles overleefd wat er met ons is gebeurd, dit overleven we ook. En denk je eens in hoeveel geluk we hebben dat we hier samen zijn, lieve meid, anders dan arme Vi die James nauwelijks nog ziet.'

'Ik weet het... maar ik vind het leuker als het bestellen van een whisky met soda om vijf uur op het terras het gevaarlijkste is wat je de hele dag doet.' Ze glimlachte en hij lachte tegen haar en met een zwaai van zijn sterke armen wierp hij haar op het bed en ze kwamen die avond niet meer beneden. Ze lagen bij elkaar in het gerieflijke bed en hij vertelde haar hoe het in Tobroek was geweest. Ze praatten en vrijden en dommelden tot het aanbreken van de dag. Toen stond hij op, douchte, kwam terug naar de kamer en keek naar haar slapende gedaante, als een engel die van het plafond in zijn bed was gevallen. Hij dacht eraan hoe gelukkig ze waren... hoe gelukkig hij was... en stapte toen weer stil in bed en liet een hand over haar huid glijden. Hij vond het fijn samen met haar in dezelfde kamer te zijn en ze verroerde zich glimlachend; ze opende een oog en keek hem slaperig aan.

'Wat een heerlijke manier om wakker te worden, liefste...' Ze stak haar hand uit en trok hem dicht naar zich toe, kuste zijn hals en zijn borst, daarna zijn lippen, met haar ogen dicht, haar lichaam en ziel in zijn handen, altijd verlangend naar hem.

De Britten deden een tegenaanval in juni 1941 in de hoop de Duitsers terug te drijven, maar generaal Wavell faalde enorm en hij werd vervangen door de man die ze liefdevol 'De Auch' noemden. Generaal Auchinleck reorganiseerde de krijgsmacht van de Westelijke Woestijn en gaf generaal Cunningham de leiding. Het duurde vier volle maanden voor ze op volle sterkte waren om Rommel weer terug te drijven. Ze troffen Rommel ten slotte op 18 november bij Fort Maddalena, en binnen een week was het duidelijk dat Cunningham het niet beter zou doen dan Wavell, die had gefaald. Op de zesentwintigste onthief 'De Auch' ook Cunningham van zijn taak. En op de dertigste belegerde Rommel weer Tobroek, vastbesloten het in te nemen, ongeacht wat het hem kostte. En deze keer wist Charlie dat hij terug moest gaan om er verslag van te doen. De strijd was te belangrijk om te volgen vanaf het terras van Shepheard's of vanuit de Gezira Sporting Club. In veel opzichten was het een eenvoudige post voor hem geweest en hij en Audrey gingen elke avond uiteten en gingen vaak met hun vrienden naar nachtclubs. Maar dat kon hij nu niet doen, en ze was van streek toen ze hem de kleine plunjezak zag pakken, die hij meenam naar het slagveld.

'Je gaat weer naar Tobroek, hè?' Haar ogen waren groot van angst en hij knikte terwijl hij haar aankeek. Duizend mannen waren er die dag gesneuveld en 'De Auch' had beloofd hem daar op de een of andere manier heen te brengen. 'Ik wil niet dat je gaat.' Haar stem was een fluistering in de stille kamer.

'Ik moet, Aud. Daarom ben ik hier.'

'Maar het is stompzinnig om doodgeschoten te worden voor een veldslag die toch al maanden duurt. Jezus, ze vechten al sinds de afgelopen lente om Tobroek. En je bent er al eerder geweest.'

Hij glimlachte teder naar haar. 'Je weet dat ik moet gaan, Aud.'

'Verdomme, waarom kan er niet iemand anders gaan? Er zitten hier een miljoen verslaggevers en dit is geen spionnenmissie die niet door iemand anders gedaan kan worden. Jezus. Elke idioot kan een beleg verslaan.'

'Dan denk ik dat deze idioot het zal moeten doen.' Hij pakte teder haar hand. 'Maak je geen zorgen, Aud. Er overkomt me helemaal niets en ik ben over een paar dagen terug.'

'En als ze je nu eens gevangennemen?' Ze was plotseling doodsbang. Iets zei haar dat hij deze keer niet naar Tobroek moest gaan.

'Niemand wil me hebben, behalve jij, lieve schat.'

'Ik meen het ernstig.' Haar ogen stonden nu vol tranen. En met reden. Het was al een keer eerder net zo gebeurd. Hij was vriendelijk maar standvastig tegenover haar en hij vertrok laat die avond terwijl zij sliep. Het zou lastig worden om daar te komen en nog moeilijker om achter de linies te glippen, maar het lukte hem en hij deed vlijtig zijn verslag van de strijd. Hij was er al bijna vier dagen toen hij zich naar een gewonde omdraaide om hem zijn veldfles te geven en iets te laten drinken van het beetje water dat ze nog hadden. Toen voelde hij plotseling een explosie die hem tegen de grond smakte en een folterende pijn schoot langs zijn rug omhoog. Daarna herinnerde hij zich alleen nog dat hij plat op zijn gezicht lag en dat mensen om hem heen over hem praatten. Vervolgens werd alles zwart, en hij kreeg het heel warm en toen heel koud en de pijn was folterend terwijl hij voorthobbelde, volgens hem dagenlang, en hij kwam bij in een tent achter de linies. Iemand had gezegd dat er bedoeïenen in de buurt zaten en hij vroeg zich af of hij door hen was aangevallen of ontvoerd. Of misschien was hij in Duitse handen... hij wist helemaal niets meer... en het leek jaren later dat hij iemand zijn naam hoorde roepen en hij dacht Audreys stem te horen, maar hij wist het niet zeker meer. Hij was nergens meer zeker van, behalve van de vreselijke pijn in zijn rug die langs zijn benen helemaal naar beneden liep.

'Charlie? Charlie... lieveling...' Het leek een eeuwigheid voor hij zijn ogen kon openen, maar toen hij het deed keek zij hem aan en hij lag in het Britse Ziekenhuis in Caïro. Er stond een hoofdverpleegster in een gesteven uniform en overal kreunden mannen en hij merkte dat hij een van hen was. 'Het is allemaal goed, lieveling. Je bent nu veilig...' Het duurde dagen voor hij voldoende bij kennis was om het hem uit te leggen. Hij was geraakt door een granaatscherf toen hij zich omdraaide om de man iets te drinken te geven.

'Zal ik ooit weer kunnen lopen?' vroeg hij klaaglijk aan haar terwijl hij op zijn buik in het ziekenhuisbed lag en zij glimlachte.

'Ja... maar je mag nog niet gaan zitten...' Plotseling begreep hij waar de pijn van afkomstig was, maar hij vond het helemaal niet grappig, hoe leuk iedereen het verder ook leek te vinden. Hij was in zijn achterste geraakt. 'In ieder geval zal het tijdens etentjes niet te zien zijn.' Hij glimlachte moedig naar haar, maar hij voelde zich nog steeds ellendig door de wond en de lange rit terug van de frontlinies.

'Hoe doen ze het daar?'

'Schitterend. We hebben een belangrijke overwinning geboekt. Rommel is gisteren teruggedreven.' Maar er was ondertussen iets gebeurd wat nog belangrijker was.

'Charlie...' Ze probeerde hem uit de verdoving te halen waarin hij zo nu en dan wegzakte door de koorts en de medicijnen. 'De Japanners hebben gisteren Pearl Harbor gebombardeerd.' Haar stem klonk alsof het vreselijk belangrijk was en hij probeerde zich tegelijkertijd te concentreren en haar aan te kijken.

'Waar is dat?'

'Hawaï.' Hij wist nog steeds niet wat het allemaal betekende en ze ging snel verder met haar uitleg. 'Amerika doet nu aan de oorlog mee. Roosevelt heeft Japan de oorlog verklaard. Hij noemde het een "eerloze dag" en hij had gelijk.' Het was de plek waar zij was geboren en op de een of andere manier kwam het wel heel dichtbij als ze erover nadacht, maar Charlie zakte weer weg in zijn slaap. Hij was te ziek om het echt te begrijpen, en het duurde een volle week voor hij zo wakker was dat hij er met haar over kon praten, terwijl hij op zijn zij in zijn ziekenhuisbed lag.

'Nou, je zit er nu samen met ons in.'

Ze keek hem met gefronst voorhoofd aan. 'Ik heb er al die tijd in gezeten.'

'Jij misschien wel. Maar je landgenoten beslist niet. Denk eens aan die verdomde toespraak die Lindbergh in september in Des Moines heeft gehouden, waarin hij erop aandrong dat de Verenigde Staten zich er niet in zouden mengen? En Roosevelt had beslist geen haast om aan de oorlog mee te doen tot ze die bom in zijn achtertuin gooiden. We hadden hun hulp jaren geleden al kunnen gebruiken.'

'In ieder geval krijg je die nu. Of iemand anders.' Ze glimlachte tegen hem. Ze zouden over een paar dagen naar huis gaan als het veilig was om een uitgaande vlucht te nemen. En als Charlie goed genoeg was om te vliegen. En ze moest hem nog steeds iets vertellen. Ze hadden al afgesproken om naar het platteland te gaan om Vi te bezoeken en om de kerst daar met Molly door te brengen, als er ruimte voor hen was. Het was de ideale plek voor Charlie om te herstellen, maar hij klaagde niettemin spijtig toen ze vertrokken. Hij had tot het bittere einde in Noord-Afrika willen blijven. Hij bleef dat volhouden tot ze aan boord van het vliegtuig waren en daar leek hij zich te ontspannen. Hij begon er plotseling aan te denken hoe fijn het was terug te gaan naar huis en Vi, James en Molly te zien, en hij wendde zich met een glimlach tot Audrey. Voor het eerst zag hij hoe bleek ze was. Ze zag er helemaal niet goed uit. Ze had weken binnen gezeten om voor hem te zorgen en haar gebruinde kleur was verdwenen, maar hij zag dat zij zich niet zo goed voelde en hij werd verteerd door schuldgevoel dat hij het niet eerder had opgemerkt.

'Hoe lang zie je er al zo uit?'

'Zoals wat?' Ze deed alsof ze het niet wist, maar ze besefte dat hij iets vermoedde. Eindelijk. Ze had het lang voor hem verborgen gehouden. Ze was bijna drie maanden zwanger.

'Je ziet er bleek uit. Voel je je wel goed?'

Ze glimlachte. Ze kon het hem vertellen. Ze gingen naar huis en er bestond geen gevaar dat hij haar naar huis zou sturen zonder hem. 'Ik voel me prima... gezien...' Ze plaagde hem en hij keek verward.

'Gezien wat?'

'Gezien het feit dat ik bijna drie maanden zwanger ben.'

'Je bent wat?' Verdoofd staarde hij haar aan. 'En je hebt het me niet verteld! Verdomme, je had al die tijd in bed moeten blijven.' Ze waren geen van beiden de miskraam van het jaar ervoor vergeten. Maar ze was in Caïro naar de dokter geweest en hij had haar alleen maar gezegd het een beetje kalm aan te doen. En dat had ze gedaan. Ze was heel voorzichtig geweest, maar natuurlijk was ze niet in bed gebleven en ze was ook niet van plan het nu te doen. 'Ben je gek?' Maar de schok en de boosheid verdwenen en die werden vervangen door vreugde terwijl hij haar teder in de ogen keek. 'Ellendig, stiekem kreng...' Hij kuste haar. 'Ik hou van je.' Hij legde voorzichtig zijn hand op haar buik en keek haar gelukkig aan. 'Kun je hem al voelen?'

'Hoe weet je dat het een jongen is?' De eerste was een jongen geweest, maar dat was niet iets waar ze graag aan dacht.

'Molly heeft een broertje nodig.' Ze lachten allebei en hielden elkaars handen vast toen ze landden. Die avond namen ze de trein naar het huis van lord Hawthorne en Vi stond hen op te wachten met broodjes en warme chocolademelk en ze keken even naar Molly, terwijl Audrey op de rand van haar bed zat en haar haren streelde. Tranen rolden langzaam langs haar wangen naar beneden. Ze keek glimlachend op naar Charles en hij bukte zich en kuste beiden. Het was goed om weer thuis te zijn... nog beter nu hij wist van de baby.

42

De hereniging met Molly, Vi en de kinderen was te goed om te onderbreken, maar zodra hij alleen kon reizen stond Charles erop de trein naar Londen te nemen.

'Waarom? Je hebt daar niets te zoeken!' Het was bijna Kerstmis en Audrey haatte het niet bij hem te zijn, zelfs voor een ogenblik en zeker nu. Ze leek hem de hele tijd bij zich te willen houden en ze wisten allebei dat het kwam door haar toestand. Ze hadden het Molly nog niet verteld. Ze vonden het nog te vroeg en ze wilden er zeker van zijn dat Audrey de baby niet zou verliezen zodat ze niet teleurgesteld zou zijn. 'Waar ga je naartoe, Charles?'

'Een paar zaken regelen, meer niet.' Hij wilde pas iets zeggen als hij met Charlotte had gesproken. In haar kwetsbare positie wilde hij niet dat ze al te hoopvol werd. 'Hou haar vandaag in de gaten, Vi. Laat haar helemaal niets doen.'

'Doe ik.' Violet had het al een keer eerder meegemaakt en ze zou er alles aan doen om te verhinderen dat er weer een ramp zou gebeuren. Ze zwaaide met een vingertje naar haar vriendin en Audrey lachte, terwijl ze zich afvroeg waar Charlie naartoe ging. Maar ze waren de hele middag druk bezig, terwijl Charlie in de trein zat en bedacht wat hij tegen haar zou zeggen. De treinreis was ongemakkelijk voor hem, maar hij zou zelfs over gloeiende kolen gelopen zijn om te komen waar hij naartoe ging.

De trein reed het station in om precies vijf voor vier. Hij hobbelde naar buiten en hield een taxi aan. Hij gaf de chauffeur het adres van zijn uitgever en ging gespannen op de achterbank zitten. Hij voelde zelfs de pijn van zijn wond niet, hij was zo gericht op wat hij ging doen, en hij bedankte de chauffeur en gaf hem een ruime fooi voordat hij zich naar binnen haastte, zo snel zijn krukken hem toelieten. Hij liep naar het vertrouwde kantoor en hield stil bij de balie van de secretaresse. Hij had besloten dat het beter was niet van tevoren te bellen om een afspraak te maken, maar om haar te verrassen. Het meisje keek naar hem op. Ze was nieuw, en hoewel het gezicht haar bekend voorkwam, wist ze niet wie hij was en ze vroeg zijn naam toen hij naar Charlotte vroeg.

'Wees alsjeblieft zo aardig haar te zeggen dat haar man er is.' Hij glimlachte vriendelijk naar het meisje en ze leek totaal verbaasd. Niemand had haar ooit verteld dat Mrs. Parker-Scott een man had. Ze had gewoon aangenomen dat ze weduwe was geworden of gescheiden was, maar nu haastte ze zich Charlottes kantoor in om haar te vertellen dat haar knappe man uit de oorlog was teruggekomen. Ze was heel opgewonden om het goede nieuws te brengen, veel meer dan Charlotte toen die het hoorde. En de secretaresse verscheen met een rood hoofd om uit te leggen dat Mrs. Parker-Scott het druk had en of hij zo goed wilde zijn om te bellen voor een afspraak. 'Natuurlijk.' Hij glimlachte tegen haar en liep naar de deur van Charlottes kantoor terwijl het meisje naar adem snakte.

'Nee... nee... dat kunt u niet doen!'

'Het is goed.' Hij deed de deur stil achter zich dicht en keek Charlotte aan.

'Hallo, Charles.' Ze zat koeltjes achter haar bureau naar zijn krukken te kijken en vervolgens naar zijn gezicht.

'Gewond?'

'Pech voor jou, slechts licht.'

'Ik heb je nooit iets slechts toegewenst.' Ze zag er weer net zo goed gekapt en verzorgd uit als altijd.

'Ik weet niet zeker of ik het wel met je eens ben in dat opzicht.' Hij kwam dichterbij, ging onhandig tegenover haar zitten en bleef zijn ogen op haar gericht houden. 'Ik ben gekomen om wat zaken met je te bespreken.'

Ze keek even geïrriteerd en haalde haar schouders op. 'Je hebt er niets aan, als je van plan bent wat ik denk. Of wil je het over je boeken hebben?'

'Nauwelijks. Dat handel ik met je vader af, zoals je weet. Nee, ik dacht dat we eens moesten praten over onze scheiding.'

'Verspil je adem niet, Charles. Die komt er niet.'

'Nee?' Hij glimlachte kwaadaardig naar haar. 'Zijn je vriendinnen er niet tegen, Charlotte? Ik zou zo denken dat het hen irriteert dat je getrouwd bent.'

Haar ogen glinsterden wantrouwig. 'Wat hebben mijn vriendinnen ermee te maken?'

'Ik weet het niet. Vertel het me. Eigenlijk vind ik het nogal interessant dat je zo graag je homoseksualiteit wilt bedekken met de dekmantel van een gerespecteerde getrouwde vrouw.' Als hij had gedurfd, zou hij gelachen hebben. Ze keek alsof ze stikte en ze kwam half van haar stoel overeind, haar gezicht eerst wit, en daarna rood toen ze weer ging zitten.

'Hoe durf je zoiets te suggereren! Hoe durf je! Jij en dat vreselijke mens met wie je al deze jaren samenleeft, hoe durf je me op die manier te besmeuren...' Maar ze zag er heel zenuwachtig uit.

'Helemaal niet.' Hij bleef kalm. 'Ik vind het niet zo choquerend. Het verrast me dat je er niet eerlijker over bent. Maar dat is iets waar je nooit zo sterk in bent geweest, hè, schat?'

'Mijn kantoor uit!' Ze stond op en wees naar de deur, maar hij bewoog zich niet.

'Ik ben bang van niet, lieve Charlotte. Ik ga nergens heen voor we dit we geregeld hebben.'

'Je hebt geen bewijs...' Ze begon te wankelen en hij bracht haar de genadeklap toe, met een leugen die nog groter was dan een van haar leugens.

'Ik ben bang van wel. Ik heb je het afgelopen jaar laten volgen en... nóu, je weet de rest...' Hij keek in haar ogen en ze waren staalhard terwijl ze haar hand over het bureau uitstak alsof ze hem wilde grijpen, maar hij ontweek haar gemakkelijk en greep haar arm stevig beet.

'Smeerlap.' Ze huilde, maar hij voelde geen medelijden met haar. Ze had geprobeerd zijn leven te ruïneren en hij zou dat niet laten gebeuren met het leven van Audrey.

'Waarom komen we niet ter zake, Charlotte. Ik geniet hier net zo min van als jij. Ik wil een scheiding. Nú!'

'Waarom?'

'Dat gaat je helemaal niets aan. Maar voor jou staat er heel veel op het spel. En als je niet meewerkt, zal ik het om te beginnen je vader verteilen, en eigenlijk zal ik hem heel graag de verslagen geven die ik heb.' Ze verbleekte bij zijn woorden. 'En dan smeer ik ze over heel Londen uit.'

'Dat is smaad.'

'Alleen als het gelogen is... en dat is het niet.' Plotseling liep ze leeg als een lek gestoken ballon en staarde hem vol haat aan over het bureau.

'Jij ben een vuile schoft...' Haar stem dreef weg en hij schudde zijn hoofd.

'Volgens mij ben ik hier al die jaren vreselijk sportief over geweest, maar het spel is uit, Charlotte.' Hij stond op, pakte zijn krukken en keek haar koud aan. 'Zijn we duidelijk? Kan ik jou laten bellen door mijn advocaten?'

'Ik zal erover nadenken.' Maar ze blufte en ze wisten het allebei.

'Ik geef je tot morgenochtend. Daarna kom ik hier om je vader te spreken... met mijn verslagen.'

'Mijn kantoor uit!' Ze trilde over haar hele lichaam en hij boog zijn hoofd met een bittere lach.

'Met alle plezier.'

Hij glimlachte tegen de secretaresse toen hij vertrok en ging terug naar zijn eigen, lege huis dat hij anderhalf jaar niet had gezien. Hij belde Audrey die avond en beloofde haar de volgende middag terug te zijn. Hij sliep die nacht goed, tot de sirenes begonnen. Juist in die tijd waren de luchtaanvallen bijzonder hevig en hij hoorde dat er een paar huizenblokken waren vernield en dat het aantal doden hoog was. Toen hij terugkeerde naar zijn huis zag hij dat er een paar ruiten gebroken waren. Hij timmerde de ramen dicht, nam een bad, kleedde zich aan en ging terug om Charlotte te bezoeken.

Dezelfde secretaresse zat daar met een verbijsterde blik en ze keek hem vol ontzetting aan toen ze hem aan zag komen. God mocht weten wat Charlotte haar had verteld om tegen hem te zeggen. Hij kende inmiddels al haar trucs. 'Mrs. Parker-Scott verwacht me.' Het was niet helemaal waar, maar het meisje schudde haar hoofd met een angstige blik in haar ogen.

'Ze kan u niet...'

'Ik weet het zeker.' Hij liep naar de deur zoals hij de dag ervoor had gedaan en zij kwam naar hem toe rennen en schudde haar hoofd.

'U kunt niet naar binnen. Mr. Beardsley is daar...'

'Des te beter. Hij is mijn schoonvader.' Hij lachte tegen haar, liep naar binnen en hobbelde zo snel als hij kon op zijn krukken naar binnen. Hij wist dat de aanwezigheid van haar vader Charlotte nog verder van streek zou maken en ze zou nog sneller toestemmen in wat hij wilde. Hij had een aktetas onder een arm om haar ervan te overtuigen dat hij de verslagen had die hij had genoemd. Maar Charles was niet voorbereid op wat hij in Charlottes kantoor aantrof. Ze was nergens te zien en Beardsley zelf zat achter het bureau met zijn hoofd in zijn handen. Plotseling vroeg Charles zich af of ze het hem had verteld, uit angst dat hij het zou doen. Beardsley keek op en zijn ogen waren bodemloze poelen van wanhoop, en een ogenblik had Charlie medelijden met hem.

'Hallo.' Charlie wist niet wat hij anders moest zeggen toen ze elkaar aankeken en de oudere man knikte.

Ik wist niet dat ze een afspraak met je had.' Hij wierp een blik op haar agenda alsof het enig verschil uitmaakte.

'Ik heb ze iedereen laten bellen.'

'Is ze ziek?' Charlie keek verrast.

'Bedoel je dat je het niet weet?' Hij schudde verdoofd zijn hoofd. 'Ze is vannacht omgekomen tijdens de luchtaanval. Haar verrekte hond rende het huis uit en zij ging hem zoeken. Ze werd getroffen door een balk.' Hij begon te huilen en Charlie had medelijden met de man. Hoe rottig ze ook tegen Charles was geweest, haar vader aanbad haar. 'Ze hebben haar zo snel mogelijk naar het ziekenhuis gebracht maar...' Hij keek meelijwekkend naar Charlie. 'Ze is vanochtend gestorven.'

'Dat is heel erg.'

Beardsley knikte. 'Wat wilde jij? Ik dacht dat jullie niet meer met elkaar spraken.'

'Het is niet meer zo belangrijk.' Hij was plotseling uit het veld geslagen... het is niets, ik kwam hier alleen maar om je dochter te chanteren, meneer... Hij voelde zich walgelijk en wilde zo snel mogelijk weg. Maar hij had zo graag zijn banden met haar willen doorsnijden. Nu leek het smerig en heel onbelangrijk. Hij was nooit dol op haar geweest, maar hij had haar ooit, lang geleden, gemogen en die herinnering kwam nu in hem naar boven. 'Het spijt me, meneer. Kan ik iets doen?'

Beardsley schudde zijn hoofd en keek toen somber naar Charles terwijl de tranen nog op zijn wangen lagen. 'Ik heb nooit begrepen wat er tussen jullie is gebeurd. Ik was eerst heel boos op jou, maar ze heeft altijd gezegd dat het niet jouw schuld was. Dat vond ik fatsoenlijk van haar.'

'Heel erg,' beaamde Charles, terwijl hij bijna stikte in de woorden maar het om hem toch zei. 'Het was iets tussen ons.' Haar vader knikte. 'Laat het me alsjeblieft weten als ik iets kan doen om te helpen. Ik laat mijn telefoonnummer bij het meisje achter de balie achter.' Beardsley knikte weer en Charles verliet het kantoor. Hij was bleek toen hij naar buiten kwam en zijn ogen vonden die van de secretaresse.

'Ik probeerde het u te vertellen...'

'Het is goed.' Hij schreef het telefoonnummer van lord Hawthorne op een stukje papier en nam een taxi terug naar het station. Tegen het vallen van de avond was hij terug op het platteland en liep rustig de grote, statige woonkamer in. Hij vroeg zich af waar iedereen was. Het was een lange, rustige reis geweest in de trein, terwijl hij terugdacht aan toen hij met haar trouwde en waarom en wanneer ze tegen hem over de baby had gelogen. Na zoveel jaren van haat voelde hij plotseling geen kwaadheid meer jegens haar. Hij wilde het alleen maar achter zich laten en met Audrey trouwen en hij had veel medelijden met de oude Beardsley.

'Charles, ben jij het?' Lady Vi kwam de bibliotheek uit met een schort voor en een kerstversiering in de hand. 'De kinderen hebben de boom versierd, hij ziet er prachtig uit.' Toen zag ze hoe vermoeid hij was. 'Is er iets aan de hand?' Ze maakte zich altijd zorgen om James, maakte zich altijd zorgen dat iemand iets wist voor zij het hoorde. Maar Charlie schudde snel zijn hoofd.

'Het was gewoon een lange, saaie reis vanuit Londen.'

Ze knikte opgelucht en bood hem een kop thee aan.

'Heerlijk. Hoe is het met Audrey?'

'Prima. Ze heeft vanmiddag een beetje geslapen. Nadat ik haar had gezegd dat ik het jou zou vertellen als ze het niet deed.' Hij volgde haar de keuken in en trof daar Audrey aan. En toen ze hem in de ogen keek, wist ze dat er iets was gebeurd.

'Wat is er aan de hand?'

'Niets. Waarom?'

'Je ziet er moe uit.'

'Ik ben ook moe.' Hij zwaaide met zijn krukken toen hij ging zitten. 'Deze maken het leven ook niet gemakkelijk.' En ze wisten allebei dat het maanden zou duren voordat hij ze weg kon leggen. Zijn heupzenuw was geraakt door de bomscherf, niet blijvend hadden ze gezegd, maar het zou lang duren voor die geheeld was. In sommige opzichten was ze blij. Ze wilde dat hij bij haar bleef tot de baby kwam.

Maar ze bleef hem onderzoekend aankijken terwijl hij zijn thee dronk. 'Wat vertel je me niet, Charles?' Ze was ongerust dat hij weer op een missie zou gaan, hoewel het met zijn wond onwaarschijnlijk was.

Hij lachte om haar volharding. 'Mata Hari.' En toen besloot hij het haar te vertellen. Vi was weer bezig met de kinderen en ze konden het haar later vertellen. 'Charlotte is vannacht omgekomen.'

Een ogenblik keek Audrey als verdoofd en nam de volledige betekenis ervan niet in zich op. 'Hoe weet je dat?'

'Ik ben haar gisteren gaan opzoeken.'

'Waarom?'

'Waar we het eerder over gehad hebben. Om het maar ronduit te zeggen, ik ging haar chanteren om mij de scheiding te geven. Ik deed alsof ik haar het afgelopen jaar heb laten volgen.' Hij voelde zich niet trots, maar als ze nog had geleefd dan zou dat de enige manier zijn geweest om van zijn huwelijk af te komen.

'Wat zei ze?' Audrey sprak rustig, nog steeds geschokt door het nieuws.

'Ze was razend en natuurlijk zou ze ingestemd hebben met de scheiding. Ze zei dat ze erover na moest denken, maar dat was bluf, en toen ik vandaag terugging, trof ik haar vader in haar kantoor aan en hij vertelde het me...' Audrey stak een hand uit en pakte die van hem. Ze had het juiste vermoeden dat hij zich afschuwelijk voelde over wat hij had gedaan, en toch had hij geen keuze gehad. Wie had kunnen weten dat ze vannacht om het leven zou komen? 'Hij was vreselijk van streek en ik voelde me een enorme schoft.'

Ze knikte. 'Het geeft niet, Charles... je kon er niets aan doen. Ging je daarom naar Londen?'

'Ja.' Hij zuchtte. 'Het eindresultaat is hetzelfde. Hoewel dit, hoe vreselijk het ook klinkt, eigenlijk beter is. Het is sneller. Ik wil direct met je trouwen.' Hij glimlachte en dat deed zij ook.

'Is dat wel zoals het hoort?'

'Meen je dat? Gezien de omstandigheden zou het belachelijk zijn als ik deed alsof ik rouwde. Ik kende haar nauwelijks en ze heeft al het mogelijke gedaan om mijn leven kapot te maken. Ik hoef om haar geen dag te rouwen.' Maar hij voelde toch medelijden met haar, of in ieder geval met haar vader. Hij keek Audrey diep in de ogen. 'Wil je met me trouwen, Aud?'

'Je weet dat ik het wil.'

'Wanneer?' Hij wilde geen moment meer wachten.

'Nu... morgen... volgende week, wanneer je maar wilt.'

Ze glimlachte.

Ze wachtten tot James thuiskwam en trouwden de dag na Kerstmis. Zowel lord Hawthorne als James was getuige voor Charles, Vi was bruidsmeisje en Molly was hun bloemenmeisje, en Alexandra en James maakten deel uit van de bruidsstoet. Het was een mooie trouwerij op een frisse, koude en zonnige dag en Audrey had een prachtige witte jurk van Vi geleend, die haar iets te groot was en die de zwelling van haar uitdijende buik prachtig verborg. En die avond lagen Audrey en Charles naast elkaar en dachten eraan wat ze allemaal meegemaakt hadden en hoeveel ze van elkaar hielden.

Ze lagen in het donker te fluisteren en daarna vrijden ze. Charlie sloeg een arm om haar heen en ze keken naar het maanlicht, dankbaar dat ze ver weg waren van de luchtaanvallen in Londen.

'Ik wil dat je hier blijft tot de baby komt.' Het beviel haar niet zoals hij over de oorlog sprak en ze keek hem bezorgd aan.

'Blijf jij ook?'

'Zolang ik kan. Maar vroeg of laat zullen ze me terug willen sturen, naar Caïro of ergens anders heen.'

'Vertel hun gewoon zes maanden te wachten.'

'Rustig nou maar. Wat er ook gebeurt, ik ben bij je.' Het was een belofte die hij hoopte te kunnen houden. Hij wilde niet dat ze alles nog eens doormaakte zonder dat hij er was, en met een beetje geluk zou de baby net voor het einde van zijn ziekteverlof komen. Hij wilde niet veel langer thuis blijven. 'Tussen haakjes, hoe zullen we hem noemen?'

'Wat dacht je van Edward, naar mijn grootvader?'

De klank ervan beviel hem en hij trok haar dichter tegen zich aan. 'Dat vind ik leuk. En wat dacht je van Anthony naar die van mij? Edward Anthony Parker-Scott.' Edward Anthony Charles...' voegde ze er met een glimlach aan toe en ze viel in zijn armen in slaap. Het voelde zo heerlijk om getrouwd te zijn.

43

Na Kerstmis leken de dagen zich voort te slepen, maar Audrey voelde zich gezonder dan ze in jaren had gedaan. Ze maakten lange wandelingen in de omgeving en Charles leek sterker te worden. Hij moest zich eens per week melden bij het dichtstbijzijnde militaire hospitaal, en ze leken tevreden over zijn vooruitgang. En de baby leek zich goed genesteld te hebben. Ze werd elke week dikker en in de lente plaagde hij haar ermee hoe onhandig ze was geworden. Ze kon nauwelijks meer iets aantrekken en hij nam haar een paar keer mee naar Londen om naar hun huis en dat van Vi te kijken en om kleren te kopen die ze kon dragen als ze nog dikker werd. En als ze terugkeerden, namen ze altijd iets lekkers mee voor Molly en de andere kinderen. Molly was een prachtig meisje en ze was opgetogen over de baby die in de zomer zou komen.

'Hoe komt ze, mammie? Laat een fee haar in de tuin vallen?'

'Nou, nee, niet helemaal... Papa en ik moeten naar het ziekenhuis om de baby te krijgen. En misschien is het een jongetje, weet je.' Zij had het altijd over de baby als een 'zij' hoewel Charlie er zeker van was dat het een jongetje zou worden. 'Een jongensbaby zou ook wel leuk zijn.'

'Mmm...' Ze leek niet onder de indruk. 'Misschien. Moet papa weer terug naar de oorlog als de baby er is?' Ze keek bezorgd en Audrey trok haar dichter tegen zich aan terwijl ze knikte.

'Ja, lieveling, dat moet. Net als oom James.'

'En jij ook?'

Audrey schudde haar hoofd. 'Ik blijf hier bij jou en de baby.' Molly keek opgelucht bij haar antwoord. Ze had hun afwezigheid goed overleefd, maar ze gaf er heel begrijpelijk de voorkeur aan als ze thuisbleven. En Audrey was zich er pijnlijk van bewust hoe erg Alexandra en James hun vader misten. Charlie probeerde het op te vangen door spelletjes met hen te spelen, door met kleine James te gaan rijden en hem zelfs rijles te geven in de Chevrolet stationcar, maar niets evenaarde hun vreugde als James zo nu en dan een weekend thuiskwam.

Hij kwam met Pasen en Vi organiseerde voor iedereen een zoektocht naar eieren, schreef grappige teksten op de eieren en verborg kleine prijzen en lekkers op voor de hand liggende plaatsen. Audrey was inmiddels meer dan zes maanden zwanger en Charlie plaagde haar door te zeggen dat hij haar zou verbergen als de grootste prijs. Ze was het grootste ei van allemaal en hij vond het heerlijk de baby te voelen bewegen als hij een hand op haar buik legde.

'Weet je zeker dat het geen tweeling is?'

'Charlie, dat is niet grappig.' Maar zelfs Audrey moest toegeven dat ze enorm dik was en James plaagde hen allebei dat ze op huwelijksreis waren terwijl Audrey in zo'n 'aanstootgevende toestand' was. Ze waren allemaal opgelucht dat Audrey en Charles eindelijk hadden kunnen trouwen.

Het was een vredige, gelukkige tijd, en gaf respijt voor de oorlog. Audrey voelde zich alleen bedroefd toen ze een brief van Annabelle kreeg waarin stond dat haar echtgenoot was omgekomen op de Stille Oceaan. Audrey ging zitten om een lange, serieuze brief aan haar te schrijven, maar nog geen twee weken later schreef Annabelle weer. Ze was getrouwd in San Diego met een marineofficier, en Audrey was geschokt. Annabelle was echt een vreemde vrouw en ze kon zich er alleen maar een voorstelling van maken hoe slecht ze zich gedroeg te midden van al het marinepersoneel in San Francisco. Het zat haar vreselijk dwars, maar Charlie herinnerde haar eraan dat ze er helemaal niets aan kon veranderen en ze moest toegeven dat ze al jaren geen enkele verbondenheid meer met haar had gevoeld. Haar leven was hier, in Engeland, en het leek bijna dwaas om nog enige belangstelling te hebben voor de huizen in Tahoe en in San Francisco. Ze vond het prima ze aan Annabelle over te laten, die er blijkbaar wilde blijven wonen. Haar nieuwe man was alweer naar zee vertrokken en zij was teruggekeerd naar het huis in California Street met haar kinderen, die Audrey nauwelijks kende. Kleine Winston en Hannah.

'Vreemd, hè, hoe verschillend mensen in een familie kunnen zijn,' mijmerde ze tegen Charlie terwijl ze op het gras lagen onder een enorme boom. Haar reusachtige buik was als een berg waaronder zij lag, terwijl hij zacht haar koperkleurige haren streelde en haar teder aankeek. Hij had haar nog nooit zo lieftallig gevonden. En ze gingen hand in hand weer naar binnen toen de telefoon ging. Charles pakte hem als eerste op en Vi was weg om groenten te kopen, terwijl Audrey een appel voor hen beiden schilde. Lord Hawthorne was met Vi mee en de kinderen deden hun huiswerk met het kindermeisje, zelfs kleine Molly.

'Ja... ja... nee, ik ben Charles Parker-Scott, kan ik de boodschap voor haar aannemen?' Er volgde een lange stilte terwijl hij zijn vrouw de rug toekeerde. Hij sprak gedempt. 'Geen vergissing? Wanneer zullen ze het weten? Ik begrijp het... bel ons alsjeblieft terug.' Hij hing op en een ogenblik bewoog hij zich niet terwijl Audrey naar hem keek. En toen hij zich weer naar haar omdraaide, stonden er tranen in zijn ogen. Hij had het haar niet willen vertellen, maar kon het niet verborgen houden.

'O, Charlie... wat is er?' Maar ze wist het... in het diepst van haar hart wist ze het op het moment dat Charlie de hoorn had opgenomen. Het ging om James. 'Wat is er gebeurd?'

'James' vliegtuig is neergestort na een aanval op Keulen. Hij wordt vermist. Misschien is hij omgekomen, misschien is hij gevangengenomen, ze weten het gewoon niet. Ze bellen ons terug zodra ze meer weten. Een paar vliegtuigen zijn nog niet binnen.'

'Weten ze zeker dat hij niet een van hen is?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Ze zagen zijn vliegtuig neerstorten.'

'O, god...' Ze ging op een stoel zitten en omvatte haar buik.

'Rustig aan, Audrey.' Hij ging een glas water voor haar halen en ze nam er een teugje van terwijl haar hand trilde, maar ze dachten allebei aan Vi. Het tweede telefoontje kwam twee uur daarna, net toen Vi de deur in kwam lopen, en ze haastte zich naar de telefoon zoals ze altijd deed, maar Charles was haar voor. 'Ik heb hem, Vi.' Hij draaide haar zijn rug toe zoals hij bij Audrey had gedaan bij het eerste telefoontje. 'Met Charles Parker-Scott.' Hij klonk in Audreys oren plotseling heel erg Brits en veel te officieel. Ze wilde niet dat dit met hen gebeurde, en ze wist niet wat ze tegen Vi moest zeggen... Het had ook Charles kunnen zijn in plaats van James... maar ze wilde niet dat het wie dan ook van de twee was... Haar ogen vulde zich met tranen en ze moest zich afwenden zodat Vi het niet zag. Charlie hing heel snel op en zijn ogen stonden grimmig. Hij keek naar Audrey en daarna naar Vi. 'Laten we gaan zitten.' Violet verstrakte onmiddellijk.

'Wat is er aan de hand, Charlie? Vertel het me nu.' Haar stem trilde terwijl hij haar bij de arm nam en naar een keukenstoel bracht en haar liet zitten voor hij sprak.

'Ik zal je vertellen wat ik weet, Vi. James' vliegtuig is neergestort toen hij terugkeerde van een bomaanval in Duitsland. Ze vlogen over Frankrijk, over bezet gebied. Niemand weet zeker of hij omgekomen is. We weten het pas zeker als we horen of hij gevangen is genomen of niet...' Of aan het einde van de oorlog, maar dat zei hij niet. 'De mannen die hem zagen neerstorten, denken dat hij het gehaald kan hebben.' Violets snik klonk als een fysieke pijn en haar hele lichaam huiverde.

'Ik begrijp het. Wanneer is het gebeurd?'

'Vanochtend vroeg.'

'Zouden ze het nu al weten?'

'Niet noodzakelijk. Het kan weken duren voor ze het weten, of zelfs maanden. Je zult moeten wachten... en bidden...' Maar het was vreselijk om het aan de kinderen te moeten vertellen.

Vi vertelde het hun zelf en James probeerde zichzelf manmoedig te beheersen en ging daarna naar buiten om in Charles' armen te huilen, terwijl de vrouwen bij Alexandra en Molly gingen zitten. Vi hield haar dochtertje op haar schoot, terwijl Audrey Molly vasthield, en ze spraken over God en hoe goed hij was en hoeveel hij van hun papa hield. En Molly zat hen met grote ogen aan te kijken.

'Zal oom James mijn andere mammie en pappie nu ook zien?' Ze wist dat ze in China was geboren uit andere ouders en Audrey hield haar dicht tegen zich aan terwijl de tranen langs haar wangen naar beneden rolden.

'Misschien, lieveling. Maar misschien komt hij naar ons terug.' En misschien niet. Het niet weten was het ergste. Nadat ze de kinderen naar bed hadden gebracht, zat Violet in het vuur te staren met een blik van pure wanhoop. Dat ze de kinderen had moeten vertellen dat hun vader misschien dood was, was het moeilijkste wat ze ooit had gedaan. Audrey stak een hand naar haar uit en de twee vrouwen zaten hand in hand naast elkaar en spraken over James.

'Ik blijf denken dat hij toch naar huis komt. Vind je dat heel erg dwaas?' Ze keek naar hen beiden en de tranen vloeiden weer overvloedig. Audrey vertelde haar dat ze hetzelfde wilde geloven. 'Misschien wordt hij geholpen door de Vrije Fransen. Hij spreekt heel goed Frans...' Haar stem dreef weg en ze stond erop naar boven te gaan om lord Hawthorne een glas cognac te brengen. Hij had zich teruggetrokken in zijn werkkamer en was te trots om met de anderen mee te huilen, maar Charles wist hoe bezorgd hij moest zijn om James.

Het was al middernacht voordat ze allemaal naar bed gingen en ze waren blijven wachten tot de telefoon weer zou rinkelen met nieuws over James... dat hij was teruggekeerd.. . dat het allemaal een vergissing was... maar de telefoon rinkelde die avond niet meer.

44

De laatste dagen van haar zwangerschap waren echt ellendig voor Audrey. Charles was bijna beter en hij begon rusteloos te worden. Het verdwijnen van James had hem zelfs nog meer doen terugverlangen naar de oorlog om iets nuttigs te doen. En Violet leek nerveuzer dan ze ervoor was geweest, hoewel ze op rustiger momenten volhield dat ze toch het gevoel had dat James nog ergens in leven was. Ze wilde haar hoop niet verliezen tot iemand haar met zekerheid kon vertellen dat haar man de missie niet had overleefd. Maar met elke dag die voorbijging, leek het onwaarschijnlijker dat hij nog leefde nadat zijn vliegtuig was neergestort.

De kinderen pasten zich langzaam aan de werkelijkheid aan, hoewel misschien minder goed als ze gedaan zouden hebben als Violet had kunnen toegeven dat hij dood was, of als ze het zeker hadden geweten. Het viel moeilijk vol te houden dat hij slechts tijdelijk uit hun leven was verdwenen. En hij werd danig gemist door iedereen, vooral door Vi en de kinderen.

Audrey was zo enorm dik geworden dat ze zich nauwelijks meer kon bewegen en om de zaken nog erger te maken, was er een hevige hittegolf. Ze voelde zich een berg op benen en kwam 's nachts adem te kort. Ze kon zich nauwelijks bewegen als de baby schopte, zich bewoog en tegen haar lichaam bonkte. Het leek alsof ze van binnenuit in elkaar werd geslagen, zoals ze aan Charlie uitlegde, en twee weken na de uitgerekende datum in juli wachtte ze nog steeds. Volgens de arts was het niet ongewoon en hij drong er bij haar op aan lange, gezonde wandelingen te maken en heel veel te slapen, wat haar allebei onmogelijk leek, omdat ze zich zo overbelast voelde. Maar zowel Charles als Vi dwong haar veel naar buiten te gaan om te lopen, en zeventien dagen nadat de baby verwacht was, lieten ze haar door de groene, golvende heuvels wandelen, terwijl ze tegen hen klaagde en zij haar aanspoorden. Ze lachten allemaal om haar enorme omvang. De komst van de baby was het enige wat opwoog tegen het verdriet dat ze allemaal om James voelden.

'Ik loop absoluut geen stap meer, begrijpen jullie dat? Jullie zullen me terug moeten dragen! Eerst moet ik van jullie een enorme lunch eten. Dan slepen jullie me mee op een tocht van honderd kilometer!' Ze lachten en zij zat op een grote rots. Ze weigerde nog een centimeter te lopen. 'Dit is genóég! Jullie zullen een vrachtwagen moeten halen als jullie me thuis willen krijgen.' Ze keek Charles aan en hij lachte.

'Het zal een vreselijk grote vrachtwagen moeten worden...' Hij zei het peinzend en zij deed alsof ze hem een klap wilde geven. Maar ze was echt moe toen ze thuiskwamen en haar rug deed vreselijk zeer. Vi bood haar een warme kruik aan toen ze erover klaagde, en daarna zei Audrey dat ze zich een beetje grieperig voelde.

'Waarom zeg je dat?' Vi keek haar wantrouwig aan.

'Ik heb de hele dag al een vreselijke indigestie... en mijn rug doet verschrikkelijk zeer...'

'O ja?' Violet lachte triomfantelijk en informeerde Charles even later dat ze vermoedde dat zijn zoon heel snel zijn entree zou maken.

'Bedoel je nu?' Hij keek paniekerig. 'Is ze begonnen?'

'Nee, nee...' Violet glimlachte, maar haar ogen lachten niet meer zoals ze het ooit hadden gedaan... zonder James... 'Ik herken gewoon een paar waarschuwingstekens. Ze is bijna zover.'

'Het wordt tijd.' Hij keek opgelucht, maar hij schrok toen Audrey die avond met de herinrichting van de kinderkamer begon in plaats van naar bed te gaan. Ze hield vol dat ze niet alles had wat ze moest hebben en ze ging pas na enen naar bed. Hij sliep toen al. Maar ze kon niet gemakkelijk liggen en ze moest weer opstaan en rondlopen. De pijn in haar rug was erger dan hij overdag was geweest en ze voelde overal zeurende pijntjes. Ze besloot een warm bad te nemen, en zelfs dat hielp niet. Plotseling, terwijl ze in bad zat, voelde ze een sterke kramp die haar de adem benam. Ze had gedacht dat het voorzichtig zou beginnen, zoals het in de boeken stond, maar dit was vreselijk. Toen het weer voorbij was, vroeg ze zich af of ze zich had ingebeeld dat de pijn zo scherp was geweest. Ze voelde zich weer wat beter en lag te luieren in de badkuip, en ze wilde er net uitstappen toen ze weer een enorme pijn voelde. Ze moest zich vastgrijpen aan de kranen om het niet uit te gillen of haar evenwicht niet te verliezen. Ze stapte zo snel mogelijk uit bad, wikkelde zich in een handdoek en stond op het punt Charles te waarschuwen toen haar vliezen braken en het water over de vloer van de badkamer stroomde. Plotseling voelde ze zich in paniek raken. Het was niet de bedoeling dat het op die manier ging. Het hoorde allemaal rustig en geordend te verlopen, een langzame opbouw naar een hoogtepunt dat zou eindigen met de baby in haar armen. Plotseling raakte ze overstuur en ze probeerde niet te denken aan de paniek die ze had gevoeld toen ze een miskraam kreeg.

Zodra ze kon, ging ze Charles wakker maken. Het was na vieren en hij bewoog zich slaperig en keek haar toen aan.

'Ik denk dat het nu komt.' Maar ze zag er niet blij uit. Ze keek doodsbang en ze stak een hand naar hem uit. 'Charlie... ik ben bang...'

'Dat hoeft niet...' Hij ging rechtop zitten en lachte haar vriendelijk toe. 'Het gaat allemaal goed, schat. Ik kleed me aan. Jij blijft hier gewoon zitten en dan help ik je ook met aankleden.' Maar voor hij in beweging kon komen, kreeg ze weer een pijnscheut en ze greep zijn armen beet, probeerde haar adem in te houden en zich tegelijkertijd te verzetten tegen de verschrikkelijke kramp. Hij was geschokt toen hij zag hoeveel pijn ze had. 'Hoe lang is dit al aan de gang?' Hij vroeg zich af waarom ze hem niet eerder wakker had gemaakt.

'Pas een paar keer... maar de pijn... o... god... Charlie... o...' Ze kon niet meer praten terwijl ze zich aan hem vasthield. Hij hielp haar terug op het bed en zijn gezicht stond bezorgd.

'Ik zal de dokter bellen.'

'Laat me niet alleen...' Ze kreeg weer een pijnscheut. Het was ongelooflijk. Ze had al barensweeën en het was pas een halfuur eerder begonnen.

'Laat me nou maar de dokter bellen, ik ben zo terug.' Hij klopte onderweg op Vi's deur en vertelde haar wat er aan de hand was en spoedde zich daarna naar de telefoon. De arts nam slaperig op en zei dat hij hen meteen in het ziekenhuis zou zien. Hij klonk heel kalm en Charlie benijdde hem toen hij zich weer terughaastte naar hun kamer, waar Audrey Vi's handen had vastgegrepen en rechtop in bed zat met haar benen gebogen en wijd uit elkaar, vechtend tegen de pijn. Charlie keek naar haar en daarna naar Vi, en sprak als eerste tegen Violet.

'We moeten haar naar het ziekenhuis brengen.' Vi was er niet zo zeker van, maar ze zei niets terwijl Charlie zich naar de badkamer haastte en met zijn broek, hemd en sokken weer redelijk gekleed te voorschijn kwam om haar naar het ziekenhuis te brengen. Hij stapte in zijn schoenen en keek weer naar Vi. 'Ik start de auto.' Maar Audrey schudde haar hoofd en gebaarde woest naar hem. Hij kon haar niet alleen laten. Hij kwam terug naar het bed en keek haar in de ogen. Ze keek zo bang en ze had zoveel pijn. 'Ik zal me haasten, dat beloof ik...'

'Nee... niet weggaan... ik kan niet weg...'

Vi vond het vreselijk om hem bang te maken. 'Ik denk dat we te laat zijn. Bel de dokter weer en vertel hem wat er gebeurt. Misschien kan hij hierheen komen.'

'En de baby thuis geboren laten worden?' Charles keek dodelijk geschrokken. Als er nu eens iets verkeerd ging?

Hij wilde haar in het ziekenhuis hebben, maar iets in Vi's ogen vertelde hem dat hij beter naar haar kon luisteren en nog geen uur nadat de weeën waren begonnen, was Audrey gaan gillen. Het geluid maakte hem vreselijk van streek terwijl hij terugrende naar de telefoon en de dokter nog te pakken kreeg net voordat hij wilde vertrekken. De arts was het met Vi eens en zei dat hij meteen naar het huis van de Hawthornes zou rijden. Hij hield zijn woord. Vijftien minuten later was hij er. Audreys gezicht was overdekt met zweet en ze hield de handen van Charles en Vi stevig vast. Ze was helemaal buiten zinnen en hysterisch van de pijn toen het hoofdje van de baby begon te drukken. Plotseling begon ze te trillen.

De arts kwam rustig de kamer binnen, keek naar haar en kwam toen dichter bij het bed. Hij keek Audrey ernstig in de ogen. Hij sprak hardop tegen haar, maar zijn stem klonk niet onvriendelijk. 'Luister naar me. Je baby komt nu heel snel. Luister naar me! Ik wil dat je diep ademhaalt...' Hij keek naar haar ogen die wild werden door de aankomende wee. 'Goed! Ademen!' Hij maakte haar handen los van Vi en Charles. 'Ademhalen! Hijgen... hijg... als een hond... Goed zo!' Hij schreeuwde tegen haar en Charles was gefascineerd, maar Audrey deed wat hij zei en toen de wee voorbij was, leek ze heel tevreden met zichzelf. De arts liet haar weer diep ademhalen en daarna haar ogen sluiten. Hij legde zijn hand op haar buik en toen hij de wee voelde beginnen, gaf hij haar dezelfde opdrachten. Ze had zichzelf weer in de hand, terwijl Charles naast haar stond toe te kijken. 'Ik ga je nu onderzoeken, Audrey,' zei de dokter en hij vertelde haar weer te hijgen en vroeg Charles haar schouders vast te houden. Maar deze keer verloor ze weer haar beheersing door de pijn van zijn onderzoek. 'Het duurt niet lang meer,' zei hij rustig tegen Charles en begon Audrey daarna weer opdrachten te geven. Ze werd een keer driftig en de laatste vijf minuten was ze alleen nog maar aan het hijgen, persen en gillen. Maar plotseling kwam de arts nog dichter bij haar en liet een tevreden geluid horen. Hij keek Charlie even aan terwijl de tranen over diens wangen liepen. Het hoofdje van de baby was verschenen en hij liet een luide kreet horen terwijl Audrey naar Charles keek die verbaasd naar haar en naar de baby tussen haar benen keek.

'O, god... O, schat... daar komt hij... hij is prachtig!'

Charlie raakte overweldigd terwijl de dokter de stevige schoudertjes draaide en hem verder haalde. Een ogenblik later lag hij op de buik van zijn moeder naar haar te kijken terwijl Charles de zoon aanraakte die hij al zo lang wilde hebben, en ze huilden allebei. Toen keken ze naar Vi die samen met hen huilde en lachte. Het was het mooiste wat ze ooit had gezien. Ze zei dat tegen de arts, die een stapje achteruit deed en tevreden keek.

'Een heel nieuwe methode... een heel oude kunst.' Hij glimlachte tegen Audrey en haar zoon. 'Je hebt het prima gedaan, Mrs. Parker-Scott. Dr. Dick-Read zou heel trots op je zijn.' Hij had diens methode met enorm succes gebruikt en Audrey had er nog nooit zo stralend uitgezien toen Charlie haar zoon aan haar borst legde en hij daar tevreden lag te sabbelen. Een uur daarna lag ze schoon en gekamd en opgeknapt in haar bed, met de baby in haar armen, en Charlie zat naast haar naar het wonder te staren dat net geboren was. Hij had zacht roodachtig haar, net zoals zij, en enorme ogen, maar over het geheel leek hij heel erg op Charles en de sfeer was zo teder dat Vi het gevoel had dat ze hen alleen moest laten. Ze kon het bijna niet verdragen hen zo te zien... niet meer sinds James... ze schaamde zich omdat ze zo blij voor hen was. Het was zes uur en de zon was net opgekomen, het was een prachtige blauw-met-gouden julidag, terwijl de vogels begonnen te zingen in de bomen buiten.

Vi stapte de keukendeur uit en zag de dokter wegrijden.

Toen zag ze een andere, gedeukte auto aan komen rijden die ze nog nooit had gezien, met een man achter het stuur. Ze vroeg zich af wie hij was en kon zich geen voorstelling maken wie het zou kunnen zijn. Plotseling hield haar hart op met slaan... het kon niet... het kon niet... ze gilde het uit en Charlie en Audrey hoorden het. Charles verliet gehaast de kamer om te kijken wat er met haar aan de hand was. Hij zag de open keukendeur en zag haar als vastgenageld buiten staan toen James uit de auto stapte en daar lang genoeg bleef staan om haar schoonheid te zien... de vrouw van wie hij drie maanden had gedroomd terwijl hij Frankrijk uit kroop, geholpen door het verzet... en plotseling was ze daar, en hij begon te huilen en hinkte langzaam naar haar toe. Hij was een arm kwijtgeraakt, maar het kon hen allebei niet schelen. Hij leefde... lééfde... Charles stond naar hen te kijken en wendde zich af. Hij ging terug naar Audrey terwijl de tranen over zijn gezicht stroomden, en hij had ook een verbaasde blik in zijn ogen. Plotseling voelde zij dat er nog meer was gebeurd. Ze ging rechtop in bed zitten en keek hem aan. 'Charlie, wat is er?'

Hij kon de woorden niet vinden en begon weer te huilen. Ze waren allebei op dezelfde dag gekomen, slechts een paar ogenblikken na elkaar, zijn zoon en zijn oudste, beste vriend... 'Het is James... hij is hier.' Ze legde haar hoofd terug op het kussen met de baby in haar armen en begon te huilen. Hun gebeden waren dan toch beantwoord. En Vi had al die tijd gelijk gehad. Hij leefde nog... en nu was hij thuis.

'Godzijdank.' Ze stak haar hand uit naar die van Charlie en zo bleven ze zitten, dankbaar voor de zegeningen die ze ontvingen.

Het duurde lang voor James binnenkwam om hen drieën te zien en er waren geen woorden voor wat ze voelden. Er werd gelachen en gehuild en een tijdje later waren de kinderen ook aan het juichen, gillen en huilen, terwijl James en Alexandra zich aan hem vasthielden en Molly om hem heen danste en daarna naar haar broertje loerde dat eindelijk was gekomen. Het was een dag die ze geen van allen ooit zouden vergeten en Charles en Audrey waren het er snel over eens nog een naam toe te voegen aan hun eerstgeborene. Hij werd James Edward Anthony Charles Parker-Scott... en hij was een prachtige baby.

45

Het duurde nog een hele maand voordat Charlie volledig hersteld was van zijn verwondingen en daarna meldde hij zich weer bij Binnenlandse Zaken. Hij had van tijd tot tijd nog steeds een beetje last, maar niet voldoende om hem thuis te houden. Hij was al lang genoeg thuis, bijna acht maanden en hij verlangde heel erg naar actie. Maar ze hadden nieuwe plannen voor hem. Ze wilden dat hij weer naar Noord-Afrika ging, maar deze keer naar Casablanca. Er was daar veel voor hem te doen en Audrey was bijna jaloers toen hij vertrok. Jaloers op de opwinding die hij daar zou vinden... en omdat ze zich zonder hem wanhopig alleen voelde. Maar hij had belangrijk werk te doen. Hij had haar voor hij vertrok in vertrouwen genomen. Hij zou weer gaan als correspondent, maar hij werd heimelijk aangesteld op iets dat Operatie Toorts heette. Het was een gecombineerde Britse en Amerikaanse actie die te maken had met de landing in de herfst van geallieerde strijdkrachten in Noord-Afrika om hen meer macht te geven over het Middellandse-Zeegebied. Het was precies waar Charlie naar had verlangd en zijn ogen hadden vol opwinding gestaan toen hij het aan haar uitlegde. Hij zou later ook vergaderingen met generaal Eisenhower bijwonen. Hij werd naar Casablanca verscheept om te helpen inlichtingen te verzamelen voor de landing van de geallieerde troepen in de herfst. Casablanca was anders dan Egypte niet in geallieerde handen, maar technisch gezien waren Casablanca, Algiers en Oran in handen van de Vichy-regering, hoewel er voortdurend intriges gaande waren. De Duitsers zaten daar ook, maar niet georganiseerd. De Vrije Fransen, de Britten, de Amerikanen en iedereen verkocht informatie aan iedereen, ze stalen muildieren en verkochten drugs. Het was een buitengewone plek en ze waren bereid zo'n beetje alles te doen. Het beste van alles was dat de Duitsers het in het oosten veel te druk hadden om zich nu met die steden te bemoeien en het was heel erg waarschijnlijk dat de landing ten gevolge daarvan een enorm succes zou worden.

Terwijl ze naar hem luisterde, was Audrey echt jaloers geweest, maar ze moest nu thuisblijven met de baby en het was prettig om Vi wat tijd alleen met James te geven, na alles wat zij voor haar had gedaan. Nu hadden ze van rol gewisseld. Audrey zorgde de meeste tijd voor alle vier kinderen, terwijl Vi en James uit rijden gingen en lange wandelingen maakten, en elk moment sinds hij was teruggekeerd uit de dood koesterden. En Audrey deelde met hen alle brieven die ze van Charlie kreeg. Casablanca klonk fascinerend en het was duidelijk dat Charlie daar gelukkig was.

Volgens wat hij schreef leek de stad over te lopen van mensen en intriges, van verwarring en decadentie en op een vreemde manier werd Audrey, door wat hij schreef, herinnerd aan Shanghai. Het was zo totaal anders dan het georganiseerde leven in Caïro en toch weer niet zo ver daarvandaan. Het was er smerig en het stonk er, volgens Charles, en zijn beschrijving van zijn kamer in het hotel bezorgde Audrey bijna kippenvel. Maar het belangrijkste van alles was dat de landing van de geallieerde troepen in Noord-Afrika voor een groot deel van hem afhankelijk was. Natuurlijk kon hij dat niet in zijn brieven aan haar schrijven en ze wilde dolgraag weten wat er gebeurde.

Ze wist dat de Vrije Fransen daar goed vertegenwoordigd waren, maar officieel had de Vichy-regering er de macht, hoewel het niemand iets leek uit te maken. De regeringsbeambten leken de meeste tijd te drinken of zich met hoeren op te houden en het was opmerkelijk wat er de hele tijd onder hun neus gebeurde. Het leek niemand wat te kunnen schelen, terwijl Italianen en Duitsers, Britten en Amerikanen door de straten wandelden en van alles kochten en verkochten. Charlie schreef daarvandaan een paar interessante verhalen en stuurde haar foto's van kinderen die sigaretten verkochten en van hoeren op straathoeken, aangegaapt door wellustige soldaten. Het was een potpourri van mensen die fascinerend klonk als je door alle slechtheid heen kon kijken. Hij reisde ook naar Oran, Rabat en Algiers. Maar Casablanca leek het brandpunt van alles.

In september, oktober en november kwamen de landingstroepen over de Middellandse Zee. De Duitsers wisten dat ze er waren, maar ze konden zich niet voorstellen waar ze naartoe gingen. Ze hadden het nog steeds druk in het oosten, in Egypte en Libië, en ze waren allemaal verrast toen de geallieerden met succes tegelijkertijd landden in Casablanca, Oran en Algiers op 7 en 8 november 1942. Er waren een paar kleine schermutselingen tussen de Britten en de Vichy-garnizoenen, maar de Britten onderwierpen hen snel en de mannen van Eisenhower installeerden zich vlug. Casablanca bleef hetzelfde zoals ervoor, alleen drukker. De stad was vol activiteiten en geheimen, en allerlei intriges tussen verschillende partijen kwamen daar samen. Het werd een soort uitwisselingsplaats voor de Vrije Fransen die mensen en informatie van en naar de verzetsgroepen in het bezette Frankrijk doorgaven.

In januari arriveerden Churchill, Roosevelt en de generaals Giraud en De Gaulle in Casablanca voor een zeer geslaagde conferentie, waardoor Eisenhouwer het commando kreeg over de Geallieerde Strijdkrachten in Noord-Afrika, en kort daarna viel Tripoli in Britse handen. Vanaf dat moment rapporteerde Charlie direct aan de Amerikanen. Hij legde het uitvoerig in een brief aan Audrey uit en Audrey meldde het weer aan Vi en James. Ze praatte alleen nog maar daarover. Charlie en zijn missies in Noord-Afrika, hoewel ze het alleen tegen James en Vi deed.

'Arm meisje, ze is zo wanhopig alleen zonder hem,' zei Vi op een avond tegen James. Ze wist maar al te goed hoe moeilijk het voor haar was geweest, maar in ieder geval wisten ze dat Charlie veilig was, althans voorlopig. En hij leek in de naaste toekomst geen erg gevaarlijke missies te hebben, in ieder geval niet volgens zijn brieven. In die tijd zat James te wachten tot hij een bureaubaan zou krijgen, en Vi zat eraan te denken samen met hem terug te gaan naar Londen. Ze zou de kinderen bij haar schoonvader in Huize Hawthorne achterlaten en natuurlijk zou Audrey blijven met Molly en Edward, zoals ze de baby noemden. Het was te verwarrend om drie mensen met de naam James in huis te hebben.

'Ik bedoel, iemand zou me kunnen beschuldigen dat ik een vuile luier heb en de baby dat hij bier heeft gedronken,' zei hij op een dag plagend tegen Audrey en zij had erom gelachen. Hij had nog steeds hetzelfde gevoel voor humor en Vi was weer helemaal zichzelf, hoewel er nog altijd een heel dun flintertje pijn in haar ogen zat. Ze had heel veel doorgemaakt terwijl ze wachtte op nieuws van James, toen iedereen dacht dat hij dood was. De verhalen over hoe hij door Frankrijk was getrokken, waren buitengewoon. En het ergste verhaal was dat over het verlies van zijn arm. Hij had achttien dagen liggen ijlen in een schuur in de Provence. Audrey huiverde als ze eraan dacht. Maar nu was alles goed.

In april schreef Charlie dat Rommel verslagen en ziek naar Duitsland was teruggekeerd, en Audrey moest denken aan het 'interview' dat ze zo lang geleden met hem gemaakt hadden. Het deed haar weer verlangen er deel van uit te maken. In mei gingen Vi en James terug naar de stad en namen hun huis weer in gebruik. Hij kon de meeste tijd thuis wonen en de hele dag op kantoor werken en Violet wilde niet meer van hem gescheiden worden, zelfs geen dag. Audrey begreep het volkomen, en ze wachtte op Charlie tot hij een paar dagen thuis zou komen, maar ze kreeg een paar dagen voor de verjaardag van Edward een telegram dat hij niet weg kon, zoals hij eerder had beloofd.

ik zal mijn best doen, zo snel mogelijk. sorry, kan niet komen. hou je haaks. hou eeuwig van je. charlie.

Maar ze werd het beu. Ze was een paar maanden eerder ermee gestopt de baby de borst te geven en ze had zo vaak foto's van iedereen genomen dat ze zich niet meer kon voorstellen ooit nog een foto van wie ook te maken. En afgezien van Edward, leken ze nu allemaal behoorlijk onafhankelijk te zijn. Molly had een druk leven en een heleboel vrienden. Alexandra en James werden groter en baby Edward was net zo gelukkig bij het kindermeisje of lord Hawthorne als bij haar. Ze zei iets van deze strekking tegen Vi en James op een avond toen ze samen met hen at en ze weer naar de schuilkelder moesten. Er was niets veranderd.

'Ik heb het gevoel dat je weer iets van plan bent, Aud.' James keek haar aan. 'Heb ik het juist?' Hij had haar gedachten gelezen voordat ze het zelf wist.

'Ik was er niet echt mee bezig.' Anderhalf jaar geleden was ze uit Noord-Afrika thuisgekomen en ze stond te popelen weer terug te gaan, of ze het nu toegaf of niet, voornamelijk omdat ze weer bij Charlie wilde zijn. En plotseling, terwijl ze hen allebei aankeek, wist ze dat James gelijk had. Dat was precies wat ze wilde doen. De volgende dag ging ze terug naar Binnenlandse Zaken en legde haar omstandigheden uit. Ze had eerder goed werk voor hen gedaan en ze konden haar heel goed gebruiken in Noord-Afrika. Ze beloofden binnen een paar dagen contact met haar op te nemen en ze bleef bij Vi en James terwijl ze wachtte tot ze van hen hoorde. En toen het telefoontje kwam, uitte ze een kreet van vreugde en nam die avond een trein naar het platteland. Nu ze erover nadacht, was ze er niet meer zo zeker van of ze wel het juiste had gedaan. De baby had haar nog steeds nodig en Molly ook... en toch wilde ze graag bij Charlie zijn. De kinderen waren veilig en tevreden waar ze waren en ze kon terugkomen wanneer ze maar wilde. Ze voelde zich vreselijk verscheurd toen ze de enige taxi naar het huis nam en de voordeur binnenliep. Ze trof de baby gelukkig in de armen van lord Hawthorne en Molly worstelde goedmoedig met James. Ze keken naar haar op en ze glimlachte tegen hen, terwijl ze zich afvroeg hoe ze tegen Molly moest zeggen dat ze wegging. Maar Molly verraste haar deze keer.

Ze ging die avond op de rand van haar bed zitten en begon het zijdezachte, zwarte haar te strelen dat haar nog altijd deed denken aan de tijden van Ling Hwei. En ze vertelde haar dat ze eraan dacht weg te gaan. 'Ik probeer deze keer niet te lang weg te blijven.'

'Is papa weer gewond?' Ze sloeg bezorgde ogen op naar Audreys gezicht. Maar Audrey schudde haar hoofd met een geruststellende glimlach.

'Nee, lieveling, het gaat goed met hem. Ik heb alleen maar het gevoel dat ik bij hem moet zijn, zodat hij niet te eenzaam wordt.' Het was iets in haar en ze was er niet trots op. Maar het maakte deel van haar uit en was echt... dezelfde genen die haar vader naar alle uithoeken van de wereld had gebracht, en misschien zou Edward op een dag hetzelfde hebben en zich afvragen waar hij het vandaan had. 'Maar ik wil ook hier zijn. Soms is het moeilijk te zeggen wat het juiste is om te doen.'

Molly knikte. Dat kon ze volgen. Ze was negen en hoewel ze het vreselijk vond dat haar moeder vertrok, begreep ze wat ze tegen haar zei. En de moeder van Alexandra en James was ook weg, hoewel niet zo ver. Maar ze hadden elkaar en opa, zoals ze hem nu noemde. 'Schrijf je me?' Ze richtte haar grote ogen op haar en Audrey voelde haar hart stilstaan. De dag erop was het gevoel nog erger toen baby Edward begon te lopen. Het was bijna onmogelijk om zich hiervan los te maken en ze voelde zich verward toen ze laat die avond stil met lord Hawthorne voor het haardvuur zat met een glas port. Ze zou iedereen en alles wat ze achterliet missen als ze vertrok. Maar op deze manier miste ze Charlie.

'Je moet gaan waarheen je hart je leidt, Audrey,' zei lord Hawthorne. In sommige opzichten deed hij haar denken aan haar eigen grootvader, hoewel hij niet zo streng of zo moeilijk was. Maar net als haar grootvader was hij een wijs man met een vriendelijk hart.

'Soms is de beslissing heel moeilijk. Ik wil hier bij hen zijn en daar bij hem, en ik weet niet wat ik moet doen.'

'Ik zal goed voor ze zorgen voor jou.' Hij keek haar aan met een vriendelijke glimlach en ze wist dat hij het zou doen.

'Ik weet dat omdat ik het anders zelfs niet in overweging zou nemen...' En diep in haar hart wist ze dat ze moest gaan. Maar het was het moeilijkste wat ze ooit had gedaan, vooral toen ze een paar dagen later haar baby in haar armen had en hem aan lord Hawthorne gaf. Ze omhelsde ook Molly voor het laatst. Ze had hen gevraagd niet met haar mee naar het station te gaan. Ze zou dat niet hebben kunnen verdragen. En toen ze in de auto wegreed, keek ze achterom en zag Molly over het gras achter James aan rennen met haar zijdeachtige haar opvliegend in de wind en kleine Edward achter hen aan waggelen, zo hard mogelijk gillend en lachend toen hij viel. Ze zwaaiden maar één keer en toen keerden ze terug naar hun spel en ze wist dat ze het goed zouden hebben zonder haar.

46

Audrey zag Vi maar een paar ogenblikken voor ze vertrok en ze spraken snel met elkaar. Ze had niet veel tijd voor haar vliegtuig vertrok. Violet reed haar naar de RAF-basis en zette haar bij de poort af. Ze wist er de weg en ze stapte uit en omhelsde Audrey.

'Zorg goed voor jezelf, Aud. En kom veilig en gezond terug.'

'Dat doen we allebei. Zorg voor jezelf en voor James.' De twee vrouwen wisselden een glimlach vol tranen. 'Ik zal je vreselijk missen.' Ze hadden samen zoveel meegemaakt en net als bij de kinderen voelde ze zich een verrader dat ze haar achterliet. Toch voelde ze heel sterk dat ze moest gaan en dat ze bij hem moest zijn, waar hij ook was.

'Je bent een geweldige vrouw. Ik bewonder je enorm.'

'Waarom?' Audrey keek gegeneerd en verrast.

'Omdat je de moed hebt weg te gaan en bij hem te zijn. Het is goed dat je het doet, en met de kinderen gaat het allemaal best.' Dat wilde Audrey graag horen en het luchtte haar op. Ze omhelsde Violet een laatste keer en zag haar daarna wegrijden, terwijl ze haar nazwaaide.

Ze meldde zich. Later die avond ging ze aan boord van het vliegtuig en even later waren ze onderweg. Ze moest plotseling weer denken aan de reis naar Caïro, toen ze hem was gaan zoeken zonder hem te waarschuwen. Hij verwachtte haar deze keer ook niet, maar op de een of andere manier dacht ze niet dat hij het erg zou vinden. Het was een lange, ongemakkelijk vlucht in het tochtige vliegtuig en het toestel kwam hard op de landingsbaan neer, waardoor haar tanden knarsten en haar zenuwen door elkaar geschud werden. Ze had hem bijna een jaar niet gezien en haar hart bonsde terwijl ze aan hem dacht. Ze vroeg zich af wat hij zou zeggen als hij haar zag. Misschien werd hij woedend omdat ze nu kwam terwijl ze getrouwd was en een kind had. Ze hield haar camera vast toen ze uit het vliegtuig stapte en net zoals ze in Caïro had gedaan, sprong ze op een jeep naar zijn hotel. De atmosfeer was hier totaal anders. Het leek meer op Istanboel met zijn moskeeën en zijn bazars, zijn vuil en zijn luchtjes, maar er hing een zware geur in de lucht en haar ogen schoten alle kanten op om alles te zien. Instinctief begon ze haar camera scherp te stellen en elke keer dat ze stilhielden, nam ze wel een stuk of tien foto's voor ze verder reden. Plotseling was ze blij dat ze was gekomen. Hier hoorde ze en ze haalde diep adem en vulde haar longen met de scherpe geuren in de lucht. Ze had het gevoel een heel ander mens te zijn toen ze buiten zijn hotel stond en om zich heen keek. Ze liep langzaam naar binnen en vroeg naar hem. De man achter de balie sprak Frans tegen haar en wist precies wie Charles was.

'Oui, mademoiselle, il est la.' Hij was daar, 'dans le bar'.

Ze glimlachte. De bar. Waarschijnlijk werden alle zaken daar afgehandeld. Ze liep de ruimte binnen, voelde haar hart bonzen zoals het dat al jaren voor hem had gedaan en het deed haar denken aan wel tien andere keren... toen ze hem die keer ontmoette in Venetië... toen ze naar Istanbul gingen... en naar Shanghai en Peking... toen ze hem zag vertrekken uit Harbin... hem weer zag in San Francisco... en in Antibes en weer in Londen... Caïro toen ze de eerste keer naar hem toe ging. Ze waren de hele wereld rond geweest. En nu stond ze direct achter de stoel waarop hij zat en ze ging voorzichtig met een vinger langs zijn hals.

'Wil je wat drinken?' Hij sprong een halve meter de lucht in en draaide zich met een kwade blik om, zeer tot haar verrukking, en zijn ogen werden groot toen hij haar zag.

'Nou, ik mag doodvallen...' Hij was perplex. 'Wat doe je hier?' Maar hij zag er niet geërgerd uit. Zijn ogen stonden warm en hij wilde alleen maar haar lippen kussen. Hij had haar vreselijk gemist en hij zou haar nooit hebben durven vragen te komen, nu ze voor de baby moest zorgen. Maar hij was zo blij dat ze toch was gekomen. 'Ik dacht gewoon dat ik eens moest gaan kijken waar je mee bezig was... aangezien je niet naar huis kwam...'

Hij grijnsde.

'Is alles in orde daar?' Ze knikte en hij gebaarde naar de ober en bestelde een fles champagne.

'Thuis is alles prima en je moet van iedereen de liefste groeten hebben.' Hij pakte een stoel voor haar en ze ging naast hem zitten. Ze kon haar ogen niet van hem afhouden en terwijl de ober hun champagne inschonk, boog hij zich naar haar toe en kuste haar met de hartstocht die hij een jaar voor haar had bewaard.

Hij glimlachte tegen haar en hief zijn glas. 'Op de zwerflust die je bij me heeft teruggebracht... en dat altijd heeft gedaan... en hopelijk altijd zal doen...' Hij keek haar teder aan terwijl ze haar glas hief en tegen hem glimlachte.

'Op ons, Charlie.'

'Amen.' Zijn ogen tintelden toen hij zich naar haar toe boog en haar kuste.

Table of Contents

- Inhoud
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32
- 33
- 34
- 35
- 36
- 37
- 38
- 39
- 40
- 41
- 42
- 43
- 44
- 45
- 46