Author: Steel, Danielle
Date: 2013-09-27T22:00:00+00:00
Description: Het zorgeloze leven van de jonge, mooie en levenslustige Bettina Daniels is in één klap voorbij wanneer haar vader, een bekend schrijver, plotseling overlijdt. Haar leven verandert totaal. De vrienden, die altijd rond haar beroemde vader hingen, verdwijnen één voor één. Financieel blijkt het er lang niet zo rooskleurig voor te staan als haar vader haar altijd voorgesteld had. Bettina wordt op een veel te jonge leeftijd met een harde werkelijkheid geconfronteerd. En zal nu op eigen benen haar leven vorm moeten geven. Zal Bettina de realiteit aankunnen en zal ze kans zien nieuwe dromen uit te la

Inhoud

Het zorgeloze leven van de jonge, mooie en levenslustige Bettina Daniels is in één klap voorbij wanneer haar vader, een bekend schrijver, plotseling overlijdt. Haar leven verandert totaal.

De vrienden, die altijd rond haar beroemde vader hingen, verdwijnen één voor één. Financieel blijkt het er lang niet zo rooskleurig voor te staan als haar vader haar altijd voorgesteld had.

Bettina wordt op een veel te jonge leeftijd met een harde werkelijkheid geconfronteerd. En zal nu op eigen benen haar leven vorm moeten geven. Zal Bettina de realiteit aankunnen en zal ze kans zien nieuwe dromen uit te laten komen...?

Danielle Steel

LIEFDE

Altijd vol verwachting,
vol van dromen
glanzend nieuwe,
splinternieuwe
plannen vol van hoop,
zachte kleuren
en porseleinen luchten
het eerste
liefdevolle licht
in je ogen,
gauw zal het doven
en dan vlucht je,
ik blijf achter
alleen
met mezelf
de dingen waar ik bang voor ben,
de dingen die jij gezegd hebt
branden in
mijn gedachten,
beroofd van alles
wat we samen deelden,
mijn ziel
zo oud,
zo jong,
zo kwetsbaar,
er is angst voor jou,
voor mezelf
voor het leven,
voor mannen...

tot
de glanzend nieuwe
dromen
weer verschijnen.

het landschap is nooit
geheel gelijk,
uiteindelijk is het
een ander spel,
nú besef ik eindelijk
wat ik weet,
en denk,
en ben,
en voel,
het geschenk van de liefde
is eindelijk
werkelijkheid
geworden.

Danielle Steel

Voor

BEATRIX

Opdat je steeds
trots op jezelf zult zijn;
omdat je het liefste wezen bent
dat ik ken.

Met liefs,

Mammy

1

Bettina Daniels keek met een zucht de roze marmeren badkamer rond en glimlachte. Ze had precies een half uur, dat was ruim voldoende. Gewoonlijk beschikte ze over veel minder tijd om zich van meisje, studente en gewone stervelinge te veranderen in een paradijsvogel en een buitengewoon goede gastvrouw. Maar het was een gedaanteverwisseling waar ze helemaal aan gewend was. Al 15 jaar was ze haar vaders rechterhand.

Ze ging overal mee naar toe, hield de verslaggevers op een afstand, nam telefoontjes aan van zijn vriendinnetjes en zat zelfs in de studio om hem morele steun te geven als hij laat op de avond in een televisieprogramma zat om zijn boek onder de aandacht van het publiek te brengen. Hij hoefde nauwelijks reclame voor zijn boeken te maken. Zijn laatste zeven romans waren als vanzelf hoog op de bestsellerlijst van The New York Times gekomen, maar toch, je deed het nu eenmaal. Bovendien vond hij het prachtig. Hij vond het heerlijk zich ervoor op te doffen en voor het voetlicht te treden; het deed zijn ego goed, evenals het feit dat de vrouwen hem onweerstaanbaar vonden en hem identificeerden met de helden in zijn boeken.

Hel was niet moeilijk om Justin Daniels voor een van de helden uit zijn boeken te houden, in bepaalde opzichten deed Bettina zelf dat al jaren. Hij was zo opvallend knap, altijd even charmant, intelligent en geestig en hij vormde zulk prettig gezelschap. Soms was het moeilijk je voor te stellen dat hij ook zelfzuchtig, egoïstisch en meedogenloos kon zijn. Maar Bettina kende beide aspecten van haar vaders karakter en hield toch van hem.

Hij was al jaren haar held, haar metgezel en haar beste vriend. En ze kende hem goed. Ze kende al zijn feilen en zwakheden, al zijn slechte eigenschappen en angsten, maar ze kende ook zijn goedheid, zijn talenten, de tederheid die hij in zich had. Ze hield van hem met iedere vezel van haar wezen en wist dat ze dat altijd zou blijven doen. Hij had haar teleurgesteld, haar gekwetst, en op bijna alle belangrijke momenten in haar schooltijd had hij ontbroken. Nooit was hij bij een wedstrijd of een toneelstuk komen opdagen. Hij had haar duidelijk gemaakt dat jonge mensen vervelend gezelschap waren en had haar in plaats daarvan met zijn eigen vrienden opgescheept. In de loop der jaren had hij haar te kort gedaan, voornamelijk door zijn eigen schemerige dromen na te jagen. Het was nooit bij hem opgekomen dat zij recht had op een prettige jeugd met picknicks op het strand, verjaardagsfeestjes en middagen in het park. Een picknick vond plaats in het Ritz Hotel of in het Plaza-Athénée in Parijs, haar stranden waren die in South Hampton en Deauville, haar verjaardagsfeestjes werden gevierd met zijn vrienden in Club 21 in New York of in het Bistro in Beverly Hills. In plaats van 's middags met haar naar het park te gaan stond hij erop dat zij hem vergezelde op zeiltochten waarvoor hij voortdurend werd uitgenodigd. Haar manier van leven hoefde nauwelijks medelijden op te wekken, maar toch verweten Justins trouwe vrienden hem vaak dat hij zijn kind niet goed opvoedde, dat hij haar te kort deed en dat ze zich dikwijls eenzaam moest voelen terwijl ze voortdurend achter een vrijgezellenvader aan holde die eeuwig en altijd op jacht was. Het was opmerkelijk dat ze in sommige opzichten, zelfs op haar 19e, nog zo kinderlijk en onschuldig was, met die enorme smaragdgroene ogen; maar toch lag er in die ogen iets van een oneindige wijsheid. Niet door wat ze had gedaan, maar eerder door wat ze had gezien. In haar 19e levensjaar was ze in sommige opzichten nog een kind en in andere opzichten had ze een weelde, een decadentie en een levensstijl gekend zoals weinig mannen of vrouwen die twee keer zo oud waren als zij. Haar moeder was kort na Bettina's vierde verjaardag aan leukemie gestorven - ze was niet veel meer dan een schilderij aan de wand van de eetkamer, een gezicht met een open glimlach, grote blauwe ogen en blond haar. Haar dochter had wel iets van Tatianna Daniels, ofschoon niet veel. Bettina leek noch op Tatianna, noch op Justin. Ze leek vooral op zichzelf. Haar vaders opvallende zwarte haar en vooral de groene ogen waren enigszins in zijn dochter terug te vinden. Haar haar daarentegen was diep kastanjebruin, als heel oude, heel goede cognac. Zijn lange, hoekige gestalte vormde een scherpe tegenstelling met die van Bettina, die smalletjes en heel klein was, bijna elfachtig door de tengere lichaamsbouw. Daardoor had ze iets breekbaars als ze haar roodbruine haar borstelde tot het haar gezicht met zachte krullen omlijstte, zoals nu. Bettina keek weer op haar horloge en ze maakte een snelle berekening. Nog 20 minuten, ze haalde het wel. Vlug gleed ze in het dampende water in het bad en zat even stil in een poging wat te ontspannen. Intussen keek ze uit het raam naar de neerdwarrelende sneeuw: het was november en de eerste keer dat het sneeuwde.

Het was ook hun eerste party van het 'seizoen' en daarom moest het feest slagen. En dat zou het ook, daar zou zij wel voor zorgen. In gedachten nam ze de lijst met genodigden nog eens door en ze vroeg zich af of sommigen daarvan vanwege de sneeuw niet zouden kunnen komen. Dat leek haar echter onwaarschijnlijk. Haar vaders feestjes waren zo vermaard, en er werd zo ademloos op de uitnodigingen gewacht, dat niemand de gelegenheid zou willen missen of zelfs het risico wilde lopen de volgende keer niet te worden uitgenodigd. Feesten vormden een belangrijk onderdeel van Justin Daniels' leven. In de periode tussen twee boeken in gaf hij er minstens iedere week één. Ze trokken de aandacht vanwege de mensen die er kwamen en wat ze aan hadden, wat zich er afspeelde en de afspraken die er werden gemaakt. Maar in de eerste plaats waren ze bijzonder; een avond bij Daniels was als een bezoek aan een verre droomwereld.

De feesten waren altijd spectaculair. De luxueuze kamers straalden een 17e-eeuwse pracht uit, terwijl butlers af en aan liepen en de musici speelden. Bettina, de gastvrouw, zweefde als betoverd tussen de groepjes gasten door; ze leek altijd daar te zijn waar ze gewenst en nodig was. Ze was werkelijk een fascinerend wezentje: ongrijpbaar en mooi, en zeer, zeer zeldzaam. De enige die zich blijkbaar niet realiseerde hoe opmerkelijk ze was, was haar vader. Hij dacht dat alle jonge vrouwen van nature even elegant waren als Bettina. De nonchalante manier waarop hij dat als vanzelfsprekend aannam was iets waar zijn intiemste vriend zich al lange tijd aan ergerde. Ivo Stewart had veel respect voor Justin Daniels, maar het irriteerde hem al jaren dat Justin maar niet zag wat er in Bettina omging, hoe ze hem vereerde en hoeveel zijn belangstelling en aanmoediging voor haar betekenden. Justin lachte alleen maar als Ivo er wat van zei, hetgeen hij vaak deed, schudde zijn hoofd en gebaarde met een gemanicuurde hand naar zijn vriend.

'Doe niet zo belachelijk. Ze vindt het prachtig wat ze voor me doet. Ze doet het graag. Ze organiseert feestjes, gaat met me naar toneelvoorstellingen en ontmoet interessante mensen. Ze zou er verlegen mee zijn als ik haar uitgebreid ging vertellen hoezeer ik dat allemaal op prijs stel. Dat weet ze wel. Wie niet trouwens? Ze doet het geweldig.'

'Dan zou je haar dat eens moeten zeggen. Goeie God, man, ze is je secretaresse, je huishoudster, je literair agente - ze doet alles wat een echtgenote zou doen en nog meer.'

'En beter!' vulde Justin lachend aan.

'Ik meen het.' Ivo keek ernstig.

'Dat weet ik wel. Des te erger. Je maakt je onnodig zorgen over dat meisje.'

Ivo had Justin niet durven zeggen dat als hij zich geen zorgen over haar maakte, hij er niet zo zeker van was of Justin zelf dat wel zou doen.

Justin had een gemakkelijke, ongedwongen manier van doen, in scherpe tegenstelling tot Ivo's ernstiger kijk op het leven. Maar dat lag ook in de aard van Ivo's beroep, als uitgever van een van 's werelds grootste dagbladen, de New York Mail. Bovendien was hij ouder dan Justin, en geen jonge man meer. Hij had zijn eerste vrouw verloren en van zijn tweede was hij gescheiden, en hij had bewust nooit kinderen gewild. Hij vond het niet eerlijk om kinderen zo'n moeilijke wereld in te schoppen. En nu hij 62 was, had hij geen spijt van die beslissing... behalve als hij naar Bettina keek. Dan leek er altijd iets te smelten in zijn hart. Soms, als hij Bettina zag, vroeg hij zich af of hij er wel goed aan had gedaan om kinderloos te blijven. Maar dat deed er nu niet meer toe. Het was te laat om aan kinderen te beginnen en hij was gelukkig zo. Op zijn eigen manier was hij even vrij als Justin Daniels.

De twee mannen bezochten samen concerten, opera's en feesten. Af en toe gingen ze een weekend naar Londen, of naar Zuid-Frankrijk. Ze hadden een opmerkelijk groot aantal wederzijdse vrienden. Het was zo'n hechte vriendschap die bijna alle zonden vergeeft en waarbij het mogelijk is zowel openlijke afkeuring als waardering uit te spreken. Daarom gaf Ivo dan ook zonder veel omhaal zijn mening over Justins gedrag tegenover zijn kind.

Kortgeleden was het onderwerp weer ter sprake gekomen tijdens een lunch in La Côte Basque.

Ivo had Justin op zijn vingers getikt. 'Als ik in haar schoenen stond, ouwe jongen, nam ik de benen. Wat heeft ze eigenlijk bij jou te zoeken?'

'Comfort, personeel, reisjes, interessante mensen, een onbetaalbare garderobe.' Hij wilde verder gaan, maar Ivo onderbrak hem.

'Nou en? Denk je dat ze daar werkelijk iets om geeft? In godsnaam. Justin, kijk eens goed naar het kind - ze is heel mooi, maar ze verkeert vaak in een andere wereld: dan zit ze te dromen, te denken en te schrijven. Denk je echt dat ze ook maar iets geeft om dat lege bla-bla-gedoe dat voor jou zoveel betekent?'

'Natuurlijk. Ze is ermee groot geworden.' Haar jeugd was zo volslagen anders dan die van Justin, die arm was opgegroeid en later miljoenen had verdiend aan zijn boeken en films. Er waren goede en slechte tijden geweest, en ook een paar hele moeilijke perioden, maar Justins uitgaven waren maar één kant uitgegaan: opwaarts. De weelde waarmee hij zich had omringd was voor hem van vitaal belang; het versterkte zijn identiteit. Tegen het eind van de lunch keek hij Ivo van boven een kopje sterke koffie aan. 'Zonder alles wat ik haar geef zou ze het geen week uithouden, Ivo.'

'Daar ben ik niet zo zeker van.' Ivo had meer vertrouwen in haar dan haar vader. Eens zou ze een werkelijk opmerkelijke vrouw zijn, en altijd als hij daaraan dacht glimlachte Ivo Stewart.

Terwijl ze zich snel afdroogde met een grote roze handdoek waarop een monogram was geborduurd, was Bettina zich ervan bewust dat ze zou moeten opschieten. Ze had haar jurk al klaargelegd. Het was een prachtige moiré zijden, gladde japon van heel zacht paars, die slank en soepel vanaf haar schouders naar beneden viel. Ze glipte snel in het zijden, met kant afgezette ondergoed, trok de jurk aan en stapte voorzichtig in de bijpassende, lichtpaarse sandalen met smalle goudkleurige hakken. De jurk op zich zou al prachtig zijn geweest. Ze keek er nog eens met bewondering naar terwijl ze voor de laatste keer haar donkere, karamelkleurige haar opduwde en nog eens controleerde of het paars op haar oogleden wel precies paste bij dat van de jurk. Ze deed een snoer amethisten om haar hals en nog een om haar linkerpols, terwijl kleine diamantjes in haar oren het licht weerkaatsten. Daarna nam ze heel voorzichtig de zware, groen fluwelen tuniek van de hanger en trok hem aan over de paarse zijden jurk. De tuniek was gevoerd met hetzelfde glanzende lila, en ze zag eruit als een symfonie in paars en diep renaissancegroen. Het was een adembenemend mooi complet, dat haar vader de vorige winter voor haar uit Parijs had meegenomen. Ze droeg het echter met hetzelfde gemak en met dezelfde ongekunstelde eenvoud waarmee ze een oude, verschoten spijkerbroek zou hebben gedragen. Nadat ze het complet in de spiegel de eer had bewezen die het toekwam kon ze vergeten dat ze het aan had. En dat was ze dan ook van plan. Ze had honderd-en-één andere dingen aan haar hoofd. Ze keek nog even om zich heen in de gezellige slaapkamer die in Franse Provencaalse stijl was ingericht, vergewiste zich ervan dat ze het scherm voor het nog hoog opvlammende vuur had gezet en wierp een laatste blik naar buiten. Het sneeuwde nog steeds. De eerste sneeuw was altijd zo mooi. Ze glimlachte in zichzelf terwijl ze snel naar beneden liep.

Ze moest nog even naar de keuken om na te gaan of alles voor het lopend buffet in orde was. De eetzaal was een meesterwerk, en ze zag met voldoening hoe de hapjes in volmaakte orde waren gerangschikt op de zilveren schalen die overal als bovenmaatse confetti feestelijk waren neergezet. In de zitkamer was alles voor elkaar, uit de studeerkamer was het meubilair verwijderd, zoals zij had opgedragen, en de musici waren aan het stemmen. De bedienden zagen er onberispelijk uit en het appartement was goddelijk: de ene kamer na de andere vol Louis XV-meubilair van museumkwaliteit, marmeren schoorsteenmantels, reusachtige bronzen beelden en knappe staaltjes van mozaïekwerk waar je alleen maar met stille bewondering naar kon kijken. Het damast was zacht ecru, het fluweel neigde naar koffiekleurig of abrikoos en perzik. Het hele appartement ademde een weldadige atmosfeer van warmte en liefde, en het was Bettina's smaak die overal uit te lezen viel, Bettina's zorg die zo duidelijk naar voren kwam.

'Mijn God, je ziet er mooi uit, liefje.' Ze draaide zich om toen ze zijn stem hoorde en stond een ogenblik stil, haar ogen vol liefde, een glimlach op haar gezicht. 'Heb ik dat ding vorig jaar niet voor je in Parijs gekocht?' Justin Daniels glimlachte zijn dochter toe en zij beantwoordde die glimlach. Alleen haar vader zou de schitterende Balenciaga, die hij voor een vorstelijk bedrag voor haar had gekocht, 'dat ding' noemen.

'Ja. Ik ben blij dat je hem mooi vindt.' Vervolgens, aarzelend, bijna verlegen: 'Ik vind hem ook prachtig.'

'Prima. Zijn de musici er al?' Hij liep al langs haar heen, het met hout betimmerde heiligdom van de grote studeerkamer in.

'Ze zijn aan het stemmen. Ik denk dat ze ieder ogenblik kunnen beginnen. Wil je wat drinken?' Het kwam nooit bij hem op te vragen of zij misschien iets wilde hebben. Altijd dacht zij aan wat hij nodig had.

'Ik denk dat ik nog even wacht. Jezus, wat ben ik moe vandaag.' Hij zakte even onderuit in een gemakkelijke stoel, terwijl Bettina naar hem zat te kijken. Ze had hem wel kunnen vertellen dat zij ook moe was. Die ochtend was ze om 6 uur opgestaan om de laatste hand aan allerlei voorbereidingen voor het feest te leggen; ze was om half negen naar school gegaan en had zich daarna naar huis gehaast om te baden, zich aan te kleden en erop toe te zien dat alles tot in de puntjes voor elkaar was. Maar tegen hem zei ze daar niets over. Dat deed ze nooit.

'Ben je met het nieuwe boek bezig?' Ze keek hem vol toewijding en belangstelling aan terwijl hij haar glimlachend toeknikte.

'Je geeft veel om die boeken, hè?'

'Natuurlijk doe ik dat.' Ze glimlachte teder.

'Waarom?'

'Omdat ik om jou geef.'

'Is dat de enige reden?'

'Natuurlijk niet. Het zijn geweldige boeken; ik vind ze heel goed.' Ze stond op, lachte zachtjes en bukte zich om hem een kus op zijn voorhoofd te geven. 'En toevallig houd ik ook nog van je.' Hij glimlachte haar toe en gaf zacht een klopje op haar arm terwijl ze zich afwendde omdat ze de deur had gehoord. 'Zo te horen komt er iemand.' Maar plotseling maakte ze zich ongerust. Hij zag er ongewoon moe uit.

Binnen een half uur was het huis stampvol lachende, pratende en drinkende mensen; ze waren geestig, amusant of onvriendelijk, en soms alles tegelijk. Er waren eindeloos veel avondjurken in alle kleuren van de regenboog, stromen juwelen en een heel legertje mannen met zwarte dassen, met een overdaad aan parelmoer, onyx, kleine saffieren en diamantjes op hun witte overhemden. Er waren bijna 100 welbekende gezichten te midden van de menigte. Behalve die 100 min of meer beroemde mensen waren er nog 200 onbekende figuren die champagne dronken en kaviaar aten; ze dansten op de muziek en hoopten een glimp op te vangen van Justin Daniels of de anderen die ze graag hadden willen ontmoeten.

Te midden van dit alles ging Bettina onopgemerkt haar gang, vloog heen en weer, zag erop toe dat alles vlekkeloos verliep en dat mensen aan elkaar werden voorgesteld en van champagne en iets eetbaars werden voorzien. Ze zorgde ervoor dat haar vader zijn whisky kreeg en later zijn cognac, en dat zijn sigaren altijd bij de hand waren. Ze was zo attent uit de buurt te blijven als het ernaar uitzag dat hij aan het flirten was en bracht hem snel naar een belangrijke gast die net was binnengekomen. Ze was een genie op dit gebied. Ivo vond haar mooier dan alle andere vrouwen. Het was niet voor het eerst dat hij wenste dat ze zijn dochter was en niet die van Justin.

'Je speelt je gebruikelijke rol zie ik, Bettina. Uitgeput? Of alleen maar op punt van instorten?'

'Doe niet zo mal. Ik vind het heerlijk.' Maar hij kon zien dat de vermoeidheid zich vaag onder haar ogen begon af te tekenen. 'Wil je nog iets drinken?'

'Behandel me toch niet meer als een gast, Bettina. Heb je misschien zin om even ergens te gaan zitten?'

'Straks misschien.'

'Nee, nu.'

'Goed dan. Ivo. Goed dan.' Ze keek op naar de diepblauwe ogen in het vriendelijke gezicht dat haar in de loop van de jaren zo dierbaar was geworden en liet zich door hem naar een stoel bij het raam leiden. Daar keken ze een ogenblik zwijgend naar de sneeuw, waarna ze haar blik weer naar hem toewendde. Zijn volle witte haar zag er verzorgder uit dan ooit. Ivo Stewart was altijd tot in de puntjes verzorgd; zo was hij nu eenmaal. Lang, slank, knap en jeugdig, met blauwe ogen die altijd leken te lachen en de langste benen die ze ooit had gezien. Ze had hem Ivo de Lange genoemd toen ze nog klein was. Langzaam kwam er een bezorgde trek op haar gezicht. 'Heb je opgemerkt hoe moe daddy er vanavond uitziet?'

Ivo schudde zijn hoofd. 'Nee, maar ik zie wel dat jij er moe uitziet. Is er iets?'

Ze glimlachte. 'Alleen maar examens. Hoe komt het toch dat jij altijd alles ziet?'

'Omdat ik van jullie houd, en soms is je vader volslagen idioot en ziet helemaal niets. Schrijvers! Al val je dood voor hun voeten, ze stappen over je heen en mompelen iets over het tweede deel van hoofdstuk 15. Je vader is al niet anders.'

'Nee, hij schrijft alleen beter.'

'Ik neem aan dat dat een excuus is.'

'Dat heeft hij niet nodig.' Bettina zei het heel vriendelijk en Ivo's ogen ontmoetten de hare. 'Wat hij ook doet, hij doet het geweldig.' Zelfs al is hij dan niet de meest ideale vader, dacht ze, hij is een briljant schrijver! Maar dat waren woorden die ze nooit hardop had durven zeggen.

'Wat jij doet, doe je ook geweldig.'

'Dank je, Ivo. Jij zegt altijd zulke aardige dingen. En nu -' ze stond met tegenzin op en streek haar jurk glad - 'moet ik weer gastvrouw gaan spelen.'

Het feest was doorgegaan tot 4 uur in de ochtend, en haar hele lichaam deed pijn toen ze langzaam naar boven liep. Haar vader zat nog in de studeerkamer met een paar van zijn boezemvrienden, maar haar aandeel zat erop. De bedienden hadden het grootste deel van de rommel al opgeruimd, de musici waren betaald en naar huis gestuurd, de laatste gasten waren gekust en bedankt voordat ze vertrokken, de vrouwen in hun nerts geholpen voordat hun echtgenoten ze naar de limousines leidden die buiten in de sneeuw stonden te wachten. Toen ze langzaam naar haar kamer liep stond Bettina even stil en keek naar buiten. Het was prachtig; de stad lag er vredig, stil en wit bij. Daarna ging ze naar haar kamer en sloot de deur.

Zorgvuldig hing ze de Balenciaga terug op de hanger en glipte in een roze zijden nachthemd voordat ze tussen de gebloemde lakens gleed die een van de kamermeisjes eerder die avond had teruggeslagen. Een ogenblik later liet ze in gedachten de avond nog eens de revue passeren. Alles was soepel verlopen, zoals altijd trouwens. Ze zuchtte slaperig en vroeg zich af wanneer het volgende feest zou zijn. Had hij gezegd volgende week, of de week daarna? En had hij de muziek vanavond leuk gevonden? Ze had het vergeten te vragen. En de kaviaar... hoe zat het met de kaviaar... was die net zo goed als...? Ze zag er heel klein en breekbaar uit; ze zuchtte nog een keer en viel in slaap.

2

'Heb je zin om vandaag met ons te gaan lunchen? Bij Club 21, om 12 uur.' Ze las het briefje terwijl ze haar koffie opdronk en de zware, rode jas pakte die ze naar school droeg. Ze had een marineblauwe broek aan met een kasjmier trui in dezelfde kleur, en laarzen die naar ze hoopte tegen de sneeuw konden. Gauw pakte ze een pen en krabbelde een antwoord op de achterkant van zijn briefje.

'Zou wel willen, maar het spijt me... examens! Amuseer je. Zie je vanavond wel. Liefs, B.'

De hele week had ze het al over haar examens gehad. Maar ze kon niet van hem verwachten dat hij zich met zulke kleinigheden uit haar leven bezighield. Hij was in gedachten al met zijn volgende boek bezig, en dat was genoeg. Van haar leven op school was tot nu toe niets belangrijk genoeg geweest om zijn aandacht te vangen. Dat was niet moeilijk te begrijpen. Zij vond het ook niet zo boeiend. In tegenstelling tot het leven dat ze samen met hem leidde leek het andere allemaal maar saai. Ze had eigenlijk het gevoel dat het schoolleven verfrissend was omdat het zo gewoon was, maar het leek haar ook wat veraf. Ze voelde zich altijd een buitenstaander; nooit deed ze echt mee. Te veel mensen wisten al wie ze was, waardoor ze een curiositeit was geworden waar men geboeid naar keek. Maar ze voelde zich die belangstelling onwaardig. Zij was niet de schrijver; ze was alleen maar zijn dochter.

De deur sloot zich zachtjes achter haar toen ze vertrok om naar school te gaan. In gedachten liep ze de aantekeningen nog eens door die ze had gemaakt om zich voor te bereiden op het examen. Het viel niet mee om er veel interesse voor op te brengen als je maar twee en een half uur had geslapen. Maar ze zou er wel doorkomen, zoals altijd. Ze haalde zeer hoge cijfers, nog iets dat haar vaak in een uitzonderingspositie plaatste. Ze wist ook eigenlijk niet meer waarom ze zich door haar vader had laten overhalen om de school af te maken. Alles wat ze wilde was een rustig hoekje om een toneelstuk te schrijven. Dat was alles, meer niet... Ze glimlachte in zichzelf toen de lift beneden aankwam. Het was per slot van rekening niet zomaar een droombeeld. Ze wilde een stuk schrijven dat een enorm succes zou worden. Dat zou veel tijd vergen... wel 20 of 30 jaar.

'Goedemorgen, miss.' Ze glimlachte naar de conciërge, die met de hand aan zijn pet tikte. Heel even had ze de neiging om hard terug te hollen, het gebouw weer in. Het was een van die venijnig koude dagen waarop je als je voor het eerst inademde het gevoel had naalden binnen te krijgen. Ze riep een taxi aan en stapte in. Vandaag was niet zo'n dag om iets te bewijzen door de bus te nemen. Het kon haar niets meer schelen. Ze bleef liever warm. Ze ging gemakkelijk zitten en keek nog eens lang en aandachtig haar aantekeningen door.

'Kon Bettina niet komen?' Ivo keek verbaasd op toen Justin bij hem kwam zitten in de grote bar in Club 21 waar ze elkaar altijd ontmoetten. 'Kennelijk niet. Ik ben vergeten het haar gisteravond te vragen, dus heeft ze vanmorgen een briefje voor me achtergelaten. Er stond iets in over examens. Ik hoop dat er niets anders achter zit.'

'Wat bedoel je daar nu mee?'

'Dat ik hoop dat ze niet iets heeft met een of ander stom joch op school.' Beide mannen wisten dat er tot nu toe geen man in haar leven was geweest. Justin gaf haar de kans niet.

'Denk je dat ze haar hele leven lang niet verliefd wordt?' Ivo keek hem boven de martini met twijfel in zijn blik aan.

'Nauwelijks. Maar ik verwacht wel dat ze een verstandige keus doet.'

'Waarom denk je dat ze dat niet zal doen?' Ivo keek zijn vriend vol belangstelling aan en hij merkte de vermoeide trek rond zijn ogen op waar Bettina de avond tevoren over had gesproken.

'Vrouwen maken niet altijd een verstandige keuze, Ivo.'

'Wij dan wel?' Hij zei het geamuseerd. 'Heb je reden om aan te nemen dat ze iemand heeft ontmoet?'

Justin Daniels schudde zijn hoofd. 'Nee, maar je weet maar nooit. Ik heb een gruwelijke hekel aan die lummels die alleen maar naar school gaan om meisjes te versieren.'

'Zoals jij, bedoel je,' zei Ivo breed grijnzend, terwijl Justin hem een vuile blik toewierp en nog een whisky bestelde.

'Laten we het daar maar niet over hebben. Ik voel me rot vandaag.'

'Kater?' Ivo leek niet erg onder de indruk.

'Ik weet het niet. Misschien wel. Ik heb last van mijn maag sinds gisteravond.'

'Dat is duidelijk de oude dag.'

'Wat ben je weer lollig vandaag.' Justin keek hem aan op een manier die duidelijk maakte dat hij er genoeg van had, waarna ze beiden begonnen te lachen. Ondanks hun uiteenlopende meningen over Bettina konden de twee mannen altijd goed met elkaar opschieten. Ze was het enige onderwerp waar ze het bijna nooit over eens waren en ze was het enige twistpunt tussen hen.

'Tussen twee haakjes, heb je misschien zin in een kort reisje naar Londen volgend weekend?'

'Waarvoor?'

'Weet ik nog niet. Achter de vrouwen aanzitten, met geld smijten, naar het toneel gaan. Net als anders.'

'Ik dacht dat je al aan je nieuwe boek bezig was?'

'Dat is ook zo, maar ik zit vast en ik wil er even tussenuit.'

'Ik moet het nog even in beraad houden. Je hebt het misschien niet opgemerkt, maar er zijn een paar kleine oorlogjes aan de gang, om maar niet te spreken over staatsgrepen die over de hele wereld worden gepleegd. De krant heeft me misschien hier nodig.'

'Het zal niet zoveel verschil uitmaken of jij een weekend weg bent. Bovendien, jij bent de krant, jij kunt de boel wel regelen.'

'Dank u, sir. Ik zal het in gedachten houden. Wie komt er eigenlijk met ons lunchen?'

'Judith Abbott, de toneelschrijfster. Bettina krijgt een toeval als ze hoort dat ze haar heeft gemist.' Hij keek Ivo ernstig aan en bestelde nog een whisky. Maar de angstige blik in zijn ogen was Ivo niet ontgaan.

Even zweeg hij, maar toen raakte Ivo zachtjes de arm van zijn vriend aan en zei bijna fluisterend: 'Justin... er is toch niets mis?'

Een ogenblik was er stilte. 'Ik weet het niet. Ik voel me ineens zo vreemd...'

'Wil je even rustig gaan zitten?' Maar het was al te laat; een moment later zakte hij in elkaar, en twee vrouwen die op hem neerkeken begonnen te gillen. Zijn gezicht was afschuwelijk vertrokken, terwijl hij ondragelijke pijn scheen te lijden. Geagiteerd gaf Ivo opdrachten, en het duurde maar enkele ogenblikken voordat er medische hulp kwam. Gedurende die momenten hield Ivo zijn vriend in zijn armen en bad dat het nog niet te laat zou zijn. Maar dat was het wel. Justin Daniels's hand viel slap op de grond toen Ivo hem losliet. De politie ter plaatse duwde de nieuwsgierigen opzij en de dokters vochten nog bijna een half uur voor zijn leven. Maar het had geen zin meer. Justin Daniels was dood.

Ivo keek hulpeloos toe terwijl ze zijn hart probeerden te stimuleren, kunstmatige ademhaling toepasten, zuurstof gaven, alles, en Ivo bad. Maar het mocht niet meer baten. Uiteindelijk bedekten ze zijn gezicht en de tranen rolden Ivo over de wangen. Ze vroegen hem of hij het stoffelijk overschot wilde begeleiden naar het mortuarium in het ziekenhuis. Het mortuarium? Justin? Het leek onvoorstelbaar. Maar dat was het niet. En ze gingen.

Ivo voelde zich oud en beverig toen hij een uur later het ziekenhuis uitliep. Alles wat hem nog restte was het Bettina te vertellen. Hij werd misselijk bij het idee alleen al. Jezus... hoe moest hij het haar uitleggen? Wat kon hij zeggen? Wat moest er van haar worden? Ze had niemand anders op de wereld dan Justin. Niemand. Ze ontving altijd de beroemdste gasten en kende meer prominenten dan de schrijver van de roddelrubriek in de Times, maar dat was ook alles. Verder had ze niets. Alleen Justin. En nu was hij er niet meer.

3

De klok op de schoorsteenmantel tikte onverstoorbaar voort terwijl Ivo in de studeerkamer zat en somber naar buiten keek in de richting van het park. Het was al laat in de namiddag en het werd langzaam donker. In de straat beneden hem klonk het gebruikelijke agressieve geluid van het verkeer dat in zuidelijke richting langs Fifth Avenue kroop. Het was spitsuur en er lag sneeuw, zodat het nog wel even zou duren voordat Bettina thuiskwam. De auto's kwamen nauwelijks vooruit en de automobilisten toeterden nijdig. Het lawaai drong slechts gedempt tot het appartement door. Ivo hoorde het niet eens terwijl hij daar zat te wachten op het geluid van Bettina's voetstappen in de hal, haar stem en haar lach als ze uit school zou komen. Hij merkte dat hij de kamer rondkeek, naar de trofeeën, de kunstvoorwerpen die zo mooi stonden uitgestald op de planken in de boekenkast, samen met de in leer gebonden boeken waar Justin zo'n waarde aan had gehecht. Vele ervan waren op veilingen in Londen gekocht tijdens de reisjes die Ivo de afgelopen jaren samen met hem had gemaakt. Hij dacht ook terug aan hun uitstapjes naar München, Parijs en Wenen. Ze hadden zoveel jaren, zoveel belangrijke momenten en zoveel goede dingen gedeeld. Gedurende de 32 jaar van hun vriendschap had Justin feest met hem gevierd, hij was opstandig geweest, had gehuild bij liefdesaffaires en scheidingen en had rondgedanst van vreugde wanneer hij bij allerlei zaken een overwinning had behaald... Justin had Ivo gevraagd bij hem in het ziekenhuis te wachten de nacht dat Bettina was geboren. Ze waren toen allebei stomdronken geworden van de champagne, en hadden naderhand in de stad nog eens verder de bloemetjes buitengezet... Justin... die er plotseling niet meer was. Hij was zo onverwacht heengegaan. Ivo's gedachten dwaalden somber terug naar de ogenblikken in het ziekenhuis die middag. Het leek allemaal zo onwezenlijk. Toen drong het tot hem door dat hij op Justin zat te wachten, niet op Bettina... Justins stem in de grote, lege hal... zijn zwierige gestalte in de deuropening, met een glimlach in zijn ogen en een lach om de mond. Het was Justin, niet Bettina die Ivo verwachtte te zien toen hij daar zat in de rustige, met hout betimmerde kamer, starend naar de koud geworden koffie die de butler hem een uur geleden had gebracht. Ze wisten het. Ze wisten het allemaal. Ivo had het de bedienden meteen verteld toen hij terugkwam. Hij had ook Justins advocaat en zijn literair agent opgebeld. Maar verder nog niemand. Hij wilde niet dat het via de krant of over de radio bekend werd voordat Bettina op de hoogte was gesteld. De bedienden wisten ook dat ze niets tegen haar mochten zeggen als ze terugkwam. Ze moesten haar alleen direct naar Ivo in de studeerkamer brengen... waar hij zat te wachten... in de stilte... tot een van de twee thuiskwam... Was het Justin maar die kwam, dan zou het allemaal toch niet waar zijn en dan hoefde hij het haar niet te vertellen... dan hoefde hij niet... het zou niet... Hij voelde de tranen weer in zijn ogen prikken terwijl hij het tere blauw-met-gouden porseleinen kopje dat voor hem stond oppakte.

Afwezig betastte Ivo het kant langs zijn servet toen hij plotseling de voordeur hoorde opengaan. Er klonk een gedempte stem, die van de butler, en toen die van haar, helderder. Ivo zag haar al bijna voor zich, glimlachend, vriendelijk, terwijl ze de zware, rode jas van zich af liet glijden en een paar woorden wisselde met de butler, die tegen niemand zo glimlachte als tegen 'miss'. Tegen 'miss' glimlachte iedereen. Behalve Ivo; vanmiddag kon hij het niet. Hij stond op en liep langzaam naar de deur. Zijn hart bonsde hem in de keel terwijl hij op haar stond te wachten. O God, wat moest hij zeggen?

'Ivo?' zei ze verbaasd en liep door de hal op hem af. Ze hadden haar net verteld dat hij in de studeerkamer op haar zat te wachten. 'Is er iets?' Ze keek direct meelevend en stak beide handen naar hem uit. Ze wist dat het te vroeg voor hem was om al terug te zijn van de krant; hij kwam zelden voor een uur of 7,8 achter zijn bureau vandaan. Daardoor was hij soms geen gemakkelijke gast om uit te nodigen voor het diner, maar het was een zwak punt dat iedereen hem graag vergaf. De redacteuren van de New York Mail hadden het recht lange uren te maken en hij was een graag geziene gast bij velen in de stad. 'Je ziet er moe uit.' Ze keek hem verwijtend aan en hield zijn hand vast terwijl ze gingen zitten. 'Is daddy niet thuis?'

Hij schudde zwijgend zijn hoofd, en zijn ogen vulden zich met tranen terwijl ze zijn wang kuste. 'Nee. Bettina...' En toen, hij haatte zichzelf erom, hoorde hij zich eraan toevoegen: 'Nog niet.'

'Wil je een drankje, in plaats van die afgrijselijke koffie?' Haar glimlach was zo hartelijk en teder dat het zijn hart pijn deed; intussen namen haar ogen alles in zich op. Ze maakte zich zorgen om hem en dat deed hem glimlachen. Ze zag er zo ongelooflijk jong, lief en onschuldig uit, dat hij haar alles zou willen vertellen, behalve de waarheid. Haar roodbruine haar lag als een stralenkrans van krullen om haar hoofd. Haar ogen stonden helder; op haar wangen lag een frisse blos van de kou en ze leek kleiner dan ooit. Maar haar glimlach vervaagde terwijl ze naar hem keek. Plotseling wist ze dat er iets helemaal mis was. 'Ivo, wat is er? Je hebt nog nauwelijks iets gezegd sinds ik terug ben.' Haar ogen lieten de zijne niet los, en toen stak hij langzaam zijn hand naar de hare uit. 'Ivo?' Ze werd bleek, en ondanks zichzelf vulden zijn ogen zich met tranen. Zachtjes trok hij haar in zijn armen. Ze verzette zich niet. Het was alsof ze wist dat ze hem nodig zou hebben, en hij haar. Ze merkte dat ze zich stevig aan hem vastklampte terwijl ze op het nieuws wachtte.

'Bettina... het gaat om Justin...' Hij voelde een snik in zijn keel opwellen en hij vocht ertegen. Hij moest flink zijn. Voor Justin. Voor haar. Maar ze was verstrakt in zijn armen, en plotseling maakte ze zich los.

'Wat bedoel je?... Ivo...' Haar ogen stonden angstig, haar handen bewogen zich als bange vogeltjes. 'Een ongeluk?' Maar Ivo schudde slechts zijn hoofd. Toen richtte hij langzaam zijn blik op haar en in zijn ogen zag ze haar eigen angst bevestigd.

'Nee, liefje. Hij is dood.' Een ogenblik lang bewoog er niets in de kamer terwijl de schok haar als een golf overspoelde. Haar ogen staarden hem aan, nog niet geheel begrijpend. Ze wilde het nieuws nog niet tot zich laten doordringen.

'Ik - ik begrijp het niet...' Haar handen bewogen zich nerveus, en haar ogen vlogen van zijn gezicht naar haar handen. 'Wat bedoel je, Ivo... Ik...' En toen, vol smart en afschuw sprong ze overeind en liep naar het andere eind van de kamer, alsof ze bij hem vandaan wilde, alsof ze door hem te ontvluchten de waarheid kon ontlopen. 'Verdomme, wat bedoel je nu eigenlijk?' Ze schreeuwde nu tegen hem, haar stem trilde en er lag boosheid in; haar ogen stonden vol tranen. Maar ze zag er zo tenger en breekbaar uit dat hij haar weer in zijn armen wilde nemen.

Bettina... liefje...' Hij liep op haar toe. maar ze weerde hem af, onbewust en zonder het te weten. Daarna strekte ze plotseling haar armen naar hem uit en klampte zich aan hem vast terwijl haar hele lichaam schokte van het snikken.

'O God... oh nee... Daddy...' Het klonk als het langgerekte huilen van een kind. Ivo hield haar stevig in zijn armen. Hij was alles wat ze nog had. 'Wat is er gebeurd? O, Ivo... wat is er gebeurd?' Maar eigenlijk wilde ze het niet eens horen. Alles wat ze wilde weten was dat het niet waar zou zijn. Maar dat was het wel. Op Ivo's gezicht stond duidelijk te lezen dat het de waarheid was.

'Een hartaanval. Tijdens de lunch. Ze hebben direct een ambulance laten komen, maar het was te laat.' Er klonk verdriet uit zijn stem toen hij die woorden sprak.

'Hebben ze niets gedaan? In godsnaam...' Ze snikte het uit nu, haar tengere gestalte schokte ervan, terwijl hij zijn arm om haar schouders hield. Het was haast niet te geloven. De vorige avond hadden ze nog in deze kamer gedanst.

'Bettina, ze hebben alles gedaan. Werkelijk alles. Alleen...' God, wat een verschrikking was het om haar dit alles te moeten vertellen. Hij kon het haast niet opbrengen. 'Het ging allemaal erg snel. Binnen enkele ogenblikken was het voorbij. Ik verzeker je, ze hebben alles gedaan wat ze konden. Maar ze stonden machteloos.' Ze sloot haar ogen en knikte. Toen maakte ze zich los uit zijn veilige armen en liep naar de andere kant van de kamer. Ze ging met haar rug naar hem toe staan en keek naar beneden, naar de sneeuw en de knoestige, naakte bomen aan de overkant van de straat in Central Park. Wat lelijk kwam het haar nu voor, hoe eenzaam en kaal, terwijl het gisteravond nog mooi en sprookjesachtig had geleken toen ze aan het raam in haar slaapkamer stond. Ze had zich gekleed voor het feest en gewacht op de komst van de eerste gasten. Ze haatte ze nu allemaal, omdat ze haar de laatste avond met hem alleen hadden ontnomen... haar laatste avond... nu was hij er niet meer. Ze kneep haar ogen weer stijf dicht en vermande zich om de volgende, noodzakelijke vraag te stellen.

'Heeft hij... heeft hij nog iets gezegd, Ivo... ik bedoel... voor mij?' Haar stem klonk kleintjes vanaf de plaats waar ze haar dodenwacht hield bij het raam. Ze zag niet dat Ivo zijn hoofd schudde.

'Daar was geen tijd meer voor.'

Ze knikte zwijgend, en een ogenblik later haalde ze eens diep adem. Ivo wist niet goed of hij naar haar toe moest gaan of haar met rust moest laten. Hij had het idee dat de geringste aanraking haar in tweeën zou doen breken, zo gespannen en teer leek ze zoals ze daar stond, gekweld en eenzaam. Ze was alleen nu, dat wist ze. Voor de eerste keer in haar leven. 'Waar is hij nu?'

'In het ziekenhuis.' Ivo vond het vreselijk om het te moeten zeggen. 'Ik wilde met je praten voordat ik van alles ging regelen. Heb je enig idee wat je zou willen?' Hij liep langzaam op haar af en draaide haar naar zich toe. Haar ogen leken plotseling heel oud, en het gezicht dat ze naar hem toewendde was dat van een vrouw, niet langer dat van een kind. 'Bettina, ik... het spijt me, maar... heb je enig idee wat je vader zou hebben gewild?'

Ze ging weer zitten en schudde langzaam haar hoofd, waarbij haar glanzende, roodbruine haar mee bewoog. We hebben het nooit over - over zulke dingen gehad. Bovendien was hij niet godsdienstig.' Ze sloot de ogen weer en twee grote tranen rolden triest langs haar wangen. 'Ik denk dat we iets intiems zouden moeten doen. Ik wil niet...' ze kon nauwelijks uit haar woorden komen - 'dat er een heel stel vreemden naar hem komt kijken en...' Maar toen kon ze alleen nog maar haar hoofd buigen terwijl haar schouders zielig schokten, en Ivo nam haar weer in zijn armen. Het duurde vijf minuten voor ze haar zelfbeheersing terugkreeg, waarna ze met een ernstige blik in haar ogen naar Ivo opkeek. 'Ik wil hem nu zien, Ivo.' Hij knikte, en ze stond op en liep zwijgend naar de deur.

Ze was angstwekkend rustig op weg naar het ziekenhuis en ze zat met droge ogen en heel beheerst achter in Ivo's limousine. Ze leek nog kleiner te worden zoals ze daar zat, omhuld door een jas van zilvervosbont, haar ogen groot en kinderlijk onder de bijpassende muts.

Toen ze bij het ziekenhuis waren stapte ze als eerste de auto uit en liep direct door naar binnen. Ongeduldig stond ze op Ivo te wachten, verlangend om naar haar vader te worden gebracht. In haar hart had ze de werkelijkheid nog niet helemaal onder ogen gezien, en op de een of andere manier verwachtte ze dat hij verlangend op haar lag te wachten en dat hij nog leefde. Pas toen ze bij de laatste deur kwamen leek ze iets langzamer te gaan lopen, en het geklik van haar hakken op de ziekenhuisvloer stierf weg. Het licht achter de deur was gedempt, en haar ogen stonden groot terwijl ze langzaam het mortuarium binnenstapte. Daar lag hij, onder een laken, en op haar tenen liep ze op hem toe. Ze stond daar, moed verzamelend om het laken op te tillen opdat ze zijn gezicht kon zien. Ivo sloeg haar een ogenblik gade en kwam toen rustig naast haar staan.

Hij fluisterde haar toe en nam voorzichtig haar arm. 'Wil je nu gaan?' Maar ze schudde alleen maar haar hoofd. Ze moest hem zien. Het was beslist noodzakelijk dat ze hem vaarwel zei. Ze wilde Ivo zeggen dat ze met haar vader alleen wilde zijn, maar ze wist niet hoe, en uiteindelijk was ze blij dat ze het niet had gedaan.

Met trillende hand reikte ze naar het puntje van het laken, en heel, heel langzaam trok ze het terug tot ze zijn kruin kon zien. Een ogenblik lang leek het alsof hij een spelletje met haar speelde, alsof ze weer een kind was en ze kiekeboe speelden. Sneller nu trok ze het laken naar beneden tot ze het op zijn borst losliet. De ogen waren gesloten, het gezicht stond vredig en was onwezenlijk bleek. Ze keek op hem neer, haar ogen groot en vol verdriet. Nu drong het pas tot haar door. Het was zoals Ivo had gezegd - haar vader was er niet meer. De tranen liepen gestaag over haar wangen toen ze zich bukte om hem een kus te geven. Daarna deed ze een stap terug, en Ivo legde zijn arm stevig om haar heen en leidde haar de kamer uit.

4

De waarheid drong echter pas na de begrafenis goed tot Bettina door. Tussen haar vaders dood en de laatste plechtigheid lagen twee dagen van onwezenlijke drukte. Er moest iets worden gekozen wat hij aan moest, er moest steeds maar weer overleg worden gepleegd met de secretaresse die ze had aangenomen om haar met alles te helpen, en met Ivo, over wie er al was gebeld en wie nog opgebeld moest worden. De bedienden moesten orders hebben, en ze moest vrienden geruststellen. Er lag iets wonderlijk troostends in al dat geregel. Het was iets om in te vluchten, weg van haar emoties, weg van de waarheid. Ze rende heen en weer tussen de flat en de rouwkamer, en eindelijk stond ze op het kerkhof, een tenger figuurtje in het zwart, met een witte roos in de hand die ze zwijgend op haar vaders kist legde terwijl de anderen zich wat afzijdig hielden. Alleen Ivo bleef voortdurend bij haar in de buurt. Ze zag zijn schaduw naast de hare op de sneeuw vallen. Slechts Ivo had steeds weer de kloof overbrugd in de pijnlijke dagen na haar vaders dood. Ivo was als enige in staat geweest haar te bereiken, om haar te laten weten dat er nog iemand was die om haar gaf en dat ze niet helemaal onbeschermd, angstig en eenzaam in de wereld stond.

Hij nam zwijgend haar hand en leidde haar terug naar zijn auto. Een half uur later zat ze weer veilig en wel in haar flat, opgesloten in het vertrouwde wereldje dat ze altijd had gekend. Zij en Ivo zaten koffie te drinken, en buiten scheen een helder novemberzonnetje op de pas gevallen sneeuw die erg vroeg was gekomen. De enige plek die er mooi uitzag was het park; de rest van de stad lag al drie dagen onder een laag bagger. Bettina zuchtte eens, nam een slokje van haar koffie en keek afwezig naar het vrolijk brandende vuur. Het was een vreemde vergelijking, maar ze voelde zich net zoals haar vader zich altijd had gevoeld wanneer hij een boek af had. Plotseling was ze haar 'mensen' kwijt en zat ze zonder werk. Er was niemand om voor te zorgen en om te betuttelen, om kreeft voor te bestellen en om de sigaren onder handbereik te zetten. Er was niemand om de gastenlijst aan voor te leggen of te vragen of de vliegtuigreservering voor Madrid helemaal naar zijn zin was. Ze had nu niemand meer om voor te zorgen, behalve zichzelf. En ze wist niet goed wat ze daarmee aan moest. Ze had het altijd zo druk gehad met voor haar vader te zorgen.

'Bettina.' Er viel een lange stilte waarin Ivo zijn kopje neerzette en langzaam met zijn hand door zijn witte haar streek. Hij deed dat alleen maar als hij zich niet op zijn gemak voelde, en ze vroeg zich af waarom dat nu het geval was. 'Het is misschien wat vroeg om er al over te beginnen, liefje, maar we zouden deze week eens een afspraak met de advocaten moeten maken.' Hij voelde zijn moed wegzinken toen ze haar grote, groene ogen op hem vestigde.

'Waarom?'

'Om over het testament te praten, en... er zijn tal van andere zakelijke aangelegenheden waar we het met hen over moeten hebben.' Justin had hem aangewezen als uitvoerder van zijn testament, en de advocaten zaten al twee dagen achter hem aan.

'Waarom nu al? Is dat niet wat erg snel?' Ze keek verbaasd, stond op en liep naar de open haard. Ze voelde zich moe en tegelijkertijd rusteloos. Ze wist niet of ze nu honderd keer de straat op en neer zou rennen of gewoon maar naar bed gaan om te huilen. Maar Ivo keek vreselijk zakelijk terwijl zijn ogen haar volgden.

'Nee, het is niet te snel. Er zijn een paar dingen die je zult moeten weten, er moeten een paar zaken worden afgehandeld. Dat kan niet te lang wachten.

Ze zuchtte in reactie hierop en knikte terwijl ze weer naar de bank liep. 'Goed. We zullen naar ze toe gaan, maar ik begrijp niet waarom er zo'n haast mee is.' Ze keek Ivo rustig glimlachend aan. Hij knikte en stak zijn hand uit. Zelfs Ivo wist niet tot in details wat de advocaten op hun lever hadden. Maar een halve dag later wisten ze het wel.

Ivo en Bettina keken elkaar als met stomheid geslagen aan. De advocaten sloegen haar ernstig gade. Geen aandelen. Geen investeringen. Geen kapitaal. Om kort te gaan, er was geen geld. Volgens zijn zaakwaarnemer had Justin daar niet over ingezeten omdat hij altijd verwachtte dat het 'wel weer goed kwam', maar zover was het niet gekomen. In feite had de kentering ten goede al jaren op zich laten wachten, en hij had te lang op krediet geleefd. Alles wat hij bezat was zwaar met hypotheek belast of in onderpand gegeven, en het bleek dat hij fabelachtig hoge leningen had gesloten. Zijn laatste voorschotten waren allemaal al uitgegeven, aan auto's - zoals de nieuwe Bentley, en kort daarna de Rolls 1934 - aan antiek, renpaarden, vrouwen, reizen, huizen, bontjassen, Bettina en zichzelf. De vorige winter had hij 's lands beroemdste volbloed van een vriend gekocht. Hij had er 2.700.000 dollar voor betaald, wisten de kranten te melden. Eigenlijk was het nog iets meer geweest, en de vriend had hem een jaar lang uitstel van betaling gegeven. Dat jaar was nog niet voorbij, en de schuld was nog niet afbetaald. Hij wist dat hij het bedrag zou kunnen dekken met nieuwe voorschotten, en hij had zijn royalties die binnen bleven komen, in de vorm van cheques met bedragen van zes cijfers. Terwijl ze daar zaten moesten Ivo en Bettina horen dat hij zelfs op toekomstige royalties leningen had gesloten bij een paar van zijn schatrijke vrienden. Hij had van iedereen tegen de klippen op geleend, van bankiers zowel als van vrienden, met onroerend goed, toekomstige inkomsten en droombeelden als onderpand. Wat was er met zijn investeringen gebeurd, met wat ze in fragmenten van gesprekken wel 'zekerheden' had horen noemen? Naarmate de uren bij de juristen zich voortsleepten werd het duidelijk dat er geen zekerheden bestonden, behalve dan zijn astronomische bedragen aan schulden, dat waren zekerheden. Hij had veel van zijn leningen binnenskamers weten te houden. Jaren geleden had hij zijn beleggingsadviseurs al aan de kant gezet, en had ze gek genoemd. Het werd allemaal steeds onduidelijker, en Bettina zat sprakeloos te luisteren. Ze kon werkelijk geen touw vastknopen aan wat er gezegd werd, behalve dat het maanden zou duren om alles te ordenen. Wel werd duidelijk dat het uitgebreide bezit van de illustere, charmante, gevierde en zozeer aanbeden Justin Daniels niet kon worden vergeleken met het losgeld voor een vorst, maar met een berg schulden.

Bettina keek in verwarring naar Ivo, die wanhopig leek. Hij had het gevoel alsof hij zojuist tien jaar ouder was geworden.

'En de huizen?' Ivo keek met een angstig voorgevoel naar de oudste jurist.

'Daar moeten we nog eens naar kijken, maar ik neem aan dat ze allemaal verkocht zullen moeten worden. Dat hebben we Mr. Daniels twee jaar geleden al aangeraden. In feite is het heel goed mogelijk dat als we de huizen eenmaal hebben verkocht, en... eh...' er klonk gegeneerd gekuch - 'wat van het antiek en de kunstvoorwerpen in Mr. Daniels' flat in New York, dat de zaak weer in de zwarte cijfers komt.'

'Is er dan nog iets over?'

'Dat is op het ogenblik nog moeilijk te zeggen.' Maar de blik op zijn gezicht sprak boekdelen.

'U zegt dus eigenlijk...' Ivo's stem klonk gespannen en boos, en hij wist niet zeker op wie hij boos was, op Justin of op diens advocaten - 'dat er uiteindelijk niets meer over zal zijn behalve de flat hier in New York. Geen aandelen, geen obligaties, geen investeringen, niets?'

'Ik denk dat het daar wel op neer zal komen.' De oudere man zat niet erg op zijn gemak met zijn bril te spelen, terwijl zijn jongere compagnon zijn keel schraapte en zijn best deed niet naar het slanke jonge meisje te kijken.

'Zijn er geen voorzieningen voor miss Daniels getroffen?' Ivo kon het niet geloven.

Maar de advocaat had aan één woord genoeg. 'Neen.'

'Ik begrijp het.'

'Natuurlijk stond er -' de oudere man keek even iets na in de stukken op zijn bureau - 'op de dag dat hij stierf een bedrag van 18.000 dollar op Mr.

Daniels' rekening bij de bank. Daar moeten dan natuurlijk nog successierechten af, maar we zijn graag bereid miss Daniels een klein bedrag als voorschot te geven om in de dagelijkse levensbehoefte te voorzien Maar nu was Ivo laaiend.

'Dat zal niet nodig zijn.' Ivo sloot zijn aktentas met een klap en pakte zijn jas. 'Hoelang denkt u er voor nodig te hebben om ons te kunnen zeggen hoe de zaken ervoor staan?'

De twee advocaten wisselden een blik. 'Ongeveer drie maanden?'

'Wat zou u zeggen van één maand?' Met Ivo's blik viel niet te spotten en de oudere advocaat knikte wat ongelukkig.

'We zullen het proberen. We begrijpen heel wel dat de omstandigheden voor miss Daniels wat vervelend zijn. Daarom zullen we ons uiterste best doen.'

'Dank u.' Bettina gaf ze een hand en verliet snel het kantoor. Op weg naar de auto zei Ivo bijna geen woord, hij keek alleen steeds onderzoekend naar haar gezicht. Ze zag bleek als ivoor, maar ze leek rustig en heel beheerst. Toen ze weer in zijn auto zaten deed hij het raampje tussen hem en zijn chauffeur omhoog en wendde zich met bedroefde blik naar haar toe. 'Bettina, begrijp je wat er zojuist is gebeurd?'

'Ik denk van wel.' Terwijl hij naar haar zat te kijken zag hij dat zelfs haar lippen angstwekkend bleek waren. 'Het ziet ernaar uit dat ik wat levenservaring zal moeten opdoen.'

Toen ze voor het luxueuze flatgebouw stopten vroeg hij: 'Mag ik je helpen?'

Ze schudde haar hoofd, kuste hem op de wang en stapte uit de auto.

Hij keek haar na tot ze in het gebouw was verdwenen, en vroeg zich af wat ze nu moest beginnen.

5

De bel ging juist op het moment dat Bettina op haar horloge keek. Hij was precies op tijd en glimlachend rende ze naar de deur. Ze begroette hem met een kus en Ivo kwam binnen en boog, heel elegant in een zwarte jas en met een deukhoed op. Bettina daarentegen droeg een rode flanellen blouse en een spijkerbroek.

'U ziet er zeer levendig uit vanavond, miss Daniels. Hoe was het vandaag?'

'Boeiend. Ik ben de hele dag met de man van Parke-Bernet opgetrokken.' Ze glimlachte vermoeid, en even dacht hij eraan hoe jammer hij het vond haar niet in haar gebruikelijke elegante kleding te zien. Het leek wel of ze sinds Justins dood afstand had gedaan van haar andere garderobe. Maar ook was ze nergens heen geweest, behalve naar de advocaten om nog meer slecht nieuws aan te horen. Alles wat ze nu nog wilde was zo gauw mogelijk uit deze ellende weg zien te komen. Ze stond op het punt te gaan onderhandelen met kunsthandelaren, makelaars, antiquairs en juweliers, met iedereen die haar de dingen uit handen kon nemen opdat ze wat geld had om de schulden af te betalen. 'Ze helpen me van al deze spullen af -' ze maakte een vaag handgebaar naar het antiek - 'plus van alles wat er in de huizen in South Hampton en Palm Beach staat. Er is al iemand naar toe geweest om ze te inventariseren. Het meubilair in Zuid-Frankrijk doe ik daar van de hand, en -' ze zuchtte afwezig terwijl ze zijn jas ophing - 'ik denk dat het huis in Beverly Hills met inboedel en al wordt verkocht. De een of andere Arabier koopt het en hij heeft alles wat hij had in het Midden-Oosten achtergelaten. Dus dat mes snijdt aan twee kanten.'

'Houd je dan niets voor jezelf?' Ivo keek ontsteld, maar dat gevoel kende hij inmiddels al en zij was al gewend geraakt aan de uitdrukking op zijn gezicht.

Ze schudde haar hoofd met een glimlachje. 'Ik kan het me niet veroorloven. Ik heb te maken met een enorme schuld, Ivo; 4,5 miljoen dollar is nu eenmaal niet zomaar uitgewist. Maar het lukt me wel.' Ze glimlachte weer en er brak iets binnen in hem. Hoe had Justin haar dit kunnen aandoen? Hoe was het mogelijk dat hij niet had geweten dat zoiets als dit kon gebeuren, dat zij zou achterblijven om zijn puinhopen op te ruimen? Het was oneerlijk, en dat deed Ivo's hart pijn. 'Kijk niet zo bezorgd, lieverd.' Ze glimlachte naar hem. 'Binnenkort is alles geregeld.'

'Ja, en intussen zit ik hier hulpeloos toe te kijken hoe jij je leven op losse schroeven zet.' Het was moeilijk je voor te stellen dat ze pas 19 was. Ze zag er zoveel ouder uit en wat ze zei klonk ook zo volwassen. Maar toch lag er af en toe nog een ondeugende blik in haar ogen.

'Wat zou jij dan willen doen. Ivo? Me helpen inpakken?'

'Nee, dat niet,' snauwde hij haar toe. Daarna keken zijn ogen verontschuldigend, maar zij sprak als eerste.

'Het spijt me. Natuurlijk wil je helpen. Ik denk dat ik gewoon moe ben. Ik heb het gevoel dat er nooit een eind aan komt.'

'En als dit voorbij is, wat dan? Het zint me niet dat je van school bent gegaan.'

'Waarom niet? Dit hoort bij mijn opvoeding. Bovendien, lessen zijn duur.'

'Bettina, hou op!' Wat ze zei klonk bitter, en ineens stonden haar ogen zo intens moe. 'Ik wil dat je me iets belooft.'

'Wat dan?'

'Ik wil dat je me belooft dat wanneer je het ergste achter de rug hebt, als je de flat op orde hebt, en het meubilair, of wat je ook allemaal te doen staat, dat je er een poosje tussenuit zult gaan, om tot jezelf te komen en wat uit te rusten.'

'Als je het zo zegt lijkt het wel of ik stokoud ben.' Ze vroeg hem niet hoe hij dacht dat ze aan geld voor zo'n reis kon komen. Er was bijna niets meer. Ze kookte voor zichzelf in de enorme keuken, en veel meer deed ze niet. Ze kocht niets, ging nergens heen. Eigenlijk had ze die morgen net overwogen om haar kleren te verkopen, de avondjurken althans. Ze had er twee kasten vol van. Maar ze wist dat als ze dat tegen Ivo zou zeggen hij erin zou blijven.

'Ik meen het. Ik wil dat je er een poosje tussenuit gaat. Je hebt het nodig. Deze periode is een enorme belasting voor je geweest. Dat weten we allebei. Als ik kon zou ik je nu meteen wegsturen, maar ik weet dat je hier moet zijn. Beloof je me dat je erover zult denken?'

'Ik zal weleens zien.' Ze had Kerstmis overleefd door er helemaal niet aan te denken, en de vakantie besteedde ze aan het inpakken van haar vaders boeken. Op de een of andere manier kon ze aan niets anders denken. De zeldzame boeken gingen naar Londen om geveild te worden; ze gingen terug naar waar ze eens vandaan waren gekomen. Hopelijk brachten ze een goede prijs op. De taxateur had gezegd dat ze een paar honderdduizend dollar waard waren. Ze hoopte maar dat hij het bij het rechte eind had.

'Wat zei Parke-Bernet?' Ivo zag er nu ook moe uit. Hij kwam bijna iedere dag even langs, maar hij had een hekel aan het nieuws dat ze had. Verkopen, inpakken, van de hand doen; het was alsof hij haar haar hele leven zag ontrafelen.

'De veiling is over twee maanden. Ze hebben er plaats voor gemaakt in het schema. Ze zijn erg ingenomen met onze spullen.' Ze gaf Ivo zijn gebruikelijke whisky met sodawater en ging zitten. 'Kan ik je iets te eten aanbieden?'

'Weet je, ik ben erg onder de indruk van je kookkunst. Ik wist helemaal niet dat je kon koken.'

'Ik ook niet. Ik ben bezig te ontdekken dat er een heleboel dingen zijn die ik kan. Nu we het daar toch over hebben -' ze glimlachte tegen hem terwijl hij een lange teug van zijn whisky nam - 'ik heb je allang iets willen vragen.'

Hij glimlachte terwijl hij achteroverleunde. 'En dat is?'

'Ik heb een baantje nodig.' De nuchtere toon waarop ze het zei deed hem bijna ineenkrimpen.

'Nu?'

'Nee, niet direct, maar als ik met dit alles klaar ben. Wat denk je ervan?'

'Bij de Mail? Bettina, dat zou je toch niet willen.' Na een ogenblik knikte hij echter. Dat kon hij dan tenminste voor haar doen. 'Als mijn assistente?'

Ze lachte en schudde haar hoofd. 'Geen vriendjespolitiek, Ivo. Ik bedoel een echt baantje dat ik aankan. Misschien op de tekstredactie.'

'Doe niet zo belachelijk. Dat vind ik niet goed.'

'Dan vraag ik je niet om een baantje.' Ze keek vastbesloten, en zoals steeds deed het hem pijn. Maar de waarheid was natuurlijk dat ze inderdaad een baantje nodig had. Zij had het onder ogen gezien, en hij zou dat ook moeten doen. 'We zullen eens zien. Laat me er eens over denken. Misschien kan ik iets beters verzinnen dan een baantje bij de Mail.'

'Wat dan? Een rijke oude man?' Ze zei het schertsend, en ze lachten allebei.

'Alleen als ik als eerste in aanmerking kom.'

'Jij bent niet oud genoeg. Nu, zullen we wat eten?'

'Daar zit je aan vast.'

Ze wisselden nog een glimlach en ze verdween de keuken in om een paar karbonades te bakken. Ze dekte snel de lange kloostertafel die haar vader uit Spanje had meegenomen en zette een vaas gele bloemen op het diepblauwe kleed. Toen Ivo een paar minuten later de keuken binnendrentelde was alles al een heel eind gevorderd.

'Weet je, Bettina, je bent me aan het verwennen. Het wordt een gewoonte om hier iedere avond op weg naar huis langs te komen. Daar kunnen een diepvriesmaaltijd of oudbakken sandwiches niet aan tippen.'

Ze draaide zich om en lachte. Met de rug van haar hand duwde ze haar diep roodbruine lokken naar achteren. 'Poeh! Wanneer heb jij voor het laatst een diepvriesmaaltijd gehad, Ivo Stewart? Ik wed dat je al in geen tien jaar thuis hebt gegeten! Nu we het daar toch over hebben, wat is er met je sociale contacten gebeurd sinds je bij mij bent gaan babysitten? Je gaat nooit meer uit, of wel soms?'

Hij ontweek haar blik en frutselde wat aan de helder gekleurde bloemen op de tafel. 'Ik heb er de tijd niet voor gehad. Het is vreselijk druk op de krant.' Even later keek hij haar weer aan. 'En jij dan? Jij bent ook al lange tijd niet uit geweest.' Zijn stem was heel vriendelijk en ze wendde zich met een korte hoofdbeweging af.

'Dat is iets anders. Ik kon toch niet... Ik kan toch niet...' De enige uitnodigingen waren van vrienden van haar vader, en die kon ze nu juist niet onder ogen komen. 'Ik kan het gewoon niet.'

'Waarom niet? Justin was niet iemand om van je te verwachten dat je in de rouw zou gaan, Bettina.' Of was er iets anders? Geneerde ze zich nu het hele verhaal in de kranten had gestaan? Was dat het? Ze waren niet in staat geweest de waarheid omtrent Justins financiën voor de pers verborgen te houden.

'Ik heb er gewoon geen zin in, Ivo. Ik zou me niet op mijn gemak voelen.'

'Waarom niet?'

'Ik hoor niet meer thuis in die wereld.' Het kwam er zo verloren uit dat hij naast haar ging staan.

'Wat bedoel je daarmee, verdorie?'

Haar ogen vulden zich met tranen toen ze naar hem opkeek, en ineens zag ze er weer jong uit.

'Ik zou me een bedriegster voelen, Ivo. Ik... Oh Jezus, daddy's leven was één grote leugen. En nu weet iedereen het. Ik weet het. Ik heb niets meer. Ik heb het recht niet om op grandioze feesten rond te dansen of met de elite en die bekende figuren de bloemetjes buiten te zetten. Ik wil alleen maar de boel hier verkopen, verhuizen en een baan zoeken.'

'Dat is belachelijk, Bettina. Waarom? Omdat Justin schulden heeft gemaakt ontzeg jij je de wereld waarin je je hele leven hebt doorgebracht? Dat is idioot, begrijp je dat dan niet?'

Maar ze schudde haar hoofd terwijl ze de tranen met een punt van haar blouse uit haar ogen wreef 'Nee, het is niet idioot. Daddy hoorde ook niet in dat wereldje thuis als hij vier miljoen schuld moest maken om daar deel van uit te maken. Hij had een heel ander leven moeten leiden.' Al het verdriet en de ontluistering van de afgelopen weken klonken uit haar stem, maar Ivo trok haar zachtjes tegen zich aan en hield haar in zijn armen. Het was alsof ze weer een klein meisje was. Heel even had ze bijna de neiging om bij hem op schoot te kruipen.

'Wacht nou eens even, Justin Daniels was een briljant schrijver, Bettina. Dat kan niemand hem meer afnemen. Hij was een van de grote denkers van zijn tijd. Hij had het recht te komen waar hij kwam, en met al die mensen om te gaan. Wat niet had moeten gebeuren was dat hij zulke grove beoordelingsfouten heeft gemaakt, maar dat is een heel andere zaak. Hij was een ster, Bettina. Een zeldzaam en bijzonder iemand, net als jij. Niets zal daar ooit verandering in brengen. Geen schulden, geen zonden en geen fouten. Niets zal veranderen wat hij eens was, of wat jij nu bent. Niets. Begrijp je dat?' Ze wist niet zo zeker of ze het wel begreep, maar ze keek nu naar hem op met een blik waaruit zowel verwarring als verdriet sprak.

'Waarom zeg je dat ik ook iets bijzonders ben? Omdat ik zijn dochter ben? Daarom? Want dat is nog iets waardoor ik het gevoel heb dat ik niet meer in die wereld thuishoor, Ivo. Mijn vader is er niet meer. Welk recht heb ik om weer naar die mensen toe te gaan? Vooral nu, nu ik niets meer heb? Ik kan geen geweldige feesten meer voor ze geven, of ze tijdens een lunch aan mensen voorstellen die ze graag willen ontmoeten. Ik kan niets, ik heb ze niets te bieden... niets...' Haar stem brak in een snik. 'Ik ben niets.'

Ivo's stem klonk haar scherp in de oren en de greep van zijn arm werd steviger. 'Nee, Bettina! Je hebt ongelijk. Je bent wél iemand. Dat zal je altijd zijn. Niets, helemaal niets zal daar ooit verandering in brengen. Niet omdat je Justins dochter bent, maar omdat jij het bent. Besef je dan niet hoeveel mensen hier kwamen voor jou? Om jou te ontmoeten? Niet alleen hem? Je bent een soort legende; dat is al zo sinds je een klein meisje was en je hebt het je niet eens gerealiseerd, hetgeen een deel van je charme uitmaakte. Maar het is van belang dat je nu inziet dat jij iemand bent. Jij, Bettina Daniels. Eigenlijk ben ik niet van plan die rol van kluizenares van jou nog langer te accepteren.' Met doelbewuste blik liep hij plotseling met grote stappen de kamer door en pakte een fles wijn. Hij nam twee glazen, opende de fles en schonk de diep granaatrode Bordeaux in, waarna hij haar een vol glas overhandigde. 'Ik heb zojuist een besluit genomen, miss Daniels, waar niet meer aan te tornen valt. Morgenavond ga je met me mee uit eten en daarna gaan we naar de opera.'

'O ja? Oh Ivo, nee...' Ze keek verschrikt. 'Dat kan niet. Later misschien... een andere keer...'

'Nee. Morgen.' Hij glimlachte haar teder toe. 'Kindje van me, besef je dan niet wat voor dag het morgen is?' Ze schudde niet-begrijpend haar hoofd terwijl ze de karbonades onder de grill vandaan haalde. 'Het is oudejaarsavond. En wat er verder ook gebeurt, dat gaan we vieren, jij en ik.'

Hij hief zijn glas. 'Het jaar van Bettina Daniels. Het wordt tijd dat we beseffen dat je leven niet voorbij is. Lieverd, het is net begonnen.' Ze glimlachte langzaam naar hem terwijl ze de eerste slok van haar wijn nam.

6

Bettina stond in de donkere woonkamer en keek naar het verkeer dat zich al toeterend ongeduldig over Fifth Avenue haastte. De auto's reden dicht op elkaar, bumper aan bumper; de festiviteiten begonnen een aanvang te nemen. Claxons schetterden, sirenes loeiden, mensen riepen naar elkaar en door de avond klonk ook gelach. Maar Bettina stond doodstil te wachten. Ze had een vreemd, opgewonden gevoel, alsof haar hele leven opnieuw begon. Ivo had gelijk, ze had niet zoveel alleen moeten blijven zitten.

Misschien waren die vreemde gevoelens wel het gevolg van al de veranderingen die in haar leven plaatsvonden. Ze was geen kind meer en ze stond op eigen benen. Ze stond er alleen voor. Op een vreemde manier voelde ze zich volwassen zoals nog nooit tevoren. Haar volwassenheid was niet langer geleend, maar was echt.

Enkele ogenblikken later ging de bel en plotseling kwamen al haar volwassen gevoelens haar dwaas voor. Het was per slot van rekening Ivo maar, en wat was er nu zo bijzonder aan om met hem naar de opera te gaan? Ze rende naar de deur en liet hem binnen. Glimlachend stond hij op de drempel, knap, lang en slank. Op zijn witte manen lagen hier en daar sneeuwvlokken, en om zijn hals droeg hij een chique, roomkleurige, zijden sjaal, die mooi afstak tegen de zwarte kasjmier jas die hij over zijn smoking aan had. Ze deed even een stapje terug, glimlachte en sloeg als een kind de handen in elkaar toen hij naar binnen stapte.

'Ivo, je ziet er geweldig uit!'

'Dank je, liefje van me, jij ook.' Hij glimlachte teder op haar neer terwijl ze elegant haar hoofd boog in de monnikachtige, fluwelen capuchon van haar nachtblauwe mantel.

'Ben je klaar?' Ze knikte en hij bood haar zijn arm. Met een klein glimlachje liet ze haar hand met de witte handschoen in zijn arm glijden en liep met hem terug naar de deur. Het huis was griezelig stil. Weg waren de bedienden die de deur zouden hebben opengehouden of Ivo's jas zouden hebben aangenomen. Weg de beleefde buigingen, de prompte bediening, de bescherming tegen de werkelijkheid... tegen de wereld. Een ogenblik lang stond Bettina stil terwijl ze in haar kleine, marineblauwe avondtasje zocht naar de sleutel. Ze keek glimlachend naar Ivo op toen ze hem had gevonden en deed de deur op slot.

'Er is veel veranderd, hè?' Ze keek wat triest, ondanks de vrolijke glimlach. Hij knikte alleen maar en voelde haar verdriet mee.

Maar terwijl ze samen praatten, op weg naar beneden in de lift, en vervolgens in zijn auto, leek ze meer zichzelf te zijn. De chauffeur stuurde de auto geduldig door het eindeloze vakantieverkeer, en achterin maakte Bettina Ivo aan het lachen met verhalen over de mensen die ze een paar maanden tevoren op school had ontmoet.

'Wil je echt zeggen dat je het niet mist?' Hij keek haar onderzoekend aan, terwijl zijn blik versomberde. 'Hoe kan dat?'

'Heel gewoon.' Dit keer stonden haar ogen ook ernstig. 'Eigenlijk is het een opluchting dat ik er niet meer heen ga.' Toen ze hem aankeek zei zijn blik duidelijk dat hij haar niet begreep en ze wendde zich af. 'De waarheid is, Ivo, dat mijn vader ervoor zorgde dat ik nooit mensen van mijn eigen leeftijd ontmoette. Die zijn nu vreemden voor me. Ik weet niet waar ze het over hebben, of wat ik moet zeggen. Ze praten over dingen die ik niet eens begrijp. Ik ben een buitenstaander.'

Terwijl hij zo naar haar zat te luisteren realiseerde Ivo zich weer hoe hoog de prijs was die zij had betaald voor het feit dat ze de dochter van Justin Daniels was.

'Waar hoor je dan eigenlijk wel bij?' Hij keek zorgelijk, maar haar zilverachtige lach klonk door de donkere limousine. 'Ik meen het, Bettina, als je niet bij mensen van je eigen leeftijd hoort, bij wie hoor je dan wel?'

Ze glimlachte teder naar hem en fluisterde zachtjes: "Bij jou.' Daarna wendde ze haar blik af en gaf een zacht klopje op zijn hand. Even stroomde er een vreemd gevoel door zijn hele lichaam. Hij wist niet zeker of het opwinding of vrees was. Maar zeker geen spijt of medelijden. Nee, geen van beide, maar dat zou anders wel beter zijn geweest, hield hij zichzelf voor. Hij zou medelijden met haar moeten hebben en bezorgd voor haar moeten zijn, in plaats van opgewonden, hetgeen hij plotseling onmiskenbaar was. Maar dat was toch dwaasheid. En nog erger, het was helemaal verkeerd. Hij onderdrukte zijn gevoelens en glimlachte haar toe terwijl hij zachtjes haar gehandschoende hand streelde. Toen hij weer sprak twinkelde er iets ondeugends in zijn ogen.

'Je zou met kinderen van je eigen leeftijd buiten moeten spelen.'

'Ik zal eraan denken.' Vervolgens, na een korte stilte, toen ze bijna bij de deur van de Metropolitan Opera waren, wendde ze zich naar hem toe. 'Ivo, weet je dat dit de eerste keer in jaren zal zijn dat ik een opera zonder onderbrekingen kan zien?'

'Meen je dat?' Hij keek verbaasd. Ze knikte terwijl ze haar handschoenen gladtrok. 'Ik glipte altijd even weg naar de Belmont Room om na te 'gaan of alles voor daddy en zijn gasten klaarstond. En altijd waren er dan allerlei dingen te doen. Ik moest de reserveringen voor het souper nalopen en controleren of alles in orde was. Dat nam meestal de tweede helft van de eerste akte in beslag. Tijdens de tweede akte bedacht hij altijd van alles wat hij me tijdens de eerste akte was vergeten te vragen, zodat er weer moest worden opgebeld, boodschappen moesten worden doorgegeven, enzovoorts. En ik zag nooit het einde van de derde akte omdat hij vroeg weg wilde om de drukte te ontlopen.'

Even keek Ivo haar bevreemd aan. 'Waarom heb je dat gedaan?' Had ze zoveel van hem gehouden?

'Ik deed het omdat het mijn leven was. Omdat het niet alleen maar bestond uit organiseren, regelen en dienstbaar zijn, zoals jij nu schijnt te denken. Het was iets bijzonders, het was opwindend en aantrekkelijk, en -' ze keek verlegen - 'het gaf me het gevoel dat ik belangrijk was, alsof hij zonder mij niet verder kon...' Ze haperde en wendde haar blik af terwijl Ivo zachtjes zei: 'Dat was waarschijnlijk ook zo; weet je. zonder jou had hij nooit verder gekund. Zeker niet zo opgewekt, gemakkelijk en zorgeloos. Maar geen menselijk wezen verdient het om zo verwend te worden, Bettina. Zeker niet ten koste van iemand anders.'

De donkere ogen flitsten nu smaragdgroen op. 'Het ging niet ten koste van mij.' Terwijl ze het portier opende zei ze bits en geïrriteerd: 'Je begrijpt het niet.' Maar hij begreep het wel degelijk, beter dan hij haar liet merken. Hij zag haar eenzaamheid en het verdriet van het leven met haar vader. Het was niet allemaal aantrekkelijkheid en sprookjesachtige nachten geweest. Voor haar had het ook uit zorgen en eenzaamheid bestaan.

'Kan ik je helpen?' Hij stak zijn hand uit om haar te helpen met het portier, maar ze draaide zich met een vage boze blik in haar ogen naar hem toe, klaar om nee te zeggen en zijn hand weg te duwen, klaar om zijn hulp af te wijzen. Het was een symbolisch gebaar, en hij had moeite een glimlach te onderdrukken. Hij kon het lachen evenwel niet laten en streek met zijn hand door de zachte karamelkleurige krullen die onder haar capuchon vandaan kwamen. 'Misschien helpt het als je hem van het slot doet, onafhankelijke tante. Of zou je liever het raampje met je schoen inslaan en naar buiten kruipen?'

Terwijl ze het portier van het slot deed en een poging deed hem nijdig aan te kijken moest ze zelf toch ook lachen. Het moment van boosheid was al voorbij. De chauffeur stond buiten te wachten. Ze sprong de auto uit, streek haar jas glad en trok de capuchon dieper over haar hoofd tegen de venijnige wind.

Ivo hield de deur van zijn loge open toen ze daar aankwamen en Bettina glipte naar binnen. Even werd ze herinnerd aan de avonden die ze hier met haar vader had doorgebracht, maar ze dwong zich die gedachten naar de achtergrond te bannen en keek Ivo in zijn blauwe ogen. Hij zag er zo heerlijk levendig en aantrekkelijk uit, en alleen al een blik in die blauwe ogen gaf haar een prettig gevoel. Ze keek hem openhartig aan en raakte zachtjes zijn wang aan, terwijl hij iets teders in zich voelde opkomen.

'Ik ben blij dat ik vanavond met je ben meegegaan, Ivo.'

Heel even stond alles stil toen hij haar aankeek en langzaam glimlachte hij. 'Ik ben er ook blij om, kleintje, ik ook.' Daarna hielp hij haar galant en volgens de regels van de etiquette uit haar jas en dit keer was het Bettina die glimlachte. Ze kon zich de eerste keer nog herinneren dat hij dat voor haar had gedaan, toen ze meer dan tien jaar geleden samen met hem en haar vader naar de opera was geweest. Ze had een donkerrode jas aan gehad, met een klein fluwelen kraagje en een bijpassende hoed, witte handschoenen en satijnen schoenen. De opera was Der Rosenkavalier geweest en tot haar ontzetting had ze een vrouw gezien die als man was verkleed. Ivo had het haar allemaal uitgelegd, maar ze was toch vreselijk teleurgesteld geweest. Nu ze eraan terugdacht merkte ze dat ze lachte. Ze liet de donkerblauwe fluwelen avondjas van zich afglijden en zocht Ivo's blik weer. 'Mag ik vragen wat er te lachen valt?' Hij was hartelijk en bij voorbaat al geamuseerd.

'Ik dacht aan die eerste keer dat ik hier met jou was. Weet je nog van die vrouw die "probeerde te doen alsof ze een man was"?' Nu hij eraan terugdacht lachte Ivo met haar mee, maar toen de herinnering vervaagde zag ze iets heel anders in zijn ogen. Hij keek naar de jurk die ze aan had, en toen hij dat deed leek de gedachte aan de avond van Der Rosenkavalier te verbleken. De jurk die ze onder de nachtblauwe avondjas aan had was van hetzelfde diepe blauw, maar hij leek om haar heen te zweven in een wolk van chiffon; de wijde, lange mouwen gaven haar armen een soort dromerige betovering en vanaf haar smalle middel waaierde de zachte stof in golvende plooien uit tot op haar voeten. Ze zag er oneindig breekbaar en verbazend mooi uit zoals ze daar voor hem stond, haar ogen schitterend als de saffieren en diamanten in haar oren. 'Vind je de jurk niet mooi?' Ze keek onschuldig naar hem op, met nauwelijks verholen teleurstelling. Opeens was de lach weer terug in zijn ogen, terwijl hij beide armen naar haar uitstrekte. Wat jong was ze nog in sommige opzichten. Het verbaasde hem steeds weer. Hij vond het moeilijk te bevatten hoe ze kans had gezien onder een vernis van alwetendheid een kern van onschuld te bewaren, en dat ondanks het feit dat ze voortdurend was blootgesteld geweest aan mannen die onmogelijk de gedachten die hij nu koesterde hadden kunnen vermijden.

'Ik vind je jurk geweldig, liefje. Prachtig. Ik was alleen even... een beetje overdonderd.'

'O ja?' Haar ogen twinkelden. 'En dan te bedenken dat je nog niet eens de helft hebt gezien.' Terwijl ze dat zei draaide ze keurig op één voet rond om hem haar rug te laten zien. In scherpe tegenstelling tot de lange mouwen, de hoge hals en wijde rok was de rug van de jurk laag uitgesneden, en alles wat Ivo voor zijn ogen zag dansen was een uiterst aantrekkelijke en volmaakte blote rug.

'Goeie God, Bettina, dit is niet netjes meer.'

'Natuurlijk wel, doe niet zo dom. Laten we gaan zitten, de muziek begint.'

Ivo zuchtte in zichzelf terwijl hij daar zo zat. Hij wist niet goed welke kant van haar karakter hij zou moeten aanspreken, welk beeld hij in gedachten moest houden. Het kind dat hij zich herinnerde, of de vrouw die hier zat. Er waren verscheidene dingen die hij het kind kon aanbieden. Hij kon plaats voor haar inruimen in zijn huis. Maar als vrouw werd het heel wat ingewikkelder... Wat dan? Een baan bij de krant? Een avondje naar de opera, als haar vriend? Hij kon haar helpen bij het zoeken naar een flat... maar dan? Hoe kon ze die betalen? Het probleem was echt onverdraaglijk. Toen de eerste akte ten einde liep realiseerde hij zich hoe weinig hij ervan had gehoord.

'Ivo, is het niet schitterend?' Haar ogen stonden nog dromerig terwijl het doek zakte.

'Ja, het is prachtig.' Maar hij dacht niet aan de opera, hij dacht alleen aan haar. 'Wil je iets drinken aan de bar?' De anderen stonden al in de rij bij de uitgangen. Een loopje naar de bar was een must voor alle serieuze operagangers, niet zozeer om wat ze er dronken, als wel om wie ze er zagen. Ivo merkte echter op dat ze aarzelde. 'Wil je liever hier blijven?'

Ze knikte dankbaar en ze gingen allebei weer zitten.

'Vind je het erg vervelend?' Ze was meteen verontschuldigend, maar Ivo maakte een nonchalant handgebaar.

'Natuurlijk niet, doe niet zo mal. Zal ik iets voor je halen?' Maar ze schudde haar hoofd en lachte.

'Je verwent mij net zo erg als ik mijn vader, Ivo. Kijk maar uit! Dat maakt het leven er niet gemakkelijker op.' Ze spraken nog even over Justin en toen herinnerde Ivo zich de verhalen die Justin hem had laten zien. De verhalen die Bettina had geschreven.

'Eens zul je een nog groter schrijver dan Justin kunnen worden, als je dat wilt.'

'Meen je dat?' Ze keek hem strak aan, alsof ze te verschrikt was om adem te halen. Ze wachtte en wilde zijn antwoord horen, hoewel ze er toch bang voor was. Hij knikte echter bevestigend en ze ademde zachtjes uit. 'Ja zeker. Je laatste vier of vijf verhalen, weet je wel, die je vorige zomer in Griekenland hebt geschreven... die zijn buitengewoon goed, Bettina. Je zou ze kunnen uitgeven als je dat wilde. Eigenlijk was ik van plan je op een geschikt moment te vragen of je dat in gedachten had.' Hij keek haar ernstig aan en ze staarde hem strak, als verdoofd aan.

'Natuurlijk niet. Ik heb ze gewoon geschreven om - om ze te schrijven. Niet met een bepaald doel voor ogen. Heeft daddy ze je laten lezen?'

'Ja.'

'Vond hij ze goed?' Haar stem klonk dromerig en weemoedig nu, en ze leek Ivo's aanwezigheid bijna vergeten te zijn. Maar hij keek haar hoogst verbaasd aan.

'Heeft hij je dat dan niet verteld?' Zachtjes schudde ze haar hoofd. Dat is misdadig, Bettina. Hij vond ze prachtig. Heeft hij dat nooit gezegd?'

'Nee.' Toen keek ze Ivo recht aan. 'Maar dat zou hij ook nooit hebben gedaan. Dat soort lof was niet echt zijn stijl.' Nee. maar het aanhoren ervan wel. O ja, wat vond hij dat heerlijk, dacht Ivo.

Hij ergerde zich weer als hij eraan dacht. 'Het is voldoende dat hij ze echt mooi vond.'

Ze glimlachte weer, nog wel op haar hoede. 'Dat doet me plezier.'

Misschien was dit een manier waarop hij haar kon helpen. 'Ga je proberen om ze uitgegeven te krijgen?'

'Ik weet het niet.' haalde haar schouders op, ineens weer een kind. 'Ik heb je al gezegd, ik droom ervan een toneelstuk te schrijven. Maar dat wil nog niet zeggen dat ik dat ook ga doen.'

'Het zou kunnen, als je het wilt. Een grote, intense droom is genoeg. Als je daar maar aan vasthoudt, hem koestert en erop bouwt. Als je die droom maar nooit opgeeft. Wat er ook gebeurt.' Lange tijd zei Bettina niets en ze wendde haar blik af. Hij kwam iets dichter bij haar zitten en ze voelde hem naast zich, zijn hand lag dicht bij de hare. 'Geef je droom niet op, Bettina... dat moet je nooit, nooit doen.'

Toen ze hem eindelijk weer aankeek was het met wijze, vermoeide ogen. 'Mijn dromen zijn al voorbij, Ivo.'

Hij schudde echter beslist zijn hoofd, met een zweem van een glimlach om zijn mond. 'Nee, kleintje, ze zijn pas begonnen.' En met die woorden boog hij voorover en kuste haar zacht op de mond.

7

Het was een vreemde en wonderlijke avond geweest die ze samen met Ivo had doorgebracht. Na de opera waren ze gaan eten in La côte Basque, en daarna hadden ze gedanst in Le Club. Ivo en haar vader waren daar sinds de opening al lid, maar na al die jaren was het nog steeds een gezellige gelegenheid en het was dé plek om oudejaarsavond te vieren. Ze hadden de gezellige, vriendschappelijke manier van met elkaar omgaan hervonden; alleen zijn kus had haar een ogenblik in verwarring gebracht, maar dat zette ze uit haar gedachten. Hij was een heel dierbare vriend. Het grootste deel van de avond was net als vroeger geweest. Ze praatten, lachten en dansten. Ze dronken champagne en bleven er tot 3 uur, toen Ivo eindelijk verklaarde dat hij uitgeput was en aankondigde dat hij haar naar huis zou brengen. Tijdens de autorit naar de flat waren ze beiden ongewoon rustig. Bettina dacht aan haar vader en hoe vreemd het was dat hij er niet bij was geweest, of dat ze hem niet minstens had kunnen opbellen om hem een gelukkig nieuwjaar te wensen. Ze reden langzaam East Side in, tot ze uiteindelijk voor de deur stonden.

'Kom je nog even boven voor een glaasje cognac?' Ze zei het bijna automatisch, tussen twee geeuwen in, maar het liep al naar 4 uur in de ochtend en Ivo lachte.

'Het klinkt erg verleidelijk zo. Denk je dat je nog lang genoeg wakker kunt blijven om boven te komen?' Hij hielp haar de auto uit en volgde haar naar binnen.

'Ik weet het niet... mmm... ik heb opeens zo'n slaap...' Terwijl de lift hen naar boven bracht zei ze glimlachend: 'Weet je zeker dat je niet nog wat wilt drinken?'

'Heel zeker.'

Haar glimlach verbreedde zich. 'Mooi zo. Ik wil naar bed.' Zoals ze dat zei leek ze weer 12, en ze lachten allebei.

Het huis was griezelig leeg nadat ze de deur had opengedaan en het licht had aangeknipt.

'Ben je niet bang hier alleen te zijn, Bettina?'

Ze keek hem openhartig aan en knikte. 'Soms wel.'

Zijn hart ging naar haar uit toen hij naar haar keek. 'Zul je me iets beloven? Als je ooit ergens mee zit bel me dan op. En dan bedoel ik meteen, zodat ik direct kan komen.'

'Goed. Dat is een prettig gevoel.' Ze geeuwde weer, ging op een Louis X V-stoel in de hal zitten en schopte haar elegante marineblauwe satijnen schoenen uit. Hij ging op een stoel tegenover haar zitten en ze glimlachten tegen elkaar.

'Je ziet er zo mooi uit vanavond, Bettina. En vreselijk, verschrikkelijk volwassen.'

Ze haalde haar schouders op en zag er veel meer uit als het jonge meisje dat ze eigenlijk was. 'Ik denk dat ik nu ook volwassen ben.' Toen schopte ze schaterend een van de blauwe, satijnen schoentjes de lucht in. Ze ving hem weer, daarbij nauwelijks een kostbare vaas missend die op een klein ophoginkje stond. 'Weet je wat nou zo gek is, Ivo?'

'Wat dan?'

'Dat ik, afgezien van die eenzaamheid, voor mezelf verantwoordelijk ben. Er is niemand, absoluut niemand die me zegt wat ik moet doen, die me op mijn donder geeft, me prijst, dingen voor me uitstippelt... niets van dat alles... Als ik nu net die vaas had gebroken was dat mijn probleem geweest, en van niemand anders. Dat geeft ook weleens een gevoel van eenzaamheid. Alsof het niemand wat kan schelen.' Ze keek peinzend naar haar schoen, en liet hem toen weer op de vloer vallen, maar Ivo keek haar oplettend aan.

'Mij kan het wel wat schelen.'

'Dat weet ik wel. En ik geef ook om jou.'

Hij keek alleen maar naar haar en wachtte even voor hij antwoord gaf. 'Dat doet me plezier.' Toen stond hij op en liep langzaam op haar toe. 'En nu, in tegenspraak met jouw theorie, ga ik je vertellen dat je als een zoet meisje naar bed moet. Zal ik je naar boven brengen, naar je kamer?' Ze aarzelde even en glimlachte toen.

'Zou je dat niet vervelend vinden?'

Hij keek ongewoon ernstig en schudde zijn hoofd. Blootsvoets liep ze naar de trap; haar schoenen lagen vergeten op de vloer in de hal. Ze gooide haar blauwe fluwelen jas over haar arm, terwijl Ivo achter het naakte ovaal van haar rug aan naar haar slaapkamer liep. Maar hij had zichzelf nu in de hand. In de loop van de avond had hij besloten wat hij ging doen. Boven aan de trap draaide ze zich om en keek hem over haar schouder heen aan.

'Kom je me instoppen?' Het klonk half schertsend, half plagend, en hij wist niet zeker wat hij nog meer las in die grote, groene ogen. Maar hij stelde geen vragen.

Ze streek vermoeid met een hand over haar ogen en ineens leek ze veel ouder, 'Er is nog zoveel te doen, Ivo. Soms weet ik niet goed hoe ik het allemaal voor elkaar moet krijgen.' Maar terwijl ze dat zei klopte hij haar op de schouder. Ze keek glimlachend naar hem op.

'Dat komt nog wel, liefje. Dat komt nog wel. Wat je nu eerst nodig hebt, dame, is een goede nachtrust. Welterusten dus, kleintje. Ik kom er wel uit.' Ze hoorde hem zachtjes door de met tapijt belegde gang lopen, daarna was het stil en ze wist dat hij bij de trap was. Uiteindelijk hoorde ze zijn hakken op de marmeren vloer beneden, en hij riep voor de laatste keer: 'Welterusten' voordat hij de voordeur achter zich dichtdeed.

8

Bettina volgde de vrouw naar boven en weer naar beneden, glimlachte vriendelijk, deed kasten open en hoorde aan hoe de makelaar de pluspunten van het appartement prees en vervolgens onbeschaamd op de gebreken ervan wees. Bettina hoefde eigenlijk niet bij de vertoning aanwezig te zijn, maar ze wilde het zo. En ze wilde weten wat er over haar huis werd gezegd.

Eindelijk, na bijna een uur was het voorbij, en Naomi Liebson, die al drie keer in één maand was komen kijken, maakte zich op om te vertrekken. Er waren ook nog andere kijkers geweest, met andere makelaars, maar tot nu toe was dit de meest serieuze gegadigde.

'Ik weet het gewoon nog niet, liefje. Ik weet het nog niet echt, helemaal zeker.' Bettina probeerde weer te glimlachen terwijl ze haar aankeek maar het leuke ging er een beetje af. Het was doodvermoeiend dit legertje aspirant-kopers iedere dag rond te leiden om het appartement te laten zien. En er was niemand om de spanning op af te reageren. Ivo zat drie weken in Europa voor zaken. Er was een internationale conferentie in China geweest, en omdat het de eerste in zijn soort was moest hij ernaar toe. Daarna had hij zakelijke afspraken in Europa: Brussel, Amsterdam, Rome, Milaan, Londen, Glasgow, Berlijn en Parijs. Het zou een lange reis worden. Ze had het gevoel alsof hij al jaren weg was.

'Miss Daniels?' De makelaar raakte haar arm aan en bracht haar terug tot de werkelijkheid.

'Neemt u me niet kwalijk... ik stond te dromen... Was er nog iets?'

Naomi Liebson was kennelijk weer de keuken in verdwenen. Ze wilde nog eens proberen zich voor te stellen hoe het eruit zou zien als ze twee muren zou wegbreken. Uit wat ze had gezegd viel op te maken dat ze in ieder geval van plan was het appartement radicaal te veranderen. Bettina had zich daarom afgevraagd waarom ze niet iets kocht dat meer naar haar zin was, maar kennelijk deed ze dit voor haar plezier. Ze had in vijf jaar in even zovele flats soortgelijke veranderingen aangebracht. Daarna verkocht ze ze weer met een enorme winst, dus misschien was het nog niet zo gek bekeken. Bettina keek nieuwsgierig naar de makelaar en glimlachte toen. 'Denkt u dat ze het doet?'

De vrouw haalde haar schouders op. 'Ik weet het niet. Ik kom later op de dag met nog twee mensen. Maar ik denk eigenlijk niet dat die geschikt zijn. Het is te groot voor ze; een van de echtparen is al wat ouder en er zijn zoveel trappen.'

'Waarom komen ze dan?' Bettina keek haar aan terwijl de vermoeidheid zich om haar fijnbesneden mond aftekende. Maar ze had de vraag niet voor zich kunnen houden. Waarom kwamen ze allemaal? Er waren mensen die meer slaapkamers wilden, oudere mensen die geen trappen wilden, grote gezinnen die meer bediendenkamers nodig hadden dan zij zelfs te bieden had; er waren mensen geweest voor wie het appartement nooit geschikt zou zijn. Toch waren de makelaars met drommen mensen blijven komen, waaronder maar een handjevol voor wie het huis werkelijk geschikt was. Het leek een verschrikkelijke tijdverspilling, maar het hoorde bij het spel.

En natuurlijk, het was het appartement van Justin Daniels, dat maakte het altijd spannend... 'Waarom gaat ze het verkopen?...' Steeds weer had Bettina het horen fluisteren. En dan het antwoord: 'Hij is gestorven en heeft zijn dochter zonder een cent achtergelaten...' De eerste keer was ze ineengekrompen toen ze het hoorde, en tranen van boosheid en verontwaardiging hadden in haar ogen geprikt... Hoe durfden ze! Hoe konden ze? Maar ze durfden en konden het. Eigenlijk deed het er ook niet meer toe. Ze wilde alleen nog maar verkopen en weggaan. Ivo had gelijk, het was te groot en te eenzaam, en af en toe was ze ook bang. Maar het ergste was dat ze het zich niet kon permitteren, en iedere maand als ze de reusachtige som geld moest betalen beefde ze als ze haar slinkende kapitaal aansprak. Het werd hoog tijd dat iemand het kocht. Naomi Liebson, of wie dan ook.

De andere huizen waren allemaal kort na nieuwjaar verkocht. Dat in Beverly Hills had een paar weken daarvoor een meevallertje opgeleverd. Een jongeman uit het Midden-Oosten had het gekocht met alles erop en eraan, kleden, kasten, 18e-eeuwse spiegels, moderne schilderijen, alles. Het huis was altijd een vreemde mengeling geweest van opzichtigheid en verfijndheid, en Bettina was er nooit zo dol op geweest als op het appartement in New York. Het tekenen van alle papieren had haar nauwelijks verdriet gedaan. Alles wat in het buitenland nog restte was de flat in Londen, maar volgens Ivo was die nu bijna leeg. Hij had haar van daaruit opgebeld. De advocaat van haar vader in Londen had haar ook verzekerd dat hij een koper ervoor had. Hij zou het haar aan het eind van de week laten weten. Zo bleef dus alleen nog het appartement aan Fifth Avenue in New York over. En zelfs dat zou er over twee weken niet meer hetzelfde uitzien. Ze zuchtte weer als ze aan de veiling dacht. Bij wijze van gunst was de datum wat vervroegd. Over tien dagen kwam Parke-Bernet alles weghalen, letterlijk alles. Ze had gedurende de drie weken van Ivo's afwezigheid iedere tafel, iedere boekenkast en iedere stoel bekeken. Uiteindelijk wist ze dat ze niets kon houden, alleen een paar souvenirs, wat kleine voorwerpen die geen waarde hadden maar die voor haar iets betekenden.

Behalve dat zou er na de veiling niets meer van haar zijn, en tegen die tijd hoopte ze het appartement verkocht te hebben. Kamperen in het lege huis zou meer zijn dan ze kon verdragen.

De makelaar keek haar verwonderd aan terwijl ze beiden geduldig stonden te wachten op Mrs. Liebsons terugkomst. Het was ongebruikelijk dat een verkoper hielp met het laten zien van het appartement, maar ja, Bettina was een meisje zoals je niet vaak tegenkomt.

'Hebt u al iets anders gevonden?' Ze nam Bettina belangstellend op. Verdomme, dacht ze, zelfs al bezat Bettina dan geen cent meer, na de verkoop van dit paleisje kon ze iets kleins en leuks voor zichzelf kopen. Misschien een studio, of een klein zolderappartement met een aparte slaapkamer, en met uitzicht over het park. Dat zou haar niet meer dan een ton kosten. De vrouw besefte niet dat iedere cent van de verkoop van het grote huis, evenals alle winst van de veiling, nodig was om haar vaders vermogen weer in de zwarte cijfers te krijgen.

Bettina schudde alleen maar haar hoofd. 'Ik ben nog niet aan het zoeken. Ik wil niet beginnen voordat ik dit heb verkocht.'

'Dat is helemaal verkeerd. Je weet hoe het is als je verkoopt. De koper doet er drie weken over om te beslissen, en dan opeens: pats, boem, hij koopt het en dan wil hij je er van de ene dag op de andere uit hebben.'

Bettina probeerde te glimlachen, maar het lukte haar niet erg. Ze was van plan om naar het Barbizon Hotel for Women aan Lexington Avenue te verhuizen en dan iedere dag The New York Times en natuurlijk de Mail te lezen. Zo hoopte ze in een paar dagen of misschien weken een huurflat te vinden. Ze wilde zelfs wel een flat met iemand delen als het moest. Daarna zou ze een baan zoeken. Ze had besloten er niet weer met Ivo over te praten. Hij zou haar alleen maar in een schitterend kantoor neerzetten, tegen een salaris dat ze niet verdiende, en dat wilde ze niet. Ze wilde haar eigen brood verdienen. Ze moest een echte baan zien te vinden. Het vooruitzicht alleen al maakte haar doodmoe. Net op dat moment kwam Mrs. Liebson terug.

'Ik weet gewoon niet wat ik met die keuken aan moet. Liefje, het is een rommeltje.' Ze keek Bettina verwijtend aan, terwijl ze het ook nog klaarspeelde breed te glimlachen. Ze keek naar de makelaar en knikte, en met nauwelijks een 'goedemiddag' vertrokken ze. Bettina stond even stil - ze haatte ze allebei - en sloot de deur. Het kon haar geen barst schelen of dat mens het appartement kocht of niet. Ze gunde het haar toch niet. Ze wilde niet dat ze iets aan de keuken zou doen, of aan de andere vertrekken. Het was haar huis en dat van haar vader; het was van hen en van niemand anders.

Ze ging langzaam zitten in het winterse schemerlicht; ze keek om zich heen en staarde naar de rijke mozaïekvloer. Hoe had hij haar dit kunnen aandoen? Hoe had hij haar in deze godvergeten rotzooi kunnen achterlaten? Wist hij dan niet wat hij deed? Had hij dat niet kunnen weten? Langzaam kwam een bittere afkeer voor haar vader in haar op, en ze liet haar tranen de vrije loop, tranen van boosheid en uitputting. Haar schouders begonnen te schokken toen ze haar gezicht in haar handen legde en het uitsnikte. Het leek uren later toen ze eindelijk de telefoon hoorde. Ze liet hem even doorbellen, maar hij was zo hardnekkig dat ze uiteindelijk opstond en de hal door liep naar het bescheiden kastje bij de ingang, waar hij was verborgen. Ze begon er net aan te wennen dat ze zelf de telefoon moest aannemen, hoe afschuwelijk ze zich ook voelde. Vergane glorie, dacht ze bij zichzelf terwijl ze haar ogen met een zakdoek afveegde en haar neus ophaalde.

'Hallo?'

'Bettina?'

'Ja?' Ze kon de gedempte mannenstem nauwelijks verstaan.

'Is alles goed, liefje? Met Ivo. Bel ik op een goed moment?' Haar gezicht lichtte op toen ze hem hoorde en plotseling moest ze weer nieuwe tranen wegvegen.

'O, natuurlijk!'

'Wat? Ik kan je niet verstaan, liefje, spreek eens wat harder! Alles goed met je?'

'Prima.' Ze had ineens de neiging om hem de waarheid te vertellen, alles... Nee, ik ben eenzaam, ik voel me ellendig... over een paar weken heb ik geen thuis meer.

'Hoe gaat het met het appartement? Heb je het al verkocht?'

'Nog niet.'

'Goed. Londen is nu aan de nieuwe eigenaar overgedragen, het contract is vanavond getekend.' Hij noemde een bedrag. Het was voldoende om een gezonde bijdrage te leveren aan de afbetaling van de schulden.

'Dat is mooi. Hoe is je reis?'

'Eindeloos lijkt het wel.' Ze glimlachte in de telefoon.

'Dat lijkt inderdaad zo. Wanneer kom je weer thuis?' Ze had niet beseft hoe verlangend ze was hem weer te zien.

'Ik weet het niet. Ik had eigenlijk al dagen geleden terug moeten zijn maar ik ben hier bij een paar bijzondere bijeenkomsten betrokken geraakt. Ik moet het misschien nog wat uitstellen.' Ze merkte dat ze stond te pruilen, en het kon haar niets schelen dat ze zich gedroeg als een klein kind. Dat kon ze bij hem wel doen; hij begreep het wel.

'Hoelang?'

'Tja -' hij leek te aarzelen - 'ik heb net afgesproken dat ik nog twee weken blijf.'

'Oh, Ivo!' Hij was al weg sinds twee weken na hun nieuwjaarsuitje. 'Dat is vreselijk!'

'Ik weet het, ik weet het. Het spijt me. Ik maak het weer goed als ik terug ben, dat beloof ik.'

'Ben je op tijd terug voor de veiling?'

'Wanneer is die? Ik dacht dat dat nog even zou duren.'

'Ze hebben het voor me vervroegd, morgen over twee weken is het. Vrijdag en zaterdag. Allemaal spullen van daddy, alles.'

'En jij dan, verdorie. Ga jij de wijde wereld in met een koffer en je naam?'

'Nauwelijks. Je hebt mijn kasten niet gezien. Ik neem wel meer mee dan één koffer.' Eindelijk lachte ze weer.

'Je kunt niet alles opgeven. Wat ga je in godsnaam doen? Op de grond slapen?'

'Ik heb me er eens in verdiept, en ik kan inderdaad een bed huren. Anders moet ik een jaar wachten voor Parke-Bernet weer een datum heeft op het schema. En wat dan? Als het appartement wordt verkocht? Dan zou ik moeten betalen voor het opslaan van de meubels... Laat maar, Ivo, het is te ingewikkeld. Het moet zo gebeuren.'

'In godsnaam, Bettina. ik wilde dat je had gewacht tot ik terug was voordat je je hierin stortte.' Zijn stem klonk verdrietig en hij keek met afschuw zijn hotelkamer rond. Op een afstand van 3000 mijl was er niet veel wat hij kon doen om haar tegen te houden, en eigenlijk had ze gelijk door zo te handelen. Hij vond het alleen vreselijk voor haar dat ze er alleen voor stond. Maar ze zou het wel redden. In zekere zin had Bettina er haar hele leven tijdens moeilijke ogenblikken alleen voor gestaan.

'Hoe dan ook, zit er maar niet over in, Ivo, ik heb het wel in de hand Alleen mis ik je verschrikkelijk.'

'Ik kom gauw terug.' Hij keek in zijn agenda en noemde haar de precieze datum van zijn terugkeer.

'Hoe laat kom je aan?'

'Ik neem de vlucht van 7 uur 's morgens uit Parijs, dan ben ik om 9 uur 's morgens in New York, Newyorkse tijd. Ik ben om een uur of 10 in de stad.' Ze had hem willen verrassen door naar het vliegveld te gaan maar ze realiseerde zich plotseling dat ze daar de mogelijkheid niet toe had.

'Waarom?'

'Laat maar. Het is de dag van de veiling.'

'Hoe laat begint die?'

'Om 10 uur 's morgens.'

Hij maakte een aantekening in zijn agenda. 'Ik zie je daar dan wel.'

Plotseling glimlachte Bettina. Anders dan haar vader liet Ivo haar nooit in de steek. 'Weet je zeker dat dat kan? Moet je niet naar je werk?'

Deze keer glimlachte hij. 'Na vijf weken maakt één dag niet zoveel verschil. Ik kom zo vroeg mogelijk. Ver voor die tijd bel ik je wel, kleintje. Weet je zeker dat alles in orde is?' Maar hoe kon het goed met haar gaan als er steeds makelaars door het appartement liepen en al haar bezittingen werden verkocht op een veiling van Parke-Bernet?

'Het gaat goed, eerlijk waar.'

'Ik vind het helemaal niet leuk dat je daar alleen zit.'

'Ik zeg je toch, het gaat best.'

Ze spraken nog een paar minuten, toen moest hij weg.

'Ik bel je nog, Bettina Er viel een vreemde, lege stilte; hij aarzelde en ze hield haar adem in.

'Ja?'

'Laat maar, kleintje. Wees voorzichtig.'

9

De volgende morgen rinkelde de telefoon voordat Bettina was opgestaan. Het was de makelaar. Vijf minuten later zat Bettina rechtop in bed en keek verslagen.

'In godsnaam, het is heel goed nieuws!' Uit de stem van de makelaar sprak kennelijk irritatie, en Bettina knikte. Het was ook goed nieuws. Maar toch kwam het nog als een schok. Ze was zojuist haar thuis kwijtgeraakt. Tegen een mooie prijs, maar toch, het was weg. Het ogenblik was gekomen.

'Dat ben ik wel met u eens, alleen... ik had niet... ik had niet verwacht dat het zo snel zou gaan. Wanneer gaat ze... hoe gauw Ze zocht naar woorden en had een hekel aan de vrouw uit Texas. Ze had het appartement gekocht voor een bedrag dat Bettina had moeten doen juichen van vreugde. Maar daar had ze helemaal geen zin in. De makelaar vervolgde haar relaas terwijl Bettina's ogen zich met tranen vulden.

'Zullen we zeggen dat we morgen over twee weken de contracten tekenen? Dan hebben jullie allebei twee hele weken om de zaken te organiseren.'

Toen dat was geregeld hing Bettina op. Ze zat zwijgend in haar slaapkamer en keek om zich heen alsof het de laatste keer was.

De week daarop bracht ze afwisselend door met pakken en met het drogen van haar tranen. Ten langen leste werden op woensdag de talloze waardevolle stukken weggehaald om naar de gewijde ruimten van Parke-Bernet te worden overgebracht. Het was op diezelfde dag dat ze naar haar advocaat ging om de verkoop van het appartement te bekrachtigen. Ze nam niet eens de moeite om telefonisch een bed te huren. Ze haalde een oude slaapzak te voorschijn die ze jaren geleden had gekocht en sliep op de grond in haar kamer. Het was toch maar voor drie nachten; ze had natuurlijk al naar het hotel kunnen gaan, maar daar had ze geen zin in. Ze wilde tot het laatst toe blijven.

De dag van de veiling bij Parke-Bernet werd ze al vroeg wakker. Ze bewoog zich toen het eerste licht van de ochtendschemering over de vloer kroop. Ze had niet eens meer de moeite genomen de gordijnen te sluiten. Het was prettig om vroeg wakker te worden, en ze zat in kleermakerszit koffie te drinken op het dikke tapijt in haar kamer.

Maar deze ochtend was ze zelfs te zenuwachtig voor koffie; ze liep als een kat door het appartement, in haar nachtjapon en op blote voeten. Als ze haar ogen dichtdeed zag ze het appartement weer voor zich zoals het er vorige week nog had uitgezien. Als ze haar ogen open had zag het er vreemd kaal uit, en de parketvloer voelde koud aan aan haar voeten. Even na 7 uur liep ze terug naar haar kamer en zocht een tijdlang koortsachtig in haar klerenkast. Dit was niet een dag om een spijkerbroek aan te trekken. Ze ging niet in haar werkkleren om zich dan op een rij achterin te verbergen. Deze ene laatste keer zou ze zich vertonen als de dochter van Justin Daniels en ze zou er fantastisch uitzien. Alsof er niets was veranderd.

Uiteindelijk koos ze een opvallend zwartwollen Dior-pakje met schoudervullingen, een ceintuur en een lange, nauwsluitende rok. Haar haar zou eruitzien als de vlam op een zwarte kaars. Het jasje was hooggesloten, dus ze hoefde geen blouse aan. Ze zou haar nertsjas eroverheen dragen en daarbij haar zwarte schoenen met hoge hakken aandoen.

Voor de laatste keer nam ze een bad in de roze marmeren badkamer en daarna rook ze vaag naar gardenia's en rozen. Ze borstelde haar haar tot het glansde als donkere honing, bracht make-up aan en kleedde zich langzaam aan. Toen ze voor de spiegel stond was ze trots op wat ze zag. Niemand zou denken dat ze maar een meisje van 19 was dat zojuist alles had verloren wat ze bezat.

De zaal in het veilinggebouw was al goed gevuld: rijen vol handelaren, verzamelaars, mensen die zich alleen maar kwamen vergapen, kopers en oude vrienden. Alle gesprekken verstomden toen zij binnenkwam. Twee mannen sprongen naar voren en namen een foto van haar, maar Bettina knipperde niet eens met haar ogen. Als een vorstin liep ze naar een van de voorste rijen, ging vlak bij een assistent van de veilingmeester zitten en wierp haar nertsjas nonchalant over de rugleuning van de stoel. Haar ogen glimlachten niet, en ze negeerde de mensen die probeerden haar aandacht te trekken. Ze was een opvallende verschijning in het zwart, gecombineerd met haar koperkleurige haar; het enige sieraad dat ze droeg was een lang snoer grote, volmaakte parels van haar moeder. In haar oren droeg ze de bijpassende oorbellen en aan haar handen een ring met onyx en een met een parel. Het enige wat ze in de drie maanden sinds haar vaders dood niet had verkocht waren haar juwelen. Ivo had haar verzekerd dat ze die zou kunnen houden en toch de schulden zou kunnen aflossen. Hij had gelijk gehad.

Ze zat vlak voor het podium en wist dat ze de oude, vertrouwde voorwerpen goed zou kunnen zien als ze geveild werden: schilderijen, banken, tafels en lampen. In de hoeken en langs de wanden van de zaal zag ze al een paar dingen staan, stukken die te groot waren om het podium op en af te worden gedragen, zoals hoge ladenkasten, enorme dressoirs, haar vaders boekenkasten en twee hele grote, staande uurwerken. De meeste dingen waren Louis XV, sommige Louis XVI, sommige Engels, maar allemaal zeldzaam, vele zelfs gesigneerd. Hel zou wat de catalogus noemde 'een belangrijke' verkoping worden. Maar dat hoorde ook zo, dacht Bettina bij zichzelf. Justin Daniels was een belangrijk man geweest, en nu voelde zij zich ook weer belangrijk nu ze daar zo zat, omdat ze deze ene, laatste keer hier aanwezig was als zijn dochter, niet alleen maar als zichzelf.

Het bieden begon om 7 minuten over 10, en Ivo was er nog niet. Bettina keek op het eenvoudige Cartier-horloge aan haar linkerpols en liet haar ogen toen weer afdwalen naar de man op het podium, de veilingmeesters en de grote, ingelegde Louis XV-kast met het marmeren bovenblad, die zojuist was geveild voor 22.500 dollar. Het ronde platform op het podium draaide langzaam rond en weer werd een vertrouwd voorwerp zichtbaar. Het was de grote, gedecoreerde 17e-eeuwse spiegel uit hun hal.

'Er is een bod gedaan van 2500... 2500... drie, ik hoor drie... vier... vijf... zes... zeven... 7500 links... acht!... Negen hier vooraan... 9500... tien daar achteraan!... Tien... tien... eenmaal... elf?... 11.500... en twaalf... twaalf hier vooraan.' Bij deze woorden klonk de hamerslag. Binnen een minuut was het voorbij. Het ging in een flitsend tempo en de handelingen waren bijna onzichtbaar. Vingers bewogen zich zo goed als onmerkbaar, handen werden nauwelijks opgeheven; er werd geknikt en met de ogen werden tekens gegeven. Maar zelfs het geringste gebaar met een pen of van een hand werd door de veilingmeester en zijn assistenten opgemerkt. Ze waren erop getraind om alles te zien en het snel te rapporteren aan de eerste veilingmeester, maar zelden zagen de toeschouwers wie eigenlijk een bod deed. Bettina had er geen idee van wie zojuist de grote antieke spiegel had gekocht. Ze maakte een aantekening in haar catalogus en ging achterover in haar stoel zitten om naar het volgende nummer te kijken.

Het ging om twee prachtige Franse bergère-stoeltjes, bekleed met fijne, roomkleurige zijde, die in haar vaders slaapkamer hadden gestaan. Er was ook een bijpassende chaise-longue met dezelfde bekleding, het volgende nummer uit de catalogus. Bettina, die met de pen in de hand zat te wachten tot het bieden weer zou beginnen, voelde dat er iemand in de stoel naast haar gleed. Toen hoorde ze een bekende stem in haar oor.

'Wil je ze hebben?' Zijn ogen stonden moe en zijn stem klonk gespannen. Toen ze zich naar Ivo wendde was haar begrafenisstemming van het afgelopen uur even verdwenen.

Ze legde een ogenblik haar armen om zijn hals en hield hem dicht tegen zich aan. Langzaam kwam er een glimlach op zijn gezicht. Ze trok zich even van hem terug en fluisterde in zijn oor: 'Welkom, vreemdeling. Ik ben zo blij dat je kon komen.'

Hij knikte, en herhaalde toen rustig zijn vraag. Er werd al 9500 geboden. 'Wil je ze hebben?' Maar ze schudde van nee. Weer dichter naar haar toe leunend nam hij teder haar hand in de zijne. 'Ik wil dat je me vertelt wat je graag wilt hebben. Alles wat iets speciaals voor je betekent, koop ik. Dan zal ik het voor je bewaren in mijn appartement. Je kunt het me later terugbetalen als je wilt, en het kan me geen klap schelen als dat pas over twintig jaar is...' Toen glimlachte hij en boog zich weer naar haar toe. 'Als ik er dan nog ben om het in ontvangst te nemen, en dat betwijfel ik.' Hij wist hoe trots ze was en dat hij het haar op die manier moest aanbieden. Het bieden werd afgesloten bij 13.500 voor de twee stoelen. Ze fluisterde hem toe: 'Je kunt maar beter zorgen dat je er dan nog bent, Ivo.'

'Op mijn 82e? In godsnaam, Bettina, gun me wat rust.' Ze keken elkaar aan alsof ze elkaar de afgelopen maand iedere dag hadden gesproken. Het was ineens moeilijk te geloven dat hij vijf weken was weg geweest. 'Alles goed met je?'

Ze knikte langzaam. 'Prima. Ben je erg moe van de vliegreis?' Een echtpaar dat voor hen zat maande hen tot stilte en Ivo keek het stel boosaardig aan. Daarna wendde hij zich met een vermoeid lachje tot Bettina.

'Het was een lange vlucht. Maar ik wilde niet dat je hier alleen zat. Hoelang gaat dit vandaag nog door? De hele dag?' Hij hoopte vurig dat dat niet het geval zou zijn; hij had een paar uur slaap nodig.

'Tot de lunch maar. En dan morgenochtend en morgenmiddag nog.'

Hij knikte en vestigde zijn aandacht op wat er op het podium te zien was. Bettina was eigenaardig stil geworden en Ivo gaf even een kneepje in haar hand. Het was Justins bureau.

Ivo boog zich rustig naar haar toe en zei in haar oor: 'Bettina?' Maar ze schudde haar hoofd en keek een andere kant op.

'Zevenduizend... zeven... acht? 7500... Acht!... Acht... Negen...!' Het bureau ging voor 9000 dollar van de hand en Bettina veronderstelde dat het voor een antiquair die prijs wel waard zou zijn. Voor haar was het evenwel nog meer waard. Het was het bureau waaraan haar vader had zitten werken, waaraan hij zijn laatste twee boeken had zitten schrijven, waaraan ze hem keer op keer bezig had gezien als hij over zijn manuscripten gebogen zat... Vol verdriet gingen haar gedachten terug naar het verleden, maar Ivo keek naar haar en hield haar hand nog stevig vast.

'Rustig maar, kleintje... Het is nog van jou.' Zijn toon was onuitsprekelijk teder, en ze keek hem verward aan.

'Ik begrijp het niet.'

'Dat hoeft ook niet. We hebben het er nog wel over.'

'Heb jij het gekocht?' Ze keek hem stomverbaasd aan en had zelfs even de neiging om te lachen. Hij knikte.

'Kijk maar niet zo verbaasd.'

'Voor 9000 dollar?' Ze keek ontzet, en iemand achter hen zei dat ze wat zachter moesten praten. Er werden bedragen van duizenden dollars door de inzetters geboden; dit was niet het tijdstip om door het publiek te worden afgeleid. Hier nam men de zaken ernstig. Net als gokkers concentreerden ze zich op wat ze aan het doen waren en hadden geen belangstelling voor andere dingen. Maar Bettina keek Ivo nog steeds verrast aan. 'Ivo, het is niet waar!' Deze keer fluisterde ze wat zachter, en hij glimlachte.

'Toch wel.' Hij wendde zijn blik weer naar het podium en trok vragend zijn wenkbrauwen op. Er stond weer een bureau. Hij boog zich naar haar toe. 'Waar stond dit?'

'In de logeerkamer, maar dit is niet zo'n mooi exemplaar. Niet doen!' Ze keek hem ernstig aan en vroeg zich af hoeveel stukken hij eigenlijk van plan was te kopen. Hij keek haar geamuseerd aan.

'Bedankt voor de lip.' Kennelijk deelden de handelaren en verzamelaars haar gevoelens ten opzichte van dit stuk. Het ging voor slechts 1800 dollar van de hand. Volgens de maatstaven van die dag was dat goedkoop. Het leek allemaal nog uren door te gaan, maar Bettina vond het niet goed dat hij nog iets kocht. Eindelijk was het voorbij. Tenminste die dag. Het was vijf voor twaalf. Ze stonden op toen de andere aanwezigen, met hun catalogus in de hand, aanstalten maakten om te vertrekken, terwijl ze met hun vrienden het bieden nog eens onder de loep namen. Ze merkte dat Ivo steeds naar haar keek. Het gaf haar een warm gevoel van binnen, hoewel ze er wel wat ongemakkelijk onder werd.

'Waar kijk je naar?'

'Ik kijk naar jou, kleintje. Omdat het zo fijn is je weer te zien.' Zijn stem klonk als fluweel. Ze wilde hem zeggen dat ze hem had gemist, maar in plaats daarvan boog ze haar hoofd terwijl er een zachte blos op haar wangen lag.

Even versomberde zijn blik terwijl hij haar gadesloeg. Wat was er aan de hand? Ze was nu al veranderd, in de korte tijd sinds hij weg was gegaan. Maar deze keer wist hij niet precies wat het was, en hij was er niet zo zeker van dat het iets prettigs betekende.

Hij keek haar ernstig aan. 'Heb je zin om met me mee naar huis te gaan om te lunchen, Bettina?' Ze aarzelde lang en knikte toen.

'Dat zou gezellig zijn.'

Hij wenkte zijn chauffeur die stond te wachten, en even later reden ze met hoge snelheid naar zijn appartement, twaalf blokken zuidelijk van het hare, aan Park Avenue. Het was er heel gerieflijk. Het was heel wat minder indrukwekkend, maar er stonden veel mooie dingen die er uitnodigend en gezellig uitzagen. Er waren grote leren stoelen en zachte banken; er hingen jachttaferelen en de boekenkasten waren gevuld met zeldzame boeken; er stond veel koper bij de open haard; de vensters waren groot en er kwam volop zon. Het was heel duidelijk de flat van een man, maar toch was het er gezellig. Het appartement was groot genoeg om met meerdere personen bewoond te worden: beneden had Ivo een woonkamer, een eetkamer en de bibliotheek; boven waren twee slaapkamers en zijn privé-studeerkamer. Er was ook nog een ruime, met hout betimmerde keuken in landelijke stijl. Daarachter was ruimte voor twee bedienden, maar hij had er maar één. Zijn chauffeur woonde ergens anders en was eigenlijk in dienst van de Mail. Bettina kwam altijd graag in zijn appartement. Het was alsof je naar iemand toe ging die buiten woonde, alsof je een lievelingsoom in zijn heiligdom kwam opzoeken.

Alles geurde naar tabak, eau de toilette en echt leer. Ze vond dat alles prettig aanvoelde en plezierig rook.

Toen ze de zonnige zitkamer binnenliepen keek Bettina om zich heen met een gevoel alsof ze thuiskwam. Over zijn schouder heen keek hij haar aan. Ze zag er al wat beter uit, en even leek het alsof de angstige blik was verdwenen. 'Fijn om hier weer te zijn, Ivo. Ik vergeet altijd hoe gezellig het hier is.'

'Dat komt omdat je hier niet vaak genoeg bent.'

'Het komt omdat jij me niet uitnodigt,' zei ze plagend. Ze liet zich op de bank vallen en voelde zich gelukkig.

'Als dat alles is wat je hier vandaan houdt, dan zal ik je uitnodigen! En vaak ook!' zei hij glimlachend. Hij probeerde de berg post te negeren. 'O God, kijk nu toch eens, Bettina...'

'Ik probeerde er niet naar te kijken. Het doet me denken aan mijn vader als hij een paar dagen was weg geweest.'

'Dit is nog niets. Ik weet zeker dat het bij de krant nog erger is.' Hij wreef met zijn hand over zijn ogen en liep toen de keuken in. Mathilde leek op mysterieuze wijze te zijn verdwenen. Hij had gedacht dat ze wel op hem zou wachten.

'Waar is Mattie?' Bettina bracht zijn gedachten onder woorden. Ze had haar al zo genoemd sinds ze heel klein was.

'Ik weet het niet. Kan ik je een sandwich aanbieden? Ik heb vreselijke honger'.

Ze keek hem verlegen aan. 'Ik ook. Ik was zo zenuwachtig tijdens het bieden, maar nu ben ik opeens uitgehongerd.' Toen schoot het haar te binnen. 'Nu we het er toch over hebben, Ivo... hoe zit het met dat bureau?' Ze keek hem streng aan, maar er lag toch ook iets veel zachters in haar blik.

'Welk bureau?' Hij keek onverschillig en liep in de richting van de keuken. 'Ik hoop dat er iets te eten is.'

'Mattie kennende is er vast genoeg voor een weeshuis. Maar je hebt mijn vraag nog niet beantwoord, Ivo. Hoe zit het met dat bureau?'

'Wat zou ermee zijn? Het is van jou.'

'Nee, het was van daddy en nu is het van jou. Waarom houd jij het niet? Hij had vast graag gewild dat jij het kreeg, weet je.' Ze keek hem teder aan terwijl ze inmiddels in de keuken waren beland. Hij dook in de koelkast en keerde haar zijn rug toe.

'Daar gaat het niet om. Jij kunt je toneelstuk schrijven aan dat bureau. Laten we er verder maar niet meer over praten.' Het was nog te vroeg om haar te vertellen wat hij in gedachten had.

Ze. zuchtte. Ze moesten het er een andere keer maar eens over hebben. 'Waarom laat je mij de lunch niet klaarmaken?'

Hij kon niet nalaten met zijn hand even door haar haar te woelen. Zijn stem was schor maar teder toen hij weer sprak. 'Je ziet er heel lief uit vandaag, kleintje... in je zwarte pakje.'

Een poosje zei ze niets; ze liep langs hem heen en begon de lunch klaar te maken. Zijn ogen bleven op haar gevestigd, en toen ze met haar rug naar hem toe stond vroeg hij uiteindelijk: 'Wat houd je eigenlijk voor me verborgen, Bettina? Ik heb het gevoel dat er iets is dat je dwarszit.' Hij voelde zich onnozel toen hij het eenmaal had gezegd. Al het meubilair van haar vader werd op de veiling verkocht; het was heel normaal dat ze wat in de war was. Toch had hij het gevoel dat er meer achter zat. Hij had in haar ogen iets gelezen dat op een groter verdriet duidde. 'Is er iets wat je me nog niet hebt verteld?'

'Ik heb het appartement verkocht.'

'Wat? Nu al?' Bettina knikte zonder iets te zeggen. 'Wanneer gaat de nieuwe eigenaar erin?'

Bettina wendde haar blik af en probeerde weer op adem te komen. 'Morgen. Ik heb gezegd dat ik morgenmiddag zou vertrekken. Zo staat het ook in het contract.'

'Welke idioot heeft je zover gekregen?' Ivo keek haar onheilspellend aan en stak toen zijn armen uit. 'Het doet er ook niet toe wie. Ik kan het wel raden. Het was vast die stomme advocaat van je vader. O Jezus.' Daarna wist ze alleen nog maar dat hij haar tegen zich aan hield, dat ze niet langer het gevoel had alsof de wereld op haar eind liep. 'O liefje... arm kind... al het meubilair en nu het hele appartement. O God, wat moet dat een vreselijk gevoel zijn.' Hij hield haar vast en wiegde haar zachtjes heen en weer. In zijn armen voelde ze zich plotseling veilig.

'Dat is ook zo, Ivo... het is... ik voel me...' Ineens stonden haar ogen vol tranen. 'Ik heb het gevoel alsof... ze alles weghalen... alsof er... niets meer over is. Alleen ik nog maar, alleen in het appartement... het is al voorbij... er is geen verleden meer... en ik heb niets, Ivo, helemaal niets...' Ze lag snikkend in zijn armen terwijl ze dit zei en hij kon haar alleen maar dicht tegen zich aan houden.

'Eens wordt het anders, Bettina. Op een dag zul je op dit moment terugkijken en het zal een droom lijken. Een droom van iemand anders. De pijn zal minder worden, liefje... het wordt minder erg.' Hoe innig wenste hij echter dat hij het snel kon doen verdwijnen, en dat hij haar verdriet kon wegnemen. Voor hij uit Londen vertrok had hij al een besluit genomen, maar hij vroeg zich af of dit het juiste moment was. Hij wachtte tot ze wat rustiger was geworden voordat hij met zijn vraag voor de dag kwam en troonde haar mee naar de zitkamer. Hij liet haar naast zich op de bank zitten. 'Wat ga je morgen doen, Bettina, als je uit het huis trekt?' Ze haalde diep adem en keek hem aan. 'Ik ga naar een hotel.'

'En vannacht?'

'Ik wil er slapen.'

'Waarom?'

Het lag op haar lippen om te zeggen: 'Omdat het mijn thuis is,' maar dat zou belachelijk klinken, want het was nog slechts een leeg appartement. Het was niemands thuis meer. 'Ik weet het niet. Misschien omdat het de laatste gelegenheid is.'

Hij keek haar teder aan. 'Maar dat is niet zo verstandig, hè? Je hebt er gwoond, je hebt er alle goede herinneringen verzameld die het te geven had. En nu is alles weg, het is leeg, als een lege tube tandpasta; alles is eruit geknepen. Het heeft geen zin het nog langer aan te houden, of wel?' Vervolgens, slechts een ogenblik later, keek hij haar onderzoekend aan. 'Ik denk dat het heel verstandig zou zijn als je er vandaag uittrok.'

'Nu?' zei ze verbaasd, en ze zag er weer uit als een angstig kind. 'Vanavond nog?' Ze keek hem uitdrukkingsloos aan en hij knikte.

'Ja, vanavond.'

'Waarom?'

'Vertrouw nu maar op mij.'

'Maar ik heb geen hotel besproken...' Ze klampte zich aan een laatste strohalm vast.

'Bettina, ik had het je al eerder willen vragen; ik zou eigenlijk graag willen dat je hier bleef.'

'Bij jou?' vroeg ze verbaasd en hij lachte.

'Niet precies. Ik ben eigenlijk niet zo'n grote versierder, liefje. In de logeerkamer. Hoe klinkt dat?' Het was echter allemaal nog niet goed tot haar doorgedrongen. Ze voelde zich ineens heel onzeker.

'Ik weet het niet... Misschien zou het wel kunnen... alleen voor vannacht dan.'

'Nee, dat bedoelde ik niet. Ik zou graag willen dat je bleef tot je je draai hebt gevonden, tot je een eigen flat hebt. Iets goeds,' vermaande hij haar vriendelijk, 'en een goede baan. Mattie zou dan voor je kunnen zorgen. Ik zou me heel wat rustiger voelen als ik wist dat je veilig hier zat. Ik denk niet dat je vader er bezwaar tegen zou hebben gehad. Eigenlijk geloof ik dat hij dit de beste oplossing zou hebben gevonden. Nu -' hij keek opmerkzaam naar haar ogen - 'wat vind je ervan?'

Haar ogen vulden zich langzaam met tranen. 'Ik kan het niet, Ivo.' Ze schudde haar hoofd en wendde haar blik af 'Je bent al te goed voor me geweest en ik zou het je nooit terug kunnen betalen. Vandaag alleen al... dat bureau... ik kan dat nooit...'

'Ssst... laat nou maar...' Hij nam haar weer in zijn armen en streek zachtjes over haar haar. 'Het is wel goed.' Daarna ging hij een eindje van haar af zitten om haar beter aan te kunnen kijken en probeerde haar een glimlach te ontlokken. 'Bovendien, als je de hele tijd zit te huilen kun je niet naar een hotel. Ze zouden je eruit gooien omdat je te veel herrie maakt.'

'Ik zit niet de hele tijd te huilen!' Ze snoof even en nam zijn zakdoek aan om haar neus te snuiten.

'Dat weet ik wel. Eigenlijk ben je ongelooflijk dapper geweest. Maar ik wil niet dat je dwaze dingen doet, zoals naar een hotel gaan.' En toen voegde hij er vastberaden aan toe: 'Bettina, ik wil dat je hier blijft. Is dat nou zo vreselijk? Zou je het werkelijk zo erg vinden om hier bij mij te zijn?' Maar ze kon alleen maar van nee schudden. Ze zou het niet erg vinden. Eigenlijk was dat een van de dingen die haar het meest angstig maakten. Ze wilde bij hem blijven, misschien zelfs wel een beetje al te graag.

Een ogenblik weifelde ze, toen zuchtte ze weer en snoot haar neus. Daarna ontmoetten haar ogen de zijne. Hij had gelijk. Het was verstandiger dan naar een hotel gaan. Als ze maar niet het gevoel had gehad dat... als hij maar niet zo verdraaid knap was ondanks zijn leeftijd. Ze moest zich er steeds aan herinneren dat hij geen 47 of zelfs 52 was... hij was 62... 62... en de beste vriend van haar vader... het was bijna incest. Ze mocht zichzelf die gevoelens niet toestaan.

'En?' Hij wendde zich vanaf zijn plaats bij de bar naar haar toe om haar aan te kijken en maakte zich intussen soortgelijke verwijten.

Haar stem klonk bijna ademloos toen ze hem antwoordde. 'Ik doe het. Ik blijf.'

Hun ogen ontmoetten elkaar en ze glimlachten. Het was het einde, én een begin. Een belofte, vol nieuwe hoop. Voor hen allebei.

Op zaterdag was het voorbij. Ze moesten terug naar het appartement om haar laatste spullen op te halen. De avond ervoor had ze in Ivo's logeerkamer doorgebracht, verzorgd en verwend door de vriendelijke Mathilde met haar grote hart. Zij had voor hen gekookt en Bettina 's morgens ontbijt op bed gebracht. Ivo was blij dat hij haar weer goed verzorgd wist. Het moest een hele opluchting zijn na de leegte van het appartement waaraan ze bijna tot het laatste ogenblik had vastgehouden.

'Ik heb Mrs. Liebson gezegd dat ik er tegen zessen uit zou zijn.' Bettina keek nerveus op haar horloge en Ivo pakte haar bij de arm.

'Maak je niet druk, we hebben alle tijd.' Hij wist hoe weinig ze er had achtergelaten, want de vorige avond was hij er samen met haar naar toe geweest om een van haar koffers op te halen. In zijn hart had hij verdriet om haar gehad toen hij de slaapzak op de vloer had zien liggen. Het was nu nog een kwestie van een stuk of tien koffers en wat dozen, dat was alles. Hij verzekerde haar dat er in zijn berging plaats voor was en dat Mathilde al twee kasten voor haar had uitgeruimd. Dat zou meer dan voldoende zijn.

Zoals gewoonlijk stond Ivo's chauffeur te wachten. Hij reed hen snel over Fifth Avenue en ze stonden al gauw bij Bettina's appartement voor de deur. Ze stapte vlug uit en Ivo kwam vlak achter haar aan. Ze keek hem vragend aan. 'Wil je echt mee naar boven?'

Ineens viel hem iets in. 'Wil je liever alleen zijn?'

Haar ogen stonden onzeker toen ze antwoordde: 'Ik weet het eigenlijk niet.'

Hij knikte langzaam. 'Dan ga ik mee.' Ze keek enigszins opgelucht.

Twee kruiers werden opgetrommeld en enkele ogenblikken later stonden ze allemaal in de lege hal. Er was geen licht aan en buiten was het donker. Ivo keek naar haar terwijl ze triest de hal door keek.

Ze wierp even een blik over haar schouder naar Ivo en daarna op de twee andere mannen. 'Alles staat boven in de slaapkamer aan de voorkant. Ik ben zo terug, ik wil nog even alles nalopen.' Deze keer volgde Ivo haar echter niet. Hij besefte dat ze alleen wilde zijn. De twee kruiers haastten zich naar boven om haar spullen op te halen. Ivo bleef in de hal rondhangen, luisterend naar haar voetstappen die van de ene kamer naar de andere gingen. Ze deed alsof ze alles controleerde of er nog iets was vergeten of verkeerd was neergezet. Maar ze zocht herinneringen, de ogenblikken met haar vader die ze voor de laatste keer wilde herbeleven.

'Bettina?' Ivo riep haar zachtjes. Hij had haar hakken al een poosje niet gehoord. Hij vond haar uiteindelijk nietig en verloren in haar vaders slaapkamer, terwijl de tranen haar over de wangen stroomden.

Hij liep op haar toe en ze hield hem dicht tegen zich aan. Zachtjes fluisterend zei ze: 'Ik kom hier nooit meer terug.' Het was moeilijk te geloven. Het was voorbij. Maar dat was het al een hele tijd geweest.

Ivo hield haar teder in zijn armen. 'Nee, kleintje, je komt hier niet meer terug. Maar er komen andere huizen, andere mensen, die eens bijna net zoveel voor je zullen gaan betekenen als dit.'

Ze schudde langzaam haar hoofd. 'Niets zal ooit zoveel voor me betekenen.'

'Ik hoop dat je ongelijk hebt. Ik hoop dat - dat er andere mannen zullen zijn van wie je minstens zoveel zal houden als van hem.' Daarna glimlachte hij teder op haar neer. 'Ten minste één.' Bettina reageerde niet. 'Hij heeft je niet verlaten, kleintje. Ik hoop dat je dat goed beseft. Hij is gewoon verder gereisd.'

Dat leek over te komen, en abrupt draaide ze zich om en liep plechtig de kamer uit. In de deuropening stond ze nog even stil en strekte haar hand naar hem uit. Hij legde zijn arm om haar schouders en liep met haar naar de voordeur. Ze deed hem voor het laatst op slot en schoof de sleutel eronderdoor.

10

De zon stroomde door de vensters van de eetkamer naar binnen terwijl Mathilde Bettina nog een kopje koffie inschonk. Ze had aandachtig de krant zitten lezen en plotseling keek ze glimlachend op.

'Dank je, Mattie.' De maand die ze nu bij Ivo woonde had haar goed gedaan en had geholpen om de wonden te helen. Ivo had alles gemakkelijk gemaakt. Haar kamer was prachtig en ze kreeg drie maaltijden per dag uit Mathilde's uitstekende keuken. Ze had alle boeken die ze zou willen lezen. 's Avonds ging ze met hem mee naar de opera, een concert of een toneelstuk. Het leek veel op het leven samen met haar vader, maar het was toch in menig opzicht een veel vrediger bestaan. Ivo was lang niet zo ongeorganiseerd, en al zijn gedachten leken zich rond haar te concentreren. Hij had de afgelopen maand bijna iedere avond samen met haar doorgebracht; ze maakten interessante uitstapjes of zaten thuis bij het vuur urenlang te praten. Op zondag deden ze samen de kruiswoordpuzzel uit de Times en maakten wandelingen in het park. Het was maart en de stad was nog grauw en koud, maar af en toe hing er iets van lentegeur in de lucht.

Hij keek haar over zijn krant heen met een glimlach aan. 'Je ziet er gênant opgewekt uit vanmorgen, Bettina. Is er een speciale reden voor of zat je nog aan gisteravond te denken?' Ze waren naar de première van een nieuw stuk geweest en hadden er allebei van genoten. Bettina had er de hele rit naar huis opgewonden over zitten praten. Ivo verzekerde haar dat zij eens iets zou schrijven dat nog beter was. Nu glimlachte ze hem toe, met haar hoofd een beetje scheef. Ze had zitten lezen in Backstage, een weekblad over het toneel, waarvoor ze de halve stad door moest om het te kunnen kopen.

'Er staat hier een advertentie in, Ivo.' Haar ogen stonden nadenkend en hij schonk haar zijn volledige aandacht.

'O ja? Wat voor advertentie?'

'Er wordt een nieuw gezelschap gevormd, niet ver van Broadway.'

'Hoe ver van Broadway?' Hij was direct argwanend. Toen ze hem het adres noemde nam zijn wantrouwen nog toe. 'Is dat niet wat ver weg?' Het ging om een niet zo prettige buurt vlak bij de Bowery. Een buurt waar Bettina nog nooit was geweest.

'Wat maakt dat nou uit? Ze zoeken allerlei medewerkers, acteurs, actrices en technici. Misschien geven ze me wel een kans.'

'Waarvoor?' Hij voelde een angstig vermoeden opkomen. Het had er natuurlijk al die tijd in gezeten. Tweemaal had hij zijn aanbod herhaald om haar een baantje bij de krant te bezorgen, iets gezelligs, iets keurigs, met een iets te hoog salaris. Beide keren had ze geweigerd. De laatste keer zelfs zo fel dat hij het aanbod niet nog eens durfde herhalen.

'Misschien zou ik een of ander technisch baantje kunnen krijgen, helpen de coulissen op te bouwen, het doek bedienen, of wat dan ook. Ik weet het niet. Het zou een geweldige kans zijn om eens te zien hoe het in een theater toegaat... begrijp je, voor als ik mijn stuk ga schrijven.'

Even glimlachte hij bijna. Ze was soms zo ongelooflijk kinderlijk. 'Vind je niet dat je meer leert van het bekijken van geslaagde voorstellingen op Broadway, zoals gisteravond?'

'Dat is wat anders. Daar leer ik niet van hoe alles achter de schermen tot stand komt.'

'Heb je het gevoel dat je dat moet weten?' Hij probeerde tijd te winnen en dat had ze wel door ook. Ze lachte vriendelijk.

'Ja, Ivo, ik vind van wel.' Vervolgens, zonder nog iets te zeggen, liep ze naar de telefoon in zijn studeerkamer aan de andere kant van de hal, met de krant nog in haar hand geklemd. Vijf minuten later kwam ze stralend terug. 'Ze zeiden dat ik vandaag langs kon komen, om 3 uur.'

Ivo leunde met een ontmoedigde zucht achterover in zijn stoel. 'Dan ben ik wel terug van de lunch. Je kunt de auto nemen.'

'Naar dat theater? Ben je gek? Ze nemen me nooit als ik in een limousine kom aanzetten!'

'Ik zou me iets ergers kunnen voorstellen, Bettina.'

'Doe niet zo gek.' Ze leunde voorover om hem op zijn voorhoofd te kussen en raakte even zijn haar aan. 'Je maakt je veel te bezorgd. Het gaat best goed. Denk je eens in, misschien krijg ik er wel een baan.'

'En wat dan nog? Jij, werken in die afschuwelijke omgeving? Hoe denk je daar iedere dag naar toe te gaan?'

'Met de ondergrondse, net als alle andere mensen die in deze stad werken.'

'Bettina...' Hij keek bijna dreigend, alleen lag er angst achter die dreiging. Angst voor wat ze deed, waar ze naar toe ging en voor wat dat voor hem zou kunnen betekenen.

'Kom. Ivo...' Ze hief waarschuwend haar vinger, wierp hem een kushand toe en verdween naar de keuken om iets tegen Mathilde te zeggen. Ivo voelde zich heel oud. Hij vouwde zijn krant op, zei haar gedag en vertrok naar zijn werk.

Om half drie die middag ging Bettina op weg naar de ondergrondse, verdween erin naar beneden en stond in de vochtige kilte te wachten op een trein. Die eraan kwam stonk, was volgeklad met allerlei leuzen en halfleeg; de enige andere passagiers bleken oude vrouwen met krullende haren op hun kin, dikke steunkousen en boodschappentassen vol geheimzinnige zaken die als lood aan hun tengere schouders leken te hangen. Er kwamen wat opgeschoten jongens voorbij, en hier en daar zat een man met zijn gezicht in de kraag van zijn jas verborgen te knikkebollen. Bettina glimlachte in zichzelf bij de gedachte wat Ivo van dit alles zou zeggen. Maar hij zou nog heel wat meer te zeggen hebben gehad als hij het theater had gezien op het adres dat in de advertentie stond. Het was een oud, gammel gebouw dat zo'n twintig jaar geleden een bioscoop was geweest. Daarna had het vaak leeggestaan; er hadden een paar mislukte porno-ondernemingen in gezeten en op een bepaald moment was het als kerk ingericht. Nu werd het dan weer een theater, maar niet in grootse stijl. Het gezelschap deed niets om de buitenkant van het gebouw op te knappen; het weinige geld dat ze hadden moesten ze besteden aan het repertoire.

Vol gemengde gevoelens van ontzag, opwinding en vrees keek Bettina om zich heen toen ze het gebouw binnenging. Er leek niemand aanwezig te zijn, en ze hoorde haar voetstappen weerkaatsen tegen de kale houten vloer. Alles maakte een vreselijk stoffige indruk en er hing een vreemde lucht die haar aan zolders deed denken.

'Zeg het eens.' Een man in spijkerbroek en T-shirt stond haar met cynische blauwe ogen op te nemen. Hij had een volle, sensuele mond en dik, blond krullend haar dat wijduit stond, hetgeen zijn gezicht een zachtheid verleende die werd gelogenstraft door de harde uitdrukking in zijn ogen. 'Nu?'

'Ik... ik kom... ik heb vanmorgen opgebeld... Ik... er stond een advertentie in de krant...' Ze was zo zenuwachtig dat ze nauwelijks uit haar woorden kwam, maar ze haalde diep adem en ging verder. 'Ik ben Bettina Daniels. Ik zoek een baan.' Ze stak haar hand uit, bijna als een offerande, maar hij negeerde het gebaar en hield zijn handen gewoon in zijn broekzakken. 'Ik weet niet met wie je hebt gesproken. Niet met mij, anders had ik wel gezegd dat je niet de moeite had hoeven nemen om langs te komen. We zitten vol. We hebben de laatste vrouwelijke rol vanmorgen uitgegeven.'

'Ik ben geen actrice.' Ze zei het stralend en opgewekt, en even moest de man met de blonde krullen bijna lachen.

'Jij bent tenminste de eerste die eerlijk is. Misschien hadden we je een rol moeten geven. Hoe dan ook, kleintje, het spijt me.' Hij haalde zijn schouders op en maakte aanstalten om weg te lopen.

'Nee, wacht eens... eigenlijk... wilde ik een ander baantje.'

'Zoals?' Hij nam haar onbeschaamd van top tot teen op, en als Bettina niet zo graag een baan had willen hebben, had ze zin gehad hem een klap in zijn gezicht te geven.

'Wat er maar te doen is... de belichting... het doek... alles.'

'Heb je ervaring?'

Haar kin ging een heel klein beetje de lucht in. 'Nee, dat niet. Maar ik wil het leren.'

'Waarom?'

'Ik heb het geld nodig.'

'Waarom ga je dan niet ergens als secretaresse werken of zoiets?'

'Daar heb ik geen zin in. Ik wil bij het toneel werken.'

'Vanwege de schone schijn?' De cynische ogen lachten haar nu openlijk uit en ze begon boos te worden.

'Nee, omdat ik een toneelstuk wil schrijven.'

'Hemel, ben je er zo een. Je bent zeker op een dure kostschool geweest en nu denk je dat je ieder jaar een onderscheiding kunt winnen.'

'Nee, ik ben van school gegaan en ik wil gewoon een kansje om in een echt theater te werken. Dat is alles.' Maar ze voelde zich verslagen. Ze wist dat ze al verloren had. Die vent had de pest aan haar, dat merkte ze wel.

Hij stond haar een hele tijd op te nemen, toen deed hij langzaam een stapje dichterbij. 'Weet je iets van belichting af?'

'Een beetje.' Het was een leugen, maar zo langzamerhand was ze wanhopig. Ze had het gevoel dat dit haar laatste kans was.

'Hoe weinig?' De ogen boorden zich in de hare.

'Heel weinig.'

'Met andere woorden: je weet er geen donder van.' Hij zuchtte en haalde met een moedeloos gebaar zijn schouders op. 'Goed dan, we zullen het je wel leren.' Daarna, met een abrupt gebaar, stak hij zijn hand uit. 'Ik ben de toneelmeester. Ik heet Steve.' Ze knikte, niet helemaal zeker van wat ze gehoord had. 'Jezus, doe nou maar weer gewoon, alsjeblieft. Je hebt de baan.'

'O ja? De belichting?'

'Je moet het belichtingspaneel bedienen. Je zult het geweldig vinden.'

Later zou ze merken dat het een warme, vervelende klus was, in een heel kleine ruimte, maar op dat moment was het het beste nieuws dat ze ooit had gehoord.

Ze glimlachte hem stralend toe. 'Reuze bedankt.'

'Maak je geen illusies. Je bent toevallig de eerste die eropaf kwam. Als je de boel verpest vlieg je eruit. Zo belangrijk is het niet.'

'Ik zal mijn best doen.'

'Mooi. Dat is dus weer een zorg minder. Zorg dat je er morgen bent dan laat ik je alles zien. Vandaag heb ik geen tijd.' Terwijl hij dat zei keek hij op zijn horloge. 'Ja, morgen. En als we eind van deze week gaan repeteren dan begint het pas, kleintje, zeven dagen per week.'

'Zeven?' Ze probeerde niet al te verbaasd te kijken.

'Heb je kinderen?' Ze schudde haar hoofd. 'Goed zo. Dan hoef je je geen zorgen te maken. Je vader kan het stuk tegen de halve prijs komen bekijken. En als we het niet maken, hoef je er ook niet meer over in te zitten dat je zeven dagen per week moet werken. Begrepen? Goed.' Hij scheen nergens mee te zitten. 'O, tussen twee haakjes, je weet dat we je niet betalen. Je boft dat je de baan hebt. We delen de recette.'

Bettina was weer stomverbaasd. Ze zou voorzichtig moeten omspringen met de 6000 dollar die ze nog had.

'Morgen kom je dus. Goed, kleintje?' Ze knikte gehoorzaam. 'Mooi Als je er niet bent geef ik de baan aan iemand anders.'

'Dank je.'

'Laat maar zitten.' Hij lachte haar uit, maar er lag nu ook iets zachters in zijn ogen. 'Ik zou het je niet moeten zeggen, maar ik ben net als jij begonnen. Het is rotwerk. Alleen wilde ik eerst acteur worden, en dat is nog erger.'

'En nu?'

'Ik wil regisseur worden.' De kameraadschap van het theater had hen al te pakken; ze waren bezig vrienden te worden.

Bettina glimlachte naar hem met een plotseling weer aanwezige veerkracht. 'Als je aardig voor me bent laat ik je misschien mijn stuk wel regisseren.'

'Geen geouwehoer verder, kleintje. Wegwezen, tot morgen.' Daarna, terwijl de hakken van haar laarzen over de kale vloer klosten, riep hij haar na: 'Hé, hoe zei je ook al weer dat je heette?'

'Bettina.'

'Oké.' Hij wuifde, wendde zich verstrooid af en liep snel het theater door naar het toneel. Een ogenblik maar keek Bettina hem na, toen haastte ze zich weer de zonneschijn in en slaakte een vreugdekreet. Ze had de baan gekregen!

11

'Ik vergeet maar steeds dat ik niet meer naar de personeelsadvertenties hoef te kijken.' Bettina keek Ivo glimlachend boven de zondagskrant aan. Voor de eerste keer in drie weken kon ze eens rustig zitten en zich ontspannen. Het was zondagochtend, en ze waren net op hun favoriete plekje bij een laaiend haardvuur gaan zitten. Het theater was die avond dicht en Bettina hoefde pas de volgende avond weer naar de stad.

'Vind je het werkelijk prettig?' Hij had het er nog steeds moeilijk mee. Hij had een hekel aan de buurt; het hele idee stond hem niet aan en hij vond dat ze te lange uren maakte. Ook de kringen onder haar ogen bevielen hem niet. Maar dat kwam voornamelijk van de opwinding. Iedere avond was ze te gespannen thuisgekomen om vóór 3 uur naar bed te gaan.

Maar nu keek ze hem ernstig aan en hij kon zien dat ze meende wat ze zei. 'Ivo, ik vind het geweldig. Gisteravond voelde ik me bijna -' het leek of ze aarzelde - 'als daddy met zijn boeken. Als ik voor het toneel ga schrijven en een zinnig stuk in elkaar wil zetten, dan moet ik alles over het toneel weten. Dat is de enige goede manier.'

'Dat denk ik ook. Maar zou je niet gewoon romans kunnen schrijven, net als je vader?' Hij zuchtte en glimlachte wat triest. 'Ik maak me bezorgd over dat late thuiskomen van je 's avonds, door die rotbuurt, op dat afgrijselijke tijdstip.'

'Het is er druk; ik ben veilig. Ik hoef nooit lang op een taxi te wachten.' Op die tijd van de dag durfde ze de ondergrondse niet te nemen.

'Dat weet ik wel, maar...' Hij schudde vol twijfel zijn hoofd en hief toen zijn handen. 'Wat moet ik ervan zeggen?'

'Niets. Laat mij er nou maar van genieten. Want dat doe ik.'

'Hoe kan ik strijd voeren tegen iets wat jou gelukkig maakt?' Het stond duidelijk op haar gezicht te lezen. Zelfs hij moest dat toegeven. En dat was al weken zo.

'Dat kun je ook niet. Ivo.' Daarna keek ze weer in de krant, maar deze keer wat nadenkender. 'Alles wat ik nu nog moet doen is een eigen flat zoeken.'

'Nu al?' Ivo was heel verbaasd. 'Waarom heb je zo'n haast?'

Langzaam hief ze haar hoofd; er lag iets heel rustigs in haar ogen. Ze wilde ook niet weg, maar ze wist dat de tijd was gekomen. 'Krijg je er niet een beetje genoeg van dat ik hier rondhang?'

Ivo schudde echter droevig zijn hoofd terwijl ze dat vroeg. 'Helemaal niet, Bettina. Je weet wel beter.' De gedachte aan haar vertrek alleen al maakte hem terneergeslagen. Maar hij had geen recht haar tegen te houden.

Ze durfde hem niet te vertellen dat er twee flats waren waarvan ze vond dat ze ze moest gaan bekijken. Ze moest het risico maar nemen en het laten wachten tot maandag. Dat was ze hem toch minstens verplicht. Het was duidelijk dat het feit dat ze op zichzelf zou gaan wonen hem uit zijn evenwicht bracht. Misschien had hij het idee dat hij haar vader iets meer verschuldigd was. Maar hij kon toch niet altijd kindermeisje voor haar blijven spelen. Als ze hier bleef wonen werd het haar veel te gemakkelijk gemaakt. Het was duidelijk tijd dat ze wegging, dat zou werkelijk beter zijn. Op deze manier was het te eenvoudig. Ze had zelfs geleerd de gevoelens die ze eerst voor hem koesterde onder controle te krijgen. Ze waren nu vrienden, kameraden, maar meer niet. 21e had begrepen dat die vreemde beroeringen in haar binnenste onderdrukt moesten worden. Ze gingen hun gebruikelijke zondagse wandeling maken en zetten een punt achter hun gesprek over haar vertrek.

In Central Park stonden ze een poosje te kijken naar de Newyorkers die om hen heen dwarrelden, rolschaatsend, fietsend en joggend. Ze ging in het gras zitten en klopte op het plekje naast haar. 'Ga eens zitten, Ivo.' En toen, na een poosje: 'Er zit je iets dwars. Mag ik vragen wat?'

Maar het was niet iets wat hij haar kon vertellen. Dat was het vervelende nu juist. Hij ontweek haar blik. 'Zaken.'

'Je jokt. Vertel me nu maar de waarheid.'

'Oh, Bettina...' Hij sloot zijn ogen en zuchtte. 'Ik ben alleen maar moe. En af en toe -' hij opende zijn ogen en glimlachte naar haar - 'voel ik me heel. heel erg oud.' Hij wist niet zeker waarom hij haar dit vertelde, maar hij vervolgde: 'Sommige dingen zijn gereserveerd voor bepaalde perioden in je leven. Baby's krijgen, trouwen, grijs worden, in vuur en vlam voor iemand raken. Hoe gladjes ons leven ook verloopt, af en toe raken we verzeild in een verkeerde periode, het verkeerde tijdperk...'

Verbaasd hield ze haar blik op hem gevestigd. Toen kwam er een wat plagerig lichtje in haar ogen. 'Zeg het maar, Ivo. Ben je zwanger? Zeg het eens eerlijk." Hij moest wel met haar mee lachen terwijl ze hem teder een klopje op zijn hand gaf. Toen zette hij alle voorzichtigheid opzij en vertelde haar, terwijl hij haar blik vasthield: 'Goed dan. Het komt omdat jij weggaat. Ik kan me een leven zonder jou niet meer voorstellen.' Hij glimlachte haar toe. 'Klinkt dat niet gek? Maar je hebt me verwend. Ik kan me niet eens meer herinneren hoe het vroeger was.'

'Ik ook niet.' Ze speelde met het gras, en haar stem was nauwelijks meer dan gefluister. Het duurde even voor ze zijn blik weer durfde te ontmoeten. 'Ik vind het heel naar om bij je weg te gaan, maar het moet.'

Toen sprak hij de vraag uit die ze zich beiden al hadden gesteld.

'Waarom?'

'Omdat ik onafhankelijk zou moeten zijn, omdat ik nu volwassen moet worden. Ik moet in mijn eigen onderhoud voorzien. Het zou niet goed zijn om voorgoed bij jou te wonen. En het is ook niet zoals het hoort, denk ik.'

'Waarom zou het niet goed zijn?' Hij forceerde de zaak. Hij wilde dat ze het uitsprak - maar voor het eerst sinds lange tijd was hij bang.

'Je zou me kunnen adopteren.' Daar moesten ze beiden om glimlachen waarna hij haar weer ernstig aankeek.

'Je zult wel denken dat ik gek ben, en ik zou het je waarschijnlijk ook niet moeten vertellen, maar toen ik in Europa was kreeg ik, naar ik dacht, een geweldig idee. Intussen ben ik natuurlijk tot het besef gekomen dat ik niet goed bij mijn hoofd was.' Hij glimlachte wat geforceerd en wendde toen zijn blik af 'Weet je wat ik van plan was, Bettina?' Hij zei het bijna tegen zichzelf terwijl hij daar languit in het gras lag, leunend op zijn elleboog, met zijn ogen half dichtgeknepen tegen de zon. 'Ik was van plan je ten huwelijk te vragen. Eigenlijk was ik van plan daar ernstig op aan te dringen. Maar toen woonde je nog in Justins appartement en stonden de zaken er anders voor. Je trok onverwacht bij mij in en ik had het gevoel alsof je aan mijn genade was overgeleverd. Ik wilde geen misbruik van je maken. Ik wilde niet -' hij hield op omdat hij haar hoorde huilen. Toen hij zich naar haar toe wendde zag hij dat ze hem verbijsterd aankeek en dat de tranen haar over de wangen stroomden. Hij glimlachte teder en raakte met één hand haar natte wang aan. 'Doe niet zo verschrikt, Bettina. Ik heb het toch niet gedaan, of wel soms, malle meid? Nu niet meer huilen.'

'Waarom heb je het niet gedaan?'

'Wat?' Hij overhandigde haar zijn zakdoek en ze bette haar ogen. 'Waarom heb je me niet gevraagd?'

'Meen je dat nou? Omdat jij nog niet eens 20 bent en ik 62. Dat is toch reden genoeg? Ik zou het je niet moeten vertellen, maar alles is zo vreemd nu jij plotseling van plan bent om weg te gaan. Ik denk dat ik je bij me wil houden. Ik wil in staat zijn je alles te vertellen wat ik denk en voel, net als ik de afgelopen weken heb gedaan, en ik wil dat jij hetzelfde kunt doen.'

'Verdomme, waarom heb je me dan niet gevraagd?' Ze sprong op en keek op hem neer zoals hij daar lag, enigszins uit het veld geslagen.

'Om met me te trouwen?' vroeg hij verbaasd. 'Ben je gek geworden? Ik heb je toch gezegd dat ik te oud ben, verdomme.' Ivo keek ineens nijdig terwijl hij zijn benen optrok en rechtop ging zitten.

Ze liet zich weer naast hem in het gras zakken en keek hem met flitsende ogen aan. 'Had je me niet minstens de kans kunnen geven? Had je niet kunnen vragen hoe ik ertegenover stond? Nee hoor, je had het zo druk met mij als een klein kind te behandelen dat je alle beslissingen zelf moest nemen. Ik ben een vrouw, en ik heb gevoelens ook. Ik ben al verliefd op je sinds - sinds - verdomme, altijd ai. En vraag je me wat? Nee. Zeg je iets? Nee! Ivo Maar hij glimlachte breed terwijl ze daar zo zaten en bracht haar snel tot zwijgen met een lange, overweldigende kus.

'Ben je gek geworden, Bettina?'

Nu glimlachte zij ook. 'Ja, ik ben gek op je. Jezus, wist je dat dan niet? Kon je dat niet raden? Toen je me op nieuwjaarsavond kuste werd het me allemaal duidelijk. Maar toen, ach, het leek wel of je je terugtrok - wat dat betrof.'

'Wil je me dan vertellen, Bettina, dat je van me houdt? Ik bedoel dat je écht van me houdt, niet gewoon zoals van een oude vriend van je vader?'

'Dat is precies wat ik bedoel. Ik houd van je. Ik houd van je...' Toen sprong ze overeind en riep hardop in de richting van de bomen: 'Ik houd van je!'

'Je bent gek!' Hij zei het lachend en trok haar weer omlaag. Maar nu lag ze naast hem. en zijn ogen vonden haar, en toen ook zijn handen. 'Ik houd van je... oh, liefste, ik houd van je...' Daarna vond zijn mond langzaam en teder de hare.

12

Ze liepen als twee dieven op hun tenen het appartement binnen, maar Bettina kon haar gegiechel niet inhouden toen Ivo probeerde haar uit haar jas te helpen. Terwijl ze de trap opliepen fluisterde hij haar hees toe: 'Mattie zei dat ze naar haar zuster in Connecticut ging. Ze is vast niet voor vanavond terug.'

'En wat dan nog?' Ze keek plagend naar hem op met die groene ogen van haar en plotseling kon het hem niets meer schelen of iemand wist wat hij voor haar voelde... Hij had niet eens schuldgevoelens. Alles wat hij wist was dat hij haar nodig had, wanhopig nodig had, met zijn hele lichaam en ziel. Pas toen ze in zijn slaapkamer stonden kwam hij weer bij zinnen, en ineens kregen zijn ogen een wat zachtere uitdrukking. Ze stond bij de deur en keek hem aan. Op haar blote voeten en met haar blauwe spijkerbroek en rode trui zag ze eruit als een kind. Langzaam liep hij op haar toe en nam haar bij de hand. Hij leidde haar naar een grote, lage leunstoel, ging zitten en trok haar op zijn knie. Heel even kwam het bij hem op dat het bijna net zo was als de vele keren dat ze als kind bij hem op schoot had gezeten.

'Bettina... liefste...' Zijn stem klonk strelend, terwijl zijn hand haar hals aanraakte, al gauw gevolgd door zijn lippen. Maar hij trok zich spoedig weer terug en keek haar in de ogen. 'Ik wil dat je me iets vertelt - en je moet het eerlijk zeggen. Is er al eens eerder een man bij je geweest?' Ze schudde langzaam haar hoofd, met een klein lachje.

'Nee, maar dat geeft niet, Ivo.' Ze wilde hem zeggen dat ze niet bang was. Dat ze al zo lang naar hem had verlangd, dat ieder moment van pijn het waard zou zijn, en dat ze hem na die eerste keer de rest van zijn leven genot zou schenken. Ze kon alleen maar denken aan wat ze voor hem kon doen.

'Ben je bang?' Zijn armen lagen teder om haar heen, en langzaam schudde ze van nee. Daarna lachte hij zachtjes. 'Ik wel, malle meid.'

Ze keek hem met die grote, prachtige groene ogen aan en glimlachte.

'Waarom?'

'Ik wil je geen pijn doen.'

'Dat zal ook niet gebeuren. Jij hebt me nog nooit pijn gedaan.' Toen knikte hij en pakte teder haar hand. Na een ogenblik keek ze hem peinzend aan. 'Zou ik zwanger worden?' Ze was er niet bang voor, ze vroeg het zich alleen maar af. Ze had wel gehoord van meisjes die de allereerste keer al in verwachting raakten. Maar hij schudde glimlachend zijn hoofd, en ze keek hem verbaasd aan.

'Nee, liefste, nooit. Ik kan geen kinderen verwekken. Of tenminste, niet meer. Daar heb ik lang geleden al voor gezorgd.' Ze knikte en aanvaardde het, zonder te willen weten waarom. Hij ging naast haar staan, tilde haar als een pop in zijn armen en ze liet zich door hem voorzichtig naar zijn bed dragen, waar hij haar neerlegde en haar langzaam van haar kleren ontdeed. Eindelijk lag ze daar naakt, heel klein maar volmaakt. Hij verlangde vurig zich tegen haar aan te drukken om haar satijnzachte huid te voelen. Maar in plaats daarvan dekte hij haar teder toe en wendde zich af om zich uit te kleden in de nu bijna donkere kamer.

'Ivo?' Haar stem klonk heel jong en kleintjes.

'Ja?' Zelfs in het donker wist ze dat hij glimlachte.

'Ik houd van je.' Alleen dat te horen wond hem al op en hij liet zich achter haar tussen de lakens glijden.

'Ik houd ook van jou.' Teder raakte hij haar aan; zijn handen bedekten haar lichaam, langzaam, hunkerend, zachtjes, terwijl hij zijn hele wezen voelde kloppen van verlangen. Toen wendde hij haar liefderijk naar zich toe en kuste haar lang en hard op de mond. Hij wilde dat zij net zo naar hem zou verlangen, zo niet meer, als hij naar haar. Uiteindelijk lag ze dicht tegen hem aan; ze bewogen zich tegen elkaar aan en betastten elkaar bijna smekend. Hij hield haar stevig vast en drong toen met één snelle beweging in haar. Haar heupen bewogen zich omhoog en ze spande zich. terwijl haar vingers houvast zochten aan zijn rug toen hij zich dieper in haar bewoog. Hij wist dat het pijnlijk was, maar hij wilde dat ze besefte hoeveel hij van haar hield, en terwijl hij haar dicht tegen zich aan hield vertelde hij haar dat steeds weer. Uiteindelijk lagen ze allebei heel stil. Hij voelde haar warme bloed op de lakens vloeien, maar het kon hem niet schelen. 'Ik houd van je, liefste... oh, Bettina, wat houd ik van je... met mijn hele hart.' Zelfs in het donker sloeg ze haar ogen naar hem op en langzaam kuste hij haar. Samen deelden ze dit ogenblik, en hij was verlangend haar pijn te verlichten.

'Oh, Ivo...' Terwijl ze naar hem glimlachte stroomden de tranen haar over de wangen naar haar kin.

'Waarom huil je, kleintje?' Het was zo vele jaren geleden dat hij zo iets als dit had gedaan, dat hij opeens bang was dat hij haar had bezeerd. Hij keek haar in de ogen met iets dat op droefheid leek. Maar ze lachte door haar tranen heen.

'Denk je eens even in wat we de hele maand hebben gemist!' Nu moest hij wel meelachen.

'Je bent niet wijs, maar ik houd van je.' Toch was er iets dat hij haar wilde vragen, maar de tijd was er nog niet rijp voor. Hij wilde met haar praten, haar zeggen en haar vragen: Wat nu? Glimlachend keek hij op haar neer terwijl hij zich op zijn zij draaide en zich op één elleboog oprichtte. Bettina dacht bij zichzelf dat hij er ongelooflijk jong uitzag.

'Betekent dit dat je niet weggaat, mademoiselle?'

Ze keek hem schelms aan, haaide haar schouders op en glimlachte. 'Wil je dat. Ivo? Dat ik hier blijf?'

Hij knikte en voelde zich weer jong. 'En jij dan? Wil jij blijven?'

Ze leunde achterover in zijn kussens en voelde zich gelukkiger dan ooit tevoren. 'Ja, ik wil graag blijven.'

'Maar heb je er goed over nagedacht? Bettina, ik ben een heel oude man!'

Maar toen hij dat zei lachte ze tegen hem en strekte zich behaaglijk uit op het bed. Het was ongelooflijk, ze voelde zich niet eens verlegen in zijn nabijheid. Nu ze hem haar lichaam liet zien was het alsof ze de andere helft van haar ziel blootlegde. 'Weet je, Ivo, ik denk dat je niet eerlijk bent over je leeftijd. Ik denk dat je hoogstens 35 bent en dat je je haar wit verft... want niemand kan me na vandaag nog wijsmaken, en jij al helemaal niet, dat jij een heel oude man bent.'

Hij keek haar ernstig aan. 'Maar ik ben het wel. Vind je dat erg? Kan het je wat schelen?'

'Geen klap.'

Maar hij wist wel beter. 'Nu nog niet. Maar eens wel. En als die dag komt, als ik te oud voor je ben geworden en je een jongere man wilt, dan trek ik me terug. Ik wil dat je dat niet vergeet, liefste. Want ik meen het, met heel mijn hart. Als jouw tijd met mij voorbij is, als het niet langer goed voor je is, als je een jongere man wilt en een ander leven, met kinderen, dan stap ik op. Ik zal het begrijpen, en ik zal van je blijven houden. Maar ik zal weggaan.'

Haar ogen stonden vol tranen terwijl ze naar hem luisterde. 'Nee, je gaat niet weg.' Hij knikte alleen maar en nam haar weer teder in zijn armen. Hij fluisterde zachtjes in haar oor: 'Doet het erg zeer, mijn liefste?' Ze schudde haar hoofd. Teder nam hij weer bezit van haar; deze keer kreunde ze zachtjes en in haar ogen stond te lezen hoezeer ze ervan genoot. Later, toen ze naast elkaar lagen, gelukkig en tevreden, herinnerde hij zich iets en keek haar met een zachte glimlach aan. 'Ik neem aan dat je begrijpt, Bettina, dat ik met je wil trouwen.' Ze keek hem verbaasd aan. Natuurlijk had ze erop gehoopt, maar ze was er niet zeker van geweest. Haar koperkleurige haar zat in de war en ze zag er heerlijk slaperig uit, maar er lag iets heel teders en liefs in haar ogen. Ze omhelsde hem. 'Daar ben ik blij om. Want ik wil graag met je trouwen.'

'Mrs. Stewart.'

Toen begon ze zachtjes te lachen, kuste hem en mompelde: 'De Derde.' Hij keek haar verrast aan en trok haar toen naar zich toe.

'Ben je zover?' Hij klopte zachtjes op de deur en wachtte buiten, maar Bettina, nog in haar onderjurk, vloog in paniek heen en weer. Haar ogen stonden zorgelijk en ze zwaaide met haar armen.

'Nee nee, even wachten!' Mathilde liep haastig naar de kast om de jurk te pakken en liet hem zorgvuldig over Bettina's haar glijden. Daarna trok ze hem glad over de smalle schouders, sloot haakjes, knopen en drukkers. Het was een jurk die Bettina met haar vader in Parijs had gekocht, maar nog nooit eerder had gedragen. Voor deze gelegenheid was hij volmaakt.

Ze deed een stapje naar achteren om zich in de spiegel te kunnen bekijken. Over haar linkerschouder lachte het spiegelbeeld van de al wat oudere Mathilde haar welwillend toe. Bettina zag er prachtig uit in de eenvoudige, roomkleurige satijnen japon. Hij reikte tot halverwege de kuit, had een hoge hals en korte klokkende mouwen die perfect vielen. Er hoorde een jasje bij in dezelfde stijl. Ze trok korte, witleren handschoenen aan en voelde even of de parels in haar oren goed zaten. Vervolgens keek ze naar heneden naar haar ivoorkleurige kousen en de maagdelijke satijnen schoenen. Alles was tot in de puntjes in orde, en ze keek Mathilde met een zachte glimlach aan.

'U ziet er prachtig uit, mademoiselle.'

'Dank je, Mattie.' Ze boog zich naar de oude vrouw toe om haar te kussen en liep langzaam naar de deur. Even aarzelde ze en vroeg zich af of hij nog aan de andere kant stond te wachten. 'Ivo?' Ze fluisterde het bijna, maar hij had het wel gehoord vanachter de nog dichte deur.

'Ja. Ben je klaar?'

Ze knikte en giechelde toen: 'Ja. Maar zou je eigenlijk niet moeten wachten tot we er zijn voordat je me mag zien?'

'Hoe had je je dat dan voorgesteld? Wou je me blinddoeken in de auto?' Dat ze zo vasthield aan tradities amuseerde hem, gezien de omstandigheden. Alles wal ze in die tijd deed amuseerde hem. Ze had geen zorgen meer, en de rampzalige, tragische winter was eindelijk voorbij. Ze was nu van hem, en er lag een nieuw leven als zijn vrouw voor haar. Hij zou haar op handen dragen. 'Kom, liefje. We mogen niet te laat bij rechter Isaacs zijn. Als ik nu eens gewoon mijn ogen dichtdoe?'

'Goed. Heb je ze dicht?'

'Ja.' Hij glimlachte en voelde zich wat opgelaten, maar sloot toch zijn ogen. De deur ging open en een ogenblik later was hij zich bewust van haar parfum vlak bij hem. 'Mag ik al kijken?'

Ze keek even naar hem en knikte langzaam. 'Ja.' Hij zuchtte zachtjes toen hij zijn ogen opendeed en haar zag staan. Hij vroeg zich af waarom de winter van zijn leven zo gezegend was en met welk recht.

'Mijn God, je ziet er fantastisch uit.'

'Vind je het mooi?'

'Meen je dat nou? Je ziet er volmaakt uit.'

'Echt als een bruid?' Hij knikte teder en nam haar in zijn armen.

'Realiseer je je wel dat je over een uur Mrs. Ivo Stewart bent?' Ze leek heel klein naast hem. 'Hoe klinkt dat?'

'Heel mooi.' Ze kuste hem en stapte toen uit zijn omhelzing.

'Dat herinnert me eraan...' Hij reikte plotseling achter zich naar een pakje in lichtgroen papier dat op een stoel in de hal lag. Hij hield het haar voor met een tedere blik in zijn ogen. 'Voor jou.'

Ze nam het voorzichtig van hem aan, trok het papier eraf en de geur van lelietjes van dalen vulde plotseling de hal. 'O Ivo, waar heb je die vandaan?' Het was een schitterend boeketje van witte rozen in combinatie met de kleine, tere bloemetjes uit Frankrijk.

'Ik heb ze uit Parijs laten komen. Vind je het een mooi boeket?'

Ze knikte gelukkig en hief haar gezicht naar hem toe om hem nog een kus te geven. Maar hij hield haar tegen en gaf haar met een sierlijke armzwaai een nog wat kleiner pakje. Ze opende het. De negenkaraats diamanten ring die lag te schitteren op de nachtblauwe fluwelen ondergrond maakte haar sprakeloos.

'O Ivo, ik weet niet wat ik moet zeggen.'

'Zeg maar niets, mijn lieveling. Draag deze ring gewoon, wees gelukkig en voel je voor altijd veilig bij me.'

De plechtigheid duurde slechts enkele minuten. De woorden waren gesproken, de ringen uitgewisseld. Bettina was nu Ivo's vrouw Ze had niet eens een feest gewild. Tenslotte was ze nog steeds in de rouw na de dood van haar vader. Ze dineerden bij Lutèce, aan een rustig tafeltje achterin, en daarna gingen ze dansen. Bettina ging op haar tenen staan om iets in zijn oor te fluisteren.

'Ik houd van je, Ivo.' Ze zag er zo klein en breekbaar uit, precies een klein meisje. Maar dat was ze niet meer, ze was nu zijn vrouw. Ze was helemaal van hem, voor altijd.

13

Zenuwachtig maakte Bettina haar diamanten oorbellen vast en haalde een borstel door haar haar. Ze zwaaide het handig om haar hand en wond het tot een nette, damesachtige chignon samen. Het glansde dieprood op toen ze het gladstreek, en nadat ze de laatste spelden in haar haar had gestoken stond ze op. Haar lichaam leek steviger en slanker, en terwijl ze overeind kwam zag ze zich weerkaatst in de spiegel aan de andere kant van haar kleedkamer. Ze droeg een zwart kanten jurk, die tot haar enkels reikte. Ivo had deze kamer speciaal voor haar laten inrichten in het nieuwe appartement dat ze vijf maanden daarvoor op de eerste verjaardag van hun huwelijksdag hadden gekocht. Het was ideaal voor hun manier van leven: een maisonette met een prachtig uitzicht over Central Park. Hun slaapkamer had een mooi terras, ze hadden elk een kleedkamer en boven was een kleine werkkamer voor Ivo. Beneden was een zitkamer, een met hout betimmerde eetkamer en een keuken, waarachter nog een behoorlijke kamer voor Mathilde lag. Het kon niet mooier. Het was niet al te chic, en toch bepaald niet klein. Bettina had het ingericht precies zoals ze het wilde hebben, op de paar details na die Ivo voor haar had geregeld. De kleine kleedkamer bijvoorbeeld, de grappige erker op het grote terras en een prachtige, ouderwetse schommel die hij aan een haak in het overstekende dak had opgehangen. Hij had haar geplaagd dat ze hier op zomeravonden zouden zitten dromen en 'vrijen bij de achterdeur'.

Maar 's zomers brachten ze hun avonden zelden in de stad door. De toneelgroep, waarvan ze nu assistent-toneelmeester was, had grotere bekendheid gekregen en trad dichter bij het centrum op. In juli en augustus waren er geen voorstellingen en Ivo en zij brachten nu de zomer door in South Hampton, waar ze hun eigen huis hadden gekocht. Haar leven was weer zoals het met haar vader was geweest, met dit verschil dat ze gelukkiger was dan ooit tevoren. Ze werkte nu maar vijf avonden per week, en op zondag en maandag gaven ze stijlvolle diners voor zo'n twaalf à veertien gasten, of organiseerden filmvoorstellingen bij zich thuis. Ivo kon over de allernieuwste films beschikken. Af en toe kon ze ertussenuit glippen voor een ballet- of een galavoorstelling, een première of zomaar een avond bij Lutèce of de Côte Basque. Ondanks dit alles zagen ze kans veel tijd met elkaar door te brengen, nadat ze thuis was gekomen uit het theater of overdag als Ivo weg kon komen. Hij kon maar niet genoeg van haar krijgen, en er waren ogenblikken dat hij haar met niemand anders wilde delen. Hij verwende haar door haar zijn tijd, zijn aandacht, liefde en waardering te schenken. Bettina voelde zich veilig in zijn liefde. Het was alsof een lange, mooie droom eindelijk uit was gekomen.

Ze glimlachte haar spiegelbeeld in de tere zwarte kanten jurk toe. De japon leek als een zachte wolk om haar heen te zweven en ze streek de plooien van de rok glad voordat ze de ritssluiting op haar rug dichttrok. De jurk liet haar schouders en armen bloot, gaf haar een smalle taille en sloot hoog aan de hals, waar hij achter met een enkel haakje dichtging. Het was het soort creatie waarvoor één of twee kapotte draadjes rampzalig leken, maar daar hoefde ze niet over in te zitten, want hij was perfect gemaakt. Ze keek nog eens of de diamanten oorringen goed zaten en wierp een laatste blik op haar gladde haar. Ze bekeek haar spiegelbeeld met half dichtgeknepen ogen en een glimlach van opwinding. 'Niet slecht voor een oud mens,' fluisterde ze zachtjes.

'Dat ben je nauwelijks, mijn liefste.' Ze draaide zich verbaasd om. Ze had niet opgemerkt dat haar echtgenoot in de deuropening stond.

'Stiekemerd. Ik had je niet binnen horen komen.'

'Dat was ook niet de bedoeling. Ik wilde alleen even zien hoe je eruitzag. En je ziet er -' hij glimlachte goedkeurend en boog zich naar haar toe om haar zachtjes op de mond te kussen - 'betoverend uit.' Hij deed weer een stapje naar achteren en keek naar haar. Ze was nog mooier dan anderhalf jaar geleden. Zijn glimlach verbreedde zich. 'Opgewonden, Bettina?' Ze stond op het punt om nee te zeggen, maar knikte toen lachend. 'Misschien wel een beetje.'

'Zo hoort het ook, mijn liefste.' Toen moest hij zelf lachen. Was het mogelijk dat ze pas eenentwintig was? Vandaag was haar eenentwintigste verjaardag. Met zijn blik nog steeds op haar gevestigd gleed zijn hand in zijn zak en haalde hij er een donkerblauw fluwelen doosje uit te voorschijn. Er waren al zoveel van dit soort doosjes verschenen sinds ze getrouwd waren. Hij had haar overladen met geschenken en had haar verwend vanaf de dag dat ze van hun heerlijke huwelijksreis in East Hampton waren teruggekomen.

'Oh. Ivo...' Ze keek hem aan terwijl hij haar het donkerblauwe doosje overhandigde. 'Wat kun je me nu nog meer geven? Ik heb al zoveel van je gekregen.'

'Toe nou, maak het maar open.' Ze deed het eindelijk, en hij glimlachte toen hij haar gesmoorde kreetjes hoorde.

'Oh, Ivo! Nee!'

'Oh, ja.' Het was een fantastisch mooi collier, bestaande uit parels en diamanten, dat ze had bewonderd bij Van Cleef. Toen ze pas getrouwd waren had ze hem haar voorkeur schertsend en niet helemaal serieus toevertrouwd, en had hem verteld dat je pas wist dat je echt volwassen was als je een parelsnoer bezat. Ze had hem geamuseerd met haar theorie en vervolgens had ze hem de elegante vrouwen beschreven die haar vaders feestjes bezochten, met hun parelsnoeren, saffieren, diamanten en robijnen. Maar alleen de werkelijk 'volwassen' vrouwen hadden de goede smaak gehad een nauw om de hals sluitend parelsnoer te dragen. Hij had het een mooi verhaal gevonden, en zoals alles wat ze hem vertelde had hij het nooit meer vergeten. Ongeduldig had hij gewacht tot ze 21 werd, zodat hij haar het aansluitende parelsnoer kon geven. Het snoer dat hij had uitgekozen werd ook nog opgesierd door diamanten, in combinatie met een ovale sluiting die zowel voor als achter gedragen kon worden. Terwijl ze onhandig probeerde het om te doen keek hij naar haar en zag heldere tranen in haar ogen staan. Plotseling wierp ze zich in zijn armen en klemde zich stevig aan hem vast terwijl ze haar hoofd tegen zijn borst legde. 'Het is wel goed, liefste... Wel gefeliciteerd, mijn lieveling...' Hij wendde haar gezicht naar zich toe en kuste haar heel zachtjes op de lippen.

Maar er stond nog iets meer dan alleen maar dankbaarheid op haar gezicht te lezen toen ze hem kuste. 'Ga nooit bij me weg, Ivo... nooit... ik zou het niet kunnen verdragen...' Het ging niet om de diamanten en parels die hij haar gaf, maar hij begreep altijd alles, hij wist altijd alles en hij was er altijd. Ze wist dat ze steeds op hem kon rekenen. Maar het angstige was - als hij er nu eens op een dag niet meer zou zijn? Ze kon de gedachte daaraan niet verdragen. Als hij nu eens op een dag niet meer van haar zou houden? Of als hij haar hulpeloos en verslagen achterliet, net als haar vader... Toen hij naar haar keek besefte Ivo dat het angst was die hij in haar ogen las.

'Zolang ik het voor het zeggen heb, lieveling, ga ik nooit bij je weg.'

Daarna liepen ze naar beneden, zijn arm stevig om haar schouders. Slechts enkele ogenblikken later ging de bel en arriveerden de eerste gasten. Mathilde had hulp van een barkeeper en twee gehuurde butlers, en het eten kwam van een cateringbedrijf. Deze keer hoefde Bettina absoluut niets te doen. Ivo had alles georganiseerd. Alles wat haar te doen stond was zich te ontspannen, te genieten en te doen alsof ze een van de gasten was.

'Maar moet ik niet heel even een blik in de keuken werpen?' fluisterde ze zachtjes tegen hem toen ze bij een groepje gasten vandaan liepen. Maar hij hield haar stevig bij de arm en glimlachte lang en teder.

'Nee, dat moet je niet. Vanavond wil ik dat je hier bent, bij mij.'

'Zoals u wenst, hoogheid.' Ze maakte een diepe buiging en hij gaf haar een tikje op haar zitvlak toen ze overeind kwam. 'Brutaaltje!'

'Hoe durf ik, hè?' Hun liefde was het afgelopen jaar niet minder geworden. Ze vond hem nog steeds opwindend en aantrekkelijk, en ze brachten een aanzienlijk deel van hun tijd in bed door.

Zo klein als ze was stond ze daar als een vorstin, met Ivo aan haar zijde, een champagneglas in één hand, de andere aan haar parelsnoer. Ze nam haar domein in ogenschouw met het gevoel dat ze een mijlpaal had bereikt. Ze was vrouw, minnares en echtgenote.

14

'Ben je eraan toe om er een punt achter te zetten, kleintje?' Ivo keek met een tedere glimlach op haar neer terwijl ze voor de laatste keer de dansvloer rondgingen. Ze knikte. Deze keer glansden de smaragden in haar oren meer dan haar ogen. Ze zag er moe en bezorgd uit, ondanks de schitterend mooie groen-met-gouden sari die ze droeg, met de nieuwe smaragden oorbellen die bijna volmaakt bij haar moeders ring pasten. Ivo had ze haar kortgeleden als kerstcadeau gegeven en ze was er dolgelukkig mee.

Toen ze zich omdraaiden om terug te gaan naar hun tafeltje stonden alle gasten op en applaudisseerden. Ze was zo gewend aan dat geluid, dat het iets troostends had. Maar vanavond was het applaus niet voor het toneelgezelschap maar voor Ivo, die eindelijk met pensioen ging na 36 jaar bij de krant waar hij 21 jaar lang hoofdredacteur was geweest. Al was het hem moeilijk gevallen, hij had besloten zijn carrière af te sluiten nu hij 68 was. Daar gaf hij de voorkeur aan boven nog twee jaar doorgaan tot zijn 70e. Bettina was nog niet helemaal gewend aan het idee, en hij besefte dat ze zich meer zorgen maakte dan ze wilde toegeven. Ze hadden samen zes zorgeloze, eindeloos gelukkige jaren gehad. 's Winters woonden ze in de stad, 's zomers buiten; ze hadden reisjes naar Europa gemaakt en hadden vele mooie ogenblikken samen gedeeld. Ze was nu 25 en genoot volop van het leven. Ivo gaf haar in veel dingen haar zin, hoewel hij haar nu als ze werkte door zijn chauffeur om de hoek bij haar werk liet afhalen. Hij was het niet langer eens met al haar ideeën over zelfstandigheid, en nu ze zichzelf had bewezen bij het toneelgezelschap was ze minder fel over kleinigheden. Toch was het gemakkelijk om op Ivo te kunnen steunen. Hij maakte dat het leven gladjes en gelukkig verliep.

'Kom, lieveling van me.' Hij nam haar teder bij de hand en troonde haar mee door de menigte vrienden in avondkleding. Eigenlijk was hij dankbaar haar hand in de zijne te voelen nu hij naar hen keek. Er was zoveel dat hij achter zich liet. Plotseling vroeg hij zich af of het misschien een verkeerde beslissing was geweest. Maar het was nu te laat om die ongedaan te maken. De benoeming van de nieuwe hoofdredacteur was al een feit. Bovendien zou Ivo de belangrijkste adviseur worden van de voorzitter van de raad van bestuur. Het was een mooie functie, die in feite weinig macht met zich meebracht. Hij zou nu gewoon een gerespecteerd oud man worden, en toen hij met Bettina in de limousine naar huis reed voelde hij dat de tranen hem hoog zaten.

Maar ze hadden al zorgvuldig plannen gemaakt. Zij had drie maanden vrij genomen van de toneelgroep, en de volgende dag zouden ze naar Zuid-Frankrijk vertrekken. Hij had geregeld dat ze met de boot zouden reizen nu ze plotseling zoveel tijd tot hun beschikking hadden.

Ze reden op hun gemak van Parijs naar St.-Jean-Cap-Ferrat, nadat ze twee weken in het Ritz hadden gelogeerd. Bettina had plagend gezegd dat ze niets anders deden dan eten. Cap-Ferrat was een paradijs in september, en in oktober reisden ze door naar Rome. Eindelijk, in november, keerden ze met tegenzin terug naar de Verenigde Staten. Ivo belde een groot aantal van zijn oude vrienden en maakte afspraken om met iedereen te gaan lunchen in de diverse favoriete eetgelegenheden en clubs. Bettina ging weer terug naar The Players. Het ging steeds beter met het gezelschap; de voorvertoningen liepen goed, het publiek kwam in groten getale en Bettina was heel gelukkig met haar baan. Steve was uiteindelijk regisseur geworden en zij had zijn oude baan als toneelmeester gekregen, waardoor ze eindelijk lid van de vakbond had kunnen worden. Het stuk dat ze deden was een oorspronkelijk werk van een onbekende schrijver, maar van het begin af aan had ze het gevoel gehad dat het iets nieuws was. Het had een zekere spanning, iets opwindends, een soort tastbare, magische sfeer, die je in de lucht kon voelen hangen.

'Heus, ik geloof je wel,' had Ivo plagend gezegd toen ze hem er opgewonden en met grote stelligheid van verteld had.

'Kom je kijken?'

'Natuurlijk.' Hij wijdde glimlachend zijn aandacht weer aan zijn krant en ontbijt. Het kwam niet vaak voor, maar de avond ervoor was hij niet opgebleven tot ze thuiskwam. Hij had zelf een lange dag achter de rug gehad. Zo nu en dan begon zijn leeftijd hem parten te spelen, maar over het algemeen was er niet veel veranderd.

'Wanneer kom je kijken?'

Hij keek weer naar haar op met een droevige glimlach. 'Wilt u alstublieft ophouden met drammen, Mrs. Stewart?'

Ze glimlachte hem breed toe en schudde beslist haar hoofd. 'Nee, dat wil ik niet. Dit is het beste stuk waar ik ooit aan heb meegewerkt. Het is briljant, Ivo, en het is precies het soort stuk dat ik zou willen schrijven.'

'Goed goed, ik kom kijken.'

'Beloof je dat?'

'Ik beloof het. Mag ik nu mijn krant verder lezen?'

Ze keek hem verlegen aan. 'Ja.'

Maar tegen het middaguur zat ze al weer te springen om naar het theater te kunnen gaan. Ze keek toe hoe Ivo zich kleedde voor een lunch bij de Press Club, waarna ze een douche nam en een spijkerbroek aantrok. Ze liet een briefje voor hem achter waarin stond dat ze vroeg was weggegaan, en dat ze hem die avond laat wel zou zien. Ze nam aan dat hij dat niet erg zou vinden. Sinds ze uit Europa terug waren was hij steeds erg moe, en het zou waarschijnlijk goed voor hem zijn om het de rest van de dag wat rustig aan te doen. Bovendien was hij gewend aan de ongeregelde uren bij het theater.

Haastig sprong ze uit de taxi en legde de rest van de weg lopend af. Ze neuriede in zichzelf en voelde hoe de koude winterwind door haar haar waaide. Ze droeg het nog steeds lang om Ivo een plezier te doen, en vandaag waaierde het over haar schouders als dun koperdraad.

'Waarom heb je toch zo'n haast liefje? Je bent nog niet te laat voor je werk.'

Terwijl ze de straat naar het theater overstak keek ze verbaasd over haar schouder. De stem was Engels en klonk bekend. Ze zag dat de man een warme tweedjas droeg en een rode pet op had. Het was de hoofdrolspeler uit het nieuwe stuk.

'Hallo, Anthony. Ik was van plan wat klusjes op te knappen die zijn blijven liggen.'

'Ik ook. En om half vijf hebben we nog een ingelaste repetitie. Ze gaan de openingsscène van de tweede akte veranderen.'

'Waarom?' Ze keek hem vol belangstelling aan, en toen ze bij het theater aankwamen hield hij de deur voor haar open.

'Dat moet je mij niet vragen.' Hij haalde jongensachtig zijn schouders op. 'Ik werk hier alleen maar. Het is me een raadsel waarom die schrijvers voortdurend zitten te schrappen en te wijzigen. Ziekelijk, als je het mij vraagt. Maar zo is het toneel nu eenmaal, liefje.' Hij stond een ogenblik voor zijn kleedkamer en nam haar met een lange, vriendelijke glimlach op. Hij was meer dan een hoofd groter dan zij en hij had enorm grote, blauwe ogen en zacht, donkerblond haar. Hij had iets aantrekkelijks en onschuldigs over zich, waarschijnlijk door zijn zeer Britse tongval en het licht in zijn ogen. 'Hoe doe jij vanavond met eten?'

Ze keek peinzend en schudde toen haar hoofd. 'Ik weet het nog niet. Ik eet hier gewoon een broodje, denk ik.'

'Ik ook.' Hij trok een gezicht en ze grinnikten allebei. 'Zullen we samen eten?' Hij maakte een gebaar naar zijn kleedkamer. Even aarzelde ze voordat ze langzaam knikte.

'Prima.'

'En toen?' Hij keek haar geboeid aan boven de broodjes. Ze hadden een half uur lang zitten praten in een paar linnen stoeltjes in zijn kleedkamer.

'Toen heb ik gewerkt aan Fox in the Hen House, Little City, eens kijken...'

Ze aarzelde peinzend en lachte toen. 'Oh ja, en Clavello.'

'Heb je daaraan gewerkt?' Hij was geïmponeerd. 'Verdorie, Bett, je hebt meer werk gehad dan ik. en ik loop al tien jaar mee.'

Ze keek verbaasd en nam hem eens op, terwijl ze aan haar laatste broodje begon. 'Je ziet er niet oud genoeg uit om er al zo lang in te zitten. Hoe oud ben je eigenlijk?' Ze was niet te verlegen om hem vragen te stellen. Het afgelopen halfuur waren ze op de een of andere manier vrienden geworden. Hij was gemakkelijk in de omgang en het was prettig om met hem te praten. Een heel verschil met de anderen die ze in de toneelwereld had ontmoet. Ondanks de kameraadschap hing er altijd jaloezie in de lucht, waar zij echter zelden last van had. Ze was per slot van rekening maar de toneelmeester. Toch verveelde het haar nooit wat ze in het theater te zien kreeg, en iedere avond weer vond ze het even boeiend.

'Ik ben 26.' Hij keek haar met een veroveraarsblik aan. Een jongetje in mannenkleren, dat deed alsof hij toneelspeelde.

'Hoelang ben je al in Amerika?'

'Sinds de repetities begonnen, vier maanden dus.'

'Vind je het hier prettig?' Ze nam de laatste hap van haar broodje en zwaaide een in spijkerbroek gehuld been over de armleuning van haar stoel.

'Ik vind het geweldig. Ik zou er wat voor geven om te kunnen blijven.'

'Kan dat dan niet?'

'Jawel, met een tijdelijk visum. Maar Jezus, dat is allemaal zo ingewikkeld. Ik neem aan dat je geen idee hebt van de niet-aflatende jacht op de felbegeerde groene kaart.'

Ze schudde haar hoofd. 'Wat is dat dan?'

'Een permanente verblijfsvergunning, werkvergunning etcetera. Ze zouden kapitalen waard zijn als ze op de zwarte markt te koop waren. Maar dat is niet het geval.'

'Wat moet je ervoor doen?'

'Je moet wonderen verrichten, geloof ik. Ik weet het niet precies, het is veel te ingewikkeld, verdomme. Vraag het me maar niet. En jij?' Hij roerde in zijn koffie en keek haar nu even ernstig aan. Ze was verrast, en voelde zich bijna gestreeld door die blauwe ogen.

'Hoe bedoel je?'

'Nou, je weet wel,' glimlachte hij schouderophalend. 'Gegevens van vitaal belang: leeftijd, rang, maat schoenen, draag je een beha?'

Ze grinnikte en haalde toen haar schouders op. 'Goed dan, eens kijken. Ik ben 25, ik draag maat 38 en de rest gaat je niets aan.'

'Getrouwd?' Hij probeerde zijn nieuwsgierigheid te verbergen.

'Ja.'

'Jammer.' Hij knipte spijtig met zijn vingers en ze lachten allebei. 'Al lang getrouwd?'

'Zes en een half jaar.'

'Kinderen?' Deze keer schudde ze haar hoofd. 'Dat is verstandig.'

'Houd je niet van kinderen?' vroeg ze verbaasd, maar hij hield zich wat op de vlakte.

'Kinderen kun je maar beter niet hebben als je carrière wilt maken. Op z'n minst vragen ze ontzettend veel aandacht.' Het deed haar denken aan de zelfzuchtigheid van de meeste spelers, en het herinnerde haar ook aan haar vader. 'Nou, Bettina, het is verdomd spijtig te horen dat je getrouwd bent. Maar hij keek haar opgewekt aan - 'vergeet niet me te bellen als je gaat scheiden.' Terwijl hij dat zei echter stond ze met een brede glimlach op.

'Anthony Pearce, jongen, vergeet niet om adem te halen terwijl je staat te wachten.' Daarna liep ze met een armzwaai en een glimlach naar de deur en groette hem. 'Tot straks, jongeman.'

Ze zag Anthony die avond weer toen ze het theater verliet, en ze zetten allebei hun kraag op tegen de kou.

'Jezus, wat is het koud. God weet waarom je in Amerika wilt blijven.'

'Dat vraag ik me ook weleens af.'

Terwijl ze naar de hoek liepen probeerden ze de gladde plekken op het trottoir te vermijden. 'Goede voorstelling vanavond.'

'Dank je.' Hij wendde zich vragend naar haar toe. 'Kan ik je een lift geven?' Hij stond op het punt een taxi aan te roepen.

Maar ze schudde haar hoofd. 'Nee, dank je.'

Hij haalde zijn schouders op en liep door terwijl zij bij de hoek linksaf ging. Ze zag Ivo's auto met chauffeur op haar staan wachten; de motor liep en ze wist dat het daarbinnen warm zou zijn. Snel wierp ze een blik achterom om te zien of iemand keek, trok toen het portier open en glipte naar binnen. Maar terwijl hij de straat overstak, ogenschijnlijk zonder op haar te letten, had Anthony zich nog een keer omgedraaid om gedag te zwaaien. Alles wat hij zag was dat Bettina in een lange, zwarte limousine verdween. Hij duwde zijn handen nog dieper in zijn zakken, trok zijn wenkbrauwen op en liep glimlachend verder.

15

'Hallo, liefste.' De volgende ochtend tijdens het ontbijt was het helder en zonnig buiten. Weer was Ivo al in slaap geweest toen ze thuiskwam. Dat was niets voor hem. Al een week lang waren ze niet samen naar bed geweest. Ze voelde iets van schuld dat ze dat zo bijhield, maar hij had haar lange tijd zozeer verwend dat ze zich nu van iedere verandering bewust was.

'Ik heb je gemist, gisteravond.'

'Denk je dat ik mijn tijd heb gehad, kleintje?' Hij zei het zachtjes, met een vriendelijke blik in zijn ogen. Het was duidelijk dat hij er zelf niet zo over dacht en Bettina schudde snel haar hoofd.

'Absoluut niet, dus reken er maar niet op dat je dat als excuus kunt aanvoeren.'

Hij wijdde zich weer aan zijn krant en Bettina ging naar boven om zich aan te kleden. Ze had hem willen vertellen dat ze samen met Anthony had gegeten, maar opeens leek dat niet helemaal zoals het hoorde. Ze zorgde er altijd voor hem niet jaloers te maken, hoewel ze beiden wisten dat hij daar geen reden voor had.

Drie kwartier later was Bettina gekleed in een grijze broek, een beige kasjmier trui, bruine suède laarzen en een zijden sjaal in dezelfde tint als haar haar. Ivo was zojuist naar boven gekomen in zijn ochtendjas.

'Wat ga je vandaag doen, schat?' Ze had zin om haar handen onder zijn ochtendjas te laten verdwijnen. Hij keek echter op zijn horloge en had de uitdrukking op haar gezicht niet opgemerkt.

'Oh God, ik heb over een half uur een bestuursvergadering bij de krant. Ik kom vast te laat.' Dat zou dus zijn hele ochtend in beslag nemen.

'En daarna?' vroeg ze hoopvol.

'Een lunch met mijn medebestuursleden. Dan nog een vergadering, en dan naar huis.'

'Verdorie. Tegen die tijd ben ik al naar het theater.'

Zijn ogen stonden weemoedig zowel als teder. 'Wil je ermee ophouden?'

Maar ze schudde beslist haar hoofd.

'Nee!' Vervolgens legde ze op kinderlijke toon uit: 'Alleen mis ik je zo erg nu we weer in Amerika zijn en ik weer aan het werk ben. In Europa waren we steeds bij elkaar en nu lijkt het ineens of we elkaar nooit meer zien.' De spijtige toon in haar stem ontroerde hem en hij strekte zijn armen naar haar uit.

'Dat weet ik.' Nadat hij haar een poosje over haar haar had gestreeld tilde hij haar gezicht naar het fijne op en kuste haar op de lippen. 'Ik zal eens kijken of ik niet wat minder lunchafspraken kan maken. Heb je zin om weer op reis te gaan?'

'Dat kan niet, Ivo... het stuk.'

'Oh, verd...' Even laaide er iets van boosheid op, daarna maakte hij een handgebaar. 'Goed, goed.' Vervolgens wendde hij zich wat ernstiger tot haar. 'Vind je niet dat je na al die jaren genoeg in je hebt opgenomen om zelf iets te schrijven? Werkelijk, liefje, ik zie het al gebeuren dat je 87 wordt en nog naar je werk strompelt om het doek op te halen voor een of ander onbelangrijk stuk.'

'Ik werk niet aan een onbelangrijk stuk.' zei ze beledigd en hij lachte.

'Nee, dat is ook zo. Maar vind je niet dat je dit nu lang genoeg hebt gedaan? Denk er eens over na; we zouden een half jaar weg kunnen gaan en dan zou jij je stuk kunnen schrijven.'

'Ik ben er nog niet aan toe.' Het leek wel of de gedachte haar schrik aanjoeg. Hij vroeg zich af waarom.

'Ja, dat ben je wel. Je bent gewoon bang, schat. Maar daar is geen reden voor. Je zult iets geweldigs schrijven als je er eenmaal voor gaat zitten.'

'Dat kan best, maar ik ben er toch nog niet aan toe, Ivo.'

'Goed dan. Maar dan moet je niet klagen dat je me nooit ziet. Jij zit de hele tijd in dat verdomde theater.' Het was de eerste keer dat hij erover klaagde, en Bettina was verbaasd de felle woede in zijn stem te horen.

'Liefste, dat moet je niet zeggen.' Ze kuste hem, en toen hij weer sprak klonk zijn stem vriendelijker.

'Malle meid, ik houd van je, dat weet je toch.'

'Ik houd ook van jou.' Ze omhelsden elkaar even, maar toen moest hij echt weg.

In het theater was het al een grote drukte; mensen renden heen en weer en de hoofdrolspelers begonnen al binnen te druppelen. Bettina zag Anthony achter het toneel rondlopen, gekleed in spijkerbroek met een trui. Hij had zijn rode pet op.

'Hallo, Bett.' Hij was de enige van het gezelschap die hardnekkig de verkorte versie van haar naam gebruikte.

'Hallo, Anthony. Hoe loopt alles?'

'Het is een gekkenhuis. Ze willen weer veranderingen aanbrengen.'

Het was een nieuw stuk en het viel te verwachten dat er op het laatste moment nog dingen herschreven werden. Hij zag er niet bijzonder verstoord uit. 'Ik had je weer mee uit eten willen vragen, maar ik kon je niet vinden.'

Ze glimlachte vriendelijk. 'Ik heb brood mee van huis genomen.'

'Heeft je moeder dat klaargemaakt?' Bettina lachte, maar ze kon hem toch moeilijk vertellen: 'Nee, dat heeft onze hulp gedaan.' In plaats daarvan schudde ze alleen maar het hoofd. 'Kan ik je misschien strikken om straks samen met me te gaan koffiedrinken?'

'Het spijt me, vanavond niet.' Ze moest naar huis, naar Ivo. Ze wilde niet te laat thuiskomen. Pas één of twee keer in de jaren dat ze bij het toneel werkte was ze na afloop van de voorstelling met de groep meegegaan. Gisteravond was voldoende.

Hij wierp haar een teleurgestelde blik toe en verdween.

Ze zag hem pas weer na de voorstelling. Hij ontdekte haar terwijl ze de lichten afstelde en toezicht hield op het gebruikelijke opruimen voor iedereen naar huis ging.

'Wat vond je van de veranderingen, Bettina?' vroeg hij vol belangstelling en ging op een kruk zitten. Ze zweeg even voor ze antwoord gaf Haar ogen waren tot spleetjes geknepen en in gedachten zag ze de scène weer voor zich.

'Ik weet niet zeker of ik het er wel mee eens ben. Ik geloof niet dat de wijzigingen noodzakelijk waren.'

'Dat ben ik met je eens. Zwak. Ik zei het je toch, schrijvers zijn ziekelijke lastpakken.'

Ze glimlachte weer tegen hem. 'Hmm, misschien wel.'

'Kan ik je nu meelokken voor die kop koffie?' Ze schudde echter gedecideerd haar hoofd.

'Een andere keer misschien, Anthony. Het spijt me, ik kan niet.'

'Zit je mannetje te wachten?' Hij zei het uitdagend en ze keek hem recht aan.

'Dat hoop ik.' Hij keek geïrriteerd, en terwijl Bettina haar jas aantrok voelde ze ook ergernis. Hij had het recht niet zich eraan te storen dat ze niet met hem uit wilde. Geen enkel recht. Het zat haar dwars dat hij geïrriteerd had gekeken, maar vreemd genoeg was ze ook bang dat hij haar niet nog eens zou vragen. Ze pakte haar tas, drukte haar hoed op haar hoofd en liep de deur uit. Wat kon haar die verdomde Anthony Pearce eigenlijk schelen.

Met vaste tred liep ze de straat uit naar de hoek en voelde de wind om haar oren. Ze haastte zich naar de wachtende auto, pakte de kruk van het portier en stapte met een voet naar binnen. Op dat moment hoorde ze een stem achter zich. Het was Anthony die achter haar stond, zijn kraag omhoog, de rode pet op zijn hoofd.

'Kun je me een lift geven?'

Ze voelde hoe ze, ondanks de kou, een kleur van verlegenheid kreeg. Hij was de eerste in zes jaar die haar had ontdekt op het moment dat ze in de auto stapte. Alles wat ze nu wist te zeggen was: 'Oh.'

'Kom, liefje, ik ben steenkoud, en er is geen taxi te krijgen.'

Hele fijne sneeuw begon zachtjes uit de lucht te vallen. Hij had haar nu toch gezien, dus wat deed het er verder toe? Ze keek hem even aan en antwoordde toen kortaf:

'Goed dan.' Ze stapte in en hij ging naast haar zitten. Geïrriteerd omdat hij haar gevolgd was wendde ze zich naar hem toe. 'Waar moet ik je afzetten?' Hij leek onverstoorbaar ondanks de verlegenheid waarin hij haar had gebracht. Het adres dat hij haar opgaf was in SoHo.

'Ik heb daar een zolderappartement. Wil je even komen kijken?'

Zijn vasthoudendheid maakte dat ze opnieuw nijdig werd.

'Nee, dank je.'

'Waarom ben je zo boos?' zei hij en keek haar glimlachend en vol bewondering aan. 'Ik moet iets anders zeggen, liefje, het staat je wel.'

Met stijgende woede deed ze het raampje tussen de chauffeur en henzelf omhoog. Daarna keek ze hem spinnijdig aan. 'Mag ik je eraan herinneren dat ik getrouwd ben?'

'Wat maakt dat nou uit? Ik heb toch niets onbehoorlijks gezegd. Ik heb je de kleren niet van het lijf gerukt en ik heb je niet gekust waar de chauffeur bij was. Alles wat ik heb gevraagd is een lift. Waarom ben je zo'n kruidje-roer-me-niet? Je echtgenoot is vast zo jaloers als wat.'

'Nee, dat is hij niet, en dat gaat je trouwens ook geen donder aan. Ik wil alleen... gewoon... ach, laat ook maar.' Ze zat kokend van woede en zwijgend naar buiten te kijken, terwijl ze zuidwaarts reden. Toen ze eindelijk op zijn adres aankwamen stak hij vriendelijk zijn hand uit.

'Het spijt me dat ik je boos heb gemaakt, Bettina.' Zijn stem klonk vriendelijk en jongensachtig. 'Dat was echt mijn bedoeling niet.' Hij liet zijn hoofd hangen; 'Ik zou graag je vriend willen zijn.'

Toen ze naar hem keek was er iets aan hem dat haar dwars door de ziel ging. 'Het spijt me, Anthony... het was niet mijn bedoeling onaardig te zijn. Het komt omdat nog nooit iemand... ik wist me geen raad vanwege de auto... Het spijt me echt. Het is jouw schuld niet.'

Hij kuste haar zachtjes op de wang - een vriendschappelijke kus 'Dank je.' Daarna zei hij aarzelend: 'Krijg ik nu een draai om mijn oren als ik je nog een keer een kop koffie aanbied?' Hij keek zo ernstig, zo verlangend, dat ze niet het hart had te weigeren. Maar ze wilde zo graag naar huis, naar Ivo. En toch... ze was erg kortaf tegen de jonge Engelse acteur geweest.

Ze zuchtte en knikte. 'Goed dan. Maar ik kan niet lang blijven.' Ze volgde hem de eindeloze, smalle trappen op, terwijl haar auto bleef wachten. Eindelijk, toen ze dacht dat ze wel zowat bij de hemel moesten zijn, deed hij een zware, stalen deur van het slot en aan de andere kant daarvan werd een alleraardigst appartement zichtbaar. Hij had wolken op het plafond geschilderd en een heleboel prachtige hoge planten neergezet; verder stonden er champagnekisten en oosterse voorwerpen. Op de vloer lagen matten en kleine tapijtjes, en de grote gemakkelijke stoelen waren bekleed met zachtblauwe stof. Het was meer dan een appartement. het was een veilige haven, een stukje buiten, een tuin in een appartement, een wolk die door de lichtblauwe zomerlucht glijdt. 'Oh Anthony, wat geweldig.' Haar ogen werden groot van verrukking terwijl ze om zich heen keek.

'Vind je het mooi?' Hij keek haar weer argeloos aan en ze glimlachten beiden.

'Ik vind het fantastisch. Hoe heb je dit allemaal bij elkaar gekregen? Heb je spullen uit Londen meegenomen?'

'Sommige dingen, andere heb ik gewoon hier bij elkaar gezet.' Maar het zag er helemaal niet naar uit dat alles zomaar bij elkaar was gezet. Het was een prachtig geheel geworden. 'Nu, suiker en melk?'

'Geen van tweeën, zwart graag.'

'Daarom blijf je zeker zo slank.' Hij wierp een goedkeurende blik op haar tengere, ballerina-achtige gestalte terwijl ze zich in een van de blauwe stoelen liet zakken.

Een paar minuten later kwam hij terug met twee dampende koppen koffie en een schaal met kaas en fruit.

Het was half twee toen ze eindelijk in paniek de trap afliep naar de auto. Wat zou Ivo wel zeggen? Deze keer hoopte ze plotseling vurig dat hij al zou slapen. Het bleek dat haar gebeden verhoord werden. Hij was tot 12 uur opgebleven en was toen in hun bed in slaap gevallen. Bettina voelde zich plotseling heel schuldig terwijl ze naar hem stond te kijken. Ze vroeg zich af waarom eigenlijk. Alles wat ze had gedaan was een kop koffie drinken met iemand van de groep. Wat voor kwaad school daar nu in?

16

'Heeft hij je geslagen?' plaagde Anthony.

'Natuurlijk niet. Hij is geweldig begrijpend. Zulke dingen doet hij niet.'

'Goed zo. Laten we dan nog eens samen koffiedrinken. Wat vind je er eigenlijk van om vóór de voorstelling samen te gaan eten?'

'Dat zien we nog wel.' Ze hield met opzet de boot een beetje af. Ze wilde Ivo opbellen. Misschien konden ze samen in de buurt vlug even een hapje eten. Ze had hem die ochtend niet eens gezien. Toen zij wakker werd, was hij al weg. Hij had een briefje voor haar achtergelaten waarin stond dat hij een vroege afspraak had. Ze begon het gevoel te krijgen dat ze elkaar nooit meer zagen, en dat vond ze niet leuk.

Maar toen ze Ivo belde was hij niet thuis. Mattie zei dat hij had gebeld om te laten weten dat hij niet thuis zou komen eten. Anthony stond achter haar te wachten om de telefoon te gebruiken. Hij hoorde het hele gesprek, ondanks dat ze haar best deed zich op de vlakte te houden, en toen ze had opgehangen glimlachte hij ontwapenend.

'Kunnen we dan samen gaan eten, Bettina?'

Ze stond op het punt om nee te zeggen, maar door die blauwe ogen die op haar waren gericht hoorde ze zichzelf zeggen: 'Natuurlijk.' Uiteindelijk gingen ze ergens een kop soep en een broodje eten, en ze spraken over het stuk. Daarna bracht hij bijna ongemerkt het gesprek op haarzelf. Hij wilde alles over haar weten, waar ze vandaan kwam, waar ze woonde, zelfs waar ze als meisje naar school was gegaan. Ze vertelde hem over haar vader, wiens werk hij kende. Hij leek geboeid door alle bijzonderheden die ze hem vertelde. Eindelijk liepen ze terug naar het theater, waar ze ieder huns weegs gingen. Na de voorstelling had hij haar echter al gauw weer ontdekt, toen ze op het punt stond om weg te gaan. Ze voelde aankomen dat hij haar weer om een lift zou vragen, dus haastte ze zich naar buiten naar de auto.

Thuis zat Ivo op haar te wachten. Ze zaten een halfuurtje na te praten over wat ze de afgelopen dagen zoal gedaan hadden, en eindelijk gingen ze naar boven. Bettina kleedde zich langzaam uit terwijl ze het gesprek voortzetten.

'Ik heb het gevoel alsof ik je de laatste tijd nauwelijks heb gezien.' Hij keek haar verdrietig, maar zonder verwijt aan.

'Ik weet het.' Ze keek triest, maar hij liep snel op haar toe. Een ogenblik later hielp hij haar met uitkleden en volgde haar toen vlug naar bed. Ze vrijden langzaam en teder, en tot beider tevredenheid. Terwijl ze daarna rustig naast elkaar lagen merkte Bettina echter dat ze terugverlangde naar hun prille hartstocht. Ze wendde zich naar Ivo toe, hopend een blik vol hernieuwde passie in zijn ogen te zien. In plaats daarvan zag ze dat hij lag te slapen, met zijn gezicht naar haar toegewend en een glimlachje om zijn mond. Ze lag een hele tijd op één elleboog geleund naar hem te kijken. Teder kuste ze hem op beide ogen, maar terwijl ze dat deed besefte ze dat haar gedachten naar Anthony waren afgedwaald. Streng dwong ze zich weer aan de man aan haar zijde te denken.

De vriendschap met Anthony bleef zich verder ontwikkelen naarmate het succes van het stuk toenam. Ze aten nu af en toe samen achter het toneel hun boterhammen, en zo nu en dan ging ze op zijn zolder koffie met hem drinken. Een paar keer per week bracht hij een bosje bloemen voor haar mee, maar hij overhandigde ze altijd nonchalant, alsof ze niets meer betekenden dan dat hij haar vriend was. Soms probeerde ze er met Ivo over te praten, maar op de een of andere manier klonk het nooit helemaal goed.

Midden in de winter kwam Ivo weer naar het stuk kijken, alsof hij er móest zijn, alsof hij moest proberen de vinger te leggen op iets wat hem dwarszat. Hij kwam precies op het juiste moment de donkere zaal binnen en ging onopgemerkt op de één-na-laatste rij zitten. Toen het doek was opgegaan en hij hem gadesloeg had hij het idee dat het hem duidelijk werd. Anthony had de gratie van een lang, slank, zwart luipaard, en voerde als gehypnotiseerd de bewegingen uit die zijn rol hem voorschreef. Ivo hoorde nauwelijks wat hij zei; hij keek alleen maar naar hem en toen, met het pijnlijke gevoel bedrogen te zijn, begreep hij het. Het verraad werd niet gepleegd door Bettina, maar door de tijd. De tijd waartegen hij zo lang had gevochten.

Pas toen het lente werd ging Bettina er bezorgd uitzien. Op een avond was ze laat thuisgekomen; ze leek in de war te zijn. Ivo sloeg haar gade, en wist niet zeker of hij iets moest vragen of dat hij haar met rust moest laten. Ze had het kennelijk moeilijk, maar voor het eerst sinds ze getrouwd waren had ze geen zin om erover te praten. Ze keek afwezig naar Ivo, en ging uiteindelijk alleen naar boven. Hij trof haar aan terwijl ze op het terras over de stad stond uit te kijken, de wenkbrauwen gefronst en met haar haarborstel ongebruikt in de hand.

'Is er iets, liefste?'

Maar Bettina schudde vaag haar hoofd. 'Nee.' Abrupt keerde ze zich naar hem om, en er lag angst in haar blik. 'Ja.'

'Wat is er dan?'

'Oh, Ivo...' Ze ging op een tuinstoel zitten en keek hem aan, met grote ogen die oplichtten in het duister. Achter haar was het zachte licht van de flat, dat een gloed over haar glanzende, roodbruine haar wierp. Hij vond dat ze er nog nooit zo mooi had uitgezien, en hij was bang voor wat ze misschien te zeggen had. De hele winter had hij het voelen aankomen, en al die tijd was hij zo vreselijk moe geweest. Daardoor vroeg hij zich weleens af of hij er niet verkeerd aan had gedaan met pensioen te gaan. Toen hij nog aan het werk was had hij zich nooit zo gevoeld.

'Lieveling, wat is er?' Hij ging naar haar toe, pakte haar hand en ging zitten. 'Wat het ook is, je kunt het mij toch vertellen. Voor alles, Bettina, zijn we vrienden.'

'Dat weet ik.' Ze keek hem dankbaar aan met haar grote, groene ogen waar de tranen langzaam in opwelden. hebben me gevraagd mee op tournee te gaan.'

'Wat?' Hij keek haar opgelucht en geamuseerd aan. 'Is dat alles?'

Zonder iets te zeggen knikte ze instemmend. 'Wat is daar voor vreselijks aan?'

'Maar Ivo, ik zou wel vier maanden weg zijn! En jij dan! Ik weet het niet... ik kan het doen... maar...'

'Maar je wilt het wel?' Zijn ogen lieten de hare niet los. en ze begon met één hand met haar haar te spelen.

'Ik weet het eigenlijk niet. Ze hebben... ach Jezus, het is te gek...'

Toen keek ze hem aan, zo ongelukkig, zo duidelijk innerlijk verscheurd.

'Ze hebben me gevraagd assistente van de regisseur te worden. Mij, Ivo, het manusje-van-alles, het boodschappenmeisje; ik was niets, en nu, na al die jaren...'

'Dat is heel verstandig van ze. Ze weten hoeveel je in de loop van de jaren hebt geleerd. Ik ben trots op je, lieveling.' Hij keek haar met een warme blik in zijn ogen aan. 'Wil je het graag?'

'Ach, Ivo, ik weet het niet... en jij dan?'

'Denk nu maar niet aan mij. We zijn nu bijna zeven jaar bij elkaar. Denk je niet dat we die vier maanden ook wel doorkomen? Bovendien kan ik af en toe overvliegen om je op te zoeken. Per slot van rekening heeft het zijn voordelen om met een man getrouwd te zijn die al met pensioen is.' Ze glimlachte een bitterzoete glimlach en drukte zijn hand stevig in de hare. 'Ik wil niet bij je weg.'

Hij keek haar echter openhartig aan. 'Ja, dat wil je wel, lieveling. En dat is goed ook. Ik heb mijn leven gehad, weet je, en het was een rijk leven. Ik heb niet het recht van jou te verwachten dat je aldoor hier bij mij blijft zitten.'

'Zul je me missen?' Ze keek weer naar hem op met het gezicht als van een klein meisje.

'Buitensporig. Maar als je dit werkelijk moet doen, Bettina' - er viel een lange stilte terwijl hij haar bleef aankijken - 'dan begrijp ik het. Waarom denk je er niet nog eens over? Wanneer moeten ze het weten?'

Ze slikte bijna hoorbaar. 'Morgen.'

'Ze hebben haast, hè?' zei hij in een poging tot luchthartigheid. 'Hoe gauw zou je dan al weggaan?'

'Binnen een maand.'

'Met de oorspronkelijke bezetting?'

'Gedeeltelijk. Anthony Pearce gaat mee, en de vrouwelijke hoofdrol.'

Ze babbelde nog een minuut of wat door, maar hij hoorde haar niet meer; ze had hem alles verteld wat hij wilde weten. Hij keek haar teder aan en haalde traag zijn schouders op in de warme avondlucht. 'Waarom slaap je er niet nog een nachtje over om te zien hoe je er morgenochtend over denkt. Wordt Steve de regisseur, tussen twee haakjes?'

Ze schudde langzaam haar hoofd. 'Nee, hij heeft een baan bij een stuk dat op Broadway speelt.' Ze zat daar nog een poosje, zonder iets te zeggen, en uiteindelijk stond ze op en ging naar binnen. Het was alsof ze beiden wisten wat er ging gebeuren, hoewel geen van beiden het onder woorden kon brengen. Ze liet hem daar zitten op het terras, terwijl hij zich door zijn gedachten liet meeslepen. Er was iets tussen hen veranderd - zonder enige waarschuwing, maar het was gebeurd. Ineens leek ze zoveel jonger, en hij voelde zich zo oud. Zelfs hun liefdeleven was het afgelopen jaar geleidelijk aan veranderd. Een ogenblik voelde hij de neiging het noodlot te vervloeken om wat er gebeurde; het was niet eerlijk... maar toen besefte hij dat hij zeven jaar met haar had gehad. Dat was meer dan waar hij recht op had.

Langzaam liep hij naar binnen. Die avond maakte hij geen aanstalten met haar naar bed te gaan. Hij wilde haar niet nog meer in verwarring brengen. Aan haar kant van het bed lag Bettina zich af te vragen of ze bij Ivo zou blijven of weg zou gaan. Eindelijk hoorde ze zijn zachte ademhaling, en ze keerde zich naar hem toe om naar hem te kijken zoals hij daar lag te slapen. Hij was zo zachtmoedig, zo liefdevol. Ze raakte zijn arm aan terwijl ze naar hem lag te kijken en wendde zich daarna af om de tranen uit haar ogen te vegen. De volgende morgen zou ze het hem moeten vertellen. Ze moest het doen. Het moest. Ze had het nodig. Er was geen keus.

17

'Ivo... je belt me... beloof je dat?' Ze stonden op het vliegveld, en toen ze hem aankeek vulden haar grote, groene ogen zich met tranen. 'Ik bel jou ook. Ik zweer het... iedere dag... en als je voor het weekend overkomt... Maar plotseling kon ze niet meer verder. Ze kon alleen nog maar haar armen naar hem uitstrekken, verblind, nauwelijks in staat iets te zien door een waas van tranen. 'Oh... Ivo... het spijt me zo...' Ze vond het vreselijk om weg te gaan. Maar Ivo was er nog en hield haar in zijn armen. Hij troostte haar zoals altijd. Zijn stem klonk zachtjes in haar oor.

'Nee, nu ophouden, lieveling. Over een paar weken zie ik je weer. Alles zal prima gaan en hierna ga je een geweldig stuk schrijven. Ik zal heel trots op je zijn. Je zult het zien.' Zijn stem klonk teder en troostrijk en hij hield haar dicht in zijn armen.

'Denk je dat heus?' Ze keek hem aan en haalde hoorbaar haar neus op, waarna nieuwe tranen in haar ogen opwelden. 'Maar jij dan?'

'Daar hebben we het al over gehad. Met mij zal het best gaan. Weet je nog? Ik heb al een verdomd lange tijd geleefd voor ik zo gelukkig was jou te ontmoeten. Wees nou een lieve meid en geniet ervan. Verdorie, dit is je grote kans, mevrouw-de-assistente-van-de-regisseur,' plaagde hij, en eindelijk glimlachte ze. Hij trok haar dicht tegen zich aan en kuste haar. 'Mijn liefje, nu moet je gaan, anders mis je je vliegtuig, en dat is niet de goede manier om een nieuwe baan te beginnen.' Ze begonnen in St. Louis, en de anderen van het gezelschap waren daar al. Die waren in de ochtend vertrokken, maar Bettina had de laatste uren die ze nog had met Ivo in New York willen doorbrengen,

Ze wierp nog één keer een blik achterom terwijl ze naar de uitgang ging en voelde zich als een kind dat wegliep. Toch was hij vastberaden, vriendelijk en even liefdevol als altijd toen hij naar haar zwaaide. Hij bleef tot hij het vliegtuig uit het oog had verloren. Langzaam liep Ivo Stewart het vliegveld af en dacht terug aan die ochtend in de zomer van vorig jaar, en vervolgens aan de 25 jaren ervoor. Een plotseling gevoel van paniek ging door hem heen toen hij zich afvroeg of dit zojuist een afscheid voor altijd was geweest.

Bettina kwam om 4.03 uur die middag in St. Louis aan. Dat was wat krap gezien het tijdstip van hun eerste voorstelling, maar ze hadden zo vaak gerepeteerd dat alle acteurs uitstekend op elkaar waren ingespeeld. Bovendien was de regisseur uit New York met hen meegevlogen, dus vond Bettina dat ze wel zo laat kon komen. Tijdens de landing zuchtte ze in zichzelf toen ze aan Ivo dacht, maar ze dwong zich om haar gedachten weer op haar werk te concentreren. Ze verliet gehaast het toestel omdat ze snel haar bagage wilde ophalen om die naar het hotel te brengen. Daarna zou ze dan naar het theater gaan. Ze wilde de boel wat verkennen en zich ervan vergewissen dat alles in orde was. Ze was in gedachten al druk bezig en haastte zich verstrooid langs de andere passagiers op weg naar haar bagage.

'Lieve God, liefje, vanwaar die haast? Als je niet wat vaart mindert en beter uitkijkt loop je nog een oud dametje omver!' Ze draaide zich al geërgerd om, maar moest toen plotseling lachen.

Wat doe jij hier?' Ze glimlachte verbaasd naar Anthony en stond abrupt stil.

'Ach, wat zal ik zeggen, ik kom een vriendin ophalen, de assistente van onze regisseur. Ken je die toevallig, groenoogje?' grijnsde hij haar toe. 'Dank je wel hoor, mooiprater.' Maar ondanks de plagerige conversatie was ze bijzonder blij hem te zien. Ze had zich plotseling erg alleen en verloren gevoeld toen ze het vliegtuig uitkwam. 'Hoe gaat het allemaal in het theater?'

'Wie zal het zeggen? Ik heb de hele middag bij het hotel rondgehangen.'

'Gaat alles goed met iedereen?' Ze keek oprecht bezorgd en hij lachte.

'Ja. moedertje, het gaat prima met ze.' Terwijl ze haar koffers ophaalde werkte zijn vrolijkheid aanstekelijk, en tegen de tijd dat ze in een taxi naar de stad reden lachten ze samen als twee kleine kinderen. Hij had een plagerige, speelse bui en deed heel dwaas. Ze had zich nog nooit zozeer een kind gevoeld. Hij bracht deze kant van haar karakter naar voren, en ze genoot ervan. Het was een huldebetoon aan alle ogenblikken die haar als klein meisje voorbij waren gegaan.

'Is het hier?' Ze keek naar het hotel terwijl ze uitstapten. De organisatoren van de tournee hadden hen kennelijk in het oudste en zeker het lelijkste hotel van de stad ondergebracht.

'Heb ik je dat niet verteld, schat? Ze hebben de gevangenis van San Quentin speciaal voor ons helemaal naar Saint Louis laten komen.' Hij keek verrukt terwijl hij dat zei en Bettina moest vreselijk lachen.

'God, het is afschuwelijk. Is het van binnen net zo erg?'

'Nee, nog erger. Kakkerlakken zo groot als schoothondjes. Maar maak je geen zorgen, lieveling, ik heb een halsband meegenomen!'

'Anthony... alsjeblieft... zo erg kan het toch niet zijn.'

'Jawel.' Hij stelde haar met een zeker genoegen gerust, en toen ze haar kamer binnenkwam besefte ze dat hij gelijk had. Er zaten scheuren in de wanden, de verf bladderde, het bed was hard en de spreien zagen er onooglijk en smoezelig uit.

'Had ik gelijk?' Hij keek haar opgewekt aan terwijl ze haar koffer op de grond liet vallen.

'Nou, dat hoef je niet zo opgewekt te zeggen.' Ze wierp hem een teleurgestelde glimlach toe en ging zitten. Maar zijn goede humeur was niet stuk te krijgen. Hij was als een klein jongetje dat op vakantie is en wipte naast haar op en neer op het bed. 'Hou op, Anthony! Word je verdorie dan nooit eens moe?' Ze voelde zich plotseling warm en doodop. Ze had er schoon genoeg van en kon niet bedenken waarom ze Ivo in New York alleen had achtergelaten. Toch zeker niet om met deze malloot door het land te reizen en in schurftige hotels te logeren?

'Natuurlijk word ik nooit moe. Waarom zou ik? Ik ben jong! Maar ik ben ook niet zo verwend als jij, Bettina.' Zijn stem klonk strelend en ze keerde zich naar hem toe.

'Wat bedoel je met "verwend"?'

'Ik heb geen chauffeur en woon niet in een duur appartement. Ik heb het grootste deel van mijn leven in dit soort gribussen gesleten.'

Ze wist niet of ze nu verdrietig of boos moest zijn en wist niet goed wat te zeggen. 'Nou en? Heb je er iets tegen dat ik getrouwd ben met iemand ze aarzelde - 'die goed in z'n slappe was zit?'

Anthony keek haar openhartig aan. 'Nee. Maar ik heb er wel iets tegen dat je getrouwd bent met een man die bijna drie keer zo oud is als jij.'

Dit keer schoten haar ogen vuur. 'Dat gaat je helemaal niets aan.'

'Misschien houd je alleen van zijn geld.' Zijn stem had iets insinuerends, en ze reageerde woedend op wat hij zojuist had gezegd.

'Zeg dat nooit weer. Ivo heeft me gered, en hij is de enige die ooit iets om me heeft gegeven.' Op een avond, toen ze samen koffie raten te drinken op zijn zolder, had ze Anthony het hele verhaal over haar vaders schulden verteld.

'Dat is nog geen reden om met hem getrouwd te zijn, verdorie.' Anthony zag er echt verbolgen uit.

'Ik heb je toch gezegd dat ik van hem houd. Begrijp je dat?' Bettina was witheet van woede. 'Hij is mijn man, en hij is een geweldige persoonlijkheid.'

Anthony's stem werd ineens zachter; de woorden klonken bijna strelend. 'Als ik eraan denk dat jij getrouwd bent met een man die 43 jaar ouder is dan jij, dan breekt mijn hart bijna, verdomme.' Hij keek haar bedroefd aan en zij hield haar blik op hem gevestigd.

'Waarom?' Ondanks dat het bloed haar in de slapen klopte, deed ze een wanhopige poging weer kalm te worden.

'Het is niet natuurlijk. Je zou met een jongere man getrouwd moeten zijn. Je zou jong en dwaas moeten kunnen doen. Je zou kinderen moeten hebben.'

Ze haalde haar schouders op, zuchtte toen diep en liet zich achterover op het ongemakkelijke bed zakken. 'Anthony, ik heb me nooit jong en dwaas gedragen. En ik ken Ivo al mijn hele leven. Iets beters had me niet kunnen overkomen.' Maar waarom deed ze dit dan nu? Waarom zat ze Ivo tegenover hem te rechtvaardigen?

Hij keek haar spijtig aan. 'Ik wou dat iemand dat over mij zei.'

Toen glimlachte ze voor het eerst sinds ze het gesprek waren begonnen; haar woede begon weg te ebben. 'Dat gebeurt misschien nog weleens. Kunnen we nu iets afspreken?'

'En dat is?'

'Geen gezeur meer over Ivo, en geen gevit op mij vanwege het feit dat hij zoveel ouder is dan ik.'

'Goed, goed, afgesproken,' zei hij met tegenzin, 'maar verwacht niet van me dat ik het begrijp.'

'Nee hoor.' Maar dat verwachtte ze eigenlijk wel van hem, als hij echt een vriend was.

'Goed dan, laten we nu als de duvel naar het theater gaan voor we allebei ontslagen worden.' Een paar minuten later was alle rancune verdwenen. Ze moesten te veel samen optrekken om zich de luxe van een ruzie te kunnen veroorloven.

Ze kwamen en gingen samen, ze aten samen, praatten samen, keken samen televisie in hotelkamers en vielen naast elkaar in slaap in de vertrekhallen op vliegvelden en in akelige hotels als ze op een kamer zaten te wachten... Ze waren onafscheidelijk. Een kleine kern midden in een grotere. Alle spelers en andere medewerkers klitten aan elkaar alsof ze op elkaar geënt waren, maar onvermijdelijk vormden zich groepjes en stelletjes binnen het gezelschap. Onder hen waren Anthony en Bettina. Niemand begreep het helemaal en niemand durfde iets te vragen, maar na de eerste paar weken wist iedereen dat als je de ene zocht, je de ander ook vond.

'Bettina?' Op een ochtend stond hij al vroeg op haar deur te bonzen. Gewoonlijk mocht hij de reservesleutel hebben en gaf hij haar een tik op haar achterste om haar wakker te maken, waar ze ook waren. Ze was zo uitgeput dat er bijna lichamelijk geweld aan te pas moest komen om haar wakker te krijgen. Maar de avond tevoren, in het hotel in Portland, had ze vergeten hem de sleutel te geven. 'Bettina!

Verdomme! Bettina!'

'Schop hem maar in!' Een van de figuranten liep lachend voorbij terwijl Anthony stond te mopperen.

'Verdorie, mens, word wakker!' Eindelijk liep ze wankelend en gapend naar de deur.

'Dank je. Duurde het lang?'

'Jezus.' Hij rolde met zijn ogen en slenterde naar binnen. 'Heb je koffie voor me meegenomen?'

'Je zult het niet geloven, maar dat hebben ze niet in dit snerthotel. We moeten twee blokken verderop in de straat naar de dichtstbijzijnde cafetaria.'

Bettina keek hem slaperig aan. 'Vóór die tijd slaat mijn hart al niet meer.'

'Dat dacht ik al.' Hij glimlachte geheimzinnig en liep weer terug naar de gang. Even later kwam hij terug met een klein plastic dienblad waarop twee kopjes koffie stonden; er lagen verse broodjes bij. 'Oh God, je bent geweldig. Hoe kom je daaraan?'

'Ik heb het gestolen.'

'Het kan me met eens wat schelen als dat zo is. Ik verga van de honger. Hoe laat gaan we eigenlijk weg? Dat hadden ze nog niet uitgemaakt toen ik gisteravond ging slapen.'

'Je bent ertussenuit geknepen, hè? Ik vroeg me al af waar je gebleven was.'

'Eerlijk? Als ik niet was gaan slapen was ik dood neergevallen.' Niemand had ze verteld dat ze iedere dag een voorstelling moesten geven. Dat was een van die kleine bijzonderheden waar niet over gesproken was. Het was ook de reden waarom Ivo haar nog niet was komen opzoeken, hoewel ze al meer dan een maand weg was. Maar het had geen zin per vliegtuig naar haar toe te komen als ze alle dagen van de week werkte. Ze belden elkaar echter iedere dag op, ofschoon ze steeds vager werd waar het nieuws betrof. Haar hele bestaan draaide om de tournee. Het was als een militaire oefening. Het werd steeds moeilijker om contact te onderhouden met anderen die niet tot haar groep behoorden. 'Hoe laat gaan we nu weg?'

Hij keek glimlachend op zijn horloge. 'Over een uur. Maar verdorie, bekijk het maar van de vrolijke kant, Bett, vanmiddag zijn we in San Francisco.'

'Dat kan toch zeker niemand wat schelen? Denk je dat we er wat van zullen zien? Welnee. We zitten weer vast in een of ander smerig hotel. En drie dagen later vliegen we weer verder.' Het aantrekkelijke van op tournee zijn was er duidelijk af voor haar, maar het was tevens een waardevolle herinnering. Dat vertelde ze Ivo iedere dag weer.

'Niet na drie dagen, liefje. Na een week. Een hele week!' Even lichtte haar gezicht op en ze vroeg zich af of ze het Ivo moest vertellen opdat hij kon overkomen.

'Krijgen we een dag vrij?'

'Geen idee, maar wie weet? Kom, zorg dat je klaar bent. Ik houd je wel gezelschap terwijl je aan het pakken bent.' Ze glimlachte tegen hem terwijl ze uit bed kroop, nog in haar nachthemd. Het leek intussen wel alsof ze getrouwd waren, en ze moest zichzelf eraan herinneren om een ochtendjas aan te trekken.

'Heb je vandaag je impresario nog kunnen bereiken?' Ze riep naar hem vanonder de douche en hij schreeuwde terug: 'Ja!'

'Wat zei hij?'

'Niet veel goeds. De immigratiedienst heeft mijn visum voor het laatst verlengd, en zodra deze reeks voorstellingen is afgelopen moet ik weg.'

'Het land uit?'

'Kennelijk.'

'Hè, verdomme.'

'Precies. Dat was min of meer wat ik ook zei, een paar pittige uitdrukkingen daargelaten.' Hij glimlachte tegen de halfopen deur. Een paar minuten later draaide ze de douche uit en liep terug, in een handdoek gewikkeld en met een andere om haar roodbruine haar.

'Wat ben je van plan eraan te gaan doen?' Ze keek bezorgd vanwege zijn moeilijkheden. Ze wist hoe graag hij wilde blijven.

'Ik kan niets doen, liefje. Ik zal gaan.' Hij haalde zijn schouders op en keek met een trieste blik naar zijn koffie.

'Ik wilde dat ik iets voor je kon doen, Anthony.'

Hij glimlachte wat scheef. 'Ik vrees van niet, liefje, je bent al getrouwd.'

'Zou dat helpen?' vroeg ze verbaasd.

'Natuurlijk. Als ik met een Amerikaanse trouw, ben ik vrij om te blijven.'

'Trouw dan zomaar met iemand. Je kunt altijd zo weer scheiden. Tjee, dat is een geweldig idee.'

'Toch niet. Ik zou een half jaar met haar moeten samenwonen.'

'Nou en? Er is vast wel iemand te vinden.'

Hij schudde echter zijn hoofd. 'Ik ben bang van niet.'

'Dan moeten we iemand voor je zien op te snorren.' Deze keer lachten ze beiden, waarna ze de badkamer weer inliep. Toen ze weer naar buiten kwam had ze een turkooizen zijden blouse en een witte linnen rok aan. Ze droeg een bijpassend jasje over de arm en had zwarte, leren sandalen met hoge hakken aan. Ze zag er heerlijk fris en zomers uit en Anthony keek glimlachend naar haar.

'Je ziet er geweldig uit, Bettina.' Hij zei het zachtjes, met een mengeling van genegenheid, ontzag en respect. Later, op weg naar het vliegveld, vroeg hij: 'Hoe gaat het eigenlijk met je man? Komt hij nog eens over?'

Bettina schudde traag haar hoofd. 'Hij zegt dat het niet veel zin heeft als we niet eens een dag vrij hebben. Ik geloof dat hij gelijk heeft.' Het zag ernaar uit dat ze niet veel zin had erop door te gaan en ze kwamen vervolgens in een chaotische drukte terecht toen ze allemaal het vliegtuig in moesten. Eindelijk zaten ze naast elkaar in het toestel. Hij zat een tijdschrift te lezen, zij een boek. Af en toe zei hij zachtjes iets tegen haar waar ze om moest lachen en dan liet ze hem meegenieten van iets leuks uit haar boek. Ieder die ze niet kende zou zeggen dat ze eruitzagen alsof ze al jaren getrouwd waren.

De luchthaven van San Francisco was als alle andere: groot, uitgestrekt, druk en wanordelijk. Uiteindelijk kregen ze iedereen in de goede bus naar de stad, en daarna in taxi's naar het hotel. Bettina knarsetandde bij de gedachte aan weer zo'n akelige hotelkamer, maar toen de taxi stopte keek ze verbaasd op. Het was niet het gebruikelijke, kille, zakelijke hotel dat ze had verwacht. In plaats daarvan zag het er klein en Frans uit. Het lag tegen een heuvel van waaraf men een adembenemend mooi uitzicht op de baai had. Eigenlijk zag het er meer uit als een woonhuis dan als een hotel voor de hele groep.

'Anthony?' Ze keek hem heel verbaasd aan. 'Denk je dat ze een vergissing hebben gemaakt?' stapte langzaam uit en keek met een mengeling van genoegen en ongenoegen om zich heen. 'Wat zuilen de anderen wel zeggen.' Hij betaalde de taxi en plotseling begon ze het leuk te vinden. Maar er was iets in Anthony's ogen wat ze niet helemaal begreep. 'De anderen logeren hier niet, Bettina.' zei hij heel zachtjes tegen haar toen ze buiten stonden.

'Wat bedoel je?' Ze keek hem onzeker aan. niet in staat of bereid hem te begrijpen. 'Waar zijn ze dan?'

'In het gebruikelijke snerthotel in de stad.' Toen zei hij met een zachte blik in zijn ogen: 'Ik dacht dat je dit prettiger zou vinden.'

'Maar waarom?' Ze zag er plotseling wat angstig uit. 'Waarom logeren we hier?'

'Omdat jij gewend bent aan dit soort hotels, en het is prachtig. Je zult het heerlijk hebben en we hebben allebei onze buik vol van rothotels.'

Dat was zo. Maar waarom hier? En waarom had hij het steeds over wat ze gewend was? Waarom zouden zij in een apart hotel logeren, alleen zij beiden? 'Vertrouw je me?' Hij wendde zich met een uitdagende blik naar haar toe. 'Of wil je weer weg?' Ze aarzelde lang. zuchtte en schudde haar hoofd.

'Nee, ik blijf. Maar ik begrijp niet waarom je het hebt gedaan. Waarom heb je er niet eerst met mij over gesproken?' Ze was moe en argwanend, en plotseling kon ze de blik in zijn ogen niet goed plaatsen.

'Ik wilde je verrassen.'

'Maar wat zullen de anderen wel zeggen?'

'Wat kan het je schelen?' Maar ze krabbelde weer terug en hij liet de tassen op de grond vallen en pakte haar handen. 'Bettina, zijn we vrienden of niet?'

Ze knikte langzaam. 'Dat zijn we.'

'Vertrouw me dan. Deze ene keer. Dat is alles wat ik vraag.' Dat deed ze. Hij had al om aangrenzende kamers gevraagd, en toen ze ze zag moest ze toegeven dat ze zo prachtig waren dat ze zin had om haar armen om zijn nek te slaan en te lachen.

'Ach, laat ook maar. Anthony. Je hebt gelijk. God, wat heerlijk!'

'Ja hè?' Hij keek met een overwinnaarsblik terwijl ze op haar balkon van het uitzicht stonden te genieten.

Ze keek hem bedremmeld aan. 'Neem me niet kwalijk dat ik zo'n drukte maakte. Ik ben ook zo verdomde moe, en ik... ach, ik weet niet... het is al zo lang geleden dat ik Ivo heb gezien, ik maak me zorgen, en...'

Maar hij zei zachtjes, met een arm om haar schouders: 'Geeft niet, liefje. Geeft niet.'

Ze glimlachte naar hem en liep langzaam weer naar binnen om heerlijk ontspannen op een lichtblauw fluwelen luie stoel te gaan liggen. De wanden waren met stof bespannen en er stond prachtig Frans meubilair; er was een kleine marmeren open haard en een hemelbed. Toen hij de kamer weer in kwam vroeg ze hem met een glimlach: 'Hoe heb je dit ontdekt?'

'Kwestie van puur geluk, denk ik. De eerste keer dat ik naar Amerika kwam. Ik heb mezelf altijd beloofd hij keek naar zijn handen terwijl hij sprak - 'dat ik hier zou terugkomen met iemand om wie ik erg veel geef.' Daarna zocht zijn blik de hare weer. 'En ik geef heel veel om jou.' Hij kon de woorden nauwelijks over zijn lippen krijgen, en terwijl hij ze uitsprak voelde Bettina een warme gloed door haar hele lichaam trekken. Ze wist niet wat ze terug moest zeggen, maar ze besefte dat hij haar ook niet onverschillig liet.

'Anthony, ik... ik zou niet...' Ze stond op, want ze voelde zich niet op haar gemak. ging met haar rug naar hem toe staan, midden in de kamer. Toen hoorde ze dat hij naast haar stond en voelde ze hoe hij zachtjes haar schouders aanraakte tot hij haar naar zich had toegewend. Zonder verder iets te zeggen kuste hij haar, met lichaam en ziel, vol vuur en verrukking, op de lippen.

18

Eerst begreep Bettina niet hoe het gebeurd was, of wat haar ertoe had gebracht zoiets te doen. Alleen was het al vijf weken geleden dat ze Ivo had gezien, en nu ze met de hele groep op stap was had ze het gevoel of ze in een andere wereld leefde. Nu besefte ze hoelang ze zich al tot Anthony aangetrokken had gevoeld, en hoewel ze het niet graag toegaf, hoe fantastisch het was verenigd te zijn met een jong lichaam. Ze konden maar niet genoeg van elkaar krijgen, maar op een gegeven moment was het tijd om naar het theater te gaan. Bettina stapte bijna als in een droom uit bied, niet wetend wat ze tegen hem moest zeggen of wat ze van zichzelf moest denken. Maar Anthony zag al snel de uitdrukking op haar gezicht en duwde haar weer op bed.

'Bettina, kijk eens naar me...' Maar dat wilde ze niet. 'Lieveling, alsjeblieft.'

'Ik weet niet wat ik moet denken. Ik begrijp het niet...' Toen keek ze naar hem, het was alsof ze pijn leed. 'Waarom hebben we... '

Omdat we het wilden. Omdat we elkaar nodig hebben en we elkaar begrijpen.' Daarna keek hij haar heel doordringend aan. 'Ik houd van je, Bettina. Dat kwam er ook nog bij. Vergeet dat niet. Maak jezelf nu niet wijs dat dit hier in bed alleen een lichamelijke kwestie was. Dat was het niet. Het was veel, veel meer dan dat. Als je dat ontkent dan ben je niet eerlijk ten opzichte van jezelf.' Toen wendde hij haar gezicht resoluut naar zich toe. 'Kijk me aan, Bettina.' Langzaam deed ze het, al kostte het haar moeite. 'Houd je van me? Zeg eens eerlijk. Want ik weet dat ik van jou houd. Houd je van me?'

Haar stem was nauwelijks meer dan een fluisteren. 'Ik weet het niet.'

'Ja, dat weet je wel. Je zou nooit met me naar bed zijn gegaan als je niet van me hield. Zo'n soort vrouw ben jij niet. Of wel, Bett?' Toen. nog zachter: 'Of wel, Bett?' Nu knikte ze, en schudde toen snel haar hoofd. 'Houd je van me? Zeg het me... zeg het alsjeblieft...' Ze voelde hoe zijn woorden haar lichaam als het ware weer begonnen te strelen, en terwijl ze hem aankeek hoorde ze haar eigen woorden.

Ik houd van je.' Daarna legde hij zijn armen om haar heen en hield haar dicht tegen zich aan.

'Ik weet dat je van me houd.' Hij keek teder op haar neer. 'Nu gaan we naar het theater en daarna komen we hier weer terug.' Maar als om haar eraan te herinneren wat er dan zou gaan gebeuren nam hij snel nog eens bezit van haar, daar op het bed. Ze snakte naar adem toen hij bij haar wegging, en stond versteld over haar eigen hartstocht, haar honger. Ze was als een alcoholist die wijn naar binnen sloeg. Ze kon niet genoeg van hem en zijn lichaam krijgen, zo satijnzacht voelde het aan onder haar handen. Maar op weg naar het theater drongen gedachten aan Ivo zich weer op de voorgrond. Als hij haar opbelde? Als hij het wist? Als hij om haar te verrassen naar Californië kwam? Wat was ze verdorie eigenlijk aan het doen? Maar iedere keer dat ze probeerde zichzelf te vertellen dat het dwaasheid was dacht ze aan hun liefdesspel, en ze wist dat ze niet wilde dat er een eind aan kwam. Ze was die avond nauwelijks in staat haar werk te doen en toen ze weer in het hotel waren vrijden ze de hele nacht door. Ze vroeg zich af hoe het mogelijk was dat ze hun vriendschap zo lang zo platonisch hadden weten te houden.

'Gelukkig?' Hij hield haar in zijn armen en keek glimlachend op haar neer.

'Ik weet het niet.' Ze keek hem eerlijk aan, en glimlachte toen. 'Ja, natuurlijk.' Maar in haar hart voelde ze een vreselijke pijn om Ivo. Schuldgevoelens veroorzaakten een snijdend verdriet.

Maar Anthony besefte dat wel. 'Ik begrijp het, Bettina. Het is goed.'

Ze vroeg zich echter af of hij het wel begreep. Ze vroeg zich ook af of hij Ivo's gave om lief te hebben bezat. Hij had niet Ivo's ervaring of zijn leeftijd. Een man liefhebben die veel ouder was had bepaalde voordelen. Hij was zijn onaardigheden al kwijt en had lang geleden zijn lesjes geleerd. Alles wat hij nog voor haar overhad was zachtheid, tederheid en liefde. Ze werd wat droefgeestig als ze daaraan dacht. 'Wat zeg je tegen hem?'

'Niets.' Toen draaide ze zich om om Anthony aan te kunnen kijken. Hij keek plotseling gekwetst. 'Ik zou het niet kunnen, Anthony. Als hij jonger was zou het anders liggen. Nu lijkt het net alsof het alleen een kwestie van leeftijd is.'

'Maar is dat dan niet gedeeltelijk zo?' Jezus, wat was het moeilijk haar te overtuigen. Hij realiseerde zich plotseling welk een strijd hem nog te wachten stond.

'Ik weet het niet.' Die avond ging hij er niet verder op in. Ze hadden wel betere dingen te doen. Maar steeds weer merkte Bettina dat ze eerst aan Anthony dacht, dan aan Ivo en dan weer aan Anthony Het was een kringloop om gek van te worden en ze kon er alleen in Anthony's armen aan ontsnappen. In de loop van de week belde ze Ivo niet. Haar schuldgevoelens wogen te zwaar, ze kon tegenover hem niet doen alsof. Ze wilde niet liegen, maar evenmin wilde ze het hem vertellen. Dus vluchtte ze eenvoudigweg. Hij belde vaak, liet boodschappen achter, en uiteindelijk kreeg hij haar aan de telefoon, laat op een avond in Los Angeles. Ze hadden elkaar al negen dagen niet gesproken en nu hield ze de schijn ook niet meer op. Zij en Anthony hadden samen een kamer.

'Lieveling? Is alles goed met je?' Zijn stem had iets wanhopigs, en terwijl ze luisterde kreeg Bettina tranen in haar ogen.

'Ivo... het gaat prima... oh, lieveling...' Ineens kon ze niet verder. Maar ze moest... het moest... anders zou hij het weten. Plotseling was ze dankbaar dat Anthony al sliep. 'Het is een gekkenhuis geweest, er was zoveel werk te doen... aan één stuk door. Ik wilde je niet bellen voordat ik wist wanneer je kon overkomen.'

'Is het nog steeds zo druk?' Zijn stem klonk vreemd gespannen. Naast haar in bed bewoog Anthony zich. Ze aarzelde even en knikte toen, waardoor de tranen haar over de wangen liepen.

'Ja, nog steeds.' Het was nauwelijks meer dan gefluister, maar Ivo aan de andere kant begreep het.

'Dan wachten we nog, lieveling. We zien elkaar wel als je thuiskomt. Je hoeft je niet te haasten; we hebben de rest van ons leven nog.' Maar was dat wel zo? Hij was er niet meer zo zeker van. Bettina had het gevoel alsof ze bij hem vandaan werd getrokken met handen die sterker waren dan de hare.

'Oh Ivo, ik mis je zo..." Haar stem klonk als die van een wanhopig, ongelukkig kind, en Ivo sloot zijn ogen. Maar hij moest het haar zeggen. Het moest. Het was niet meer dan eerlijk.

'Bettina... kleintje...' Hij haalde diep adem. 'Dit hoort allemaal bij het volwassen worden, kleintje. Je moet erdoorheen. Hoe dan ook.'

'Wat bedoel je met "hoe dan ook"?' Ze ging rechtop in bed zitten en had moeite hem goed te verstaan. Wist hij het? Had hij het dan geraden? Waar had hij het eigenlijk over, of bedoelde hij de show?

'Ik bedoel dat je koste wat het kost moet doen wat je wilt, Bettina; het is goed. Wees nooit bang om de consequenties onder ogen te zien. Soms moeten we een hoge prijs betalen... zelfs als dat betekent dat we elkaar niet zien opdat jij bij dit stuk kunt blijven, zelfs als dat zou betekenen...'

Hij kon niet verder gaan. Maar dat hoefde ook niet. 'Wees een flinke meid, Bettina. Je moet wel, lieveling. Het is hoog tijd.' Maar ze wilde helemaal niet flink zijn. Plotseling wilde ze alleen nog maar bij hem zijn, als een heel klein meisje. 'Ga nu maar slapen, Bettina, het is al laat.'

Toen drong het tot haar door. 'Voor jou is het nog later.' In het Oosten was het drie uur later, en in Los Angeles was het al half drie in de ochtend! 'Lieve hemel, waarom ben je eigenlijk op om deze tijd?'

'Ik wilde er zeker van zijn dat ik je te pakken kreeg.'

'Oh, lieveling, wat spijt me dat.' Weer werd ze vervuld door wroeging.

'Het is niet erg. Wees jong, amuseer je, en...' Hij had bijna gezegd: 'En denk eraan dat je bij mij hoort,' maar dat wilde hij niet zeggen. Hij wilde haar zo vrij als een vogeltje laten zijn, als dat was wat ze wilde. Wat het hem ook zou kosten. 'Ik houd van je, kleintje.'

'Ik houd ook van jou, Ivo.'

'Welterusten.'

Toen ze ophing stroomden de tranen haar over de wangen en Anthony lag zachtjes te snurken. Heel even haatte ze hem.

Maar drie dagen later wist ze niet zo zeker of ze Ivo eigenlijk niet nog meer haatte. Er stond een artikel in een plaatselijke krant over de bekende ster van het witte doek, Margot Banks, die het weekend in New York doorbracht. Ze zocht een heel dierbare oude vriend op wiens naam ze had geweigerd aan de pers bekend te maken. In het stuk stond verder dat men haar had zien dineren in Club 21 in gezelschap van de gepensioneerde hoofdredacteur van de New York Mail, Ivo Stewart. Bettina wist heel goed dat Margot een liefje van haar vader was geweest, en later van Ivo, toen Bettina nog klein was. Was hij daarom zo begrijpend geweest? Was hij daarom niet overgekomen? Jezus, nu zat zij boordevol schuldgevoelens omdat ze iedere nacht met Anthony naar bed ging, terwijl hij zijn oude affaire met Margot Banks nieuw leven had ingeblazen. Dat was er dus aan de hand. Was hij het die zin had om weer eens op pad te gaan na de zeven jaar die ze samen hadden gehad? Als ze eraan dacht voelde Bettina een golf van withete woede in zich opkomen. De eerstvolgende keer dat Ivo belde liet ze een van de bedienden zeggen dat ze er niet was. En vanaf het plekje waar hij koffie zat te drinken keek mr. Anthony Pearce bijzonder vergenoegd toe.

19

Drie maanden ging dit zo door, tot de tournee was afgelopen. Anthony en Bettina reisden vol hartstocht van stad naar stad, van hotel naar hotel en van bed naar bed. Ze zagen nooit iets van de steden waar ze werkten. Hun tijd werd besteed aan repeteren, optreden en vrijen. Steeds vaker zag Bettina in de kranten dat Ivo's naam in verband werd gebracht met een van de vrouwen die lang geleden een rol in zijn leven hadden gespeeld, maar voornamelijk met Margot, het oude kreng. Bettina gromde bijna iedere keer dat ze haar naam zag, hetgeen Anthony alleen maar aan het lachen maakte. Ze was nauwelijks in de positie om jaloerse scènes te gaan maken. Met Ivo sprak ze nooit over het geroddel, maar er was nu een duidelijk voelbare spanning tussen hen als ze met elkaar telefoneerden. De periode van vier maanden dat ze bij elkaar weg waren had hun niet veel goed gedaan.

'Zo.' Anthony keek haar vragend aan op hun laatste reisdag. 'En wat nu?'

'Wat bedoel je daar eigenlijk mee, verdorie?' Ze was uitgeteld, en het liep uit op een ruzie die zomerdag in Nashville, Tennessee.

'Nou moet je niet krengerig worden, Bettina. Ik vind dat ik het recht heb te vragen of ik iets heb om naar uit te kijken. Is het voorbij? Ga je weer naar huis, naar je appartement en je echtgenoot?' Hij keek haar verbitterd aan. Hij was even moe als zij en de hitte speelde ook hem parten.

Bettina leek ineen te schrompelen toen ze naar hem keek, en ze ging langzaam op het krakende bed zitten. Uiteindelijk was het hotel dat Anthony in San Francisco had geboekt het enige fatsoenlijke onderkomen geweest in vier maanden. Als dat al een goede reden zou zijn om naar huis te gaan, dan kon ze ook wel weer in haar eigen bed kruipen. Maar de waarheid was dat ze ondanks het geroddel verlangde om Ivo weer te zien. Ze hadden zich dus dwaas gedragen, maar dat was nog geen reden om er een punt achter te zetten. Ze had haar lesje geleerd. Ze zou nooit meer mee op tournee gaan. Hoewel ze van haar verhouding met Anthony had genoten was het nu tijd om weer naar huis te gaan.

'Ik weet het niet, Anthony. Ik kan je nog geen antwoord geven.'

'Ik begrijp het.' Even later zei hij: 'Ik neem aan dat dit wil zeggen dat je bij hem blijft.'

'Ik heb je toch gezegd' - haar stem verhief zich onheilspellend - 'ik weet het nog niet. Wat wil je van me? Een contract?'

'Misschien wel, liefje. Misschien wel. Is het weleens bij je opgekomen dat terwijl jij teruggaat naar je lieve, oude mannetje, ik zonder werk zit en zonder een romantische verhouding? Bovendien moet ik waarschijnlijk het land uit. Ik zou zo zeggen dat ik een goede reden heb om me zorgen te maken.'

Plotseling voelde ze met hem mee. Hij had gelijk. Zij had Ivo, maar wat had hij? Zo te horen had hij niets over. 'Het spijt me, Anthony.' Ze liep naar hem toe en bracht even haar hand naar zijn gezicht. 'Ik laat je horen wat er gaat gebeuren zodra ik weet wat ik wil.'

'Prachtig. Dit begint aardig op een sollicitatiegesprek te lijken. Nu, laat ik je één ding zeggen, assistente-van-de-regisseur, wat je ook denkt, wat ik ook voor je beteken of niet, ik wil één ding heel duidelijk maken voordat we hier weggaan. En dat is dat ik van je houd.' Zijn stem trilde. 'Als jij zo vriendelijk zou willen zijn je echtgenoot te verlaten, dan wil ik met je trouwen. Meteen. Is dat duidelijk?'

Ze keek hem als met stomheid geslagen aan. 'Meen je dat? Maar waarom?'

Hij moest onwillekeurig lachen bij haar woorden. Zachtjes ging hij met zijn vingers langs de omtrek van haar gezicht, langs haar hals en langzaam naar haar borsten. 'Omdat je mooi bent, intelligent, fantastisch, en -' hij keek haar even ernstig aan - 'je bent niet het soort meisje met wie je zomaar wat scharrelt. Jij bent het soort om mee te trouwen, Bett.' Ze keek hem verwonderd aan en hij glimlachte. 'Dus, lieveling van me, als ik je uit je bestaande situatie kan halen -' hij knielde voor haar neer en kuste haar hand - 'zou ik je graag Mrs. Anthony Pearce willen maken.'

'Ik weet niet wat ik moet zeggen.'

'De dag nadat we weer in New York zijn bel je maar om ja te zeggen.'

Maar ze wist dat ze dat niet zou doen. Dat zou ze Ivo niet kunnen aandoen. Waar ze echter niet op had gerekend was dat Ivo het haar zou aandoen.

20

'Ivo, dat meen je niet.' Ze keek hem aan en haar gezicht werd asgrauw. 'Maar waarom?'

'Omdat de tijd is gekomen. Voor ons allebei.' Verstond ze hem goed? Oh, God, wat bedoelde hij? 'ik denk dat voor ons allebei misschien de tijd is gekomen om van iemand van onze eigen leeftijd te gaan houden.'

'Maar dat wil ik niet!' Vol afschuw vroeg ze: 'Wil jij dat dan wel?' Hij antwoordde niet, maar alleen omdat hij innerlijk werd verscheurd. Hij wist precies wat er was gebeurd; hij had er van alles over gehoord. Ze had een verhouding met die acteur, al maanden, misschien zelfs al voordat ze uit New York waren vertrokken. Ivo zou ze niets in de weg leggen. Ze had recht op iets meer; ze was nog zo jong. 'Maar ik wil helemaal niet bij je weg!' schreeuwde ze bijna tegen hem terwijl hij rustig in zijn studeerkamer zat.

'Ik denk dat je dat wel wilt.'

'Is het vanwege die andere vrouwen waarover ik heb gelezen, met wie je uitging? Is het daarom? Ivo, zeg het me!' Plotseling werd ze vreselijk nerveus, en ze zag er angstig en bleek uit, maar hij hield voet bij stuk.

'Ik heb je al gezegd dat het beter zal zijn voor ons beiden. Jij moet vrij zijn.'

'Maar ik wil helemaal niet vrij zijn.'

'Je bént vrij. Ik zal de zaak niet onnodig lang rekken. Volgend weekend vlieg ik naar de Dominicaanse Republiek en dan zal het allemaal voorbij zijn. Dan zul je voor de wet je vrijheid terug hebben.'

'Maar ik wil mijn vrijheid helemaal niet terug, Ivo!!' Ze schreeuwde nu zo hard dat hij zeker wist dat Mathilde alles door de deur heen kon horen. Zachtjes trok hij Bettina tegen zich aan.

'Ik zal altijd voor je klaarstaan, Bettina. Ik houd van je. Maar jij hebt iemand nodig die jonger is dan ik.' En toen, alsof hij een kind dat langzaam van begrip was iets uitlegde, zei hij tegen haar: 'Je kunt niet langer met me getrouwd zijn.'

'Ik wil niet bij je weg.' Ze huilde nu en was bijna hysterisch terwijl ze zich aan zijn hand vastklampte. 'Stuur me niet weg... Ik zal het nooit meer doen... Het spijt me... Oh Ivo, het spijt me zo...' Nu wist ze dat hij op de hoogte was. Dat moest wel. Waarom zou hij haar dit anders aandoen? Ze klemde zich aan hem vast en vroeg zich af hoe hij zo wreed kon zijn.

Het tragische van dit alles was dat hij er inwendig aan kapotging, maar hij had het gevoel dat hij dit aan haar verplicht was. Toch was dit juist het enige dat zij niet wilde. Hoewel ze nauwelijks aanspreekbaar was probeerde hij haar uit te leggen dat er iedere maand een bedrag aan haar zou worden overgemaakt. Hij zou haar nooit zonder geldmiddelen laten zitten. Ook had hij voorzieningen voor haar getroffen in zijn testament. Ze kon in het appartement blijven tot hij terugkwam uit de Dominicaanse Republiek. Daarna, stelde hij voor, kon ze beter intrekken bij haar- eh -vriend. Zolang ze nog in het appartement woonde zou hij zelf ergens anders logeren. Bettina luisterde verdwaasd toe; ze kon niet geloven dat dit haar overkwam. Deze man die haar had gered, van wie ze wanhopig veel had gehouden, stuurde haar weg. Maar ze had alles bedorven door met Anthony te slapen, en Ivo wist het. Nu zou ze ervoor gestraft worden.

De dagen erna gingen als een nachtmerrie voorbij, en ze kon zich geen moment uit haar leven herinneren dat pijnlijker was. Niet eens de dood van haar vader had haar zo'n gevoel van eenzaamheid gegeven; ze was gebroken en absoluut niet in staat het tij te keren. Ze wilde niet eens met Anthony spreken. Maar toch, de dag voordat Ivo uit de Dominicaanse Republiek terug zou komen zat ze 's avonds laat in haar slaapkamer, bijna hysterisch, en ze had niemand anders tot wie ze zich kon wenden. 'Met wie? Wat? Oh, mijn God, je stem klinkt verschrikkelijk... is alles goed met je?' Na even stilte: 'Wil je hiernaar toe komen?' Ze aarzelde even en zei toen ja. 'Wil je dat ik je kom ophalen?' Het was een attent gebaar dat ze erg op prijs stelde, maar ze had niet het gevoel dat het goed was. Dus trok ze een spijkerbroek, overhemdblouse en sandalen aan en een paar minuten later stapte ze in een taxi en ging op weg naar hem toe. 'Wat heeft hij gezegd?' Anthony zette koffie terwijl ze in zijn gerieflijke keuken op stoelen met hoge rugleuningen zaten.

'Hij zei dat hij wil scheiden. Dit weekend zit hij in de Dominicaanse Republiek om dat te regelen.' Automatisch herhaalde ze het, terwijl de tranen over haar gezicht stroomden.

Anthony stond te lachen. 'Ik heb het je toch gezegd, meisje, hij is seniel, maar wie ben ik om daarover te klagen? Je bedoelt dat hij van jou wil scheiden?' Ze knikte. 'Dit weekend?' Ze knikte weer en hij slaakte een vreugdekreet.

'Ik kan je wel zeggen, Anthony.' zei ze terwijl ze haar neus luidruchtig snoot, 'dat ik vind dat je vreugde misplaatst is.'

'Vind je dat?' Hij glimlachte breed. 'Vind je dat, mijn liefje? Nou, ik niet. Ik ben nog nooit in mijn leven ergens zo verdomde blij mee geweest.' Hij wendde zich met een beleefde buiging naar haar toe. 'Zoudt u mij de eer willen aandoen maandag met me te trouwen?'

Ze maakte een even beleefde buiging terug en zei: 'Dat wil ik niet.'

Hij was even uit het veld geslagen. 'Waarom niet, verdomme?'

Zuchtend liep ze naar de bank, ging zitten en snoot haar neus nog eens. •Omdat we elkaar nauwelijks kennen. Omdat we allebei nog jong zijn. Omdat... Jezus, Anthony... Ik ben zeven jaar getrouwd geweest met iemand om wie ik heel veel geef. Hij is een scheiding aan het regelen, en nou verwacht je dat ik de dag erna met je ga trouwen? Ik zou wel gek zijn. Geef me minstens de kans even op adem te komen.' Maar dat was eigenlijk niet waar het om ging. Ze wilde niet met hem trouwen. Ze wist niet precies wat ze aan hem had. Wel als minnaar maar niet als kameraad.

'Mooi. Dat kun je me schrijven als ik weer in Engeland zit.' Hij keek plotseling wat nors.

'Wat bedoel je daar nu weer mee?' Ze keek hem aan en fronste haar wenkbrauwen.

'Precies wat ik zeg. Ik moet vrijdag het land uit zijn.'

'Aan het eind van de week?'

'Vrijdag is meestal het eind van de week.'

'Doe niet zo slim. Ik bedoel het serieus.'

'Ik ook. Ik was buitengewoon serieus zelfs. Eigenlijk stond ik op het punt om te gaan pakken toen je belde.' Zijn gezicht verhelderde. 'Maar als we trouwen zou ik niet weg hoeven, hè?'

Ze keek hem strak aan. 'Mooie reden om te trouwen.'

Terwijl ze dat zei kwam hij dichterbij; hij ging zitten en pakte haar hand. 'Bett, denk eens aan de maanden dat we op tournee waren. Als we tijdens zo'n moeilijke periode gelukkig met elkaar konden zijn, dan kunnen we toch alles aan. Je weet hoeveel ik van je houd. Ik heb gezegd dat ik met je wil trouwen, dus wat maakt het uit of het deze week of volgend jaar is?'

'Misschien maakt het heel veel uit.' Ze keek hem onzeker aan en schudde haar hoofd. Snel liet hij het onderwerp varen. Een poosje later belandden ze in bed, en het onderwerp kwam niet meer ter sprake vóór de volgende morgen, toen hij haar eraan herinnerde dat ze niet alleen op het punt stond een echtgenoot kwijt te raken, maar ook nog haar minnaar. Die droeve werkelijkheid was nog niet helemaal tot haar doorgedrongen en ze barstte opnieuw in snikken uit.

'Oh, in godsnaam, hou op met huilen. Overal is een oplossing voor te vinden hoor.'

'Je moet eens ophouden met altijd maar je eigen belangen na te jagen.' Hij ging er echter rustig mee door, op een waarlijk briljante manier. Tegen het eind van de middag stond ze geestelijk op instorten, en toen ze op haar horloge keek besefte ze dat ze terug moest naar Ivo's appartement. Ze moest de rest van haar spullen nog pakken en ze naar een hotel brengen. Maar toen ze het Anthony vertelde drong hij erop aan dat ze bij hem zou intrekken. Ze wist niet zeker of ze dat wel moest doen, maar aan de andere kant zou het de eerste dagen niet zo afschuwelijk eenzaam zijn als in een hotel. En omdat ze de hele zomer al met hem in hotelkamers had doorgebracht was er geen reden om nu niet bij hem te gaan wonen. Ze realiseerde zich ook met een soort doffe pijn dat ze niet langer getrouwd was. Vandaag zou Ivo de scheiding hebben geregeld.

Dus ging ze om 5 uur met een taxi naar de stad om haar spullen op te halen, en vreemd genoeg moest ze terugdenken aan de dag dat ze uit haar vaders lege appartement trok en bij Ivo ging wonen. Er waren zeven jaar voorbijgegaan en nu zou ze weer bij een andere man intrekken. Maar slechts voor korte tijd, beloofde ze zichzelf. Toen herinnerde ze zich dat ze ook maar voor korte tijd bij Ivo zou gaan wonen.

Maandag was ze weer een beetje tot zichzelf gekomen, 's Avonds nam hij haar mee uit eten en dinsdags begon hij te pakken. Die woensdag was het een enorme rotzooi in de flat, en het werd duidelijk dat haar met een dag of twee weer een hartverscheurend afscheid te wachten stond. Die ochtend sprak ze met Ivo. Hij deed vreemd, op een afstand, en hield vast aan wat hij had besloten. Toen ze de hoorn op de haak had gelegd keek ze Anthony aan, weer met tranen in de ogen. Over twee dagen zou ook hij weg zijn. Maar hij wist wat ze dacht en had haar strak aangekeken. 'Doe je het?' Ze wierp hem een uitdrukkingsloze blik toe. 'Trouw je met me, Bettina? Alsjeblieft?'

Ondanks zichzelf moest ze wel glimlachen. Hij was net een kleine jongen zoals hij haar ten huwelijk vroeg.

'Het is niet verstandig. Het is te snel.'

'Nee, dat is het niet.' Deze keer had hij tranen in zijn ogen. 'Het is bijna te laat. Als we vandaag geen vergunning krijgen dan hoeft het vrijdag al niet meer. Dan moet ik bij je weg. Wat mijn gevoelens ook zijn... hoe dan ook...' De woorden klonken Bettina op de een of andere manier bekend in de oren en ze herinnerde zich dat Ivo ze had gesproken toen hij haar belde op het moment dat zij met Anthony in Californië zat. Ze herinnerde zich ook dat hij had gezegd dat ze de prijs moest betalen voor dat waar ze in geloofde, 'hoe dan ook'.

'En als het niet goed gaat?' Ze bleef hem strak aankijken.

'Dan scheiden we.'

Zachtjes zei ze: 'Dat heb ik al eens gedaan, Anthony. Ik wil dat geen tweede keer.'

Hij kwam dichterbij en strekte zijn armen naar haar uit. 'Dat hoeft ook niet. We zullen voor altijd, voorgoed bij elkaar blijven...' Hij drukte haar nog steviger tegen zich aan. 'We zullen een baby krijgen... o Bettina, alsjeblieft...' Als hij haar in zijn armen hield kon ze hem niet weerstaan. Ze wilde zich wanhopig aan hem vastklampen, om niet nog eens iemand te verliezen die iets voor haar had betekend. En net zo wanhopig wilde ze dat er iemand van haar hield. 'Doe je het?'

Ze hield even haar adem in en knikte. Hij kon haar antwoord nauwelijks verstaan. 'Ja.'

Die woensdag ging hij vóór sluitingstijd naar het gemeentehuis. Ze kregen de vergunning en Anthony kocht de ring. Op vrijdagmorgen, weer op het gemeentehuis, trouwden ze. En Bettina Daniels Stewart werd Mrs. Anthony Pearce.

21

Anthony en Bettina leefden een rustig, teruggetrokken bestaan die herfst na hun huwelijk in september. Hij had geen rol in een nieuw stuk gekregen en zij had haar werk niet hervat. Ze realiseerde zich dat ze nu de achtergrond had die ze nodig had. En zeer zeker had ze nu de ervaring en het verdriet om met schrijven te kunnen beginnen. Anthony voelde ook geen behoefte om weer aan het werk te gaan. Nu hij met Bettina was getrouwd kon hij in Amerika blijven. Hij leefde van haar toelage van Ivo en vond dat hij wel op een goede rol kon wachten. Af en toe voelde Bettina zich er wat ongemakkelijk onder; per slot van rekening had Ivo het geld voor haar bestemd. Maar het was duidelijk dat het voor Anthony al moeilijk genoeg was dat hij geen werk had, dus drong ze niet al te zeer aan. Tenslotte werkte zij ook niet. Ze besloot een rustperiode te nemen om Anthony heel goed te leren kennen. Er waren dingen waar ze geen weet van had, dingen die hij voor haar verborgen hield, hoe intiem ze samen ook leken te zijn.

Ze nestelden zich in zijn appartement, lazen toneelstukken, kookten spaghetti, maakten lange wandelingen en bedreven de liefde. Ze lachten, praatten en giechelden tot in de kleine uurtjes... als Anthony thuis was. Vaak ging hij 's avonds naar het optreden van andere acteurs kijken, waarna hij en zijn vrienden tot diep in de nacht zaten te praten. Als ze alleen op de zolderverdieping zat begreep ze hoe Ivo zich gevoeld moest hebben als ze bij hem wegging om in het theater te werken.

Eigenlijk dacht ze heel vaak aan Ivo. Ze vroeg zich af wat hij deed, of hij nog steeds zo moe was en of het wel goed met hem ging. Ze merkte dat ze zin had om naar hem toe te gaan, zijn tederheid te ervaren, zijn bemoedigende en lovende woorden te horen. In plaats daarvan waren er Anthony's nonchalance, zijn gevoel voor humor, zijn hartelijkheid en zijn hartstocht, waaraan hij zich zo graag in haar armen overgaf.

'Waarom kijk je zo bedroefd, liefje?' Hij had haar een poosje gadegeslagen zoals ze daar zat, bijtend op een potlood, terwijl ze wat aantekeningen voor haar toneelstuk zat te maken. Ze keek verrast op toen ze zijn stem hoorde. Hij was urenlang weg geweest en ze had hem niet binnen horen komen.

'Nergens om. Hoe heb je het gehad vanavond?'

'Heel gezellig. En jij?' vroeg hij terloops terwijl hij een lange, kasjmier sjaal van zijn hals wond. Bettina had die voor hem gekocht toen de eerste tekenen van de winter zich voordeden. Daarna had hij erop gestaan dat ze haar nertsjas verkocht; van de opbrengst hadden ze twee maanden kunnen leven.

'Het gaat wel.' Maar ze zag er niet erg opgewekt uit. Ze had zich de hele dag al niet lekker gevoeld.

Hij keek haar glimlachend aan en kwam naast haar op de rand van het bed zitten. 'Kom kom, liefje, vertel het me maar. Er is iets.'

Eerst schudde ze alleen haar hoofd, daarna lachte ze zachtjes en nam zijn gezicht in haar handen. 'Nee. Ik zat juist aan Kerstmis te denken. Ik wilde je iets heel moois geven. Maar ik zie er geen kans toe.' Ze keek hem spijtig aan en hij trok haar in zijn armen.

'Dat geeft toch niet, mallerd. We hebben elkaar toch. Dat is alles wat ik wil.' Toen lachte hij ondeugend. 'Dat, én een Porsche.'

'Leuk hoor.' Maar het was vreemd te bedenken dat Ivo haar vorig jaar met Kerstmis een diamanten halssnoer had gegeven. Zij had hem een nieuwe wollen jas gegeven, een aktentas van 400 dollar en een gouden aansteker. Die dagen waren nu echter voorgoed voorbij. Alles wat ze overhad waren de juwelen, en die lagen veilig in de kluis. Ze had het niet eens aan Anthony verteld. Ze had hem gewoon gezegd dat ze alles aan Ivo terug had gegeven toen ze wegging. In werkelijkheid had ze aangeboden hem alles terug te geven wat hij haar had geschonken, maar hij had erop gestaan dat ze alles hield, op voorwaarde dat ze niemand vertelde waar ze waren. Hij wilde dat ze ze bewaarde als appeltje voor de dorst, en ze had zijn raad opgevolgd. Nu, heel eventjes maar, overwoog ze er iets van te verkopen, alleen omdat het Kerstmis was. Maar ze wist dat Anthony's wantrouwen gewekt zou zijn als ze dat deed. Hij zou denken dat ze nog meer verborgen hield, en dat was ook zo. Ze zuchtte. 'Besef je wel dat we het ons niet kunnen permitteren elkaar iets te geven?' Ze keek als een kind dat zojuist zijn lievelingsspeelgoed heeft verloren. Anthony liet zich evenwel niet ontmoedigen. 'Natuurlijk kunnen we dat wel. We kunnen elkaar een kalkoen en een kerstdiner geven, gedichten voor elkaar schrijven en een lange wandeling in het park gaan maken.' Door de manier waarop hij het zei klonk het zo heerlijk dat ze glimlachte en haar tranen droogde.

'Ik zou je nog veel meer willen geven.'

Toen trok hij haar teder tegen zich aan en fluisterde: 'Dat heb je al gedaan.'

Gedurende de week daarna echter werden alle gedachten aan Kerstmis bijna verdreven. Ze werd behoorlijk ziek; het was een soort griep waardoor ze het grootste deel van de dag kokhalzend in de badkamer doorbracht. Tegen de avond knapte ze dan wat op. Maar 's ochtends begon de ellende opnieuw. Tegen het eind van de week zag ze er slecht en witjes uit.

'Je moest maar eens naar de dokter gaan, Bett,' zei Anthony toen hij haar op een middag wankelend de badkamer uit zag komen.

Ze aarzelde echter om naar Ivo's dokter te gaan. Ze had geen zin hem alles uit te leggen, en ze wilde niet dat hij er met Ivo over zou praten of zich ermee ging bemoeien. Dus vroeg ze een vriendin van Anthony, een meisje met wie hij in hun laatste show had gewerkt de naam van een dokter.

De wachtkamer was erg klein en vol, de tijdschriften waren beduimeld en hadden ezelsoren, het meubilair was wrak, en de mensen waren allemaal terneergeslagen en oud. Tegen de tijd dat ze bij de dokter binnen zat voelde ze zich niet alleen misselijk maar ook duizelig, en na enkele ogenblikken gaf ze heftig over in een bak die hij haar voorhield. Toen ze naar hem opkeek stonden zijn ogen vriendelijk en zijn handen hielpen haar om haar haar naar achteren te strijken.

'Is het zo erg, hm?' Ze knikte en probeerde weer op adem te komen. 'Heb je dit al lang?' Hij nam haar nauwlettend op, maar hij had aardige ogen en Bettina was niet meer zo angstig toen ze met een zucht op de onderzoektafel ging liggen.

'Bijna twee weken.'

'Is het erger geworden? Of juist minder erg? Of is het de hele tijd zo?' Hij trok een kruk op zwenkwieltjes bij en ging glimlachend naast haar zitten. 'Het is eigenlijk aldoor even erg. Soms is het 's avonds wat beter, maar niet veel.' Hij knikte langzaam en maakte een aantekening op haar kaart. 'Heb je dit weleens eerder gehad?'

Ze schudde snel haar hoofd. 'Nog nooit.'

Daarna keek hij haar heel vriendelijk en onderzoekend aan. 'Ben je al eens eerder zwanger geweest?'

Ze schudde slechts met haar hoofd. Toen begon het haar te dagen en ze ging met een ruk overeind zitten. 'Ben ik dan zwanger?'

'Dat zou kunnen. Zou je dat heel erg vinden?'

Ze haalde peinzend haar schouders op, waarna er iets van een glimlach doorbrak. 'Ik weet het niet.'

'Is je man acteur?' De meesten van zijn patiënten waren bij het toneel. Het was een wereld waar alles zich als een lopend vuurtje verspreidde: raadgevingen, toespelingen, roddelpraatjes en ziektes. Tussen deze bedrijven door was zijn naam bekend geworden. Ze knikte. 'Heeft hij op dit moment werk?' Ook daar wist hij alles van. Soms moest hij vijf of zes maanden wachten voor hij zijn geld kreeg, àls hij het kreeg.

'Nee. Maar ik weet zeker dat hij binnenkort wel wat vindt.'

'En jij? Actrice?'

Ze schudde glimlachend haar hoofd. Wat was ze eigenlijk? Assistentregisseuse? Aankomend toneelschrijfster? Manusje-van-alles? Op het ogenblik was ze niets. Ze kon niet zonder meer zeggen: 'Ik ben de dochter van Justin Daniels,' of 'Ik ben de vrouw van Ivo Stewart.'

'Ik ben gewoon de vrouw van Anthony Pearce.' Ze zei het automatisch. De dokter sloeg haar gade en voelde dat er meer aan vastzat dan dat. De trui die ze aan had was duur, evenals de tweed rok. De schoenen waren van een exclusief merk, en ofschoon de jas die ze bij zich had in tegenstelling daarmee goedkoop was, zag hij dat ze een heel kostbaar gouden horloge om had.

'Nou, laat me eens naar je kijken.' Nadat hij haar had onderzocht, maakte hij een zo nauwkeurig mogelijke schatting. Om die te bevestigen deed hij een zwangerschapsproef in zijn laboratorium, die uitwees dat hij gelijk had. 'Ik zou zeggen dat je ongeveer twee maanden zwanger bent, Bettina.' Hij sloeg haar reactie gade en was geroerd door de brede glimlach. 'Je ziet er niet al te ongelukkig uit.'

'Dat ben ik ook niet.' Ze bedankte hem en maakte een nieuwe afspraak, hoewel hij zei dat hij haar daarna naar iemand anders moest doorverwijzen. Hij kon haar niets geven voor het overgeven en de misselijkheid, maar opeens leek dat niet zo erg meer want hij verzekerde haar dat die waarschijnlijk met een maand zouden verdwijnen, of in ieder geval zouden afnemen. Het kon haar niets meer schelen; het was het waard. Ze zou een baby krijgen! Ze zou een kind van Anthony krijgen! Plotseling leek het zelfs niet meer zo erg dat ze Ivo had bedrogen. Dat was het nu ook waard. Ze zou een baby krijgen! Ze zweefde als het ware naar huis en rende bijna naar boven naar de zolder. Opeens stond ze als door de bliksem getroffen stil. Misschien had ze niet zo hard moeten lopen... misschien was dat slecht voor de baby. Ze kwam als een wervelwind de woonkamer binnenstormen, vol van haar nieuws. Maar Anthony was er niet.

Ze dronk wat bouillon, at een paar crackers, gaf over en probeerde opnieuw te eten. De dokter had haar gezegd dat ze dat moest proberen en ze had hem beloofd dat ze dat zou doen, voor de baby. Terwijl ze daar zo zat kreeg ze ineens een idee. Ze zou het Anthony niet vertellen. Nog niet tenminste. Ze zou wachten tot Kerstmis. Dan zou het haar cadeau voor hem zijn. Het duurde nog maar vijf dagen. Ze lachte zachtjes in zichzelf als ze aan haar geheim dacht... ze klapte als een kind in haar handen... ze zouden een baby krijgen! Ze kon nauwelijks wachten om te horen wat hij zou zeggen.

22

De avond voor Kerstmis had Anthony een verrassing voor haar en kwam thuis met een klein boompje. Ze zetten het op een tafeltje en zij versierde het met linten. Ze maakten popcorn, waar zij niet van at, en ze legden ieder één klein pakje onder de boom. Het deed ze allebei denken aan een oude film, en ze kusten elkaar lachend. Zij maakte haar cadeautje het eerst open. Het was een ouderwetse vulpen, een hele mooie, en haar blijheid deed hem glimlachen. 'Om je eerste stuk mee te schrijven!' Ze omhelsde hem om hem te bedanken en hij gaf haar een lange, stevige kus. 'Nu het jouwe.' Ze gaf hem een paar zilveren manchetknopen die hem al een paar weken bij een antiquair in de buurt hadden doen watertanden. 'Bettina, je bent niet wijs!' Hij was er dolblij mee en rende weg om een ander overhemd aan te trekken zodat hij ze kon gebruiken. Met een glimlachje volgde ze hem en ging rustig op het bed zitten.

'Anthony?' Haar stem klonk ongewoon zacht, en niet wetend wat de reden was draaide hij zich om.

'Ja, beminde?' Zijn ogen ontmoetten de hare. 'Ik heb nog een cadeau voor je.'

'O ja?' Hij hield zijn hoofd een beetje schuin, maar geen van beiden bewoog zich.

Ze knikte. 'Ja. Iets heel bijzonders.' Ze stak haar armen naar hem uit. 'Kom eens hier naast me zitten.'

Er bekroop hem een vreemd gevoel. Hij liep aarzelend naar haar toe en er lag bezorgdheid in zijn blik. 'Is er iets?' Ze schudde snel haar hoofd en glimlachte.

'Nee.' Ze kuste hem, teder en zacht, waarna ze met haar vingertoppen de omtrek van zijn mond volgde. Heel zachtjes, zodat alleen hij het kon horen, zei ze: 'We krijgen een baby, liefste.' Toen wachtte ze af. Maar waar ze op wachtte kwam niet. In plaats daarvan keek hij haar als verstard aan. Het was inderdaad net zo erg als hij had gedacht. De mogelijkheid was even bij hem opgekomen toen ze steeds zo misselijk was, maar hij had de gedachte bewust uit zijn hoofd gezet. Het was meer dan hij aankon, en het zou al zijn plannen in de war gooien.

'Is dat een grapje?' Hij ging naast haar staan en keek op haar neer. 'Nee, vast niet.' Hij smeet de manchetknopen op tafel en liep de kamer uit. Bettina probeerde de neiging tot huilen en tot overgeven te onderdrukken. Langzaam liep ze achter hem aan naar de woonkamer en sloeg hem gade zoals hij daar bij het raam stond. Hij had haar zijn rug toegekeerd en haalde afwezig zijn vingers door zijn haar.

'Anthony?' keek aarzelend naar hem, en langzaam draaide hij zich om.

'Ja.' Hij keek haar strak en nijdig aan. Een hele tijd zei hij niets, waarna er duidelijk een beschuldigende blik in zijn ogen kwam. 'Heb je dit met opzet gedaan, Bettina?' Met tranen in de ogen schudde ze haar hoofd. Ze had gewild dat hij gelukkig zou zijn; dat het voor hem ook iets betekende. Daarna, zonder dat zijn blik de hare losliet, zei hij: 'Zou je abortus willen overwegen?' Deze keer kon ze haar tranen niet bedwingen; ze schudde haar hoofd en vluchtte de kamer uit. Toen ze een half uur later uit de badkamer kwam was hij vertrokken.

'Vrolijk kerstfeest,' fluisterde ze zachtjes tegen zichzelf. Haar ene hand rustte zachtjes op haar nog platte buik en de andere veegde de tranen weg die onophoudelijk vloeiden. Ze viel uiteindelijk om 4 uur in de morgen in slaap. Maar Anthony kwam de hele nacht niet thuis.

Hij kwam pas de volgende middag om 5 uur terug. Kerstmis zat er al bijna weer op en voor Bettina was het bedorven. Ze vroeg hem niet waar hij was geweest en zei niets. Ze was haar koffers aan het pakken. Maar daar was hij al bang voor geweest, en daarom was hij ook thuisgekomen. Na drie maanden huwelijk kon hij het zich niet permitteren haar te verliezen. Nog niet.

'Het spijt me.' Hij keek haar somber aan vanuit de deuropening van de slaapkamer. 'Je hebt me er alleen wat mee overvallen.'

'Zoiets had ik al begrepen.' Ze keerde hem de rug toe en ging door met het pakken van haar koffers.

'Kom, Bettina... liefje, het spijt me.' Hij liep naar haar toe en probeerde haar in zijn armen te nemen, maar ze weerde hem af.

'Niet doen.'

'Hoor nou eens, verdorie. Ik houd van je!' Hij draaide haar om zodat ze elkaar konden aankijken en weer stonden er tranen in haar ogen.

'Laat me nu met rust... alsjeblieft, Anthony, ik...' Maar ze kon niet verder gaan. Ze had hem zo nodig. Ze wilde zo graag de vreugde over zijn kind met hem delen dat ze als vanzelf in zijn armen kwam. Nog hoopte ze dat haar dromen ten slotte uit zouden komen.

'Het komt wel goed, liefje. Het komt wel goed. Ik kon me alleen niet voorstellen... ik ben niet...' Toen haar tranen eindelijk waren gedroogd gingen ze zitten. 'Maar zijn we er wel aan toe, Bettina?'

Ze glimlachte dapper ondanks haar rode ogen. 'Natuurlijk. Waarom niet?' Al die jaren met Ivo had ze die droom weggestopt. Ze had zich zelfs tot dit ogenblik niet gerealiseerd hoezeer ze naar kinderen had verlangd. Plotseling betekende het alles voor haar.

'Maar hoe kunnen we ervoor zorgen?' Hij keek bedrukt, maar zij dacht al aan haar juwelen. Als het moest zou ze ze verkopen om het kind alles te kunnen geven wat het nodig had.

'Maak je geen zorgen. We redden het wel. Nu redden we het toch ook, of niet soms?'

'Dat is niet hetzelfde.'

Toen zuchtte hij diep, alsof het ook hem verdriet deed, en keek haar vol spijt aan. 'Hoezeer het me ook tegen de borst stuit, vind je niet dat het verstandiger zou zijn deze keer abortus te laten plegen? Dan kunnen we het later nog eens proberen, als we wat gespaard hebben en als ik niet zonder werk zit. Laten we wachten tot we wat meer zekerheid hebben.'

Ze schudde echter beslist haar hoofd.

'Nee.'

'Bettina... wees redelijk!'

'Verdomme, is dat alles wat je wilt? Arbortus?' Het meningsverschil spitste zich steeds meer toe. Uiteindelijk won Bettina, maar Anthony keek nog twee weken daarna chagrijnig. Ze ging niet bij hem weg, ofschoon ze vaak overwoog dat wel te doen. Toen kwam hij op een dag stralend en jubelend thuis.

Ze kwam hem tegemoet en glimlachte toen ze zijn brede lach zag. 'Wat heb jij?' Maar ze kon het wel raden.

'Ik heb werk!'

'Wat voor werk? Vertel op!' Ze was heel blij voor hem en liep achter hem aan naar de bank; opeens leek de vijandigheid van de afgelopen weken weg te vallen. 'Toe, Anthony... vertel op!'

'Dadelijk, zo meteen!' Maar voor het ogenblik leek hij te gelukkig om te kunnen praten. Het ging om een prachtige rol. 'Ik heb de hoofdrol in Sonny Boy! Hij keek haar triomfantelijk aan. Het stuk was een enorm succes op Broadway.

'Op Broadway?' Ze stond perplex. Ze had kortgeleden een gerucht gehoord dat de hoofdrolspeler wegging nadat het stuk 15 maanden met groot succes had gelopen. Maar Anthony schudde zijn hoofd.

'Het wordt een tournee, mijn liefje, een tournee. Maar deze keer geen provinciestadjes, lieveling van me. Alle belangrijke steden in Amerika. Deze keer reizen we meer in stijl! Geen tweederangs theaters, geen kakkerlakken. We kunnen zelfs voor de variatie in de betere hotels logeren.' Toen vertelde hij haar hoeveel ze hem betaalden.

'Anthony! Dat is geweldig.' Maar ze besefte dat ze hem iets moest vertellen. Ze had opgemerkt dat hij het over 'we' had. Spijtig nam ze zijn hand in de hare en zei zachtjes: 'Maar lieverd, ik kan toch niet...' Ze vond het vreselijk om te zeggen, maar ze moest wel. 'Ik kan niet met je mee.'

'Natuurlijk wel. Doe niet zo belachelijk. Waarom niet?' Hij keek haar nerveus aan en stond op.

Maar Bettina zei gedecideerd: 'Nee, lieveling, dat kan niet. De baby. Dat reizen zou te veel voor me zijn.'

'Wat een onzin, Bettina. Ik heb je toch gezegd dat we in behoorlijke hotels logeren. We gaan naar de grote steden. Dus wat is het probleem eigenlijk? Jezus, je kunt het nog niet eens zien!' schreeuwde hij haar toe en ze zag hoe zijn handen trilden.

'Dat je het nog niet kunt zien betekent niet dat het er niet is. Het doet er ook niet toe in wat voor soort hotels we logeren, het is een vreselijk heen-en-weer-getrek.'

'Nou, als ik jou was zou ik het toch maar wel doen.' Hij liep met grote passen de kamer door en zei, achteromkijkend: 'Want als je niet met me meegaat zal ik nog steeds zonder werk zitten.'

'Doe niet zo belachelijk, Anthony.' Maar heel even was ze geroerd. 'Bedoel je dat je zonder mij niet gaat?'

Hij stond lange tijd stil in de deuropening. 'Ik bedoel dat ze jou als assistent-regisseuse willen, zus. Ze willen ons als echtpaar, ons allebei. Als jij het niet doet nemen ze mij ook niet.'

'Wat? Maar dat is belachelijk!'

'De producer heeft ons samen aan het werk gezien toen we op tournee waren en ze vinden dat we een goed team vormen. Daarbij komt nog dat de regisseur van dit stuk alleen in naam regisseur is; hij gaat dus met de eer strijken, maar jij doet het werk. Het is geen geweldige regeling, maar ze betalen goed; 250 per week voor jou.' Het leek geen indruk op haar te maken.

'Daar gaat het niet om, Anthony. Ik ben zwanger. Heb je ze dat verteld?'

'Ik kijk wel uit,' beet hij haar toe.

Nu werd zij echter ook nijdig. Het begon weer van voren af aan. 'Ik doe het niet, verdomme!'

'In dat geval, mevrouw -' hij boog diep voor haar- 'staat u mij toe dat ik u dankzeg voor het feit dat u mijn carrière hebt verwoest. Ik hoop dat je beseft -' hij rechtte zijn rug en keek haar vanuit de hoek van de kamer woedend aan - 'Ik hoop dat je beseft dat als ik dit afwijs, ik in geen jaren werk zal vinden.'

'Oh, Anthony, dat is niet waar...' Plotseling stonden er weer tranen in haar ogen. Maar ze wist ook dat dit soms inderdaad de gang van zaken was. Als je een goed aanbod afwees werd dat alom bekend. 'Welk gezelschap is het?' Ze hoorde de naam Voorhees en kromp ineen. Het was een van de lastigste gezelschappen in het vak. 'Maar lieveling, ik kan het niet doen.'

Hij antwoordde niet maar liep zonder nog een woord te zeggen de kamer uit en sloeg de deur achter zich dicht. Verdomme. Het was een belachelijke regeling. Waarom moesten ze haar er nu zo nodig bij hebben? Ze had de afgelopen zeven jaar al de ervaring opgedaan die ze nodig had. Nu wilde ze alle toneelstukken lezen die ze maar te pakken kon krijgen, en daarna zou ze er zelf een schrijven. Wat haar betrof had ze de praktijkervaring achter de rug. Maar voor Anthony lag het anders. Als ze de zaak voor hem bedierf zou hij weleens heel, heel lang zonder werk kunnen zitten. Nadat ze er twee uur over had zitten nadenken belde ze de dokter en besprak de zaak met hem.

'Wat vindt u ervan?'

'Ik vind dat je niet goed wijs bent!'

'Waarom? Omdat het niet goed zou zijn voor de baby?'

'Nee, de baby zal er geen last van hebben. Maar jij hebt je zo ellendig gevoeld; kun je je iets ergers voorstellen dan de komende vijf à zes maanden van de ene hotelkamer naar de andere trekken?' Ze knikte zwijgend. 'Hoelang duurt die tournee?'

'Ik weet het niet. Ik heb het vergeten te vragen.'

'Goed. Laten we het zo stellen. Als je ertegen kunt zie ik in lichamelijk opzicht geen reden waarom je niet zou gaan, zolang je maar genoeg rust, behoorlijk eet, zo min mogelijk staat en weer op je thuisbasis terug bent over -' hij keek op haar kaart - 'niet meer dan vijf maanden. Ik wil dat je hier terug bent voordat je meer dan zeveneneenhalve maand bent. Iedere verstandige verloskundige zal je dat vertellen. Ik wil ook dat je tijdens de tournee voor controle naar een ziekenhuis gaat. Ga naar het grootste ziekenhuis in iedere stad die je aandoet, en laat je iedere maand nakijken. Denk je dat je dat allemaal aankunt?' Zijn stem klonk vriendelijk.

'Ik denk dat ik wel zal moeten.'

'Eigenlijk is het zo, dat als de misselijkheid eenmaal is verdwenen het misschien wel meevalt. De oude variétéartiesten deden zulke dingen ook. Ken je de uitdrukking "in de koffer geboren zijn"? Dat was echt geen grapje. Ik kan me een gemakkelijker manier voorstellen om een baby te krijgen, maar als je je verstand gebruikt zal het jou of de baby geen kwaad doen.' Met een diepe zucht legde Bettina de hoorn neer. Ze wist het antwoord. En vier uur later kende Anthony het zijne.

Maar de tournee was nog vermoeiender dan de vorige, en iedere dag werkte ze zich kapot. Het bleek dat de regisseur een ijzersterk contract met het gezelschap had, zodat ze hem wel mee móesten nemen. Hij was echter een alcoholist die de hele dag in zijn kamer zat te drinken, zodat alles op Bettina neerkwam. Aan het eind van de tweede maand van de tournee had ze het idee dat ze ieder moment kon neervallen. De hotels waren niet half zo mooi als Anthony had beloofd, en ze maakte lange dagen. Omdat ze niet op de regisseur kon terugvallen, en de medewerkers niet op hun taak berekend waren, liep Bettina ieder uur van de dag te sjouwen, te schreeuwen en te rennen. Ze viel af in plaats van dat ze aankwam, en ze had voortdurend pijn in haar benen. Anthony zag ze nauwelijks. Iedere dag dat er niet werd gerepeteerd ging hij met zijn vrienden en vriendinnen uit om de bloemetjes buiten te zetten, in het bijzonder met een klein blond fotomodel uit Cleveland, dat in de show haar debuut maakte. Ze heette Jeannie, en toen ze New York City nog maar net uit waren had Bettina al een gloeiende hekel aan haar. Het maakte de samenwerking moeilijk, maar Bettina dwong zich om het contact zakelijk te houden. Dat was ze het meisje, zichzelf, het gezelschap en Anthony wel verplicht.

De tweede keer dat ze voor controle naar een ziekenhuis ging zei de dokter haar precies waar het op stond. Ze was overwerkt, overspannen en ze woog te weinig. Als ze het niet wat kalmer aan deed zou ze de baby verliezen; ze was nu bijna vier maanden zwanger. Hij stelde voor dat ze haar echtgenoot vroeg haar een handje te helpen om de spanning wat te verlichten. Die avond na de voorstelling sprak ze er met Anthony over en vroeg hem haar te helpen.

'Waarom, in godsnaam? Ben jij soms van plan om het toneel op te gaan en mijn rol te spelen?'

'Anthony... wees nou even serieus...'

'Ik ben serieus. Wat kan het mij nou schelen dat jij een miskraam krijgt? Ik wilde toch eigenlijk al geen kind. Hoor eens, beminde, die baby is van jou. Als je hem niet wilt verliezen, zoek dan maar iemand anders om je uit de brand te helpen.' Hij was langs haar heen gelopen en had een hand in Jeannie's arm geschoven. Vervolgens deelde hij Bettina mee dat ze uit eten gingen en dat ze niet op hem hoefde te wachten. Ze keek hem als met stomheid geslagen aan. Wat was er met hem aan de hand? Waarom deed hij zo? Was het alleen vanwege het kind? Ze ging terneergeslagen terug naar haar hotelkamer, en voor het eerst sinds maanden was de neiging om Ivo te bellen bijna overweldigend. Maar dat kon ze niet meer doen. Ze was nu geen klein meisje meer. Ze kon niet zomaar bij Ivo aankloppen alleen omdat ze het moeilijk had. Maar ze was eenzaam, en ze zat afwisselend na te denken en te huilen. Anthony kwam helemaal niet meer terug. Ze wachtte in haar hotelkamer om hem ter verantwoording te roepen. Maar de volgende dag rond het middaguur moest ze uiteindelijk wel naar het theater gaan waar Jeannie al op haar zat te wachten.

'Zoek je Anthony?' vroeg ze liefjes. Bettina voelde zich van binnen helemaal verstarren.

'Nee, ik kom om te werken. Kan ik iets voor je doen?'

'Jawel. Je netjes gedragen.' Jeannie wipte op een kruk en het kostte Bettina al haar zelfbeheersing om haar er niet af te slaan.

'Wat zeg je?' zei Bettina op ijskoude toon.

'Je hebt me best verstaan, Betty.'

'Ik heet Bettina. En wat bedoel je precies?' Plotseling wist Bettina dat er iets heel belangrijks aan de hand was. Wat zei dat meisje allemaal? Wat voor rol speelde Anthony in het geheel? Bettina voelde een diepe pijn van binnen, maar ze vertrok geen spier terwijl ze het knappe blonde meisje aankeek.

'Goed dan, Betty -' ze had kennelijk een rekening te vereffenen -'waarom laat je Anthony niet zijn gang gaan? Zijn zes maanden zitten er bijna op.'

'Welke zes maanden?' Zoals zij het zei klonk het als een gevangenisstraf, en Bettina keek zeer verbaasd.

'Waarom denk je eigenlijk dat hij met je getrouwd is, liefje? Omdat hij zo vreselijk verliefd was? Welnee, hij wilde zijn groene kaart hebben, of heeft hij je dat niet verteld?' Opeens sloeg Bettina de schrik om het hart. 'En jij was de geschiktste kandidate op dat moment. Hij wist dat je ex-man je wel zou onderhouden, dus daar hoefde hij zich geen zorgen over te maken. Hij is in september met je getrouwd, hè?' Bettina knikte zwijgend. 'Nou, hij hoeft maar een half jaar bij je te blijven, liefje, dan krijgt hij zijn verblijfsvergunning. Daarna komt hij wel weer van je at En als je denkt dat hij dat niet zal doen, dan ben je getikt. Jij was alleen zo stom om zwanger te raken, nou, dat kind wil hij helemaal niet en hij geeft geen klap om je. En laat me je nog eens iets vertellen...' met een zwaai van haar welgevormde heupen wipte ze van de kruk, 'als je denkt dat je bij hem kunt blijven als we weer in New York zijn, vergeet het dan maar!'

De hele dag hield ze zich in het theater schuil en probeerde zich op haar werk te concentreren. Toen Anthony eindelijk voor de voorstelling arriveerde glipte ze zijn kleedkamer binnen en deed de deur achter zich dicht. Ze zat op hem te wachten toen hij binnenkwam en gelukkig was hij alleen. Hij nam haar op een eigenaardige manier op en liep toen naar de klerenkast om zijn jas op te hangen.

'Wat is er, Bettina?'

'Ik wil met je praten.' Haar stem klonk vast en hij keek ontwijkend.

'Ik heb geen tijd. Ik moet mijn make-up voor de voorstelling aanbrengen.'

'Prima. We kunnen wel praten terwijl je daarmee bezig bent.' Ze trok een stoel bij en ging zitten. Hij keek geïrriteerd. 'Ik heb vandaag eens met je vriendinnetje Jeannie zitten praten.'

'Waarover?' Plotseling leek hij niet erg op zijn gemak.

'Ach, laat eens kijken. O ja... dat is ook zo... ze zegt dat je alleen met me getrouwd bent om een verblijfsvergunning te krijgen. Als de verplichte periode van de zes maanden die we moeten samenwonen voorbij is. over drie weken dus, dan ga je ervandoor. Ze heeft me ook gezegd dat je min of meer stapel op haar bent. Ze is behoorlijk bijdehand, lieveling. Maar heeft ze dit wel goed begrepen? Dat wilde ik je eigenlijk vragen.'

'Doe niet zo dwaas.' Hij ontweek haar blik en rommelde in zijn make-updoos, maar Bettina stond vlak achter hem en keek hem in de spiegel aan toen hij zijn ogen opsloeg.

'Wat heeft dit te betekenen, Anthony?'

'Het betekent dat ze misschien een beetje overdrijft.'

Bettina greep hem bij de arm. 'Maar het is wel zo ongeveer de waarheid, hè? Bedoel je dat, Anthony? Ga je na deze show bij me weg? Als je dat in je hoofd hebt zou ik graag alvast aan het idee willen wennen. Ik bedoel per slot van rekening -' ze had haar stem niet langer onder controle en er klonk paniek in door - 'krijg ik een baby, en het zou prettig zijn om te weten of ik er alleen voor zal staan.'

Hij stond abrupt op en ging recht voor haar staan. Hij schreeuwde haar toe: 'Ik heb je toch gezegd dat je dat rotkind niet moest krijgen, verdomme! Alles zou zo eenvoudig zijn geweest als je had gedaan wat ik gezegd had!' Opeens scheen hij spijt te hebben van zijn woorden en ging zitten.

'Dus ze had toch gelijk?' Bettina's stem klonk triest. 'Het was je alleen begonnen om die groene kaart?'

Nu moest hij haar wel eerlijk aankijken en hij knikte. 'Ja.' Ze sloot haar ogen toen ze hem dat hoorde zeggen en ging achterover zitten.

'Mijn God, en ik heb je geloofd.' Ze keek hem aan en begon te lachen terwijl haar ogen zich met tranen vulden. 'Wat ben je toch eigenlijk een briljant acteur.'

'Zo was het niet helemaal.' Hij liet zijn hoofd bedremmeld hangen.

'Oh nee?'

'Nee. Ik gaf wel om je. Echt waar. Ik zag het alleen niet als iets voor mijn hele leven... ik weet het niet... we zijn zo verschillend...'

'Rotzak die je bent.' Ze was dus gebruikt, al die tijd. Ze sloeg de deur van zijn kleedkamer achter zich dicht en haastte zich naar het toneel. De voorstelling verliep gesmeerd en onmiddellijk erna verliet ze het theater. Ze ging weer naar het hotel en vroeg de sleutel van haar eigen kamer. Niet dat het er iets toe deed; hij zou waarschijnlijk toch niet teruggekomen zijn om er te slapen. Maar ze wilde het risico niet nemen. Ze wilde alleen zijn om na te denken.

Nu ging ze naar huis om haar toneelstuk te schrijven. Over vijf maanden zou de baby er zijn... Als ze daaraan dacht deed ze haar ogen stijf dicht en probeerde niet te huilen. Maar het was hopeloos. Iedere keer als ze zich voorstelde dat ze de baby alleen zou krijgen, zonder vader, raakte ze in paniek en verlangde ze wanhopig dat ze hem zou kunnen bereiken... of Ivo... wie dan ook... ze kon het niet alleen aan... dat kon niet... maar ze moest wel. Deze keer had ze geen keus.

Urenlang lag ze te huilen, terwijl haar gedachten steeds in hetzelfde kringetje ronddraaiden. Eindelijk viel ze in slaap, maar om 4 uur in de ochtend werd ze alweer wakker, met een vreemde, kramperige buikpijn. Toen ze rechtop in bed ging zitten en naar de lakens keek zag ze bloed. Haar eerste reactie was paniek, maar ze dwong zich kalm te blijven. Per slot van rekening was ze in Atlanta. Er waren goede ziekenhuizen. Twee dagen geleden was zij bij een dokter geweest; alles wat haar nu te doen stond was het ziekenhuis bellen en hem aan de telefoon vragen.

Ze belde, en de zuster van de eerstehulppost luisterde naar de symptomen die ze beschreef en zei haar dat ze direct moest komen. Ze verzekerde Bettina dat het waarschijnlijk niets ernstigs was. Het kwam wel meer voor dat iemand vloeide; met een paar dagen rust zou alles weer in orde komen. Ze zei haar dat ze zich maar even door haar man moest laten brengen. Dat was aardig bedacht, maar Bettina belde niet eens naar zijn kamer. Ze kleedde zich haastig aan en probeerde rechtop te staan, ondanks de onbekende pijn. Ze haastte zich naar de lounge en vervolgens naar buiten om een taxi aan te roepen, maar op het moment dat ze van haar kamer naar de lounge liep waren de krampen veel erger geworden, en terwijl ze met grote snelheid naar het ziekenhuis werd gereden zat ze achter in de taxi te krimpen van de pijn. De chauffeur ving via de achteruitkijkspiegel een glimp op van haar vertrokken gezicht. Plotseling stokte de adem haar in de keel en slaakte ze een lichte kreet. 'Juffertje, gaat het goed daar achterin?'

Ze probeerde hem gerust te stellen, maar juist op dat moment werd ze onverwacht overvallen door een nieuwe pijnscheut. 'Oooh... God nee... ik... oh, alstublieft... schiet op...' Na het lichte ongemak van nog geen half uur geleden was de pijn nu ineens ondraaglijk geworden.

'Gaat u maar op de achterbank liggen.' Ze probeerde het, maar zelfs dat hielp niet meer. Ze kon niet stilliggen terwijl hij haar verder reed. Ze moest steeds maar draaien en keren, en ze kreeg de neiging om tekeer te gaan en te gillen.

'Oh God... snel... ik...'

De benodigde informatie betreffende haar identiteit en verzekering werd in de portefeuille in haar tas gevonden. Bettina was te ver heen om er ook maar één verstandig woord uit te brengen. Ze kon nauwelijks praten. Ze kon zich alleen nog maar aan de brancard vastklampen, en om de paar minuten lag ze vreselijk te kronkelen en gilde ze het uit. De drie zusters die bij haar waren keken elkaar eens aan en knikten toen. Zodra de dokter binnenkwam werd ze direct naar een verloskamer gebracht. De baby arriveerde nog geen half uur later. Een klein foetus dat haar ontglipte terwijl ze het onbeheerst uitschreeuwde. Het was al dood.

23

Het vliegtuig landde zachtjes op Kennedy Airport. Bettina keek strak uit het raampje terwijl ze naar de uitgang taxieden. Ze had net een week in het ziekenhuis doorgebracht en was pas die middag ontslagen. De dag na haar miskraam had ze het toneelgezelschap opgebeld en uitgelegd dat ze in het ziekenhuis lag en dat de doktoren haar hadden gezegd dat ze drie maanden rust moest nemen. Het was niet waar, maar het loste een heleboel moeilijkheden op. Ze lieten een nieuwe assistent voor de regisseur uit New York komen, een jonge man die erg met haar te doen had en al haar spullen uit het hotel naar het ziekenhuis bracht. Anthony was maar één keer geweest en had zich slecht op zijn gemak gevoeld. Hij zei dat het hem speet, hoewel ze beiden wisten dat het niet waar was. Ze hield het gesprek zakelijk en vertelde hem dat ze een advocaat zou bellen zodra ze de volgende week in New York aankwam. Ze zou zo vriendelijk zijn nog drie weken te wachten met het indienen van een eis tot echtscheiding. De groene kaart kon hij houden, met haar zegen erbij. Vervolgens, met een blik van diepe walging vroeg ze hem weg te gaan. Bij de deur stond hij stil om nog iets te zeggen, maar het kwam hem niet over de lippen. Hij haalde slechts zijn schouders op, liep weg en deed de deur zachtjes achter zich dicht. Daarna belde hij haar niet meer; er viel niets meer te zeggen. Twee dagen later, toen Bettina nog in het ziekenhuis lag, reisde het gezelschap verder.

Tijdens de resterende dagen van haar verblijf in het ziekenhuis gebeurde er niets van belang. Ze voelde zich gedeprimeerd en eenzaam, niet vanwege Anthony, maar vanwege het doodgeboren kindje. Er was haar verteld dat het een meisje was geweest. Dagenlang lag ze in bed te huilen. De zusters zeiden haar wel dat dat niet hielp, maar ze begrepen dat ze erdoorheen moest. Tegen het eind van de week realiseerde Bettina zich dat ze natuurlijk niet alleen om de baby huilde, maar om alles wat ze had doorgemaakt. Ze huilde om de vader en de manier waarop zij hem had verloren, om Ivo en om wat ze hem had aangedaan en vervolgens om de gedecideerde manier waarop hij haar op zijn beurt had afgewezen. Er vloeiden tranen vanwege Anthony en om wat hij had gedaan voor het verkrijgen van zijn groene kaart. En uiteindelijk had ze verdriet om het kind dat ze had verloren. Nu had ze niets en niemand meer. Geen baby, geen echtgenoot, geen thuis en geen man. Niemand had haar nodig. Ze was 26 en had het gevoel dat er een eind aan haar leven was gekomen. Datzelfde gevoel had ze nog steeds toen ze haar gordel losmaakte en langzaam het gangpad doorliep. Het kwam haar voor dat alles vreemd langzaam bewoog. Ze had het gevoel alsof ze zich onder water bevond en eigenlijk kon het haar niets meer schelen. Ze haalde haar koffer bij het bagagedepot, riep een kruier en liep naar buiten om een taxi te zoeken. Drie kwartier later ontsloot ze de deur van Anthony's appartement. Ze had zichzelf beloofd dat ze snel zou pakken en naar een hotel zou gaan, maar toen ze het appartement rondkeek gaf dat haar zo'n vreselijk gevoel dat ze begon te huilen. Ze graaide onhandig in laden, maakte kasten leeg en pakte de vele kleren bij elkaar. Binnen twee uur zat het erop. Ze had niet zo lang met hem samengewoond, nog niet eens een half jaar, en met Ivo wel zeven jaar. Twee echtscheidingen. Ze begon het gevoel te krijgen dat ze een afgelikte boterham was...

Ze verzamelde al haar koffers bij de deur en liep toen langzaam naar beneden om een taxi te zoeken. Als ze geluk had trof ze een chauffeur die ze zover kon krijgen om de trappen naar het appartement te beklimmen en haar te helpen al haar koffers naar beneden te dragen. Het geluk was inderdaad met haar: er stopte een jonge taxichauffeur toen ze zwaaide. Ze moesten vier keer op en neer, maar toen was alles er dan ook. Toen ze waren aangekomen bij het hotel dat ze had opgegeven gaf ze hem een fooi van 20 dollar. Het vertrek uit het appartement had weinig gevoelens bij haar losgemaakt. Opeens kon het haar gewoon niets meer schelen. Ze was alleen nog maar met zichzelf bezig. Ze vond dat ze een mislukkeling was, en dat ze domme dingen had gedaan. En als ze aan Anthony dacht voelde ze zich net een clown.

Ze zou langzamerhand aan hotels gewend moeten zijn na de tournee maar toen ze in deze hotelkamer zat merkte ze dat het een zeer deprimerende ervaring was. Ze wilde Ivo bellen, maar ze wist dat dat niet goed was. Er was niemand om mee te praten, zelfs Steve niet. die was de stad uit. Ze probeerde zich in de krant te verdiepen om een appartement te zoeken, maar de letters vloeiden voor haar ogen ineen terwijl ze zat te huilen. Uiteindelijk hield ze het niet meer uit; ze pakte de telefoon en draaide het nummer. Ze hield haar adem in en voelde zich heel dwaas. Als hij nu eens ophing, als hij haar verwijten maakte, als... Maar ze wist dat Ivo dat niet zou doen. Ze wachtte op Mattie's bekende stem, maar tot haar verbazing hoorde ze een stem die ze niet kende.

'Mattie?'

'Met wie?' zei de stem.

'Ik... met... met wie spreek ik? Waar is Mattie?'

Na een korte stilte: 'Ze is twee maanden geleden gestorven. Ik ben Elizabeth. Wie bent u?'

'Ik... oh, wat spijt me dat...' Bettina voelde een nieuwe tranenvloed opkomen. 'Is Mr. Stewart thuis?'

'Met wie spreek ik?' Elizabeth begon kennelijk haar geduld te verliezen.

'Met... Mrs. Pearce. Ik bedoel Mrs. Stewart, ik bedoel... ach, laat ook maar. Is hij er?'

'Nee, hij zit in Bermuda.'

'Oh. Wanneer komt hij terug?'

'Niet voor 1 april. Hij heeft er een huis gehuurd. Wilt u het nummer?'

Maar opeens wist Bettina dat ze dat niet wilde. Het was niet goed. Ze hing op en zuchtte zachtjes.

Ze bracht een rusteloze, verdrietige nacht in het hotel door. Toen ze de volgende morgen wakker werd was het gaan sneeuwen. Dat kwam haar vreemd voor, want in de rest van het land had ze het begin van de lente al gezien. Nu werd ze opeens weer met de winter en met sneeuwstormen geconfronteerd. Ze kon nergens heen. Ze liet haar plannen nog eens de revue passeren. Als ze nu eens wegging uit New York? Als ze heel ergens anders heenging? Maar waar moest ze dan naar toe? Ze had nergens vrienden, geen banden met welke andere stad dan ook. Het was gek, maar ze merkte dat haar gedachten terugdwaalden naar Californië, naar die sprookjesachtig mooie week met Anthony in San Francisco, en ineens wist ze dat ze daarnaar toe wilde. Zelfs zonder hem was het een plek waar ze tot rust kon komen.

Ze voelde zich vreselijk avontuurlijk en belde het luchtvaartkantoor op. Een half uur later ging ze naar de bank. Zorgvuldig stopte ze alle juwelen die ze daar in bewaring had gegeven in een leren tas en glimlachte in zichzelf. Misschien betekende dit wel dat ze nooit meer terugkwam. Deze keer was zíj degene die wegging, was zíj het die de beslissing had genomen.

Ze nam al haar koffers mee naar de luchthaven; ze had alles bij zich wat ze bezat. Voordat ze het hotel in New York verliet belde ze het hotel waar ze met Anthony had gelogeerd en reserveerde een kamer met uitzicht op de baai. Misschien was het dwaasheid om in hetzelfde hotel te gaan logeren, maar zelf vond ze dat eigenlijk niet. Het was er zo heerlijk geweest en het deed er niet toe wat voor herinneringen ze eraan had. Die waren niet langer belangrijk voor haar. En hij ook niet.

De vlucht naar San Francisco verliep vlot, en ze was er intussen zo aan gewend iedere paar dagen in een andere stad te verblijven dat het haar niet vreemd voorkwam die ochtend de sneeuw achter zich te laten om midden in een bloeiende lente aan de westkust te belanden. San Francisco was net zo mooi als het in haar herinnering was geweest, en ze nam met een tevreden glimlach bezit van haar kamer. Pas gedurende de nacht kwamen de spookbeelden op haar af. Ze nam twee aspirientjes in met een glas water. Een uur daarna ging ze uit wanhoop maar een eindje wandelen, en toen ze weer in het hotel terug was slikte ze nog twee aspirientjes. Uiteindelijk nam ze tegen 3 uur in de ochtend een slaappil uit het flesje dat ze had gekregen toen ze uit het ziekenhuis was ontslagen. Ze hadden gewaarschuwd dat ze misschien een poosje moeite met inslapen zou hebben. Maar zelfs de slaappil hielp niet. Ze zat naar het flesje te staren, in haar idee wel urenlang. Plotseling wist ze het antwoord, en ze vroeg zich af waarom ze er niet eerder aan had gedacht. Het was krankzinnig om helemaal naar San Francisco te komen terwijl ze in New York al bij zich had gehad waar ze behoefte aan had. Ze had er alleen nog niet aan gedacht. Ze glimlachte in zichzelf. Nu werd alles duidelijk. Het was zo eenvoudig... zo eenvoudig... Ze liep naar de badkamer, schonk een glas water in en nam vervolgens één voor één alle pillen uit het flesje in. Het waren er precies 24.

24

Boven haar hoofd schenen heldere lichten die dichterbij leken te komen, om vervolgens weer vager te worden en te verdwijnen. Er snorden machines en ze hoorde iemand overgeven. Ze had het vreemde gevoel dat er iets hards door haar keel werd geschoven. Ze kon het zich niet herinneren... niet herinneren... toen drong het eindelijk tot haar door.

Ze lag in het ziekenhuis... ze kreeg een miskraam... daarna zakte ze weer in slaap.

Het leek wel jaren te duren eer ze wakker werd en recht in het gezicht van een vreemde man keek. Hij was lang, had donker haar, bruine ogen en was aantrekkelijk. Hij droeg een zachtgeel, sportief overhemd en een witte katoenen jas. Toen herinnerde ze het zich. Ze was in het ziekenhuis. Maar ze wist niet precies waarom.

'Mrs. Stewart?' Hij keek haar vragend aan en ze schudde haar hoofd. Ze herinnerde zich wel dat ze haar ziekenfondskaart nog niet had laten veranderen sinds haar huwelijk met Anthony.

'Nee, Pearce,' antwoordde ze en verbaasde zich over haar schorre stem. Toen schudde ze afwezig haar hoofd. 'Ik bedoel... Daniels. Bettina Daniels.' Maar dat klonk ook al zo vreemd. Ze had die naam al zo lang niet meer gebruikt.

'U heeft een hele verzameling namen, hè?' Hij keek niet afkeurend, alleen maar verbaasd. 'Vindt u het goed dat ik even ga zitten, dan kunnen we het daar eens even over hebben.' Nu begreep ze waarom hij met haar wilde praten. 'Laten we het eens even over gisteravond hebben.' Haar ogen dwaalden weg van de zijne en ze keek uit het raam. In de verte kon ze alleen mist zien die laag over de Golden Gate Bridge hing.

'Waar ben ik?' Maar ze wilde alleen maar tijd winnen en hij besefte dat wel. Hij vertelde haar dat ze in het Credence Hospital was, en ze knikte met een glimlachje. Toen keek ze hem onzeker aan. 'Moeten we er werkelijk over praten?'

Hij knikte ernstig. 'Ja, dat moet. Ik weet niet hoelang u hier al bent, en ik weet ook niet hoe de gang van zaken in New York is, maar tenzij u hier een poosje wilt blijven voor psychiatrische behandeling, lijkt het me beter dat we eens een praatje maken.' Ze keek hem somber aan en knikte. 'Wat is er gisteravond gebeurd?'

'Ik heb slaappillen genomen,' zei ze schor. Toen keek ze hem aan. 'Waarom klinkt mijn stem zo gek?'

Hij glimlachte, en voor het eerst zag hij er echt jong uit. Hij was erg knap, maar ook vreselijk serieus, niet iemand met wie je veel zou kunnen lachen. 'We hebben uw maag leeggepompt. Door de slang die we hebben gebruikt zal uw stem een paar dagen wat schor klinken. Goed, nu over die slaappillen. Hebt u die expres genomen, of was het een ongelukje?' Ze aarzelde even, onzeker over wat ze zou zeggen. 'Ik - ik weet het niet precies.'

Hij keek haar streng aan. 'Miss Stewart... Daniels, of hoe u ook heten mag, ik zit hier niet zomaar. Of we praten erover, of we doen dat niet. Ik wil van u weten wat er gebeurd is, of ik zet gewoon op uw kaart dat u hier een week ter observatie blijft.'

Nu werd ze boos. Haar ogen schoten vuur terwijl ze met haar hese stem tegen hem sprak. Hij had moeite een glimlach te onderdrukken. Ze had werkelijk een leuk gezichtje. 'Ik weet niet precies wat er gebeurd is, dokter. Ik ben gisteren uit New York komen vliegen. De dag daarvoor ben ik na een miskraam uit een ziekenhuis ontslagen. Ze hebben me wat pillen gegeven en ik heb er te veel genomen, of ze waren te sterk voor me... ik weet het niet precies.' Ze wist wel dat ze loog, maar het kon haar eigenlijk niet schelen. Hij had er helemaal niets mee te maken. Wat deed het ertoe of ze had geprobeerd om zelfmoord te plegen? Het was haar niet gelukt, en het was ook nog eens haar eigen leven. Ze hoefde hem niet alles te vertellen. En het ging hem evenmin iets aan dat ze een 'hele verzameling namen' had, zoals hij het stelde. En wat dan nog?

'In welk ziekenhuis heeft u gelegen voor de miskraam?' Hij zat met de kaart op schoot en de pen klaar om te schrijven, er bijna van overtuigd dat ze waarschijnlijk niet de waarheid sprak. Ze gaf hem echter snel de informatie over het ziekenhuis in Atlanta. Hij keek verbaasd. 'U reist heel wat af, hè?'

'Ja, inderdaad,' zei ze weer schor. 'Ik was assistent-regisseuse bij een Broadway-produktie. Het gezelschap was op tournee en onderweg heb ik een miskraam gekregen, waarvoor ik een week in het ziekenhuis heb gelegen. Daarna heb ik mijn ontslag ingediend en ben weer naar New York gegaan.'

'Bent u hier voor uw werk?' vroeg hij nieuwsgierig, maar ze schudde haar hoofd. Even was ze van plan hem te vertellen dat ze hier maar tijdelijk was, maar ze besloot het niet te doen. Daar kon ze best eerlijk over zijn. 'Nee, ik ben hier komen wonen.'

'Gisteren?' Ze knikte.

'Bent u getrouwd of niet?'

'Geen van beide.' Ze schonk hem een trage glimlach.

'Wat bedoelt u?' Hij keek niet-begrijpend, en Bettina vroeg zich af of hij ooit lachte.

'Ik ga binnenkort scheiden.'

'En is hij... laat me eens raden -' deze keer lachte hij echt - 'in New York?'

Nu glimlachte zij ook. 'Nee. Hij reist met het gezelschap mee op tournee.'

'Nu begin ik het te begrijpen. Bent u allang getrouwd?' Even was ze in de verleiding om hem een schok te bezorgen en te zeggen: 'Bedoelt u de eerste of de tweede keer?' Maar ze schudde gewoon van nee en liet hem denken wat hij wilde.

Hij zuchtte even en legde toen zijn pen neer. 'Nu even over die miskraam.' Zijn stem werd vriendelijker: hij wist maar al te goed hoe naar dat kon zijn. 'Zijn er complicaties opgetreden? Was het moeilijk? Heeft het lang geduurd?'

Ze wendde haar blik af en het licht verdween uit haar ogen terwijl ze naar de brug staarde. 'Nee, ik geloof niet dat er complicaties waren. Ze hebben me een week gehouden. Ik... het - het gebeurde midden in de nacht. Ik werd wakker, ben naar het ziekenhuis gegaan en toen was het al behoorlijk erg. Voor zover ik weet heeft het daarna niet erg lang geduurd, geloof ik. En het was -' ze haalde haar schouders op en veegde een traan van haar gezicht - 'het was erg pijnlijk.'

Hij knikte vriendelijk, en plotseling voelde hij iets voor dit tengere, roodharige meisje. Niet echt rood was het, dacht hij bij zichzelf. Haar haar was eerder roodbruin, en toen ze hem aankeek realiseerde hij zich dat ze peilloos diepe, smaragdgroene ogen had.

'Het spijt me, miss...

Hij aarzelde en ze glimlachte. 'Bettina. Het spijt mij ook. Maar... mijn man wilde het toch niet...' Ze haalde weer haar schouders op en hij liet haar kaart even zakken.

'Ben je daarom bij hem weggegaan?'

'Nee.' Ze schudde langzaam haar hoofd. 'Er waren dingen die ik niet wist. Een ernstig misverstand...' Opeens had ze zin hem alles te vertellen, en ze keek hem diep in zijn bruine ogen. 'Hij is met me getrouwd om een groene kaart te krijgen, zijn verblijfsvergunning. Hij is Engelsman. Kennelijk was dat zijn enige reden.' Ze deed haar best te glimlachen, maar de bitterheid stond in haar ogen te lezen. 'Hij heeft het me niet verteld. Ik wist wel dat hij die groene kaart nodig had, maar ik besefte niet dat dat de reden van ons huwelijk was, tenminste niet helemaal. Ik dacht dat... nou ja, hoe dan ook, het blijkt dat je maar een half jaar hoeft samen te wonen.' Ze maakte een handgebaar en vervolgde: 'Volgende week is het precies een half jaar geleden. Einde van een huwelijk. En toevallig ook einde van een baby. Het gebeurde allemaal zo'n beetje tegelijkertijd.'

Hij wilde haar zeggen dat het misschien maar beter was zo, maar hij was er niet zeker van of dat wel verstandig was. Soms kon hij wat bot uit de hoek komen, en dat wilde hij tegenover haar niet. Ze zag er zo klein en teer uit zoals ze daar in het ziekenhuisbed in de kussens zat. 'Heb je hier nog familie?'

'Nee.'

'Vrienden?'

Ze schudde weer haar hoofd. 'Niemand. Ik ben alleen.'

'Ben je van plan hier te blijven?'

'Ja, ik denk het wel.'

'Helemaal alleen?'

'Niet voorgoed, hoop ik.' Ze keek hem geamuseerd aan en plotseling twinkelde er iets in haar ogen. 'Het leek me gewoon een mooie plek om opnieuw te beginnen.' Hij knikte, en het viel hem op hoe moedig ze was. 'Ze had een lange weg afgelegd.

'Woont je familie in het Oosten, Bettina?'

Ze schudde van nee. 'Mijn ouders zijn dood, en... er is niemand.' Ivo telde niet meer mee. Ook hij was voor haar verloren.

'Nu moet je me eens eerlijk zeggen, ik bedoel, het blijft onder ons: heb je het daarom gedaan gisternacht?' Ze keek hem aan en een ogenblik lang, één ogenblik maar, wist ze dat ze hem kon vertrouwen, maar ze haalde alleen haar schouders op.

'Ik weet het niet. Ik zat te denken... over mijn... mijn man... andere fouten die ik heb gemaakt... de baby... ik werd zenuwachtig... Ik heb een paar aspirientjes genomen, ben een eindje gaan wandelen... opeens was het alsof alles op me af kwam. Maar sinds ik de baby verloor heb ik me steeds zo vreemd gevoeld, alsof ik niet meer op gang kan komen. Het is alsof ik nergens meer om geef, alsof niets er meer toe doet... en... ik...' Ze keek hem aan en begon te huilen. 'Als ik nou niet... als ik niet op tournee was gegaan met die show, dan zou ik geen miskraam hebben gehad. Dan zou ik me niet zo... zo schuldig voelen... Ik...' Ze vertelde hem ineens dingen waarvan ze niet eens wist dat ze ze voelde, en onbewust had ze haar armen naar hem uitgestrekt. Hij troostte haar en hield zijn armen met de witte mouwen teder om haar heen.

'Het komt wel goed, Bettina... het komt wel weer goed. Het is heel normaal dat je je zo voelt. Maar ik weet zeker dat ze je hebben verteld dat wat je ook hebt gedaan, je de baby waarschijnlijk toch zou hebben verloren. Sommige baby's zijn gewoon niet voorbestemd om geboren te worden.'

'Maar als deze dat nu eens wel was? Dan heb ik hem gedood.' Ze keek hem diep ongelukkig aan, maar hij schudde zijn hoofd.

'Als een baby helemaal in orde is kun je bijna alles doen, van skiën tot van de trap vallen; je kunt zo goed als alles doen zonder een miskraam te krijgen. Geloof me, als het zo is gegaan dan was er iets niet goed mee.'

Ze ging langzaam weer achterover liggen en keek hem onzeker aan. 'Dank je.' Er kwam een bezorgde uitdrukking op haar gezicht. 'Moet ik nu naar allerlei psychiaters toe? Zullen ze me opsluiten bij vreemde mensen omdat ik je over vannacht heb verteld?' Maar hij schudde glimlachend zijn hoofd.

'Nee hoor. Maar ik zou wel graag zien dat een van onze gynaecologen je onderzocht om er zeker van te zijn dat alles in orde is. Daarna zal ik je vragen om nog een paar dagen hier te blijven. Gewoon om wat uit te rusten en weer een beetje op adem te komen. Dan kun je als dat nodig is, onder óns toezicht en niet dat van jou. wat van die slaappillen nemen. Wat je nu doormaakt is heel gewoon. Alleen heeft een vrouw meestal wel een echtgenoot of familie tot wie ze zich kan wenden in zo'n akelige situatie. Het is heel moeilijk om je er alleen doorheen te slaan.' Ze knikte traag. Het zag ernaar uit dat hij het begreep.

'Ik zou graag nog eens wat met je praten.' Hij zei het erg vriendelijk, met een glimlachje. 'Zou je daar bezwaar tegen hebben?'

Ze schudde langzaam van nee. 'Wat voor dokter ben je eigenlijk?' Misschien was hij zelf wel een psychiater. Misschien werd ze voor de gek gehouden.

'Ik ben internist. Als je in de stad blijft zul je zo iemand misschien nog weleens nodig hebben. En misschien, nu je hier gaat wonen, zou je wel een vriend kunnen gebruiken.' Hij glimlachte en stak zijn hand uit. 'Ik ben John Fields, Bettina.' Ze schudde hem stevig de hand, waarna hij vroeg: 'Tussen twee haakjes, hoe kom je aan zoveel namen?'

Ze grinnikte. Als hij haar dokter en vriend werd kon ze hem net zo goed de waarheid vertellen. 'Pearce is de naam van mijn laatste echtgenoot. Daniels is mijn meisjesnaam, die ik nu waarschijnlijk weer zal aannemen. Stewart -' ze aarzelde slechts een fractie van een seconde - 'de naam van mijn eerste man. Ik ben al eens eerder getrouwd geweest.'

'En hoe oud zei je dat je was?' Hij glimlachte nog terwijl hij al naar de deur liep.

'Zesentwintig.'

'Niet slecht, Bettina, helemaal niet slecht.' Hij groette haar en maakte aanstalten om te vertrekken. Even bleef hij nog stilstaan en keek haar aan. 'Ik denk dat je wel gauw weer helemaal in orde zult zijn.' Toen zwaaide hij, en terwijl hij wegliep glimlachte hij op een manier die haar liet weten dat alles wel goed móest komen.

25

'Zo, hoe gaat het vandaag, Bettina?' John Fields liep opgewekt haar kamer binnen.

'Goed.' Ze beantwoordde zijn glimlach. 'Beter. Veel beter.' Ze had de nacht ervoor, zelfs zonder slaappil, als een roos geslapen, zonder nachtmerries en zonder oude, bekende gezichten die voor haar verschenen. Ze had haar hoofd op het kussen gelegd en was in slaap gevallen. Het leven in het ziekenhuis was zo heerlijk eenvoudig. Er waren vaders en moeders in witte uniformen die voor je zorgden en alle boze dromen en nare mensen bij je vandaan hielden, opdat je je kon ontspannen. Ze had zich in geen tijden zo vredig gevoeld. Terwijl ze dat dacht keek ze schuldbewust op naar de aantrekkelijke, jonge dokter. 'Ik moest het eigenlijk niet zeggen, maar ik wou dat ik niet weg hoefde.'

'Waarom dan?' Heel even vertoonde zijn gezicht iets van bezorgdheid. Hij had een grote verantwoordelijkheid op zich genomen door er in dit geval geen psychiater bij te halen. Maar hij had het gevoel dat haar problemen niet al te diep zaten.

Ze keek hem nu aan met die kinderlijke glimlach van haar en die ontzettend mooie groene ogen, die leken te dansen. Ze zag er beslist niet uit alsof ze geestelijk gestoord was, maar desondanks zou hij een oogje in het zeil houden als ze hier weg was.

Met een zucht ging ze achterover in de kussens liggen en glimlachte. 'Waarom ik hier niet weg wil, dokter? Ach, omdat de ogen dwaalden naar hem toe - 'omdat het zo gemakkelijk en eenvoudig is. Ik hoef niet naar een flat en een baan te zoeken of me zorgen over geld of de rekening van de kruidenier te maken, en ik hoef niet voor mezelf te koken. En ik hoef geen advocaat te zoeken.' Ze keek hem aan en glimlachte weer. 'Ik hoef me niet eens op te maken en me aan te kleden.' Maar ze had wel een half uur in het bad gezeten en een wit satijnen lint in haar lange, roodbruine haar gedaan. Hij nam haar eens op en beantwoordde haar glimlach. Ze zag er mooi en jong uit, alsof haar leven geen problemen kende; ze zag er eerder uit als 12 dan als 26. 'Ik denk dat je me net alle redenen hebt opgenoemd waarom sommige mensen jaren, soms zelfs hun hele leven in psychiatrische inrichtingen blijven, Bettina.' Toen, iets rustiger nu: 'Is dat hoe je ertegenaan kijkt? Is het werkelijk zoveel moeite om je aan te kleden of boodschappen te gaan doen?'

Wat hij haar zojuist vertelde had haar enigszins uit haar evenwicht gebracht, en ze schudde haar hoofd. 'Nee... nee, natuurlijk niet.' Daarna had ze het gevoel dat ze hem uitleg verschuldigd was, voor het geval hij echt dacht dat ze overspannen was. 'Ik... ik heb ...' - ze zocht naar de juiste woorden terwijl ze naar hem keek - 'ik heb lange tijd onder grote druk gestaan.' Jezus, misschien had ze dan toch wel ernstige problemen, dacht hij terwijl hij haar aankeek. Ook vroeg hij zich af of hij haar wel naar huis moest sturen.

'Wat voor druk?' Rustig trok hij een stoel bij.

'Ach -' ze keek lange tijd neer op haar handen - 'ik heb jarenlang de leiding gehad over nogal ingewikkelde huishoudens, met veel ondergeschikten.' Ze keek met een glimlachje op. 'Twee echtgenoten en een vader hebben me de laatste 15 jaar beziggehouden.'

'Vijftien? En je moeder dan?' Zijn ogen lieten haar gezicht niet los.

'Zij is aan leukemie gestorven toen ik 4 was.'

'Is je vader nooit hertrouwd?'

'Natuurlijk niet.' Toen iets zachter: 'Dat hoefde niet. Hij had mij.'

De ogen van de dokter werden plotseling groot van ontzetting, maar ze schudde snel haar hoofd en stak haar hand op. 'Nee nee, dat bedoel ik niet. Mensen zoals mijn vader trouwen om allerlei redenen, voor het gemak. of om iemand te hebben om mee te praten, en ze zoeken iemand die ze raad geeft, iemand die ze gezelschap houdt als ze op reis zijn, iemand die hem andere mensen van het lijf houdt als ze een boek aan het schrijven zijn. Dat heb ik allemaal voor hem gedaan.'

Hij sloeg haar gade, opeens geboeid door de uitdrukking op haar gezicht. Ze leek zo vreemd wijs en zoveel ouder nu ze daarover sprak. En ze zag er mooier uit dan alle vrouwen die hij ooit had gezien.

Ze knikte. 'Ik denk dat de meeste mensen trouwen omdat het wel gemakkelijk is en om de eenzaamheid te verdrijven.'

'Ben jij om die reden getrouwd?'

'Min of meer.' Toen glimlachte ze en legde haar hoofd achterover op het kussen, haar ogen even gesloten. 'Maar ook omdat ik erg verliefd was.'

'Op wie?' In de kleine kamer klonk zijn stem nauwelijks luider dan gefluister.

'Op een man die Ivo Stewart heet.' Ze keek omhoog naar het plafond, daarna richtte ze haar blik weer op hem. 'Ik weet niet of het enig verschil maakt, maar hij was jarenlang hoofdredacteur van de New York Mail. Hij is iets meer dan een jaar geleden met pensioen gegaan.'

'En jij bent met hem getrouwd geweest?' De jonge dokter keek eerder verbaasd dan geïmponeerd. 'Hoe heb je hem ontmoet?' Hij kon haar nog steeds niet plaatsen; hij kon haar niet doorgronden. Dat ze bij een toneelgezelschap had gewerkt wist hij. Toch had haar houding iets dat meer werelds, meer stijlvol was, en hoe kwam het dat een meisje van een toneelgezelschap trouwde met de hoofdredacteur van de New York Mail! Of was het niet waar? Was ze misschien echt gestoord? Misschien had hij meer inlichtingen moeten inwinnen. Wie was dit meisje?

Maar Bettina glimlachte. 'Misschien zou ik bij het begin moeten beginnen. Heb je ooit gehoord van Justin Daniels?' Het was een domme vraag, dat wist zij zelfs.

'De schrijver?' Ze knikte.

'Hij was mijn vader.'

Toen vertelde ze hem de onverkorte versie van haar levensverhaal, zonder een detail over te slaan. Ze had het echt nodig zich eens helemaal uit te spreken.

Nadat ze hem het hele verhaal tot in details had verteld, en ook had gesproken over haar hoop en haar dromen, zei hij: 'En wat nu, Bettina?' Ze keek hem recht aan. 'Wie zal het zeggen? Ik denk dat ik opnieuw moet beginnen.' Maar ze had nog steeds het gevoel dat ze een last van jaren op haar schouders torste. Het was een zware taak om een nieuw leven te beginnen, en zelfs het feit dat ze hem daarover had verteld had de pijn niet echt minder gemaakt.

'Waarom heb je San Francisco gekozen?'

'Ik weet het niet. Het was een impuls. Ik had er hele goede herinneringen aan, en ik ken hier niemand.'

'Vond je dat geen angstig idee?'

Ze glimlachte. 'Een beetje wel. Maar het was eerder een opluchting. Soms is het wel fijn om anoniem te zijn, om ergens naar toe te gaan waar niemand je kent. Ik kan hier iets nieuws opbouwen. Ik kan gewoon Bettina Daniels zijn, en erachter zien te komen wie zij eigenlijk is.'

Hij keek haar ernstig aan. 'Je kunt in ieder geval vergeten wie ze was.' Plotseling zocht haar blik de zijne en hij besefte dat hij het niet had begrepen. 'Daar gaat het niet echt om. Ik heb verschillende rollen gespeeld, maar allemaal hadden ze een betekenis; ze hadden alle een reden van bestaan. Ieder op zijn eigen manier was in een bepaalde periode de juiste persoon. Behalve misschien deze laatste keer - dat was een vergissing. Maar mijn leven met mijn vader -' ze aarzelde en zocht naar de juiste woorden - 'dat was een buitengewoon mooie ervaring. Dat zou ik voor niets ter wereld hebben willen missen.'

John schudde echter zijn hoofd. 'Je hebt je leven lang geen normaal ogenblik gehad. Geen ouders die van je hielden, geen gewoon thuis, geen kinderen om van school mee naar huis te nemen, geen huwelijk met een jongen die je op college hebt leren kennen. Alleen maar een hoop vreemde toestanden en rare, excentrieke mensen, het toneel en oude mannen.'

'Als je het zo zegt klinkt het erg armzalig.' Ze werd er bedroefd van als ze naar hem luisterde. Maakte het op andere mensen die indruk? Akelig en onecht? Was zij zo? Ze voelde de tranen opwellen en had moeite ze te bedwingen.

Ineens voelde hij afschuw voor zichzelf. Wat was hij eigenlijk aan het doen? Ze was zijn patiënte, en hij zat het haar nog moeilijker te maken. Hij keek Bettina verschrikt en schuldbewust aan en strekte zijn hand uit naar de hare. 'Neem me niet kwalijk, ik... ik had niet het recht dit te doen. Ik weet niet hoe ik het je moet uitleggen. Ik vind het vreselijk om aan te horen wat je allemaal hebt moeten doormaken. En ik maak me zorgen over wat er nu met je gaat gebeuren.'

Ze keek wat bevreemd naar hem, en aan haar ogen was te zien dat ze nog gekwetst was. 'Dank je. Maar het is niet zo belangrijk. Je hebt het recht om te zeggen wat je denkt. Zoals je in het begin al zei, als ik hier ga wonen zal ik meer nodig hebben dan alleen een dokter. Ik zal een vriend nodig hebben.' Het werd hoog tijd dat ze uit haar schuilhoek te voorschijn kwam om te ontdekken hoe anderen leefden, de 'gewone mensen', zoals John zou hebben gezegd.

'Dat denk ik ook. Het spijt me echt; je hebt alleen een heel, heel moeilijk leven achter de rug en je hebt nu recht op iets veel beters.'

'Waar kom jij eigenlijk vandaan?'

'Uit San Francisco zelf. Ik heb hier mijn leven lang gewoond en ben hier opgegroeid. Ik ben in Stanford naar college geweest en heb daar ook mijn medische opleiding gehad. Het was allemaal niet zo opwindend... vredig en gewoon. Als je me vraagt waar ik denk dat jij recht op hebt, als ik zeg dat je recht hebt op iets beters dan je hebt gehad, dan bedoel ik daarmee een aardige, fatsoenlijke, gezonde echtgenoot. Iemand die niet vier of vijf keer zo oud is als jij, met een stel kinderen en een leuk huis.' Ze keek hem even vijandig aan. Waarom kon hij niet begrijpen dat een deel van haar leven heel mooi was geweest? En hoe het ook was geweest, dat het een deel van haarzelf was?

Iets van wat ze dacht las hij in haar ogen. 'Je bent toch niet van plan weer een baan bij het toneel te gaan zoeken, of wel soms?'

Langzaam schudde ze haar hoofd, en haar vastberaden blik liet de zijne niet los. 'Nee. Ik was van plan aan mijn toneelstuk te beginnen.' Maar hij schudde zijn hoofd. 'Bettina, waarom zoek je niet een gewone baan? Iets eenvoudigs. Een leuke job als secretaresse bij een museum of iets bij een makelaar. Misschien ontmoet je dan aardige, gewone, gelukkige mensen. Voor je het weet zit je leven weer op het goede spoor.'

Ze had er nooit eerder over gedacht om secretaresse of makelaar te worden. Dat was eigenlijk niets voor haar. De literaire wereld en die van het toneel waren de enige die ze kende. Maar misschien had hij wel gelijk. Misschien was het allemaal te gek om los te lopen en moest ze er inderdaad wel mee kappen. Toen herinnerde ze zich iets anders.

'Voordat ik daaraan begin, weet jij een goede advocaat voor me?'

'Ja zeker,' zei hij glimlachend en haalde een pen uit zijn jaszak. 'Een van mijn beste vrienden, Seth Waterston. Je zult hem vast erg aardig vinden. Zijn vrouw is verpleegster. We hebben alle drie in Stanford gestudeerd.'

'Hoe keurig,' plaagde ze, maar hij lachte niet.

'Zeg er maar niets van voor je het hebt geprobeerd.' Toen hield hij aarzelend zijn hoofd een beetje scheef. Hij wachtte een hele poos terwijl hij zat na te denken, en wist niet zeker of het wel helemaal in de haak was. Maar iets dwong hem ertoe; hij moest wel. Voor haar. 'Eigenlijk, Bettina hij aarzelde weer lange tijd terwijl Bettina hem gadesloeg - 'zou ik je iets willen voorstellen wat misschien niet helemaal ethisch is, maar het zou je erg veel goed doen.'

'Het klinkt erg boeiend. Wat dan?'

'Ik zou je graag mee uit eten willen nemen, bij Seth en Mary Waterston. Hoe lijkt je dat?'

'Enig. Waarom is dat niet ethisch? Je zei dat je ook mijn vriend was.'

Hij glimlachte tegen haar en ze glimlachte terug. 'Dat is dan afgesproken?' Ze knikte. 'Dan zal ik ze bellen, en vóór je weggaat zal ik je laten weten wanneer ze kunnen.'

'Wanneer moet ik eigenlijk weg?' Dat waren ze beiden vergeten toen zij hem haar levensgeschiedenis was gaan vertellen.

'Wat vind je van vandaag?' Haar gedachten gingen even naar het hotel waar ze naar terug zou moeten. Het was niet bepaald een opwekkende gedachte. Het was het hotel waar ze met Anthony had gelogeerd, en opeens had ze geen zin meer om daar weer naar terug te gaan. 'Is er iets?'

Ze schudde echter gedecideerd haar hoofd. 'Nee hoor, niets.' Dit moest ze zelf afhandelen. Hij had gelijk. Wat zij nodig had was een normaal leven en een gewoon baantje. Ze kon nog wel een half jaar wachten voordat ze aan haar stuk begon. Alles wat ze nu nodig had was een flatje, een baan en een echtscheiding. Voor de eerste twee dingen zou ze zelf zorgen, en hopelijk zou Johns vriend haar met het derde helpen. John had haar doen inzien dat ze deze keer niet alleen afscheid nam van een man. Ze nam afscheid van een heel leven.

26

Vijf dagen later had Bettina haar eigen appartement, een heel kleine, maar karakteristieke eenkamerflat met uitzicht over de baai. Vroeger was het de grote salon van een prachtig Victoriaans huis geweest, dat nu werd bewoond door drie mannen. Ze hadden de twee bovenste verdiepingen voor zichzelf ingericht en hadden de parterre verdeeld in twee kleinere appartementen die ze verhuurden. Bettina kreeg de grootste van de twee. Het was een prachtige ruimte met een open haard, twee grote, openslaande deuren, een piepklein balkonnetje, een keukentje, een badkamer en een adembenemend mooi uitzicht. Ze was er direct weg van geweest, en het wonderlijke was dat ze het zich kon veroorloven. De huur was zodanig dat ze het net haalde met haar maandelijkse toelage van Ivo, die ze hoe dan ook de komende jaren zou krijgen.

Twee dagen nadat ze haar flatje had gevonden kwam John Fields haar halen om samen te gaan eten bij zijn vriend de advocaat en zijn vrouw. 'Bettina, je zult ze vast heel aardig vinden.'

'Daar ben ik van overtuigd. Maar je hebt me nog niet verteld wat je van mijn flat vindt.' Ze keek hem aan terwijl ze naar buiten liepen. Hij had alleen iets van het uitzicht gezegd. Maar nu keek hij haar recht aan en hield intussen het portier van zijn auto voor haar open. Hij had een kleine, Amerikaanse wagen, gedekt blauw van kleur. Zijn kleren, zijn auto en zijn hele persoon hadden niets gewaagds of opvallends. Alles was verzorgd maar onopvallend, zoals het tweed jasje dat hij aan had, het sportieve overhemd, de grijze broek en de goed gepoetste schoenen. Eigenlijk was dat vreemd genoeg zeer rustgevend. Hij was voorspelbaar wat zijn stijl en smaak betrof. Hij zag eruit zoals iedere goede Amerikaan eruit zou behoren te zien, de volmaakte zoon waar alle moeders van dromen. Knap, intelligent, aantrekkelijk, goedgemanierd, afgestudeerd aan Stanford en ook nog arts. Bettina glimlachte tegen hem. Hij was werkelijk een verdomd knappe vent. Plotseling voelde ze zich niet helemaal op haar gemak in zijn nabijheid. Alsof alles wat ze aan had te duur, te opvallend was. Misschien had hij wel gelijk. Ze moest nog veel leren. 'Nou, wat vind je van mijn appartement, dokter? Is het niet een lot uit de loterij?' Hij knikte langzaam en glimlachte. 'Dat is het zeker, en ik vind het heel aardig. Maar toch lijkt het nog op het buitenhuis van een jonkvrouwe. Ik zat erop te wachten dat je me kwam vertellen dat je het hele huis had gehuurd.'

Hij glimlachte om de woorden wat te verzachten en hielp haar met instappen. Het portier sloeg dicht en ze vroeg zich af of ze misschien de verkeerde jurk aan had. Ze droeg een witte wollen japon die ze nog met Ivo in Parijs had gekocht. Hij was niet echt gekleed, maar je kon zo zien dat hij duur was. Het was een eenvoudige jurk met lange mouwen en een klein kraagje, waarbij ze een enkel parelsnoer en zwarte leren Dior-schoenen droeg. Toen ze echter bij het huis van de Waterstons in Marin County aankwamen wist ze dat ze een fout had gemaakt.

Mary Weston kwam met een uitnodigende glimlach naar de deur. Ze had haar haar boven op haar hoofd samengebonden met een leren bandje en droeg een sportieve blouse, een groene trui met V-hals, een spijkerbroek en was op blote voeten. Seth kwam aanlopen in bijna hetzelfde tenue. Zelfs John zag er te netjes uit, maar hij kwam dan ook zo van zijn werk. Dat excuus had Bettina niet. Ze schudde Mary en Seth wat verlegen de hand, maar ze stelden haar al gauw op haar gemak. Seth was een lange, knappe man met zandkleurig haar, dat met een grote lok over zijn voorhoofd viel. Hij had een wat verbaasde blik op zijn gezicht en schijnbaar eindeloze benen. Mary was klein, had donker haar en was knap ondanks de bril met het hoornen montuur. Ze was bijna even slank als Bettina, behalve dat ze een wat opvallend buikje had. Even later zag ze dat Bettina een blik op haar dikke middel wierp en ze grijnsde.

'Ik weet het, is het niet vreselijk? Ik heb zo'n hekel aan dit stadium; iedereen denkt gewoon dat je dik bent.' Ze klopte er vertederd op en legde toen uit: 'Nummer twee is op komst. De eerste ligt boven.'

'Slaapt ze al?' John was zojuist bij hen komen staan nadat de twee mannen even in de tuin waren geweest. 'Ik had gehoopt dat we haar nog even zouden zien.' Hij keek hartelijk en vriendelijk toen hij dat zei, en vreemd genoeg voelde Bettina even dat er een gevoelige snaar bij haar was geraakt. Waarom had zij nooit een man gehad die zo over kinderen dacht? Bij Ivo was het een onmogelijkheid geweest en Anthony had van het begin af aan een hekel aan de baby gehad. Even voelde ze een steek van verdriet toen ze naar Mary keek. Nog maar een paar weken geleden was zij ook zover geweest.

'Wanneer komt de baby?' vroeg ze zachtjes.

'In augustus pas.'

'Werk je nog?' Maar Mary lachte.

'Nee, ik ben bang dat dat tot het verleden behoort. Ik was verpleegster op de kraamafdeling tot ik voor de eerste keer zwanger werd. Nu lijkt het wel of ik een regelmatige patiënte word.' De andere drie glimlachten. Op de een of andere manier voelde Bettina zich buitengesloten. John had gelijk. Het leek allemaal zo gewoon, en plotseling wilde ze er ook bij horen.

'Hoe oud is jullie oudste?'

'Ruim anderhalf.' Bettina knikte en de andere vrouw glimlachte. 'Heb jij kinderen?' Maar Bettina schudde van nee.

Ze dronken allemaal rode wijn en aten karbonades die Seth roosterde op de barbecue. Na de koffie bood John aan om Mary een handje te helpen in de keuken. Dat had hij eerder al met Seth afgesproken. Zodra ze alleen waren keek Seth Bettina aan en glimlachte hartelijk.

'Ik heb van John begrepen dat je een advocaat zoekt om een echtscheiding te regelen.' Ze knikte en zuchtte toen. 'Kan ik je van dienst zijn?'

'Ja, dat zou ik erg prettig vinden.'

'Kun je dan morgen naar mijn kantoor komen? Laten we zeggen rond een uur of 2?' Ze knikte dankbaar. Een paar minuten later kwam John weer terug, maar op de een of andere manier voelde ze zich vernederd door haar gesprek met Seth, door Mary's welvende buik en door de hele gang van zaken. Ze moest nog zo'n lange weg afleggen om te worden zoals zij. Als zij de waarheid wisten zouden ze haar nooit accepteren. Kijk ze eens aan, Mary was 35, de beide mannen 36. Alle drie hadden ze keurig carrière gemaakt in de medische wetenschap of in de juristerij. Seth en Mary bezaten een huis in een buitenwijk, een kind en een tweede was onderweg. Hoe kon ze verwachten dat ze haar accepteerden? Later, toen John haar naar huis bracht, vertelde ze hem spijtig hoe ze zich had gevoeld.

'Je hoeft het ze niet te vertellen. Niemand hoeft het ooit te weten. Dat is nu juist zo mooi van ergens opnieuw beginnen.'

'Maar John, als iemand er nou achter komt. Ik bedoel, mijn vader was een heel bekend man. Het is heel goed denkbaar dat ik op een dag iemand tegenkom die me heeft gekend.'

'Dat hoeft helemaal niet. En dat is zo lang geleden, wie zou je herkennen? Bovendien, niemand hoeft te weten dat je al twee keer getrouwd bent geweest, Bettina. Dat ligt nu achter je. Je moet een nieuw begin maken. Je bent nog erg jong. Het zou bij niemand opkomen dat je al getrouwd bent geweest.'

Ze keek hem indringend aan. 'Is dat dan zo vreselijk?' Maar het duurde lang voor hij antwoord gaf.

'Bettina, het is gewoon iets dat niemand hoeft te weten.' Maar hij had niet gezegd wat ze graag wilde horen. 'Heb je een afspraak met Seth gemaakt?'

Ze knikte. 'Ja, morgen ga ik naar hem toe.'

'Goed zo. Dan wordt daarvoor gezorgd. Daarna kun je een baan zoeken.' Het was gek, maar ze had er eigenlijk helemaal geen zin in. Alleen wist ze dat ze wel zou moeten. Volgens John moest ze een fatsoenlijke baan hebben. Ze besefte plotseling hoe belangrijk het voor haar was wat deze man dacht.

27

Een paar weken later vond ze een baan in een kunstgalerietje in Union Street. Hoe wel het opwindend noch bijzonder winstgevend was, nam het een groot deel van haar tijd in beslag. Ze werkte van 10 uur 's morgens tot 6 uur 's avonds. Het zitten achter een bureau terwijl ze vreemde mensen onschuldig toelachte maakte dat ze 's avonds was uitgeteld, hoewel ze zich niet eens kon herinneren wat ze eigenlijk had gedaan.

Eindelijk behoorde ze dan toch tot de grote, werkende massa, en ze werkte de hele dag. Ze vond het vervelend en zocht gretig naar een reden om er weg te gaan.

John nam haar een paar keer per week mee uit eten, of ze gingen samen naar de film. Ook in de weekends begonnen ze van alles samen te doen. Hij was dol op tennissen en zeilen. De tijd die ze in elkaars gezelschap doorbrachten was zeker goed voor de gezondheid. Bettina zag er beter uit dan ze in tijden had gedaan en haar huid had een diepe, honingkleurige tint gekregen. Hierdoor kwam de roodachtige gloed van haar haar des te beter uit en haar ogen leken meer op smaragden dan ooit. De vier maanden in San Francisco waren in vele opzichten goed voor haar geweest. Vanavond had hij gekookt in zijn appartement en ze zaten nog na te tafelen met een kopje koffie.

'Heb je zin om vanavond even bij de Waterstons langs te gaan? Seth zegt dat Mary de kriebels begint te krijgen, en ze mag van de dokter niet meer naar de stad. De vorige keer duurde de bevalling nog geen twee uur en hij is bang dat ze deze keer het ziekenhuis helemaal niet meer haalt.'

'Oh, hemel.' Ze keek hem vaag glimlachend en nadenkend aan. 'Dat hele gedoe van baby's krijgen jaagt me de stuipen op het lijf.'

'Maar je bent toch ook zwanger geweest.' Haar reactie verbaasde hem. Een baby krijgen was zoiets gewoons. Waarom zou een gezonde vrouw er angst voor hebben?

'Dat weet ik wel, en ik keek ook echt naar de baby uit. Maar iedere keer als ik aan die dingen eromheen denk word ik bang.'

'Maar waarom? Doe niet zo dwaas. Het is niet iets om bang voor te zijn. Mary is ook niet bang.'

'Die is verpleegster.'

Hij keek haar met enige tederheid aan. 'Als jij ooit een baby zou krijgen, Bettina, zou ík bij je zijn.' Een ogenblik lang wist ze niet zeker wat hij bedoelde. Als vriend? Of als dokter? Ofschoon ze al drie maanden met elkaar naar bed gingen was ze er niet zeker van wat hij bedoelde. Er zat vreemd genoeg iets zo platonisch in hun verhouding dat ze nooit zeker wist of ze nu echt van elkaar hielden of alleen maar vrienden waren.

'Dank je.'

'Geen opwindend vooruitzicht voor je, zo te horen.' Hij glimlachte naar haar en ze begon te lachen.

'Het lijkt allemaal zo ver weg.'

'Wat, het hebben van kinderen? Waarom?' Toen glimlachte hij met nog meer tederheid. 'Je zou er volgend jaar een kunnen hebben.' Maar ze wist niet zeker of ze dat nog wel wilde. Ze wilde haar toneelstuk schrijven.

'Dat wil nog niet zeggen dat dat ook gebeurt.' Het leek een veilig antwoord en hij lachte.

'Nou, het zou zeker kunnen. Eens kijken... wanneer wordt je scheiding definitief uitgesproken?' Opeens begon haar hart sneller te kloppen. Wat vroeg hij eigenlijk? Wat bedoelde hij?

'Over twee maanden, in september.' Haar stem klonk ongewoon zacht. 'Dan zouden we kunnen trouwen, en als je dan meteen zwanger zou worden: hokus pokus, dan heb je volgend jaar juni een baby. Hoe klinkt je dat in de oren?' Hij sloeg haar nauwlettend gade en ze voelde hoe zijn handen zich naar de hare uitstrekten.

'John... meen je dat?'

'Ja, dat meen ik,' zei hij heel zachtjes.

'Maar zo... zo snel...? We hoeven toch niet meteen te trouwen als de scheiding erdoor is... het is...'

Hij keek haar in opperste verwarring aan. 'Waarom niet? Waarom zouden we wachten met trouwen?'

Ze was bang voor zijn afkeuring en vervolgde: 'Ik weet het niet.' Mensen zoals John Fields woonden niet met iemand samen. Ze gingen trouwen en kregen kinderen. Nu wist Bettina het zeker. Hij hield haar niet aan het lijntje. Als ze zich niet schikte naar zijn wensen betekende dat een nieuwe mislukking. Het zou betekenen dat ze niet zo goed was als de anderen, dat ze niet 'normaal' was. En dat wilde ze niet meer.

'Wil je dan niet, Betty?' Ze haatte dat koosnaampje, maar ze had het hem nooit gezegd omdat er andere dingen aan hem waren die ze wel erg waardeerde, zoals zijn betrouwbaarheid. Je kon op hem rekenen, hij was gelijkmatig, stoer en knap. Bovendien, als ze tennisten, uit eten gingen of samen met vrienden 's zondags gingen zeilen, gaf hij haar het gevoel dat ze een gewoon, doorsnee iemand was. Het was een leven dat ze nooit had gekend. Nog nooit. Tot ze dokter John Fields had ontmoet. Maar met hem trouwen? Weer in het huwelijk treden? Nu? 'Ik weet het niet. Het is nog te kort geleden.' Meer dan een gefluister was het niet.

Hij keek haar ongelukkig aan. 'Ik begrijp het wel.' Daarna leek het alsof hij zich terugtrok.

28

De volgende ochtend, toen ze op weg was naar de kunsthandel, dacht Bettina nog eens na over Johns aanzoek. Wat wilde ze nog meer? Waarom voelde ze zich niet stralend gelukkig? Geleidelijk aan kwam ze voor zichzelf tot een antwoord: meer nog dan kinderen of een huwelijk had ze tijd nodig. Ze wilde zichzelf vinden, Bettina, de persoonlijkheid die ze ergens onderweg uit het zicht was verloren terwijl ze het zo druk had met steeds van naam te verwisselen. Ze wist dat ze zichzelf moest vinden voor het te laat was.

Ze zette haar auto stil voor een verkeerslicht en haalde zich nog eens Johns woorden voor de geest en de uitdrukking op zijn gezicht toen ze hem had verteld dat het nog te kort geleden was. Het was ook veel te snel, voor haar althans. En haar toneelstuk dan? Als ze nu met hem trouwde zou ze het nooit schrijven, want dan zou het leven als Mrs. John Fields haar te veel in beslag nemen. Dat wilde ze op dit moment helemaal niet... ze wilde - een claxon toeterde nijdig en ze herinnerde zich weer waar ze was. Nadat ze was doorgereden kon ze haar gedachten toch nog niet op het autorijden concentreren; ze kon haar ogen zelfs nauwelijks op de weg houden. Steeds zag ze de uitdrukking op zijn gezicht voor zich toen ze had gezegd... opeens hoorde ze een vrouw gillen. Verbaasd trapte ze stevig de rem in, en terwijl ze tegen de veiligheidsgordel werd gedrukt keek ze om zich heen. Er stonden mensen te kijken... ze keken naar haar... naar... waar keken ze naar... oh, mijn God! Twee mannen bukten zich en praatten tegen iemand die vlak voor haar auto lag. Maar ze kon hem of haar niet zien. Wat was er gebeurd? Oh God, het kon niet... ze had toch niet... maar terwijl ze naar buiten vloog wist ze het.

Ze liep zenuwachtig naar de voorkant van de auto en zag een man van even in de 40 die languit op straat lag.

Ze voelde paniek in zich opkomen. Ze knielde naast de man neer en deed haar best om niet te huilen. Hij was goed gekleed en droeg een donker kostuum; de inhoud van zijn aktentas lag verspreid over de grond. 'Het spijt me... het spijt me... kan ik iets doen?'

De politiemannen gedroegen zich rustig en beleefd toen ze een paar minuten later op de plaats van het ongeluk arriveerden. Een ambulance volgde nog geen vijf minuten daarna, en de man werd weggehaald. Bettina's naam en kenteken werden genoteerd. De politie sprak met ooggetuigen, en een linkshandige agent, nauwelijks ouder dan een jongen, maakte zorgvuldig een lijstje van hun namen.

'Had u vanmorgen nog medicijnen ingenomen, miss?' De jonge agent keek haar met een wijze blik aan, maar ze schudde van neen en snoot haar neus in de zakdoek die ze uit haar tas had opgediept.

'Nee, niets.'

'Een van de getuigen zei dat hij u even voor het ongeluk had zien stoppen. U keek toen -' hij wierp haar een verontschuldigende blik toe - 'nou ja, hij zei "glazig".'

'Ik heb geen... ik zat... ik was gewoon in gedachten.'

'Was u overstuur?'

'Ja... nee... ach, ik weet het niet meer. Ik weet het echt niet.' Het was moeilijk te zeggen of ze ooit bij zinnen was geweest; ze was zo van streek door wat ze zojuist had gedaan. 'Komt het weer goed met hem?'

'Daar weten we pas meer van als hij in het ziekenhuis is. U kunt straks opbellen om te informeren.'

'En ik dan?'

'Bent u gewond?' vroeg hij verbaasd.

'Nee, ik bedoel -' ze keek hem somber aan - 'word ik gearresteerd?'

Hij glimlachte vriendelijk. 'Nee hoor. Het was een ongeluk. U krijgt wel een oproep om voor de rechter te verschijnen.'

'De rechter?' Ze schrok zich naar en hij knikte.

'Behalve dat zorgt uw verzekeringsmaatschappij waarschijnlijk voor de rest.' Toen zei hij op ernstiger toon: 'U bent toch wel verzekerd?'

'Natuurlijk!'

'Dan moet u vanmorgen nog uw verzekeringsagent bellen, en uw advocaat. We zullen er maar het beste van hopen.' Er het beste van hopen... oh God, wat vreselijk. Wat had ze gedaan?

Toen ze eindelijk weg waren gegaan gleed ze weer achter hel stuur. Haar handen trilden nog hevig en haar gedachten tolden door haar hoofd als ze dacht aan de man die net in de ambulance was gedragen. Het leek uren te duren voor ze bij haar werk arriveerde, en toen ze er eenmaal was nam ze met de moeite de deur open te zetten of de lichten aan te doen. Ze haastte zich meteen naar de telefoon, nadat ze de deur weer stevig achter zich op slot had gedaan. Ze belde haar verzekeringsagent, die niet erg onder de indruk leek. Hij verzekerde haar dat een dekking van 20.000 dollar voldoende zou moeten zijn in dit geval, tenzij het heel ernstig mocht blijken te zijn.

'Hoe dan ook, maakt u zich maar geen zorgen, we zien wel.'

'Wanneer weet ik het?'

'Wat?'

'Of hij er een zaak van maakt?'

'Zodra hij ons dat laat weten, miss Daniels. Maakt u zich maar geen zorgen, u hoort wel van ons.'

De tranen liepen haar over de wangen toen Bettina Seth Waterston op zijn kantoor belde. Hij kwam binnen enkele ogenblikken aan het toestel.

'Bettina?'

'Oh. Seth...' Het was een wanhopige, kinderlijke jammerklacht. 'Ik zit in moeilijkheden.' Ze barstte in onbedaarlijk huilen uit.

'Waar ben je op het ogenblik?'

'In de galerie...' Ze kon nauwelijks een woord uitbrengen.

'Kalmeer nu eens en vertel me wat er gebeurd is. Haal eens diep adem...

Bettina?... Bettina!... vertel het me nu maar...' Een ogenblik was hij bang dat ze naar de gevangenis moest. Hij kon niets anders bedenken wat haar zo van streek had kunnen maken.

'Ik heb... een ongeluk... gehad.'

'Ben je gewond?'

'Ik heb een man aangereden.'

'Een voetganger?'

'Ja.'

'Is hij ernstig gewond?'

'Dat weet ik niet.'

'Hoe heet die man en waar hebben ze hem naar toe gebracht?'

'Naar Saint George's. En hij heet ze keek op het stukje papier dat de agent haar had gegeven - 'Bernard Zule.'

'Zule? Spel het eens.' Ze deed het en Seth zuchtte.

'Ken je hem?'

'Min of meer. Hij is procureur. Had je niet een aardige, onschuldige voetganger kunnen aanrijden? Moest je nu zo nodig een advocaat te pakken nemen?" Seth probeerde er een grapje van te maken, maar Bettina kon dat niet. Terwijl een golf van paniek haar overspoelde klemde ze de hoorn steviger vast.

'Seth, beloof me dat je het niet aan John vertelt.'

'Waarom niet. in godsnaam? Je hebt het toch niet met opzet gedaan?'

'Nee, maar hij - hij windt zich er vast over op... of hij wordt boos... of... alsjeblieft...' Haar stem klonk zo wanhopig dat Seth het beloofde. Vervolgens hing hij op en belde het ziekenhuis.

Vier uur later belde Seth haar bij de galerie. Zule maakte het goed. Hij had een been gebroken; een keurige, ongecompliceerde breuk. Een paar blauwe plekken, verder geen schade. Maar Bernard Zule was wel heel nijdig. Hij had zijn advocaat al gebeld en was vast van plan er werk van te maken. Seth had zelf met hem gesproken en had uitgelegd dat hij de vrouw die hem had aangereden persoonlijk kende, dat ze vreselijk bezorgd was en het ongeluk zeer betreurde. Bovendien wilde ze weten of het goed met hem ging.

'Goed? Dat stomme rotwijf rijdt me op klaarlichte dag van de sokken en dan wil ze weten of het goed met me gaat? Ik zal haar in de rechtszaal wel vertellen hoe het met me gaat.'

'Kom, Bernard...' Seths pogingen om olie op de golven te gooien haalden niets uit, zoals Bettina vernam toen ze drie dagen later de papieren ontving waarin Zule haar aansprakelijk stelde. Hij eiste een schadevergoeding van 200.000 dollar voor persoonlijk letsel, het niet kunnen uitoefenen van zijn beroep, emotionele schade en vanwege het feit dat ze het met voorbedachten rade had gedaan. Dat 'met voorbedachten rade' stelde niets voor, verzekerde Seth haar. Ze kende Zule per slot van rekening niet eens. Maar het was een verrekt grote schadeclaim. Hij vertelde haar ook dat het jaren kon duren voor de zaak voorkwam, en tegen die tijd zou zijn letsel niet meer dan een vage herinnering zijn. Maar dat maakte geen enkel verschil. Bettina kon aan niets anders denken dan aan het bedrag van 200.000 dollar. Als ze alle juwelen die ze nog bezat verkocht kon ze het misschien opbrengen, maar wat dan? Het deed haar denken aan haar gevoel van paniek na haar vaders dood, en ze had moeite haar zelfbeheersing te bewaren.

'Bettina? Bettina! Hoor je me?'

'Hmmm? Wat is er?'

'Wat is er met jou aan de hand?' John keek haar geërgerd aan, want ze was al weken zo afwezig.

'Het... het spijt me... ik was er met mijn gedachten niet bij.'

'Dat is nog zachtjes uitgedrukt. Je hoort de hele avond al niet wat ik zeg. Wat is er toch?' Hij begreep het niet. Ze deed al zo sinds de avond dat hij haar ten huwelijk had gevraagd, en dat stemde hem bepaald niet vrolijk. Ten slotte, aan het eind van de avond toen hij haar naar huis bracht, keek hij haar bedroefd aan. 'Bettina, zou je liever hebben dat we elkaar een poosje niet zagen?'

'Nee... ik...' Toen, zonder dat ze het eigenlijk wilde, liet ze zich in zijn armen vallen, terwijl haar lichaam schokte door diepe, hartverscheurende snikken.

'Wat is er? Oh, Betty... vertel me toch wat er is... ik weet dat er iets niet goed zit.'

'Ik... oh, John, ik kan het je niet vertellen... het is zo vreselijk... ik heb een ongeluk gehad.'

'Wat voor ongeluk?' Zijn stem klonk streng.

'Met mijn auto. Iemand heeft daardoor zijn been gebroken.'

'Wat?' Hij keek haar verschrikt aan. 'Wanneer?'

'Drie weken geleden.'

'Waarom heb je me dat niet verteld?'

Ze liet haar hoofd hangen. 'Ik weet het niet.'

'Handelt je verzekering de zaak niet af?'

' Ik ben maar verzekerd voor 20.000 dollar. De man eist -' haar stem werd steeds zachter - '200.000 dollar.'

'Oh, mijn God.' Ze gingen allebei weer rustig zitten. 'Heb je al met Seth gesproken?' Zwijgend knikte ze. 'En niet met mij. Oh, Betty.' Hij trok haar dicht in zijn armen. 'Betty, Betty... hoe kon jou zoiets nu overkomen?'

'Ik weet het niet.' Maar ze wist het wél. Ze had zitten denken aan de avond dat hij haar ten huwelijk had gevraagd en het feit dat ze helemaal niet wilde trouwen, maar dat vertelde ze hem niet. 'Het was míjn schuld.'

'Oh. Nou. het ziet ernaar uit dat we samen de moeilijkheden het hoofd zullen moeten bieden, hè?' Hij glimlachte teder op haar neer. Ze had hem nodig en dat gaf hem een prettig gevoel.

Maar ze keek hem vol ontzetting aan toen zijn ogen de hare ontmoetten. 'Wat bedoel je met samen? Doe niet zo gek! Ik moet dit zelf verwerken.'

'Doe jij niet zo gek, en wind je nou niet zo op over dit geval. Een claim van 200.000 dollar heeft niets te betekenen. Hij zal waarschijnlijk genoegen nemen met 10.'

'Dat geloof ik niet.' Maar ze moest toegeven dat Seth haar de dag ervoor ook al zoiets had verteld. Niet precies 10, maar misschien 20.

Het bleek dat ze gelijk hadden. Twee weken later accepteerde Bernard Zule een bedrag van 18.000 dollar om zijn zenuwen te kalmeren en zijn bijna genezen been te laten masseren. De verzekeringsmaatschappij annuleerde Bettina's verzekering en ze moest het goedkope, tweedehands autootje verkopen dat ze had gekocht nadat ze was gaan werken. Het bedrag van 200.000 dollar spookte haar niet langer door het hoofd, maar ze had wel het gevoel dat ze op de een of andere manier was verslagen. Ze had het idee dat ze had gefaald, dat ze een reusachtige stap achteruit had gedaan en dat ze niet in staat was geweest op zichzelf te passen. De depressie duurde weken en weken. Nog geen 14 dagen voor haar scheiding definitief werd vroeg John haar weer ten huwelijk.

'Het zou verstandig zijn, Bettina .' Met een zeldzaam gevoel voor humor glimlachte hij haar toe. 'Bekijk het eens van die kant: Je zou in míjn auto kunnen rijden.'

Maar ze glimlachte niet eens. Hij hield aan. 'Ik houd van je, en je bent voorbestemd om mijn vrouw te worden.' En die van Ivo, en van Anthony... Ze kon die gedachte niet uit haar hoofd zetten. 'Ik heb je nodig, Bettina.' Maar ze wist ook dat hij vond dat ze niet op zichzelf kon passen. In zeker opzicht had ze hem in de kaart gespeeld. Ze was niet handelingsbekwaam, misschien zelfs wel op het gevaarlijke af. Kijk maar wat ze had gedaan. Ze had bijna een man gedood... die gedachte kon ze maar niet van zich af zetten. 'Bettina?' Hij keek op haar neer. Daarna kuste hij heel teder haar vingers en lippen en toen haar ogen. 'Wil je met me trouwen, Betty?'

Hij hoorde hoe ze diep ademhaalde en toen, met haar ogen dicht, knikte ze. 'Ja.' Misschien had hij uiteindelijk wel gelijk.

29

Met kleine, afgemeten pasjes liep Bettina aan de arm van Seth Waterston naar het altaar. Ze had gevraagd of hij haar weg wilde geven. Er waren een kleine honderd mensen in de kerk die gelukkig toekeken, terwijl de witte moiré zijde van Bettina's jurk zachtjes knisperde langs de satijnen sleep. Seth glimlachte op haar neer terwijl ze daar naast hem liep, haar gezicht verborgen achter de tere sluier en renaissancekap. Ze zag er prachtig en statig uit, maar toch voelde ze zich vreemd in de witte trouwjurk, alsof ze een kostuum droeg, alsof het een klein leugentje was. Ze had tot het laatst toe Johns voorstel voor een witte bruiloft weerstaan, maar het had zoveel voor hem betekend. Na zijn opleiding had hij zo lang gewacht met trouwen, dat ze wist dat ze dit voor hem over moest hebben. In de twee korte weken nadat ze haar beslissing had genomen had hij beloofd dat hij voor alles zou zorgen, en hij had woord gehouden. Alles wat haar te doen stond was een bruidsjapon kopen; de rest had hij geregeld. Hij had de plechtigheid in de kleine episcopale kerk aan Union Street georganiseerd en daarna zou er een receptie zijn voor 125 gasten in het jachtclubgebouw dat uitzicht bood op de baai. Het was een huwelijksdag zoals ieder meisje zich gewenst zou hebben, maar om de een of andere reden was Bettina liever naar het gemeentehuis gegaan. De scheiding was pas twee dagen geleden definitief geworden, en terwijl ze aan Seths arm door het gangpad liep moest ze steeds aan Anthony en Ivo denken. Opeens had ze een onbedwingbare lust tot giechelen en de gasten met hun omfloerste ogen toe te schreeuwen: 'Niet zo emotioneel, mensen, dit is mijn derde keer al!' Maar ze glimlachte ingetogen toen ze bij het altaar kwam en stak haar arm door die van John. Hij droeg voor de gelegenheid een jacquet met een toefje lelietjes-van-dalen op zijn revers. Bettina's boeket bestond uit witte rozen, en ze hadden Mary Waterston een corsage van ivoorkleurige orchideeën gegeven. John had geen ouders meer, dus er was geen familie om je aan te storen; er waren alleen vrienden en kennissen.

De woorden leken eeuwig voort te klinken in het mooie, kleine kerkje, en de dominee glimlachte hen liefdevol toe terwijl hij sprak:

'...en neemt gij, John...'

Al luisterend kwam plotseling dat vreemde gevoel weer terug. Als ze nu eens de verkeerde naam gebruikte bij het uitspreken van de belofte? Ik, Bettina, neem u, Ivo... Anthony... John... Deze keer zou ze het niet bederven. Dit was haar laatste kans om het goed te doen. Nu was het menens. '...Ja...' Het was nauwelijks meer dan gefluister toen ze het zei. Dit was de laatste kans die haar werd geboden. Haar ogen zochten die van John. Hij keek haar ernstig aan en herhaalde dezelfde woorden luid en vastberaden, zodat de hele kerk het kon horen. Hij had haar, Bettina, tot zijn vrouw genomen, om te bezitten en te behouden, te beminnen en lief te hebben, in ziekte en gezondheid, in voor- en tegenspoed, tot de dood hen zou scheiden. Geen misverstanden, geen verveling, geen groene kaart of een tournee, of een groot leeftijdsverschil. 'Tot de dood hen zou scheiden.' Terwijl Bettina luisterde drong de betekenis van de woorden tot haar door en ze werd zich bewust van de geur van de rozen. De rest van haar leven zou ze rozen ruiken iedere keer als ze aan deze woorden terugdacht.

'...Ik verklaar u nu tot man en vrouw.' De dominee keek hen aan, glimlachte tegen beiden en boog zich vriendelijk naar John toe. 'U mag de bruid kussen.' John deed het snel en hield intussen stevig haar hand vast. De brede, gouden ring zat nu aan haar linkerhand: de kleine diamanten verlovingsring aan haar rechter. Ze had John vlak voor de trouwerij haar juwelen willen laten zien, maar toen hij haar de ring eenmaal had gegeven besefte ze dat ze dat niet kon doen, want ze bezat nog steeds de 9-karaats diamant van Ivo. Uiteindelijk had ze toen besloten de ring te verbergen en John de rest te laten zien. De collectie die ze van Ivo en haar vader had gekregen had ze nog nooit aan iemand getoond, en ze droeg er ook nooit meer iets van. De juwelen lagen veilig bij de bank. Ze vormden haar appeltje voor de dorst; het was het enige wat ze nog van zichzelf had. En dat ze ze aan John zou laten zien, of dat wilde doen, was een daad van groot vertrouwen geweest. Maar toen ze hem had verteld dat ze hem iets wilde laten zien, iets wat ze bij de bank bewaarde, had hij boos en wantrouwend gekeken, tot ze het had uitgelegd.

'Het is niets belangrijks... kijk nou niet zo, mallerd... het zijn alleen wat juwelen die ik nog uit mijn vorige leven heb...' Ze had hem wat verlegen toegelachen en was stomverbaasd geweest toen hij in het kleine kamertje bij de bank in woede was ontstoken.

'Bettina, dit is schandalig! Het is gewoon te gek! Weet je wel hoeveel geld je hier hebt liggen?... Het is... het is...' Hij stotterde ervan. 'Het lijkt wel een verzameling van de een of andere hoer, verdomme. Ik wil dat je het allemaal van de hand doet!' Maar toen was zij nijdig geworden. Als hij ze niet mooi vond was dat zíjn zaak, dan zou ze er nooit meer iets van dragen. Maar er waren prachtige dingen bij en ze hadden allemaal een bijzondere betekenis voor haar. Toen ze daar zo boos tegenover elkaar stonden deed ze zichzelf de belofte dat ze hem nooit meer iets uit haar verleden zou laten zien. Dat verleden was van haar, net als de juwelen, en zo zou het blijven.

Ze had hem verteld van het geld dat ze nog van Ivo kreeg en de komende jaren nog zou krijgen. Daar was John echter nog nijdiger om geworden. Wat mankeerde haar om nog op de loonlijst van die man te blijven staan? Kon ze niet leven van wat haar baan haar opleverde? Ze kon er maar beter van afzien om nog geld van die man aan te nemen nadat ze getrouwd waren, want dat zou hij niet nemen. Dat zou een klap in zijn gezicht zijn. Zij zag dat heel anders, en probeerde hem zonder veel succes uit te leggen dat Ivo in sommige opzichten als een vader voor haar was geweest. Dat kon hem niks verdommen, zei hij Ze was nu volwassen en had geen vader meer nodig. Deze keer ging het niet zoals met de juwelen, waar nooit meer over werd gerept. Ditmaal stelde hij zelf een brief op aan Ivo's advocaten en zette uiteen dat Mrs. Stewart - hij knarsetandde toen hij dat schreef - de maandelijkse betalingen niet langer zou accepteren. Ze tekende de brief in tranen maar ze tekende wel. En dat was dan dat. Ze had haar laatste band met Ivo verbroken, al was het maar via zijn advocaten. Nu, na de plechtigheid, behoorde ze helemaal aan John toe. John en Bettina stonden bijna een half uur naast elkaar voor de kerk. Ze glimlachten, kusten wangen en schudden tientallen handen. Tijdens dat alles sloeg Bettina ze gade, zijn neven en nichten, zijn klasgenoten, zijn patiënten en zijn vrienden. Opmerkelijk genoeg leken ze allemaal op elkaar. Ze zagen er stuk voor stuk gezond, jong, vrolijk en normaal uit. Alles was even mooi en aardig.

'Gelukkig?' Hij keek een ogenblik naar haar terwijl ze in zijn auto stapten. Hij had geen limousine gehuurd, dat vond hij onzinnig duur. Hij zou zelf wel rijden.

Ze knikte. En vreemd genoeg was ze inderdaad erg gelukkig. Deze nieuwe wereld had iets heel verfrissends. Ze hoefde niet sprankelend en geestig te zijn, of de beste diners van de stad te geven. Ze hoefde alteen maar vriendelijk te zijn en zinloze opmerkingen te maken terwijl ze naast John stond. In veel opzichten was het rustgevend, en er werd niet veel van haar verlangd vergeleken met de jaren dat ze voortdurend op haar tenen had gelopen. 'Ik houd van je, dokter.' Ze glimlachte hem toe en deze keer was het welgemeend.

Hij beantwoordde haar glimlach. 'Ik houd ook van jou.'

Hun huwelijksreis bracht hen naar Carmel. Drie zalige dagen lang dwaalden ze op hun gemak langs winkels en maakten strandwandelingen. Op een middag reden ze naar Big Sur en hielden elkaars hand vast terwijl ze naar de branding zaten te kijken. Ze dineerden uitgebreid en romantisch en brachten hun ochtenden in bed door. Het was precies zoals een huwelijksreis hoorde te zijn. Twee weken later, toen Bettina in de kunstgalerie aan Union Street zat, voelde ze zich opeens verschrikkelijk ziek. Ze ging vroeg naar huis en dook haar bed in. John vond haar daar later; ze lag ineengerold en zag er vreselijk uit. Ze probeerde wat te slapen. Hij bekeek haar fronsend, vroeg naar de symptomen en ging toen voorzichtig op de rand van het bed zitten.

'Mag ik je even onderzoeken, Betty?' Ze vond het nog steeds gek als hij haar bij die naam noemde.

'Natuurlijk.' Ze ging rechtop in bed zitten en probeerde naar hem te glimlachen. 'Maar ik denk niet dat er veel te onderzoeken valt. Ik heb gewoon griep. Mary zei dat ze het vorige week ook had.'

Hij knikte en onderzocht haar voorzichtig. Hij ontdekte dat haar longen goed waren, haar ogen helder stonden en dat ze geen koorts had. Toen keek hij haar vragend aan en glimlachte gelukkig. 'Misschien ben je zwanger.'

Ze keek hem verbaasd aan. 'Nu al?' Het leek haast onmogelijk. Twee weken nadat ze op zijn voorstel met voorbehoedmiddelen waren gestopt?

'We zullen wel zien.'

'Hoe gauw kunnen we het weten?' Plotseling voelde ze zich angstig.

John glimlachte zelfingenomen. 'We kunnen het over twee weken weten. Ik zal ze in het laboratorium een proef laten doen, en als die positief is stuur ik je naar een verloskundige.'

'Kan ik naar die van Mary gaan?' Ineens gaf alles haar een angstig voorgevoel. Wat gebeurde er met haar? Wie had deze beslissing eigenlijk genomen? Alleen al bij de gedachte eraan werd ze doodsbang. Ze wou maar dat het níet waar was.

Hij kuste haar op het voorhoofd en ging de kamer uit. Een paar minuten later kwam hij terug met een kop thee en een paar crackers. 'Probeer dit eens.' Ze deed het, en even later voelde ze zich lichamelijk wat beter maar nog steeds angstig, al durfde ze hem dat niet te vertellen.

Twee weken later kwam John thuis met een klein flesje en gaf het haar vóór het naar bed gaan. 'Dit is voor morgen, voor je ochtendurine. Zet het maar in de koelkast, dan neem ik het mee naar mijn werk.'

'Bel je me zodra het is gebeurd?' Ze keek hem ernstig aan en hij gaf haar glimlachend een klopje op haar arm.

'Ik weet hoe opgewonden je bent, kindje. Wacht maar af. In de loop van de ochtend weten we het. Ik beloof je dat ik je direct zal bellen.' Nadat hij haar had gekust zei hij: 'Ik ben ook erg nieuwsgierig, hoor.' Ze wist dat hij de waarheid sprak. Hij had er twee weken lang uitgezien alsof hij met zijn hoofd in de wolken liep, wat het voor haar nog moeilijker maakte om hem te vertellen hoe ze ertegenover stond. Maar toen ze naast elkaar in het donker lagen móest ze het hem wel vertellen. 'John?'

'Ja, Betty?'

Ze reikte naar zijn hand terwijl ze dicht tegen zijn rug aan ging liggen. 'Ik ben bang.'

Zijn stem klonk verbaasd. 'Waarvoor?'

'Voor... weet je... voor...' - ze voelde zich heel dom toen ze het zei, voor hem was het zo gewoon - 'voor het zwanger zijn.'

'Maar waar ben je dan bang voor, gekkerd?' Hij draaide zich om zodat hij in het donker met zijn gezicht naar haar toe lag.

'Nou... als het nu eens gaat zoals de vorige keer?' Ze kon de woorden moeilijk over de lippen krijgen.

'Je bedoelt dat je bang bent voor een miskraam?' Ze knikte, maar in werkelijkheid was ze voor veel meer dingen bang.

'Een beetje... maar... oh, ik weet het niet, John, ik ben gewoon bang. Als het nu eens heel naar is... heel pijnlijk of zo, of als ik het niet aankan... als ik... als ik de pijn nou niet kan verdragen?'

Terwijl ze hem die vragen stelde sprongen er tranen in haar ogen. Hij pakte haar bij de schouders. 'Ik wil dat je daarmee ophoudt, Betty, direct. Een bevalling is een volkomen natuurlijke aangelegenheid, niet iets om bang voor te zijn. Kijk eens naar Mary. Is zíj doodgegaan van de pijn? Nee toch zeker.' Hij beantwoordde zijn eigen vraag met een glimlach. 'Vertrouw nu maar op mij. Als je de baby krijgt zal ik voortdurend bij je zijn. Het stelt niets voor, dat zul je zien. Echt, ik verzeker het je. Al die pijn bij bevallingen wordt verschrikkelijk overdreven. Het is heus niet zo erg.'

Ze voelde zich getroost, maar toch zat er nog iets van grote angst in haar hart.

Ze boog zich voorover en kuste hem teder. 'Dank je wel... ik ben blij dat je de baby zo graag wilt. Blijven we hier dan wonen?' Ze was bij hem ingetrokken in zijn appartement, dat ruim en mooi was. Het bevatte echter maar één slaapkamer en een kleine studeerkamer, waar hij veel gebruik van maakte. Er viel een lange stilte nadat ze hem dit had gevraagd. Toen klonk er een lachje uit zijn richting. 'Wat wil je daarmee zeggen?' Hij plaagde haar niet vaak en ze was verbaasd. 'Nou?'

'Het betekent: bemoei je met je eigen zaken...' Maar hij kon de verleiding niet weerstaan. Hij moest het haar vertellen. 'Nou. goed dan, Betty. Ik zal het je vertellen, maar verheug je er nog niet te veel op. Het is nog helemaal niet zeker. Maar -' hij stopte even om het dramatische effect nog te vergroten - 'ik heb gisteren een bod op een huis gedaan.'

Ze zei heel verbaasd: 'O ja? Waarom heb je me dat niet verteld. Waar? John Fields, je bent een onmogelijke man!' Hij grinnikte trots en ze keek opgewonden.

'Wacht maar tot je hoort waar het is. Het is in Mill Valley. Naast Seth en Mary.' Hij zei het triomfantelijk en Bettina lachte hardop.

'Dat is fantastisch!'

'Ja hè? Laten we duimen dat we het krijgen.'

'Denk je dat het lukt?'

'Misschien wel. Maar laten we er eerst eens achter zien te komen of je inderdaad zwanger bent, dame. Dat is veel belangrijker. Voor mij tenminste.' Hij legde zijn arm om haar heen en ze nestelden zich in bed. Haar vorige leven was vergeten, weg met de dure appartementen, de zolders en het rustige herenhuis... ze kon alleen nog maar denken aan het huis in Mill Valley, haar baby, haar man en haar nieuwe leven.

30

'Weet je wel dat dit de warmste junimaand is sinds 1911? Dat hoorde ik gisteren via de radio toen ik op de badkamervloer lag in een poging om wat verkoeling te krijgen.' Bettina keek Mary in wanhoop aan terwijl ze zich in Mary's keuken koelte toewuifde. Haar vriendin en buurvrouw lachte.

'Ik moet toegeven dat ik niets ergers kan bedenken dan negen maanden zwanger zijn in deze hitte.' Toen begon ze weer te lachen terwijl ze Bettina vol medeleven bekeek. 'Ik heb het beide keren ook zo gehad.' Haar kinderen waren drie jaar en tien maanden oud, maar lagen de hemel zij dank allebei hun middagslaapje te doen.

Bettina lachte, maar niet van harte; ze zat wat te kieskauwen met de vissalade die ze had meegenomen. 'Mag ik je eraan herinneren dat ik negeneneenhalve maand zwanger ben.' Met een droeve zucht keek ze neer op de vis en trok een vies gezicht. 'Bah, ik heb helemaal geen trek meer.' Ze duwde de salade van zich af en deed een poging wat gemakkelijker in haar stoel te gaan zitten.

Mary keek haar meelevend aan. 'Wil je wat op de bank gaan liggen?'

'Alleen als je goed beseft dat ik er misschien nooit meer af kom.'

'Prima, als we je niet meer overeind krijgen duwt Seth de bank wel de achterdeur uit naar jouw huis.'

Bettina glimlachte haar toe. 'Is het niet heerlijk om buren te zijn?'

Mary beantwoordde haar glimlach. 'Dat is het zeker.'

Ze woonden al een half jaar in het huis ernaast. De eerste vier maanden had dat betekend dat ze heen en weer moest reizen voor haar baan bij de kunstgalerie. Toen ze klaagde dat ze het huis nooit schoon kon houden tenzij ze haar baan opgaf had John er ten slotte mee ingestemd dat ze thuisbleef Ze was dolblij om vrij te zijn. Maar de vreugde was van korte duur geweest. In haar laatste zwangerschapsmaand had ze zich zo moe gevoeld, zo opgeblazen en ongemakkelijk, dat ze niet in staat was geweest iets te doen.

Nu ze zich op de bank uitstrekte keek ze naar haar vriendin. Hoewel ze buren waren hadden ze elkaar al in geen weken gezien. 'Is het bij jou ook altijd zo?'

Mary keek even peinzend. 'Het is voor iedere vrouw weer anders, Betty. Geen zwangerschap is precies als de vorige.'

Bettina glimlachte. 'Je lijkt wel een verpleegster.'

Mary begon ook te lachen. 'Ik denk dat ik dat nog steeds ben. Iedere keer als ik je zie merk ik dat ik je vragen wil stellen over hoe je je voelt, zijn je enkels dik, heb je vaak hoofdpijn, hoe voel je je over het algemeen? Maar ik beheers me. ik neem aan dat John dat genoeg doet.'

Maar Bettina schudde glimlachend haar hoofd. 'Hij gedraagt zich opvallend goed en praat er niet zoveel over. Hij vindt het een natuurlijke aangelegenheid, niets bijzonders.'

'Wat zegt je verloskundige?'

Bettina zag er ontspannen uit toen ze antwoord gaf. Het had haar de volle negen maanden gekost om alle angst van zich af te zetten. Ze wist nu dat die helemaal ongegrond was geweest. Bovendien was ze goed voorbereid. 'Hij zegt ongeveer hetzelfde.'

'Denk jij dat ook?' Mary stond versteld.

'Ja zeker. Ik heb me rot geoefend op die ademhaling tijdens de zwangerschapsgymnastiek. Ik weet dat ik die goed beheers. Nu, laat het kind maar komen.'

Ze kwam onhandig overeind op de bank en heel even vertrok haar gezicht van pijn. 'Jezus, mijn rug doet vreselijk zeer.'

Mary reikte haar nog twee kussens aan en bracht haar een krukje voor haar voeten.

'Lief van je, dank je.' Ze glimlachte dankbaar en tilde voorzichtig haar voeten op. Maar zelfs de kussens schenen haar rug geen goed te doen. Ze had er de hele dag al last van gehad.

'Heb je ergens pijn?'

'Ja, mijn rug.'

Mary knikte en vervolgde: 'Weet je, ik was bij de eerste doodsbenauwd. En eigenlijk -' ze glimlachte openhartig - 'was ik ook nog wel een beetje bang bij de tweede.'

'En hoe ging het?' Bettina keek haar vragend aan.

Mary glimlachte peinzend en antwoordde: 'Niet zo gek eigenlijk. Ik was de tweede keer vrij goed voorbereid, en Seth was bij me.' Daarna keek ze Bettina doordringend aan. 'Maar bij de eerste was ik in geen enkel opzicht voorbereid.'

'Waarom niet?' vroeg Bettina geïnteresseerd.

'Omdat ik weliswaar kraamverpleegster was en het al honderden keren had gezien maar, niemand je eigenlijk kan vertellen hoe het is. Het doet pijn, Betty. Maak jezelf niets wijs. Het doet heel erg zeer. Het lijkt op een moeilijke wedstrijd die lang duurt, en je komt op een punt dat je denkt dat je niet meer kunt. Dat is wanneer je zo'n zeven centimeter ontsluiting hebt. Het is te hopen dat dat stadium niet te lang duurt. Daarna moet je beginnen met persen. Dat is hondsvermoeiend, maar niet zo erg.'

Ze wilde haar vragen waarom John haar naar McCarney had laten gaan.

Hij was de oudste, hardvochtigste dokter die ze ooit in de verloskamer had geassisteerd. Twee keer was ze in tranen weggelopen nadat de patiënte was bevallen. Daarna was ze altijd verdwenen als ze wist dat hij iemand binnenbracht. 'Vind je hem aardig?'

Bettina aarzelde lang. 'Ik heb vertrouwen in hem. Ik vind hem een goeie dokter, maar ik... ik mag hem niet.' Ze grinnikte verlegen. 'Maar John zegt dat hij uitstekend is. Hij doceert aan de universiteit en heeft de laatste tijd veel onderzoek gedaan. Kennelijk werkt hij ook aan nieuwe apparatuur. John zegt dat hij echt een van de besten is. Maar hij is niet... tja, hij is niet echt aardig. Het is natuurlijk niet echt belangrijk. Als hij bekwaam is en John is bij me, wat doet dat er dan toe?'

Mary dacht even na. Het had geen zin haar nu bang te maken. Het was te laat. 'McCarney is zeker een dokter die heel goed bekendstaat. Hij is alleen niet zo hartelijk en vriendelijk als de mijne. En John is erbij.'

God zij dank. 'Maar probeer realistisch te blijven over een eerste bevalling, Betty. Het zou weleens lang kunnen gaan duren.'

Bettina sloeg haar even zwijgend gade en schudde toen haar hoofd. Toen ze weer sprak deed ze dat heel zachtjes, en er lag een oude herinnering in haar blik. 'Het is niet mijn eerste keer, Mary.'

'O nee?' Ze was heel verbaasd nu. 'Heb je al eens een baby gehad?' Maar wanneer dan? Van wie? Wat was ermee gebeurd? Was de baby gestorven? Ze hield de vragen binnen en Bettina ging door.

'Anderhalf jaar geleden heb ik na vier maanden een miskraam gehad, voordat ik naar Californië kwam. Eigenlijk -' ze besloot nu de waarheid te vertellen omdat er zo'n sfeer van vertrouwen tussen hen heerste - 'heb ik op die manier John leren kennen. Een week na de miskraam ben ik naar San Francisco gekomen. Ik werd depressief en probeerde zelfmoord te plegen. Ze hebben John erbij geroepen nadat ze mijn maag hadden leeggepompt, en -' ze glimlachte zachtjes - 'zo werden we vrienden.'

'Wel allemachtig. Hij heeft er tegen ons met geen woord over gesproken.'

Bettina's glimlach verbreedde zich. 'Dat weet ik. Hij wilde ook niet dat ik het vertelde. Maar Seth weet het wel.'

'Seth?' vroeg Mary ongelovig.

Bettina lachte. 'Hij heeft mijn scheiding voor me geregeld.'

'Ben je dan ook al eens eerder getrouwd geweest? Nou zeg, jij zit vol geheimen. Nog iets?'

Bettina haalde haar schouders op. 'Zo veel geheimen nou ook weer niet. Een paar maar... eens kijken...' Plotseling had ze er behoefte aan haar hart bij iemand uit te storten, en ze had zich nog nooit zo dicht bij haar vriendin gevoeld als nu. 'Ik ben al twee keer eerder getrouwd geweest.'

'Met John erbij gerekend?' moest Mary voor de zekerheid weten.

'Vóór ik John kende,' zei Bettina zachtjes. 'De eerste keer met een man die veel ouder was, de tweede keer met een acteur. Ik werkte vroeger bij het toneel. Mijn laatste baan was als assistent-regisseuse...'

'Jij?' Mary keek niet alleen verbluft, maar ook geïmponeerd.

'Mijn vader was schrijver. Een hele beroemde.' Ze glimlachte en ging achterover in de kussens zitten terwijl Mary haar opnam.

'Wie was hij dan? Ken ik hem?'

'Waarschijnlijk wel.' Ze wist dat Mary veel las. 'Justin Daniels.'

'Wie... Natuurlijk... Bettina Daniels... maar ik heb het verband nooit gelegd. Jezus, Bettina, waarom heb je het ons niet verteld?' Toen zette ze haar handen op haar heupen. 'Of weet Seth dit ook allemaal al?'

Maar Bettina schudde beslist haar hoofd. 'Hij weet alleen van mijn laatste huwelijk. De rest weet hij niet.'

'Waarom heb je het ons niet verteld?'

Bettina haalde haar schouders op. 'John is niet zo erg trots op mijn veelbewogen. bonte verleden, vrees ik.' Even keek ze gegeneerd. 'Ik wilde hem niet... vernederen.'

'Hem vernederen? Hoe dan? Omdat je de dochter van Justin Daniels bent? Je zou zeggen dat hij er trots op moest zijn. Wat de rest betreft, je twee vorige huwelijken, wat doen die ertoe? Ik weet zeker dat je destijds de juiste beslissingen hebt genomen, anders had je het niet gedaan. Je vrienden houden van je, wat er ook gebeurd is. Mensen die van je houden zullen het altijd begrijpen, of het in ieder geval proberen. De anderen... wat kan het je schelen? Je vader moet zich dat bewust zijn geweest. De mensen hebben zijn levenswijze vast niet altijd goedgekeurd.'

'Dat was iets anders. In zeker opzicht was hij een genie. De mensen verwachten van zo iemand dat hij buitenissige dingen doet.'

'Schrijf dan een boek, dan wordt je verleden exotisch.'

Bettina lachte en liet toen bedeesd haar hoofd hangen voor ze haar vriendin weer aankeek. 'Ik heb altijd al een toneelstuk willen schrijven.'

'O ja?' Mary's belangstelling was gewekt en ze ging er eens voor zitten.

'Goeie God, Betty, weet je wel dat ik altijd heb gedacht dat je net zo gewoon was als wij? Nu merk ik dat je dat niet bent. Wanneer ga je verdorie dat stuk van je schrijven?'

'Misschien wel nooit. Ik denk dat John het niet leuk zou vinden. En... ach, ik weet het niet, Mary...' - ze had kennelijk moeite de goede woorden te vinden - 'die wereld is niet zo erg fatsoenlijk. In vele opzichten ben ik blij dat ik eraan ontsnapt ben.'

'Misschien. Maar je hebt je talent er wel aan overgehouden. Zou je daar niet op een heel keurige manier iets mee kunnen doen?'

'Ik zou dat ooit weleens willen proberen,' zei ze dromerig, en schudde toen haar hoofd. 'Maar ik denk niet dat ik het doe. John zou het me nooit vergeven. Ik denk dat hij het gevoel zou hebben dat ik iets onverkwikkelijks in zijn leven zou brengen.'

'Is het nooit bij je opgekomen dat dat alleen zijn mening is, en dat hij het misschien bij het verkeerde eind heeft? Weet je, de mensen zijn soms jaloers zonder het te weten. We leven allemaal een eentonig, alledaags, werelds bestaan, en af en toe komt er een paradijsvogel voorbij waar we allemaal van opschrikken. We schrikken ervan omdat we zelf niet zo zijn, want onze veren hebben geen schitterende rode en groene kleuren. Wij zijn bruin en grauw. Bij het zien van die paradijsvogel krijgen we het gevoel dat we lelijk zijn, of we denken dat we in sommige opzichten te kort zijn geschoten. Sommigen van ons vinden het heerlijk naar zo'n vogel te kijken en dromen ervan om ooit ook eens een paradijsvogel te zijn... anderen moeten zo nodig op de vogel schieten... of hem minstens op de vlucht jagen.'

'Wil je zeggen dat John dat heeft gedaan?' vroeg Bettina ontzet.

Toen Mary antwoordde klonk haar stem echter oneindig vriendelijk.

'Nee. Ik denk dat hij snel op zoek is gegaan naar bruine en grauwe veren, opdat je eruit zou zien als een van ons. Maar je bent niet een van ons, Bettina. Je bent exotisch, mooi en bijzonder. Je bent een heel, heel zeldzame vogel. Leg je bruine veren af, Betty. Laat iedereen maar zien hoe rijkgekleurd je veren zijn. Je bent de dochter van Justin Daniels, dat is op zichzelf al iets zeldzaams. Hoe zou je vader het vinden dat je je hier schuilhoudt? Terwijl je ook nog doet alsof je niet eens zijn kind bent?'

Bettina's ogen vulden zich met tranen bij die gedachte. Toen kromp ze plotseling ineen. Het was alsof er een elektrische schok door haar rug was gegaan. Mary boog zich naar haar toe en kuste haar zachtjes op de wang. Er lag een grote tederheid in haar ogen. 'Vertel me nu maar eens over die pijn van je. Het is in je rug begonnen, hè?'

Bettina keek verbaasd naar haar op, nog diep geroerd door alles wat Mary had gezegd. Het was de eerste aanwijzing die ze had gekregen dat ze nog steeds welkom was, ondanks haar enigszins ongewone verleden. 'Hoe wist je van die pijn in mijn rug?'

'Omdat het vroeger mijn vak was, weet je nog wel? We kunnen niet allemaal paradijsvogels zijn, meisje. Sommigen van ons moeten brandweerman, politieagent, dokter of verpleegster worden.' Ze hield glimlachend Bettina's hand vast terwijl die weer ineenkromp.

'Gelukkig maar!'

'Wil je al met die ademhaling beginnen? Doe het maar niet als het nog uit te houden is.'

'Het is wel erg.' Het verbaasde haar hoe snel het al pijnlijk werd. Een uur geleden was het nog maar een vaag gevoel geweest dat ze niet eens had herkend. En tien minuten geleden was het een paar keer wat onaangenaam geweest. Nu benam het haar de adem.

Mary keek op haar neer en probeerde zich een oordeel over de situatie te vormen. Ze hield haar hand vast toen er weer een wee kwam. Maar deze voelde ze niet in haar rug, hij sneed door haar heen, trok alles met zich mee en concentreerde zich in een messcherpe pijn. Naar adem snakkend klampte ze zich aan Mary's hand vast. De wee duurde meer dan een minuut en Mary keek steeds op haar horloge. 'Dat was een kwaaie.'

Bettina knikte en het zweet brak haar uit toen ze achterover tegen de bank leunde. Ze had bijna geen lucht meer, maar kon er nog fluisterend uitbrengen: 'Ja.' Plotseling stond er paniek in haar ogen te lezen en hees zei ze: 'John.'

'Goed, Betty, ik zal hem bellen. Blijf maar gewoon stilliggen. Als je weer een wee krijgt haal dan oppervlakkig adem.'

'Waar ga je naar toe?' Bettina's ogen stonden vol angst.

'Alleen maar naar de keuken, naar de telefoon. Ik zal John bellen, dan kan hij jullie dokter waarschuwen. Daarna bel ik Nancy van de overkant en vraag haar om op de kinderen te komen passen.' Glimlachend zei ze: 'God zij dank slapen ze nog. Zodra Nancy er is, en dat duurt nog geen twee minuten, dan stappen jij en ik in de auto en rijden we naar de stad om jou naar het ziekenhuis te brengen. Hoe klinkt dat?'

Bettina maakte aanstalten om te knikken, maar toen greep ze weer onbeheerst naar Mary's hand. Het was weer een lange, verscheurende wee. 'Oh, Mary... Mary... het doet zo'n pijn... het...'

'Sssst... kom, je kunt het wel aan, Betty. Rustig maar.' Zonder nog iets te zeggen liep ze snel naar de keuken en kwam terug met een vochtig washandje dat ze op Bettina's hoofd legde. 'Houd je nou maar kalm, dan handel ik die twee telefoontjes even af.'

Binnen de twee minuten was ze terug en had espadrilles bij haar spijkerbroek en T-shirt aangetrokken. Ze had haar tas in de hand. Nancy, de overbuurvrouw, was gevraagd bij John en Betty langs te gaan om de koffer op te halen die naar ze wist in de gang stond. Nog geen vijf minuten later hielp Mary Bettina langzaam de auto in.

'Als we het nou niet halen?' Bettina keek haar zenuwachtig aan en Mary glimlachte. Ze hoopte bijna dat ze het niet zouden halen. Ze verloste Bettina nog liever op de voorbank van de stationcar dan dat ze haar aan McCarney moest overdragen als ze aankwamen.

Mary glimlachte haar toe en startte de auto. 'Als we het niet halen verlos ik je zelf. Denk eens aan het geld dat je dan uitspaart!'

Een poosje reden ze zwijgend verder terwijl Bettina koppig alle weeën doorstond. Ze kwamen echter steeds dichter op elkaar en er lag nu een vage, vastberaden blik in haar ogen. Mary was verbaasd dat het zo snel ging en ze hoopte dat dat een vlotte bevalling zou betekenen. Misschien had ze uiteindelijk geluk; het was niet haar eerste kind. Al rijdend gingen Mary's gedachten terug naar hun gesprek. Het was ongelooflijk hoe je iemand kende en tegelijkertijd niet kende.

'Hoe gaat het, kindje?' Bettina haalde haar schouders op en hijgde stug door terwijl ze verder reden. Mary wachtte tot de wee was weggeëbd en raakte toen zachtjes haar arm aan. 'Betty, probeer niet de heldin te spelen, liefje. Ik weet dat je je hebt voorbereid op een natuurlijke bevalling, maar als het je te veel wordt moet je iets pijnstillends vragen zodra je het nodig hebt. Niet te lang wachten.' Ze wilde haar niet vertellen dat als ze tè lang wachtte ze haar helemaal niets meer konden geven.

Bettina schudde haar hoofd. 'John is het daar niet mee eens. Hij zegt dat het niet goed is voor... voor de hersens van het kind...' Er kwam een nieuwe wee opzetten en Mary moest weer even wachten. Toen de pijn echter voorbij was drong ze opnieuw aan.

'Hij heeft ongelijk. Geloof me Ik ben jaren kraamverpleegster geweest. Ze kunnen je via het ruggemerg iets geven waardoor je van je middel af naar beneden toe gevoelloos wordt. Misschien kunnen ze je ook nog wat Demerol geven, een of andere injectie die het scherpste kantje van de pijn wegneemt. Ze kunnen een heleboel doen zonder dat het schadelijk is voor de baby. Zul je erom vragen als je het nodig hebt?'

Bettina knikte afwezig. 'Goed.' Ze. wilde haar adem niet verspillen aan de discussie. Ze wist hoe John erover dacht, en hij had volgehouden dat ze het kind schade zou berokkenen als ze iets voor de pijn nam.

Een kwartier later waren ze bij het ziekenhuis. Bettina kon niet meer lopen. Ze legden haar snel op een brancard en Mary hield haar hand vast terwijl ze lag te kronkelen van de pijn.

'Oh, Mary... zeg legen ze... nee!... Stilstaan!' Ze ging overeind zitten, greep de verpleegkundige vast en viel toen weer gillend achterover. Hij wachtte geduldig tot de wee voorbij was, terwijl Mary probeerde zachtjes pratend haar wat te troosten en haar hand vasthield. Ze was er bijna zeker van dat ze in de laatste fase van de ontsluiting zat en dat de pijn op zijn hevigst was. Als dat zo was hoefde ze nog maar drie centimeter, dan zou ze volledige ontsluiting hebben. Daarna zou het zo goed als voorbij zijn, dan kon ze beginnen met persen.

John stond hen al op te wachten bij de kraamafdeling. Uit zijn blik sprak opwinding, en hij glimlachte opgewekt naar Mary. Toen keek hij naar Bettina, die nat van het zweet lag te kreunen op de brancard. Ze klemde zich onbeheerst aan hem vast, begon te huilen en hield zich wanhopig aan zijn witte jas vast. 'Oh John... het doet... zo'n pijn!!!' Bijna op hetzelfde ogenblik werd ze verscheurd door een nieuwe wee. Hij hield evenwel rustig haar hand vast en keek op zijn horloge terwijl Mary toekeek. Plotseling kreeg ze een idee en gaf John een teken. Toen de pijn even was afgezakt liep hij op haar toe met een blik waaruit vredige voldoening sprak.

'Wat is er?'

'Ik heb net iets bedacht. Omdat ik hier heb gewerkt vinden ze het misschien wel goed als ik bij jullie blijf. Ik kan wel niet helpen, maar dan zou ik bij haar kunnen zijn.' Ze kon niet nalaten eraan toe te voegen: 'John, ik denk dat ze het heel moeilijk gaat krijgen.' Mary had het zo vaak gezien en het begon snel uit de hand te lopen.

Maar John glimlachte Mary waarderend toe, gaf haar een klopje op de schouder en schudde zijn hoofd. 'Maak je geen zorgen, alles gaat prima. Kijk maar -' hij wierp glimlachend een blik over zijn schouder - 'ik denk dat ze de ontsluitingsfase al bijna heeft gehad.'

'Dat denk ik ook. Maar dat wil nog niet zeggen dat het voorbij is.'

'Maak je toch niet zo bezorgd. Jullie verpleegsters zijn ook allemaal hetzelfde.' Ze probeerde het nog even, maar hij schudde gedecideerd zijn hoofd. Vervolgens gaf hij de verpleegsters die stonden te wachten een teken om haar de onderzoekkamer binnen te rijden. Mary liep nog even snel naar Bettina toe.

'Het gaat prima, meid. Je doet het geweldig. Nu hoef je alleen nog maar vol te houden. Net als met leren windsurfen.' Toen boog ze zich voorover en kuste haar zachtjes. 'Het komt wel goed, Betty, het komt wel goed.' Maar de tranen liepen Bettina uit de ogen terwijl de zuster haar zwijgend een onderzoekkamer binnenduwde. Een ogenblik later zag Mary dokter McCarney door de deur verdwijnen, met John naast zich. Mary kromp bijna ineen toen ze naar hen keek, want ze was er bijna zeker van dat niemand Bettina ervoor had gewaarschuwd dat hij haar tijdens een wee zou onderzoeken. De tranen sprongen Mary even later in de ogen toen de zuster haastig de onderzoekkamer uitkwam en haar schouders ophaalde. Ze hoorden Bettina gillen.

'Ze vonden het niet goed dat ik bij haar bleef,' zei de zuster verontschuldigend tegen Mary. Mary knikte.

'Ik weet het. Ik heb hier vroeger gewerkt. Weet u hoeveel ontsluiting ze heeft?'

'Ik weet het niet precies. Ze dachten zo'n zeveneneenhalve centimeter. Maar er lijkt niet veel schot in te zitten.'

'Waarom geven ze haar niet iets om het wat te versnellen?'

'McCarney zegt dat dat geen zin heeft. Ze komt er vanzelf wel.' Daarna was alles wat Mary van de gehaaste zusters kon loskrijgen dat ze acht centimeter ontsluiting had en dat McCarney en haar man het erover eens waren dat ze niets tegen de pijn zou krijgen. Ze dachten dat het wel snel zou opschieten en hoe dan ook zou ze beter af zijn als ze niet verdoofd werd. De verpleegsters werden bijna even snel als ze binnenkwamen de kamer weer uitgestuurd. Mary liep de gangen op en neer, zelf bijna in alle staten. McCarney en John hadden besloten dit zelf af te handelen terwijl Bettina weeën had, en de grote dokter McCarney wenste geen verpleegsters om zich heen tot ze naar de verloskamer gingen. Mary liep heen en weer door de lange gangen; ze wenste dat Seth bij haar was en dat Bettina een andere dokter had. Ze wenste nog veel meer, terwijl ze Bettina af en toe hoorde schreeuwen. 'Heeft ze nog steeds geen ontsluitingsweeën?'

Mary keek treurig naar de hoofdzuster, die haar goed kende.

Langzaam knikte ze. 'Dit is een van die vrouwen die pech heeft. Tot acht centimeter ging het heel snel en nu ziet het ernaar uit dat het stagneert.'

'Hoe gaat het met haar?'

Het was even stil voordat de hoofdzuster antwoordde: 'We moesten haar vastbinden van McCarney.'

'Oh, Jezus.' Hij was nog net zo erg als Mary in haar herinnering had en uiteindelijk belde ze Seth op. Die kon pas na 6 uur bij haar komen. Toen het zover was huilde Mary terwijl ze uitlegde wat er gebeurd was. Hij legde een arm om haar schouders.

'John is toch bij haar. Hij zal het vast niet goedvinden dat die ouwe kerel haar te hard aanpakt.'

'O nee? Ze hebben haar drie uur geleden vastgebonden, Seth. John heeft haar gezegd dat hij niet wil dat ze iets voor de pijn neemt, anders krijgt het kind een hersenbeschadiging. Het is om gek van te worden, het hoeft toch niet op die manier. Dat weet je toch.' Hij knikte, en even dachten ze allebei terug aan hoe mooi het tien maanden geleden voor hen was geweest toen ze samen de geboorte van hun tweede kind hadden meegemaakt. Zelfs bij hun eerste was het niet zoals dit gegaan. 'Hij maakt het zo akelig mogelijk voor haar.'

'Rustig nou maar, Mary.' Toen keek hij haar teder aan. 'Wil je liever naar huis?'

Ze schudde heftig haar hoofd. 'Ik ga niet weg voordat die rotzak haar heeft verlost.' De hoofdzuster lachte zachtjes terwijl ze voorbijliep.

'Amen, Waterston.' De twee vrouwen wisselden een grimmig glimlachje.

'Hoe gaat het met haar?'

'Ongeveer hetzelfde. Ze heeft nu negen centimeter.' Die ene centimeter had zeven uur geduurd, en er moest nog een centimeter bij. Het was even over tienen 's avonds.

'Kunnen ze haar niets geven waardoor het wat sneller gaat?'

De hoofdzuster schudde haar hoofd en liep verder.

Eindelijk, weer vier uur later, even na 2 uur 's nachts, ging de deur van haar kamer open en John, McCarney en twee verpleegsters haastten zich naar buiten. Een van de verpleegsters duwde de brancard, waarop een vastgebonden, machteloze, hysterische Bettina lag te kreunen, bijna buiten zinnen van pijn. Al uren had niemand tegen haar gesproken, niemand had haar getroost of iets uitgelegd. Niemand had haar hand vastgehouden of haar geholpen om het haar wat gemakkelijker te maken. Ze hadden haar daar gewoon laten liggen, buiten zinnen, doodsbang terwijl de weeën haar lichaam en ziel verscheurden. Eerst had John geprobeerd haar te helpen met haar ademhaling maar McCarney had hem al gauw voorgesteld om aan het voeteneind te blijven. 'Hier wordt het werk verricht, John,' en hij had gewezen op de plek waar hij bezig was. Elf uur geleden hadden ze haar benen in beugels vastgebonden, zodat ze haar gemakkelijker konden onderzoeken. Een paar keer had ze een poging gedaan ze te vertellen dat ze zulke nare krampen in haar rug had, maar na een poosje kon het haar niets meer schelen. John had geaarzeld toen hij haar hoorde huilen, maar McCarney had beslist zijn hoofd geschud. 'Laat haar nou maar. Ze moeten er allemaal doorheen. Ze hoort het niet eens als je wat zegt.' Dus had John gedaan zoals McCarney hem had gezegd, en toen Seth en Mary haar de verloskamer in zagen rijden was het duidelijk dat Bettina buiten zichzelf was.

'Oh God, zag je dat?' Mary begon te huilen toen de deur naar de verloskamer dichtging. Seth nam haar in zijn armen.

'Het komt wel goed, liefje. Ze zal het goed doen.' Maar Mary duwde hem van zich af en keek haar man vol afschuw aan.

'Heb je enig idee hoe het voor een vrouw is om zo behandeld te worden?

Weet je wat ze in geestelijk opzicht met haar hebben gedaan? Ze hebben haar de afgelopen 12 uur behandeld als een dier, verdomme. Ze zal nooit weer een baby willen hebben. Ze hebben haar kapotgemaakt, verdomme! Ze hebben haar kapotgemaakt!' Zonder nog iets te zeggen strekte ze haar armen uit naar haar man en barstte in snikken uit. Hij stond daar maar en voelde zich hulpeloos terwijl hij haar over haar haar streelde. Hij wist dat ze gelijk had, maar hij kon niets doen. Het leek dwaas en onbegrijpelijk dat John het goed had gevonden dat McCarney de bevalling deed. De man was heel bekwaam, maar het was een genadeloze kerel. Daar was geen twijfel over mogelijk.

'Het komt wel goed met haar, Mary. Morgen is ze het allemaal weer vergeten.'

Mary keek hem echter bedroefd aan. 'Ze zal zich nog genoeg herinneren.' Hij wist dat ze gelijk had, en samen bleven ze nog twee uur wachten en voelden zich hulpeloos ongelukkig. Eindelijk, om half vijf in de ochtend kwam Alexander John Fields ter wereld, huilend en levenslustig. Zijn vader keek trots naar hem; zijn moeder lag nietsziend voor zich uit te staren en huilde.

31

'Bettina?' Mary klopte zachtjes op de open deur en vroeg zich af of Bettina wel thuis was. Eerst kwam er geen antwoord, daarna klonk er een opgewekt geroep van boven.

'Kom maar boven, Mary. Ik ben Alex' kamer aan het opruimen.'

Mary liep langzaam de trap op en glimlachte toen ze Bettina boven aantrof. 'Dat doe ik mijn halve leven al. Waar is zijne hoogheid?'

'Vandaag is zijn eerste schooldag.' Ze keek Mary verlegen aan. 'Ik weet gewoon niet wat ik met mezelf aan moet, dus ben ik zijn kamer maar gaan opruimen. Maar Mary knikte meelevend.

'Dat overkomt mij ook iedere keer.'

'Wat doe jij ertegen?' Bettina glimlachte naar haar en ging op het bed met de vrolijk gekleurde sprei zitten. De kamer was in rood, blauw en geel gehouden, met overal marcherende speelgoedsoldaatjes.

Mary begon opeens te lachen. 'Wat ik doe? Ik word zwanger.' Ze glimlachte breed toen Bettina haar aankeek.

'Oh, nee! Mary, alweer?'

'Jawel.' Twee jaar daarvoor hadden ze hun derde kind gekregen; dit zou hun vierde worden. 'Ik heb net een telefoontje van de dokter gehad. Maar ik denk dat dit het dan wel is voor de Waterstons. Verdorie, meid, deze maand word ik 39. Ik ben niet meer zo'n kind als jij.'

'Ik wilde dat ik me een kind voelde.' Ze was net 31 geworden. 'Maar voor mij is zwanger worden in ieder geval de oplossing niet.' Ze keek haar vriendin doordringend aan en Mary nam haar bedroefd op.

'Ik wou dat het wel zo was.' De ervaring van Alexanders geboorte had haar getekend. Ze had John haar standpunt zeer duidelijk uiteengezet: geen kinderen meer. Maar hij was zelf ook enig kind geweest en was tevreden met zijn ene zoon.

'Je moet er nog maar eens over denken, Betty. Ik heb je drie jaar geleden toch verteld dat het niet zo hoeft te gaan als het toen was.' Ze herinnerde zich hun gesprek in het ziekenhuis vlak nadat Alexander was geboren. Mary was in tranen geweest, ze was boos, woedend op John en McCarney. Zij was de enige geweest die Bettina's zijde had gekozen.

Bettina haalde haar schouders op. 'Ik heb genoeg aan Alexander. Ik wil echt niet nog meer kinderen.' Maar Mary geloofde haar niet. Voor een vrouw die niet eens zeker had geweten of ze wel kinderen wilde, verrichtte ze wonderen met de jongen. Ze was creatief, vol liefde en zorgzaamheid. Al drie jaar lang waren Alexander en zijn moeder de beste maatjes. Nu stond ze op en liep glimlachend op Mary toe. 'Maar ik moet toegeven dat ik vandaag verdorie niet weet wat ik zonder hem moet beginnen.'

'Waarom ga je niet naar de stad, boodschappen doen? Ik zou je wel mee willen nemen, maar ik heb net een oppas en ik heb Seth beloofd dat ik naar hem toe zou komen om samen een nieuwe auto uit te zoeken.'

'Wat voor een gaan jullie kopen?' Bettina liep langzaam achter haar vriendin aan naar beneden.

'Ik weet het niet, iets lelijks en bruikbaars. Als je vier kinderen hebt kun je toch niet in een schoonheid van een auto rijden? We kopen onze eerste "nette" auto als we te oud zijn om nog te rijden.'

'Ze zijn de deur uit voor je het weet, Mary.' De oudste was al 6, en ze had met Alexander gezien hoe snel de tijd ging. Het was moeilijk te geloven dat hij al drie was. Ineens keek ze haar vriendin grinnikend aan. 'Tenzij je nog 15 jaar doorgaat met kinderen krijgen.'

'Seth zou me vermoorden.' Maar ze wisten allebei wel beter. Ze beleefden zoveel plezier aan elkaar en aan hun kinderen. Na acht jaar huwelijk waren ze nog steeds verliefd op elkaar. Bij John en Bettina lag dat anders. Ze stonden elkaar erg na, maar ze hadden niet zo'n groot saamhorigheidsgevoel als Mary en Seth. Er was iets gebeurd met Bettina; na de geboorte van het kind had ze zich gedeeltelijk afgesloten. Mary had dat wel meer zien gebeuren. De oorzaak lag in het verraad van mensen op wie ze had vertrouwd. Ze zou iemand nooit meer helemaal op dezelfde manier vertrouwen als vroeger. Het had Mary vaak beziggehouden, maar ze had er nooit over durven beginnen, net zo min als ze over Bettina's toneelstuk durfde te praten. Maar nu Alexander naar school ging zou Bettina meer vrije tijd hebben, en ze vroeg zich af of ze nu eindelijk met schrijven zou beginnen. 'En? Ga je nog winkelen?'

Bettina haalde haar schouders op. 'Ik weet het niet. Misschien ga ik wel naar de stad. Kan ik nog iets voor je meebrengen?'

'Nee hoor, Betty, maar bedankt. Ik kwam alleen maar even langs om je het grote nieuws te vertellen.'

'Dank je.' Bettina lachte haar vriendin hartelijk toe. 'Wanneer komt de baby?'

'In april deze keer. Het wordt een paashaasje.'

'Voor de verandering zul je het deze keer nu eens niet snikheet hebben.' Bettina keek haar na en maakte zich toen klaar om naar de stad te gaan. Ze droeg een grijze broek met een grijze trui en nam een regenjas over haar arm mee voor ze wegging. Het was een van die onbestendige herfstdagen die warm en zonnig kunnen zijn of winderig, mistig en koud. Een ogenblik lang aarzelde Bettina, ze speelde met de gedachte John op te bellen om hem te vragen of ze samen konden gaan lunchen. Het schooltje waar ze Alexander op hadden gedaan duurde van 12 tot 4 uur. Ze besloot echter John vanuit de stad te bellen als ze wist wat ze ging doen.

Ze parkeerde haar auto bij Union Square, stak de straat over naar het statige St.-Francis Hotel en liep de uitgestrekte lounge door. Ze ontdekte een rij openbare telefoons, belde haar echtgenoot en hoorde dat hij al was uitgegaan om te lunchen. Nu moest ze dus beslissen wat ze verder ging doen. Gaan winkelen zonder te eten of alleen maar ergens een sandwich halen. Ze wist eigenlijk niet of ze wel zo'n honger had, en terwijl ze even stond te peinzen voelde ze hoe iemand haar plotseling bij de arm greep. Verschrikt sprong ze opzij en keek op om te zien wie haar had aangeraakt. Haar ogen werden groot van verbazing.

'Hallo. Bettina.' Hij was nauwelijks veranderd in de vijf jaar dat ze hem niet had gezien. Alleen al door naar hem te kijken voelde ze zich weer een klein meisje. Het was Ivo, net zo lang, rijzig en knap als altijd, zijn haar nog even vol en sneeuwwit. Hij was nauwelijks ouder geworden, en het verbaasde haar te bedenken dat hij 73 moest zijn.

'Ivo...' Ze wist niet wat ze verder moest zeggen en was met stomheid geslagen. Ze voelde echter hoe ze woordeloos haar armen naar hem uitstrekte. Tranen verblindden haar ogen terwijl hij haar in zijn armen hield, en toen hij zich weer terugtrok zag ze dat ook hij huilde.

'Zo kleintje, hoe gaat het met je? Is alles goed? Ik heb toch zó over je ingezeten.'

Maar ze knikte met een trage glimlach. 'Met mij gaat het goed. En met jou?'

'Ik word wel ouder, maar niet wijzer.' Vervolgens: 'Ja lieveling, het gaat goed met me. Ben je nog getrouwd?' Hij keek snel naar haar linkerhand en zag dat het zo was.

'Ja. En ik heb een pracht van een zoon.'

'Fijn,' zei hij zachtjes terwijl de mensen om hen heen af en aan liepen. Toen hij naar haar keek voelde ze schaamte in zich opwellen. Drie echtgenoten. Het was schandalig. Ze keek hem aan en zuchtte. 'Ben je gelukkig?' vroeg hij.

Ze knikte. In veel opzichten was dat ook zo. Haar leven van nu was anders dan haar leven met hem was geweest. Ze was niet langer een klein meisje dat in een fantasiewereld leefde. Dit was het échte leven, met eenzame ogenblikken en moeilijke tijden. Maar door alles heen was er de wetenschap dat ze werd gerespecteerd. En dan was er ook altijd nog de vreugde die ze aan haar kind beleefde. 'Ja.'

'Ik ben blij dat te horen.'

'En jij?' Ze wilde weten of hij hertrouwd was en hij lachte toen hij de blik in haar ogen zag.

'Nee, lieveling. Ik ben niet getrouwd. Maar ik ben volmaakt gelukkig zo. Je vader had gelijk. Een man moet zijn leven eindigen als vrijgezel - dat is veel verstandiger.' Hij grinnikte zachtjes, maar de manier waarop hij het zei deed niets af aan wat zij samen hadden gehad. Hij legde zijn arm om haar heen en trok haar naar zich toe. 'Ik heb me altijd afgevraagd wat er gebeurd was nadat mijn advocaat me vertelde wat je met het geld had gedaan. Het heeft veel inspanning gekost om niet een detective op je spoor te zetten. Ik heb het wel overwogen, maar toen kwam ik tot de conclusie dat je recht had op een eigen leven. Dat had ik je altijd beloofd.' Ze knikte en voelde zich ongewoon ernstig. Bovendien was ze nog overweldigd door het feit dat ze zijn armen weer om zich heen voelde.

'Ivo...' Ze keek blij naar hem op en hij glimlachte. 'Ik vind het heerlijk je weer te zien.' Het was alsof ze thuiskwam. Jarenlang had ze nauwelijks geweten waar ze vandaan kwam en wie ze was, en nu stond Ivo hier in San Francisco met zijn arm om haar schouders. Ze voelde zich zo gelukkig dat ze zin had om te dansen. 'Heb je tijd om te gaan lunchen?'

'Voor jou altijd, kleintje.' Hij keek op zijn horloge, verontschuldigde zich en liep naar de telefoon. Toen hij terugkwam zei hij: 'Ik ben hier om een oude vriend, Rawson, op te zoeken. Herinner je je hem nog? Hij is nu hoofdredacteur van de krant hier en ik heb hem beloofd hem te adviseren. Maar ik heb nog twee uur de tijd. Is dat voldoende?'

'Prima. Daarna moet ik thuis zijn als mijn zoontje uit school komt.'

'Hoe oud is hij?' Hij keek haar teder aan.

'Drie, en hij heet Alexander.'

Hij keek haar even onderzoekend aan. 'Heb je het toneel eraan gegeven?'

Met een zucht knikte ze. 'Ja.'

'Waarom?'

'Mijn man houdt er niet van.'

'Maar je schrijft wel?'

Toen zei ze zachtjes: 'Nee Ivo, ik schrijf niet.' Hij wachtte tot ze zich op een rustig plekje achter in het restaurant hadden geïnstalleerd. Toen haalde hij diep adem en keek haar recht aan.

'Nu, wat is dat voor onzin, waarom schrijf je niet?'

'Ik wil het gewoon niet.'

'Sinds wanneer?' Hij nam haar onderzoekend op terwijl ze sprak.

'Sinds ik getrouwd ben.'

'Heeft je echtgenoot daar soms ook iets mee te maken?'

Ze aarzelde lange tijd. 'Ja, dat is zo.'

'En jij neemt dat?' Ze knikte weer.

'Ja.' Ze. dacht even na. 'John wil dat we een "normaal" leven leiden. Hij vindt dat schrijven daar niet bij hoort.' Het was pijnlijk maar waar. Hij sloeg haar gade en het begon hem duidelijk te worden. Langzaam knikte hij en pakte haar hand. 'Je was een stuk beter af geweest, mijn liefste, als je van het begin af aan een normaal leven had geleid. Als je een doorsnee vader en moeder had gehad, als je een meisje als alle anderen had mogen zijn. Maar dat was je niet en dat mocht je niet zijn. Er is nooit iets "normaals" in je leven geweest.' Hij glimlachte teder 'Zelfs je huwelijk met mij niet. Soms kan normaal "gewoon" betekenen, of vervelend. Het kan alledaags of banaal zijn. Maar dat kan niet worden gezegd van alle dingen waarmee jij in aanraking bent gekomen, vanaf je geboorte tot nu toe. Tot dit moment ben je een buitengewone vrouw. Je kunt niet doen alsof je iets anders bent, lieveling. Je kunt niet iets zijn wat je niet bent. Is dat wat je hier aan het doen bent, Bettina? Doe je alsof je het gewone vrouwtje bent van de een of andere aardige, gewone man? Vraagt hij dat van je?' Zwijgend knikte ze, en hij liet spijtig haar hand los. 'Als dat zo is. Bettina, houdt hij niet van je. Hij houdt van een vrouw die hij zelf heeft gecreëerd. Een geschilderd omhulsel waarin hij je dwingt je te verbergen. Maar je zult het niet eeuwig vol kunnen houden, Bettina. Het is het ook niet waard. Je hebt er recht op te zijn die je bent. In materieel opzicht heeft je vader je niets nagelaten. Alles wat hij je heeft nagelaten is een stukje van zijn genialiteit, de inspiratie van zijn ziel. Maar iedere dag dat jij voorgeeft iemand te zijn die je niet bent, en weigert te schrijven, ontken je het bestaan van die kostbare gave.' Toen, na een lange stilte: 'Kun je niet twee dingen tegelijkertijd doen, Bettina? Kun je niet schrijven én zijn vrouw zijn?'

'Ik heb mezelf nog niet toegestaan die mogelijkheid te overwegen.' Ze lachte ondeugend naar hem. 'Ik zal er eens over denken. En jij?'

'Ik doe wat ik kan. Die intense vermoeidheid die je je misschien nog wel herinnert, dat bleek bloedarmoede te zijn. Dat is nu God zij dank voorbij. Ik heb een boek geschreven en ben bezig met een tweede. Maar niet zoals die van Justin natuurlijk. Het is allemaal non-fiction.' Hij glimlachte vergenoegd naar haar.

'Ik zou het graag willen lezen.'

'Ik zal je een exemplaar sturen .' Toen keek hij haar spijtig aan. Hun twee uren waren voorbij en hij moest gaan. 'Ik ga vanavond weg. Kom je ooit in New York?' Ze schudde van nee.

'Ik ben er al in bijna vijf jaar niet meer geweest.'

'Wordt het dan niet hoog tijd?'

'Ik geloof van niet. Mijn man houdt niet van grote steden.'

'Kom dan alleen.' Ze rolde met haar ogen en lachte.

Hij kreeg weer hoop toen hij de sprankeling in haar ogen zag. Vóór de lunch was die er niet geweest.

'Misschien, als ik mijn stuk heb geschreven. Ik geloof dat het hoog tijd is.' Nu ze hem weerzag besefte ze met een schok hoeveel ze al die tijd had opgeofferd voor het stuk. Het zou allemaal voor niets zijn geweest als ze het nooit schreef.

Hij knikte. 'Hoe zit het met je man? Vertel je hem dat je me vandaag hebt gezien?'

Ze dacht even na en schudde toen droevig haar hoofd. 'Ik denk niet dat ik dat kan doen.' Toen voelde hij medelijden voor haar in zich opkomen. Ze had hém altijd alles kunnen vertellen. Behalve dan die dwaze affaire met die acteur waar ze uiteindelijk in verzeild was geraakt.

Bettina knikte langzaam; ze strekte haar armen naar hem uit en Ivo hield haar dicht tegen zich aan. 'Het is net een droom, weet je. Het is net alsof je op het beslissende moment uit de lucht bent komen vallen om mij van koers te doen veranderen.'

Hij lachte zachtjes. 'Als je zo over me wilt denken, Bettina, dan vind ik dat best. Zorg jij nou maar dat je het doet. Geen gezeur over een druk huisvrouwenbestaan, lieveling, anders kom ik bij je spoken en dan zit je pas goed in de ellende.' Ze begon te lachen. 'Goed, beloof je me dat je stuurt wat je hebt geschreven?'

'Dat beloof ik.' Ze keek hem ernstig aan terwijl ze opstonden en terugliepen naar de lounge. Het was een prettig gevoel om weer bij hem te zijn, klein en elegant aan zijn zijde. Even verlangde ze naar haar vroegere garderobe, de dure Europese kleren, en de juwelen. Alsof hij haar gedachten kon raden keek hij op haar neer en zei zachtjes: 'Heb je de ring nog?' Ze wist dat hij de grote diamant bedoelde en knikte met grote ogen.

'Natuurlijk, Ivo. Ik draag hem niet, maar ik heb hem nog. Ik bewaar hem in de kluis bij de bank.'

'Goed. Zorg dat niemand anders hem in handen krijgt. Houd hem voor jezelf. Hij is inmiddels een klein vermogen waard en je weet maar nooit of je hem nodig zult hebben.' Plotseling herinnerde hij zich dat hij haar adres nog niet had, en haar nieuwe naam ook niet. Ze gaf het hem snel op en giechelde.

'Ze noemen me Betty Fields. Betty Fields.' Maar Ivo vond het helemaal niet leuk.

'Het past niet bij je.'

Verlegen antwoordde ze: 'Dat weet ik.'

'Schrijf je onder je meisjesnaam, Bettina Daniels?'

Ze knikte, en kennelijk was hij het daarmee eens. Toen trok hij haar zonder iets te zeggen weer in zijn armen. Hij hield haar alleen maar tegen zich aan, en even klemde ze zich aan hem vast. Bettina verbrak uiteindelijk de stilte: 'Ivo... dank je wel...'

Zijn ogen stonden ongewoon helder toen hij op haar neerkeek. 'Pas goed op jezelf, kleintje. Je hoort nog wel van me.' Ze knikte en hij kuste haar zachtjes op haar voorhoofd. Ze liet hem achter in de lounge en hij keek haar na tot ze in de menigte buiten het gebouw was verdwenen. Met een zucht draaide hij zich eindelijk om. Wat was ze veranderd in de vijf jaar dat hij haar niet had gezien. Die man moest wel een sterke greep op haar hebben dat ze haar andere leven, zichzelf en haar oude wereld verloochende. Maar Ivo zou haar niet weer uit het oog verliezen. Terwijl de lift hem naar boven bracht pakte hij een klein, zwart opschrijfboekje en maakte een paar aantekeningen.

32

'Schiet je al een beetje op, Betty?' vroeg Mary glimlachend, terwijl ze langzaam de tuin in kwam lopen. Het was een warme, zonnige dag in april.

'Gaat wel. En jij?'

'Zo'n beetje hetzelfde.' Ze lachten naar elkaar en begonnen samen te wandelen. Mary was weer hoogzwanger, maar ze zag er dan altijd vredig en gelukkig uit. Ondanks de grapjes en haar zogenaamde klachten was zwanger-zijn iets dat ze niet echt erg vond. 'Hoelang denk je dat het duurt voor je het af hebt?' Alleen Mary en Ivo wisten van het toneelstuk af Het vorderde nu goed.

Bettina kneep haar ogen halfdicht tegen het zonlicht en dacht terug aan het werk van die middag. 'Misschien nog een week of twee, misschien drie.'

'Niet meer?' Mary was onder de indruk. Bettina had er bijna een half jaar aan gewerkt. 'Misschien win je het uiteindelijk nog van me.' De baby werd niet voor het eind van de maand verwacht.

'Wie het eerst klaar is trakteert op een lunch.'

Mary glimlachte breed. 'Afgesproken.' Ze praatten verder over de kinderen en even later kwamen Alexander en Mary's twee oudste kinderen thuis. Bettina liep langzaam achter Alexander naar binnen, in het volste vertrouwen dat ze alle pagina's van haar werk had weggeborgen. Maar een half uur later liep ze haar slaapkamer binnen, waar ze Alexander ontdekte die ernstig naar haar manuscript zat te kijken.

'Wat is dat, mammie?'

'Iets wat ik aan het doen ben.' Ze probeerde het op neutrale toon te zeggen, want ze wilde niet dat hij het aan John zou vertellen.

'Maar wat is het dan?'

Ze aarzelde even. 'Het is een verhaal.'

'Voor kinderen?'

Toen zuchtte ze zachtjes. 'Nee, voor grote mensen.'

'Een boek?' Zijn ogen werden groot van ontzag, maar ze schudde haar hoofd weer en glimlachte vriendelijk.

'Nee, lieverd. En om je de waarheid te zeggen, het is een soort verrassing voor daddy, dus ik wil niet dat je het hem vertelt. Denk je dat je dat kunt? Voor mij?' keek hem hoopvol aan en hij knikte.

'Natuurlijk.' Toen verdween hij naar zijn eigen kamer en Bettina bedacht dat ze hem eens over zijn grootvader zou moeten vertellen. Hij had er recht op te weten dat hij familie was van iemand als Justin Daniels. Zelfs mensen die hem niet hadden gemogen moesten toegeven dat hij een groot man was geweest. Zijn boeken waren ook zo prachtig. Onlangs had Bettina vele ervan 's avonds herlezen als John aan het werk was. Ze zorgde ervoor dat hij het niet merkte en vertelde hem ook niet dat Ivo haar af en toe belde. Hij wilde alleen maar weten hoe het met haar ging. Ze verzekerde hem dat ze aan het werk was en dat alles goed ging. Hij had al een literair agent gevonden die graag de eerste versie zou ontvangen als ze klaar was. De laatste keer dat ze hem had gesproken had ze beloofd dat het niet lang meer zou duren. Toch ging het nog sneller dan ze had verwacht. Ineens, een week na haar gesprek met Mary, besefte ze dat het stuk af was. Ze keek er een poosje naar. Haar haar zat in de war en haar gezicht, dat vol zat met potloodvegen, vertoonde een brede glimlach. Ze had het dan toch maar klaargespeeld! Ze was haar hele leven nog niet zo trots geweest, en die trots werd niet eens geëvenaard door die van Mary, die de volgende dag het leven schonk aan een zoon, even vlot als altijd.

Nadat ze het stuk nog eens zorgvuldig een paar keer had doorgelezen verzond Bettina het aan Ivo.

'Hoe is het geworden?' Zijn stem klonk al even opgewonden als zij zich voelde.

'Geweldig! Ik vind het prachtig!'

'Mooi zo, dan vind ik het vast ook goed.' Hij beloofde het te zullen doorsturen naar de literair agent.

Een week later belde de agent haar op en vertelde haar dat ze er nog aan zou moeten werken.

'Wat wil dat zeggen?' vroeg ze Ivo toen ze hem belde om uit te huilen.

'Precies wat hij zegt. Hij heeft je verteld welke gedeelten je moet omwerken. Dat is toch niets nieuws voor je. Je herinnert je vast nog wel dat Justin ook stukken zat te herschrijven. Zo moeilijk is dat niet. Je had toch niet verwacht dat het de eerste de beste keer meteen goed was, of wel soms?' Maar hij hoorde aan de teleurstelling in haar stem dat ze dat inderdaad had gedacht.

'Natuurlijk.'

'Kom, je hebt bijna 32 jaar gewacht met het schrijven, nu kun je er nog wel een half jaar bij doen.' Maar dat was niet nodig. De veranderingen die de agent verlangde had ze in drie maanden af. Begin juli zond ze hem de correcties toe en twee dagen later belde hij. Wat een overwinning! Het was haar gelukt! Ze had een fantastisch, geweldig en boeiend stuk geschreven. De bijvoeglijke naamwoorden die hij gebruikte maakten haar helemaal week van binnen, en ze lag wel een uur op haar bed met een glimlach op haar gezicht naar de muur tegenover haar te staren.

'Waarom kijk jij zo stralend, Betty?' John kwam binnen nadat hij had getennist en keek haar glimlachend aan.

Ze ging rechtop zitten, lachte hem toe en haalde een hand door zijn glanzende, donkere haar. 'Ik heb een verrassing voor je, lieveling.' Ze had een exemplaar voor hem laten inbinden toen ze een kopie voor de agent had laten maken, maar ze had het bewaard tot ze had gehoord dat het stuk goed was.

'Wat dan?' vroeg hij benieuwd.

'Ik heb iets foor je gemaakt.' Ze lachte over haar schouder naar hem, zo'n beetje als Alexander deed als hij iets uit school had meegenomen. Met een nieuwsgierige blik in zijn ogen volgde John haar toen ze snel in een la greep en zich naar hem toewendde met een groot boek in een blauw omslag.

'Wat is dat?' Hij deed het langzaam open en verstarde, alsof hij een klap in zijn gezicht had gekregen, toen hij haar naam zag staan. Hij wendde zich boos naar haar toe en klapte het boek dicht. 'Is dit een grapje?'

'Nauwelijks.' Ze keek hem aan en voelde dat haar benen begonnen te trillen. 'Er zit maanden werk in.'

'Wat is het?'

'Het is een toneelstuk.'

'Had je je tijd niet beter kunnen besteden, Betty? De vrouwelijke hulpdienst in het ziekenhuis heeft een voorzitter nodig en je zoon vindt het leuk om met je naar het strand te gaan. Zo kan ik nog wel tien dingen bedenken die je beter had kunnen doen dan dit.'

'Waarom?' Voor de eerste keer daagde ze hem uit.

Hij lachte haar honend uit. 'Het is waarschijnlijk niets dan gewauwel.' In een plotselinge uitbarsting van woede gooide hij het boek naar haar toe. 'Hou je rommel maar bij je!' Vervolgens sloeg hij zonder nog iets te zeggen de slaapkamerdeur achter zich dicht en rende de trap af. Even later hoorde ze hoe hij de voordeur met een klap achter zich sloot. Vanuit het slaapkamerraam zag ze hem wegrijden, en ze vroeg zich af wat hij nu ging doen. Waarschijnlijk een eindje omrijden of wandelen. Daarna kwam hij wel weer thuis, en dan zouden ze er nooit meer over praten. Hij zou het stuk nimmer lezen en zou er nooit met een woord over reppen. Het onderwerp zou taboe zijn. Ze vroeg zich echter af wat er zou gebeuren als ze het verkocht. Wat zou hij dan doen? Gedeprimeerd bedacht ze dat die mogelijkheid zich waarschijnlijk nooit zou voordoen, maar toch was het prettig om van te dromen.

33

Direct na dit weekend ging Alexander weer naar school. Het was ineens vreemd stil in de buurt. Mary had tenminste de baby nog, maar Bettina had niets te doen. Zoals ze al stilzwijgend had voorspeld had John met geen woord meer over haar stuk gerept, en het exemplaar dat ze voor hem in blauw leer had laten inbinden lag al twee maanden achter in haar !a. Hij had nooit gezien dat ze het aan hem en Alexander had opgedragen. Twee maanden daarvoor had Bettina het naar de literair agent gestuurd en Ivo zei dat het wel maanden kon duren voor er nieuws te melden was. Maar wat zou dat dan moeten zijn? Dat iemand het had aangekocht? Dat veel mensen het steunden? Dat het op het punt stond in produktie te worden genomen? Ze lachte om de onwaarschijnlijkheid van dit alles en ging naar de keuken om de vaatwasser te laden. Vanuit haar keukenraam zag ze Mary de baby in de wagen leggen en ze glimlachte in zichzelf toen ze dat zag. Misschien had Mary wel gelijk, want nu haar stuk was geschreven vroeg Bettina zich af wat ze moest beginnen. Terwijl ze wat melancholiek het laatste bord in de vaatwasser zette hoorde ze de telefoon gaan. 'Hallo?'

'Bettina?'

'Ja.' Ze keek met een gelukkige glimlach naar buiten. Het was Ivo. 'Ik heb al in geen weken iets van je gehoord.' Ze had het gevoel dat het niet helemaal in de haak was met hem te praten zonder het ooit tegen John te zeggen, maar ze wist dat er geen kwaad in stak. Ze was tot de conclusie gekomen dat er dingen waren waar ze recht op had, zonder hem ervan te vertellen. Wat zou ze John eigenlijk moeten zeggen? Dat Ivo belde om over haar stuk te praten?

'Ik ben net terug uit Zuid-Frankrijk. Norton zou je nog bellen.'

Haar hart stond even stil. Norton Hess was zijn agent, en vanzelfsprekend nu ook die van haar. 'Maar ik heb hem gezegd dat ik je zelf wilde bellen.'

'Waarover?' Ze deed haar best om het nonchalant te laten klinken en ging op een stoel zitten.

Ivo, aan de andere kant, begon echter te lachen. 'Waar denk je dat het over gaat, kleintje? Het weer in Californië?' Ze lachte zachtjes, evenals hij. 'Het lijkt er niet op, lieveling. Waar het eigenlijk om gaat -' hij sprak heel langzaam en ze kreunde bijna - 'is dat briljante toneelstuk van jou.'

'En?'

'Niet zo ongeduldig!'

'Ivo, schiet op!'

'Goed, goed. Het lijkt erop dat Norton een heleboel mensen heeft verzameld die er wel iets in zien. Ze hebben stom geluk gehad en kennelijk is er een theater vrij. Het klinkt bijna ongelooflijk, maar ze overwegen om eind november of begin december de première te geven...' Hij lachte gelukkig. 'Moet ik nog meer zeggen? Norton wil dat je met het eerstvolgende vliegtuig naar New York komt. Je kunt het allemaal met hem bespreken als je hier bent.'

'Meen je dat?'

'Absoluut. Natuurlijk.'

'Oh, Ivo...' Ondanks haar schrijverij, ondanks dat ze erop had gehoopt en ervoor had gebeden, was ze hier niet op voorbereid. 'Wat moet ik nu doen?' Ze wist niet of ze moest lachen of huilen, maar Ivo begreep het meteen.

'Je bedoelt met het oog op je man?'

'Ja. Wat moet ik tegen hem zeggen?'

'Dat je een toneelstuk hebt geschreven, dat een producer op Broadway er belangstelling voor heeft en dat het met enig geluk een groot succes zal worden.'

'Doe nou even serieus!'

'Ik bén serieus!'

'Hoe gauw moet ik eigenlijk komen?'

'Hoe eerder hoe beter. Norton belt je nog wel, dat weet ik zeker. Ik wilde alleen het genoegen hebben je persoonlijk het nieuws te vertellen. Maar eigenlijk is er sprake van een bijna onmogelijke premieredatum, heb ik hier begrepen. Het kan alleen maar omdat er iets is gebeurd waardoor dit ene theater beschikbaar komt en je stuk bijna geen kostuums en decors vergt. Dus is het een kwestie van financiële steun, rolverdeling en repetities. Maar hoe langer je daar blijft hangen, hoe langer het duurt voor de première plaatsvindt. Als je nu morgen eens kwam?'

'Morgen?' Ze was ontzet. 'Naar New York?' Ze was er in geen vijfeneenhalf jaar geweest. Er viel een lange stilte in het gesprek, terwijl Ivo haar de kans gaf alles te verwerken.

'Jij moet beslissen, kleintje. Maar je kunt maar beter meteen de moed vatten.'

'Ik zal het er vanavond met John over hebben en dan zal ik het morgen met Norton bespreken.'

Maar Norton was niet zo zachtzinnig als Ivo. Hij belde haar een half uur later en stond erop dat ze die avond nog het vliegtuig nam. 'Dat kan niet, dat is belachelijk, ik heb een man en een klein kind. Ik heb van alles te regelen, dat moet...' Hij stemde er uiteindelijk mee in dat ze de dag erna zou komen, hoewel dat betekende dat ze John moest bellen en het hem zo snel mogelijk moest vertellen. Ze overwoog om naar zijn kantoor te gaan, maar besloot uiteindelijk te wachten tot hij thuiskwam. Ze trok iets moois aan, gaf hem iets te drinken en legde Alexander zo vroeg mogelijk in bed.

'Wat heb je op je hart, schoonheid?' Hij nam haar vol belangstelling op en ze glimlachten beiden. Bettina's gezicht nam evenwel al gauw weer een ernstiger uitdrukking aan en ze zette haar glas neer.

'Er is iets dat ik met je moet bespreken, lieveling. Wat je er ook van mag denken, ik wil dat je weet dat ik van je houd.' Ze aarzelde even, omdat ze eigenlijk bang was hem over het stuk te moeten vertellen. 'Want ik houd heel, heel veel van je. En dit heeft niets met mijn liefde voor jou te maken, het gaat over mezelf.'

'Wat heeft dit allemaal te betekenen? Laat me eens raden.' Hij was die avond in een plagerige stemming. 'Je wilt je haar laten blonderen.'

Maar ze schudde ernstig haar hoofd. 'Nee, John, het gaat over mijn toneelstuk.'

'Is het dat? Wat is daar dan mee?' Zijn gezicht was meteen verstrakt.

Ze kon hem niet vertellen dat Ivo het naar een literair agent had gestuurd, omdat ze hem niet had gezegd dat ze Ivo weer had ontmoet. 'Ik heb het naar een literair agent gestuurd.'

'Wanneer?'

'In juli. Nee, eigenlijk al eerder. Hij heeft me gevraagd er een paar veranderingen in aan te brengen, en dat heb ik gedaan.'

'Waarom?'

Ze sloot even haar ogen en keek hem toen weer aan. 'Omdat ik wilde dat het opgevoerd zou worden, John. Het is gewoon iets... iets wat ik altijd al heb gewild. Ik moest gewoon. Voor mezelf en voor mijn vader. En in zeker opzicht ook voor jou en Alexander.'

'Nonsens! Alles wat je voor mij en Alexander hoeft te doen is hier bij ons zijn, in dit huis.'

'Is dat alles wat je van me wilt?' Ze keek hem met grote, bedroefde ogen aan.

'Ja zeker. Denk je dat het een fatsoenlijk beroep is, mevrouw de toneelschrijfster? Nou, dat is het niet. Kijk maar eens naar je vader, de beroemde romanschrijver. Vind je hem een fatsoenlijke vent?'

'Hij was geniaal.' Direct kwam ze voor hem op. 'Hij mag dan misschien niet wat jij noemt "fatsoenlijk" zijn geweest, maar hij was briljant en interessant, en hij heeft iets nagelaten waar miljoenen van hebben genoten.'

'En wat heeft hij jou nagelaten, liefje? Die wellustige, oude vriend van hem? Zijn makker? Die ouwe zak die met je trouwde toen je 19 was?'

'Je weet niet wat je zegt.' Ze was bleek geworden en keek hem strak aan. 'John, daar gaat het niet om. Waar het om gaat is mijn stuk.'

'Klets. Het gaat om mijn vrouw en de moeder van mijn zoon. Denk je dat ik wil dat jij rond gaat zwerven en je met zulke mensen inlaat? Wat denk je dat dat voor mij betekent?'

'Maar ik hoef helemaal niet rond te zwerven. Ik ga naar New York om het te verkopen en dan kom ik weer thuis. Ik woon gewoon hier bij jou en Alexander, en 3000 mijl hiervandaan in New York spelen ze mijn stuk. Je hoeft er nooit naar toe.' Terwijl ze zichzelf zo hoorde smeken begon ze hem te haten vanwege het feit dat hij haar daartoe dwong. Waarom moest ze hem vertellen dat hij haar stuk nooit zou hoeven zien? Waarom zou hij er niet naar toe willen? 'Waarom ben je er toch zo op tegen? Ik begrijp het niet.' Ze keek hem ongelukkig aan en probeerde zichzelf tot kalmte te brengen.

'Dat je het niet begrijpt komt omdat je zo'n armzalige rotopvoeding hebt gehad. Dat wil ik niet voor mijn zoon. Ik wil dat hij gewoon wordt.'

Ze keek hem bitter aan. 'Net als jij? Is dat het enige wat normaal is?'

Zijn antwoord kwam snel. 'Zo is het.'

Plotseling kwam ze overeind. 'In dat geval, John Fields. zal ik mijn tijd niet verspillen door met jou te discussiëren. Mijn God, je begrijpt niets van het milieu waar ik uit afkomstig ben, van de geweldige mensen, de grote denkers. Vroeger leefde ik te midden van mensen waarvoor anderen hun rechterarm zouden geven om ze gekend te hebben. Behalve jij, omdat je bang bent en je bedreigd voelt. Kijk eens naar jezelf, je wilt niet eens naar New York. Waar ben je eigenlijk zo bang voor? Nou, ik ga ernaar terug, morgen, om mijn stuk te verkopen. Daarna kom ik weer thuis. En als je dat niet kunt accepteren dan kan me dat niets verdommen. Komend weekend ben ik hier weer terug en doe wat ik altijd doe: ik kook je maaltijden, maak je bed op en zorg voor je kind.'

De rest van de avond bleef hij in zijn studeerkamer en zei geen woord toen hij naar bed ging. De volgende ochtend legde ze Alexander uit dat ze naar New York moest. Ze zei hem waarom en vertelde hem ook over zijn grootvader. Het kleine jongetje luisterde geboeid en vol ontzag.

'Heeft hij boeken voor kinderen geschreven?' Hij keek haar aan met dezelfde grote, groene ogen als die van haar.

'Nee, dat niet, liefje.'

'Jij wel?'

'Nog niet. Ik heb alleen een toneelstuk geschreven.'

'Wat is dat?' Hij ging zitten en keek haar gefascineerd aan.

'Het is een verhaal dat de mensen op een groot toneel spelen. Ik zal je weleens meenemen naar een toneelstuk voor kinderen. Zou je dat leuk vinden?' Hij knikte, en toen vulden zijn ogen zich met tranen en hij klemde zijn armen om haar benen.

'Ik wil niet dat je weggaat, mammie.'

'Ik ga niet lang weg, lieverd. Een paar dagen maar. Als ik nu eens een cadeautje voor je meenam?' Hij knikte. Ze droogde zijn tranen en maakte zich los uit zijn greep.

'Bel je me op als ik uit school kom?'

'Iedere dag, dat beloof ik.'

Toen zei hij heel bedroefd: 'Hoeveel dagen?'

Ze stak twee vingers op, inwendig biddend dat dat alles zou zijn. 'Twee.'

Luidruchtig zijn neus ophalend knikte hij en stak zijn hand uit. 'Dat is dan afgesproken.' Hij trok haar naar zich toe zodat hij haar een kus op haar wang kon geven. 'Je mag gaan.' Hand in hand liepen ze samen de kamer uit. Ze bracht hem bij Mary om te spelen, tot de auto kwam om hem naar school te brengen. Een half uur later was ze op weg naar het vliegveld, alleen, in een taxi. John had er verder niet meer met haar over gesproken. Ze liet een briefje voor hem achter waarin stond dat ze over een dag of twee, drie terug zou zijn. Verder gaf ze hem nog het adres van het hotel. Wat ze nooit zou weten was dat hij het briefje verfrommelde en in de prullenmand gooide toen hij die avond thuiskwam.

34

Met de anderen haastte ze zich het toestel uit. Ze droeg een zwart pakje en een stel oorringen met parels en onyx dat ze in geen jaren had gedragen. Ze waren nog van haar moeder geweest en waren groot en mooi, net als het parelsnoer natuurlijk dat Ivo haar zo vele jaren geleden had gegeven. Ivo stond haar glimlachend op te wachten, in een tweed kostuum. Ze zuchtte opgelucht toen ze hem zag. De hele vlucht was ze gespannen geweest. Ze kon zich niet voorstellen hoe het zou zijn om weer in New York te zijn, of het een nachtmerrie zou worden of een mooie droom. Terwijl het vliegtuig gestadig was voortgevlogen waren er talloze herinneringen bij haar opgekomen... aan haar vader... Ivo... de theaters... de feesten... Anthony op de zolder. Het was een eindeloze film geweest die ze niet had kunnen stopzetten. Maar nu ze Ivo in de drukke ontvangsthal zag staan kwam dat als een opluchting. Dit was tenminste echt.

'Moe, lieveling?'

'Niet echt moe. Alleen zenuwachtig. Wanneer spreek ik Norton?'

Hij glimlachte. 'Zodra ik je naar je hotel heb gebracht.' Maar er zat geen bijbedoeling achter, geen onbetamelijkheid. Ivo had allang zijn oude rol opgegeven. Hij was weer de vriend van haar vader, die nu in zeker opzicht haar vaders plaats innam. 'Ben je erg opgewonden?' Hij hoefde maar naar haar te kijken om het antwoord te weten. Ze knikte nerveus en giechelde terwijl ze op haar koffers stonden te wachten.

'Ik houd het niet meer uit, Ivo. Het dringt nog niet helemaal tot me door wat het allemaal betekent.'

'Het betekent dat er een stuk van je op Broadway wordt gespeeld, Bettina.' Hij lachte gelukkig naar haar en keek haar teder aan. 'Wat zei je man?'

Even keek ze ernstig, toen haalde ze haar schouders op en glimlachte weer. 'Niets.'

'Niets? Bedoel je dat hij het niet erg vond?'

Bettina schudde echter haar hoofd. 'Ik bedoel dat hij geen woord meer tegen me heeft gezegd, vanaf het moment dat ik het hem heb verteld tot ik wegging.'

'En je zoon?'

'Die had er veel meer begrip voor dan zijn vader.' Ivo knikte. Hij wilde er niet meer over praten, maar hij had zich afgevraagd wat Bettina met Alexander van plan was. Als het stuk in produktie werd genomen zou ze een paar maanden naar New York moeten komen. Zou ze het kind dan meenemen of Alexander bij zijn vader laten? Ivo vroeg het zich af, maar wilde geen problemen aanroeren vóór de overeenkomst was gesloten. In plaats daarvan praatten ze over koetjes en kalfjes tot haar koffers op het draaiplateau verschenen. Een kruier bracht hen naar Ivo's auto. Hij had inmiddels een nieuwe chauffeur.

'Ziet het er anders uit?' Hij sloeg haar gade terwijl ze over de brug reden, maar ze schudde van nee.

'Helemaal niet.'

'Dat dacht ik al. Het doet me plezier,' zei hij glimlachend. Hij wilde graag dat het haar bekend voorkwam, dat ze zich thuis zou voelen in haar oude stad. Ze had al veel te lang als een vreemde geleefd onder mensen die geen begrip hadden voor haar afkomst, met een man die bijna van een andere wereld was. Zonder hem te kennen mocht Ivo hem niet. Hij was het niet eens met de gevoelens die hij in haar had gewekt, haar afschuw voor haar vroegere omgeving, voor haar vader, haar levensgeschiedenis en zichzelf.

Terwijl ze over Third Avenue en Park Avenue reden keek Bettina naar de mensenmenigten, de auto's, al die activiteit om hen heen in de vroege avond: mensen die uit kantoor kwamen en op weg waren naar feestjes, of uit eten gingen en zich haastten naar restaurants of naar huis. Er hing een soort aanstekelijke opwinding die ze zelfs in de veilige beslotenheid van de limousine beiden voelden.

'Er gaat toch maar niets boven dit leven, hè?' Hij keek trots om zich heen. Ze schudde haar hoofd en glimlachte.

'Je bent niets veranderd, Ivo. Je klinkt nog steeds als de hoofdredacteur van de New York Mail.'

'Dat ben ik in mijn hart ook nog steeds.'

'Mis je het erg?'

Hij knikte langzaam en haalde toen zijn schouders op. 'Uiteindelijk moet alles veranderen.' Ze wilde hem zeggen: net als wij, maar ze deed het niet. Ze zat heel stil en een paar minuten later zwaaide de auto om het perk met de lage struiken en stopte voor haar hotel.

De voorgevel bestond voor het grootste deel uit marmer en verguldsel, de portier was gehuld in een bruin wollen uniform met goudgalon, de balie was van marmer en de manager gedroeg zich buitengewoon gedienstig. Enkele ogenblikken later al werd Bettina naar boven gebracht naar haar suite. Ze keek verrast om zich heen. Het was jaren geleden dat ze zoiets had gezien.

'Bettina?' Een korte, gedrongen man met helderblauwe ogen en sluik grijs haar rees overeind uit een stoel in haar zitkamer. Hij was niet knap, maar wel gedistingeerd. Met uitgestoken hand kwam hij naar haar toe.

'Norton?' Hij knikte. 'Ik ben blij je te ontmoeten na al die maanden van telefonisch contact.' Ze, schudden elkaar hartelijk de hand. Ze zag dat haar koffers in de slaapkamer waren gezet en dat Ivo de piccolo een fooi gaf, waarna ze roomservice belde en iets te drinken bestelde.

Norton glimlachte. 'Als je niet te moe bent zou ik je graag mee uit eten nemen, Bettina.' Hij keek haar met een hartelijke glimlach vragend aan. 'Ik bied mijn verontschuldigingen aan voor het feit dat ik al zo gauw bij je op de stoep sta, maar we hebben veel te bepraten vanavond. En ik weet hoe graag je weer snel naar huis wilt... Morgen hebben we besprekingen met de sponsors en de regisseur, en ik wil zelf ook nog het een en ander met je regelen...' Hij keek verontschuldigend en ze hield haar hand omhoog.

'Ik begrijp het. Dat is prima. En je hebt gelijk, ik wil doen wat me te doen staat en dan gauw weer naar huis.' Even gingen Nortons ogen in Ivo's richting. Hij vroeg zich af of ze besefte dat ze een paar maanden in New York zou moeten doorbrengen. Maar het had geen zin die eerste avond al aan te dringen. Het zou haar de volgende dag wel duidelijk worden. 'Wat dat dineren betreft, heel graag. Jij ook, Ivo?'

'Het zal me een genoegen zijn.'

Ze glimlachten elkaar alle drie toe en Bettina ging even in een van de gemakkelijke Louis XV-stoelen zitten. Het was een wonderlijk gevoel om na al die jaren weer terug te zijn in deze omgeving. Het leek precies op alle andere hotels waar ze met haar vader had gelogeerd. Het enige verschil was dat ze er nu waren voor haar. Ze zaten een poosje gezellig te praten bij de witte wijn voor Bettina en de martini's voor de twee mannen. Een uurtje later verkleedde ze zich en haalde een kam door haar korte, kastanjebruine haar. Ze droeg weer haar moeders oorringen, maar deze keer had ze een nieuwe, zwartzijden jurk aan. Toen hij die jurk zag viel het Ivo op hoe eenvoudig haar smaak was geworden. Het was een mooie japon, maar vergeleken met het uiterlijk vertoon van haar vroegere garderobe was het zwartzijden jurkje maar heel gewoon.

Om 10 uur gingen ze naar La Grenouille om te eten, en toen ze op hun plaatsen gingen zitten slaakte Bettina een diepe zucht van verlichting. Het was alsof ze jarenlang in een andere wereld had geleefd en eindelijk weer thuiskwam. Ivo vond het heerlijk om naar haar te kijken, en haar ogen deden niets dan stralen. Ze namen alle drie kaviaar als voorafje, daarna geroosterd lamsvlees, asperges met sauce hollandaise en als dessert een soufflé. Aan het eind van de maaltijd bestelden beide mannen koffie met cognac en staken een havannasigaar op. Bettina leunde achterover en keek naar hen. Ze genoot van de bekende geurtjes en van alles wat ze om zich heen zag. Het leek jaren geleden dat ze aan een diner zoals dit had gezeten of dat ze de volle geur van havannasigaren had geroken. Toen ze voor de zoveelste keer om zich heen keek die avond verbaasde ze zich weer over de vrouwen, hun make-up, hun juwelen, hoe ze gekleed waren en hun haar hadden gedaan. Alles paste perfect bij elkaar, alles was erop berekend om op te vallen, het oog te strelen en te boeien. Het was een genoegen naar hen te kijken, en Bettina voelde zich ondraaglijk gewoontjes in hun nabijheid. Ineens besefte ze meer dan ooit hoezeer ze in vijf jaar was veranderd.

Pas na de cognac bracht Norton het stuk serieus ter tafel.

'Nu, Bettina, wat vind je van onze overeenkomst?' Hij keek haar tevreden aan; duidelijk een man die iets tot een goed einde had gebracht en daar voldaan over was. En met recht. Wat hij voor elkaar had gekregen was een opmerkelijke regeling voor Bettina.

'Ik ben zeer onder de indruk, Norton. Maar ik ken alle bijzonderheden nog niet.'

'Dat komt nog wel, Bettina, dat komt nog wel.'

De volgende dag was ze op de hoogte. Een behoorlijk bedrag aan geld, de beste sponsors van Broadway, een producer waar de mensen een moord voor deden of voor stierven, en een theater dat zonder meer een droom was.

Het was een van die zeldzame gebeurtenissen bij het toneel waarbij werkelijk alles gaat zoals het hoort. Normaal gesproken zou haar stuk op z'n vroegst pas over een half jaar zijn opgevoerd, maar door de eenvoud van de produktie, het beschikbaar zijn van het theater, de sponsors en de producer liep de zaak binnen drie maanden. De producer wist bijna zeker dat hij de acteurs kon krijgen die hij hebben wilde. Het enige wat nu nog ontbrak was Bettina's goedkeuring. Het hing allemaal van haar af.

'En?' vroeg Norton haar aan het eind van een afmattende dag. 'Zullen we het vandaag tekenen en iedereen het groene licht geven, madam?' Hij keek haar stralend aan en wees op de stapel contracten op zijn bureau. Technisch gezien begreep ze bijna niets van wat er allemaal gebeurde. Ze wist alleen dat haar stuk zou worden gespeeld en vóór Kerstmis in première zou gaan, als ze ermee instemde een groot geldbedrag te accepteren, naar New York te komen tot het stuk liep en de moeilijkheden waren overwonnen. Verder zou ze nog een poosje een oogje in het zeil moeten houden, zo eenvoudig lag het. Maar ze zag er doodmoe en nerveus uit terwijl ze tegenover Norton aan zijn bureau zat. 'Wat is het probleem?'

'Ik weet het niet, Norton... ik... moet er met mijn man over praten. Ik weet niet wat ik met het kind aan moet...' Ze keek doodsbenauwd en hij was verbaasd. Het kind? Had ze dan een kind?

'Het kind?'

Ze lachte zenuwachtig. 'Ik heb een zoon van 3 jaar.'

Norton maakte een nonchalant handgebaar en glimlachte weer. 'Neem hem mee, doe hem voor een maand of drie, vier in New York op school, en dan gaan jullie met Kerstmis weer naar huis. Jezus, als je er zin in hebt neem dan ook je man mee. Ze betalen je verdorie genoeg om al je vrienden mee te nemen.'

'Dat weet ik... dat weet ik... en het is niet mijn bedoeling om ondankbaar te zijn. Dat ben ik niet, alleen... mijn man kan niet komen, hij is arts en...' Ze was stil en keek Norton aan. 'Ik weet het niet. In godsnaam, ik ben bang. Wat weet ik nou helemaal van Broadway? Ik heb een stuk geschreven en nu vraag ik me af waar ik aan begonnen ben.'

'Waar je aan begonnen bent?' Hij keek haar even aan met zijn harde kraaloogjes. 'Je bent helemaal nergens mee begonnen. Punt uit. Je hebt een stuk geschreven, maar als je het niet door iemand laat uitbrengen, als je de kans niet grijpt die je wordt geboden, dan, mijn liefje, heb je helemaal geen donder gedaan. Misschien zou je het leuker vinden -' hij wachtte even en vervolgde toen - 'om je stuk mee terug te nemen naar Californië en het te laten opvoeren door een of ander plaatselijk gezelschap. Dan hoort niemand er ooit nog iets over. En van jou ook niet.' De stilte in de kamer was oorverdovend na zijn korte redevoering. 'Wil je dat dan, Bettina? Ik weet zeker dat je vader heel trots zou zijn als hij het kon zien.' Hij glimlachte minzaam naar haar, onvoorbereid op wat er vervolgens gebeurde, zodat hij even opveerde toen ze met haar vuist op zijn bureau sloeg.

'Laat mijn vader er verdomme buiten, Norton. En Ivo en John ook. Iedereen wil altijd dat ik doe wat in hun kraam te pas komt, en dan schermen ze met namen waar ze dankbaar gebruik van maken om gedaan te krijgen waar ze opuit zijn. Nou, ik doe dit niet voor mijn vader of voor mijn man, of voor Ivo of voor jou. Als ik het doe doe ik het voor mezelf, versta je me, en misschien een beetje voor mijn zoon. Het feit ligt er dat ik je geen antwoord kan geven, en ik teken verdomme vandaag geen enkel stuk. Ik ga terug naar mijn hotel en zal er nog eens over nadenken. Morgenochtend ga ik naar huis. Als ik me een helder beeld heb kunnen vormen bel ik je wel.'

Hij knikte rustig. 'Wacht alleen niet té lang.' Maar op dit moment voelde ze zich moe. Ze was moe van hem, van iedereen en van al het gedram. 'Waarom niet? Als het stuk inderdaad zo verdomd goed is wachten ze wel tot ze van mij horen.'

'Misschien. Maar dan gaat het theater misschien je neus voorbij en dat zet de hele overeenkomst op losse schroeven. Alles moet in één keer goed gaan, Bettina, en nu ligt de kans voor het grijpen. Ik zou niet al te veel risico's nemen als ik jou was.'

'Ik zal er rekening mee houden.' Ze keek zorgelijk toen ze opstond en hem aankeek, maar hij kwam glimlachend achter zijn bureau vandaan.

'Ik weet dat het moeilijk is, Bettina. Het is een grote verandering, vooral als je er al zolang uit bent. Maar het is ook een unieke kans, en zelfs goede dingen brengen nu eenmaal enig risico met zich mee. Het zou weleens een groot succes kunnen worden. Ik ben ervan overtuigd dat het dat wordt, en dat het het begin van je carrière zal zijn.'

'Denk je dat echt?' Ze keek hem onzeker aan. Ze begreep er niets van. 'Maar waarom?'

'Omdat het over een man en zijn dochter gaat, omdat het veel vertelt over de tijd waarin wij leven, over de mens, over jou, over dromen die verstoord worden en over hoop die tegen de verdrukking in blijft leven.

Het is een hard stuk, maar het is ook erg mooi. Je hebt iets gezegd over wat in je hart leeft. Bettina. Je hebt een prijs betaald voor dat begrip; ieder woord dat je hebt opgeschreven is echt en andere mensen zullen dat aanvoelen.'

'Ik hoop het,' fluisterde ze terwijl ze hem triest aankeek.

'Geef de mensen dan die kans, Bettina. Ga naar huis en denk erover na. Teken dan de papieren en kom terug. Je hoort hier, lady. Hier in deze stad ligt je werkterrein.'

Ze glimlachte tegen hem, en voor ze wegging kuste ze hem op de wang. Voordat ze uit New York vertrok sprak ze niet meer met Ivo en Norton. Uiteindelijk bleef ze ook niet in het hotel overnachten. In plaats daarvan belde ze de luchtvaartmaatschappij en nam de allerlaatste vlucht naar huis. Om 2 uur in de ochtend liep ze hun huis in Mill Valley binnen en ging op haar tenen de trap op naar hun slaapkamer, waar John lag te slapen. Zoals alle dokters was hij echter een lichte slaper en hij kwam meteen overeind toen ze de deur dichtdeed.

'Is er iets gebeurd?'

'Nee.' fluisterde ze zachtjes. 'Ga maar weer slapen. Ik ben net thuisgekomen.'

'Hoe laat is het?'

'Bijna 2 uur.' Toen ze het zei vroeg ze zich af of hij zich wel realiseerde dat ze zich naar hem toe had gehaast en haar best had gedaan maar één nacht in New York te blijven. Ze had net zo goed nog een avond kunnen blijven, weer uit eten kunnen gaan en nog een nacht in een eersteklas hotel slapen, maar ze wilde terug naar Mill Valley, naar haar man en haar zoon. Toen hij weer langzaam achterover in bed ging liggen en naar haar keek glimlachte ze en zette haar koffer neer. 'Ik heb je gemist.'

'Je bent niet lang weggebleven.'

'Daar had ik geen zin in. Ik zei toch dat ik dat niet zou doen.'

'Heb je de overeenkomst getekend?' Hij steunde op één elleboog en deed het grote licht aan terwijl Bettina zich langzaam in een stoel liet zakken.

Even antwoordde ze niet, toen schudde ze ontkennend haar hoofd. 'Nee. Ik wilde er nog eens over denken.'

'Waarom?' Hij keek haar koeltjes aan, maar hij praatte tenminste met haar over het stuk. Ze wilde hem echter nog niet meteen tijdens haar eerste uur thuis al alle bijzonderheden vertellen.

'Het ligt ingewikkelder dan ik dacht. We kunnen er straks wel over praten.'

Maar hij was klaar wakker nu. 'Nee. Ik wil er nu over praten. Dit hele gedoe is van het begin af aan te veel in nevelen gehuld geweest. Je hebt er stiekem over gedaan vanaf het moment dat je dat prul bent gaan schrijven. Nu wil ik er alles van weten.' Ze waren dus weer aangeland waar ze waren begonnen.

Ze slaakte een zucht en streek vermoeid met haar hand over haar ogen.

Het was een eindeloze dag geweest, en volgens Newyorkse tijd was het al 5 uur. 'Het is nooit mijn bedoeling geweest er stiekem over te doen, John. Ik heb het je niet verteld ten eerste omdat ik je wilde verrassen, en ten tweede omdat ik bang was dat je het niet goed zou vinden. Het was iets wat ik moest doen. Misschien zit het in me, ik weet het niet. Ik wou dat je er wat minder krampachtig over deed, dat zou het een stuk gemakkelijker voor me maken.'

'Dan begrijp ie mijn standpunt niet, Bettina. Ik ben helemaal niet van plan het makkelijker voor je te maken. Dat verkies ik niet. En als je je hersens gebruikte, Betty, zou je de zaak nu laten rusten. Ik heb je vijf jaar geleden die kans geboden. Moet ik je eraan herinneren dat je hebt geprobeerd zelfmoord te plegen, dat je een miskraam hebt gehad, dat je twee keer getrouwd bent geweest en door je vader berooid bent achtergelaten, waarna je hier als een weeskind bent terechtgekomen?' Het was geen prettig beeld dat hij schetste, en Bettina liet het hoofd hangen.

'John, waarom bepalen we ons niet tot waar het om gaat?'

'Waar gaat het dan om?'

'Mijn toneelstuk.'

'Oh, dat.' Hij keek haar nijdig aan.

'Ja, dat. Het probleem is, nu je toch alles wilt weten, dat als ik het verkoop dat zal betekenen dat ik de komende paar maanden in New York zal moeten doorbrengen.' Ze haalde diep adem en ging door, daarbij zijn ogen ontwijkend. 'Waarschijnlijk tot Kerstmis. Ik zou dan direct weer thuis kunnen zijn.'

'Nee, dat kun je niet.' Zijn stem was koud als ijs.

Maar haar ogen zochten argeloos de zijne. 'Ja, dat kan wel. Norton, mijn agent, zei dat ik niet lang meer hoef te blijven als het stuk eenmaal loopt. Ze willen de première op eind november of begin december bepalen. Dus met Kerstmis zou ik weer thuis zijn.'

'Je begrijpt me niet. Als je hiervoor naar New York gaat, wil ik je niet meer terug hebben.'

Ze keek hem onthutst aan. Hij zat star van woede op zijn helft van het bed. 'Meen je dat? Zet je me voor die keus, John? Begrijp je niet wat dit voor mij zou kunnen betekenen? Ik zou toneelschrijfster kunnen worden, verdomme, ik zou carrière kunnen maken...' Haar stem werd zachter en ze keek hem aan. Het kon hem kennelijk geen donder schelen.

'Nee, je zou geen carrière kunnen maken, Betty. Niet als je mijn vrouw blijft.'

'Ligt het dan zo eenvoudig? Als ik naar New York ga voor het stuk gooi je me eruit?'

'Precies. Dat is dan geregeld, hè? De keus is duidelijk. Ik dacht dat je dat al had begrepen.'

'Nee, anders had ik niet de moeite genomen om naar New York te gaan.'

Hij haalde zijn schouders op en deed het licht uit. Bettina ging zich in de badkamer uitkleden. Haar schouders schokten zachtjes en ze hield een handdoek voor haar gezicht om de tranen te smoren.

35

'Het spijt me, Norton, ik kan er niets aan doen. Het is mijn man of jij.' Ze voelde zich lamgeslagen terwijl ze zat te telefoneren. De hele nacht had ze liggen huilen.

Er viel een lange, diepe stilte, waarna Norton haar de waarheid zei. 'Ik vind dat je één ding goed moet begrijpen, Bettina. Het gaat niet om mij, maar om jóu. Het gaat om je echtgenoot of om jou. Het is me de keus wel waarvoor hij je heeft gesteld. Ik hoop dat hij het waard is.'

'Ik dénk dat hij het waard is.' Maar toen ze de telefoon neerlegde was ze daar eigenlijk niet zo zeker van. Dat gevoel werd nog versterkt toen ze naar Mary liep en verloren in haar koffiekopje staarde, waarna ze opnieuw begon te huilen.

Mary keek haar niet-begrijpend aan. 'Ik snap er niets van.'

'Hij voelt zich bedreigd. Hij haat dat deel van mijn verleden. Ik weet niet wat ik moet doen.'

'Je zou bij hem weg kunnen gaan."

'En dan? Weer opnieuw beginnen? Op zoek naar een vierde man? Doe niet zo belachelijk, Mary. Dit is mijn leven. Dit is de werkelijkheid. Het toneelstuk is een droom. Stel je voor dat het alles op zijn kop zet?'

'En wat dan nog? Kun jij werkelijk voor deze man je dromen opgeven?' Ze keek Bettina boos aan. 'Hij is een vriend van me, Betty, en jij bent mijn vriendin, maar ik vind dat hij zich belachelijk gedraagt. Als ik jou was zou ik het risico maar nemen en naar New York gaan.' Bettina lachte een beverig glimlachje en snoot haar neus.

'Dat zeg je maar omdat je genoeg hebt van je kinderen.'

'Niet waar. Ik ben dol op ze. Maar ik ben anders dan jij. Herinner je je dat verhaal van die paradijsvogel nog dat ik je heb verteld... nu, je begint er lachwekkend uit te zien met een grauwbruine snavel. Je hoort hier niet, Bettina. Jij weet het en ik weet het, Seth ook, en zelfs John, daarom doet hij verwoede pogingen om je hier te houden. Hij is waarschijnlijk bang om je te verliezen.'

'Maar hij zal me niet verliezen,' zei ze op droevige toon.

'Zeg hem dat dan. Misschien is dat alles wat hij wil horen, en als hij daarna niet verandert laat hem dan barsten. Pak je koffers, neem Alexander mee en ga naar New York.' Maar toen ze Bettina weer naar huis zag lopen wist Mary dat ze het niet zou doen. Ze ging niet bij hem weg. Ze was er te zeer van overtuigd dat hij gelijk had.

Die middag probeerde Bettina een van haar vaders boeken te lezen, en af en toe staarde ze uit het raam naar buiten. Na een poosje ging de telefoon; deze keer was het Ivo.

'Ben je gek geworden? Ben je waanzinnig? Waarom ben je eigenlijk naar New York gekomen als je je toch weer gaat verstoppen?'

'Ik kan er niets aan doen, Ivo. Ik moet wel. Alsjeblieft... laten we er niet over praten. Ik voel me al ongelukkig genoeg.'

'Het komt door die idioot met wie je getrouwd bent.'

'Ivo, alsjeblieft Haar stem begaf het.

'Goed, goed dan, verdomme. Maar alsjeblieft, Bettina, denk er in godsnaam nog eens over na... Je hebt hier je hele leven naar verlangd. Nu heb je de kans en je laat hem schieten.'

Ze wist dat hij gelijk had. 'Misschien komt er later nog weleens een gelegenheid.'

'Wanneer? Als je man doodgaat? Als je weduwe bent? Over 50 jaar? Mijn God, Bettina... denk toch eens na... denk je eens in... je stuk had op Broadway gespeeld kunnen worden en nu ben je gedoemd te zwijgen. Je hebt het jezelf aangedaan, niemand anders.'

'Dat weet ik.' Haar stem was nauwelijks meer dan een gefluister, en haar ogen vulden zich met tranen. 'Ik kan er nu niet meer over praten, Ivo. Ik bel je morgen wel.' Toen ze ophing was ze verblind door haar tranen. Ze vroeg zich af of John wist wat het haar had gekost om de droom van haar leven op te geven.

Daarna veegde ze peinzend haar tranen af aan de mouw van haar blouse en ging weer zitten lezen. Vreemd genoeg was het een boek van haar vader dat ze in geen jaren had gelezen. Mary had het in haar boekenkast staan. Bettina had het maanden daarvoor geleend en was er nog niet aan toegekomen. Maar op de een of andere manier leek het haar vandaag te troosten. Alsof hij het had begrepen, alsof hij het had geschreven in de wetenschap van wat zij doormaakte. Terwijl ze verder las en haar tranen droogde voelde ze zijn aanwezigheid. Toen vond ze die eenvoudige passage die hij zo mooi had gevonden dat hij hem haar vaak had voorgelezen. Zijn vader had het hem lang geleden verteld...

Geef je dromen niet op maar blijf dromen. Laat je de wet niet voorschrijven door het leven als je bezeten bent van die dromen... houd eraan vast... laat je meeslepen... geef ze niet op... grijp dat vangnet... en als het ernaar uitziet dat ze je ontsnappen nadat je ze hebt gevangen, spring er dan achteraan en blijf zwemmen, al betekent het dat je verdrinkt... maar laat die dromen nooit los...

Bettina deed het boek op haar schoot langzaam dicht, en deze keer lachte ze terwijl ze zich overgaf aan haar tranen. liep rustig en beheerst naar de keuken en draaide het nummer van Norton. Toen wachtte ze tot haar man thuiskwam. Nadat hij was gearriveerd vertelde ze hem kalm maar beslist dat ze haar besluit had genomen.

36

'Beloof je me dat je me in ieder geval af en toe opbelt?' Mary keek haar bedroefd aan. De auto zat vol kinderen en Mary stonden de tranen in de ogen.

'Ik beloof het.' Bettina omarmde haar vriendin stevig, kuste iedereen en zwaaide toen naar allemaal, terwijl ze Alexander uit de auto tilde.

'Dag!' Hij zwaaide als een bezetene naar ze en stapte toen naast zijn moeder naar het luchthavengebouw, stevig haar hand vasthoudend. Ze had hem uitgelegd dat ze voor een paar maanden naar New York gingen, dat hij daar naar een andere school zou gaan en dat er af en toe een oppas zou komen. Ze zouden naar een echt toneelstuk voor kinderen gaan en oude vrienden van zijn grootvader ontmoeten. Hij vond het jammer dat hij zijn vader niet mee kon nemen, maar hij begreep wel dat daddy moest blijven om de zieke mensen te helpen. Het was best leuk om met zijn moeder mee te gaan. Hij had een grote tekening voor zijn vader achtergelaten en was toen haastig zijn lievelingsspeelgoed gaan inpakken. Dat was gisteravond geweest. Zijn vader was al weg toen hij vanmorgen opstond. Er moest wel iemand erg ziek zijn geweest dat hij zo vroeg weg moest. Tante Mary van de buren had ze naar het vliegveld gereden. Dat was heel fijn, alleen hadden zij en zijn moeder almaar zitten huilen.

'Hoe is het, mam?' Hij keek aarzelend glimlachend naar haar op.

'Goed hoor, lieverd. En met jou?' Terwijl ze naar de ingang liepen had Bettina wat bezorgd het terrein rondgekeken. John was al weg geweest voordat zij die ochtend opstond, maar ze hoopte nog steeds dat hij zou komen opdagen om afscheid te nemen. Ze had een brief voor hem achtergelaten waarin ze had geschreven dat ze van hem hield. Verder had ze een paar keer naar zijn praktijk gebeld, maar de assistente was er niet eens en de boodschappendienst had hem niet kunnen opsporen. Hij liet zich niet zien en Bettina en Alexander gingen aan boord van het toestel. Voor Alexander was het de eerste keer dat hij vloog. Hij amuseerde zich met het aanwezige speelgoed en rende het gangpad op en neer. Er waren nog drie kinderen om mee te spelen, maar uiteindelijk viel hij op Bettina's schoot in slaap. Toen ze deze keer in New York aankwamen had Ivo ze niet kunnen ophalen, maar hij had zijn auto gestuurd.

Dat was heerlijk gemakkelijk voor Bettina, en de chauffeur bracht haar naar het hotel dat ze had gekozen. Het lag wat meer in de binnenstad omdat ze wilde dal Alexander in het park kon spelen. Ze hadden een aardige, zonnige suite die in frisse kleuren was ingericht en waar veel schilderijen hingen. De herfstzon stroomde de vensters binnen toen de bediende haar koffers neerzette. Er stonden bloemen van Norton en ivo en een groot bloemstuk van de producer van het stuk; op het kaartje stond alleen maar welkom in new York!

Die avond installeerde Bettina zich met Alexander, en voor hij naar bed ging probeerde ze John aan de telefoon te krijgen, maar hij was er niet. In plaats daarvan belden ze Seth en Mary en hun kinderen.

'Nu al heimwee?'

'Niet echt, hoor. We wilden alleen even gedag zeggen." Maar Mary besefte wel dat Bettina zich waarschijnlijk bezorgd maakte om John. Als ze eenmaal aan het werk was zou ze wel tot rust komen. Waarschijnlijk zou hij uiteindelijk ook wel bijdraaien. En wie weet, misschien ging hij haar wel een keer opzoeken in New York. Aan tafel sprak ze met Seth over de hoop die ze koesterde, maar hij knikte alleen wat vaag.

Bettina stopte Alexander in zijn nieuwe bed in de tweede slaapkamer van de suite, toen liep ze door de grote, gezellige zitkamer naar haar eigen slaapkamer en ging met een zucht op haar bed zitten. Ze had haar spullen snel uitgepakt. Het enige wat ze de volgende dag moest doen was met de oppas voor Alexander spreken en een bezoekje brengen aan de school die ze voor hem had uitgezocht.

Ze zag kans beide taken vóór 12 uur achter de rug te hebben en was om 1 uur in het kantoor van Norton Hess om daar rustig te lunchen. Zijn secretaresse bracht hun de maaltijd op een blad.

'Ben je er klaar voor?'

'Helemaal. De nieuwe oppas voor mijn zoon is een schat en hij vond de eerste ochtend op school geweldig. Nu kan ik aan het werk. Wanneer beginnen we?'

Hij glimlachte toen hij naar haar keek; ze zag eruit als een knap, jong vrouwtje uit een villawijk zoals ze daar zat in haar camel jas, zwarte broek met trui. haar lange haar en het kleine zwarte hoedje. Ze had klasse, zelfs in de kleren die ze droeg als ze haar kind naar school bracht. Maar ze had iets heel meegaands, iets heel rustigs over zich. Hij zou bijna verlangen dat ze zich de kleren van het lijf zou scheuren en op zijn bureau zou springen.

'Zal ik je eens wat zeggen, ik had nooit gedacht dat ik je hier zou zien, Bettina.'

'Ik weet het. Ik was er ook niet zo van overtuigd dat ik zou komen.'

'Waardoor ben je van gedachten veranderd? Toch niet door iets wat ik heb gezegd?' Zijn ogen hadden een vragende blik, maar ze lachte en schudde haar hoofd.

'Nee hoor, het kwam door mijn vader.' Als reactie hierop trok hij onmiddellijk zijn wenkbrauwen samen. Wat bedoelde ze in hemelsnaam? 'Ik was een van zijn boeken aan het lezen, en door iets wat ik tegenkwam werd het me duidelijk dat ik geen keus had, dat ik wel moest komen.'

'Ik ben vreselijk blij dat je tot bezinning bent gekomen. Je hebt me een hoop geld bespaard.' Zijn ogen twinkelden.

'Hoezo?'

'Ik was van plan naar San Francisco te vliegen om van de Golden Gate Bridge te springen. Nadat ik jou een pak slaag had gegeven.'

'Misschien was ik je wel voor geweest, zo gedeprimeerd was ik. Ik zag het niet meer zitten.'

'Nou -' hij ging achterover zitten en stak een sigaar op - 'alles is op zijn pootjes terechtgekomen. Morgen zetten we je aan het werk. Heb je intussen nog andere plannen? Iets wat je heel graag zou willen doen? Winkelen, of wat vrienden uitnodigen? Mijn secretaresse helpt je wel als je iets nodig hebt.' Bettina schudde echter snel van nee, maar even later lichtten haar ogen langzaam op terwijl ze haar hoofd een beetje schuin hield.

'Het is zo lang geleden dat ik hier was...' mijmerde ze gelukkig. 'De vorige keer ben ik hier eigenlijk maar een dag geweest. Misschien... Bloomingdale...' Ze lachte.

'Vrouwen.' Hij rolde met zijn ogen. 'Mijn vrouw woont bijna bij Bergdorf. Ze komt alleen thuis om te eten.' Ze lachte zachtjes en vertrok. Vier uur later was ze pas weer terug in het hotel, en ze voelde zich schuldig dat ze Alexander aan een nieuwe oppas had overgelaten nadat hij naar een onbekende school in een onbekende stad was geweest. Maar toen ze thuiskwam, schuilgaand achter een stapel dozen, zat Alexander spaghetti te eten. Zijn gezicht zat onder het chocolade-ijs.

'We hebben eerst ijs gegeten, toen spaghetti. Jennifer zegt dat mijn buikje toch niet weet wat het eerste komt, als ik ze maar allebei opeet.' Hij lachte zijn moeder opgewekt toe, een plaatje in rood en bruin. Hij maakte zeker niet de indruk dat hij haar had gemist en zij had zich kostelijk geamuseerd.

Een boodschap aan de balie meldde dat Ivo naar Londen was vertrokken en dat de producer de volgende morgen om 10 uur bij haar in het hotel zou komen. Kennelijk had John niet gebeld. Maar ze zette de bange vermoedens uit haar gedachten en trok zich terug in haar kamer om de vier nieuwe jurken, de drie truien en het pakje te passen. Ze had bijna 1000 dollar uitgegeven. Ze kon het zich nu echter veroorloven en had zich heerlijk uitgeleefd. Bovendien zou ze een hele garderobe nodig hebben. Nu ze weer in New York was leek alles wat ze had meegenomen niet in de verste verte op wat ze hier aan moest.

Ze was er dankbaar voor toen ze de volgende morgen de producer ontving, gekleed in een prachtige crèmekleurige kasjmier jurk.

'Mijn God, je ziet er fantastisch uit, Bettina. We zouden je een rol moeten geven.'

'O nee hoor. Maar bedankt voor het aanbod.' Ze schonken elkaar een hartelijke glimlach en waren toen aan het werk gegaan. Voor het ogenblik was het enige waar ze zich mee bezig moest houden het gladstrijken van een paar moeilijkheden. Hij zorgde voor de technische kant van de zaak en het aantrekken van medewerkers, van acteurs tot de regisseur. Maar er rustte kennelijk zegen op hun werk, want aan het eind van de week waren alle rollen verdeeld en de medewerkers gecontracteerd.

'Nu al! Dat is een wonder!' had Norton gezegd toen ze hem belde om hem op de hoogte te brengen. Ze had de laatste proefscènes allemaal gezien en ze was weg van de acteurs die voor het stuk waren uitgezocht. Even was ze bang geweest dat Anthony misschien voor de audities zou komen opdagen, maar ze wist niet eens of hij nog in Amerika was. Bovendien was zes jaar een hele tijd. Zolang was het alweer geleden dat ze hem voor het laatst had gezien. Maar om welke reden dan ook, hij was niet gekomen.

Twee weken later kreeg ze een telefoontje van Ivo. Ze was net terug uit het theater om samen met Alexander te eten en ze droeg een prettig zittende oude trui met een spijkerbroek.

'Ben je net terug uit Londen?'

'Ja, sinds gisteravond. Hoe is het allemaal gegaan?'

'Geweldig. Oh Ivo, je zou eens moeten zien hoe het gaat. Het wordt prachtig en ze hebben fantastische spelers voor de vader en het meisje.' Aan haar stem was te horen dat ze opgewonden was.

'Dat doet me plezier, lieveling. Waarom vertel je me alles niet bij het diner? Ik eet bij Lutèce, met een vriend.'

'Chic hoor, Ivo. Ik ben diep onder de indruk.' Het was nog steeds het duurste restaurant in de stad.

'Dat hoeft niet. Je zou meer onder de indruk moeten zijn van degene met wie ik ga dineren. De nieuwe toneelcriticus van de Mail.'

'Oh, God.'

'Kom nou, je zou hem moeten leren kennen. Hij is heel erg aardig.'

'Hoe heet hij? Ken ik hem nog van vroeger?'

'Dat is niet waarschijnlijk. Hij heeft de laatste 17 jaar bij de Los Angeles Times gewerkt. Hij is pas bij ons...' Hij lachte om de verspreking en ze lachte met hem mee. 'Bij de krant bedoel ik, een maand of zes pas. Hij heet Oliver Paxton. Hij is te jong en te verstandig om een vriend van je vader te zijn geweest.'

'Hij lijkt me niet veel aan zo te horen. Moet ik hem echt ontmoeten?'

'Hij is best aardig en ja, je moet hem leren kennen. Kom, lieveling, het zal je goed doen. Je bent hier niet alleen gekomen om te werken.'

'Jawel.' Ze deed ontzettend haar best om niet dezelfde fout te maken als zeven jaar geleden met Anthony, tijdens de tournee. Ze bleef niet napraten met de acteurs, de andere medewerkers of de producer, en ze zocht geen intieme vriendschappen. Ze deed precies wat ze John had gezegd. Ze werkte, zorgde voor Alexander wanneer dat maar mogelijk was en voerde besprekingen met haar literair agent - daar was het wel mee bekeken. Op Ivo na, maar hij was een bijzondere vriend. Ze nam niet het risico intieme betrekkingen aan te knopen. Het stuk was nu even het belangrijkste. maar ze wilde ook haar huwelijk in stand houden.

'Dus je komt ook?' Ze zat erover na te denken terwijl ze naar Alexander keek die met zijn eten zat te spelen.

'Ik zat net te eten met Alexander.'

'Wat opwindend. Maar je kunt daarna toch wel bij ons komen zitten, Bettina. Bovendien, zijn menu is vast niet zo bijzonder.'

'Nee, niet bepaald.' Hij had hot dogs besteld met chocoladepudding, en zij had een dubbele portie. 'Eigenlijk... hoe laat gaan jullie eten?'

'Ik heb Ollie gezegd dat ik om half negen kwam. Hij had om 6 uur een of andere bijeenkomst.'

'Net als jij vroeger, Ivo.'

'Ja hè? Maar hij is niet half zo knap.'

'En vast niet zo charmant,' zei ze plagend en hij begon te lachen. 'Dat moet je zelf maar uitmaken.'

37

Bettina stapte uit de taxi in 50th Street, ten oosten van Third Avenue, en haastte zich met een verwachtingsvolle glimlach het restaurant in. Dit was de eerste keer dat ze Ivo ontmoette sinds ze had toegestemd het stuk te doen en met Alexander naar New York was gekomen. Ze was blij hem te zien, al had ze hem liever alleen ontmoet. Maar dat was eigenlijk niet zo belangrijk. Het was wel leuk om eens uit te gaan in plaats van alleen te zitten werken aan haar aantekeningen. Ze gaf haar jas af aan het meisje van de garderobe en wachtte toen op de gerant om hem te vragen of Ivo er al was. Voordat hij echter bij haar was merkte ze dat diverse mannen haar opnamen, en ze vroeg zich even af of ze iets verkeerds had aangetrokken. Het was een van de jurken die ze net had gekocht toen ze was gaan winkelen, maar ze had nog geen gelegenheid gehad om hem te dragen. Het was een lichtlila, fluwelen jurk, die de zachte gloed van haar huid en de kleur van haar haar prachtig deed uitkomen. Hij was eenvoudig van lijn en had een mooie lengte tot halverwege de kuit. De eenvoud en de kleur deden haar denken aan het schitterende Balenciaga-complet dat ze jaren geleden had gehad, met een prachtige donkergroene fluwelen tuniek. Maar dit was veel eenvoudiger en ze droeg het met een enkel lang parelsnoer van haar moeder, met de bijbehorende oorringen. Ze zag er verrukkelijk fris en ingetogen uit zoals ze daar stond, klein en tenger, met haar grote, groene ogen. Ivo keek naar haar vanachter zijn tafeltje achter in de zaal, en hij gaf haar met een warme, vriendelijke glimlach een teken. Ze zag hem al gauw en glipte langs de gerant naar Ivo's tafeltje, dat in een met planten overgroeid gedeelte achterin stond.

'Goedenavond, kleintje. Hoe gaat het met je?' Hij stond op en kuste haar. Ze omhelsde hem hartelijk waarna ze opeens de reus opmerkte die naast hem stond. Hij zag eruit als een vriendelijke jongeman, met zijn grijze ogen, brede schouders en zandkleurig, door de zon gebleekt haar. 'Dit is Oliver Paxton. Het was allang mijn wens dat jullie elkaar zouden ontmoeten.' Ze schudden elkaar beleefd de hand en gingen alle drie aan tafel zitten, terwijl Oliver haar zeer waarderend opnam en zich afvroeg wat er tussen zijn vriend en dit meisje was. Het leek dat ze een niet-alledaagse, plezierige, bijna familiare verhouding hadden. Toen herinnerde hij zich dat Ivo en haar vader intieme vrienden waren geweest en wat Ivo hem had verteld voordat hij naar Londen ging. Dit was de dochter van Justin Daniels, dat meisje dat net een toneelstuk had geschreven waarvan men voorspelde dat het de grote verrassing van het seizoen zou worden.

'Nu weet ik wie je bent!' Hij glimlachte breed, en toen ze hem aankeek begon ze ook te lachen.

'Wie ben ik dan?'

'Jij bent de dochter van Justin Daniels en je hebt net een stuk geschreven waarvan ze zeggen dat het geweldig goed moet zijn. Word je weleens anders genoemd dan Bettina?' Hij keek haar vriendelijk aan maar ze schudde lachend haar hoofd.

'In New York niet. In Californië gebruiken sommige van mijn intieme vrienden ongestraft een naam waar ik een vreselijke hekel aan heb. Maar die vertel ik je niet.'

'Waar in Californië?'

'San Francisco.'

'Hoelang woon je daar al?'

'Bijna zes jaar.'

'Vind je het er prettig?'

'Heerlijk.' Haar gezicht lichtte op in een warme glimlach, evenals het zijne. De avond was goed van start gegaan. Hij kwam uit Los Angeles. maar had gestudeerd aan de universiteit van San Francisco. Hij droeg de stad een warm hart toe, hoewel Ivo die gevoelens niet met hem deelde. Ze bestelden een bijzonder diner, en gedurende de volgende drie uur werd er druk en zwaar gepraat. Het was bijna middernacht toen Ivo eindelijk de gerant een teken gaf dat hij wilde afrekenen. 'Ik weet niet hoe de jeugd erover denkt, maar deze grijze oude heer is aan zijn bed toe.' Hij onderdrukte een geeuw en lachte ze toe. Hij had echter een heerlijke avond gehad, en het was niet moeilijk te zien dat ook zij zich goed geamuseerd hadden. Bettina begon te lachen en keek hem plagend aan. 'Dat is niet eerlijk, Ivo. Je hebt al vanaf je 22e wit haar.'

'Dat kan wel zijn, lieveling. Maar nu heb ik ze zo langzamerhand verdiend, dus ik kan het er zo vaak over hebben als ik wil.' Oliver keek hem openlijk bewonderend aan. Hij was een zeldzame figuur in de journalistiek, iemand die hij zijn hele leven had bewonderd.

Ivo nam hartelijk afscheid van ze toen hij voor het restaurant in zijn auto stapte. De wagen had daar de hele avond op hem staan wachten. Oliver verzekerde Ivo dat hij Bettina naar haar hotel zou brengen.

'Je bent toch niet van plan haar te ontvoeren of zoiets ordinairs, hè?'

Oliver lachte hartelijk bij het idee, en er lag een bepaalde glinstering in zijn ogen. 'Ontvoeren, nee Ivo, ik beloof je dat ik dat niet zal doen. Ik hoop maar dat wat ik van plan ben niet ordinair wordt gevonden, tenminste niet in het goede licht bezien.'

'Dat laat ik geheel en al aan miss Daniels over.' Hij zwaaide naar hen, drukte op het knop je waardoor het raam omhoogging en een ogenblik later reed hij weg terwijl de andere twee glimlachend stonden te zwaaien. Oliver keek vergenoegd op Bettina neer terwijl ze langzaam in westelijke richting liepen, langs gebouwen van bruine baksteen en vervolgens langs flatgebouwen, kantoren en winkels. 'Hoelang ken je Ivo al, Bettina?'

'Mijn hele leven al,' zei ze glimlachend. Kennelijk kende hij de rest van het verhaal niet. Zijn volgende vraag wees ook in die richting.

'Was hij een vriend van je vader?'

Ze knikte, nog steeds glimlachend; toen zuchtte ze en besloot hem de rest ook maar te vertellen. Maar de glimlach had zich niet laten verjagen. Ze had er geen moeite mee het nu te vertellen; ze schaamde zich er niet voor. Het was een periode waar ze met vertedering en trots aan terugdacht. 'Ja, hij was een vriend van mijn vader. Maar we zijn ook zes jaar getrouwd geweest... heel lang geleden.'

Hij keek haar stomverbaasd aan, zijn vriendelijke ogen een en al verbazing.

'Hoe is het afgelopen?'

'Hij had het gevoel dat ik hem ontgroeid was. Maar dat was niet zo. In ieder geval zijn we nu gewoon vrienden.'

'Dat is het meest bijzondere verhaal dat ik de hele avond heb gehoord. Weet je, ik had er vanavond aan tafel geen idee van.' Hij nam haar voorzichtig van opzij op. 'En... zien jullie elkaar nog steeds...?' Hij aarzelde gegeneerd en ze lachte. 'Ik bedoel... het was niet mijn bedoeling... denk je dat hij boos was toen ik zei dat ik je naar huis zou brengen...?' Hij had het er even moeilijk mee en zij moest lachen.

'Nee, natuurlijk niet.' Eigenlijk vermoedde ze dat Ivo een bepaalde bedoeling had toen hij Oliver en haar aan elkaar voorstelde, maar dat zei ze niet tegen haar nieuwe vriend. Of Ivo wilde hem gunstig stemmen ten opzichte van haar nieuwe stuk, óf hij had het idee dat ze een metgezel nodig had terwijl ze in de stad verbleef.

'Nou, ik moet even bijkomen.' Oliver was nog steeds verbaasd; een poosje liepen ze zwijgend verder, en haar hand glipte zomaar vanzelf in zijn arm. Toen wendde hij zich vriendelijk glimlachend naar haar toe.

'Denk je dat we zouden kunnen gaan dansen?'

Ze keek hem vragend aan. 'Nu nog? Maar het is al bijna 1 uur.'

'Dat weet ik wel.' Hij keek haar geamuseerd aan. 'Maar zoals Ivo al zei, in New York is alles anders. Alles is nog open. Heb je er zin in?' Ze stond op het punt om nee te zeggen tegen dit vreemde voorstel, maar iets in de manier waarop hij haar aankeek amuseerde haar, en ze merkte dat ze lachend ja zei. Ze sprongen snel in een taxi en hij nam haar mee naar een bar ergens aan Upper East Side. Er was een echt orkestje en het was er zeer vol. De mensen dansten dicht opeengepakt; ze bewogen zich op de maat van de muziek, lachten en dronken en amuseerden zich. Het was iets heel anders dan de elegante ingetogenheid van Lutèce, maar Bettina genoot er met volle teugen van en een uur later gingen ze met tegenzin weg.

Terwijl ze terug naar het hotel reden bespraken ze de op handen zijnde première.

'Ik wed dat het een briljant stuk is.' Hij maakte een hartelijke en betrouwbare indruk zoals hij haar aankeek.

'Hoe kom je daarbij?'

'Omdat jij het hebt geschreven - en jij bent een heel bijzondere vrouw.' Ze lachte waarderend. 'Ik wou dat je iets anders dan criticus was.'

'Waarom?' vroeg hij verbaasd.

'Omdat ik graag zou willen dat je naar mijn stuk kwam kijken en me vertelde wat je ervan vindt. Maar omdat je bent die je bent, Ollie -' ze glimlachte naar hem toen ze die naam gebruikte - 'zou de producer erin blijven.' Toen bedacht ze iets en keek weer naar hem op. 'Ben jij degene die de kritiek schrijft?'

'Waarschijnlijk wel.'

'Dat is heel jammer.' Ze keek bedroefd.

'Waarom?'

'Omdat je het waarschijnlijk mooier zult maken dan het was. Dan voel ik me niet meer op mijn gemak bij je, en jij voelt je gegeneerd en dat zou vreselijk zijn...' Maar haar voorspellingen van rampspoed en ellende maakten hem alleen maar aan het lachen.

'Dan is er maar één oplossing.'

'En die is, Mr. Paxton?'

'Dat we snel vrienden worden voor het stuk in première gaat, dan doet het er niet toe wat ik in mijn recensie schrijf. Hoe lijkt je dat?'

'Het is waarschijnlijk de enige oplossing.'

Toen ze in het hotel waren vroeg hij of ze nog wat konden gaan drinken. Ze vertelde hem dat haar zoon boven lag te slapen en dat ze even wilde kijken of alles goed was.

'Een zoon, hebben Ivo en jij dan een zoon? O hemel, wat verwarrend.'

'Nee, de zoon is een kind van mijn derde man.'

'Nee maar, wal een populaire dame. En hoe oud is je zoon?' Hij leek niet erg onder de indruk van haar drie huwelijken, en ze voelde zich opgelucht toen ze verder liepen.

'Hij is 4, en hij heet Alexander. Hij is geweldig.'

'Laat me eens raden. Hij is je enige kind?' Hij glimlachte vriendelijk op haar neer en zij knikte.

'Dat is zo.'

Toen nam hij haar opmerkzaam op. 'En de vader van deze jongeman? Is hij onwel of is hij ook in New York?' De manier waarop hij het zei maakte haar aan het lachen, ondanks haar ernstige zorgen om John.

'Ach, hij is niet al te ingenomen met het feit dat wij naar New York zijn gegaan. Hij is ervan overtuigd dat het hier even erg is als in Sodom en Gomorra. En hij is ook woedend dat ik het stuk heb geschreven. Maar ik ben nog wel met hem getrouwd, als dat je vraag was. Hij is in San Francisco gebleven, maar ik wilde Alexander bij me hebben.'

'Mag ik hem eens zien?' Hij had niets beters kunnen zeggen om hem dichter bij haar te brengen.

'Zou je dat willen?'

'Heel graag. Waarom gaan we morgen niet heel vroeg eten voor het theater begint, dan nemen we hem mee. Daarna brengen we hem terug naar het hotel en gaan vervolgens uit. Klinkt dat aannemelijk?'

'Het klinkt geweldig. Dank je, Ollie.'

'Tot je dienst.' Hij maakte een indrukwekkende buiging en riep toen een taxi aan. Pas toen ze boven was begon Bettina angstige voorgevoelens te krijgen. Waar begon ze eigenlijk aan? Uitgaan met die man? Ze was een getrouwde vrouw en ze had zichzelf beloofd dat ze met niemand zou uitgaan terwijl ze in New York zat. Maar hij was per slot van rekening een vriend van Ivo.

Ze had niets van John gehoord sinds de dag dat ze waren vertrokken. Hij beantwoordde geen enkel telefoontje of brief van Bettina, en zijn secretaresse hield steeds vol dat hij net was weggegaan. Bettina liet de telefoon thuis keer op keer overgaan, maar tevergeefs. Of hij nam nooit op, óf hij was er nooit. Dus was het misschien toch niet zo heel erg als ze met Oliver Paxton ging eten. Hoe graag ze hem ook mocht, ze begon geen verhouding met hem.

Dat vertelde ze hem ronduit de volgende avond nadat ze het theater verlieten en naar de Russian Tea Room gingen om blini te eten en wat te drinken.

'Wie heeft je dat dan gevraagd?' Hij keek haar geamuseerd aan. 'Madam, het gaat me niet om u, maar om uw zoon.'

'Ben je ooit getrouwd geweest?'

Hij glimlachte liefjes. 'Nee, ik ben nog nooit gevraagd.'

'In ernst, Ollie.' Ze werden al snel echte vrienden, en wat ook de aantrekkingskracht van de een op de ander was, ze begrepen beiden dat het niet verder zou gaan dan de vriendschap die ze nu deelden. Voor zover het Bettina betrof zou dat niet kunnen en Ollie respecteerde dat.

Hij glimlachte naar haar toen de blini kwam en hij tastte toe. 'Ik was ook in ernst, en nee, ik ben nog nooit getrouwd geweest.'

'Waarom niet?'

'Er was niemand met wie ik de rest van mijn leven opgescheept zou willen zitten.'

'Dat is een mooie manier om het te zeggen.' Ze trok een gezicht en proefde van de blini.

Hij keek haar aan. 'Dus nummer drie vindt dit allemaal niet goed.'

Ze deed een zwakke poging om hem te verdedigen, hetgeen Ollie genoeg zei. Toen schudde ze langzaam haar hoofd. 'Nee.'

'Dat is niet zo verbazingwekkend.'

'Waarom niet?'

'Omdat het voor een heleboel mannen moeilijk te aanvaarden is een vrouw te hebben met een eigen leven, of het nu om verleden of toekomst gaat. en jij hebt toevallig beide. Maar je hebt gedaan wat je moest doen.'

'Maar hoe kun jij dat nu weten?" Ze keek zo ernstig dat hij de verleiding niet kon weerstaan om zijn hand uit te steken en haar zachte kastanjebruine krullen in de war te maken.

Hij schonk haar een trage glimlach. 'Ik weet niet of je het je herinnert, maar er staat iets in een boek van je vader dat ik toevallig tegenkwam op een dag dat ik probeerde uit te maken of ik die baan bij de Mail moest nemen en naar New York moest gaan. Je vader zou achter je keus staan...'

Ze keek hem aan en haar ogen werden groot. Samen citeerden ze woord voor woord de passage. 'Mijn God, Ollie, dat zat ik te lezen op de dag dat ik ze vertelde dat ik zou komen. Daardoor ben ik van gedachten veranderd.' Hij keek haar verbaasd aan.

'Zo is het mij ook gegaan.' Daarna toostten ze zwijgend op haar vader, aten hun blini op en liepen arm in arm terug naar haar hotel. Hij ging niet met haar mee naar boven, maar ze spraken af om op zaterdag met Alexander naar de dierentuin te gaan.

38

Eind oktober was Bettina bijna dag en nacht met het stuk in de weer. Ze bracht eindeloze uren in het tochtige theater door, waarna ze nog weer vele uren 's avonds laat in het hotel veranderingen zat aan te brengen. De volgende morgen ging ze weer terug naar het theater om de wijzigingen te testen om ze dan vervolgens weer te veranderen. Ivo zag ze nooit, Ollie nauwelijks en Alexander met moeite een half uurtje per dag. Maar ze maakte altijd tijd voor hem, en soms, als zij in het theater was, kwam Ollie langs om met hem te spelen. Dat gaf Alexander dan tenminste de kans met een man op te trekken. Ze hadden nog steeds niets van John gehoord.

'Ik begrijp niet waarom hij me niet belt.' Bettina keek Ollie geïrriteerd aan en maakte een ongeduldig handgebaar nadat ze de telefoon had neergelegd. 'Er kan van alles met hem gebeurd zijn, of met ons, en hij zou het niet eens weten. Ik begrijp het niet. Dit is belachelijk. Hij beantwoordt mijn brieven of mijn telefoontjes niet. Hij belt nooit eens op.'

'Weet je zeker dat hij niet iets meer definitiefs heeft gezegd toen je wegging, Bettina?' Ze schudde haar hoofd, en ondanks een vreemd voorgevoel durfde hij niets meer te zeggen. Hij begreep dat ze zich als getrouwd beschouwde en hij respecteerde haar gevoelens. Het gesprek werd al snel weer op haar laatste moeilijkheden met het stuk gebracht.

'We komen nooit klaar voor de première.' Ze zag er wat moe uit en was ook afgevallen, maar haar ogen stonden uitzonderlijk levendig. Ze genoot van wat ze deed en dat was haar aan te zien. Ollie moedigde haar altijd aan als ze hem van haar problemen vertelde.

'Ja hoor, jullie komen best klaar, Bettina. Iedereen moet hierdoorheen. Heus, je zult het zien.' Maar naarmate de grote dag naderde vond ze dat hij niet wijs was. Eindelijk werden er geen veranderingen meer aangebracht. Ze gingen naar New Haven voor drie voorstellingen, en gaven er twee in Boston. Ze wijzigde nog het een en ander na deze proefvoorstellingen en daarna knikten zij en de regisseur elkaar goedkeurend toe. Al het mogelijke was gedaan. Nu restte ze nog een goede nachtrust voor de première en een zenuwslopende dag van wachten tot het avond was. Ollie belde haar die ochtend en ze vertelde hem dat ze al sinds kwart over zes op was.

'Vanwege Alexander?'

Ze lachte. 'Nee domoor, vanwege de zenuwen.'

'Daarom bel ik je eigenlijk. Kan ik je nog bezighouden vandaag?' Maar dat kon hij niet. Want deze dag en avond was hij de vijand, een criticus, een recensent. Ze moest er niet aan denken dat ze die dag samen met hem zou doorbrengen, waarna hij haar stuk vernietigend zou beoordelen. Want ze was er zeker van dat hij dat zou doen.

'Laat me hier nou maar zitten en ongelukkig zijn. Dat vind ik heerlijk.'

'Ach, morgen is het voorbij.'

Ze staarde droefgeestig voor zich uit. 'Het stuk misschien ook wel.'

'Ach, hou toch op, gekkerd. Alles komt best in orde.' Maar ze geloofde hem niet, en nadat ze zenuwachtig haar hotelsuite had rondgelopen en Alexander had afgesnauwd kwam ze eindelijk om kwart over zeven bij het theater aan. Ze hadden nog ruim een uur voor het doek opging, maar ze moest er gewoonweg naar toe omdat ze het ergens anders niet meer uithield. Ze stond in de coulissen, liep de zaal eens in, 'ging zitten, stond weer op en liep het middenpad door, ging terug naar de coulissen achter het toneel en daarna weer naar de stoel die ze had verlaten om door het gangpad te lopen. Ten slotte besloot ze een ommetje te gaan maken zonder zich erom te bekommeren of ze misschien zou worden beroofd, hetgeen niet gebeurde. Ze wachtte tot de laatkomers in het theater waren gearriveerd en liep toen de zaal in om op een stoel op de achterste rij te gaan zitten. Als ze de spanning niet meer aankon zou ze altijd kunnen vertrekken zonder dat de rest van het publiek de indruk kreeg dat iemand het zo vreselijk vond dat hij wegging.

Bettina zag Ollie niet in het theater, en toen het was afgelopen wilde ze niet eens met Ivo meerijden. Ze ontliep iedereen, verliet het theater zo snel mogelijk, riep een taxi aan en ging naar haar hotel. Tegen de telefoniste zei ze dat ze iedereen moest vertellen dat ze al sliep. De hele nacht zat ze op, wachtend op het geluid van de lift die openging en een krant die bij haar deur werd neergelegd. Om half vijf was het zover; ze sprong overeind en rende naar de deur. In paniek bladerde ze de krant door, ze moest het zien... ze moest... zien... wat hij had geschreven... wat had hij...? Ze las het een paar keer, en de tranen begonnen langzaam over haar gezicht te lopen. Bevend liep ze naar de telefoon en draaide zijn nummer. Onbeheerst lachte en huilde ze tegelijkertijd en maakte hem voor van alles uit.

'Schoft die je bent... oh, Ollie... ik houd van je... vond je het goed? Ik bedoel écht goed? Oh God, Ollie... echt?'

'Je bent hartstikke gek, Daniels, weet je dat? Idioot! Stapelkrankzinnig! Het is half vijf in de ochtend en ik heb de hele nacht geprobeerd je te bellen... en nu belt ze mij, nu ik het net had opgegeven en naar bed was gegaan.'

'Maar ik moest op de krant wachten.'

'Idioot die je bent, ik had je mijn recensie om kwart over elf gisteravond kunnen voorlezen.'

'Ik had het niet kunnen verdragen. Als je het nou eens vreselijk had gevonden?'

'Dat was onmogelijk, mallerd. Het is briljant. Werkelijk briljant!'

'Dat weet ik.' Ze straalde letterlijk en spon als een poes. 'Ik heb de recensie gelezen.'

Hij lachte tevreden en beloofde over een paar uur te komen ontbijten. Ze zou hem bellen als ze wat had geslapen. Maar voor ze zich uitkleedde en naar bed ging vroeg ze de telefoniste nog een nummer te draaien. Misschien dat ze hem op dit tijdstip thuis trof, of dat hij opnam omdat ze hem overviel. Maar er kwam geen antwoord. Ze had John zo graag willen vertellen dat het stuk een succes was. In plaats daarvan besloot ze Seth en Mary te bellen, die het enig voor haar vonden. Ze waren toevallig laat opgebleven vanwege een feestje dat ze hadden gegeven. Eindelijk, toen de zon opkwam, nestelde Bettina zich in haar eigen bed. met een brede lach op haar gezicht en de krant uitgespreid over het hele bed.

39

'Zo meid, en wat nu? Je bent hard op weg om beroemd te worden.' Ollie lachte haar gelukkig toe boven de gepocheerde eieren en een fles champagne. Ze hadden in Bettina's hotel afgesproken voor een laat ontbijt. Ze zag er nog steeds aangeslagen en doodmoe uit, en was tegelijkertijd uitgelaten en ondersteboven van alles.

'Ik weet het niet. Ik denk dat ik nog een paar weken blijf rondhangen om er zeker van te zijn dat alles goed loopt. Dan ga ik weer naar huis. Ik heb John verteld dat ik vóór Kerstmis thuis zou zijn, en ik denk dat dat wel lukt.' Ze keek echter wel wat onzeker terwijl ze dat zei. Ze had al drie maanden geen contact meer met hem gehad en maakte zich ernstig zorgen over hem en over wat ze het kind zou moeten vertellen.

'En wat je werk betreft, Bettina? Nog geniale ideeën?'

'Ik weet het nog niet.' Ze schonk hem een trage glimlach. 'Ik ben de laatste tijd wel met een idee bezig geweest, maar het heeft nog geen vaste vorm aangenomen.'

'Als het zover is, mag ik het dan lezen?' Hij keek bijna net zo gelukkig als zij.

'Natuurlijk. Wil je dat echt?'

'Heel graag.' Toen ze hem daarna aankeek besefte ze dat ze hem vreselijk zou missen als ze weg was. Ze was gewend geraakt aan hun lange, ongedwongen gesprekken en de dagelijkse telefoontjes. Verder lunchten ze vaak samen en dineerden af en toe met Ivo, en als het enigszins mogelijk was met zijn tweeën. Hij was bijna als een broer voor haar geworden. Als ze bij hem wegging zou het zijn alsof ze van huis ging. 'Waarom kijk je nu opeens zo somber?' Hij had de gekwelde uitdrukking op haar gezicht opgemerkt.

'Ik zat er net aan te denken dat ik bij je weg moet als ik naar huis ga.'

'Maak je er maar niet te druk over, Bettina. Voor je het weet ben je weer terug en dan zie ik je waarschijnlijk vaker dan je lief is. Een paar keer per jaar ga ik heen en weer naar de westkust.'

'Mooi zo.' Ze lachte hem weer iets gelukkiger toe. 'Tussen twee haakjes, heb je zin om met Ivo en mij te dineren op mijn laatste avond in New York?'

'Heel graag zelfs. Waar gaan we heen?'

'Is dat belangrijk?' zei ze glimlachend.

'Nee, maar ik neem aan dat het een uitstekend restaurant zal zijn.'

'Daar zorgt Ivo altijd wel voor.'

Dat deed hij inderdaad. Ze gingen naar La Côte Basque en zaten aan zijn favoriete tafeltje. Het diner dat hij had besteld was fantastisch. Om te beginnen waren er slakken, waarna ze champagne dronken met kaviaar erbij; er waren exquise artisjokbodems en kalfsoesters met zalige, kleine champignons die uit Frankrijk waren overgevlogen. En als dessert was er een soufflé grand marnier. Ze aten alle drie met smaak en gingen rustig achterover zitten voor de koffie met likeur.

'Zo kleintje, je gaat ons dus weer verlaten.' Hij keek haar met een tedere glimlach aan.

'Maar niet voor lang, hoor Ivo. Ik ben waarschijnlijk al gauw weer terug.'

'Dat hoop ik.' Maar terwijl ze samen met Ollie naar het hotel terugliep vond ze achteraf dat Ivo er ongewoon peinzend bij had gekeken.

Ze wendde zich tot haar vriend. 'Hoorde je wat hij zei toen hij me gedag kuste? "Een goede vlucht, vogeltje."'Toen kuste hij me en stapte in zijn auto.'

'Waarschijnlijk is hij alleen maar moe, en daar komt nog bij dat hij het naar vindt om je te zien vertrekken,' zei hij glimlachend. 'Net als ik.'

Ze knikte. Ze vond het vreselijk dat ze bij hem weg moest. Vreselijk om bij hen allebei weg te moeten. Plotseling had ze het gevoel alsof ze hier hoorde. Ze had de afgelopen drie maanden weer wortel in Newyorkse bodem geschoten. Het was er koud, akelig en druk; de taxichauffeurs waren brutaal en de mensen hielden nooit de deur voor je open, maar het was er levendig, en er hing een bepaalde sfeer waar je opgewonden van werd. Mill Valley zou daar niet meer aan kunnen tippen als ze zat te wachten tot Alexander uit school kwam. Zelfs Alexander had het gevoeld, en afgezien van het feit dat hij naar zijn vader verlangde had hij niet veel zin om weg te gaan.

Ollie bracht ze naar het vliegveld en stond uitgebreid te zwaaien terwijl Alexander met tegenzin naar het toestel liep. Hij blies Bettina een kushand toe, ging toen naar huis en dronk zich een stuk in de kraag. Maar Bettina kon zich die luxe niet veroorloven. Ze moest nuchter zijn voor de ontmoeting met John. Ze had hem geen bericht gestuurd om hem op de hoogte te stellen van hun terugkomst. Zelfs Seth en Mary had ze niets gezegd; ze wilde iedereen verrassen. Hun koffers zaten vol kerstcadeautjes voor John, Mary, Seth en alle kinderen.

Het weer was heerlijk zacht toen ze aankwamen. Het was half zes in de middag. Ze vonden een taxi die ze naar Mill Valley zou brengen en ze stapten in. Alexander begon nu heel opgewonden te raken. Eindelijk, na drie maanden zou hij zijn daddy weerzien. Hij zou hem alles over New York vertellen, over de dierentuin, zijn vriendjes en alles wat ze op school hadden gedaan. Hij zat te dansen op Bettina's schoot en ze glimlachte stoïcijns terwijl hij haar porde met zijn knieën en ellebogen en zich voorbereidde op wat hij allemaal ging zeggen.

Het leek een eeuwigheid te duren voor ze op de bekende oprijlaan stopten, en Bettina kon een glimlach niet onderdrukken. Het gaf een heerlijk gevoel om weer thuis te zijn. De chauffeur begon hun bagage uit te laden. Bettina liep naar de voordeur om die te openen, maar toen ze de sleutel in het slot stak merkte ze dat hij niet meer paste. Ze draaide hem naar links en naar rechts, duwde tegen de deur en rammelde aan de deurkruk. Ze keek verbaasd toen ze begreep wat er was gebeurd. John had een ander slot op de deur laten zetten. Een kinderachtig trucje.

Met stomheid geslagen haastte Bettina zich naar de buren. Ze had de taxichauffeur betaald en hem gezegd de koffers even in de garage te zetten. Ze nam Alexander bij de hand en liep met hem de achtertuin door. Ze klopte bij Mary op de keukendeur.

'Oh, mijn God... Betty!' Ze omhelsde haar direct en daarna Alexander, die luidruchtig door zijn vriendjes werd begroet. 'Oh, wat heb ik je gemist!' Toen riep ze de kamer in. 'Seth! Ze zijn terug.' Hij kwam glimlachend naar de deur en strekte zijn armen uit. Maar het hartelijke welkom was snel voorbij, en ze keek van de een naar de ander en legde uit wat er met de sleutel aan de hand was.

'Ik begrijp er niets van.' Terwijl ze de zitkamer in liepen keek ze over haar schouder en zei zachtjes tegen hen: 'Ik denk dat John het slot heeft laten vervangen.'

Mary keek wat ongelukkig en Seth sloeg uiteindelijk zijn ogen op. 'Betty, liefje, ga zitten. Ik heb niet zulk leuk nieuws voor je.' Oh, God, was er iets gebeurd? Was hem iets overkomen toen ze weg was? Maar waarom had niemand haar dan opgebeld? Ze voelde het bloed uit haar gezicht wegtrekken. Maar Seth schudde langzaam zijn hoofd. 'Nee, dat niet. Maar als zijn advocaat kon ik zijn vertrouwen niet beschamen. Hij is bij me gekomen nadat je was weggegaan en hij stond erop dat ik niets tegen je zou zeggen. Dat is - ' hij aarzelde, duidelijk verlegen met de situatie - 'dat is verdomd moeilijk geweest, om je de waarheid te zeggen.'

'Goed, Seth. Wat het ook is, je kunt het me nu vertellen.'

Hij knikte en wierp even een blik op Mary, voor hij haar weer aankeek.

'Ik weet het. Ik moet wel. Betty, de dag nadat je bent vertrokken heeft hij een echtscheiding aanhangig gemaakt.'

'O ja? Maar ik heb toch nooit papieren ontvangen?'

Seth schudde beslist zijn hoofd. 'Dat hoeft ook niet. Weet je nog van de scheiding van je vorige man? In deze staat wordt het ontbinding genoemd, en er is niets meer voor nodig dan dat een van de echtgenoten de band wil verbreken. Hij wilde het, en dat was dan dat!'

'Wat keurig en eenvoudig.' Ze haalde diep adem. 'Wanneer wordt het definitief?'

'Dat zou ik moeten opzoeken, maar ik denk over een maand of drie.'

'Heeft hij de sloten van het huis laten vervangen?' Nu begreep ze ook waarom hij haar brieven of telefoontjes nooit had beantwoord.

Seth schudde echter weer zijn hoofd. 'Hij heeft het huis verkocht, Betty. Hij woont er niet meer.'

'Maar onze spullen dan? Mijn spullen... de dingen die we samen hebben gekocht...' zei ze onthutst.

'Hij heeft wat dozen voor je achtergelaten, en een paar koffers met je kleren. En al het speelgoed van Alexander.' Ze had het gevoel dat haar hoofd tolde terwijl ze dit allemaal hoorde.

'En Alexander? Hij gaat toch niet om het kind vechten?' Opeens was ze er dankbaar voor dat ze het jongetje had meegenomen naar New York. Als hij nu eens met Alexander was weggegaan? Dat zou haar dood zijn geweest.

Seth scheen echter te aarzelen voor hij sprak. 'Hij... hij wil het kind niet meer zien, Betty. Hij zegt dat hij hem helemaal aan jou overlaat.'

'Oh, mijn God.' Ze stond langzaam op, liep naar de deur en ontmoette de ogen van haar zoon.

Hij keek naar haar op, zijn ogen vol vragen. 'Waar is daddy, mammie?'

Ze schudde langzaam haar hoofd. 'Hij is er niet. liefje. Hij is op reis.'

'Net als wij naar New York?' Hij keek haar nieuwsgierig aan en Bettina vocht tegen haar tranen.

'Nee, liefje, niet naar New York.'

Daarna keek hij haar op een vreemde manier aan, alsof hij het begreep. 'Gaan wij weer terug naar New York, mammie?'

'Ik weet het niet, lieverd, misschien wel. Zou je dat leuk vinden?'

Hij keek haar met een brede grijns aan. 'Nou en of. Ik zat ze net te vertellen van de grote dierentuin.' Ze was ontzet dat hij niet meer naar zijn vader taalde, maar misschien was het maar beter zo. Langzaam wendde ze zich weer naar Seth en Mary. De tranen stonden haar in de ogen, en ze glimlachte een beetje scheef.

'Nou, dat was dan Betty Fields.' Maar dat was ze eigenlijk al drie maanden niet meer. In New York, als schrijfster, was ze Bettina Daniels geweest. En misschien, realiseerde ze zich nu, was dat degene die ze altijd was geweest. Ze keek haar twee vrienden weer aan. 'Kunnen we hier een paar dagen bij jullie blijven?'

'Zolang je wilt.' Toen strekte Mary haar armen uit en omhelsde haar. 'Liefje, we vinden het zo erg. Hij is niet wijs.' Maar hij had de paradijsvogel niet willen hebben. Hij had het grijze, bruine vogeltje willen hebben. In haar hart had Bettina dat al die tijd wel geweten.

40

De dag na Kerstmis vertrokken Bettina en Alexander weer uit San Francisco. Na veel zelfonderzoek had ze de dozen met hun bezittingen vooruit naar haar hotel in New York gezonden.

'Ik heb hier toch zes jaar gewoond, Mary.'

'Dat weet ik wel. Maar zou je hier nu werkelijk willen blijven?'

Bettina had er gedurende de twee eenzame weken in Mill Valley eindeloos over nagedacht. Tegen Kerstmis wist ze dat wat Mary zei meer was dan alleen maar de vraag in welke stad ze wilde wonen. Iedereen die ze in San Francisco kende was bevriend met John. Mensen die vroeger hartelijk en vriendelijk waren geweest negeerden haar nu volkomen als ze haar op straat tegenkwamen. Ze was niet alleen gebrandmerkt door een echtscheiding, maar ook door haar succes.

Dus stapten ze de dag na Kerstmis in het vliegtuig en Ollie stond bij het eindpunt van de vlucht op ze te wachten. Het was gek, maar Bettina had niet het gevoel alsof ze zojuist haar thuis had verlaten. In plaats daarvan had ze het gevoel dat ze er terugkeerde toen ze in New York uit het toestel stapte. Ollie tilde Alexander met een zwaai op en verstopte hem in de plooien van een grote jas van wasberenbont.

'Waar heb je die vandaan? Wat een pracht van een jas.' Bettina keek hem breed glimlachend aan.

'Een kerstcadeautje aan mezelf.' Hij had diverse cadeautjes voor Bettina en Alexander achter in de limousine liggen, die hij had gehuurd om haar naar haar hotel te brengen. Langs de kant van de weg lag nog een paar centimeter sneeuw die de dag voor Kerstmis was gevallen.

Terwijl ze naar de stad reden die ze pas twee weken tevoren had verlaten voelde ze echter dat Ollie anders was dan anders; hij was stil en gespannen. Ze wachtte tot Alexander op de vloer van de auto druk bezig was met de teddybeer, de brandweerauto met sirene en de autootjes die op batterijen liepen. Toen keek ze hem rustig aan.

'Is er iets?'

Niet erg overtuigend schudde hij zijn hoofd. 'En hoe is het met jou, Bettina?'

Ze haalde haar schouders op. 'Het is fijn om weer terug te zijn.'

'O ja?' Ze knikte. Maar er lag nog iets droevigs in haar ogen. 'Heb je het moeilijk gehad daar?'

Ze knikte. 'Nogal. Ik denk dat ik het niet had verwacht. Totaal niet.' Ze dacht even na. 'Nadat we waren aangekomen zijn we naar huis gegaan. Eerst dacht ik dat hij de sloten had vervangen.'

'Was dat zo?'

Ze schudde somber haar hoofd. 'Nee. Hij had het huis verkocht.'

'Zonder het jou te zeggen?' Ollie keek ontsteld. 'Hoe heeft hij het je uiteindelijk verteld?'

Bettina glimlachte droevig. 'Dat heeft hij helemaal niet. Mijn buren hebben het me verteld.' Toen keek ze Ollie recht aan. 'Ik heb hem helemaal niet gesproken. Kennelijk is hij 3½ maand geleden een echtscheidingsprocedure begonnen, direct nadat wij naar New York waren gegaan.'

'Mijn God... en hij heeft het je nooit gezegd?' Ze schudde van nee.

'En hij...' Hij knikte in de richting van Alexander en ze begreep wat hij bedoelde.

'Dat is ook afgelopen, zegt hij.'

'Wil hij hem niet meer zien?' Hij keek heel ontzet.

'Hij zegt van niet.'

'Heb je het hem uitgelegd?'

Ze keek nadenkend. 'Min of meer.' Toen zuchtte ze zachtjes. 'Het waren twee interessante weken. En dat was dan alleen nog maar het slechte nieuws. Het goede nieuws was bijna nog erger. Iedere keer als ik een kennis tegenkwam, of een van mijn oude vrienden, deden ze rot tegen me, of wel openlijk of met een soort dubbelzinnige hatelijkheid.' Ze grinnikte zachtjes, blij dat ze dat achter zich had kunnen laten. 'Het waren twee afschuwelijke weken.'

'Wat nu?'

'Ik ga morgen een flat zoeken. Alexander gaat na de kerstvakantie weer naar school en ik ga aan een nieuw stuk werken.'

Bettina sloeg hem gade terwijl hij uit het raampje zat te kijken. Uiteindelijk raakte ze zachtjes zijn arm aan en zocht zijn blik.

'Ollie... is alles in orde met je?'

Hij knikte weer langzaam, maar ontweek haar ogen. 'Het gaat prima met me.'

'Weet je het zeker?'

Deze keer lachte hij zachtjes. 'Ja, moeder, heel zeker.' Even later: 'Ik ben ontzettend blij dat je terug bent, Bettina. Maar het spijt me dat je zo'n rottijd hebt gehad.'

'Ik denk dat het te voorzien was. De enige die het niet zag aankomen was ik.'

Hij knikte. 'Ik moet toegeven dat ik bang was dat er zoiets zou gebeuren toen hij helemaal geen contact met je zocht. Maar ik dacht dat hij misschien alleen maar erg kwaad was. Ik had het idee dat als hij je weer zag, hij wel zou bijtrekken, zodat jullie opnieuw konden beginnen.'

'Geen schijn van kans.' Ze zag er een ogenblik somber uit en keek hem toen weer aan. 'Tussen haakjes, heb je Ivo nog gezien?' Hij stond op het punt iets te zeggen, maar schudde toen van nee. 'Ik heb hem de dag voor Kerstmis gebeld om te zeggen dat we naar New York kwamen. Hij zei dat hij de kerstdagen met vrienden naar Long Island ging, maar dat hij vanavond terugkwam. Hij heeft me gevraagd of ik morgen met hem ging lunchen.' Ze keek Ollie blij aan. 'Kom jij ook?' Weer schudde Ollie alleen maar zijn hoofd. Verdere uitleg werd hem bespaard omdat ze voor het hotel stopten. De portier laadde hun koffers uit en ze gingen weer naar hun oude suite, die wonderlijk genoeg net was vrijgekomen omdat de twee zakenlui uit Londen die hem na haar hadden gehuurd zojuist waren vertrokken.

'Het is net of we weer thuiskomen, hè?' Alexander was naar zijn kamer gerend en Jennifer, zijn oppas, zou de volgende ochtend weer terugkomen. Bettina was van plan haar een vaste betrekking aan te bieden zodra ze verhuisd waren. 'Wil je iets eten, Ollie?'

'Nee, dank je.'

Ze bestelde een hamburger voor Alexander en een biefstukje voor zichzelf. Daarna ging ze op de lange bank zitten en streek met een hand door haar verwarde haar. 'Morgen ga ik een flat zoeken.' Maar plotseling ging Ollie met een ernstig gezicht naast haar zitten.

'Bettina...'

'Goeie hemel, wat is er? Je kijkt alsof je net je beste vriend hebt verloren.'

Langzaam knikte hij, terwijl zijn ogen zich met tranen vulden. 'Ollie... wat is er toch?... Ollie?' Ze strekte haar armen naar hem uit en hij omhelsde haar, maar terwijl hij dat deed voelde ze dat hij geen troost zocht, maar haar steun bood. 'Ollie?'

'Liefje, ik wilde het je op het vliegveld niet vertellen, maar er is gisteravond iets heel naars gebeurd.' Hij hield haar dicht tegen zich aan en voelde hoe ze beefde toen ze hem zachtjes van zich af duwde.

'Ollie...?' Ze keek hem ontzet aan en begreep het. 'Oh, God... ze hebben een eind aan mijn toneelstuk gemaakt?' Hij glimlachte teder, en schudde toen rustig zijn hoofd.

'Nee, dat is het niet.' Hij haalde diep adem en nam haar kleine tengere hand in de zijne. 'Bettina, het gaat om Ivo.' Hij sloot heel even zijn ogen. 'Hij is gisteravond gestorven.'

'Ivo?' Ze sprong overeind en keek haar vriend strak aan. 'Doe niet zo gek. Ik heb twee dagen geleden nog met hem gesproken. Hij zou naar Long Island gaan. Hij was...' Toen zonk ze trillend op de bank neer. 'Ivo... dood?' Haar ogen vulden zich met een zee van tranen en Ollie trok haar weer in zijn armen terwijl ze riep: 'Oh Ollie, nee... niet Ivo... oh nee... niet Ivo... niet Ivo...' Hij leidde haar langzaam naar de slaapkamer voordat Alexander haar zag en deed de deur zachtjes dicht. Daarna legde hij haar op bed en liet haar huilen. Het was alsof ze haar vader weer verloor, nog erger bijna, want ze verloor een vriend die ze haar hele leven had gekend.

Hij was altijd zo goed voor haar geweest, beter nog dan haar vader. Ze was altijd van hem blijven houden, tot het laatste toe. 'Maar ik zou morgen met hem gaan lunchen, Ollie...' Ze keek hem als een klein kind aan. 'Ik weet het, liefje... ik weet het...' Zachtjes streek hij over haar haar terwijl ze haar gezicht weer bij hem wegstopte. 'Ik vind het zo vreselijk voor je... ik weet hoeveel je van hem hield.'

Toen ze naar de grond keek zag ze daar de krant liggen met Ivo's foto op de voorpagina, met een artikel erbij. Ze was blij dat ze het niet eerder had gezien.

'Hij was verantwoordelijk voor al het goede dat ik ooit heb meegemaakt.' zei ze tegen Ollie terwijl ze haar benen over de rand van het bed zwaaide en haar ogen droogde. 'En nu is hij er niet meer.'

41

De begrafenis vond twee dagen later plaats. Bestuurders, senatoren, krantenmagnaten, bekende persoonlijkheden, schrijvers, toneelschrijvers, filmsterren, iedereen kwam. Bettina zat op de voorste rij.

Ollie nam haar bij de arm toen ze de kerk uitliepen, en geen van beiden sprak een woord toen ze weer in de auto zaten. Ze reed zwijgend en met droge ogen terug naar het hotel en hield stevig zijn hand vast. Ze zag zo bleek als ivoor zoals ze daar zat, haar volmaakte profiel stak als een camee af tegen de grijze lucht.

'Heb je zin om koffie te komen drinken?' Ze keek Ollie triest aan en wendde zich weer af toen hij knikte en haar naar binnen volgde.

Maar Alexander was boven, en ze moest althans doen alsof ze vrolijk was. Een half uur later, na de koffie met croissants en de verhalen van Alexander over de genoegens van Central Park, was haar glimlach niet langer geforceerd. Ollie was opgelucht dat ze er wat beter uitzag.

'Bettina? Heb je zin om vanmorgen een wandeling te maken? Ik vind dat we allebei wel wat frisse lucht kunnen gebruiken.' Misschien konden ze samen lunchen en daarna in zijn appartement koffiedrinken. Terwijl hij zo naar haar had zitten kijken had hij besloten haar niet alleen te laten. 'Wat vind je ervan? Als je een broek aantrekt kunnen we wat rondzwerven... Voel je daar wat voor?'

Eigenlijk lokte het haar niet zo, maar ze wist dat hij haar wilde helpen, en ze wilde zijn gevoelens niet kwetsen door nee te zeggen. 'Goed dan.' Ze stak haar handen glimlachend omhoog.

Ze gingen op hun gemak met de lift naar beneden en tien minuten later liepen ze langs het park. Het verkeer was wat minder dan gewoonlijk omdat het zaterdag was, en af en toe kwam met een kalm gangetje een rijtuig voorbij. Ze liepen meer dan een uur rond; af en toe wisselden ze een paar woorden waarna ze weer een poosje zwegen. Na een tijdje voelde ze hoe hij genoeglijk zijn arm om haar heen sloeg en ze keek naar hem op.

'Je bent een goede vriend, weet je, Ollie. Ik denk dat ik ook daarom heb besloten naar New York terug te komen.' Ze aarzelde even. 'Om jou en Ivo.' Ze veegde snel een traan weg met haar hand in de witte want.

Terwijl ze stonden te wachten om de straat over te steken zei ze zachtjes: 'Het leven geeft me nooit weer een man zoals Ivo.'

Langzaam knikte hij. 'Nee, vast niet.'

Toen liepen ze hand in hand verder. Het was bijna een uur later voordat ze eindelijk stilstonden om op adem te komen.

'Kan ik je verleiden om in het Plaza met me te gaan lunchen?' Maar ze schudde langzaam van nee. Ze was niet in een feestelijke stemming, en ze wilde nog wat met rust worden gelaten.

'Ik denk het niet, lieverd, maar dank je wel.'

'Nog te gespannen?' Hij begreep het volkomen.

'Zoiets,' zei ze glimlachend.

'Wat vind je van thee met sandwiches bij mij thuis? Klinkt dat beter?'

Bij dat vooruitzicht klaarde haar gezicht wat op. Ze knikte en hij riep snel een taxi aan.

Ze haastten zich de stoep van het uit bruine baksteen opgetrokken gebouw op en hij maakte de deur open. Hij had een appartement met dakterras, en terwijl hij het water opzette deed ze haar jack uit en keek naar het kleine tuintje waar nog sneeuw lag.

'Ik was vergeten hoe leuk het hier is, Ollie.'

'Ik woon er graag,' zei hij glimlachend, terwijl hij de sandwiches begon klaar te maken.

'Ik hoop dat ik ook zoiets leuks vind.'

'Dat lukt je wel. Het kost wat tijd om een goede flat te vinden, maar het is het zoeken waard.' Hij had een prachtige slaapkamer met een balken plafond en een open haard, evenals in de gezellige woonkamer. De keuken was ouderwets ingericht en had een gemetselde wand, de andere wanden waren met hout betimmerd. Er lag een houten vloer en er was een oven om brood in te bakken. Als ongebruikelijk extraatje in New York was er dan nog de daktuin.

'Hoe ben je eraan gekomen?' vroeg ze hem opgewekt terwijl hij bezig was. Hij glimlachte. 'Via de Mail natuurlijk. Wat zoek jij eigenlijk?'

Ze zuchtte bij de gedachte. 'Iets wat veel groter is dan dit. Met drie slaapkamers.'

'Waarom zoveel?' Hij overhandigde haar een bord waarop heerlijke sandwiches met salami, gerookte ham en kaas lagen.

Ze glimlachte en nam een broodje. 'Ik heb ruimte voor Alexander nodig, een plek om te schrijven en een kamer voor mezelf.'

Hij knikte. 'Ben je van plan iets te kopen?'

Ze keek hem onzeker aan; toen legde ze haar sandwich neer en staarde op haar bord. 'Ik wou dat ik het wist. Ik weet niet wat er verder gaat gebeuren, Ollie. Nu op dit moment heb ik al het geld dat het stuk binnenbrengt, maar wie weet hoelang dat nog duurt?' Ze keek hem somber aan en hij grijnsde.

'Ik verzeker je, Bettina, dat het nog een hele tijd loopt.'

'Dat weet je niet.'

'Oh, jawel. Je hebt een geweldig stuk geschreven.'

'Maar als het me niet lukt om er nog een te schrijven? Als ik geen inspiratie meer krijg?'

Hij rolde met zijn ogen van pret, maar Bettina kon er niet om lachen. 'Je bent net als alle anderen, meisje. Alle schrijvers schijnen onder dezelfde vloek te leven. Ze verdienen duizenden met hun laatste boek, ze staan een half jaar op de bestsellerlijst en dan zeuren ze over "en morgen dan?" Of ze het nog wel kunnen, hoe het moet met het volgende boek, als... enzovoort. Zo doe jij ook over je stuk.'

Langzaam brak er weer een glimlach door. 'Ik weet het eigenlijk niet meer zo goed, maar ik geloof dat mijn vader ook zo was.' Toen werden haar ogen weer ernstig. 'Maar kijk eens hoe het met hem ging, Ollie. Hij had geen cent toen hij stierf. Ik wil niet dat mij dat overkomt'

'Mooi zo, dan moet je niet zeven huizen en negen auto's kopen en 23 bedienden huren. Dan zal het prima gaan.' Hij glimlachte vriendelijk naar haar. Ze had hem alles over het debacle van haar vader verteld en over de schuld van vier miljoen dollar die hij had nagelaten.

Ze keek Ollie kalm aan, met haar hoofd een beetje scheef. 'Weet je, Ollie, mijn hele leven ben ik afhankelijk geweest van mannen. Mijn vader, Ivo, die acteur met wie ik getrouwd was -' ze noemde zijn naam niet graag -'en toen John. Voor het eerst in mijn leven ben ik van niemand afhankelijk, behalve van mezelf.' Ze keek hem met een klein tevreden glimlachje aan. 'Ik vind dat eigenlijk best prettig.'

Hij knikte. 'Zo hoort het ook; het is een heerlijk gevoel.'

'Ja,' zuchtte ze, nog steeds glimlachend, 'maar soms is het ook wel beangstigend. Ik heb altijd op iemand terug kunnen vallen, en voor het eerst in mijn leven kan dat niet.' Toen wat zachter: 'Ik heb Ivo niet eens meer. Ik heb alleen mezelf nog maar.'

Hij keek haar teder aan: 'En mij.'

Ze gaf hem een hartelijk handdrukje. 'Je bent een goede vriend geweest. Maar weet je wat nu zo gek is?'

'Nou?'

'Ik vind het niet erg om zelfstandig te zijn. Soms maakt het me doodsbang, maar het is ook een fijn gevoel.'

'Bettina -' hij keek haar openhartig aan - 'ik vind het vreselijk dat ik het je moet vertellen, maar ik denk dat je zojuist volwassen bent geworden.'

'Nu al?' Ze keek hem aan en begon te lachen. Hij toostte haar toe met zijn kopje thee.

'Hoor eens, je bent je tijd ver vooruit. Ik ben negen jaar ouder dan jij en ik weet nog niet eens of ik al wel volwassen ben.'

'O ja, hoor. Jij bent altijd zelfstandig geweest. Je bent nooit zo afhankelijk geweest als ik.'

'Onafhankelijk zijn heeft ook zijn nadelen.' Hij keek nadenkend naar zijn tuintje. 'Je hebt het zo druk met wat je aan het doen bent, of met het doel dat je voor ogen hebt, dat je nooit erg intiem met iemand wordt.'

'Waarom niet?' vroeg ze heel zachtjes in de warme, gezellige keuken terwijl hij haar gadesloeg.

'Je hebt er de tijd niet voor. Hoe dan ook, ik had het te druk met belangrijk worden, ik wilde de belangrijkste man in de krantenwereld van Los Angeles worden.'

'Dat ben je nu bijna.' Ze glimlachte teder. 'En nu?'

'Ik ben er nog niet, Bettina. Weet je wat ik altijd wilde? Ik wilde zijn zoals Ivo. De hoofdredacteur van een toonaangevende krant in een grote stad. En weet je wat er nu is gebeurd? Opeens kan het me geen donder meer schelen. Ik houd van mijn werk. Ik geniet van New York en voor het eerst in 42 jaar kan morgen me geen klap schelen. Nu op dit moment, hier en nu heb ik het naar mijn zijn.'

'Ik weet precies wat je bedoelt.' Terwijl ze dat zei boog ze zich bijna onmerkbaar voorover, zonder het zich bewust te zijn, en Ollie maakte plotseling een beweging naar haar toe. Zonder er verder over na te denken kusten ze elkaar lang, zodat ze er duizelig van werden. Eindelijk trok ze zich terug en probeerde verbaasd weer op adem te komen. 'Hoe kwam dat nou?' Ze probeerde het niet al te serieus op te vatten, maar daar gaf hij haar de kans niet voor. Ineens stonden zijn ogen heel ernstig.

'Dat zat er al een hele tijd in, Bettina.'

Ze stond op het punt het te ontkennen, maar knikte toen langzaam. 'Dat geloof ik ook.' Na een ogenblik voegde ze eraan toe: 'Ik dacht... ik dacht eigenlijk... dat we altijd gewoon vrienden zouden blijven.'

Hij nam haar voorzichtig in zijn armen. 'Dat zijn we ook. Maar ik moet u een bekentenis doen, miss Daniels. Iets wat ik u al een hele tijd had willen zeggen.' Hij glimlachte haar teder toe en ze beantwoordde zijn lach.

'Werkelijk, Mr. Paxton, en dat is?'

'Dat ik van je houd... eigenlijk dat ik heel veel van je houd.'

'Oh, Ollie.' Ze vlijde haar gezicht met een zucht tegen zijn borst, maar hij legde zijn hand onder haar kin en dwong haar hem aan te kijken.

'Wat betekent dat? Ben je boos?' Eventjes keek hij bijna bedroefd, maar ze schudde een beetje triest haar hoofd.

'Nee, ik ben niet boos. Waarom zou ik dat zijn?' Haar stem werd nog zachter. 'Ik houd ook van jou. Maar ik dacht... het leek zo eenvoudig... zoals het was.'

'Toen moesten we het ook wel eenvoudig houden. Je was getrouwd. Nu ben je dat niet meer.'

Ze knikte nadenkend. Daarna keek ze hem recht aan. 'Ik trouw nooit weer, Oliver. Ik wil dat je dat nu meteen weet.' Ze keek doodernstig terwijl ze hem dat vertelde. 'Kun je dat accepteren?'

'Ik zou het kunnen proberen.'

'Jij hebt er recht op om te trouwen. Jij hebt dat nog nooit meegemaakt. Je hebt recht op een vrouw en kinderen, en alles wat eraan vastzit. Maar ik heb dat allemaal al gehad en wil het niet nog eens.'

'Wat wil je dan wel?' Hij hield haar losjes in zijn armen en liefkoosde haar met zijn ogen.

Ze dacht lang na. 'Kameraadschap, liefde, iemand om mee te lachen en mijn leven mee te delen, iemand die respect voor mij en mijn werk heeft, en iemand die van mijn kind houdt...' Ze zweeg. Hun ogen ontmoetten elkaar en ze keken elkaar een tijdlang aan.

Ollie verbrak de stilte uiteindelijk. 'Dat is niet te veel gevraagd, Bettina.' Zijn stem leek ieder moment tederder te worden terwijl hij haar zachte koperkleurige haar streelde.

Ze nestelde zich tegen hem aan zoals een kat zich in de winter bij het vuur nestelt en haar ogen keken hem stralend aan. 'En jij, Ollie? Wat wil jij?' Haar stem klonk verrukkelijk hees.

Hij leek lange tijd te aarzelen. 'Ik wil jou, Bettina!' Terwijl hij dat zei nam hij zijn handen van het glanzende haar dat haar gezicht omlijstte en begon langzaam haar kleren uit te trekken. liet zich ontwarren als een bolletje touw, tot ze uiteindelijk glanzend naakt op zijn bed lag, zacht als roomkleurige satijn onder zijn tedere, strelende handen. Toen, als een refrein bij een lied waarvan ze al lang droomde, zei hij steeds maar weer: 'Ik verlang naar je, Bettina... mijn lieveling... ik verlang naar je... mijn liefste...' Plotseling voelde ze de vlammen van haar eigen, allang vergeten hartstocht door zich heen slaan, terwijl hij snel en ervaren haar lichaam weer tot leven wekte. Ineens bewoog ze zich onstuimig in zijn armen, rukte aan zijn kleren tot ze naast elkaar lagen, ademloos en begerig, hongerend naar elkaars liefde met een onverzadigbare begeerte. Ten slotte werden de vlammen die zij zo snel hadden aangewakkerd tot een zacht brandend vuur en ze lagen glimlachend in elkaars armen.

'Gelukkig?' Hij keek op haar neer met een teder lichtje in zijn ogen dat zei dat ze nu van hem was.

'Ja, erg gelukkig.' Haar stem klonk slaperig en fluisterend terwijl ze haar vingers door de zijne strengelde en haar hoofd in zijn hals nestelde. 'Ik houd van je, Ollie.' Ze fluisterde het zo zacht en lief dat hij zijn ogen dichtdeed en glimlachte.

Hij trok haar zachtjes tegen zich aan en opnieuw zocht zijn mond hongerig de hare. Zijn lichaam en ziel, zijn hele wezen ging opnieuw naar haar uit.

'Ollie...' Deze keer glimlachte ze toen hij bezit van haar nam. Dit was van hen. Ze vonden het allebei prettig en genoten ervan om elkaar eindelijk te beminnen. 'Hoort het werkelijk zo te zijn?' Ze keek hem met een vragend glimlachje aan toen het voorbij was.

'Hoe?' Zijn glimlach was even ondeugend als de hare. 'Je bedoelt: zo ongedwongen?' Hij glimlachte breed, sloeg zijn armen om haar heen en hield haar achterste in beide handen. 'Madam, heeft iemand u de laatste tijd nog verteld dat u het mooiste lichaam van de hele stad heeft?'

'Heb ik dat?' Ze lachte hem ondeugend toe. 'Misschien zouden ze dat op het aanplakbiljet van mijn stuk moeten zetten...' Ze leek de mogelijkheid te overwegen; Oliver lachte en maakte haar haar in de war.

'Kom eens hier jij...' Maar zijn handen waren teder, al waren de woorden speels. 'Vrouw, je kunt je er geen voorstelling van maken hoeveel ik van je houd.' Hij was lange tijd stil; Bettina keek naar hem op en er lag een heel leven in die blik.

Ze knikte langzaam. 'Ja, dat kan ik wel, Ollie... o ja, dat kan ik.'

'O ja?' vroeg hij. 'Hoe dan?'

Maar nu maakte ze niet langer grapjes. Ze strekte haar armen uit en hield hem met alle kracht die in haar was tegen zich aan. Haar ogen hield ze stijf dicht en haar hele hart ging naar hem uit terwijl ze de woorden fluisterde. 'Omdat ik met mijn hele ziel van je houd.' Toen ze het zei had ze een ogenblik lang het gevoel alsof het haar laatste kans was. Haar ogen gingen open en ze keek Oliver Paxton aan. Ze glimlachte toen hij zich over haar heen boog om haar weer te kussen.

42

Bettina keek Ollie somber aan terwijl ze in zijn keuken zaten en hij haar nog een kop thee inschonk. De afgelopen twee weken hadden ze vele uren in zijn appartement doorgebracht. Ze huurde haar suite in het hotel nu per maand, maar in Ollie's flat voelde ze zich toch meer thuis.

'Kijk niet zo vrolijk, lieveling. Ik verzeker je dat ik eerlijk en netjes ben, en erg hard werk.' Hij maakte een handgebaar naar de absolute chaos om hen heen: kranten van vier dagen, zijn badjas en Bettina's kleren. 'Zie je wel?'

'Doe niet zo leuk. Daar gaat het helemaal niet om.'

'Waar gaat het dan wel om?' Hij ging eens gemakkelijk zitten aan de eikehouten tafel en nam haar hand in de zijne.

'Als we samen gaan wonen begint alles weer overnieuw, heus. Ik word weer afhankelijk, en jij wilt uiteindelijk toch trouwen. Ik moet nu ook aan Alexander denken. Het is niet goed.' Ze keek ongelukkig en zijn ogen probeerden haar te troosten. Ze hadden er al de hele week over gediscussieerd.

'Ik begrijp dat je je zorgen maakt om Alexander en ik deel die bezorgdheid. Maar zoals het nu gaat is het ook niet goed. Je rent heen en weer naar het hotel en je hebt geen tijd om te werken, en dat zal zeker niet veranderen als je een eigen flat hebt. De helft van de tijd zit je toch hier.' Hij boog zich voorover en kuste haar. 'Weet je hoeveel ik van je houd?'

'Vertel het me maar.'

'Ik aanbid je,' fluisterde hij zachtjes.

Hemeltje.' giechelde ze en leunde voorover om hem over de tafel heen te kussen. Ze voelde zijn hand langs haar been omhoogglijden. Zo was het vanaf die eerste keer gegaan. Hij was zo lief en geestig, en zo gemakkelijk in de omgang. Hij had begrip voor haar en haar werk en hield echt van Alexander. Maar, dat was nog het mooiste, Ollie en zij hadden een heel speciale vriendschap voor elkaar. Ze wilde niets liever dan met hem samenwonen, maar ze wilde niet dat het weer in een nachtmerrie zou eindigen. Als hij nou eens een hekel ging krijgen aan haar werk? Als Alexander hem begon te irriteren? Als hij haar bedroog, of zij hem?

'Nou? Zoeken we samen een appartement?' Hij keek haar triomfantelijk aan en ze kreunde.

'Heeft iemand je weleens verteld dat je een doordrammer bent?'

'Heel vaak zelfs. Dat kan me helemaal niet schelen.'

'Nou, Ollie ze keek hem vastberaden aan - 'ik ben niet van plan om toe te geven.'

'Mooi.' Hij haalde nonchalant zijn schouders op. 'Neem dan zelf een flat, dan slaap je helemaal niet meer. Je blijft hier tot 5 uur in de ochtend en daarna haast je je naar huis opdat je zoon niet zal weten dat je er niet was. Maar dat betekent wel dat je nog een slaapkamer nodig zult hebben.'

'Waarom?' vroeg ze verbaasd.

'Nou, Jennifer zal bij je in moeten wonen, net als in het hotel, maar ik neem aan dat ze een eigen kamer wil. Je kunt midden in de nacht niet zomaar wegrennen en Alexander alleen laten.'

Bettina keek hem aan en rolde met haar ogen. 'Klier.'

'Je weet dat ik gelijk heb.'

'Oh, verdomme... nou ja, laat me erover denken.'

'Zeker, mevrouw. Is vijf minuten genoeg?'

'Oliver Paxton!' schreeuwde ze en stond op, maar nog geen vijf minuten daarna had hij kans gezien haar in bed te krijgen. 'Je bent onmogelijk!'

Twee dagen later loste Ollie het probleem op. Hij kwam met een brede grijns op zijn gezicht de hotelsuite binnenlopen. 'Het is volmaakt, Bettina.' Hij keek triomfantelijk en Alexander gooide zich meteen tegen zijn eindeloos lange benen.

'Hou eens op, Alexander... wat is volmaakt?' Bettina liep met twee potloden achter haar oor. Ze was druk bezig met een nieuw toneelstuk.

'Ik heb het volmaakte appartement gevonden.'

Ze keek hem kwaadaardig aan en ging zitten. 'Ollie...'

'Wacht nou even, luister maar eens. Het is werkelijk fantastisch. Een vriend van me gaat voor een half jaar naar Los Angeles en hij wil ons zijn appartement verhuren. Het is werkelijk prachtig, een maisonnette met vier slaapkamers, helemaal gemeubileerd, in een schitterend gebouw in West Side. De huur is 1000 dollar per maand. Dat kunnen we ons gemakkelijk veroorloven. We nemen het voor een half jaar, de tijd dat hij weg is, om het te proberen. Als het ons bevalt zoeken we na die tijd samen een eigen appartement, en als we het niet prettig vinden gaan we ieder onze eigen weg. Als het je minder zenuwachtig maakt zal ik mijn eigen appartement verhuren tijdens die proefperiode, dan hoef je niet het gevoel te hebben dat je na die zes maanden aan me vastgebakken zit. Klinkt dat niet redelijk?' Hij keek haar hoopvol aan en ze lachte. 'Bovendien, hoelang kun jij nog doorgaan met hotelrekeningen te betalen?'

'Ik weet niet of je een tovenaar of een charlatan bent, Ollie Paxton, maar één ding is zeker, soms heb je hele goede ideeën.'

'Vind je het dan een goed idee?'

'Ja zeker.' Ze stond op, liep naar hem toe en sloeg haar armen om zijn middel. 'Wanneer kunnen we erin?'

'Dat eh... zal ik hem moeten vragen.' Maar toen ze hem aankeek wist ze plotseling hoe de vork in de steel zat.

'Ollie!' Ze deed een poging om woedend te kijken, maar kon toch haar lachen niet houden. 'Heb je het al gehuurd?'

'Ik eh... natuurlijk niet... doe niet zo gek...'

Maar ze kende hem wel beter. 'Dat heb je wel gedaan.'

Hij liet verlegen zijn hoofd hangen. 'Ja, inderdaad.'

'We hebben het dus al?' Ze keek hem aan en amuseerde zich kennelijk kostelijk.

'Ja, dat is zo.'

'Als ik nu eens nee had gezegd?'

'Dan zou ik het komende half jaar een zeer luxueus appartement hebben gehad.' Ze lachten samen, waarna Bettina's gezicht weer ernstig werd. 'Ik wil wel dat je één ding goed begrijpt, Ollie.'

'Ja, ma'am?'

'We delen de huur. Ik heb Alexander, dus ik betaal twee derde.'

'O Jezus. Die geëmancipeerde vrouwen. Vind je niet dat je mij dat kunt laten regelen?'

'Nee, als je dat wilt gaat het niet door. Of we delen de huur, of ik trek niet bij je in.'

'Prachtig. Maar als je nu eens de helft betaalde?'

'Twee derde.'

'De helft.'

'Twee derde.'

'De helft.' Hij greep haar stevig bij haar zitvlak. 'Als je er nog één woord aan vuil maakt, Bettina Daniels,' fluisterde hij terwijl Alexander naar zijn eigen kamer liep, 'dan rand ik je ter plekke aan.' Maar ze begonnen allebei te lachen en kibbelden nog toen ze zich naar haar kamer haastten en de deur achter zich dichtdeden.

43

'Vind je het mooi?' vroeg hij en keek haar hoopvol aan.

'Het is fantastisch, wat dacht je dan?' Ze was verrukt en keek geïmponeerd om zich heen. Het was een van die zeldzame appartementen in West Side die meer zijn dan alleen maar luxueus, het was absoluut grandioos. Het was inderdaad een maisonnette, waarvan de vier gerieflijke slaapkamers zich boven bevonden. De zitkamer en eetkamer waren beneden. De plafonds waren heel hoog en de kamers waren met hout betimmerd. Zelfs Ollie kon gemakkelijk de open haarden in en uit lopen, zo kolossaal waren ze. De ramen waren hoog en mooi van vorm, en boden uitzicht op Fifth Avenue aan de overkant van het park. Er was ook een kleine, gezellige studeerkamer, die ze beiden konden gebruiken om te zitten schrijven. De slaapkamers boven waren prachtig en zagen er zeer Frans uit.

'Van wie is het huis eigenlijk?' Ze keek geboeid rond en ging op een prachtig gebeeldhouwd Frans stoeltje zitten.

'Van een producer die ik jaren geleden bij de film heb ontmoet.'

'Hoe heet hij?'

'Bill Hale.'

'Ik heb geloof ik weleens van hem gehoord. Is hij beroemd?' Ze besefte echter dat hij dat wel zou moeten zijn om zich een huis als dit te kunnen veroorloven. Ollie begon lachend de namen van zijn films en toneelstukken op te noemen.

'Hij lijkt wel wat op jou.'

'Leuk hoor.'

'Nee, ik meen het. Hij heeft één stuk geschreven dat geweldig succes had. Daarna heeft hij diverse films, en nog een paar toneelstukken gedaan. Nu werkt hij meestal buiten Hollywood. Maar het is allemaal begonnen met een successtuk, toen had hij het gemaakt.' Vervolgens strekte hij een arm naar Bettina uit en trok haar liefderijk tegen zich aan. 'Dat gaat met jou ook gebeuren, ik zit erop te wachten.'

'Nou, hou je adem maar niet in. Wat is hij nu in Hollywood aan het doen?'

Hij grijnsde. 'Trouwen. Dat is nog iets wat hij met jou gemeen heeft. Ik denk dat hij om en bij de 37 is, en hij is al aan zijn vierde vrouw toe.'

'Dat is geen leuk grapje, Ollie.' Ze keek opeens zeer geïrriteerd en hij gaf een kneepje in haar neus.

'Niet zo lichtgeraakt zijn, Bettina. Je moet je gevoel voor humor niet verliezen, hoor.' Hij zei het heel vriendelijk, en de glimlach keerde weer terug op haar gezicht.

'Bovendien heb ik er maar drie gehad.'

'Ik zou je kunnen helpen om hem in te halen.'

Ze keek vol wanhoop over haar schouder. 'Je wordt bedankt hoor.' Ze liep naar de keuken, en toen ze daar aankwam hield ze haar adem in. Hij hoorde haar roepen terwijl hij Alexander probeerde te helpen om een doos vol speelgoed naar binnen te slepen. 'Ollie, kom eens hier!'

'Ik kom eraan... ogenblikje...' Toen hij de keuken zag floot hij tussen zijn tanden. Het zag eruit als een plantenkas en buiten, op een overdekt balkon, bloeiden rode. gele en roze tulpen.

'Geweldig hè?' Bettina keek hem verrukt aan. 'Ik wou dat we het voorgoed konden houden.'

Ollie glimlachte. 'Dat wil Bill vast ook.'

Ze knikte. 'We hebben in ieder geval een half jaar.'

De maanden gingen echter verbazingwekkend snel voorbij, en eind mei had ze haar nieuwe stuk voltooid. Het ging over een vrouw die erg veel op Bettina leek en ze had het De Paradijsvogel genoemd. Ollie moest lachen om die titel.

'Vind je het goed?' Ze keek hem vol angstige spanning aan terwijl hij het haar over de ontbijttafel heen aanreikte. Ze zaten in de keuken te genieten van de lentezonneschijn en een heldere, blauwe ochtendlucht. 'Het is beter dan het eerste.'

'Meen je dat?' Hij knikte. 'Oh, Ollie!' Ze sloeg haar armen om zijn hals. 'Ik laat vandaag nog een kopie maken om die aan Norton te sturen.' Het liep echter anders. Hij belde haar vóór het nieuwe stuk op zijn bureau was beland.

'Heb je zin me eens te komen opzoeken, Bettina?'

'Natuurlijk, Norton. Wat is er?'

'Oh, er is iets waar ik met je over wil praten.'

'Net als ik. Ik stond op het puntje mijn nieuwe stuk te sturen.'

'Mooi. Zullen we dan gaan lunchen?'

'Vandaag?' vroeg ze verbaasd. Hij had meestal niet zo'n haast, maar toen het lunchtijd was wist ze waarom hij er deze keer wel vaart achter zette. Ze zaten aan een rustig tafeltje in Club 21 en aten biefstuk tartaar met spinaziesalade. Bettina keek hem vol verbazing aan terwijl hij haar vertelde wat hij op zijn hart had.

'Dat is dus mijn aanbod, Bettina. Wat vind je ervan?'

'Ik weet niet wat ik moet zeggen.'

'Ik wel. Gefeliciteerd.' Hij stak zijn hand uit. 'Ik denk dat je er wel heen zult moeten, al kun je nog wel een paar weken wachten. Ze beginnen toch niet echt voor juli.' Dat kon niet beter; tegen die tijd moesten zij en Ollie het appartement weer ontruimen. Maar ze wist nog steeds niet wat te zeggen. Haar hoofd tolde nog van wat Norton haar allemaal had verteld. Op de een of andere manier zag ze kans de lunch door te komen. Daarna haastte ze zich naar de krant op zoek naar Ollie, die zijn nieuwste recensie zat te schrijven.

'Ik moet met je praten.' Hij zag dat ze ergens van ondersteboven was en zei meteen bezorgd:

'Is er iets? Alexander... Bettina, vertel op...'

Ze schudde vaag haar hoofd. 'Nee nee, dat is het helemaal niet. Ik heb net met Norton geluncht.' Ze keek hem verwezen aan. 'Ze willen mijn stuk verfilmen.'

'Welk stuk? Het nieuwe?' Hij was net zo verwonderd als zij.

'Nee, het eerste.'

Plotseling begon hij te lachen. 'Maak je maar geen zorgen, uiteindelijk zullen ze het nieuwe ook wel verfilmen.'

'Ollie, hou op! Luister nou... Wat moet ik doen?'

'Je moet het doen, dwaas die je bent. Willen ze ook dat je het draaiboek schrijft?' Ze knikte en hij slaakte een vreugdekreet.

'Halleluja, je hebt het gemaakt! Dit is je grote kans, liefje!' Maar wat ze eigenlijk wilde vragen was: En jij dan?

Ze keek hem bedrukt aan. 'Maar ik moet ervoor naar Hollywood, Ollie. Daar wordt de film opgenomen.'

'Nou en?' Dus voor hem betekende het niet meer dan een half jaar plezierig samenwonen. Nu begreep ze het. En ze was nog wel zó aan hem gehecht geraakt in het afgelopen half jaar. 'Kijk nou niet zo, het is niet het einde van de wereld.'

'Dat weet ik wel...' Haar stem werd zachter. 'Ik dacht alleen...'

'Wat?' zei hij vragend.

'Laat maar.'

'Nee, vertel op.' Hij greep haar bij de arm en ze keek naar hem op.

'Ollie, ik moet naar Hollywood, ik moet erbij zijn. En ik... ik wou eigenlijk niet bij je weg.'

'Wie zegt dan dat dat moet?' Hij sprak op fluistertoon tegen haar in de drukke kamer.

'Wat bedoel je daar nou mee, verdorie?' fluisterde ze terug. 'En je baan dan?'

'Die baan mogen ze houden. Ik neem gewoon ontslag. En wat dan nog? Het is toch niets bijzonders.'

'Ben je gek geworden? Je bent de voornaamste toneelcriticus, je kunt maar niet zo weglopen.'

'O nee? Nou, let maar eens op. Ik heb je een half jaar geleden toch al gezegd dat al die jongensdromen me helemaal niets meer zeiden. Jij hebt de bloeiende carrière, en ik houd toevallig van je, dus neem ik mijn ontslag en we gaan weg.'

Ze schudde bedrukt haar hoofd. 'Dat is niet goed.'

Hij pakte haar echter weer stevig bij haar arm. 'Herinner je je dat stukje van je vader nog over het vasthouden aan je dromen?' Ze knikte en hij verstevigde zijn greep. 'Dit is mijn droom.'

Ze keek hem dankbaar aan. 'Maar wat voor werk ga je dan doen?'

'Zit daar maar niet over in, ik vind wel iets. Waarschijnlijk kan ik mijn oude baan wel weer terugkrijgen.'

'Maar wil je dat ook?'

Hij haalde nonchalant zijn schouders op en keek haar glimlachend aan. 'Waarom niet?'

Het verbaasde haar dat hij zijn baan zo gemakkelijk voor haar opgaf, maar ze was hem ook dankbaar. In de vier maanden dat ze nu samenwoonden was ze gaan beseffen dat zij veel ambitieuzer was dan hij. Wat hij had gezegd over zijn toekomstbeeld was waar. Alles wat hij nu nog wilde was een goede baan en een leven met een fijne vrouw. Misschien uiteindelijk nog wel met een paar kinderen. Hij kon geweldig goed met Alexander overweg en ze wist dat hij ook kinderen van zichzelf wilde.

'Dus je vindt dat ik het moet doen?'

'Meen je dal nou, Bettina? Bel Norton nu direct en zeg hem dat je komt.'

Opeens liet ze verlegen haar hoofd hangen en lachte. 'Dat heb ik hem na de lunch al gezegd.'

'Zo, kleine duvel die je bent. Wanneer gaan we?' Hij liet zijn stem dalen toen hij haar dat vroeg.

'Half juli.' Hij knikte en ze kuste hem. Een paar minuten later ging ze weer weg.

Toen hij die avond thuiskwam belde hij zijn oude baas bij de krant in Los Angeles. Twee dagen later belden ze hem terug en boden hem een baan aan. Het was een betere dan de laatste die hij daar had gehad, maar niet zo goed als in New York. Even voelde Bettina zich schuldig, maar dat had hij direct in de gaten. Hij hield haar lange tijd in zijn armen terwijl ze alleen in de gezellige studeerkamer zaten en streek zachtjes over haar goudkleurige haar.

'Bettina, zelfs als ik niets anders had kunnen vinden was ik nog met je meegegaan.'

'Maar Ollie, het is gewoon niet goed.' Ze keek met een bezorgde blik in haar ogen naar hem op. 'Jouw werk is even belangrijk als het mijne.'

'Nee, dat is het niet, liefje. En dat weten we allebei best. Jij hebt een grote carrière voor je liggen en ik heb gewoon een baantje.'

'Maar jij zou ook carrière kunnen maken. Je zou kunnen worden zoals Ivo...' Haar stem stierf langzaam weg, maar Ollie schudde glimlachend zijn hoofd.

'Ik geloof het niet, liefje.'

'Waarom niet?'

'Omdat ik het niet wil. Ik ben 43, Bettina, en ik heb geen zin om mezelf zo in te spannen tot ik erbij neerval. Ik voel er niet voor om iedere avond tot half negen op mijn werk te zitten, het zou mijn dood zijn. Het is het niet waard. Ik wil van het leven genieten.' Dat wilde zij ook. en eigenlijk wilde ze ook nog iets meer. 'Maar jij gaat het helemaal maken, liefje.' Ze glimlachte terwijl ze zat te luisteren.

'Denk je dat heus?' Het idee sprak haar wel aan. Het was enorm aantrekkelijk zelfs.

'Ja. dat denk ik heus.'

44

Eind juli verlieten ze met tegenzin het appartement. Twee dagen voor Hale terugkeerde om het weer over te nemen vlogen Oliver, Bettina en Alexander naar Los Angeles, waar een makelaar al een kleine gemeubileerde woning beschikbaar had.

'Oh, Jezus...' Bettina keek om zich heen toen ze er waren en lachte. 'Ik weet niet of ik moet spugen of flauwvallen.'

Oliver keek haar lachend aan. 'Als je nu eens alle twee deed?'

De buitenkant van het huis was paars geschilderd, en binnen was alles overwegend roze. Hier en daar was goudkleurige verf gebruikt in combinatie met namaak-luipaardvel en overal stonden verzamelingen kunstvoorwerpen met schelpen ertussen. Het enige pluspunt waarop het huis zich kon beroemen was dat het in Malibu aan het strand was gelegen. Alexander was er weg van en sprong meteen van het terras af om in het zand te gaan spelen.

'Denk je dat je het hier uithoudt, Bettina?'

'Na wat we in New York hadden zal het heel moeilijk zijn. Maar ik zal wel moeten.' Toen keek ze hem beteuterd aan. 'Hoe konden ze ons dit aandoen?'

'Wees blij dat het maar voor zes weken is.' Ze knikte dankbaar en liep weer naar binnen. In de weken die volgden hadden ze echter nauwelijks tijd om aandacht te schenken aan de plek waar ze woonden. Oliver had het druk, want hij moest zich inwerken bij de krant, en Bettina werkte de eerste paar weken zo'n 12 tot 15 uur per dag in de studio. Ze moest uitmaken wat in het draaiboek moest komen en wat er veranderd moest worden vergeleken met de toneelversie. Maar eind augustus was alles zo'n beetje geregeld en kon Bettina zich aan het huis wijden. belde de makelaar en besprak de zaak met hem. Ze wist wat ze wilde, maar de vraag was hoe ze eraan moesten komen. Eén ding was zeker, ze had er genoeg van om aan het strand te wonen en verlangde vurig naar een plek waar ze zich kon terugtrekken om te werken.

De eerste weken zag ze het hoopvol in, maar daarna sloeg de vertwijfeling toe.

'Praat me er niet van, Ollie, er is niets te krijgen.' Ze keek hem wanhopig aan en ging toen bijna op een schelp zitten. 'Ik houd het niet langer uit in dit rothuis. Ik moet aan het werk, maar ik ben hard op weg om hier gek te worden.' Ze keek hem hulpeloos aan en hij stak zijn armen naar haar uit. 'Rustig maar, liefje. We vinden wel iets, dat verzeker ik je.' Ze had de vriendschap met Mary en Seth weer hernieuwd, en op een dag klaagde ze Mary over de telefoon haar nood over de moeite die het kostte om een huis te vinden.

'Ik begin de wanhoop nabij te raken. Dit is een idiote stad.'

'Je vindt heus wel iets, liefje. Intussen ben je weer de paradijsvogel.' Ze glimlachte. Ze had huizen gezien die eruitzagen als paleisjes, met zwembaden binnen en buiten, huizen met Griekse beelden en een huis met veertien roze marmeren badkuipen. Maar eindelijk vond ze dan toch wat ze zocht en ze kwam thuis met een overwinnaarsblik in haar ogen.

'Ik heb het gevonden, Ollie. Ik heb het gevonden! Wacht maar tot je het ziet!'

Hij zag het, en vond het inderdaad volmaakt. Een prachtig, smaakvol huis, helemaal achter in Beverly Hills. Op de een of andere manier zag het er zowel statig als aantrekkelijk uit, zonder pretentieus te zijn. En dat was een zeldzaamheid in dat deel van de stad. Het was wat groter dan haar bedoeling was geweest, maar het was zo leuk dat ze dat niet erg vond. Boven waren vijf slaapkamers en een kleine studeerkamer voor haar. Beneden was een solarium, een woonkamer, een eetkamer, een grote keuken en nog een gezellige werkkamer. Eigenlijk konden ze alle kamers gebruiken. Zij wilde boven gaan werken, en Ollie beneden. Verder hadden ze besloten iemand te zoeken om haar met Alexander te helpen. Een van de slaapkamers zou dus voor de kinderverzorgster zijn, zodat er nog twee over waren.

'Wat doen we met al die slaapkamers, meisje?' vroeg Ollie glimlachend terwijl hij de auto weer startte.

'We gebruiken ze gewoon als logeerkamers, denk ik.' Bezorgd zei ze toen: 'Vind je dat het erg veel te groot is?'

'Nee, ik vind het precies goed, maar ik had een bedoeling met mijn vraag.'

'Dat dacht ik al.' Ze keek hem trots aan. 'De werkkamer beneden is voor jou.'

Hij lachte echter zachtjes. 'Dat bedoelde ik niet.'

'O nee?' Ze keek verbaasd en daarna onzeker, terwijl ze terug naar Malibu reden. 'Wat bedoelde je dan wel?'

Even leek hij te aarzelen, daarna zette hij de auto rustig aan de kant van de weg. Hij keek haar lang en ernstig aan en vertelde haar vervolgens wat hem al zo lang bezighield. 'Bettina, ik zou graag willen dat we een baby kregen.'

'Meen je dat?' Maar het was duidelijk dat dat inderdaad zo was.

'Ja zeker.'

'Nu?' Maar ze moest dat draaiboek schrijven... en als ze haar nieuwe stuk nou gingen opvoeren?

'Ik weet het, je denkt aan je werk. Maar je zei dat je je prima voelde toen je Alexander verwachtte. Je zou gewoon het script kunnen schrijven terwijl je zwanger bent. Daarna zorg ik wel voor de baby, en als het nodig is zouden we een kindermeisje kunnen nemen.'

'Is dat wel goed voor het kind?'

'Dat weet ik niet. Maar ik zal je één ding zeggen -' hij keek haar heel ernstig aan - 'ik zou het kind alles geven wat ik heb. Alle aandacht, alle vrolijkheid en vreugde, alle tijd die ik eraan zou kunnen besteden.'

'Betekent het zoveel voor je?' Hij knikte, en een gevoel van pijn sneed door haar heen, maar ze schudde langzaam haar hoofd.

'Waarom niet? Vanwege je werk?'

Ze slaakte een zucht en schudde nogmaals haar hoofd. 'Nee. Dat zou ik waarschijnlijk wel aankunnen.'

'Wat is er dan?' Hij drong aan, gedwongen door zijn verlangen naar een kind.

'Nee.' Ze schudde haar hoofd weer en keek hem toen recht aan. 'Niemand zal mij ooit dwingen dat nog eens door te maken.' Hel was lang stil, daarna pakte hij teder haar hand. Hij herinnerde zich het vreselijke verhaal dat ze hem eens had verteld.

'Je zou dat niet nog eens hoeven doormaken, Bettina. Ik zou dat nooit laten gebeuren.' Maar ze herinnerde zich maar al te goed wat John had gezegd. Hij had er ook bij zullen zijn.

'Het spijt me Ollie, maar ik kan het niet. Ik dacht dat ik je dat in het begin heel duidelijk had gemaakt.' Ze zuchtte toen hij de auto startte.

'Dat heb je ook. Maar ik heb me niet gerealiseerd dat het me zoveel zou doen.' Hij keek haar met een weifelend glimlachje aan. Haar antwoord had hem gekwetst en hij zou het niet gauw vergeten. 'Je bent een geweldige vrouw, Bettina, en er is niets ter wereld wat ik meer zou willen dan een kind van jou.' Ze voelde zich een mispunt, maar ze wist niets te zeggen. Zo vervolgden ze hun weg naar huis. Uiteindelijk kwam het gesprek weer op het nieuwe onderkomen en de volgende dag deed ze een bod. Een week later was het hun eigendom.

'Een beetje duur,' zei ze tegen Mary over de telefoon. 'Maar wacht maar tot je het ziet. Het is fantastisch en we zijn er weg van. We hebben besloten hier te blijven.'

Mary was blij voor haar, wat ze ook deed. 'Hoe gaat het met Ollie in zijn nieuwe baan?'

'Eigenlijk is het zijn oude baan, maar hij vindt het er prettig.' Er viel een stilte en Bettina's blik verduisterde even. Ze aarzelde een ogenblik en ging toen in de keuken zitten, met de telefoon tegen haar schouder. Ze was die ochtend alleen thuis en keek triest uit over het strand. 'Mary, ik zit ergens mee.'

'Wat is er dan, liefje?'

'Het gaat om Ollie.' Mary fronste toen ze dat hoorde. 'Hij wil een kind.'

'En jij niet.'

'Dat is nog zachtjes uitgedrukt.'

'Waarom? Vanwege je carrière?' Mary matigde zich geen oordeel aan, ze had het wel begrepen als dat de reden was.

'Nee, dat is het niet, het is...'

'Zeg het maar: McCarney.' Mary snauwde het bijna. Maar Bettina moest lachen.

'Jezus, ik geloof dat jij een nog grotere hekel aan hem hebt dan ik.'

'Dat is ook zo.' Toen werd haar stem vriendelijker. 'Maar dat is nog geen reden om geen kind te nemen. Ik heb je vijf jaar geleden al gezegd dat het nooit weer zo zou gaan. Jezus, Betty, zelfs als het weer een ramp werd dan zou een beetje aardige dokter je een paar prikken geven. Je zou niet eens weten wat er gebeurde. Je wordt wat licht in je hoofd en gevoelloos, en voor je het weet houd je een splinternieuwe baby in je armen.' Bettina glimlachte toen ze dat hoorde.

'Het klinkt goed.'

'Het is ook geweldig.'

'Dat weet ik. Ik ben gek op Alexander en weet zeker dat ik van Ollie's kind zou houden, maar... oh Jezus, Mary, ik kan het niet...'

'Ik zal iets met je afspreken. Wat je beslissing wordt is jouw zaak, maar als je zwanger wordt zal ik bij je zijn als de baby wordt geboren.'

'Als verpleegster?' vroeg Bettina belangstellend.

'Je mag kiezen, als verpleegster of als vriendin. Wat je maar wilt, en wat de dokter ook zegt. Ik zal waarschijnlijk als vriendin nuttiger voor je zijn, maar je kunt kiezen. En je kunt Ollie bij je hebben. Je weet dat er in vijf jaar veel is veranderd. Nu jullie het zo over baby's hebben, denken jullie er weleens over om te trouwen?'

'Hemel, nee hoor,' lachte Bettina.

'Ik dacht ook al van niet, maar ik vroeg het me alleen maar af.'

'Dat heeft hij tenminste opgegeven.'

'Dan geeft hij dit misschien ook wel op.'

'Misschien.' Maar Bettina wist wel dat dat niet zo was en ze wist eigenlijk ook niet zeker of ze wel wilde dat hij het opgaf. Ze was net 34 geworden, en als ze ooit nog een baby wilde werd het hoog tijd.

45

Een maand nadat het huurcontract voor zes weken was verlopen trokken ze uit de paarse woning aan het strand en verhuisden naar hun schitterende, nieuwe huis. Een poosje zag het er wat kaal uit, maar Ivo had Bettina al zijn meubilair uit het appartement in New York nagelaten, dus belde ze het bedrijf dat het had opgeslagen en liet het naar de westkust zenden. Ollie en zij gingen nog wat winkelen en bezochten een paar veilingen. Verder werden er gordijnen gekocht en ze besteedden een hele dag aan het uitzoeken van vloerkleden. Drie weken later was het huis zo goed als bewoonbaar. Ollie's spullen waren ook overgekomen uit het kleine appartement dat hij in New York had gehad.

Hij sprak nooit meer over een baby, maar Bettina dacht er wel aan toen ze de grootste van de twee kamers die over waren afsloot. Ze had geen tijd om er logeerkamers van te maken; ze moest aan het filmscript gaan werken. Het leek eindeloos te duren, en vier maanden later werd ze in haar kleine, zonnige kamer nog steeds bedolven onder een berg aantekeningen, veranderingen en schema's. Haar werkkamer grensde aan hun slaapkamer en Ollie hoorde haar 's avonds laat nog typen als hij ging slapen. Maar pas na Kerstmis viel het hem op hoe moe ze eruitzag. 'Voel je je wel goed?'

'Ja hoor, prima. Waarom?' vroeg ze verbaasd.

'Ik weet het niet. Je ziel er beroerd uit.'

'Tjonge, lieveling, dank je,' lachte ze. 'Wat verwacht je dan? Ik werk me rot aan dit verdomde draaiboek.'

'Hoe gaat het?'

Ze slaakte een diepe zucht en liet zich in een gemakkelijke stoel vallen. 'Geen idee. Ik heb het gevoel dat het bijna klaar is, maar ik wil het eigenlijk niet weten. Ik blijf er maar mee spelen tot het helemaal goed is.'

'Heb je het al aan iemand laten lezen?' Ze schudde van neen. 'Dat zou je misschien wel moeten doen.'

'Ik ben bang dat ze niet begrijpen wat ik aan het doen ben.'

'Daar zijn ze anders voor, liefje. Waarom probeer je het niet?'

Ze knikte bedachtzaam. 'Misschien doe ik dat ook wel.'

Twee weken later volgde ze zijn raad op en gaf het aan Norton en de producers. Ze feliciteerden haar met het voltooide script. Maar in plaats van dat ze wat opknapte ging ze er steeds slechter uitzien.

'Als je nu eens naar de dokter ging?'

'Ik heb geen dokter nodig. Alles wat ik nodig heb is slaap.' Het leek erop dat ze gelijk had. De vijf dagen daarna kwam ze nauwelijks tussen de dekens uit, nog niet eens om te eten.

'Ben je zo uitgeteld?' Hij keek oprecht bezorgd, maar moest toegeven dat ze de afgelopen 4½ maand als een gek had gewerkt.

Ze knikte. 'Ik ben doodop. Iedere keer als ik wakker word wil ik niets liever dan weer gaan slapen.'

Twee dagen later echter werd hij er zenuwachtig van en stond erop dat ze naar de dokter ging. Hij maakte een afspraak voor haar en ze stribbelde vreselijk tegen toen hij haar na zijn werk kwam afhalen.

'Is het nou zo erg om even naar de dokter te gaan?'

'Ik heb er geen nodig.' Het was hem ook opgevallen dat ze kribbig was en bijna niet at. 'Ik ben alleen maar moe.'

'Misschien kan hij dan je humeur wat verbeteren." Maar ze kon niet om zijn grapje lachen, en toen ze de spreekkamer van de dokter binnenging dacht Ollie even dat ze bijna in tranen was. Toen ze weer naar buiten kwam wist hij zeker dat ze had gehuild. Ze zei geen woord. 'Nou?'

'Ik ben prima in orde.'

'Geweldig. Hoe is hij tot die conclusie gekomen? Door je stralende humeur of de gezonde blik in je ogen?'

'Je bent heus niet leuk, hoor. Kun je me niet met rust laten?' Maar toen ze het huis in liepen pakte hij haar bij de arm en trok haar zijn studeerkamer beneden binnen, opdat ze even alleen konden zijn. 'Nu heb ik genoeg van die onzin, Bettina. Ik wil weten wat er aan de hand is, verdomme.'

'Niets.' Maar toen ze hem aankeek begonnen haar lippen te trillen en haar ogen vulden zich met tranen. 'Niets! Nou goed?'

'Nee, helemaal niet. Je liegt. Wat heeft hij gezegd?' Ze draaide zich om om weg te lopen, maar hij greep haar bij de arm. 'Bettina... liefje... alsjeblieft...' Maar ze sloot haar ogen en schudde haar hoofd.

'Laat me nou maar met rust.' Langzaam draaide hij haar naar zich toe. Misschien was er iets vreselijks aan de hand. Er ging een rilling door hem heen terwijl hij een poging deed die gedachte van zich af te zetten. Hij zou het niet kunnen verdragen als hij haar zou moeten verliezen. Het leven zou nooit meer hetzelfde zijn.

'Bettina?' Zijn stem trilde nu ook. en eindelijk keek ze hem aan terwijl de tranen haar over de wangen stroomden.

'Ik ben 3½ maand zwanger, Ollie.' Ze slikte. 'Ik was zo druk bezig met dat verdomde script dat ik het niet eens heb gemerkt. Ik heb alleen maar dag en nacht hard gewerkt, en het is niet bij me opgekomen dat...' Ze begon nog harder te huilen. 'Ik kan niet eens meer komen voor een abortus, ik ben twee weken te laat.'

Hij keek haar aan en was even sprakeloos. 'Zou je dat dan hebben gewild?'

Ze keek hem strak aan. 'Wat doet dat er nu nog toe? Ik heb geen keus.' Ze wrong zich los uit zijn greep en rende de kamer uit. Even later hoorde hij de deur van hun slaapkamer dichtslaan en Alexander kwam de trap afrennen.

'Wat is er met mammie?'

'Ze is alleen maar moe.'

Alexander rolde geërgerd met zijn ogen. 'Moet ik stil zijn?'

'Ja, wildeman, heel stil.'

'Goed, kom jij dan met me spelen?' Maar Ollie schudde verstrooid zijn hoofd. Hij wilde alleen nog maar met rust gelaten worden.

'Strakjes, is dat ook goed?'

Het kind keek ontevreden. 'Maar straks moet ik weer naar bed.'

'In dat geval -' Oliver bukte om hem een dikke pakkerd te geven -'moet je het me voor deze keer maar vergeven. Zal ik je een kaartje geven voor een volgende keer?' Het jongetje knikte blij. Dat vond hij het mooiste van alles. Met een elegante zwaai pakte Ollie pen en papier en schreef iets op. 'Is het zo goed?'

'Nou en of.'

Nadat Alexander de kamer was uitgegaan om zijn oppas te zoeken liet Ollie zich langzaam in een stoel zakken. Hij was nog steeds ondersteboven van wat Bettina over een abortus had gezegd. Zou ze dat echt hebben gedaan? Zou ze het hem verteld hebben? Hoe kón ze. Maar hij dwong zich er begrip voor te hebben dat het daar niet om ging. Ze zou een baby van hem krijgen... zijn baby... Hij merkte dat hij in zichzelf zat te glimlachen en fronste toen weer omdat hij zich zorgen over haar maakte. Als het nu eens net zo erg was als de vorige keer? Als ze het hem nooit zou vergeven? Hoe kon hij haar dat aandoen? Hij voelde dat de paniek de overhand begon te krijgen en toen, bijna zonder erbij na te denken, pakte hij haar adresboekje en belde het nummer in Mill Valley. Ze kenden elkaar nauwelijks, maar hij wist dat ze zou helpen.

'Mary? Met Oliver Paxton in Los Angeles.'

'Ollie?' Even was het stil. 'Is er iets?'

'Ik... nee... dat wil zeggen... ja.' Toen vertelde hij haar met een zucht het hele verhaal. 'Ik weet niet eens waarom ik bel, alleen... oh Jezus, ik ken je niet, Mary, maar je bent verpleegster, en haar vriendin... je hebt de laatste keer meegemaakt... oh Jezus, denk je dat het haar dood zal zijn? Ik weet niet wat ik moet zeggen, ze is in alle staten. Ik heb haar nog nooit zo uit haar doen gezien.'

Mary knikte terwijl ze zat te luisteren. 'Ze heeft er alle reden toe.'

'Was het dan inderdaad zo erg als ze in haar herinnering heeft?'

'Nee. Het was waarschijnlijk nog veel erger.'

'Oh, mijn God.' Toen, al haatte hij zichzelf om die woorden, greep hij zich vast aan de laatste strohalm. 'Kunnen ze geen abortus opwekken als ze drieëneenhalve maand ver is?'

'Als het moet, maar het is nogal riskant.' Even later zei ze: 'Wil je dat echt?'

'Zij wil het. Dat zei ze.' Zijn stem klonk alsof hij bijna in tranen was.

'Ze is gewoon bang.' Toen vertelde ze hem nauwgezet hoe het was geweest, en hij kromp bijna ineen. 'Misschien had ze toch al een moeilijke bevalling gehad, maar in wezen kwam het allemaal door die dokter. Hij heeft het haar zo moeilijk mogelijk gemaakt.'

'Weet ze dat?'

'Met haar verstand wel, maar met haar gevoel niet. Ze heeft er een panische angst voor. We hebben er al eens eerder over gesproken. Ze heeft toen direct besloten nooit meer een kind te krijgen. Als ik zoiets had doorgemaakt zou ik dezelfde beslissing hebben genomen. Maar Ollie, deze keer zal het volkomen anders zijn.'

'Hoe weet je dat?'

'Iedere dokter kan je dat vertellen. Haar eigen dokter heeft haar dat waarschijnlijk ook gezegd.'

'Ze heeft nog niet eens een verloskundige.'

'Nu, zorg in godsnaam dat ze er direct een zoekt. Laat haar met andere vrouwen en andere dokters praten. Zie erachter te komen wat voor dokter ze heeft, Ollie, dat is belangrijk. Ze moet zoiets niet nog eens meemaken.'

'Dat zal ook niet gebeuren.' Hij zuchtte zachtjes. 'Dank je wel, Mary. Het spijt me dat ik je met onze problemen moest lastigvallen.'

'Doe niet zo gek.' En ze voegde er nog aan toe: 'Ollie... ik ben erg blij voor jullie.'

Hij zuchtte weer. 'Ik ook. Maar God, ik vind het vreselijk dat ze dit moet doormaken.'

'Over een poosje kalmeert ze wel. Zorg alleen wel voor een goede dokter.'

Meteen toen hij ophing ging hij erachterheen. Hij belde vier van zijn beste vrienden bij de krant die onlangs kinderen hadden gekregen. Het wonderlijke was dat drie van hun vrouwen dezelfde dokter hadden gehad en alle drie vonden dat hij fantastisch was. Haastig schreef hij de naam van de man op een stukje papier, belde Inlichtingen en draaide nerveus het nummer. Drie minuten later had hij hem aan de lijn.

'Dokter Salbert, u spreekt met Oliver Paxton...' Uitgebreid deed hij zijn verhaal.

'Laat ze morgenochtend maar komen, laten we zeggen om half elf.'

'Prima. Maar wat moet ik in die tussentijd doen?'

De dokter lachte. 'Geef haar maar een stevige borrel.'

'Is dat niet slecht voor de baby?'

'Niet als ze het bij een of twee laat.'

'Is champagne ook goed?' Ollie had zich nog nooit zo uit zijn doen gevoeld, maar de dokter lachte alleen maar.

'Dat is prima. Tot morgen.'

'Ja zeker... en dank u wel...' Hij legde de hoorn neer en vloog de kamer uit.

'Waar ga je naar toe?' riep Alexander hem na.

'Ik ben zo terug.' Dat was hij ook, met een grote fles gekoelde, Franse champagne van de beste kwaliteit. Vijf minuten later had hij de fles, twee glazen en wat nootjes op een groot blad gezet en klopte zachtjes op de deur van hun slaapkamer.

'Ja?' Hij hoorde Bettina's gesmoorde stem. 'Mag ik binnenkomen?'

'Nee.'

'Mooi.' Hij deed de deur zachtjes open. 'Het is altijd prettig om welkom te zijn.'

'Oh Jezus.' Ze draaide zich op bed om toen ze de champagne zag. 'Dit is niet iets om te vieren, Ollie.'

'Bemoei je met je eigen zaken, Daniels. Ik zal mijn kind welkom heten in deze wereld zoals ik dat wil. Bovendien -' hij zette het blad neer en keek haar liefdevol aan - 'ben ik toevallig waanzinnig verliefd op de moeder van het kind.'

Hij ging naast haar zitten en streek haar zachtjes over haar haar, maar ze trok zich terug.

'Niet doen... ik ben niet in de stemming.'

Maar hij bleef rustig zitten en keek naar haar. Er lag een wereld van liefde in zijn blik. 'Liefje, ik weet hoe je je voelt. Ik heb met Mary gesproken en ik begrijp wat een nachtmerrie het voor je moet zijn geweest. Maar deze keer zal het niet gaan zoals toen. Nooit meer, ik zweer het je.'

'Heb je Mary gebeld?' Ze keek hem verbaasd en opeens wantrouwend aan. 'Waarom heb je dat gedaan?'

'Omdat ik van je houd. Ik maakte me zorgen, en ik wil niet dat je bang bent.' Door de manier waarop hij dat zei vulden haar ogen zich plotseling met tranen.

'Oh Ollie, ik houd van je... oh lieveling...' Ze snikte het uit in zijn armen. 'Het komt allemaal best in orde.'

'Beloof je dat?' Ze was net een klein meisje en hij glimlachte.

'Ik beloof het je. Morgen gaan we naar een dokter die door iedereen wordt aanbeden.'

'Heb je ook al een dokter voor me?' zei ze stomverbaasd.

'Natuurlijk, ik ben toch geweldig. Wist je dat nog niet?'

'Ja... eigenlijk wel... Hoe ben je aan die dokter gekomen?' vroeg ze glimlachend en boog zich voorover om hem op zijn oor te kussen.

'Ik heb eens navraag gedaan bij vrienden die pas kinderen hebben gekregen, en toen heb ik hem gebeld. Hij leek me heel geschikt.'

'Wat zei hij?'

'Dat je champagne moest drinken,' lachte hij. 'Doktersvoorschrift.' Hij maakte de fles open en overhandigde haar een glas sprankelende wijn. 'Is dat niet slecht voor de baby?' Ze hield het glas weifelend in de hand en hij glimlachte. John had haar verboden om te drinken toen ze Alexander verwachtte.

'Nee, lieveling, het is niet slecht voor de baby.' Hij keek haar aan en was blij dat het haar tenminste niet onverschillig liet. 'Het wordt een prachtige baby, Bettina.'

'Hoe weet je dat?' Ze glimlachte breed, terwijl er geleidelijk aan een opgeluchte uitdrukking in haar ogen kwam.

'Omdat het onze baby is.'

46

'Hé bolle, het is voor jou!' Ollie wenkte haar vanuit de deuropening terwijl zij met Alexander achter in de tuin aan het spelen was. Ze had net een nieuwe schommel voor hem gekocht, en ondanks haar enorme buik duwde ze hem zo hoog ze kon.

'Ik ben zo terug, lieverd.' Zo goed en zo kwaad als het ging haastte ze zich naar de keukendeur. Haar gezicht droeg een afkeurende blik die voor Ollie bestemd was. 'Dat mag je niet roepen, schreeuwlelijk. Toevallig ben ik maar zeven kilo aangekomen.'

'Weet je zeker dat die vent goed op de weegschaal heeft gekeken?'

Maar de dokter die hij voor haar had uitgezocht kon wel meer dan dat. In de vier maanden dat Bettina bij hem kwam had hij een relatie opgebouwd die gebaseerd was op wederzijds vertrouwen. Ze begon zich minder angstig te voelen bij de gedachte aan de bevalling.

'Daar hebben we het nu niet over. Wie is er aan de telefoon?'

'Norton.'

'Wat is er?'

'Dat weet ik niet, vraag het hem maar.'

Ze nam de telefoon van hem over en ze wisselden een vriendschappelijke kus. Ze plaagden elkaar veel en maakten samen grapjes. Ollie was dolblij met de baby en was oneindig zorgzaam voor haar. Zelfs Alexander was tot de conclusie gekomen dat het misschien nog niet zo gek zou zijn, als het maar geen meisje werd.

'Wat?' Bettina keek ongelovig naar de telefoon.

Ollie keek haar vragend aan, maar ze schudde haar hoofd en keerde hem snel haar rug toe. Het leek uren te duren voor het gesprek was afgelopen. 'Kom, wat is er? Houd me niet zo in spanning.'

Ze zag bleek en ging zitten. 'Ze gaan mijn tweede stuk uitbrengen. En dat niet alleen, hij heeft ook al een contract voor de filmversie.'

'Verbaast je dat? Dat heb ik je maanden geleden al verteld. Het enige wat mij verbaast is dat het bijna een jaar heeft geduurd.' Hij keek haar opeens bezorgd aan. 'Wanneer willen ze beginnen?'

Ze keek Ollie geamuseerd aan. 'Ze moesten wel redelijk blijven. Norton heeft ze verteld dat ik zwanger ben, dus het duurt nog wel even.'

'Wat wil dat zeggen?'

'Oktober.' De baby zou in juli komen. 'In het contract staat dat ik maar drie maanden in New York hoef te zijn.' Ze keek bezorgd. 'Kun je zo lang verlof nemen?'

'Als het moet wel.' Hij maakte zich daar kennelijk geen zorgen over. 'Kunnen we zo'n kleine baby meenemen naar New York?'

'Ja hoor, hij is dan ruim twee maanden.'

'Niet "hij", maar "zij",' verbeterde hij haar. Hij hield vol dat hij een dochter wilde. Hij keek vol trots naar Alexander en zei dan dat hij al een zoon had. Het was een van de redenen waarom hij nog steeds wilde trouwen, dan kon hij Alexander adopteren en hem zijn naam geven. Maar Bettina hield voet bij stuk.

'Het is zoveel leuker, we hebben allemaal onze eigen naam, Daniels, Paxton en Fields.'

'Het lijkt wel een advocatenkantoor.' Maar ze gaf geen krimp.

Nu zat ze even voor zich uit te kijken; haar gedachten waren bij haar toneelstuk, en Oliver glimlachte. 'Wanneer willen ze aan de film beginnen?'

'Na Kerstmis. Dat neemt waarschijnlijk een half jaar, zodat ik er tot juni wel mee bezig zal zijn. Alles bij elkaar is het zo'n negen maanden werk.'

'Is dat niet te veel voor je, zo vlak nadat je een baby hebt?' vroeg hij bezorgd.

'Het is niet "vlak" na de bevalling. Ik heb twee maanden om uit te rusten. Geloof mij nou maar, de periode na de geboorte is niet de moeilijkste.' Ze voelde zich nog steeds een beetje angstig, hoewel ze samen naar een cursus waren geweest. Ook de bezoeken aan de dokter hadden ze samen afgelegd. Ollie had zo lang op deze gebeurtenis gewacht, dat hij er geen moment van wilde missen. Nu hij 44 was noemde hij het de gebeurtenis van zijn leven.

Bettina moest haar opwinding verdelen tussen de baby en het nieuwe stuk. Pas in de laatste maand van haar zwangerschap viel de belangstelling voor het stuk bijna helemaal weg. Het was alsof ze alleen nog maar bij Ollie wilde zijn en vredig in de schaduw wilde zitten kijken hoe Alexander aan het spelen was. Ze ging vroeg naar bed, at goed en las een beetje, maar het was alsof haar geest helemaal tot rust was gekomen. Ze had geen zin nieuwe uitdagingen aan te gaan, had geen behoefte om met Norton te praten of zich zorgen te maken over contracten. In plaats daarvan bereidde ze zich voor op iets heel belangrijks dat al haar aandacht vroeg. Het leek haar hele leven in beslag te nemen.

Twee dagen voor de datum dat ze was uitgerekend kwam Mary per vliegtuig uit San Francisco. Ze had al haar kinderen bij haar moeder achtergelaten en Seth was met een vriend gaan kamperen.

'Geloof me, ik ben veel liever hier dan dat ik ga kamperen. Zo - ze keek Bettina opgewekt aan - 'wat heb jij intussen allemaal gedaan?'

'Helemaal niets. Ik ben veranderd in een plant. Misschien schrijf ik wel nooit meer iets.' Het liet haar echter op dit moment volkomen onverschillig. Ze kon alleen nog maar denken aan de baby en de kinderkamer. Zelfs Ollie deed haar niet zoveel meer. Ze hield zich nog slechts bezig met haar buik en het kind dat al zo gauw zou komen. Het was een vreemd, egocentrisch bestaan, waar Ollie wel begrip voor kon opbrengen. De dokter had hem gewaarschuwd dat het zo zou gaan op het laatst.

'Wat zegt de dokter?'

'Niets. Alleen dat het iedere dag kan gebeuren. Ik denk niet dat het op de uitgerekende datum komt.'

'Waarom niet?'

'Dat gebeurt meestal niet.'

'Oh. jawel hoor.' Mary giechelde terwijl ze in de auto stapten. 'Je hoeft alleen maar iets leuks te organiseren, een gezellige avond, een etentje of een avondje naar de schouwburg, dan kun je ervan opaan dat het die avond gaat gebeuren.' Ze lachten alle drie bij de gedachte, maar Ollie kwam tot de conclusie dat hij het een aantrekkelijk idee vond.

'Als we eens bij Bistro gingen eten?'

'Op de dag dat ik ben uitgeteld?' vroeg Bettina ontzet. 'En als er nou iets gebeurt?'

'Als je het tapijt bederft gaan we er nooit meer heen.' Hij grinnikte en Bettina trok een gezicht. Maar toen ze thuiskwamen stond hij erop om voor de volgende avond te reserveren.

'Oh, Jezus.' Bettina keek hem zenuwachtig aan en nam Mary mee naar boven om haar koffers uit te pakken. Ze hadden met de dokter afgesproken dat zij bij de bevalling zou zijn, gewoon als vriendin. Hij had er geen bezwaar tegen als er anderen bij aanwezig waren, zolang het aantal binnen de perken bleef. 'Alleen geen kleine kinderen en hele grote honden.' De volgende avond gingen ze dus gedrieën naar de Bistro om te dineren. Het was er even gezellig als altijd, met de zachte verlichting en de chique inrichting. Bettina zag er stralend uit in een heel wijde, witte zomerjurk, met een bloem achter een oor gestoken.

'Je ziet er heel verleidelijk uit, miss Daniels,' fluisterde Oliver, 'en ik houd van je.'

Ze glimlachte, en onder de tafel pakte ze zijn hand terwijl ze hem hetzelfde toefluisterde. Pas nadat ze hadden besteld zag Mary de vreemde uitdrukking op haar gezicht. Eerst zei ze niets, maar toen het vijf minuten later weer gebeurde probeerde ze haar aandacht te trekken.

'Had ik gelijk, Betty?'

'Misschien wel.'

Oliver hoorde hen niet. Hij was de wijn aan het bestellen. 'En, dames? Alles naar wens?'

'Volkomen,' zei Mary snel en gaf Bettina een wenk. Ze wilde nog niets zeggen. Maar toen het bestelde werd gebracht at Bettina maar heel weinig. Ze had geen behoefte het te overdrijven, want als ze echt al bezig was wilde ze niet te veel op hebben.

'Je hebt haast niets gegeten, liefje. Voel je je wel goed?' Hij boog zich naar haar toe terwijl ze op het dessert zaten te wachten.

Ze glimlachte hem stralend toe. 'Ik voel me niet slecht voor iemand die op het punt staat een kind te krijgen.'

'Wanneer?' vroeg hij beteuterd. 'Nu?' Opeens raakte hij in paniek en Bettina lachte.

'Niet nu direct hoop ik, maar over een poosje. Vlak voor het eten zijn de weeën begonnen, maar ik was er nog niet zeker van.'

'Maar nu wel?' Hij pakte haar snel bij de arm en ze lachte.

'Niet doen, Ollie. Ik voel me best. Eet je toetje en drink je koffie. Daarna gaan we naar huis om de dokter te bellen. Rustig nou maar.'

Maar dat was ondoenlijk, en vóór de koffie was gearriveerd had ook zij moeite zich te ontspannen. Net als de eerste keer kwamen de weeën al gauw dicht op elkaar en werden snel heviger.

Mary noteerde de tijd tussen twee weeën. Toen ze buiten stonden, en Bettina zwaar tegen Ollie aanleunde, knikte Mary. 'We kunnen je maar beter naar het ziekenhuis brengen, Betty. Misschien heb je geen tijd meer om eerst naar huis te gaan.'

'Dat zou fijn zijn.' Ze glimlachte een beetje, maar aan de blik in haar ogen kon Ollie zien dat ze pijn had en plotseling voelde hij de paniek toeslaan.

Als het deze keer nu eens weer zo erg was? Maar Mary zag wat er met hem aan de hand was en greep hem stevig bij de arm op het moment dat ze de auto instapten. Bettina lag al op de achterbank.

'Het zal heus goed met haar gaan, Ollie. Kalm aan nou maar. Het gaat prima.'

'Opeens moest ik weer denken...'

'Zij denkt waarschijnlijk aan hetzelfde. Maar het komt best in orde.'

Hij knikte en Mary stapte snel de auto in. 'Hoe gaat het, Betty?'

'Hetzelfde.' Even later, terwijl Ollie wegreed zei ze: 'Daar komt er weer een.'

Hij keek Mary onthutst aan. 'Moet ik stilstaan?'

'Jezus, nee.' De twee vrouwen begonnen te lachen, maar opeens verging Bettina de lust daartoe en tegen de tijd dat ze bij het ziekenhuis waren had ze ook geen zin meer om te praten.

Een verpleegster haastte zich om haar dokter te bellen, terwijl twee andere zusters haar voorzichtig naar een kleine, steriel uitziende kamer brachten. Even keek Bettina Mary met een sombere blik aan.

'Ik dacht dat je had gezegd dat de zaken veranderd waren.' Het was net zo'n kamer als waar ze 14 afschuwelijke uren schreeuwend vastgebonden had gelegen.

'Rustig nou maar, Betty.' Langzaam hielp ze haar met uitkleden, maar ze moesten steeds ophouden vanwege de weeën. Eindelijk, terwijl ze Ollie stevig vasthield, legden ze haar op bed.

'Gaat het, liefje?' Opeens voelde hij zich hulpeloos en bang. Hij wist alleen dat hij degene die haar of de baby pijn zou doen zou vermoorden. Dat wist hij heel zeker. Ze schonk hem echter een trage glimlach terwijl ze zich stevig aan zijn hand vastklampte.

'Het gaat prima.'

'Echt?' Ze knikte, en snakte meteen naar adem terwijl een nieuwe wee zich aankondigde. Deze keer dacht Ollie aan wat ze samen hadden geleerd en hij gaf haar aanwijzingen voor haar ademhaling. Toen de pijn voorbij was keek ze hem verbaasd glimlachend aan.

'Het werkt echt, weet je.'

'Mooi zo.' Hij keek immens trots en de volgende keer deden ze het weer zo. Tegen de tijd dat de dokter zich bij hen voegde hadden ze het goed in de hand.

Hij vertelde haar dat ze het prima deed, en alleen het feit dat hij haar eventjes onderzocht herinnerde haar aan het verleden, maar dat moest nu eenmaal. Deze keer hadden ze haar tenminste niet vastgebonden. De zusters waren aardig en vriendelijk, de dokter glimlachte en Mary was aanwezig. Bettina voelde zich omringd door mensen die zich bezighielden met haar welzijn en al die tijd was Ollie bij haar. Hij hield haar hand vast en hielp haar met haar ademhaling om de zaak zo onder controle te houden.

Een half uur later werden de weeën heviger, en een paar minuten lang wist Bettina niet of ze het wel volhield. Haar ademhaling stokte op een vreemde manier, ze voelde dat ze beefde, was misselijk en had het opeens vreselijk koud. Ollie keek onzeker naar Mary, die een betekenisvolle blik wisselde met een verpleegster. Bettina kwam in het volgende stadium, en ze wisten allebei dat dat het ergste zou zijn. Weer een half uur later klampte ze zich wanhopig aan Ollie's arm vast en begon te huilen. 'Ik kan niet meer... Ollie... ik kan niet... nee!' Ze schreeuwde het uit toen een nieuwe wee kwam opzetten en gilde toen de dokter haar onderzocht. 'Ze heeft negen centimeter ontsluiting.' Hij keek vergenoegd en begon haar nu aan te moedigen. 'Nog een paar minuten, Bettina. Kom op... je kunt het wel... je doet het fantastisch... kom...' Terwijl Ollie het zweet onophoudelijk langs de rug liep zagen ze op de een of andere manier kans haar erdoorheen te praten. Een kwartier later gaf de dokter een knikje en opeens begon iedereen om hen heen te rennen.

'Ollie... oh, Ollie...' Ze hield hem wanhopig vast en Mary zag dat ze begon te persen; de tijd was daar. Ze legden haar op de verlostafel en gewillig greep ze de handvatten beet.

'Moet ik in die beugels?' Ze keek de dokter radeloos aan en hij glimlachte.

'Nee hoor, dat hoeft niet.' Hij liet twee verpleegsters ieder aan een kant haar benen vasthouden en wees Ollie hoe hij haar onder haar schouders moest steunen. Ineens wilde ze alleen nog maar persen. Ze had het gevoel alsof ze een berg aan het beklimmen was en met haar neus de keien uit de weg moest ruimen. Af en toe werd het haar allemaal te veel en gleed ze een klein eindje de helling af. Maar al hun stemmen klonken door elkaar heen; ze moedigden haar aan en maanden haar tot spoed, en opeens, met een laatste zucht en een laatste krachtsinspanning voelde Ollie hoe haar hele lichaam zich spande. 'Tussen haar benen verscheen een klein rood gezichtje dat een kreetje slaakte. Hij keek er verbaasd naar, met zijn handen nog aan haar schouders.

'Mijn God, het is een baby!' Toen begon iedereen opgelucht te lachen. Nog twee persweeën en hun dochter was helemaal geboren.

'Oh Ollie... oh Ollie, wat is ze mooi!' Ze lachte en huilde deze keer van vreugde. Ollie en Mary deden hetzelfde. Alleen de dokter hield droge ogen, maar keek net zo gelukkig als zij.

Een half uur later was Bettina met de baby geïnstalleerd in een kamer. Ollie was nog steeds helemaal ondersteboven van wat hij had meegemaakt. Zijn vrouw zag er rustig en ontspannen uit, trots op wat ze had gepresteerd. De hele bevalling had nog geen twee uur geduurd en ze keek hem stralend aan met de baby in haar armen.

'Weet je dat ik rammel van de honger?' Mary begon te lachen.

'Dat had ik ook altijd.'

Oliver kon alleen maar vol verrukking en geboeid naar zijn dochter kijken. 'Ik vind dat jullie walgelijk bezig zijn. Hoe kun je op een moment als dit nou eten?' Maar ze deed het. Ze at twee broodjes met rosbief, een doughnut en dronk een milkshake. 'Je bent een veelvraat!' Hij zat lachend toe te kijken hoe ze haar maaltijd verorberde. Maar zijn ogen hadden nog nooit zo teder gestaan en eindelijk stak ze hem met een lief glimlachje haar hand toe.

'Ik houd van je, Ollie. Zonder jou had ik het niet gekund. Een paar keer dacht ik dat ik het niet zou halen.'

'Ik wist wel dat je vol zou houden.' Hij was evenwel op bepaalde momenten ook angstig geweest, alleen al omdat het zo pijnlijk en inspannend had geleken. Maar hier zat ze dan, nog geen uur later en met een fris gezicht; haar ogen stonden weer helder en haar haar was gekamd. Het was allemaal wat moeilijk te verwerken. Mary was naar beneden om een kop koffie te drinken en om ze even alleen te laten. 'Je was geweldig, lieveling. Ik was heel trots op je.' Ze keken elkaar vol wederzijdse bewondering aan en even overwoog hij om haar ten huwelijk te vragen, maar hij wist wel beter. Zelfs op dit moment durfde hij niet. Ze hadden al een naam voor de baby uitgezocht. Antonia Daniels Paxton. En dat was voldoende.

47

'Alexander, wat vind je van je zusje?' Zijn moeder keek hem enigszins geamuseerd aan terwijl hij zijn schouders ophaalde. Bettina was nu twee dagen thuis met de baby.

'Wel aardig, voor een meisje.' Hij was over zijn eerste teleurstelling heen nadat Bettina hem de baby had laten vasthouden.

'Tjonge, wat is ze klein!' Maar hij vond haar wel aardig en gaf haar met een glimlach terug aan zijn moeder. Later, toen hij weer alleen met Bettina was. ontviel hem: 'Ik ben maar blij dat jij met mijn daddy was getrouwd toen ik klein was.'

'O ja? Waarom?' Bettina keek hem nieuwsgierig aan en vroeg zich af hoe hij daar zo bij kwam.

'Want als de mensen het eens wisten? Misschien zeggen ze dan wel gekke dingen.' Hij keek haar fronsend aan. 'Dat zou ik niet leuk vinden.' Hij was in juni net zes geworden.

'Dat denk ik ook niet. Maar zou het erg belangrijk zijn, lieverd?'

'Voor mij wel.' Bettina knikte rustig en zat in gedachten verdiept toen 'Ollie zijn vrouw en kind kwam opzoeken. De dokter had het goedgevonden dat ze al snel uit het ziekenhuis ging, omdat de bevalling zo vlot was verlopen. Hij wilde echter wel dat ze het een weekje rustig aan deed thuis.

'Waarom kijkt mevrouw zo ernstig?'

'Vanwege Alexander. Hij zei net iets heel geks.' Ze vertelde het hem en hij fronste zijn wenkbrauwen.

'Misschien is hij er op dit moment een beetje gevoelig voor.' Hij probeerde zijn gevoelens niet te laten blijken, maar er lag een glimpje hoop in zijn blik.

'En als zij dat nu ook is, over zes jaar?'

'Dan zeggen we de mensen dat we getrouwd zijn.'

Ze keek hem op een eigenaardige manier aan. 'Misschien zouden we dat moeten doen.'

'Wat? De mensen vertellen dat we getrouwd zijn?' Hij keek wat onzeker, maar ze schudde langzaam haar hoofd.

'Nee, gaan trouwen, bedoel ik.'

'Je bedoelt nu?' Ze knikte en hij keek heel verbaasd. 'Meen je dat?'

Ze knikte langzaam. 'Ja, ik geloof van wel.'

'Wil je het echt?'

Ze glimlachte hem toe. 'Ja, dat wil ik.'

'Weet je het zeker?'

'Ja! In hemelsnaam, Ollie...'

'Ik kan het niet geloven. Ik had niet gedacht dat ik het nog eens zou beleven.'

'Ik ook niet. Houd je mond dus maar voor ik me bedenk.' Oliver rende de kamer uit en even later zaten ze lachend champagne te drinken. Drie dagen later, nadat ze keurig de benodigde papieren hadden aangevraagd, gingen Bettina en Ollie, met Mary en Seth op sleeptouw, naar het gemeentehuis en legden de huwelijksbelofte af.

Ze keek naderhand wantrouwend naar het trouwboekje. 'Er staat tenminste niet in dat je mijn vierde echtgenoot bent.'

Hij lachte, maar keek haar daarna ernstig aan. 'Bettina, je hoeft je nergens voor te schamen. Je hebt het allemaal te goeder trouw gedaan. Er was niets verkeerds aan.' Zo had hij zich altijd ten opzichte van haar leven opgesteld en dat waardeerde ze heel erg in hem. Het gaf haar een trots gevoel.

'Dank je, lieveling.' Daarna liepen ze hand in hand de trap van het stadhuis af. Toen ze thuiskwamen keek hij nadenkend en stak teder zijn hand naar haar uit.

'Er is nog iets wat ik wil regelen, Mrs. Paxton.' Maar ze wist dat hij alleen maar plaagde. Ze waren het erover eens dat zij haar eigen naam zou blijven gebruiken.

'En dat is, Mr. Paxton?'

Hij keek haar echter ernstig aan toen hij antwoordde: 'Ik wil Alexander adopteren. Zou dat kunnen?'

'Als je bedoelt of John dat goed zou vinden, daar ben ik wel zeker van.' Ze hadden nooit meer iets van hem gehoord. Ze keek haar man liefdevol aan. 'Alexander zou het prachtig vinden.'

Oliver lachte haar toe. 'Ik ook. Morgen bel ik mijn advocaat.' Dat deed hij inderdaad en vier weken later was het voor elkaar. Er woonden nu vier Paxtons onder één dak.

48

Op 1 oktober vlogen alle Paxtons naar New York. Ollie had drie maanden verlof genomen, ze hadden een kindermeisje gevonden dat Bettina met de baby zou helpen en Alexander ging weer naar zijn oude school. Hij was inmiddels een geroutineerde reiziger geworden. Ollie nam al gauw contact op met zijn oude vrienden bij de Mail. Het stuk betekende hard werken voor Bettina, maar ze vond het heerlijk en was weer helemaal hersteld van Antonia's geboorte. Toen het stuk eindelijk in première ging was het weer een daverend succes. Ze vierden Kerstmis in hun suite in het Carlyle Hotel en vijf dagen later gingen ze op weg naar huis.

'Dat is een heerlijk gevoel, hè?' Ollie glimlachte gelukkig toen ze weer in hun eigen bed lagen.

Bettina knikte tevreden. 'Nou en of.'

'Ik hoop dat je nog even wacht voordat je een nieuw stuk gaat schrijven.'

'Waarom?' Ze keek hem wal onzeker aan; meestal moedigde hij haar aan tot werken. Maar hij lachte op zijn helft van het bed.

'Omdat ik genoeg heb van de kou in New York. Kun je je niet een poosje bij filmscripts houden?'

'Het komende half jaar in ieder geval wel.' Maar ze kon het niet over haar hart verkrijgen hem te vertellen dat ze tijdens de vlucht naar huis een idee voor een nieuw stuk had gekregen. Er zat duidelijk stijgende lijn in haar carrière en ze had de laatste tijd diverse aanbiedingen gehad om alleen filmscripts te schrijven. Degene die haar het hardnekkigs achtervolgde was Bill Hale, de eigenaar van het eerste appartement dat ze in New York hadden gedeeld. Ze had echter geen zin om met hem samen te werken en had zijn telefoontjes nooit beantwoord.

'Wanneer begin je aan de film?'

'Over drie weken, denk ik.'

Hij knikte, en even later vielen ze allebei in slaap. De volgende morgen ging hij weer naar zijn werk terwijl zij orde op zaken stelde in haar eigen leven. De baby was nu bijna zes maanden en vreselijk lief. Alexander had nog kerstvakantie en bleek prima te kunnen helpen met de verzorging van zijn zusje. Hij vond het heerlijk om haar vast te mogen houden en kon haar heel handig de fles geven en een boertje laten doen. Bettina keek glimlachend toe terwijl hij dat tijdens lunchtijd deed, toen ze de telefoon hoorde. De oppas was ook aanwezig, maar Bettina knikte glimlachend.

'Ik neem hem wel.' Ze pakte de hoorn op bij de derde bel, nog steeds met haar blik op Alexander gericht die de baby lachend op schoot hield. 'Ja, met Mrs, Paxton.' Er viel een lange stilte. 'Waarom?' Plotseling verbleekte ze en draaide zich om opdat Alexander niet zou zien dat ze huilde. 'Goed. Ik kom meteen.' Ze belden van de krant, maar toen ze daar arriveerde was het al te laat. Een ambulance stond dubbel geparkeerd in de straat en iedereen stond om hem heen, terwijl hij levenloos op de vloer lag.

'Het was een hartaanval, Mrs. Paxton.' De hoofdredacteur keek haar ontsteld aan. 'Hij is dood.' Ze knielde zachtjes naast hem neer en raakte zijn gezicht aan. Het was nog warm.

'Ollie?' fluisterde ze zachtjes. 'Ollie?' Maar er kwam geen geluid. De tranen stroomden over haar gezicht. Ze hoorde hoe iemand de omstanders dringend vroeg om weer aan het werk te gaan of haar in ieder geval met rust te laten. Ze hoorde een andere stem zeggen: 'Is dat niet Bettina Daniels?... Ja... dat was zijn vrouw...' Maar de naam Bettina Daniels kon nu niets voor haar doen. Geen enkel succes op Broadway, geen film, geen draaiboek, geen geld, geen huis in Beverly Hills zou hem weer tot leven brengen. Op de leeftijd van 45 jaar was de man die alleen het goede in het leven had gewild, die de geboorte van zijn eerste kind had willen zien, gestorven aan een hartaanval, op de vloer in zijn kantoor. Oliver Paxton was niet meer. Hij was de derde man van wie ze had gehouden die Bettina op die manier verloor. Ze keek toe hoe ze hem voorzichtig op een brancard legden en snikte het uit, van woede en verdriet.

49

Mary en Seth Waterston kwamen over voor de begrafenis en daarna bleef Mary nog vier dagen bij Bettina, terwijl Seth weer naar zijn werk moest. Maar ze spraken heel weinig met elkaar. Ze hielp vooral met de kinderen. Bettina maakte de indruk zich helemaal in zichzelf te hebben opgesloten. Ze bewoog zich nauwelijks; ze sprak niet en at niet. Ze zat maar voor zich uit te staren. Af en toe probeerde Mary de baby naar haar toe te brengen, maar zelfs dat hielp niet. Ze maakte een vaag handgebaar dat ze weg moest gaan en bleef zitten, verloren in haar eigen gedachten. Ze was nauwelijks iets beter op de avond vóór Mary's vertrek.

'Dit kun je jezelf niet aandoen, Betty.' Zoals altijd was ze openhartig, maar Bettina keek haar alleen maar strak aan.

'Waarom niet?'

'Omdat je leven nog niet voorbij is. Hoe erg dit ook mag zijn.'

Bettina keek haar vriendin boos aan. 'Waarom is mijn leven niet voorbij? Waarom ben ik niet in zijn plaats gegaan?' Haar ogen vulden zich langzaam met tranen terwijl ze in het niets staarde. Droevig zei ze: 'Hij was zo'n goed mens.'

'Dat weet ik.' Mary's ogen waren ook vochtig. 'Maar dat ben jij ook.'

'Toen ik de baby kreeg haar lip begon te trillen - 'had ik het zonder hem niet gehaald.'

'Dat weet ik, Betty, ik weet het.' Ze strekte haar armen uit en Bettina liet zich omhelzen en huilde alsof haar hart brak.

Toen Mary de volgende dag wegging zag ze er beter uit. 'Wat ga je nu doen?' Mary keek haar onderzoekend aan toen ze in de vertrekhal van het vliegveld stonden.

Bettina haalde haar schouders op. 'Ik moet mijn contractuele verplichtingen nakomen. Ik moet het filmscript voor mijn tweede stuk nog schrijven.'

'En daarna?'

'God zal het weten. Ze blijven aandringen op nieuwe contracten. Ik denk niet dat ik het doe.'

'Ga je weer naar New York?'

Maar Bettina schudde gedecideerd haar hoofd. 'De eerste tijd nog niet.

'Ik wil hier blijven.' Mary knikte, en ze omhelsden elkaar omstandig voordat Bettina haar wang kuste en Mary in het toestel verdween.

Zoals beloofd verscheen ze twee weken later in de studio om te praten over een eerste aanzet voor de nieuwe versie van haar stuk. De bijeenkomsten waren vervelend, zakelijk en doodvermoeiend. Maar Bettina gaf geen krimp. Ze sprak met niemand, tenzij strikt noodzakelijk, en eindelijk zonderde ze zich thuis af om het script te gaan schrijven. Het kostte haar minder tijd dan ze had verwacht, en eenmaal voltooid was het nog beter dan ze hadden gehoopt. Ze kreeg veelvuldig te horen welk een groot talent ze toch had. Kort daarop kreeg Norton een lawine van telefoontjes. De reputatie van Bettina Daniels was gevestigd.

'Wat bedoel je, je werkt niet?' Hij luisterde met ontzetting toen hij haar belde.

•Net wat ik zei. Ik neem een half jaar vrijaf.'

'Maar ik dacht dat je aan een nieuw stuk wilde beginnen.'

'Nee, geen nieuw stuk. Geen nieuwe film. Helemaal niets, Norton, ze kunnen allemaal het heen en weer krijgen.'

'Maar Bill Hale heeft net...'

'Bill Hale kan opvliegen. Ik wil er niet van horen...'

'Maar Bettina...' Er klonk paniek in zijn stem.

'Als ik inderdaad zo goed ben dan wachten ze maar een half jaar. En als ik dat niet ben. nou, dan is dat jammer.'

'Daar gaat het niet om, maar waarom zou je wachten als je nu op dit moment alles kunt binnenhalen? Je kunt je eigen prijs noemen, je eigen film kiezen, liefje, je hebt het maar voor het zeggen.'

'Ze mogen het houden, alles. Ik hoef het niet.'

Hij kon het maar niet begrijpen. 'Waarom niet?'

Ze zuchtte zachtjes. 'Norton, vijf maanden geleden heb ik Ollie verloren.' Weer zuchtte ze. 'Sinds die tijd heb ik gewoon geen puf meer.'

'Ik weet het, daar heb ik begrip voor. Maar je kunt daar maar niet zo blijven zitten, dat is niet goed voor je.' Ze begreep wel dat het ook niet goed voor hém was.

'Dat is misschien wel zo. Misschien is al dit gedoe eigenlijk niet zo belangrijk als ik dacht.'

'Oh Jezus, Bettina, doe dat toch niet. Trek je niet terug, je hebt bijna het hoogtepunt in je leven bereikt.' Maar dat was al eerder zo geweest, toen de baby werd geboren... toen ze met Ivo trouwde... toen ze had gedeeld in de grote momenten in het leven van haar vader... er bestond nog meer dan alleen maar werken en succes hebben. Ze had er echter geen zin in hem dat allemaal uit te leggen; ze werd al moe als ze eraan dacht.

'Ik voel er niets voor om erover te praten, Norton. Zeg iedereen maar dat ik een half jaar in het buitenland zit en dat je me niet kunt bereiken. En als ze het me té lastig maken blijf ik een heel jaar weg.'

'Mooi is dat. Ik zal het ze zeker vertellen. Hoor eens, Bettina, als je van gedachten verandert, bel je me dan?'

'Natuurlijk, Norton. Dat weet je wel.'

Maar ze deed het niet. Ze bracht de tijd vredig bij haar kinderen door. Ze ging op bezoek bij Mary en Seth, maar zij en de kinderen gingen verder zelden van huis. Na de dood van Ollie leek ze op een eigenaardige manier heel rustig te zijn geworden. Op Thanksgiving viel het Seth en Mary ook op, toen ze met hun hele gezin arriveerden. Ollie's afwezigheid werd pijnlijk gevoeld.

'Hoe gaat het, Betty?' Mary nam haar onderzoekend op terwijl ze in de tuin zaten. Ze leek diep van binnen te zijn veranderd. Ze was rustiger, koeler, meer op een afstand. Toch was ze ook zekerder van zichzelf geworden. Ze leek veel ouder dan een jaar geleden.

Bettina glimlachte langzaam. 'Het gaat goed, hoewel ik hem nog steeds mis. Er zijn dingen die ik anders had willen doen als ik eraan terugdenk.'

'Bijvoorbeeld?'

'Ik wou dat ik eerder met hem was getrouwd. Het heeft hem zo gelukkig gemaakt. Ik weet niet waarom ik het zo lang heb tegengehouden.'

'Je was je nog aan het ontwikkelen. Dat begreep hij toch.'

'Dat weet ik wel. Als ik erop terugkijk besef ik dat hij te veel begreep. Alles was hij deed was voor mij, het draaide allemaal om mij. Hij heeft zijn baan bij de krant in New York opgegeven en heeft hier verlof genomen zodat hij mee naar New York kon. Achteraf bezien lijkt het allemaal niet eerlijk!' Ze keek Mary ongelukkig aan bij de herinnering, maar Mary schudde haar hoofd.

'Het kon hem niet schelen, dat heeft hij mij een keer verteld. Zijn carrière was voor hem niet zo belangrijk als de jouwe voor jou!' Ze durfde haar niet te vertellen dat wat ze nu nodig had een man was met een even krachtige persoonlijkheid die net zo succesvol was als zij. Zelfs haar gezicht was veranderd: het had een soort hoekige, opvallende schoonheid gekregen, en de eenvoud van haar zwarte, wollen jurk en haar juwelen waren een teken van haar succes. Ze had eindelijk al haar oude sieraden te voorschijn gehaald: die van haar vader en van Ivo, alles, en ze droeg ze bijna dagelijks. Ze keek naar de grote diamant en glimlachte.

'Ik weet het niet. Misschien leef ik te veel in het verleden.'

'Zit je er alleen over na te denken, of begrijp je het ook beter dan vroeger?'

'Ik weet het niet, Mary.' Haar ogen stonden dromerig en keken in de verte.' Ik geloof dat ik het gewoon allemaal beter kan aanvaarden. Op de een of andere manier is het deel van mezelf gaan uitmaken.' Mary keek haar met een glimlach van genoegen aan en knikte. Dit was waarop ze altijd had gehoopt: dat Bettina zou aanvaarden wie en wat ze was. Het enige wat haar ongelukkig maakte was te zien hoe Bettina een afgezonderd leven leidde.

'Spreek je weleens iemand?'

'Alleen jou en de kinderen.'

'Waarom meng je je niet meer onder de mensen?'

'Ik heb er geen zin in. Waarom zou ik? Opdat ze rond kunnen bazuinen dat ze me eindelijk hebben ontmoet, de toneelschrijfster met de vier echtgenoten... de excentrieke dochter van Justin Daniels...? Wat schiet ik ermee op? Voor het ogenblik ben ik veel gelukkiger met deze manier van leven.'

'Ik zou het niet direct "leven" willen noemen, Betty. Jij wel?' Bettina haalde haar schouders op. 'Ik heb alles wat ik wil.'

'Nee, dat is niet waar. Je bent een jonge vrouw, je verdient meer dan eenzaamheid, Bettina. Je verdient het om mensen om je heen te hebben, feest te vieren en vrolijk te zijn; je verdient het om te genieten van je succes.'

Bettina moest lachen om dit antwoord. 'Kijk eens om je heen.' Ze maakte een handgebaar naar de schoonheid van de tuin en het huis.

'Dat bedoel ik niet, Bettina, en dat weet je best. Het is mooi, maar het kan vrienden niet vervangen...' Ze aarzelde en sprak het toen uit: '...en een man ook niet.' Bettina keek haar strak aan.

'Is dat waar het allemaal om draait, Mary? Een man? Is dat het hele verhaal? Is het leven niet completer zonder man? Vind je niet dat ik er misschien al genoeg heb gehad?'

'Op je 36e? Dat zou ik niet hopen. Hoe zie je je toekomst? Blijf je hier zitten en geef je het op?'

'Wat vind jij dan dat ik moet doen? Erop uitgaan om er weer een uit te zoeken? Vind je niet dat vier echtgenoten waanzinnig veel is, of vind je dat ik een vijfde moet proberen?' Ze keek nijdig.

'Misschien wel.' En even later: 'Waarom niet?'

'Omdat ik dat misschien niet nodig heb. Misschien wil ik wel niet meer trouwen.'

Maar Mary liet zich niet zo gauw uit het veld slaan. 'Als ik dacht dat je dat om de goede redenen zei, zou ik ophouden. Niemand hoeft te trouwen, Bettina. Er zijn nog andere dingen in het leven. Maar je kunt niet de rest van je leven alleen blijven zitten omdat je bang bent voor wat de mensen zullen zeggen. Daar draait het bij jou om, hè? Jij denkt dat als je je neus buiten de deur steekt de mensen je zullen brandmerken omdat je vier mannen hebt gehad. Nou, je hebt ongelijk, verdomme. Heel erg ongelijk. Ik houd van je, en Seth ook. Het kan me geen lor schelen al zou je nog tien keer trouwen, of helemaal niet meer. Maar ergens is iemand, Bettina, iemand die net zo sterk, succesvol, bijzonder en geweldig is als jij. Je verdient het om hem te vinden, dat hij je leert kennen opdat je hier niet de rest van je leven alleen blijft zitten. Je hoeft niet te trouwen als je dat niet wilt, verdorie, wie kan dat nou wat schelen? Maar blijf hier niet zitten, Bettina, achter die gesloten deuren.' Bettina keek haar bedroefd aan en Mary zag dat er tranen in haar ogen stonden. Ze had het idee dat ze tot haar was doorgedrongen, en toen Bettina zonder nog een woord te zeggen naar binnen ging wist ze het bijna zeker.

Aan het eind van dat weekend gingen ze weg, en voordat ze in het vliegtuig stapte hield Bettina Mary even dicht tegen zich aan.

'Nog wel bedankt.'

'Waarvoor?' Toen begreep ze het. 'Doe niet zo gek.' Glimlachend zei ze: 'Misschien moet je mij ook nog weleens een hartig woordje toevoegen.'

'Dat betwijfel ik.' Toen begon ze ook te lachen. 'Maar jouw leven is ook niet zo buitenissig geweest als het mijne.' Even, heel even kreeg Mary de indruk dat Bettina keek alsof ze er trots op was.

'Wat ga je nu doen, Betty?' Seth boog zich naar haar toe.

'Ik ga Norton bellen en vertel hem dat ik weer aan het werk ga. Ik denk dat hij het intussen heeft opgegeven.'

'Dat betwijfel ik,' zei Mary, waarna ze haastig aan boord van het vliegtuig gingen.

50

'Zo, schone slaapster, ben je weer wakker na al die tijd?'

'Kom, Norton,' zei ze zachtjes lachend, 'het was maar een half jaar.'

'Het leek veel langer. Heb je enig idee hoeveel mensen ik heb afgepoeierd sinds jij besloot in retraite te gaan? God zij dank was het maar tijdelijk.'

'Vertel het maar niet.' Het was inmiddels december geworden, en ze was in prima conditie.

'Dat zal ik ook niet. Wat ben je eigenlijk van plan te doen voor we elkaar weer spreken?'

'Helemaal niets.'

'Ga je niet aan een nieuw stuk beginnen?'

'Nee, ik denk het niet, ik heb er eigenlijk geen zin in. Ik wil een poosje hier blijven. Het wordt wat moeilijk om de kinderen ieder jaar mee heen en weer te slepen naar New York.'

'Goed, dat maakt niets uit. Je hebt genoeg aanbiedingen om filmscripts te schrijven om de komende tien jaar aan de slag te blijven.'

'Van wie bijvoorbeeld?' Ze was meteen al wantrouwend, en hij noemde ze op. Toen hij klaar was knikte ze goedkeurend. 'Dat zijn er inderdaad heel wat. Met wie kan ik het beste eerst gaan praten, denk je?'

'Met Bill Hale.' Zijn antwoord kwam prompt en ze sloot de ogen. 'Oh Christus, nee, Norton. Niet met hem.'

'Waarom niet? Hij is een genie. Hij is nu ook producer. Eigenlijk is hij net zo briljant als jij.'

'Mooi. Zoek dan maar iemand voor me die iets minder briljant is en met wie te praten valt.'

'Hoe kom je daar zo bij?' vroeg hij nieuwsgierig.

'Omdat iedereen zegt dat het een rotzak is!'

'In zakelijk opzicht?' vroeg Norton stomverbaasd.

'Nee, in zijn persoonlijke leven. Hij verzamelt vrouwen, echtgenoten, maîtresses en wat niet al.'

'Niemand vraagt je toch om met hem te trouwen, verdorie, Bettina. Je moet gewoon met hem praten over een idee dat hij heeft voor een film.'

'Moet dat?'

"Doe je het als ik zeg dat het moet?' vroeg hij hoopvol.

'Waarschijnlijk niet.' Ze begonnen allebei te lachen. 'Hoor eens, ik heb gewoon geen zin om mezelf in een moeilijke situatie te brengen. De vent heeft naar men zegt Don Juan-achtige neigingen, ook tijdens werkuren.'

'Dan wapen je je maar, Bettina. Maar doe me een lol, nadat je een half jaar op je gat hebt gezeten en de telefoon niet hebt aangenomen kun je toch minstens met de vent gaan lunchen. Jullie zijn de twee meest gevraagde mensen in het vak op het ogenblik. Het zou belachelijk zijn als je niet luisterde naar wat hij te zeggen heeft.'

'Goed dan, Norton, jij je zin.'

'Wil je dat ik het van hieruit regel? Of doe jij het?'

'Doe jij het maar. Ik heb geen zin om me er druk over te maken.' Plotseling was het alsof ze haar vaders stem in gedachten hoorde. Dus zo had dat gevoeld...

'Heb je een bepaalde plek in je hoofd?'

'Nee, als hij inderdaad zo'n showbink is als ik denk zal hij wel kiezen voor de Polo Lounge, bij het Beverly Hills Hotel, dan kan hij Mr. Hollywood spelen en zich iedere vijf minuten laten omroepen.'

'Zal ik jou dan om de vijf minuten aan de telefoon roepen?'

'Prima.'

Ineens schoot hem iets te binnen, maar hij wilde haar er niet naar vragen. Hij was er zeker van dat zij en Ollie eens een appartement van hem hadden gehuurd, lang geleden in New York. Maar hij vond dit niet het moment om over Ollie te beginnen. Ze had al verdriet genoeg gehad, en hij wist dat zijn dood een grote schok was geweest. Ze had al veel meegemaakt, maar aan de andere kant - hij haalde zijn schouders op terwijl hij het nummer van Bill Hale draaide - waren haar ook vele goede dingen overkomen. In sommige opzichten leek haar geschiedenis wel op die van Bill Hale.

Tamelijk snel had hij Bills secretaresse aan de lijn en even later sprak hij met hemzelf. Ze werden het eens over de maandag daarop, maar in tegenstelling tot wat Bettina had voorspeld vroeg hij of hij bij haar thuis kon komen lunchen.

'Meende hij dat?' zei ze ontzet toen Norton belde. 'Waarom zou hij dat nou willen?'

'Hij zei dat hij dan minder wordt afgeleid dan in een restaurant met obers en telefoontjes. Hij dacht dat je het misschien vervelend zou vinden naar zijn huis te komen.'

'Het zij zo.' Ze haalde haar schouders op en legde neer. Die maandag kleedde ze zich een uur voor hij kwam langzaam aan. Ze droeg een dieppaars pak dat ze in Londen had besteld. Het had de prachtige kleur van anemonen en was gemaakt van mooie, dunne wol. Ze droeg er een witte, zijden blouse bij en de amethisten oorbellen die haar vader haar had gegeven. Haar haar was zacht en viel mooi; het had de kleur van een Engelse herfst, en toen ze een laatste blik in de spiegel wierp hoorde ze net de bel gaan. Het deed er eigenlijk niet toe hoe ze eruitzag, maar nu ze toch weer aan het werk ging kon ze er net zo goed uitzien als degene die ze was. Niet als de dochter van Justin Daniels, of als de vrouw van Ivo Stewart, of als Mrs. John Fields, en zelfs niet als Mrs. Oliver Paxton. Ze was Bettina Daniels. Wat ze verder ook was, ze wist dat ze een verdomd goed toneelschrijfster was, en na zeer veel verdriet en fouten wist ze nog één ding. Ze was een persoonlijkheid.

'Mr. Hale?' Ze nam hem wat hooghartig op toen hij binnenkwam. Net als zij had hij zich gekleed voor de gelegenheid; hij droeg een donkerblauw krijtstreepkostuum, een donkerblauwe Christian Dior-das en een bijzonder, gesteven wit overhemd. Ze moest toegeven dat hij goed gekleed ging en knap was, maar het deed haar niet zoveel. Hij knikte beleefd toen hij haar zag en stak zijn hand uit.

'Bill, alstublieft. Miss Daniels?'

'Bettina." Na deze formaliteiten ging ze hem voor naar de woonkamer en ze namen plaats. Even later kwam haar huishoudster binnen met een mooi, groot, gelakt blad. Er was zowel thee als koffie, en een schaal met sandwiches en koekjes, waar Alexander al verlangende blikken op had geworpen voor hij die ochtend naar school ging.

'Goeie hemel, het was niet mijn bedoeling dat u al die moeite zou nemen.' Ze zei ontwijkend iets in de trant van dat het niet zoveel moeite was en probeerde intussen uit te maken of hij inderdaad was zoals hij zich voordeed.

Na enkele ogenblikken, terwijl hij koffie dronk en zij van haar thee nipte, begonnen ze te praten over de zaak waar het om ging, en pas twee uur later waren ze klaar. Ze moest toegeven dat ze enthousiast was voor zijn idee en ze glimlachte toen ze langzamerhand het gesprek beëindigden. 'Moet ik je agent bellen en de laag-bij-de-grondse details met hem bespreken?'

Ze begon te lachen en knikte langzaam. Haar ogen vernauwden zich tot spleetjes.

'Weet je, ik vind je veel aardiger dan ik had verwacht,' zei hij.

Ze keek hem aan, heen en weer geslingerd tussen vrolijkheid en verbazing en begon te lachen. 'Waarom?'

'Nou ja, de dochter van Justin Daniels...' Hij keek verontschuldigend. 'Je had het best verschrikkelijk hoog in je bol kunnen hebben.'

'En dat is niet het geval?'

'Nee, helemaal niet.'

Ze voelde zich wat moediger toen ze hem aankeek en lachte ook. 'Ik vind jou ook veel aardiger.'

'Wat had ik dan tegen? Ik had geen beroemde vader.'

'Nee, maar naar ik heb horen zeggen heb je andere slechte eigenschappen.' Ze keek hem openhartig aan en hij knikte terwijl haar groene ogen zijn blauwe ontmoetten.

'De reputatie als blauwbaard?' Ze knikte. 'Charmant hè?' Hij keek niet boos, maar maakte een wat eenzame indruk. Zijn ogen ontmoetten wederom de hare. 'De mensen zijn gek op nieuwtjes, en er wordt veel gepraat over dingen waar men geen verstand van heeft.' Toen vertelde hij haar eerlijk: 'Ik ben vier keer getrouwd geweest. Mijn eerste vrouw is omgekomen bij een vliegtuigongeluk, mijn tweede vrouw is bij me weggegaan nadat hij leek even te aarzelen - 'nadat we uit elkaar waren gegroeid. Mijn derde vrouw was een droomster, en een half jaar nadat we waren getrouwd besefte ze dat ze eigenlijk liever bij het Vredeskorps had gewild en mijn vierde hij glimlachte breed - 'was een ongelooflijk kreng.' Bettina lachte even met hem mee en daarna kwam er langzaam iets vriendelijks in haar blik.

'Ik heb geen enkel recht daar iets van te zeggen.'

'Waarom niet? Iedereen doet het.' Ze was op een bepaalde manier geroerd door zijn oprechtheid en schaamde zich over wat ze had gedacht. Opeens moest ze lachen en verschool zich achter haar servet. Alles wat hij kon zien waren haar vrolijke, groene ogen.

'Ik ben ook vier keer getrouwd geweest.'

Plotseling zaten ze samen te lachen. 'Nou zeg, jij... en ik voelde me nog wel schuldig!' Hij keek als een kind dat een vriendje had ontdekt met wie hij iets gemeenschappelijks had, maar ook zij was met een meisjesachtige uitdrukking op haar gezicht rechtop gaan zitten.

'Voel jij je schuldig?'

'Ja zeker. Vier vrouwen, dat is niet niks! Dat is toch niet normaal.'

'Oh Jezus... dat vind ik ook!'

'Dat hoort ook zo. En je zou je nog schuldiger moeten voelen omdat je het me niet eerder hebt verteld.' Hij nam een hapje van zijn koekje, ging achterover in zijn stoel zitten en lachte. 'Vertel me eens over jouw vier huwelijken.'

'Er was een hele lieve man die veel ouder was dan ik.'

'Hoeveel is veel? Was jij 16 en hij 19?'

Ze keek hautain. 'Ik was 19 en hij was 62.'

'Pfff...' floot hij. 'Dat is inderdaad ouder.' Maar zijn glimlach was vriendelijk en er lag geen verwijt in zijn blik. Alleen belangstelling.

'Hij was een geweldige man, een vriend van mijn vader. Misschien heb je wel van hem gehoord.' Maar hij stak zijn hand op toen ze zijn naam wilde noemen.

'Nee nee, alsjeblieft, dit huwelijk is anoniem. Laten we het geheimzinnig houden. Voor je het weet ontdekken we dat ik met twee nichtjes van je getrouwd ben geweest en begin je weer een hekel aan me te krijgen.'

Ze lachte en keek hem toen ernstiger aan. 'Doet iedereen dit in Hollywood? Overal zitten praten over hun laatste vier echtgenoten en vrouwen?'

'Alleen de ziekelijke figuren, Bettina. De rest maakt gewoon menselijke vergissingen, maar dat gelooft niemand. Ik bedoel, vier is wel wat veel.' Ze lachten beiden. 'Hoe dan ook, ga door...'

'Mijn tweede echtgenoot leek wel wat op jouw vrouw die bij het Vredeskorps ging. Hij had een verblijfsvergunning nodig. Dat duurde ook een half jaar.' Even versomberde haar gezicht toen ze aan de baby dacht die ze had verloren. 'Mijn derde man was in in San Francisco en vijf jaar lang probeerde ik een "gewone" vrouw te zijn.'

'Wat doet een "gewone" vrouw?' vroeg hij nieuwsgierig en nam nog een koekje van de schaal.

'Om je de waarheid te zeggen ben ik daar nooit helemaal achter gekomen. Ik wist alleen dat wat het ook was, ik het nooit deed. Een van mijn vriendinnen zegt dat je een klein, bruin met grijs vogeltje moet zijn.'

Hij keek naar haar, en wist niet of hij moest lachen of medelijden moest hebben toen zijn blik op het vlammende haar en de dieppaarse jurk rustte. 'Dat ben je heel beslist niet.'

'Dank je. Goed, in ieder geval verpestte ik alles door mijn eerste toneelstuk te schrijven."

'Vond hij dat dan niet leuk?'

'Hij diende een eis tot echtscheiding in op het moment dat ik naar New York vertrok. Hij verkocht het huis, dat merkte ik toen ik weer thuiskwam.'

'Had hij je dat niet verteld?' Ze schudde van nee. 'Aardig. En toen?'

'Toen verhuisde ik naar New York, en -' het leek of ze even aarzelde -'ontmoette ik... mijn vierde man. Hij was een heel bijzonder iemand.' Haar stem werd zachter. 'We kregen een baby, en bijna een jaar geleden stierf hij.'

'Dat spijt me voor je.' Ze zaten een ogenblik zonder iets te zeggen, toen keek hij haar teder aan.

'Kijk, Bettina, dat bedoel ik nu. Andere mensen, al die anderen denken dat we hier gewoon zitten te lachen, echtscheidingsverhalen uitwisselen en alimentatie betalen, en dat we die eindeloze rijen ex-vrouwen en ex-mannen enig vinden. Maar wat ze niet begrijpen is dat het om echte mensen gaat die tragische dingen meemaken en fouten begaan, en dat de mensen in wie je gelooft je teleurstellen... het is allemaal vreselijk echt, maar niemand begrijpt dat.' Ze keken elkaar aan, het ogenblik leek een eeuwigheid te duren. 'Mijn tweede vrouw en ik kregen twee kinderen, maar zij was aan de drank en dat wist ik nog niet toen we trouwden. Het grootste gedeelte van ons huwelijk was ze óf in het ziekenhuis, óf onderweg ernaar toe, om te proberen ervanaf te komen. Maar uiteindelijk heeft ze het verloren.' Hij zuchtte even en vervolgde toen: 'Op een dag reed ze met mijn twee dochtertjes in de auto en -' zijn stem stokte en onwillekeurig strekte Bettina haar hand naar hem uit. Ze wist al wat hij ging zeggen, en hij nam haar hand in de zijne. 'Ze reed de auto in elkaar, en alle twee de kinderen kwamen om. Maar zij niet. Daarna is ze nooit meer de oude geworden. Sinds die dag gaat ze van de ene inrichting naar de andere.' Hij haalde zijn schouders op en zijn stem stierf weg. 'Ik dacht dat we het nog zouden redden, maar... het is niet gelukt.' Toen keek hij vriendelijk naar haar en trok zijn hand weer terug. 'Hoe red jij je, nu je man dood is? Ben je daarom al die maanden onbereikbaar geweest?' Plotseling begreep hij het.

Ze knikte langzaam. 'Ja, precies. Nu gaat het veel beter. Eerst leek het zo... zo oneerlijk.'

Hij knikte. 'Dat is het ook. Dat is het moeilijke ervan. De goede mensen, degenen met wie je een goed contact had Hij maakte zijn zin niet af.

'Mijn eerste vrouw was zo. God, ze was zo aardig en geestig. Ze was actrice en ik was schrijver. Ze ging voor het eerst op tournee, verdomme... eind van het verhaal. Ik was 23 en ik dacht dat ik het niet zou overleven. Een jaar lang heb ik mezelf bijna doodgedronken.' Hij keek Bettina doordringend aan. 'Is het niet ongelooflijk? Dat is 16 jaar geleden... en sindsdien zijn er drie andere vrouwen in mijn leven geweest die belangrijk genoeg voor me waren om mee te trouwen. Als iemand me dat zou hebben verteld nadat Anna was gestorven zou ik hem vermoord hebben. Het is vreemd, de tijd haalt rare streken uit.' Even zat hij peinzend voor zich uit te kijken, toen glimlachte hij. 'Interessante verhalen, die van jou en mij.'

'Ik ben blij dat je er zo over denkt. Ik heb weleens gedacht dat het allemaal de moeite niet meer waard was.'

'Maar dat is het wel, hè?' zei hij vriendelijk glimlachend. 'Het verbazingwekkende is dat dat altijd zo blijft. Er gebeurt altijd wel iets; er komt iemand in je leven, een vrouw op wie je verliefd wordt, een vriend die je moet opzoeken, een baby die je ter wereld wilt brengen... iets maakt dat je doorgaat. Zo is het voor mij geweest.'

Ze knikte, gelukkig met wat hij haar gaf, omdat zijn woorden haar haar vrijheid teruggaven. Door die woorden vielen alle stukjes op hun plaats en maakten het beeld niet alleen tot een geheel, maar ze zag dat er nog meer te zien was, een gedeelte dat nog moest komen. 'Heb je nog meer kinderen?' Hij schudde langzaam van nee.

'Nee, Miss Vredeskorps was niet lang genoeg bij me om een baby te krijgen. En nummer vier en ik waren drie jaar getrouwd, maar...' Hij lachte zachtjes. 'Dat waren de drie langste jaren van mijn leven.' Opeens schoot het haar te binnen.

'Ik herinner me nog dat je ging trouwen,' zei ze glimlachend. 'Ik heb in je appartement in New York gewoond.'

'O ja?' Hij keek verbijsterd. 'Wanneer dan?'

'Toen je trouwde. Je woonde toen aan de westkust, maar je had een prachtig appartement aan West Side.'

'Mijn God.' Hij was met stomheid geslagen. 'Ik heb het toen aan Ollie verhuurd... Oliver Paxton... verdomme...' Hij keek haar vol verbazing aan. 'Nu weet ik wie je bent, Bettina! Je bent de vrouw van Oliver Paxton!'

Ze schudde echter langzaam haar hoofd en keek naar hem, zoals hij daar zat. Ze zat kaarsrecht in haar stoel. 'Nee, dat ben ik niet...' Het was alsof ze tientallen echo's hoorde en alsof ze ze eindelijk allemaal kon negeren. Zelfs voor Ollie kon ze niet alleen maar 'de vrouw van Oliver Paxton' zijn. 'Ik ben Bettina Daniels."

Even keek hij haar in verwarring aan, maar toen begreep hij het. Hij knikte en stak zijn hand uit. Ze behoorde niet langer aan haar vader, of aan Ivo, of aan Ollie... Ze was nu zichzelf... en hij begreep dat, net zoals zij begreep wat er in hem omging. Hun ogen ontmoetten elkaar terwijl ze elkaar nadrukkelijk de hand schudden over de tafel heen. 'Hallo, Bettina. Ik ben Bill.'

Table of Contents

- Inhoud
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32
- 33
- 34
- 35
- 36
- 37
- 38
- 39
- 40
- 41
- 42
- 43
- 44
- 45
- 46
- 47
- 48
- 49
- 50