Het einde van een zomer
Author: Danielle Steel
Date: 2013-01-29T07:00:00+00:00
Description: Ze wist dat hij van haar hield, maar tegenwoordig gaf hij daar zelden blijk van. De succesvolle Franse advocaat Marc-Edouard Duras heeft nooit echt aan zijn nieuwe vaderland Amerika kunnen wennen en grijpt elke gelegenheid om terug te gaan naar Frankrijk. Zo wacht zijn echtgenote Deanne een eenzame, stille zomer. Tot ze Ben Thompson ontmoet. Ook voor haar wordt de zomer dan een tijd van zon, opwinding, tederheid en geluk, maar vooral van liefde. Beiden realiseren zich dat het zo niet eeuwig door kan gaan, dat er niet alleen aan de zomer maar ook aan hun relatie een einde zal komen...

Inhoud

Ze wist dat hij van haar hield, maar tegenwoordig gaf hij daar zelden blijk van. De succesvolle Franse advocaat Marc-Edouard Duras heeft nooit echt aan zijn nieuwe vaderland Amerika kunnen wennen en grijpt elke gelegenheid om terug te gaan naar Frankrijk. Zo wacht zijn echtgenote Deanne een eenzame, stille zomer.

Tot ze Ben Thompson ontmoet. Ook voor haar wordt de zomer dan een tijd van zon, opwinding, tederheid en geluk, maar vooral van liefde. Beiden realiseren zich dat het zo niet eeuwig door kan gaan, dat er niet alleen aan de zomer maar ook aan hun relatie een einde zal komen...

1

Deanna Duras deed één oog open om op de klok te kijken toen het eerste licht de kamer binnenviel. Het was kwart voor zeven. Als ze nu opstond had ze nog bijna een uur voor zichzelf, misschien wel langer. Rustige ogenblikken: geen Pilar die haar aan haar hoofd zeurde, geen telefoontjes voor Marc-Edouard uit Brussel, Londen of Rome. Gedurende die momenten kon ze even op adem komen en nadenken, helemaal alleen. Ze glipte zachtjes onder de dekens uit nadat ze een blik op Marc-Edouard had geworpen, die nog aan de andere kant van het bed lag te slapen. Helemaal aan de andere kant. Het was nu al jaren zo dat er wel drie of vier mensen in hun bed zouden kunnen slapen als je naging hoe ver zij en Marc zich ieder op hun helft terugtrokken. Niet dat ze elkaar nooit meer vonden in het midden, dat nog wel soms. Als hij in de stad was, en niet te moe, of als hij niet zo vreselijk laat thuiskwam. Dan gebeurde het nog weleens - af en toe.

Zachtjes pakte ze de lange, ivoorkleurige, zijden ochtendjas uit de kast. Ze zag er jong en kwetsbaar uit in het vroege ochtendlicht; haar haar viel soepel als een zwarte bontkraag over haar schouders. Even bukte ze zich om haar slippers te zoeken. Weg. Pilar zou ze wel weer hebben. Niets was veilig, zelfs de slippers niet, en Deanna nog het minst van alles. Ze glimlachte inwendig terwijl ze op blote voeten zachtjes over het dikke tapijt liep en wierp tersluiks een blik op Marc, die nog steeds vredig lag te slapen. Als hij sliep zag hij er nog zo vreselijk jong uit; dan deed hij haar weer denken aan de man die ze negentien jaar geleden had ontmoet. Ze keek naar hem terwijl ze in de deuropening stond en wenste vurig dat hij zich zou bewegen en wakker werd. Dan zou hij slaperig glimlachend zijn armen naar haar uitstrekken en de woordjes van heel vroeger fluisteren: 'Reviens, ma chérie. Kom weer in bed, ma Diane. La belle Diane.'

Zo noemde hij haar al in geen tijden meer. Voor hem was ze nu gewoon Deanna, net als voor iedereen: 'Deanna, kun je dinsdag komen dineren? Deanna, wist je dat de garagedeur niet goed sluit? Deanna, dat kasjmier vestje dat ik net in Londen heb gekocht is bij de stomerij helemaal bedorven. Deanna, vanavond ga ik naar Lissabon (of Parijs, of Rome).' Soms vroeg ze zich af of hij zich de dagen van Diane nog wel herinnerde, die dagen dat ze laat opstonden, samen vrolijk waren en koffie dronken op haar zolderkamertje, of op het dak lagen te zonnen tijdens die maanden voor hun huwelijk. Dat waren maanden vol gouden dromen geweest, verrukkelijke tijden - de weekends dat ze zich in Acapulco terugtrokken, de vier dagen in Madrid toen ze hadden gedaan alsof zij zijn secretaresse was. Haar gedachten dwaalden vaak terug naar die langvervlogen tijden. Meestal kwamen die herinneringen aan het verleden vroeg in de ochtend boven.

'Diane, mon amour, kom je weer in bed?' Haar ogen glansden bij de herinnering aan die woorden. Ze was net achttien geweest en was maar wat graag weer in bed teruggegaan. Verlegen was ze wel geweest, maar heel verliefd op hem. Ieder uur, ieder ogenblik was vol geweest van dat gevoel. Uit haar schilderijen was dat ook naar voren gekomen, die straalden de gloed van haar liefde uit. Ze herinnerde zich zijn ogen als hij in het atelier naar haar zat te kijken, met een stapel eigen werk op zijn knieën. Dan maakte hij aantekeningen, fronste af en toe tijdens het lezen zijn wenkbrauwen, om dan weer onweerstaanbaar te glimlachen als hij opkeek.

'Alors, madame Picasso, kunt u even ophouden om te lunchen?'

'Heel even nog, ik ben zo klaar.'

'Mag ik even kijken?' Dan deed hij alsof hij om de ezel heen kwam gluren, wachtte tot zij opsprong om te protesteren. Dat deed ze dan ook altijd, tot ze de plagende blik in zijn ogen zag.

'Hou op! Je weet toch dat je het pas mag zien als het klaar is.'

'Waarom toch? Ben je met een aanstootgevend naakt bezig?' Een lach tintelde in die verbijsterende blauwe ogen.

'Misschien is dat wel zo, monsieur. Zou u daar erg door geschokt zijn?'

'Vreselijk. Je bent veel te jong om aanstootgevende naakten te schilderen.'

'O ja?' Haar grote, groene ogen keken hem vol aan; soms wist ze niet of hij het nu meende of niet. Hij had in zovele opzichten de plaats van haar vader ingenomen. Marc was voor haar een autoriteit geworden, de kracht waarop ze zich verliet. De dood van haar vader had haar totaal van haar stuk gebracht. Het had een godsgeschenk geleken dat Marc-Edouard plotseling op het tapijt was verschenen. Na haar vaders dood had ze bij diverse ooms en tantes gewoond, die haar geen van allen erg enthousiast in hun kringetje hadden opgenomen. Toen ze achttien was, na een jaar waarin ze van het ene familielid naar het andere had gezworven, was ze uiteindelijk alleen gaan wonen. Overdag werkte ze in een boutique, en 's avonds ging ze naar de kunstacademie. Die schilderlessen hadden haar geest levendig gehouden, daar ging ze helemaal in op. Ze was zeventien geweest toen haar vader stierf. Hij was op slag dood geweest toen het vliegtuig neerstortte dat hij zo graag had bestuurd. Er was geen enkele voorziening voor haar toekomst getroffen; haar vader was ervan overtuigd geweest dat hij niet alleen onoverwinnelijk, maar ook onsterfelijk was. Deanna's moeder was gestorven toen ze twaalf was, en jarenlang was er niemand anders in haar leven geweest dan papa. De familie van haar moeder in San Francisco was vergeten. Het contact met hen was geheel verbroken door de royaal levende maar egocentrische man die door hen verantwoordelijk werd gesteld voor haar dood. Deanna wist maar weinig van wat er was gebeurd, alleen dat 'mammie was gestorven'. Mammie was gestorven - de woorden van haar vader op die sombere ochtend zouden haar haar leven lang bijblijven. De moeder die zich had afgesloten van de wereld, die zich in haar slaapkamer had teruggetrokken met een fles, die altijd beloofde 'ik kom zo, schat' als Deanna bij haar aanklopte. Dat 'ik kom zo, schat' had tien van haar twaalf levensjaren geduurd, zodat Deanna alleen in de gang of in haar kamer speelde, terwijl haar vader in zijn vliegtuig zat of plotseling met vrienden op zakenreis ging. Lange tijd was het moeilijk om uit te maken of hij op reis ging omdat haar moeder dronk, of dat zij dronk omdat papa altijd weg was. Wat de reden ook was, Deanna werd aan haar lot overgelaten. Tot haar moeder stierf. Daarna was er druk gedelibereerd over 'wat er moet gebeuren, verdomme. In godsnaam, ik weet helemaal niets van kinderen, laat staan van kleine meisjes.' Hij had haar uit huis willen doen, naar een kostschool, een 'geweldig oord waar ze paarden hadden, in een mooie omgeving, waar ze veel nieuwe vrienden zou maken'. Ze was echter zo ontdaan geweest, dat hij uiteindelijk was gezwicht. Ze wilde helemaal niet naar een geweldig oord, ze wilde bij hem zijn. Hij was geweldig, de geheimzinnige vader met het vliegtuig, de man die prachtige cadeaus voor haar meenam uit verre landen. De man over wie ze al jaren opschepte en die ze nooit had begrepen. Nu was hij alles wat ze nog had, alles wat haar nog restte nu de vrouw achter de slaapkamerdeur er niet meer was.

Hij had haar dus bij zich gehouden. Als het enigszins mogelijk was nam hij haar mee en liet haar bij vrienden logeren als het niet kon. Hij leerde haar om te genieten van de genoegens van het leven: het Imperial Hotel in Tokio, het George V in Parijs en de Stork Club in New York, waar ze op een hoge barkruk zat en niet alleen een cocktail dronk die de naam Shirley Temple droeg, maar haar ook in levenden lijve ontmoette, als volwassen vrouw. Papa had een fantastisch leven geleid. Deanna had daar een tijdje aan meegedaan en had alles aandachtig bekeken en in zich opgenomen: de chique vrouwen, de interessante mannen, het dansen bij El Morocco, de weekendreisjes naar Beverly Hills. Eens, lang geleden, was hij filmster geweest, autocoureur, oorlogsvlieger, gokker en minnaar, kortom, een man met een passie voor het leven en vrouwen, en alles wat kon vliegen. Hij wilde dat Deanna ook ging vliegen, zodat ze wist wat het was om de wereld van een hoogte van 10 000 voet te bekijken, hoe het was om door de wolken te klieven en te leven als in een droom. Maar zij had haar eigen dromen gehad, die niet in het minst op die van hem leken. Een rustig leven, een huis waar ze altijd woonden, een stiefmoeder die zich niet verschool achter 'ik kom zo' of een altijd gesloten deur. Toen ze veertien was had ze genoeg van El Morocco, en op haar vijftiende was ze het dansen met zijn vrienden beu. Toen ze zestien was had ze het klaargespeeld eindexamen te doen en ze was vreselijk graag naar de universiteit van Vassar of Smith gegaan. Papa bleef evenwel beweren dat dat stomvervelend was. Dus schilderde en tekende ze maar, op schetsblocs en doeken die ze meenam waar ze ook naar toe gingen. Ze tekende op papieren tafelkleden in Zuid-Frankrijk en op de achterkant van de brieven van zijn vrienden, omdat ze zelf geen vrienden had. Ze tekende op alles wat ze in handen kreeg. Een galeriehouder in Venetië had eens gezegd dat ze heel goed was, en dat hij haar werk zou exposeren als ze in de buurt bleef. Natuurlijk deed hij dat niet. Na een maand gingen ze uit Venetië weg, en na twee maanden uit Florence. In Rome bleven ze een halfjaar, in Parijs een maand. Eindelijk kwamen ze terug in Amerika, waar papa haar een thuis had beloofd, écht waar deze keer, misschien zelfs wel met een heuse stiefmoeder. Hij had in Rome een Amerikaanse actrice ontmoet - 'iemand waar je dol op zult zijn' - had hij voorspeld terwijl hij een koffer pakte voor een weekend op haar ranch ergens bij Los Angeles.

Deze keer vroeg hij Deanna niet om mee te gaan, omdat hij alleen wilde zijn. Hij liet Deanna achter in het Fairmont Hotel in San Francisco, met 400 dollar in contanten en beloofde dat hij over drie dagen terug zou zijn. In plaats daarvan echter was hij drie uur later dood, en Deanna was alleen. Voorgoed deze keer. Ze was weer terug waar ze begonnen was, met de dreiging van een 'geweldig fijne school' boven het hoofd.

Die dreiging was nu echter van korte duur. Er was geen geld meer. Niet voor een prima school, niet voor iets anders. Niets meer. Wel een grote hoeveelheid onbetaalde rekeningen. Ze belde de in het vergeetboek geraakte familie van haar moeder. Ze kwamen naar het hotel en namen haar mee. 'Voor een paar maanden maar, dat begrijp je toch wel hè, Deanna. Het kan gewoon niet anders. Je zult een baan moeten zoeken en zelfstandig gaan wonen als je je draai hebt gevonden.' Een baan. Wat voor baan? Wat kon ze eigenlijk? Schilderen? Tekenen? Dromen. Wat had ze er nu aan dat ze bijna alle stukken in het Uffizi en het Louvre kende, dat ze maanden in het Musée du Jeu de Paume had gezeten en dat ze haar vader in Pamplona achter de stieren had zien aan rennen. Wat voor verschil maakte het dat ze in El Morocco had gedanst en in het Ritz Hotel had gelogeerd? Dat kon toch niemand iets schelen zeker. Drie maanden trok ze in bij een nicht, en daarna bij een tante. 'Voor een poosje, begrijp je.' Ze begreep het maar al te goed, de eenzaamheid, het verdriet, de verstrekkende gevolgen van wat haar vader gedaan had. Hij had zijn leven verspeeld. Hij had zich geamuseerd. Nu begreep ze ook wat er met haar moeder was gebeurd en waarom. Een tijdje lang haatte ze de man van wie ze eens had gehouden. Hij had haar in de steek gelaten; ze was bang en niemand hield van haar.

De voorzienigheid was haar te hulp gekomen in de vorm van een brief uit Frankrijk. Er had een rechtszaak gediend bij een Frans gerechtshof, een tamelijk onbelangrijke kwestie, maar haar vader had gewonnen. Het ging om ongeveer 6 à 7000 dollar. Wilde ze zo vriendelijk zijn haar advocaat contact te laten opnemen met de Franse firma? Welke advocaat? Ze belde er een van een lijstje dat ze van een van haar tantes kreeg en hij verwees haar naar een internationale maatschap van advocaten. Op een maandagochtend om 9 uur was ze naar dat kantoor gegaan. Ze had een zwart jurkje aan dat ze met haar vader in Frankrijk had gekocht, bij Dior, en ze droeg er een zwart tasje van krokodilleleer bij dat hij voor haar uit Brazilië had meegebracht en de parels, het enige wat haar moeder haar had nagelaten. Dior, Parijs of Rio, het zei haar allemaal niets. De in het vooruitzicht gestelde 6 à 7000 dollar betekende voor haar een vorstelijk bedrag. Ze wilde haar baan opzeggen en hele dagen naar de kunstacademie gaan. Over een paar jaar zou ze naam hebben gemaakt met haar werk. Maar voor het zover was kon ze het misschien een jaar uitzingen op 6000 dollar. Misschien, wie weet.

Dat was haar enige wens toen ze het grote, met hout betimmerde kantoor binnenliep en Marc-Edouard Duras voor het eerst ontmoette.

'Mademoiselle...' Hij had nog nooit een zaak als de hare behandeld. Zijn terrein was dat van het bedrijfsrecht en ingewikkelde internationale zakengeschillen, maar toen zijn secretaresse haar telefoontje had doorgegeven was zijn nieuwsgierigheid gewekt. Toen hij haar zag, een tenger kindvrouwtje met een mooi gezichtje waar een angstige uitdrukking op lag, was hij geboeid geraakt. Ze bewoog zich met een geheimzinnige gratie, en de ogen die in de zijne keken leken peilloos diep. Hij bood haar een stoel aan tegenover zijn bureau, en keek heel ernstig. Maar zijn ogen begonnen te twinkelen naarmate het gesprek vorderde tijdens het uur dat volgde. Ook hij vond het Uffizi schitterend, ook hij had eens dagen achtereen in het Louvre doorgebracht. Hij was ook in Sao Paulo, Caracas en Deauville geweest. Ze merkte dat ze haar ervaringen met hem probeerde te delen en dat ze hem dingen vertelde waarvan ze had gedacht dat ze die voorgoed achter zich had gelaten. Verder had ze hem uitgelegd hoe het met haar vader zat. Ze vertelde hem het hele, afschuwelijke verhaal terwijl ze daar tegenover hem zat. Ze had de grootste groene ogen die hij ooit had gezien en zag er zo kwetsbaar uit dat het hem pijn deed. Hij was toen bijna 32 geweest, beslist nog niet oud genoeg om haar vader te kunnen zijn, en zijn gevoelens waren dan ook allesbehalve vaderlijk. Maar niettemin nam hij haar onder zijn hoede. Drie maanden later was ze zijn vrouw. De plechtigheid duurde kort en vond plaats op het gemeentehuis; de huwelijksreis brachten ze door in zijn moeders huis in Antibes, waarna ze nog twee weken naar Parijs gingen.

Toen begon ze pas te beseffen wat ze had gedaan. Ze had een land zowel als een man getrouwd. Een levensstijl. Ze zou volmaakt moeten zijn en begrijpend - en ze zou haar mond moeten kunnen houden. Ze zou charmant moeten zijn en een goede gastvrouw voor zijn cliënten en vrienden. Als hij op reis was zou ze ertegen moeten kunnen om alleen te zijn. Bovendien zou ze haar droom om naam te maken in de kunst moeten opgeven. Marc was het daar niet zo mee eens. Tijdens hun verlovingstijd had hij het wel aardig gevonden, maar het was niet een richting waarin hij zijn vrouw zou aanmoedigen. Ze was madame Duras geworden, en voor Marc betekende dat heel veel. In de loop der jaren gaf ze een aantal van haar dromen op, maar ze had Marc, de man die haar van de eenzaamheid en ontbering had gered. De man die haar hart had veroverd en die recht had op haar dankbaarheid. De man met de onberispelijke manieren en goede smaak, die haar beloonde met geborgenheid en bont. De man die altijd een masker droeg.

Ze wist dat hij van haar hield, maar tegenwoordig gaf hij daar zelden blijk van, zoals vroeger. 'Uiterlijk vertoon van genegenheid is iets voor kinderen,' verklaarde hij.

Kinderen zouden echter nog komen. Binnen een jaar verwachtten ze hun eersteling. Wat had Marc naar die baby verlangd! Genoeg om haar nog eens duidelijk te maken hoeveel hij van haar hield. Een jongen. Natuurlijk werd het een jongen. Omdat Marc het zei. Hij wist het zeker, en Deanna ook. Het was haar vurigste wens: een zoon van hem. Het moest en zou een jongen worden, dat was het enige wat haar zou verzekeren van zijn levenslange waardering en misschien zelfs wel van zijn hartstocht. Een zoon. En het werd een zoon. Een klein jongetje dat een ruis in de longetjes had. Al enkele ogenblikken na de geboorte werd een geestelijke geroepen, die hem Philippe-Edouard doopte. Binnen een paar uur was de baby dood.

Marc nam haar die zomer mee naar Frankrijk en liet haar achter onder de hoede van zijn moeder en tantes. Hij werkte die zomer in Londen, maar kwam de weekends over. Dan hield hij haar dicht tegen zich aan en droogde haar tranen, tot ze uiteindelijk weer zwanger werd. De tweede baby, weer een jongen, stierf ook. Het krijgen van een kind van Marc werd nu tot een obsessie. Ze droomde alleen nog maar van hun zoon. Zelfs het schilderen gaf ze op. Toen ze voor de derde keer zwanger werd, schreef de dokter haar absolute rust voor. Marc had dat jaar processen in Milaan en Marokko, maar hij belde op en stuurde bloemen. Als hij thuis was zat hij aan haar bed. Weer verzekerde hij haar dat ze zijn zoon zou krijgen. Deze keer had hij ongelijk. De langverwachte erfgenaam was een meisje, maar een gezonde baby, met een stralenkrans van blond haar en haar vaders blauwe ogen. Het kind van Deanna's dromen. Zelfs Marc legde zich erbij neer en verloor al gauw zijn hart aan het kleine blonde meisje. Ze noemden haar Pilar en vlogen naar Frankrijk om haar aan zijn moeder te laten zien. Madame Duras jammerde erover dat Deanna niet in staat was geweest een zoon voort te brengen. Maar Marc liet het onverschillig. De baby was van hem. Zijn kind, zijn vlees en bloed. Ze zou alleen maar Frans spreken en ze zou iedere zomer in Antibes logeren. Deanna had vaag enige angst in zich voelen opkomen, maar eindelijk gaf ze zich over aan de vreugden van het moederschap.

Marc bracht ieder vrij ogenblik bij Pilar door, en toonde haar trots aan zijn vrienden. Het was een vriendelijk kind dat veel lachte. De eerste woorden die ze sprak waren in het Frans. Toen ze bijna tien was voelde ze zich beter thuis in Parijs dan in Amerika - de boeken die ze las, de kleren die ze droeg, de spelletjes die ze deed waren allemaal met zorg door Marc geïmporteerd. Ze wist wie ze was: een Duras, en waar ze thuishoorde: in Frankrijk. Op haar twaalfde ging ze naar een kostschool in Grenoble. Toen was het kwaad al geschied:

Deanna was haar dochter kwijt. Deanna was nu een buitenlandse voor haar, iemand om je boosheid en wrevel op af te reageren. Het was haar schuld dat ze niet in Frankrijk woonden, haar schuld dat Pilar niet bij haar vrienden kon zijn. Het was haar schuld dat papa niet in Parijs kon zijn bij grand-mère die hem zozeer miste. Uiteindelijk hadden zij gewonnen. Alweer.

Deanna liep zachtjes de trap af; haar blote voeten maakten nauwelijks geluid op de Perzische loper die Marc uit Iran had meegenomen. Gewoontegetrouw wierp ze even een blik de eetkamer in. Alles stond keurig op zijn plaats, zoals altijd. De tere groene zijde van de bank was perfect gladgestreken, de Louis XV-stoelen stonden netjes in het gelid, het Aubusson-tapijt zag er even verfijnd uit als altijd met zijn zachtgroene en verbleekte, frambooskleurige bloemen. Het zilver blonk, de asbakken waren onberispelijk schoon, de portretten van Marcs benijdenswaardige voorouders hingen precies recht en de gordijnen omlijstten een volmaakt uitzicht over de Golden Gate Bridge en de baai. Op dit uur van de dag waren er nog geen zeilboten, en eindelijk hing er eens een keer geen mist. Het was een volmaakte dag in juni, en even stond ze over het water uit te kijken. Ze kwam in de verleiding om te gaan zitten en van het uitzicht te genieten. Maar het leek wel heiligschennis om kreukels in de sofa te maken en op het kleed te lopen, ja zelfs om adem te halen in die kamer. Het was eenvoudiger om maar door te lopen, naar haar eigen wereldje, haar atelier aan de achterzijde van het huis, waar ze altijd schilderde... haar toevluchtsoord.

Ze liep langs de eetkamer zonder er binnen te kijken, en vervolgde geluidloos haar weg door een lange gang naar de achterzijde van het huis. Een trap van een paar treetjes leidde naar haar atelier. Het donkere hout voelde koud aan onder haar voeten.

De deur klemde, zoals altijd. Marc had het opgegeven haar eraan te herinneren dat ze daar iets aan moest laten doen. Hij was tot de slotsom gekomen dat ze het wel goed vond zo, en hij had gelijk. Je kreeg de deur moeilijk open en hij viel gemakkelijk weer dicht, zodat ze zich heerlijk terug kon trekken in haar eigen, vertrouwde coconnetje. Het atelier was haar eigen dierbare wereldje, een en al muziek en bloemen, ver weg van de verstikkende somberheid van de rest van het huis. Hier lagen geen Aubussons, hier stond geen zilver, geen Louis XV-meubilair. Hier was alles vrolijk en levendig - de verf op haar palet, de doeken op haar ezel, het zachtgeel van de wanden en de grote, gemakkelijke witte stoel die haar als het ware omhelsde als ze zich erin weg liet zinken. Glimlachend ging ze zitten en keek om zich heen. Ze had de ochtend tevoren een enorme rommel achtergelaten, maar dat hoorde nu eenmaal bij haar; het was een zalig plekje waar ze tenminste kon werken. Ze trok de gebloemde gordijnen met een energiek gebaar opzij en duwde de tuindeuren open, waarna ze het kleine terrasje op liep. De lichte tegels voelden ijskoud aan.

Ze stond hier vaak om deze tijd van de dag, soms zelfs als het mistte. Dan haalde ze diep adem en keek met een glimlach naar het spookachtige beeld van de brug die boven een onzichtbare baai hing, terwijl het trage, mistroostige geloei van de misthoorns opklonk. Deze morgen echter niet. Nu was de zon zo helder dat ze haar ogen tot spleetjes kneep toen ze naar buiten stapte. Het zou een ideale dag worden om te gaan zeilen, of naar het strand te verdwijnen. Het idee alleen al maakte haar aan het lachen. Wie zou Margaret dan vertellen wat er gepoetst moest worden, wie zou de post beantwoorden, wie zou Pilar uitleggen waarom ze die avond niet uit mocht gaan? Pilar. Vandaag zou Pilar vertrekken. Deze hele zomer zou ze naar Cap d'Antibes gaan, om een bezoek te brengen aan haar grootmoeder en haar tantes, ooms, neven en nichten die allemaal uit Parijs overkwamen. Deanna rilde bijna bij de herinnering. Nadat ze jarenlang die drukkende zomers had verduurd, had ze eindelijk nee gezegd. Die eeuwige charme van Marcs familie was niet om te harden geweest, die geforceerde beleefdheid, die onzichtbare doornen waar je je aan bezeerde. Ze hadden Deanna nooit helemaal geaccepteerd, daar had Marcs moeder geen geheim van gemaakt. Per slot van rekening was Deanna een Amerikaanse en veel te jong om een goede partij te zijn. Het ergste van alles was nog dat ze de straatarme dochter van een buitensporige rondzwervende figuur was. Het was een huwelijk waar Marc niets beter van werd. alleen zij won erbij. Zijn familieleden veronderstelden dat dat de reden was dat zij hem in haar netten had verstrikt. Ze zorgden er wel voor daar niet over te spreken - niet meer dan tweemaal per jaar dan. Uiteindelijk had Deanna er schoon genoeg van gekregen en maakte ze niet langer iedere zomer de pelgrimstocht naar Antibes. Nu ging Pilar er alleen naar toe en vond het er heerlijk. Zij was nu een van hen.

Deanna leunde met haar ellebogen op de muur van het terras en liet haar kin op de rug van haar hand rusten. Ongemerkt ontsnapte haar een zucht terwijl ze keek hoe een vrachtschip langzaam de baai in voer.

'Heb je het niet koud daar buiten, moeder?' De woorden waren even kil als de tegels van het terras. Pilar sprak tegen haar alsof ze een zonderlinge figuur was, zo in haar badjas op blote voeten. Deanna wierp nog een blik op het schip en draaide zich langzaam om, met een glimlach op haar gezicht.

'Nee hoor. Ik vind het hier prettig. Bovendien kon ik mijn slippers niet vinden,' zei ze, nog steeds glimlachend, en keek haar dochter vol in de helderblauwe ogen. Het meisje leek in niets op Deanna. Haar haar was heel licht goudblond, haar ogen bijna indigoblauw en haar huid had die gezonde gloed van de jeugd. Ze was bijna een hoofd groter dan haar moeder en ze leek in bijna alle opzichten precies op Marc-Edouard. Wat ze nog niet had was die uitstraling van kracht -maar dat kwam nog wel. Bovendien, als ze de lessen van haar grootmoeder en tantes ter harte nam, zou ze leren dat net zo geraffineerd te verbergen als zij. Marc-Edouard was niet zo gekunsteld, maar dat hoefde ook niet, hij was een man. Maar de vrouwen van het geslacht Duras speelden hun spel bedreven. Er was niet veel wat Deanna daaraan kon veranderen, behalve dan Pilar bij hen vandaan houden. Pogingen in die richting zouden evenwel vruchteloos zijn. Pilar, Marc, de oude vrouw zelf, allen spanden samen om Pilar zoveel mogelijk in Europa te houden. Bovendien was Pilars gelijkenis met haar grootmoeder meer dan naäperij, het zat haar in het bloed. Deanna kon niets anders doen dan het maar te accepteren. Toch verbaasde het haar iedere keer hoe in-pijnlijk de teleurstelling steeds weer was. Nooit was er een ogenblik dat het niet zo belangrijk was, dat het haar niet kon schelen. Het was altijd belangrijk. Ze was zich er voortdurend van bewust dat ze Pilar aan het verliezen was, voortdurend.

Ze keek nu glimlachend neer op de voeten van haar dochter. Zij had de vermiste slippers aan. 'Ik zie dat jij ze gevonden hebt.' Deanna's woorden klonken plagend, maar in haar ogen lag een wereld van verdriet. Een tragedie die voortdurend verborgen werd achter gekscherende opmerkingen.

'Is dat soms een grapje, moeder?' Pilars gezicht stond al op oorlog, en dat terwijl het nauwelijks half acht in de ochtend was. 'Ik kan geen een van mijn goeie truien vinden, en mijn zwarte rok is nog niet terug van de naaister.' Het was een uiterst ernstige beschuldiging. Pilar gooide haar lange, steile, blonde haar met een ruk naar achteren en keek haar moeder boos aan.

Deanna verbaasde zich altijd over Pilars woede. De opstandigheid van een tiener? Of was het alleen maar dat ze Marc niet met Deanna wilde delen? Deanna kon niets doen, tenminste voorlopig niet. Misschien dat ze eens, misschien pas over een jaar of vijf, de kans kreeg haar dochter weer voor zich te winnen en een vriendin voor haar te worden. Dat was iets waar ze naar toe leefde. Een hoop die ze weigerde op te geven.

'Die rok is gisteren teruggebracht. Hij hangt in de gangkast. De truien zitten al in je koffer. Margaret heeft gisteren voor je gepakt. Lost dat al je problemen op?' De woorden werden op vriendelijke toon gesproken. Pilar zou altijd het kind van haar dromen blijven, hoe dan ook, al waren de dromen nog zo verstoord.

'Moeder! Je luistert helemaal niet!' Deanna's gedachten waren even afgedwaald, en Pilars ogen schoten vuur. 'Ik vroeg je wat je met mijn paspoort hebt gedaan.'

Deanna's groene ogen ontmoetten de blauwe van Pilar en moeder en dochter keken elkaar even strak aan. Deanna wilde iets zeggen; ze zocht naar de juiste woorden. Maar alles wat ze zei was: 'Ik heb je paspoort nog. Ik zal het je op het vliegveld wel geven.'

'Ik ben heel goed in staat er zelf voor te zorgen.'

'Daar ben ik van overtuigd.' Deanna stapte haar atelier weer in en ontweek de strakke blik van het meisje. 'Ga je nu ontbijten?'

'Nog niet. Ik moet eerst mijn haar wassen.'

'Ik zal Margaret zeggen dat ze je iets op een blad brengt.'

'Mooi.' En weg was ze, zo stralend en jong dat het Deanna haast verdriet deed. Ze was zo gauw gekwetst. Het waren slechts woorden, maar de leegte ervan trof haar pijnlijk. Er was toch zeker wel iets beters, je kreeg toch geen kinderen alleen maar om het zo te laten eindigen? Ze vroeg zich weleens af of het met haar zoons ook zo zou zijn gegaan. Misschien lag het wel aan Pilar. Misschien kon ze het niet aan om tussen twee landen en twee werelden heen en weer geslingerd te worden.

De telefoon op haar bureau ging zachtjes over terwijl ze zuchtend ging zitten. Het was intern, ongetwijfeld Margaret die wilde weten of ze haar koffie in het atelier wilde hebben. Als Marc er niet was at Deanna vaak alleen op haar kamer. Als hij wel thuis was vormde het ontbijt onderdeel van het ritueel; soms was het de enige maaltijd die ze samen gebruikten.

'Ja?' Haar stem had een zachte, wat hese toon, waardoor haar woorden altijd vriendelijk klonken.

'Deanna, ik moet Parijs nog bellen. Ik ben pas over een kwartier beneden. Wil je Margaret alsjeblieft zeggen dat ik mijn eieren gebakken wil hebben, en niet bijna verbrand. Heb jij de kranten daar?'

'Nee, Margaret heeft ze vast op tafel voor je klaargelegd.'

'Bon. A tout de suite.'

Niet eens een 'goedemorgen,' of 'hoe is het met je? Hoe heb je geslapen?... Ik houd van je.' Alleen de kranten, de zwarte rok, het paspoort, de - Deanna's ogen vulden zich met tranen. Ze veegde ze met de rug van haar hand weer weg. Ze deden het niet met opzet, ze waren nu eenmaal zo. Maar waarom toonden ze ook niet eens belangstelling voor waar haar zwarte rok was, waar haar slippers waren, hoe het met haar nieuwste schilderij ging. Ze wierp een weemoedige blik over haar schouder terwijl ze de deur van haar atelier achter zich sloot. Haar dag was begonnen.

Margaret hoorde het geritsel van kranten in de eetkamer en opende de keukendeur met haar gebruikelijke glimlach. 'Goedemorgen, mrs. Duras.'

'Goedemorgen, Margaret.'

En zo ging dat dan, net als altijd, stipt en stijlvol. Bevelen werden vriendelijk en glimlachend gegeven; de kranten lagen keurig op een stapel in volgorde van belangrijkheid; de koffie werd direct op tafel gezet in de tere pot van Limoge-porselein, die nog van Marcs moeder was geweest; de gordijnen werden opengetrokken; het weer werd besproken; iedereen nam zijn plaats weer in, zette zijn masker op en begon aan de nieuwe dag.

Deanna zette haar gedachten opzij toen ze de krant doorkeek en koffie dronk uit het gebloemde blauwe kopje. Ze wreef haar voeten over het kleed om ze warm te krijgen nadat ze koud waren geworden op de tegels van het terras. Nu haar haar loshing zag ze er jong uit zo 's morgens; haar ogen stonden groot, haar huid was zo smetteloos als die van Pilar en haar handen waren nog even lang, slank en rimpelloos als twintig jaar geleden. Ze zag er niet uit als 37, eerder als iemand van achter in de twintig. Dat kwam door de manier waarop ze haar gezicht hief als ze iets zei, de twinkeling in haar ogen, de glimlach die als een regenboog verscheen en haar erg jong maakte. Later op de dag zou ze er ouder uitzien dan ze was door de perfect klassieke manier van kleden, het zorgvuldig opgestoken haar en haar vorstelijke houding. Maar 's morgens was er nog geen uiterlijk vertoon - ze was gewoon zichzelf.

Ze hoorde hem de trap af komen voordat ze zijn stem hoorde. Hij riep vrolijk iets in het Frans naar Pilar, die met natte haren op de overloop boven stond. Hij zei iets in de trant van dat ze uit de buurt van Nice moest blijven, en dat ze zich beslist netjes moest gedragen in Antibes. In tegenstelling tot Deanna zou Marc zijn dochter in de loop van de zomer nog weleens zien. Hij zou een paar keer heen en weer reizen tussen Parijs en San Francisco en dan een weekend in Antibes doorbrengen als dat mogelijk was. Het was moeilijk om oude gewoonten op te geven en de aantrekkingskracht van zijn dochter was te sterk. Ze waren altijd al goede vrienden geweest.

'Bonjour, ma chère.'

Ma chère, niet ma chérie. Lieve, niet lieveling van me, merkte Deanna op. Die verkorte vorm werd nu al jaren gebezigd. 'Je ziet er lief uit vanmorgen.'

'Dank je.' Ze keek op terwijl er al bijna een glimlach om haar lippen speelde, maar toen zag ze dat hij al in de kranten verdiept was. Het compliment was meer een formaliteit geweest dan de waarheid. Daar waren de Fransen goed in; dat wist ze maar al te goed. 'Was er nog iets bijzonders in Parijs?' Haar gezicht stond weer ernstig.

'Dat zal ik je nog wel laten weten. Ik ga er morgen naar toe en blijf er dan een poosje.'

'Hoelang denk je?'

Hij keek haar geamuseerd aan, en weer werd ze herinnerd aan al die redenen waarom ze verliefd op hem was geworden. Marc was een ongelooflijk knappe man, met een mager, aristocratisch gezicht en flitsend blauwe ogen, waar zelfs die van Pilar niet tegenop konden. Het grijs aan de slapen viel nauwelijks op in het nog steeds rossig-blonde haar. Hij zag er nog jong en dynamisch uit en vooral als hij in Amerika was had hij bijna altijd die geamuseerde blik in zijn ogen. Hij vond de Amerikanen 'amusant'. Hij vond het vermakelijk als hij ze versloeg met tennissen en squash, met bridge of backgammon, en vooral in de rechtszaal. Hij werkte op de manier zoals hij speelde -hard, snel en goed, en behaalde uitzonderlijk goede resultaten. Hij was een man die benijd werd door mannen en door vrouwen naar de ogen werd gezien. Hij won altijd. Winnen hoorde bij hem. Eerst had Deanna dat geweldig van hem gevonden. Het was zo'n glorieus moment geweest toen hij haar voor het eerst vertelde dat hij van haar hield.

'Ik vroeg hoelang je denkt weg te blijven.' Haar stem had een ietwat scherpe klank.

'Dat weet ik niet precies. Een paar dagen. Is dat erg?'

'Natuurlijk.' Weer dat scherpe.

'Hebben we dan iets belangrijks?' Hij keek verbaasd; hij had in de agenda gekeken en er niets bijzonders in kunnen ontdekken. 'Nu?' Nee, niets belangrijks, lieveling... alleen wij tweeën. 'Nee hoor. Ik wilde het alleen maar weten.'

'Ik zeg het je nog wel. Na een paar vergaderingen vandaag kan ik het beter overzien. Een van de grote vrachtzaken levert kennelijk problemen op. Misschien moet ik wel regelrecht van Parijs naar Athene.'

'Alweer?'

'Het lijkt er wel op.' Hij verdiepte zich weer in de kranten tot Margaret hem zijn eieren voorzette, waarna hij zijn vrouw even aankeek. 'Breng jij Pilar naar het vliegveld?'

'Natuurlijk.'

'Let erop dat ze zich behoorlijk kleedt. Moeder krijgt een hartaanval als ze weer zo buitenissig uitgedost uit het vliegtuig komt.'

'Waarom zeg je haar dat zelf niet?' Deanna keek hem strak aan met haar groene ogen.

'Ik dacht dat dat meer jouw afdeling was,' zei hij onverstoorbaar.

'Wat, haar goede manieren of haar garderobe?' Twee ondankbare taken, zoals ze allebei wisten.

'Alle twee, tot op zekere hoogte.' Ze wilde vragen tot op welke hoogte, maar deed het maar niet. Voor zover zij ertoe in staat was? Bedoelde hij dat? Marc vervolgde: 'Tussen twee haakjes, ik heb haar al wat geld gegeven voor op reis. Dat hoef jij dus niet meer te doen.'

'Hoeveel?'

Hij keek geprikkeld op. 'Wat zeg je?'

'Ik vroeg hoeveel geld je haar hebt gegeven voor de reis.' Ze zei het heel rustig.

'Is dat dan belangrijk?'

'Ik vind van wel. Of zijn goede manieren en haar garderobe mijn enige afdelingen?' De scherpte van achttien jaar huwelijk klonk nu in haar stem door.

'Dat hoeft niet het geval te zijn. Maak je maar geen zorgen, ze heeft genoeg.'

'Daar maakte ik me ook geen zorgen over.'

'Waarover dan wel?' Zijn stem klonk ineens niet vriendelijk meer en haar ogen stonden staalhard.

'Ik vind dat ze niet te veel geld tot haar beschikking zou moeten hebben van de zomer. Dat heeft ze niet nodig.'

'Ze heeft een groot gevoel van verantwoordelijkheid.'

'Maar ze is nog niet eens zestien, Marc. Hoeveel heb je haar gegeven?'

'Duizend.' Hij zei het erg rustig, alsof hij een contract afsloot.

'Dollar?' Ze zette grote ogen op. 'Dat is belachelijk!'

'O ja?'

'Je weet heel goed dat dat zo is. En je weet ook wat ze ermee gaat doen.'

'Ze gaat het er eens van nemen, denk ik. Heel onschuldig.'

'Nee, ze gaat zo'n ellendige motorfiets kopen die ze zo graag wil hebben en ik vind het absoluut niet goed dat dat gaat gebeuren.' Maar Deanna's woede was evenredig aan haar machteloosheid, en dat wist ze. Pilar ging nu naar 'hen' toe, en Deanna had niets te vertellen. 'Ik wil niet dat ze over zoveel geld beschikt.'

'Doe niet zo overdreven.'

'In godsnaam, Marc...'

De telefoon rinkelde terwijl ze haar tirade pas net goed begon. Het was voor Marc, uit Milaan. Hij had geen tijd meer om naar haar te luisteren voor hij wegging. Hij moest om half tien op een vergadering zijn. Nadat hij een blik op zijn horloge had geworpen zei hij:

'Doe nou niet zo hysterisch, Deanna. Het kind is in goede handen.' Maar daar ging het helemaal niet om, en hij had geen tijd meer. 'Ik zie je vanavond wel.'

'Kom je thuis eten?'

'Ik betwijfel het. Ik laat Dominique wel bellen.'

'Graag.' Een kil woordje. Ze keek toe hoe hij de deur achter zich dichtdeed. Even later hoorde ze zijn Jaguar de oprijlaan afzoeven. Ze had de strijd weer eens verloren.

Op weg naar het vliegveld begon ze er nog eens over tegen Pilar. 'Ik heb begrepen dat je vader je behoorlijk veel geld heeft gegeven voor de zomer.'

'Daar gaan we weer. Wat is er nu weer?'

'Je weet heel goed wat er is. Die motorfiets. Ik zal het je heel eenvoudig vertellen, liefje, als je er een koopt haal ik je naar huis.'

Pilar had haar willen tarten door te zeggen: 'Hoe kom je daar dan achter?' maar dat durfde ze toch niet. 'Goed, dan koop ik er geen.'

'Je gaat er ook niet op rijden.'

'Ik ga er ook niet op rijden.' Maar dit was zinloze napraterij en voor het eerst sinds lange tijd merkte Deanna dat ze zin had om te gillen. Ze wierp al rijdend even een blik op haar dochter en keek toen weer recht voor zich uit. 'Waarom moet het nu op deze manier? Je gaat drie maanden weg. We zien elkaar niet meer. Kunnen we het vandaag nu niet gezellig hebben met elkaar? Wat heeft dat voortdurende gekibbel toch voor zin?'

'Ik ben niet begonnen. Jij hebt die motorfiets ter sprake gebracht.'

'Heb je enig idee waarom? Omdat ik van je houd, omdat ik om je geef. Begrijp je dat eigenlijk?' Haar stem klonk wanhopig en tegelijkertijd boos.

'O, jawel hoor.'

Zwijgend reden ze naar het vliegveld. Deanna voelde de tranen weer in haar ogen prikken, maar dat wilde ze Pilar niet laten merken. Ze moest volmaakt zijn, ze moest sterk zijn. Net als Marc, net als al die verdomde Franse familieleden voorgaven te zijn en zoals Pilar ook wilde zijn. Deanna liet de wagen met chauffeur wachten en ze volgden de kruier naar binnen, waar Pilar naar de controle liep. Toen de beambte haar haar paspoort en ticket weer aanreikte wendde ze zich naar haar moeder.

'Ga je mee naar de uitgang?' Haar stem klonk eerder ontstemd dan aanmoedigend.

'Ik dacht dat dat wel leuk zou zijn. Heb je er bezwaar tegen?'

'Nee.' Nukkig en kwaad. Een kind nog, verdomme. Deanna had de neiging haar te slaan. Wie was dit eigenlijk? Wie was ze geworden? Wat was er geworden van dat zonnige meisje dat van haar hield? Krampachtig volgden ze beiden hun eigen gedachtengang en terwijl ze naar de uitgang liepen wierpen de mensen goedkeurende blikken naar het tweetal. Ze vormden een opvallend duo. De donkere schoonheid van Deanna in haar prachtig gesneden zwarte wollen japon, haar haar opgestoken, met een helderrood jasje over de arm; Pilar, jeugdig met haar dikke, blonde haar, lang, slank en elegant in een wit linnen pakje dat haar moeders goedkeuring had kunnen wegdragen toen ze naar beneden kwam. Zelfs haar grootmoeder zou het wel waarderen, als ze de snit tenminste niet te Amerikaans vond. Bij madame Duras was alles mogelijk.

De passagiers waren al aan het instappen toen zij aan kwamen lopen en Deanna had maar heel even om de hand van het meisje stevig in de hare te houden. 'Ik meen het echt van die motorfiets, liefje. Alsjeblieft.'

'Goed, rustig nou maar.' Maar Pilar keek al langs Deanna heen, verlangend om aan boord te gaan.

'Ik bel je wel. En jij moet mij bellen als er iets is.'

'Er gebeurt heus niets.' Het werd gezegd met de zelfverzekerdheid die bijna-zestienjarigen eigen is.

'Ik hoop het.' Deanna's gezicht verzachtte terwijl ze naar haar dochter keek en omhelsde haar toen. 'Ik houd van je, liefje. Amuseer je.'

'Dank je, mam.' Ze verwaardigde zich haar moeder even toe te glimlachen en zwaaide nog even toen ze met haar wapperende blonde manen naar de doorgang liep. Deanna voelde zich plotseling gedeprimeerd. Ze was weer weg. Haar kind, het meisje met het krullende blonde haar, het kind dat iedere avond zo vol vertrouwen haar armpjes had uitgestoken om geknuffeld te worden... Pilar. Deanna ging in de vertrekhal zitten en wachtte tot de 747 zijn vlucht was begonnen. Eindelijk stond ze op en liep langzaam terug naar haar auto. De chauffeur tikte waarderend met zijn hand aan de pet toen ze hem een dollar gaf en verbaasde zich over haar terwijl ze haar benen elegant de auto in zwaaide. Ze was een verdomd knappe vrouw, hij kon niet goed uitmaken hoe oud ze was: 28? 32? 35? 40? Je kon het onmogelijk zeggen. Haar gezicht was jong, maar allerlei andere dingen, de manier waarop ze zich bewoog en de blik in haar ogen waren zo oud.

Toen ze aan haar toilettafel haar haar zat te borstelen hoorde Deanna hem de trap op komen. Het was tien voor half elf, en hij had haar de hele dag niet gebeld. Dominique, zijn secretaresse, had om 12 uur een boodschap aan Margaret doorgegeven: monsieur Duras zou niet thuis komen eten. Deanna had al schetsend wat gegeten in haar atelier, maar haar gedachten waren niet bij haar werk geweest. Ze had aan Pilar zitten denken.

Ze draaide zich glimlachend naar hem om toen hij de kamer binnenkwam. Ze had hem echt gemist; het huis was vreemd stil geweest de hele dag. 'Hallo, lieveling. Dat was een lange dag.'

'Heel lang. En jij?'

'Ik heb een rustige dag gehad. Het is hier veel te stil zonder Pilar.'

'Ik had nooit gedacht je dat nog eens te horen zeggen,' zei Marc-Edouard glimlachend tegen zijn vrouw, terwijl hij zich in een grote, met blauw velours beklede stoel bij de open haard liet zakken.

'Ik ook niet. Hoe ging het met je vergadering?'

'Moeizaam.'

Hij was niet erg mededeelzaam. Ze draaide zich om op haar stoel en keek hem aan. 'Ga je nog steeds morgen naar Parijs?' Hij knikte, en ze bleef naar hem kijken terwijl hij zijn lange benen strekte. Hij zag er niet anders uit dan die ochtend, nog even fris, bijna klaar om een nieuwe dag te beginnen. Hij gedijde prima op vergaderingen die hij 'moeizaam' noemde. Hij stond op en liep met een glimlach in zijn blik op haar toe.

'Ja, ik ga morgen naar Parijs. Weet je heel zeker dat je niet naar Pilar en mij toe komt in Cap d'Antibes?'

'Heel zeker.' Haar blik stond vastberaden. 'Waarom zou ik dat doen?'

'Je zei zelf dat het hier te rustig was. Ik dacht dat je misschien...' Hij legde zijn handen op haar schouders en stond even achter haar. 'Ik zal de hele zomer weg zijn, Deanna.'

Haar schouders verstrakten onder zijn handen. 'De hele zomer?'

'Min of meer. Die vrachtaffaire van Salco is te belangrijk om aan iemand anders over te laten. Ik zal de hele zomer tussen Parijs en Athene pendelen. Ik kan gewoonweg niet hier zijn.' Zijn accent leek sterker nu, alsof hij al uit Amerika weg was. 'Op die manier zal ik prima de gelegenheid hebben om een oogje op Pilar te houden, dat zal je genoegen doen, maar ik zal niet bij jou kunnen zijn.' Ze wilde hem vragen of hem dat werkelijk iets kon schelen, maar ze deed het niet. 'Ik denk dat die zaak het grootste deel van de zomer in beslag zal nemen. Zo'n maand of drie.'

Voor haar klonk het als een doodvonnis. 'Drie maanden?' Haar stem klonk kleintjes.

'Nu begrijp je waarom ik je vroeg of je niet toch naar Cap d'Antibes zou willen. Verander je nu van gedachten?'

Langzaam schudde ze haar hoofd. 'Nee, toch niet. Jij zult er niet zijn, en ik denk dat het wel goed is als Pilar me een poosje niet ziet. Om maar niet te spreken van...' Haar stem ebde weg.

'Mijn moeder?' vroeg Marc. Ze knikte. 'Ik begrijp het. Nu dan, ma chère, dan zul je hier helemaal alleen zijn.'

Verdorie, waarom vroeg hij haar niet om met hem mee op en neer te reizen tussen Parijs en Athene. Een dwaas ogenblik lang overwoog Deanna hem dat voor te stellen, maar ze wist dat hij haar niet mee zou laten gaan. Hij wilde graag vrij zijn als hij aan het werk was. Hij zou haar nooit met zich meenemen.

'Red je je wel alleen?' vroeg hij nu.

'Ik heb toch geen keus. Of bedoel je dat ik "nee" zou kunnen zeggen en dat je dan niet zou gaan?' Ze hief haar gezicht naar hem op.

'Je weet dat dat niet kan.'

'Ja, dat is zo.' Ze was even stil en haalde toen met een klein glimlachje haar schouders op. 'Ik red me wel.'

'Ik weet dat je je wel zult redden.'

Hoe weet je dat, verdomme? Hoe weet je dat? Als ik dat nu eens niet kan? Als ik je nodig heb?... Als...

'Je bent een heel goede vrouw, Deanna.'

Heel even wist ze niet of ze hem moest bedanken of een klap in zijn gezicht moest geven. 'Wat bedoel je daarmee? Dat ik niet te veel klaag? Misschien zou ik dat meer moeten doen.' Haar glimlach verborg haar ware gevoelens en gaf hem de gelegenheid een kwestie te ontwijken waar hij niet op in wilde gaan.

'Nee, dat moet je niet doen. Je bent volmaakt zoals je bent.'

'Merci, monsieur.' Toen stond ze op en wendde zich af opdat hij haar gezicht niet kon zien. 'Pak je zelf je koffers, of wil je dat ik het voor je doe?'

'Ik doe het zelf wel. Ga jij maar naar bed. Ik kom zo.'

Deanna keek toe hoe hij in zijn kleedkamer rondliep en toen naar beneden ging, zeker naar zijn studeerkamer. Ze had het licht in de slaapkamer uitgedaan en lag heel stil op haar helft van het bed toen hij terugkwam.

'Tudors? Slaap je?'

'Nee.' Haar stem klonk hees in het donker.

'Bon.'

Goed. Waarom? Wat deed het ertoe of zij sliep of niet? Zou hij met haar praten, haar vertellen dat hij van haar hield en dat het hem speet dat hij wegging? Het speet hem niet, en dat wisten ze allebei. Dit was wat hij het liefste deed, de wereld rondreizen, zijn beroep uitoefenen, genieten van zijn werk en zijn reputatie. Hij ging daar helemaal in op. Hij liet zich in bed glijden, en een poosje lagen ze allebei wakker, peinzend, zwijgend.

'Ben je boos dat ik zo lang wegga?'

Ze schudde haar hoofd. 'Nee, ik ben niet boos, maar ik vind het wel naar. Ik zal je missen. Heel erg.'

'Het is zo voorbij.' Ze gaf geen antwoord en hij duwde zich op één elleboog op om haar gezicht te bestuderen. 'Het spijt me, Deanna.'

'Mij ook.' Zachtjes streek hij met zijn hand over haar haar en glimlachte. Langzaam wendde ze haar hoofd zodat ze hem kon aankijken.

'Je bent nog steeds heel mooi, Deanna. Weet je dat wel? Je bent zelfs nog mooier dan als meisje. Heel knap eigenlijk.' Maar ze wilde helemaal niet knap zijn, ze wilde van hem zijn, zoals ze dat zo lang geleden was geweest. Zijn Diane. 'Pilar zal ook eens heel mooi zijn,' zei hij vol trots.

'Dat is ze al.' Deanna zei het heel rustig, zonder emotie.

'Ben je jaloers op haar?'

Het idee sprak hem kennelijk aan, en Deanna verbaasde zich daarover. Misschien voelde hij zich daardoor belangrijk. Of jong. Maar ze gaf hem toch antwoord. Waarom niet? 'Ja, soms ben ik jaloers op haar. Ik zou ook weer zo jong willen zijn, zo vrij, en zo zeker van wat het leven me verschuldigd is. Op haar leeftijd is alles zo duidelijk: je verdient het beste, dus krijg je het beste. Zo dacht ik vroeger ook.'

'En nu, Deanna? Heeft het leven je gegeven wat het je schuldig was?'

'In sommige opzichten wel.' In haar blik lag een zekere droefheid toen haar ogen de zijne ontmoetten. Voor het eerst sinds jaren werd hij herinnerd aan het achttienjarige weesmeisje dat in haar zwarte Dior-jurkje tegenover hem in zijn kantoor had gezeten. Hij vroeg zich af of hij haar echt ongelukkig had gemaakt, of ze werkelijk meer verlangde. Maar hij had haar zoveel gegeven. Juwelen, auto's, bontjassen, een huis. Allemaal dingen die de meeste vrouwen wensten. Wat wilde ze eigenlijk nog meer? Hij keek haar lange tijd aan, zijn ogen vragend, zijn gezicht plotseling nadenkend vol rimpels. Kon het zijn dat hij er echt niets van begreep? 'Deanna...?' Hij wilde het niet vragen, maar plotseling moest hij wel. Er lag zoveel te lezen in haar ogen. 'Ben je ongelukkig?'

Ze keek hem vol aan en had de neiging om ja te zeggen. Maar ze was bang. Ze ging hem verliezen; hij zou bij haar weggaan, en wat dan? Ze wilde Marc niet verliezen. Ze wilde nog meer van hem.

'Ben je ongelukkig?' Hij herhaalde de vraag en er stond verdriet op zijn gezicht te lezen toen hij besefte wat het antwoord was. Ze hoefde de woorden niet uit te spreken. Plotseling was het duidelijk. Zelfs voor hem.

'Soms wel. En soms niet. Meestal denk ik er maar niet te veel over na. Ik mis... ik mis vroeger, toen we elkaar pas kenden, toen we nog heel jong waren.' Haar stem klonk heel kleintjes.

'We zijn volwassen geworden, Deanna, daar kun je niets aan veranderen.' Hij boog zich naar haar toe en raakte haar kin aan, alsof hij op het punt stond haar te kussen. Maar zijn hand verdween weer, evenals de gedachte. 'Je was zo'n charmant kind.' Hij glimlachte als hij terugdacht aan zijn vroegere gevoelens. 'Ik haatte je vader dat hij je in zo'n onoverzichtelijke situatie had achtergelaten.'

'Dat deed ik ook. Maar zo was hij nu eenmaal. Daar heb ik nu wel vrede mee.'

'Is dat zo?' Ze knikte. 'Weet je dat heel zeker?'

'Waarom niet?'

'Omdat ik soms het gevoel heb dat je hem nog steeds verwijten maakt. Ik denk dat je daarom doorgaat met schilderen. Gewoon om jezelf te bewijzen dat je nog steeds zélf iets kunt doen, mocht dat ooit nodig zijn.' Hij keek haar onderzoekend aan, en zijn voorhoofd vertoonde rimpels. 'Dat zal nooit nodig zijn, weet je. Ik zal je nooit achterlaten zoals je vader dat heeft gedaan.'

'Daar maak ik me ook geen zorgen over. En je hebt ongelijk. Ik schilder omdat ik het heerlijk vind, omdat het een deel van mezelf is.' Dat had hij nooit willen geloven, dat haar kunst deel uitmaakte van haar hele wezen.

Een poosje lang antwoordde hij niet, maar lag omhoog naar het plafond te kijken, ondertussen nadenkend over wat ze had gezegd. 'Ben je erg boos dat ik de hele zomer wegga?'

'Dat heb ik je toch al gezegd, nee. Ik ga gewoon schilderen, me lekker ontspannen, lezen, wat vrienden bezoeken.'

'Ben je van plan om veel uit te gaan?' Zijn stem klonk bezorgd, en dat vond ze amusant. Mooi dat hij daar nu juist naar vroeg.

'Dat weet ik nog niet, malle. Ik zal het je laten weten als ik gevraagd word. Er zullen vast wel de gebruikelijke diners zijn, liefdadigheidsvoorstellingen, concerten en dat soort dingen.' Hij knikte weer, zonder iets te zeggen. 'Marc-Edouard, ben je jaloers?' Haar ogen stonden vrolijk en ze lachte hardop toen hij zich omdraaide en haar recht aankeek. 'O ja, dat ben je! Doe niet zo gek! Na al die jaren?'

'Het is een prima gelegenheid.'

'Doe niet zo belachelijk, lieveling. Zo ben ik niet.' Hij wist dat dat de waarheid was.

'Dat weet ik wel. Maar, on ne sait jamais. Je weet maar nooit.'

'Hoe kun je nu zoiets zeggen?'

'Omdat ik een mooie vrouw heb, en het zou krankzinnig zijn als niet alle mannen die goed bij hun hoofd zijn verliefd op haar werden.' Dat was de langste toespraak die hij in jaren had gehouden. Ze toonde haar verbazing. 'Wat? Denk je dat ik het niet heb opgemerkt? Deanna, nu doe jij belachelijk. Je bent een jonge, mooie vrouw.'

'Goed. Ga dan niet naar Griekenland.' Ze glimlachte naar hem, als een heel jong meisje. Maar deze keer kon hij er niet om lachen. 'Ik moet. Dat weet je wel.'

'Goed. Neem me dan met je mee.' Er klonk een onbekende toon uit haar stem, half plagend, half ernstig. Lange tijd gaf hij geen antwoord. 'Nu, mag ik mee?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Nee, dat mag je niet.'

'Tja, ik denk dat je dan maar jaloers moet zijn.' Ze hadden elkaar in jaren niet zo geplaagd. Dat hij drie maanden wegging had een aantal zeer vreemde gevoelens opgeroepen. Maar ze wilde het hem niet al te moeilijk maken. 'Echt, lieveling, je hoeft je geen zorgen te maken.'

'Ik hoop van niet.'

'Marc. Arrête! Houd op!' Ze leunde voorover en pakte zijn hand, en hij liet toe dat ze die in de hare nam. 'Ik houd van je, weet je dat?'

'Ja. Weet je ook wel dat ik van jou houd?'

Haar ogen werden heel ernstig toen ze in de zijne keken. 'Soms ben ik daar niet zo zeker van.' Hij had het altijd veel te druk om haar te laten merken dat hij van haar hield, en het was niet zo zijn manier van doen. Iets vertelde haar nu echter dat ze een gevoelige snaar had geraakt en vol verbazing keek ze hem aan. Wist hij het dan niet? Besefte hij dan niet wat hij had gedaan? Die muur die hij rond zichzelf had opgetrokken, hoe hij altijd opging in zijn zaken en zijn werk, dagen of weken van huis was, nu zelfs maanden, met Pilar als zijn enige bondgenote? 'Het spijt me, lieveling. Ik neem ook wel aan dat dat zo is. Maar soms moet ik mezelf eraan herinneren.'

'Maar ik houd echt van je. Dat moet je toch weten.'

'Diep in mijn hart denk ik ook wel dat ik dat weet.' Ze besefte het als ze terugdacht aan de ogenblikken die ze samen hadden gedeeld, de mijlpalen in een heel leven, die iets te betekenen hadden. Daar lag de reden voor het feit dat ze nog steeds van hem hield.

Hij zuchtte. 'Maar je hebt nog zoveel meer nodig. Dat is toch zo, mijn liefste?' Ze knikte en voelde zich tegelijkertijd jong en moedig. 'Je hebt zowel mijn tijd als mijn genegenheid nodig. Je... enfin, je hebt nodig wat ik je niet kan geven.'

'Dat is niet waar. Je zou best tijd kunnen maken. We zouden dingen kunnen doen die we vroeger deden. Dat kan toch!' Ze klonk als een zeurend kind dat haar vader zover had gekregen haar mee te nemen. En ze haatte het gevoel dat ze iemand zozeer nodig had. Ze had lang geleden gezworen dat dat nooit meer het geval zou zijn. 'Het spijt me. Ik begrijp het.' Ze sloeg haar ogen neer en trok zich terug.

'Begrijp je het echt?' Hij nam haar nauwlettend op.

'Natuurlijk.'

'Ach, ma Diane...' Zijn ogen stonden verdrietig toen hij haar in zijn armen nam. Ze merkte het niet; die van haar stonden te vol met tranen. Hij had het dan eindelijk gezegd. 'Ma Diane…'

2

'Er staat genoeg geld voor je op de bank voor de hele periode dat ik weg ben. Maar als je meer nodig hebt, bel Dominique dan op kantoor, die maakt het dan wel over. Ik heb Sullivan gezegd dat ik wil dat hij minstens twee keer per week even bij je aangaat. En...'

Deanna keek haar echtgenoot verbaasd aan. 'Heb je Jim gezegd bij mij langs te komen? Waarom?' Jim Sullivan was de Amerikaanse partner van Marc-Edouard en een van de weinige Amerikanen die hij echt graag mocht.

'Omdat ik zeker wil weten dat het goed met je gaat, dat je gelukkig bent en dat je alles hebt wat je nodig hebt.'

'Dat is lief van je, maar het lijkt een beetje dwaas om Jim daarmee lastig te vallen.'

'Dat vindt hij prachtig. Laat hem je nieuwste schilderijen maar zien, vraag hem te eten en zo. Ik vertrouw hem wel.' Hij keek zijn vrouw glimlachend aan. Zij beantwoordde die glimlach.

'Je kunt mij ook vertrouwen.' In de achttien jaar van haar huwelijk had ze Marc nooit bedrogen en daar zou ze nu zeker niet aan beginnen.

'Ik vertrouw je ook. Ik bel zo vaak ik kan. Je weet waar ik ben. Als er iets gebeurt dan bel je maar. Als ik er niet ben neem ik zo snel mogelijk contact met je op.' Ze knikte rustig bij zijn woorden en er ontsnapte haar een kleine zucht. Hij wendde zich naar haar toe in de rustige Jaguar en even lag er angst in zijn ogen. 'Je redt je toch wel, Deanna?'

Haar ogen ontmoetten de zijne. Ze knikte. 'Ja. Het zal best goed gaan. Maar ik zal je vreselijk missen.'

Hij keek alweer voor zich naar de weg. 'De tijd gaat snel voorbij. Als je nog van gedachten verandert kun je altijd naar moeder en Pilar in Cap d'Antibes gaan.' Hij glimlachte zijn vrouw weer toe. 'Maar dat doe je vast niet.'

'Nee, zeker niet.' Ze glimlachte terug.

'Têtue, va. Stijfkop van me. Misschien houd ik daarom wel van je.'

'Daarom? Ik heb het me weleens afgevraagd.' Er lag een plagende blik in haar ogen terwijl ze het knappe profiel naast haar in de auto opnam. 'Zul je goed op jezelf passen? Werk niet al te hard.' Maar het was een zinloze waarschuwing, en dat wisten ze allebei.

'Nee hoor.' Hij glimlachte haar teder toe.

'Dat doe je toch.'

'Ja.'

'En je zult er van de eerste tot de laatste minuut van genieten.' Ze wisten beiden dat ook dit waar was. 'Ik hoop dat die Salco-zaak in je voordeel wordt afgesloten.'

'Vast wel. Daar kun je van verzekerd zijn.'

'Marc-Edouard Duras, je bent onuitstaanbaar en arrogant. Heeft iemand je dat al eens eerder verteld?'

'Alleen de vrouw van wie ik houd.' Hij pakte haar hand terwijl hij de afslag naar het vliegveld opreed, en ze raakte zijn vingers teder met de hare aan. Het herinnerde haar aan de afgelopen nacht en de zeldzame ontmoeting van hun lichamen die haar zo dierbaar was. Ma Diane... 'Ik houd van je, lieveling.' Ze bracht zijn hand naar haar lippen en kuste zachtjes zijn vingertoppen. 'Ik wilde dat we meer tijd hadden.'

'Ik ook. Eens zullen we genoeg tijd hebben.'

Ja... maar wanneer? Zorgvuldig legde ze zijn hand op de zitting en hield haar vingers verstrengeld in de zijne.

'Als je terug bent, denk je dan dat we samen ergens naar toe zouden kunnen, op vakantie?' Ze keek hem met grote ogen aan, als een kind. Ze begeerde hem nog steeds; ze wilde bij hem zijn, hem toebehoren. Na al die jaren gaf ze nog steeds om hem. Soms verbaasde het haar hoezeer dat nog het geval was.

'Waar zou je dan naar toe willen?'

'Kan me niet schelen. Als we maar samen zijn.' En alleen.

Hij nam haar langdurig op terwijl ze bij de luchthaven stopten en even dacht Deanna spijt in zijn blik te lezen. 'Dat zullen we doen. Zodra ik terug ben.' Toen leek hij zijn adem even in te houden. 'Deanna, ik...'

Ze wachtte, maar hij maakte zijn zin niet af. Hij sloeg slechts zijn armen om haar heen en hield haar dicht tegen zich aan. Ze voelde hoe haar eigen armen het gebaar beantwoordden. Ze kneep haar ogen stijf dicht. Ze had hem harder nodig dan hij besefte. Tranen gleden langzaam over haar gezicht. Hij voelde haar trillen in zijn armen en hield haar een eindje van zich af om haar verbaasd aan te kijken.

'Tu pleurs?' Huil je?

'Un peu.' Een beetje. Hij glimlachte, het was al zo lang geleden dat ze hem in het Frans had geantwoord. 'Ik wou dat je niet weg hoefde.' Als hij nu maar bleef, als ze eens een tijdje zonder Pilar samen waren.

'Dat wou ik ook.' Maar ze beseften beiden dat dat een leugen was. Hij nam de sleutel uit het contact, opende het portier en wenkte een kruier.

Bezadigd liep Deanna naast hem, verzonken in haar eigen gedachten, tot ze bij de eersteklas wachtkamer kwamen waar hij zich meestal ophield als hij op een vliegtuig wachtte. Ze installeerde zich in een stoel naast de zijne en glimlachte naar hem. Maar hij was al iemand anders, hij was al weg; het ogenblik in de auto was zo goed als vergeten. Hij controleerde de papieren in zijn aktentas en keek op zijn horloge. Hij had nog tien minuten en het leek of hij plotseling vol ongeduld op zijn vertrek wachtte.

'Alors, zijn we in de auto nog iets vergeten te bespreken? Heb je nog een boodschap voor Pilar?'

'Doe haar alleen mijn hartelijke groeten. Ga je daar nog langs voor je naar Athene gaat?'

'Nee, ik bel haar vanavond.'

'Mij ook?' Ze keek hoe de seconden voorbijtikten op de reusachtige klok aan de muur.

'Jou ook. Ga je niet weg?'

'Nee, ik wil nog iets afmaken in mijn atelier.'

'Je zou iets leuks moeten gaan doen, dan voel je je niet zo alleen.'

Ik voel me niet alleen, ik ben eraan gewend. Maar weer sprak ze de woorden niet uit. 'Ik red me wel.' Ze sloeg haar ene been over het andere en keek neer op haar schoot. Ze had een nieuwe lavendel-kleurige, zijden japon aan en droeg daarbij de paarse jade oorbellen met het kransje van diamanten die hij voor haar uit Hongkong had meegenomen. Hij had het echter niet opgemerkt; zijn gedachten waren elders.

'Deanna?'

'Hm?' Ze keek op en zag dat hij naast haar stond, met zijn aktentas in de hand en de bekende overwinnaarsglimlach in zijn ogen. Hij trok weer ten strijde, weg was hij weer, en hij was vrij. 'Is het tijd?' Nu al? Zo gauw? Hij knikte en ze stond op. Naast zijn forse gestalte leek ze heel klein, maar toch een perfecte metgezellin. Ze vormden een opvallend knap paar. Dat was altijd al zo geweest. Zelfs madame Duras, zijn moeder met haar kille ogen, had dat toegegeven - eens.

'Je hoeft me niet weg te brengen.' Hij was in gedachten al mijlenver weg.

'Nee, maar ik wil het graag. Is dat goed?'

'Natuurlijk.' Hij hield de deur voor haar open; ze bevonden zich weer in de drukte van de luchthaven en werden direct opgenomen in de stroom van reizigers beladen met koffers, cadeautjes en gitaren. Al te gauw waren ze bij de uitgang en hij keek met een glimlach op haar neer. 'Ik bel je vanavond.'

'Ik houd van je.'

Hij antwoordde niet maar bukte zich, en kuste haar boven op haar hoofd en beende toen de overdekte gang naar het toestel in, zonder nog om te kijken of te zwaaien. Ze keek hem na tot hij was verdwenen, draaide zich toen langzaam om en liep weg. Ik houd van je. Haar eigen woorden echoden in haar hoofd. Maar hij had geen antwoord gegeven. Hij was al weg.

Ze glipte de auto binnen die langs het trottoir stond te wachten, stak zuchtend de sleutel in het contact en reed naar huis.

Ze ging snel naar boven om zich te verkleden, waarna ze de hele middag diep in gedachten verzonken in haar atelier doorbracht. Ze maakte gedachteloos een paar schetsen en was daarna net even buiten op het terras om een luchtje te scheppen toen Margaret zachtjes op de deur van het atelier klopte. Deanna draaide zich verbaasd om terwijl de huishoudster aarzelend de kamer binnenkwam.

'Mrs. Duras... Neemt u me niet kwalijk.' Ze wist dat Deanna er een hekel aan had hier gestoord te worden, maar zo nu en dan had ze geen keus. Deanna had de telefoon in het atelier afgezet.

'Wat is er aan de hand?' vroeg Deanna afwezig. Haar haar hing los over haar schouders en ze had haar handen in de zakken van haar spijkerbroek gestoken.

'Mr. Sullivan is beneden en wil u spreken.'

'Jim?' Toen herinnerde ze zich dat Marc-Edouard had beloofd dat Jim haar af en toe zou opzoeken. Hij had er geen gras over laten groeien. Zoals altijd stond hij klaar om de fjngevoelige bevelen van zijn partner op te volgen. 'Ik kom zo beneden.'

Margaret knikte. Ze had juist gehandeld. Ze wist dat Deanna hem niet boven in het atelier had willen ontvangen. Daarom had ze hem in de kille, groene woonkamer gelaten en hem een kop thee aangeboden, waarvoor hij met een brede glimlach had bedankt. Hij was totaal anders dan Marc-Edouard en Margaret had hem altijd al aardig gevonden. Hij was robuust, Amerikaans en vlot, en in zijn ogen lag altijd een soort voorbode van die hartelijke, Ierse glimlach.

Toen Deanna binnenkwam stond hij bij het raam te kijken naar de zomermist die langzaam over de baai dreef. De mist was als propjes witte watten die aan een onzichtbaar koordje voort werden getrokken, zwevend tussen de pijlers van de brug en boven de zeilbootjes.

'Hallo, Jim.'

'Madam.' Hij maakte een kleine buiging en deed alsof hij haar hand ging kussen. Maar met een beweging van haar hand wuifde ze het gebaar lachend weg en bood hem haar wang aan, die hij zonder veel omhaal kuste. 'Ik moet zeggen dat ik dit liever doe. Handen kussen is een kunst die ik nooit helemaal meester ben geworden. Je weet nooit of ze je de hand gaan schudden, of verwachten dat ze gekust worden. Het is me een paar keer overkomen dat het me bijna een gebroken neus heeft gekost als ze me toch de hand gingen schudden.'

Ze lachte en ging zitten. 'Je moet vragen of Marc-Edouard je lesgeeft. Hij is geniaal. Of omdat hij Fransman is, óf omdat het een zesde zintuig is. Wil je wat drinken?'

'Dolgraag.' Hij liet zijn stem dalen tot samenzweerderig gefluister.

'Margaret dacht dat ik thee wilde.'

'Wat afschuwelijk.'

Ze begon weer te lachen en hij nam haar waarderend op terwijl ze een klein, bewerkt dressoir opende en twee glazen en een fles whisky pakte.

'Drink jij dat ook, Deanna?' Hij zei het langs zijn neus weg, maar hij was verbaasd. Nog nooit had hij haar whisky zien drinken. Misschien had Marc-Edouard inderdaad een goede reden gehad om hem voor te stellen bij haar langs te gaan. Ze schudde echter haar hoofd.

'Ik heb zin in wat ijswater. Maakte je je al zorgen?' Ze keek hem geamuseerd aan toen ze met zijn glas terugkwam.

'Een beetje.'

'Maak je maar niet bezorgd, lieverd. Ik ben nog niet aan de drank.' Haar ogen stonden plotseling een beetje triest terwijl ze een slokje uit haar eigen glas nam en het zorgvuldig op een marmeren tafeltje neerzette. 'Maar het zal wel een hele lange zomer worden.' Ze zuchtte en keek glimlachend naar hem op. Met een teder gebaar boog hij zich naar haar toe en gaf haar een klopje op haar hand. 'Dat weet ik. Misschien kunnen we een keer samen naar de film gaan.'

'Je bent erg lief, maar heb je niets beters te doen?' Ze wist dat dat het geval was. Hij was vier jaar geleden gescheiden en woonde samen met een fotomodel dat een paar maanden eerder uit New York was gekomen. Hij viel voor dat type en dat soort meisjes viel altijd voor hem. Lang, knap, atletisch, met Iersblauwe ogen en haar zo zwart als ebbehout, waar nog nauwelijks grijs doorheen liep. Hij vormde een volmaakt contrast met Marc-Edouard, in alle opzichten: hij was vlot, Marc daarentegen formeel; hij was typisch Amerikaans, heel anders dan Marcs volledig Europese manier van doen en hij was verbazingwekkend bescheiden, in tegenstelling tot de nauwelijks verhulde arrogantie van Marc-Edouard. Het was Deanna altijd vreemd voorgekomen dat Marc Jim als zijn partner had gekozen, maar het was een wijs besluit geweest. Marcs eigen, bijzondere uitstraling evenaarde die van Jim, alleen schitterden ze ieder op hun eigen wijze en bewogen ze zich in hun eigen, gescheiden kring. Deanna en Marc-Edouard ontmoetten Jim zelden bij gezamenlijke kennissen. Hij had het druk met zijn eigen leven en met zijn verzameling fotomodellen, nu gereduceerd tot één - voorlopig. Jim bleef nooit lang bij dezelfde vrouw. 'Wat voer jij tegenwoordig uit?'

Hij glimlachte naar haar. 'Werken, plezier maken, zoals gewoonlijk. En jij?'

'Ik rommel wat aan in mijn atelier, zoals gewoonlijk.' Zoals altijd deed ze alsof het niet zo belangrijk was.

'Wat ga je deze zomer doen? Heb je al plannen gemaakt?'

'Nog niet, maar dat komt nog wel. Misschien ga ik een paar vrienden in Santa Barbara opzoeken of zoiets.'

'God.' Hij trok een vies gezicht, en ze begon te lachen.

'Is dat niet goed dan?'

'Dat is leuk als je tachtig bent. Waarom ga je niet naar Beverly Hills? Doe alsof je een filmster bent, ga lunchen in de Polo Lounge, en laat daar je naam omroepen.'

'Doe jij dat dan?' Ze lachte bij de gedachte.

'Natuurlijk, ieder weekend.' Hij grinnikte en zette zijn lege glas neer, waarna hij een blik op zijn horloge wierp. 'Maar dat doet er niet toe. Ik breng je de fijne kneepjes nog wel bij, maar nu -' hij keek spijtig -'moet ik gauw weer verder.'

'Fijn dat je even langskwam. De middag was wel erg lang. Het is vreemd nu ze allebei weg zijn.'

Hij knikte vol medeleven, plotseling weer ernstig. De herinnering aan zijn gevoelens toen zijn vrouw en hun twee jongens pas uit huis waren gegaan kwam boven. Hij had gedacht dat hij gek werd, alleen al van de stilte die er in huis hing.

'Ik bel je wel.'

'Goed. En Jim' - ze hield zijn blik even vast - 'dank je wel.'

Hij streek even door haar donkere haar, kuste haar op het voorhoofd en vertrok. Terwijl hij naar haar zwaaide toen hij in zijn zwarte Porsche stapte, bedacht hij dat Marc niet goed bij zijn hoofd was. Voor een vrouw als Deanna Duras had hij alles overgehad om haar voor zich te winnen. Natuurlijk was hij veel te slim om met dit soort vuur te spelen, maar toch vond hij Duras gewoon niet goed wijs. Jezus, hij had zich eigenlijk nooit goed gerealiseerd wat een schoonheid ze was. Of wel? Jim Sullivan stelde zichzelf die vraag nog eens terwijl hij wegreed en Deanna de deur zachtjes dichtdeed.

Ze keek even op haar horloge en vond het aardig van Jim dat hij was langsgekomen. Vervolgens vroeg ze zich af wanneer Marc haar zou bellen. Hij had beloofd die avond te telefoneren.

Maar dat deed hij niet. In plaats daarvan kwam er de volgende morgen een telegram:

Ben op weg naar Athene. Geen tijd om te bellen. Alles goed. Pilar uitstekend.

Marc

Kort en zakelijk. Maar waarom had hij niet gebeld? 'Geen tijd om te bellen,' las ze nog eens. Geen tijd om te bellen. Geen tijd om te bellen...

De telefoon onderbrak Deanna's overpeinzingen naar aanleiding van Marcs telegram. Ze kende het al uit haar hoofd.

'Deanna?' De opgewekte stem verstoorde ruw haar gedachten. Het was Kim Houghton. Ze woonde slechts een klein eindje verderop, maar haar leven was volkomen verschillend van dat van Deanna. Twee keer getrouwd geweest, twee keer gescheiden, nu voorgoed onafhankelijk, vrolijk en vrij. Ze was samen met Deanna op de academie geweest, maar was nu een bekende persoonlijkheid in de reclamewereld omdat ze nooit een bijzonder goed schilderes was geworden. Ze was Deanna's enige intieme vriendin.

'Hallo, Kim. Wat heb jij voor nieuws?'

'Niet veel. Ik ben in Los Angeles geweest om een van onze nieuwe cliënten in de watten te leggen. De rotzak heeft het er al over om naar een ander te gaan. En ik organiseer de campagne.' Ze noemde de naam van een nationale keten van hotels waarvoor zij de reclame verzorgde. 'Heb je zin om te gaan lunchen?'

'Ik kan niet. Ik ben bezet.'

'Wat dan?' Wantrouwen klonk door in haar woorden. Ze wist altijd wanneer Deanna een leugentje vertelde.

'Een liefdadigheidslunch. Ik moet ernaar toe.'

'Zeg het af. Dan moet je voor mij maar liefdadig zijn. Ik heb raad nodig, ik zit in de put.' Deanna begon te lachen. Kimberly Houghton zat nooit in de put. Zelfs niet tijdens haar twee scheidingen; ze stapte dan snel over op een meer vruchtbare levensfase, gewoonlijk binnen de week. 'Kom op, liefje, laten we ergens gaan lunchen. Ik moet er even uit, anders stik ik.'

'Ik ook.' Deanna keek de schitterende slaapkamer met de blauwe zijde en velours rond en probeerde een gevoel van somberheid van zich af te zetten. Eén onbewaakt moment lang klonk haar stem zeer terneergeslagen.

'Wat heeft dat te betekenen?' vroeg Kim.

'Dat betekent, nieuwsgierige Aag, dat Marc weg is. Pilar is twee dagen geleden vertrokken, en Marc gisterochtend.'

'Jezus, kun je daar niet van genieten? Je hebt het niet vaak dat ze allebei weg zijn, lekker rustig. Als ik jou was zou ik poedelnaakt door de kamer rennen en al mijn vrienden en vriendinnen uitnodigen.'

'In mijn blootje, of als ik weer was aangekleed?' Deanna slingerde haar benen over de leuning van de stoel en begon te lachen.

'Doet er niet toe. Luister eens, laat die lunch dan maar zitten. Zullen we vanavond samen eten?'

'Afgesproken. Dan kan ik vanmiddag nog wat werken.'

'Ik dacht dat je naar een liefdadigheidslunch ging?' Deanna kon bijna zien dat Kim breed zat te lachen. 'Nu heb ik je te pakken.'

'Krijg de pip.'

'Dank je. Om 7 uur bij Trader Vic's?'

'Ik zie je daar wel.'

'Tot vanavond.' Ze hing op, Deanna met een glimlach op haar gezicht achterlatend. God zij dank dat Kim er was.

'Je ziet er geweldig uit. Nieuwe jurk?' Kimberly Houghton keek op van haar drankje toen Deanna aan kwam lopen, en de twee vrouwen wisselden als oude vriendinnen een glimlach. Deanna zag er inderdaad schattig uit in een witte kasjmier jurk die haar figuur op de juiste plaatsen accentueerde en een mooi contrast vormde met haar donkere haar en grote, groene ogen.

'Jij ziet er anders ook niet slecht uit.' Kim had zo'n figuur waar mannen gek op zijn, vol, rijp en vol beloften. Haar blauwe ogen dansten en haar glimlach was oogverblindend. Ze droeg haar haar nog net als twintig jaar geleden, kort en met blonde krulletjes. Ze had niet die verbazingwekkende elegantie van Deanna, maar ze bezat een onweerstaanbare hartelijkheid en wist zich uitstekend te kleden. Ze zag er altijd uit alsof er tien mannen aan haar voeten zouden moeten liggen, en meestal was dat ook zo. Of althans zeker een of twee. Vanavond droeg ze een blauw fluwelen blazer en pantalon, met een roodzijden overhemdblouse die gevaarlijk openstond en een royaal stuk boezem liet zien. Een enkele diamant hing uitnodigend aan een smal gouden kettinkje dat precies tussen haar borsten bungelde. Een blikvanger - alsof ze die nodig had.

Deanna bestelde iets te drinken en ging zitten nadat ze haar nertsjas op een stoel had gegooid. Kim besteedde er geen aandacht aan en was ook niet onder de indruk. Ze was opgegroeid in die wereld en verlangde niet naar geld of mink, alleen naar onafhankelijkheid en gezelligheid. Ze zorgde er altijd wel voor dat ze wat dat betreft niet te kort kwam.

'Zo, nog iets nieuws? Geniet je van je vrijheid?'

'In zekere zin. Eerlijk gezegd vind ik het deze keer moeilijk om eraan te wennen.' Deanna zuchtte en nam een slokje.

'Jezus, Marc reist zo veel, ik zou denken dat je daar nu toch wel tegen kunt. Bovendien, een beetje onafhankelijkheid is goed voor je.'

'Waarschijnlijk wel. Maar hij blijft drie maanden weg. Het lijkt wel een eeuwigheid.'

'Drie maanden? Hoe komt dat?' Kims stem klonk niet langer zo sprankelend opgewekt, en in haar ogen stond een vraag te lezen.

'Er speelt een belangrijke zaak tussen Parijs en Athene. Het heeft geen zin om daar tussendoor naar huis te komen.'

'Of dat jij daarnaar toe gaat?'

'Kennelijk niet.'

'Hoe bedoel je dat? Heb je het gevraagd?' Het was alsof ze tegenover haar moeder zat. Deanna keek haar vriendin glimlachend aan.

'Min of meer. Hij zal het vreselijk druk hebben, en als ik naar Frankrijk ga zit ik met madame Duras opgescheept.'

'En die kan je gestolen worden.' Kim had alle oude verhalen over Marc-Edouards bazige moeder gehoord.

'Precies, al zou ik dat nooit zo tegen Marc zeggen. Dus, voilà, ik ben op mezelf aangewezen deze zomer.'

'En na twee dagen heb je er al schoon genoeg van. Klopt dat? Het klopt.' Ze beantwoordde haar eigen vraag. 'Waarom ga je niet ergens heen?'

'Waarnaar toe?'

'Jezus, Deanna, overal naar toe. Ik ben ervan overtuigd dat Marc daar geen bezwaar tegen zou hebben.'

'Waarschijnlijk niet, maar ik houd er niet van om alleen te reizen.' Dat had ze nooit hoeven doen. Ze had altijd met haar vader gereisd, en daarna met Pilar en Marc. 'Bovendien, waar moet ik heen? Jim Sullivan zei dat Santa Barbara vervelend zou zijn.' Ze keek verloren voor zich uit en Kimberly begon te lachen.

'Hij heeft gelijk. Arm, rijk meisje. Wat zou je ervan zeggen om morgen samen met mij naar Carmel te gaan? Ik heb er in het weekend een ontmoeting met een cliënt. Je kunt met me meerijden.'

'Dat is dwaasheid, Kim, ik zou je in de weg zitten.' Maar het idee had haar wel aangesproken. Ze was in geen jaren in Carmel geweest en het was inderdaad niet ver weg, maar twee uur rijden vanuit de stad. 'Waarom zou je mij in de weg zitten? Verdorie, ik heb geen verhouding met die vent, en ik heb graag gezelschap. Het zou stomvervelend zijn om alleen te gaan.'

'Je zou niet lang alleen zijn.' Ze keek haar vriendin veelbetekenend aan en Kim begon te lachen.

'Alsjeblieft, denk aan mijn reputatie!' Ze glimlachte Deanna breed toe en boog haar hoofd opzij, waardoor de blonde krans van zachte krullen heen en weer schudde. 'Nu even serieus, ga je mee? Ik zou het heerlijk vinden.'

'Ik zal wel zien.'

'Nee. Je gaat mee. Geregeld? Geregeld.'

'Kimberly...' Deanna begon te lachen.

'Ik pik je om half zes wel op.' Kim lachte triomfantelijk.

3

Kim toeterde tweemaal toen ze voor het huis stopte en Deanna wierp even een blik door het slaapkamerraam voordat ze haar tas pakte en de trap af rende. Ze voelde zich weer net een jong meisje dat een weekendje met een vriendin op stap gaat. Zelfs Kims auto zag er niet erg volwassen uit. Het was een zeer oude MG die felrood gespoten was. Een ogenblik later verscheen Deanna in de deuropening, in een grijze broek met een grijze coltrui en een grote, bruine leren tas in de hand.

'Precies op tijd. Hoe heb je het gehad vandaag?'

'Afgrijselijk. Praat me er niet van.'

'Goed, dan doe ik dat niet.' In plaats daarvan hadden ze het over andere dingen: Carmel, Deanna's nieuwste schilderij, Pilar en haar vrienden.

Uiteindelijk viel er een niet ongezellige stilte. Ze waren bijna in Carmel toen Kimberly een blik op haar vriendin wierp en de wat trieste blik in haar ogen zag.

'Waar zit je zo over te peinzen?'

'Niets bijzonders hoor.' Ze probeerde haar eigen gedachten weg te lachen, maar Kim liet zich niet met een kluitje in het riet sturen.

'Laat me maar eens raden. Zat je aan Marc te denken?'

'Ja,' zei Deanna rustig en keek naar buiten, naar de zee.

'Mis je hem werkelijk zo erg?' Hun verhouding was voor Kim altijd een raadsel geweest. Eerst had het haar een verstandelijk huwelijk geleken, maar toch wist ze dat het niet zo was. Deanna hield van hem. Misschien wel te veel.

Deanna ontweek haar blik. 'Ja, ik mis hem inderdaad heel erg. Vind je dat gek?'

'Nee. Bewonderenswaardig eigenlijk. Iets in die trant.'

'Waarom? Er is niets bewonderenswaardigs aan.'

Kim lachte en schudde haar hoofd. 'Engel, achttien jaar met één man vind ik meer dan bewonderenswaardig. Ik vind het verdomd heldhaftig.'

Deanna grinnikte. 'Waarom heldhaftig? Ik houd van hem. Hij is knap, intelligent, geestig en charmant.' Bovendien had hun vrijpartij de avond voor hij wegging weer nieuwe gevoelens opgeroepen.

'Ja, dat is hij.' Kim keek weer voor zich uit terwijl ze dat zei, maar vroeg zich toch af of er niet meer aan vast zat. Of er soms een kant aan Marc Duras' karakter zat die niemand kende, een hartelijke, liefhebbende kant, een nieuwe dimensie aan de man met de onbegrensde schoonheid en charme. Een menselijke kant die lachte, huilde en echt was. Voor Kim zou dat hem tot een man maken die het waard was bemind te worden.

'Het zal een hele lange zomer worden.' Deanna slaakte een zucht. 'Vertel me eens over die cliënt van je. Een nieuwe?'

'Ja. Hij stond erop deze ontmoeting in Carmel te hebben. Hij woont in San Francisco, maar heeft hier een huis. Op weg hiernaar toe vanuit Los Angeles bedacht hij dat dit een plezierig oord zou zijn om over de zaak te praten.'

'Wat aardig.'

'Ja, inderdaad.' Kim glimlachte naar Deanna.

Het was bijna 8 uur toen ze voor het hotel stopten. Kimberly klom uit de MG, schudde haar krullen en keek toe hoe Deanna zich kreunend uit de auto wurmde.

'Overleef je het? Ik geef toe dat het niet het meest comfortabele vervoermiddel is om in te reizen.'

'Ik haal het wel.' Deanna keek om zich heen en nam de bekende omgeving in zich op. Toen ze pas getrouwd waren hadden Marc en zij vaak een weekend in Carmel doorgebracht. Ze hadden de winkels in en uit gelopen, gezellig bij kaarslicht gedineerd en kilometerslange strandwandelingen gemaakt. Het was een bitterzoet gevoel hier weer terug te zijn, deze keer zonder hem.

Het hotel was klein en niet alledaags, met een voorgevel als van een Frans buitenhuis en vrolijk opgeschilderde bakken vol felgekleurde bloemen. Binnen was een laag balkenplafond, een grote open haard waarboven koperen potten stonden, en porseleinblauw behang met een klein wit motiefje, Marc zou van zo'n hotel genoten hebben, het zag er erg Frans uit.

Kimberly tekende het gastenboek aan de balie en overhandigde de pen toen aan Deanna. 'Ik heb aan elkaar grenzende kamers besteld. Ben je het daarmee eens?' Deanna knikte opgelucht. Ze had liever een kamer alleen en had niet graag een kamer met Kimberly gedeeld. 'Het klinkt goed.' Ze vulde haar naam en adres in op het kaartje en daarna volgden ze de bediende naar hun kamers.

Vijf minuten later hoorde Deanna dat er op de deur werd geklopt.

'Heb je zin in Cola, Deanna? Ik heb er net twee uit de automaat beneden gehaald.' Kim liet haar lange, volle gestalte languit op Deanna's bed vallen en reikte haar een ijskoud blikje aan.

Deanna nam een grote slok en liet zich toen met een zucht in een stoel zakken. 'Heerlijk om hier weer eens te zijn. Ik ben blij dat ik ben meegegaan.'

'Ik ook. Zonder jou zou het heel vervelend zijn geweest. Misschien kunnen we zelfs nog wat winkelen morgen, als ik mijn zaken heb gedaan. Of ga je liever morgenmiddag weer terug naar de stad? Heb je bepaalde plannen?'

'Totaal niet. En dit is zalig. Misschien ga ik wel helemaal niet meer terug. Het huis is net een grafkelder zonder Marc en Pilar.'

Kimberly vond het net zo doods als ze er wel waren, maar ze zei niets tegen haar vriendin. Ze wist dat Deanna van het huis hield en dat de geborgenheid van haar gezin veel voor haar betekende. Ze had Deanna op de academie ontmoet, kort nadat Deanna straatarm en eenzaam was achtergebleven na haar vaders dood. Ze had haar strijd meegemaakt om rond te komen van het kleine beetje dat ze met haar baantje verdiende. Ze had ook meegemaakt dat Marc Deanna het hof begon te maken en had gezien hoe Deanna steeds meer op hem was gaan steunen, tot het moment dat ze zich hulpeloos voelde zonder hem. Marc had haar vriendin onder zijn hoede genomen, teder, onweerstaanbaar en met de vastberadenheid van een man die weigerde te verliezen. Deanna had daar nu al bijna twintig jaar een veilig plekje, beschermd en geborgen, en beweerde nadrukkelijk dat ze gelukkig was. Maar Kim was daar nooit zo zeker van.

'Heb je een speciaal restaurant in gedachten om te gaan eten?' vroeg Kim terwijl ze haar Cola opdronk.

'Het strand.' Deanna keek verlangend door het raam naar de zee.

'Het Strand? Dat ken ik niet.' Kim keek niet-begrijpend, en Deanna begon te lachen.

'Nee, nee. Het is geen restaurant. Ik bedoel dat ik zin heb in een strandwandeling.'

'Nu? Op dit uur van de dag?' Het was pas half negen en net een beetje donker aan het worden, maar Kim had zin om er een gezellige avond van te maken en eens rond te kijken. 'Waarom stel je dat niet uit tot morgen nadat ik mijn bespreking met de nieuwe cliënt heb gehad?' Het was duidelijk dat de branding en het witte zand Kim niet konden verlokken. Maar Deanna wel.

Ze schudde resoluut haar hoofd en zette haar Cola neer. 'Nee. Zo lang kan ik niet wachten. Ga jij je nog verkleden voor we uitgaan?'

Kim knikte. 'Mooi. Dan ga ik een wandeling maken terwijl jij je aankleedt. Ik ga wel in wat ik aan heb.' De kasjmier trui en de grijze pantalon zagen er zelfs na de rit nog onberispelijk uit.

'Verdwaal niet op het strand.'

'Nee hoor.' Deanna glimlachte verlegen naar Kim. 'Ik voel me net een kind. Ik kan niet wachten om buiten te gaan spelen.' En naar de zonsondergang te kijken, en de zeelucht diep in te ademen... en terug te denken aan de dagen dat Marc en ik hand in hand langs dat strand liepen. 'Ik ben over een half uur terug.'

'Haast je maar niet. Ik ga een lekker bad nemen. We hebben tijd genoeg. We kunnen om half tien of 10 uur wel dineren.' Kim zou een tafeltje reserveren in de stemmige, Victoriaanse eetzaal van de Pine Inn.

'Tot straks.' Deanna verdween met een armzwaai en een glimlach, ondertussen haar jasje aantrekkend, met een sjaal in de hand. Ze wist dat het winderig zou zijn aan het strand. Toen ze buiten stond kwam de mist al opzetten.

Ze liep de hoofdstraat van Carmel uit en zocht zich een weg tussen de weinige toeristen door die hier en daar rondliepen en nog niet hun toevlucht hadden gezocht aan tafel of in hun hotel. Hun kinderen liepen babbelend achter hen aan, met de armen vol spullen die ze in de winkels hadden buitgemaakt, hun gezichten stonden opgewekt en ontspannen. Het deed haar denken aan die keer dat zij en Marc hier met Pilar naar toe waren gegaan. Pilar was een levendig meisje van negen geweest en was tegen zonsondergang samen met hen gaan wandelen. Ze verzamelde stukjes aangespoeld hout en schelpen, steeds voor hen uit hollend en weer terugkomend om haar ontdekkingen te laten zien, terwijl Deanna en Marc praatten. Het leek een eeuwigheid geleden. Ze kwam aan het eind van de straat en stond abrupt stil om naar het eindeloze, uitgestrekte albasten strand te kijken. Ook Marc had toegegeven dat dit zelfs in Frankrijk zijn weerga niet kende. Het volmaakt witte zand en de aanzwellende golven die in de richting van het strand rolden terwijl zeemeeuwen langzaam overkwamen. Ze haalde diep adem nu ze het weer voor zich zag, en keek hoe het tij onafwendbaar op kwam zetten. Dat strand had een aantrekkingskracht op haar zoals nog nooit iets had gehad. Ze deed de sjaal in haar zak en schopte haar schoenen uit. Het zand ging tussen haar tenen zitten terwijl ze naar het water rende en vlak bij de waterlijn bleef staan. De wind blies door haar haren. Ze deed haar ogen dicht en glimlachte. Het was hier heerlijk, een wereld die ze te lang in haar herinnering had begraven. Waarom was ze zo lang weggebleven? Waarom waren ze hier niet eerder teruggekomen? Na nog eens diep te hebben ademgehaald begon ze langs het strand te lopen, een schoen in elke hand, terwijl haar voeten popelden om als een kind in het zand te gaan dansen.

Ze had een heel eind gelopen voor ze stilstond om naar het laatste gouden randje aan de horizon te kijken. De hemel was paars geworden en een dikke mistbank bewoog zich in de richting van het strand. Ze stond er eindeloos lang naar te kijken, waarna ze langzaam tegen de duinen op liep. Daar maakte ze het zich gemakkelijk tussen het hoge gras en trok haar knieën op onder haar kin terwijl ze uitkeek over de zee. Even later liet ze haar hoofd op één knie rusten en sloot de ogen, luisterend naar de golven. Een plotseling gevoel van vreugde sprong op in haar ziel.

'Volmaakt, hè?'

Deanna schrok op van de onverwachte stem naast zich. Ze opende haar ogen en zag een lange, donkere man naast zich staan. Heel even was ze bang, maar zijn glimlach was zo vriendelijk dat het onmogelijk was zich bedreigd te voelen zolang die ogen haar in hun blik gevangen hielden. Ze waren diep blauwgroen zoals de zee. Hij had de bouw van een man die in het voetbalteam van zijn school zat. Zijn haar was even donker als dat van Deanna en behoorlijk verwaaid. Hij keek vol aandacht op haar neer.

'Deze tijd van de dag is het op zijn mooist,' zei hij.

'Dat vind ik ook.' Ze had geen moeite een gesprek met hem te voeren en het verbaasde haar dat het haar niet ergerde toen hij naast haar ging zitten. 'Ik dacht dat ik alleen aan het strand was.' Ze keek hem verlegen aan en hij glimlachte.

'Dat was waarschijnlijk ook zo. Ik liep achter je. Het zou me spijten als ik je aan het schrikken heb gemaakt.' Hij keek haar weer aan met diezelfde open glimlach. 'Mijn huis staat hier vlak achter.' Hij wees over zijn schouder naar een plek die werd beschut door bomen die waren kromgegroeid door de wind. 'Ik ga hier 's avonds altijd naar toe. Vanavond ben ik net van een reis teruggekomen. Ik ben hier drie weken al niet geweest. Dan besef ik altijd weer hoeveel ik ervan houd, hoezeer ik het nodig heb om op dit strand te lopen en daarnaar te kijken.' Hij keek recht voor zich uit, naar de zee.

'Woon je hier het hele jaar?' Deanna merkte dat ze met hem zat te praten alsof hij een oude bekende was, maar hij had iets over zich waardoor het onmogelijk was je niet op je gemak bij hem te voelen. 'Nee, ik kom in de weekends, als het ook maar enigszins mogelijk is.'

'Ik ben hier al een hele tijd niet geweest. Ik ben met een vriendin meegekomen,'

'Logeer je in de stad?'

Ze knikte, en keek op haar horloge. 'Dat herinnert me eraan dat ik terug moet. Ik ben de tijd vergeten door mijn strandwandeling.' Het was al half tien en het laatste daglicht was in snel tempo verdwenen terwijl ze hadden zitten praten. Ze stond op en keek glimlachend op hem neer. 'Je boft dat je hier kunt zijn wanneer je er maar zin in hebt.'

Hij knikte ten antwoord, maar luisterde niet echt. Hij keek aandachtig naar haar gezicht en voor het eerst sinds hij naast haar was gaan zitten voelde Deanna een vreemde gloed naar haar wangen stijgen en was ze zich bewust van haar verlegenheid toen hij weer begon te praten.

'Weet je, je ziet eruit als een schilderij van Andrew Wyeth, zoals je daar in de wind staat. Dat idee had ik al toen ik je pas zag zitten op het duin. Ken je zijn werk?' Hij keek met intense aandacht naar haar, alsof hij haar gezicht en het volume van haar haar taxeerde. Maar ze glimlachte al.

'Ik ken zijn werk heel goed.' Als kind was ze er weg van geweest, voordat ze had ontdekt dat het impressionisme veel meer in haar lijn lag. 'Ik kende al zijn stukken.'

'Allemaal?' De zeekleurige ogen stonden plotseling plagerig, maar toch hartelijk.

'Ik denk van wel...'

'Ken je die met de vrouw aan het strand?' Ze dacht even na en schudde toen van nee. 'Zou je het willen zien?' Hij stond naast haar en zag eruit als een vrolijke, opgewonden jongen, alleen de mannelijke breedte van zijn schouders en het grijs hier en daar in zijn haar waren in tegenspraak met de blik in zijn ogen. 'Zou je dat willen?'

'Ik - ik moet echt terug. Maar dank je wel...' Verlegen stierf haar stem weg. Hij leek niet iemand waar je bang voor hoefde te zijn, maar desondanks was hij maar een vreemde die op het strand was verschenen. Plotseling vond ze het gek van zichzelf dat ze met hem in gesprek was geraakt, nu ze hier zo alleen in het donker stonden.

'Ik kan echt niet. Misschien een andere keer.'

'Ik begrijp het.' Het enthousiasme in zijn ogen doofde wat, maar de glimlach was er nog. 'Toch is het een mooi schilderij, en de vrouw lijkt heel erg op jou.'

'Dank je. Dat is heel aardig gezegd.' Ze vroeg zich af hoe ze van hem af kwam. Hij maakte nog helemaal geen aanstalten om naar huis terug te gaan.

'Mag ik met je mee teruglopen langs het strand? Het is nu een beetje te donker voor je om alleen rond te dwalen.' Hij grinnikte, met zijn ogen wat dichtgeknepen tegen de wind. 'Je zou weleens kunnen worden aangesproken door een onbekende.' In antwoord hierop knikte ze lachend, terwijl ze samen door de ondiepe duinpan weer naar zee liepen. 'Vertel me eens, hoe komt het dat je zo van Wyeth houdt?'

'Ik vond hem de grootste Amerikaanse schilder die ik ooit had gezien. Maar daarna,' ze keek hem verontschuldigend aan, 'raakte ik helemaal weg van al de Franse impressionisten. Ik vrees dat ik hem vergeten ben. Niet echt vergeten eigenlijk, maar de liefde is wat bekoeld.'

Ze liepen gezellig naast elkaar verder, de enige mensen op het hele strand, terwijl de branding naast hen voortrolde. Plotseling begon ze te lachen. Het was zo dwaas om hier in Carmel door het zand te lopen en het met een vreemde over kunst te hebben. Wat moest ze aan Kim vertellen? Zou ze het Kim wel vertellen? Ze had even de neiging niemand iets over haar nieuwe vriend te vertellen. Het was niet meer dan een korte ontmoeting in de schemering op een rustig strand. Wat viel er eigenlijk te vertellen?

'Bekoelt de liefde bij jou altijd zo gemakkelijk?' Het was een malle opmerking, zulke dingen zeggen vreemden tegen elkaar bij gebrek aan iets beters. Maar ze glimlachte.

'Over het algemeen niet. Alleen als er Franse impressionisten bij betrokken zijn.'

Hij knikte begrijpend. 'Daar zit iets in. Schilder je zelf ook?'

'Een beetje.'

'In de stijl van de impressionisten?' Hij scheen het antwoord al te kennen en ze knikte. 'Ik zou je werk weleens willen zien. Exposeer je ook?'

Ze schudde van nee en keek uit over de golven waarin het eerste maanlicht speelde. 'Nee, niet meer. Eens, heel lang geleden.'

'Is de liefde voor het schilderen ook bekoeld?'

'O nee.' Ze keek neer op het zand terwijl ze sprak en keek hem toen weer aan. 'Schilderen is mijn hele leven.'

'Waarom exposeer je dan niet?' Haar reactie scheen hem te verbazen, maar ze haalde slechts haar schouders op. Ze kwamen bij de plek waar zij het strand op was gegaan.

'Hier moet ik eraf.' Ze stonden in het maanlicht en keken elkaar in de ogen. Een dwaas ogenblik verlangde ze ernaar in die sterke troostrijke armen te worden gehouden, om ook in zijn windjack te worden gehuld. 'Ik vond het fijn om met je te praten.' Haar gezicht stond vreemd ernstig. 'Ik heet Ben.'

Ze aarzelde even. 'Deanna.'

Hij stak zijn hand uit, schudde de hare, draaide zich toen om en liep weer terug langs het strand. Ze keek hem na, de brede schouders, de sterke rug, en zag hoe de wind door zijn haar speelde. Ze wilde nog iets ten afscheid roepen, maar de woorden zouden in de wind verloren zijn gegaan. In plaats daarvan draaide hij zich om en ze dacht dat ze hem nog een keer in het donker zag zwaaien.

4

'Waar heb jij gezeten, verdorie?' Kim zat bezorgd in de lounge te wachten toen Deanna terugkwam. Ze streek haar verwarde haar uit haar gezicht en glimlachte naar haar vriendin. Haar wangen waren rood van de wind, en haar ogen glansden. Het woord stralend kwam bij Kim op terwijl Deanna in rappe bewoordingen een verklaring begon te geven.

'Het spijt me. Ik was verder gelopen dan ik dacht. Het duurde een eeuwigheid om weer terug te komen.'

'Inderdaad. Ik begon me al zorgen te maken.'

'Het spijt me.' Ze keek berouwvol en Kims gezicht verzachtte in een glimlach.

'Het geeft niet. Maar mijn lieve God, laat het kind los op het strand en ze gaat ervandoor. Ik dacht dat je misschien een bekende was tegengekomen.'

'Nee.' Ze was even stil. 'Ik heb alleen maar gewandeld.' Ze had de kans om Kim over Ben te vertellen voorbij laten gaan. Maar wat viel er te zeggen? Dat ze een onbekende op het strand had ontmoet met wie ze over kunst had gesproken? Dat klonk belachelijk. Kinderachtig. Of erger nog, dom en ongepast. Als ze er nog eens over nadacht hield ze die momenten ook liever voor zichzelf. Ze zou hem toch nooit weer terugzien. Waarom zou ze dan de moeite nemen het uit te leggen?

'Zin om te gaan eten?'

'Nou en of!'

Ze liepen twee straten verder, naar de Pine Inn, bekeken ondertussen de etalages en babbelden wat over gezamenlijke vrienden. Eenmaal aan tafel praatten ze niet veel, en de stilte gaf Deanna gelegenheid tot nadenken. Ze vroeg zich af hoe het zat met die onbekende Wyeth waarvan Ben het had doen voorkomen alsof hij hem in zijn bezit had. Was dat echt zo, of was het maar een poster? Deed dat er iets toe? Ze zei tegen zichzelf van niet.

'Je bent ontzettend rustig vanavond, Deanna,' zei Kim toen ze klaar waren met eten. 'Moe?'

'Een beetje.'

'Zat je aan Marc te denken?'

'Ja.' Het was het meest voor de hand liggende antwoord.

'Zou hij je bellen uit Athene?'

'Als hij de gelegenheid heeft. Het tijdsverschil levert wel eens moeilijkheden op.' Bovendien leek hij daardoor vreselijk ver weg. Hij was pas twee dagen geleden vertrokken en toch leek hij al deel uit te maken van een andere wereld. Of misschien kwam dat gewoon omdat zij in Carmel zat. Als ze thuis was, waar zijn kleren hingen en zijn boeken naast zijn kant van het bed lagen, had ze het gevoel dat hij veel dichterbij was. 'Hoe zit het met je cliënt van morgen? Wat is het voor iemand?'

'Ik weet het niet. Ik heb hem nog nooit ontmoet. Hij is kunsthandelaar. De Thompson Galleries. Eigenlijk was ik van plan om je te vragen bij de bespreking aanwezig te zijn. Je zult zijn huis wel mooi vinden. Ik heb gehoord dat hij een schitterende collectie heeft hangen in wat hij zijn "buitenhuisje" noemt.'

'Ik wil je niet voor de voeten lopen.'

'Nee hoor.' Kimberly keek haar geruststellend aan, en ze betaalden de rekening. Het was al half twaalf en Deanna was blij dat ze naar bed kon.

In haar slaap droomde ze van de onbekende die Ben heette.

Ze lag op haar rug en vroeg zich slaperig af of ze niet eens zou moeten opstaan, toen de telefoon naast haar rinkelde. Ze had beloofd met Kim mee te gaan, maar de verleiding was groot om nog even te slapen. En om daarna weer een strandwandeling te gaan maken. Het zat haar dwars dat die verleiding zo groot was. Ze wist wel waarom ze daar zin in had, en de manier waarop hij haar gedachten beheerste, gaf haar een vreemd, ongemakkelijk gevoel. Ze zou hem waarschijnlijk nooit meer zien. En als ze hem wel terugzag? Wat dan? De telefoon ging weer over en ze pakte hem op.

'Kom er maar eens uit.' Het was Kim.

'Hoe laat is het?'

'Vijf over negen.'

'God. Ik heb eerder het idee dat het een uur of zeven, acht is.'

'Nu, dat is het niet, en onze bespreking is om 10 uur. Sta op, dan breng ik je wat te eten.'

'Kan ik niet iets bestellen?' Deanna was eraan gewend om met Marc samen te reizen.

'Dit is het Ritz niet. Ik breng je wel koffie met een broodje.'

Deanna realiseerde zich ineens hoe verwend ze eigenlijk was. Dat Margaret haar die ochtend niet zo'n volmaakt ontbijt zou brengen stond zo ongeveer gelijk aan ontbering. 'Goed. Prima. Ik ben over een half uur klaar.'

Ze ging onder de douche, deed haar haar en glipte in een kasjmier sweater van diep korenblauw, waarbij ze een witte lange broek aantrok. Ze speelde het zelfs klaar er fris en levendig uit te zien toen Kim bij haar aanklopte.

'Jezus, je ziet er fantastisch uit.' Kim overhandigde haar een dampende kop koffie en een bordje.

'Jij ook. Moet ik niet iets netters aan? Jij ziet er zo vreselijk volwassen uit.' Kim droeg een beige gabardine pakje met een dadelkleurige, zijden blouse en een hele leuke strohoed. Onder haar arm had ze een bijpassend tasje geklemd. 'Je ziet er heel chic uit.'

'Doe nou niet alsof je dat verbaast.' Kim glimlachte en viel neer in een stoel. 'Ik hoop dat die vent niet moeilijk doet. Ik heb geen zin in zakelijk geharrewar op zaterdagmorgen.' Ze geeuwde en keek toe hoe Deanna haar koffie opdronk.

'Wie moet ik eigenlijk voorstellen? Je secretaresse, of je chaperonne?' Deanna's ogen twinkelden boven haar kopje.

'Geen van tweeën, pestkop die je bent. Gewoon mijn vriendin.'

'Zal hij het niet een beetje gek vinden dat je je vriendinnen meeneemt?'

'Dat zou dan jammer zijn.' Kim geeuwde weer en stond op. We moesten maar eens gaan.'

'Ja, ma'am.'

Ze reden er in vijf minuten naar toe, terwijl Deanna de aanwijzingen aan Kim voorlas. Het adres voerde hen naar een gezellige straat waarvan de huizen allemaal een eindje terug stonden en door bomen aan het oog werden onttrokken. Maar toen ze uit de auto stapten zag ze dat het een klein, leuk huis was. Eenvoudig, en verre van pretentieus. Het zag er wat verweerd uit. Een kleine auto van buitenlandse makelij stond ervoor geparkeerd, een gemakkelijk wagentje, niet overdreven groot. Niets van dit alles wekte de suggestie dat de in het vooruitzicht gestelde kunstcollectie indrukwekkend of zeldzaam zou zijn. Maar het inwendige van het huis was een ander verhaal, dat zagen ze toen een kleine, nette vrouw met een huishoudschort voor de deur opende. Ze zag eruit als iemand die één of twee keer in de week kwam, eerder efficiënt dan hartelijk.

'Mr. Thompson heeft gevraagd of u in zijn studeerkamer op hem wilt wachten. Hij zit boven te telefoneren. Met Londen.' De laatste twee woorden werden er misprijzend aan toegevoegd, alsof ze dat verschrikkelijk verkwistend vond. Die uitgave stond echter in geen verhouding, vond Deanna, tot de schilderijen aan de wanden. Ze keek er met ontzag naar terwijl ze de huishoudster volgden naar de studeerkamer. De man bezat een voortreffelijke collectie Engelse en vroeg-Amerikaanse schilderijen. Deanna zou ze zelf niet hebben uitgezocht, maar het was een vreugde om ernaar te kijken. Ze was graag een beetje achtergebleven om ieder doek afzonderlijk te kunnen bestuderen, maar de vrouw met het schort liep met snelle tred voor hen uit naar de studeerkamer en keek hen langdurig en onderzoekend aan, waarna ze mompelde: 'Gaat u zitten.' Toen verdween ze om haar huishoudelijke taak weer te gaan vervullen.

'Mijn god, Kim, heb je gezien wat hij aan de muur heeft hangen?'

Kimberly glimlachte breed en zette haar hoed goed. 'Geweldig mooi, hè? Niet geheel mijn smaak, maar hij heeft een paar hele mooie stukken. Hoewel, ze zijn niet allemaal echt van hem.' Deanna trok vragend haar wenkbrauwen op. 'Hij is eigenaar van twee galerieën. Een in San Francisco, en een in Los Angeles. Ik denk dat sommige van deze schilderijen daar vandaan komen. Maar wat geeft dat, het is prachtig werk.'

Deanna knikte instemmend en bleef om zich heen kijken. Ze zaten in een kamer met een groot raam dat uitzicht op zee bood. Er stonden een eenvoudig bureau, twee banken en een stoel. Evenals de buitenkant van het huis en de bescheiden auto was de inrichting eerder functioneel dan indrukwekkend. Maar de kunstcollectie woog daar ruimschoots tegenop. Zelfs hier had hij twee hele mooie, perfect ingelijste zwart-wit schetsen opgehangen. Ze leunde voorover om naar de ondertekening te kijken en richtte toen haar blik op een schilderij dat achter haar hing, als enige versiering aan een geheel kale, witte wand. Terwijl ze zich omdraaide stokte haar adem even. Het was het schilderij. De Wyeth. De vrouw op het duin, haar gezicht gedeeltelijk verscholen omdat ze het op haar knie liet rusten. Zelfs Deanna kon zien dat de vrouw opvallend veel op haar leek. De lengte en de kleur van haar haar, de vorm van haar schouders, zelfs de vage glimlach. Om haar heen was een somber, vochtig uitziend strand afgebeeld, verder alleen een voorbijvliegende zeemeeuw.

'Goedemorgen.' Ze hoorde zijn stem achter zich voor ze iets over het schilderij kon zeggen. Haar ogen ontmoetten verbaasd de zijne. 'Hoe maakt u het; ik ben Ben Thompson. Miss Houghton?' Er lag een onuitgesproken vraag in zijn ogen, maar ze schudde snel haar hoofd en wees naar Kim, die met uitgestoken hand glimlachend een stap naar voren deed.

'Ik ben Kimberly Houghton, en dit is mijn vriendin, Deanna Duras. We hebben zoveel over uw collectie gehoord dat ik haar wel moest meenemen. Ze is zelf een bijzonder getalenteerd schilderes, hoewel ze dat niet wil toegeven.'

'Nee, dat ben ik niet.'

'Zie je wel!' Kims ogen dansten terwijl ze de knappe man die voor hen stond eens opnam. Hij leek ergens achter in de dertig te zijn, en bezat een paar buitengewoon mooie ogen.

Deanna glimlachte beiden toe en schudde haar hoofd. 'Echt, dat ben ik niet.'

'Wat vindt u van mijn Wyeth?' Hij richtte zijn blik rechtstreeks op Deanna, en ze voelde hoe haar hart een slag oversloeg.

Ik... het is een heel, heel mooi doek. Maar dat wist u al.' Ze merkte dat ze bloosde als ze met hem sprak. Ze wist niet goed wat te zeggen. Moest ze laten merken dat ze hem al eerder had ontmoet? Moest ze doen alsof ze elkaar nog nooit eerder hadden gezien? Zou hij dat doen?

'Maar vindt u het mooi?' Zijn blik hield de hare vast, en ze voelde dat ze het warm kreeg als hij zo naar haar bleef kijken.

'Heel erg mooi.' Hij knikte vergenoegd. Toen begreep ze hem. Hij zou niets zeggen over de avond op het strand. Toch merkte ze dat ze glimlachte terwijl ze gingen zitten. Het gaf een vreemd gevoel samen een geheim te hebben, en het was nog vreemder je te realiseren dat zij de 'nieuwe cliënt' nog eerder had ontmoet dan Kim.

'Koffie, dames?' Ze knikten allebei en hij liep de hal in om de huishoudster te roepen. 'Een met melk, twee zwart.' Toen hij de kamer weer in kwam grinnikte hij. 'Of ze zijn allemaal met melk, of allemaal zwart. Mrs. Meacham heeft zo haar bezwaren tegen van alles. Bezoekers. En mij. Maar ik kan het aan haar overlaten om het huis schoon te maken als ik er niet ben. Ze vindt dit allemaal maar rommel.' Hij maakte een nonchalant gebaar dat zowel de Wyeth en de beide schetsen omvatte, als de schilderijen die ze op weg naar binnen hadden gezien. Kim en Deanna begonnen alle twee te lachen.

Toen de koffie kwam bleken het drie zwarte te zijn. 'Prima. Dank u.' Hij glimlachte jongensachtig tegen de huishoudster toen ze de kamer uitging. 'Miss Houghton...?'

'Kimberly, alstublieft.'

'Goed, Kimberly, je hebt de advertentie gezien van vorig jaar?' Ze knikte. 'Wat vind je ervan?'

'Niet stijlvol genoeg. Niet de juiste toon. Niet gericht op de juiste markt voor jou.'

Hij knikte, maar zijn blik zwierf aldoor weer naar Deanna, die nog steeds met intense aandacht naar de Wyeth achter hem zat te kijken. Zijn ogen verraadden niets terwijl hij naar haar keek, en zijn woorden toonden aan dat hij wist wat hij van Kim wilde. Hij was vlot, geestig, intelligent en zeer zakelijk, en hun bespreking was binnen een uur beëindigd. Ze zegde toe hem binnen twee weken een paar frisse ideeën te leveren.

'Werkt Deanna ook mee aan dit project?' Het was moeilijk uit te maken of hij plaagde of niet. Deanna schudde snel haar hoofd en stak lachend haar hand op.

'Goeie god, nee. Ik heb geen idee hoe Kim aan haar magische ideeën komt.'

'Bloed, zweet, tranen en een heleboel zwarte koffie,' grijnsde Kimberly.

'Wat schilder je?' Hij keek weer naar Deanna, met dezelfde vriendelijke blik die ze de vorige avond op het strand had opgemerkt.

Met zachte stem antwoordde ze: 'Stillevens, jonge meisjes. De gewone impressionistische thema's.'

'En moeders met baby's op de knie?' De ogen stonden steeds plagerig, maar toch voortdurend vriendelijk.

'Eén keer maar.' Ze had een portret van zichzelf met Pilar gemaakt. Haar schoonmoeder had het in het appartement in Parijs opgehangen en er toen verder twaalf jaar niet meer naar gekeken.

'Ik zou weleens iets van je werk willen zien. Heb je ooit geëxposeerd?' Weer verried hij niets over de avond tevoren, en ze vroeg zich af waarom.

'Nee. Ik heb in geen jaren geëxposeerd. Ik ben er nog niet aan toe.'

'Nou, dat is nonsens.' Kimberly keek eerst naar Ben Thompson en vervolgens naar Deanna. 'Je moet hem eens wat van je werk laten zien.'

'Doe niet zo gek.' Deanna voelde zich niet op haar gemak en wendde haar blik af. Al veel te lang had niemand haar werk meer gezien. Alleen Marc en Pilar, en Kim af en toe. 'Een andere keer, maar nu nog niet. Maar toch bedankt voor het aanbod.' Haar glimlach bedankte hem voor zijn zwijgen evenals voor zijn vriendelijke gebaar. Vreemd dat hij ook niets wilde zeggen over hun ontmoeting op het strand.

Het gesprek werd beëindigd met de gebruikelijke plichtplegingen en een korte rondgang langs zijn verzameling, met argusogen gadegeslagen door de huishoudster die aan het vegen was. Kimberly beloofde dat ze hem de week daarop zou bellen.

In zijn afscheid van Deanna was niets ongewoons te bespeuren. Geen ongepast lange handdruk, geen veelbetekenende blikken, alleen die hartelijkheid die ze al eerder had ervaren en de glimlach waarmee hij afscheid van hen nam.

'Wat een aardige kerel,' zei Kim terwijl ze de kleine MG startte. De motor sputterde en sloeg toen aan. 'Het zal een genoegen zijn om met hem samen te werken, denk je ook niet?'

Deanna knikte alleen maar. Ze zat verdiept in haar eigen gedachten tot Kim met piepende remmen voor hun hotel stopte.

'Waarom laat je hem verdorie je werk toch niet zien?' Deanna's terughoudendheid irriteerde Kim altijd. Ze was de enige op de academie geweest die echt een opmerkelijk talent had, en de enige die bijna twintig jaar lang haar licht onder de korenmaat had gehouden. De anderen hadden allemaal geprobeerd iets te bereiken en hadden uiteindelijk gefaald.

'Ik zei je toch, ik ben er nog niet aan toe.'

'Loop heen! Als je hem zelf niet belt, zal ik hem je telefoonnummer wel geven. Het is hoog tijd dat je eens iets doet aan die stapel meesterwerken die je in je studio hebt staan, met de goede kant naar de muur. Het is gewoon misdadig, Deanna. Het is niet in de haak. Jezus, als je bedenkt wat een waardeloze dingen ik schilderde en waarvoor ik mijn benen uit mijn lijf liep om ze te verkopen...'

'Het was niet waardeloos.' Deanna keek haar vriendelijk aan. Maar ze wisten allebei dat het niet erg goed was geweest. Kim was veel beter in het opzetten van reclamecampagnes, en in het maken van koppen en mooie indelingen, dan in het maken van kunstwerken. 'Het was wel waardeloos, en het kan me ook niet meer schelen dat dat zo was. Ik houd van mijn werk. Maar jij?'

'Ik houd ook van mijn werk.'

'En dat is?' Kimberly begon nu gefrustreerd te raken, en haar stem verried die gemoedstoestand. Zo ging het nu altijd als ze over Deanna's werk praatten. 'Wat doe je dan?'

'Je weet best wat ik doe. Ik schilder, ik zorg voor Marc en Pilar, ik zorg dat het huishouden op rolletjes loopt. Ik houd me wel bezig.'

'Ja, je bent voortdurend bezig voor anderen te zorgen. Maar jij dan? Zou het je geen goed doen als je werk tentoongesteld werd in een galerie, als het eens ergens anders hing dan in het kantoor van je man?'

'Het doet er niet toe waar ze hangen.' Ze durfde Kim niet te vertellen dat ze daar niet eens meer hingen. Marc had een halfjaar daarvoor een nieuwe interieurarchitect in dienst genomen die haar werk als 'zwak en deprimerend' had bestempeld en het allemaal van de muur had gehaald. Marc had de doeken mee naar huis genomen, ook een klein portretje van Pilar, dat nu in de hal hing.

'Voor mij is het schilderen zelf belangrijk, niet het tentoonstellen van mijn werk.'

'Dat is net alsof je op een viool speelt zonder snaren, verdomme. Het slaat nergens op.'

'Voor mij is het goed zo,' zei Deanna vriendelijk maar beslist en Kim stapte hoofdschuddend de auto uit.

'Nou, ik vind het krankzinnig, maar toch houd ik van je.' Deanna glimlachte en ze liepen samen het hotel in.

De resterende tijd van het bezoek ging al te snel voorbij. Ze snuffelden in de winkels, aten nog eens in de Pine Inn en op zondagmiddag ging Deanna nog een keer een strandwandeling maken. Ze wist nu waar hij woonde, en ving een glimp op van het huis dat achter de bomen verborgen lag. Ze wist hoe dicht ze bij de Wyeth was. Ze liep door. Ze zag hem niet weer terug, en was boos op zichzelf vanwege het feit dat ze zich afvroeg of hij op het strand zou zijn. Waarom zou hij? En wat moest ze zeggen als hij er wel zou zijn? Moest ze hem bedanken voor het feit dat hij Kimberly niet had laten merken dat ze elkaar al hadden ontmoet? En wat dan nog? Wat deed het ertoe? Ze wist dat ze hem nooit zou terugzien.

5

Toen de telefoon rinkelde zat ze al in haar atelier, en ze nam een beetje afstand van het doek om te proberen uit te maken hoe ze die ochtend was opgeschoten. Het was een vaas met tulpen waarvan de blaadjes op een mahoniehouten tafel vielen, terwijl je door een open raam een glimp van de blauwe lucht zag.

'Deanna?' Ze was stomverbaasd zijn stem te horen.

'Ben? Hoe ben je aan mijn nummer gekomen?' Ze voelde een warme blos naar haar wangen stijgen en was meteen boos op zichzelf omdat ze kennelijk zo onder de indruk was. 'Kim?'

'Natuurlijk. Ze zei dat als ik jouw werk niet zou exposeren, zij het project zou saboteren.'

'Nee toch!' De blos werd nog dieper toen ze begon te lachen.

'Nee hoor. Ze heeft gewoon gezegd dat je erg goed bent. Weet je wat, ik ruil mijn Wyeth voor een doek van jou.'

'Je bent gek. En Kim ook.'

'Waarom laat je mij me niet zelf een oordeel vormen? Zou ik rond het middaguur langs kunnen komen?'

'Vandaag? Nu?' Ze keek op de klok en schudde haar hoofd. Het was al 11 uur geweest. 'Nee!'

'Ik begrijp het wel. Je bent er nog niet aan toe. Dat zijn kunstenaars nooit.' Zijn stem klonk even vriendelijk als toen op het strand.

Ze staarde naar de telefoon. 'Echt, ik kan het niet.' Ze fluisterde het bijna.

'Morgen?' Niet dwingend, maar beslist.

'Ben, echt... niet dat ik niet...' Ze hakkelde en hoorde hem lachen.

'Alsjeblieft, ik zou echt graag je werk eens zien.'

'Waarom?' Meteen had ze het gevoel dat dat een domme vraag was. 'Omdat ik je aardig vind. En ik zou je werk graag willen zien. Zo eenvoudig ligt dat. Begrijp je het nu?'

'Enigszins.' Ze wist niet wat ze verder moest zeggen.

'Heb je het druk tussen de middag?'

'Nee, ik heb het niet druk.' Ze zuchtte weer bedroefd.

'Doe maar niet zo wanhopig. Ik beloof je dat ik niet met pijltjes naar je doeken zal gooien. Eerlijk niet. Vertrouw maar op me.'

Vreemd genoeg deed ze dat ook. Ze vertrouwde hem. Het zat hem in zijn manier van spreken, en de blik in zijn ogen die ze zich nog herinnerde. 'Ik geloof dat ik dat doe. Goed dan, om 12 uur.'

Geen mens op weg naar de guillotine had ooit zo vastberaden gesproken. Ben glimlachte bij zichzelf terwijl hij de hoorn op het toestel legde.

Hij was precies om 12 uur bij haar. Met een zak vol Franse broodjes, een groot stuk brie, een stuk of zes perziken en bovendien een fles witte wijn.

'Neem je hier genoegen mee?' vroeg hij terwijl hij de heerlijkheden op het bureau uitstalde.

'Het ziet er lekker uit. Maar je had eigenlijk niet moeten komen.' Ze keek ontstemd terwijl ze hem over het tafelblad heen opnam. Ze droeg een spijkerbroek en een overhemd vol verfspatten, en ze had haar haar losjes opgestoken. 'Ik word niet graag voor het blok gezet.'

Ze keek hem verstoord aan en even hield hij op met het rangschikken van het fruit.

'Je wordt niet voor het blok gezet, Deanna. Ik wilde echt graag je werk zien. Maar het doet er helemaal niets toe wat ik ervan vind. Kim zegt dat je goed bent. Je weet zelf dat je goed bent. Op het strand heb je me verteld dat schilderen je hele leven was. Daar zal niemand ooit de draak mee steken. Ik zou er niet over piekeren.' Hij wachtte even en vervolgde toen, iets zachter: 'In mijn huis in Carmel heb je een paar van de stukken gezien waar ik erg op gesteld ben. Dat zijn dingen die mij dierbaar zijn. Dit is iets wat jou dierbaar is. Als jij die Wyeth van mij mooi vindt, dan ben ik daar blij om, maar als je hem niet mooi vindt verandert er voor mij niets aan de schoonheid ervan. Wat jij doet verandert niet omdat ik ernaar kijk, en het wordt er ook niet minder belangrijk door. Niemand kan dat van je afnemen.'

Ze knikte zwijgend en liep toen langzaam naar de wand waar twintig schilderijen tegen elkaar aan stonden, verborgen en vergeten. Eén voor één draaide ze ze om, zonder iets te zeggen, en keek alleen maar naar de doeken terwijl ze ze keerde. Ze keek pas weer naar hem toen hij eindelijk 'Stop' zei. Verbaasd zag ze dat hij tegen haar bureau geleund stond, met een blik in zijn ogen die ze niet begreep.

'Voelde je iets toen je de Wyeth zag?' Hij keek haar onderzoekend aan en hield haar blik vast.

Ze knikte. 'Heel veel.'

'Wat?'

Ze glimlachte. 'Eerst verbazing, toen ik me realiseerde dat ik in jouw huis was. Maar daarna een soort ontzag en vreugde toen ik het schilderij zag. Ik voelde me sterk aangetrokken tot die vrouw, alsof ze iemand was die ik kende. Ik voelde alles waarvan ik denk dat Wyeth wilde dat ik het voelde. Een ogenblik lang voelde ik me in de ban van zijn woorden.'

'Net zoals ik nu in de ban ben van de jouwe. Heb je enig idee hoeveel je in die schilderijen hebt gelegd, of hoe schitterend ze zijn? Weet je wat het zeggen wil als er keer op keer, steeds weer, een hand naar je wordt uitgestoken die je onweerstaanbaar meetrekt, terwijl jij ze omdraait? Ze zijn ongelooflijk, Deanna. Weet je dan niet hoe goed ze zijn?' Hij glimlachte. Ze voelde haar hart bonzen.

'Ik vind ze mooi. Maar dat is omdat ze van mij zijn.' Ze straalde nu. Hij had haar het mooiste gegeven wat ze zich kon wensen, en ze wist dat hij het van a tot z meende. Het was zo lang geleden dat iemand had gezien wat ze schilderde - en er waardering voor had.

'Ze zijn niet alleen van jou, ze zijn één geheel met jou.' Hij liep dichter op een van de doeken toe en keek er zwijgend en aandachtig naar. Het was een schilderij van een jong meisje dat over het bad leunde - Pilar.

'Dat is mijn dochter.' Ze begon het nu leuk te vinden en wilde er wel over praten.

'Het is een mooi stuk werk. Laat me nog eens wat meer zien.'

Ze liet hem alles zien. Toen het voorbij was, juichte ze bijna. Hij vond het mooi, hij vond het prachtig! Hij begreep haar werk. Ze had zin om haar armen om zijn hals te slaan en te lachen.

Hij was de fles wijn aan het openmaken. 'Je beseft toch wel wat dit betekent, hè?'

'Wat dan?' Ze was plotseling een beetje op haar hoede.

'Dat ik je net zolang blijf achtervolgen tot je een contract tekent met de galerie. Wat vind je ervan?'

Ze glimlachte hem breed toe, maar schudde haar hoofd. 'Dat kan ik niet.'

'Waarom niet?'

'Dat is niets voor mij.' Bovendien zou Marc erin blijven. Hij zou het commercieel en ordinair vinden - hoewel galerie Thompson een reputatie had die allesbehalve ordinair was, en Bens familie had al jaren een uitstekende naam in de kunstwereld. Ze had het opgezocht toen ze uit Carmel terug was. Zijn grootvader had een van de beste galeries in Londen gehad, en zijn vader in New York. Ben Thompson genoot onbeperkt vertrouwen in de wereld van de kunst, al was hij pas 38. Ook dat had ze gelezen. 'Echt Ben, ik kan dat niet doen.'

'Natuurlijk kun je dat wel, verdorie. Luister eens, doe niet zo koppig. Kom eens naar de galerie en kijk wat rond. Je zult je een stuk beter voelen als je ziet wat daar hangt.' Hij zag er ineens erg jong uit toen hij dat zei, en ze begon te lachen. Ze wist wel wat er hing. Dat had ze ook nagezocht. Pissarro, Chagall, Cassatt, een hele kleine Renoir, een schitterende Monet en een paar Corots. Ook bezat hij een paar zorgvuldig opgeslagen Pollocks, een Dali en een De Kooning, die hij zelden exposeerde. Hij bezat het beste van het beste. Bovendien waren er nog een paar zorgvuldig gekozen, onbekende jonge artiesten, waarvan zij er een zou zijn. Wat wilde ze eigenlijk nog meer? Maar hoe zou ze het aan Marc moeten vertellen? Ik moest wel. Hij vroeg het me. Ik wilde...

'Nee.' Hij zou het gewoonweg niet begrijpen. En Pilar evenmin. Zij zou het aanstootgevend vinden, alsof ze het deed om op te vallen. 'Je begrijpt het niet.'

'Daar kon je weleens gelijk in hebben.' Hij reikte haar een stuk stokbrood met brie aan. Er stonden 22 schilderijen verspreid door de kamer en hij had ze allemaal mooi gevonden. Ze straalde terwijl ze het brood van hem aanpakte.

'Ik heb er op zolder nog dertig. En bij Kim zijn er nog vijf.'

'Je bent getikt.'

'Nee, dat ben ik niet.'

Hij gaf haar een perzik. 'Ja, dat ben je wel. Maar ik neem het je niet kwalijk. Wat zou je ervan vinden om morgenavond naar een opening van een tentoonstelling te komen? Daar steekt toch geen kwaad in, wel? Of ben je daar al bang voor?' Hij zat haar nu te plagen, en ze wist niet zo zeker of ze dat wel leuk vond.

'Wie zei dat ik bang was?' Ze zag er heel jong uit toen ze in de sappige perzik beet en vervolgens glimlachte.

'Dat moest ik toch wel denken? Waarom zou je anders niet willen exposeren?'

'Omdat het niet verstandig is.'

'Nu ben jij niet verstandig.' Maar ze zaten allebei te lachen en waren inmiddels aan hun derde glas wijn bezig. 'Toch mag ik je wel,' verkondigde hij. 'Ik heb ervaring in de omgang met mensen die getikt zijn.'

'Ik ben niet getikt. Alleen maar koppig.'

'En je lijkt precies op mijn Wyeth. Heb je dat ook gezien?' Zijn ogen trokken de hare weer onweerstaanbaar. Hij zette zijn glas neer. Even aarzelde ze, toen knikte ze.

'Ja, het is mij ook opgevallen.'

'Maar jouw ogen kan ik zien.' Hij hield haar blik lange tijd vast en keek toen een andere kant op. Hij had altijd al geweten dat de vrouw op het schilderij zulke ogen zou hebben. 'Je hebt prachtige ogen.'

'Jij ook.' Haar stem ging als een zacht briesje door de kamer en beiden dachten ze terug aan hun wandeling in Carmel.

Een poos lang zei hij niets en zat zwijgend naar haar schilderijen te kijken. 'Je zei dat dat je dochter is. Is dat echt waar?' Hij keek haar weer aan, en wilde kennelijk meer weten.

'Ja. Ze is bijna zestien. Ze heet Pilar. En ze is heel erg mooi. Nog veel knapper dan op het schilderij. Ik heb er meer van haar gemaakt.' Vol droefheid dacht ze terug aan het doek dat Marcs interieurarchitect naar de hal had verbannen. 'Sommige zijn best goed.' Ze voelde zich ongedwongen in zijn nabijheid, zonder remmingen om waardering te tonen voor haar eigen werk.

'Waar is ze op het ogenblik? Hier?'

'Nee.' Deanna keek hem even strak aan. 'In Zuid-Frankrijk. Haar... mijn man is een Fransman.' Ze had de neiging hem te vertellen dat Marc ook weg was, dat hij in Griekenland zat, maar dat leek op verraad. Waarom zou ze hem dat vertellen? Wat wilde ze eigenlijk van deze man? Hij had haar al gezegd dat hij haar werk goed vond. Wat wenste ze dan nog meer? Ze wilde hem vragen of hij getrouwd was. Maar ook dat leek haar niet in de haak. Wat deden dat soort dingen ertoe? Hij was hier gekomen voor haar werk. Hoe vriendelijk die diepliggende, zeegroene ogen ook stonden.

'Weet je' - hij keek vol spijt op zijn horloge - 'het is jammer, maar ik moet aan het werk. Ik heb om 3 uur een bespreking op kantoor.'

'Om 3 uur?' Haar ogen vlogen naar de klok. Het was al kwart vóór. 'Is het al zo laat? Hoe kan het dat de tijd zo snel is gegaan?' Maar ze hadden een groot deel van haar werk bekeken. Ze stond met een spijtige blik in de ogen op.

'Kom je morgenavond naar de opening van die tentoonstelling?' In zijn ogen stond te lezen dat hij graag wilde dat ze kwam. Ze was er niet zeker van waarom eigenlijk.

'Ik zal het proberen.'

'Alsjeblieft, Deanna, ik zou het erg prettig vinden.' Hij raakte even haar arm aan en toen, na een laatste waarderende glimlach die de hele kamer omvatte, liep hij de studio uit en beende de trap af. 'Ik kom er wel uit. Tot morgen!' Zijn woorden stierven weg terwijl ze zich in de gemakkelijke witte stoel liet zakken en de kamer rondkeek. Er stonden een stuk of vijf doeken van Pilar, maar niet één van Marc. Eén afschuwelijk lang moment vol paniek kon ze zich zijn gezicht niet voor de geest halen.

6

Deanna parkeerde de donkerblauwe Jaguar tegenover de galerie en stak langzaam de straat over. Ze wist nog steeds niet zeker of ze wel zou moeten gaan, of het verstandig was. Of het zin had. Als Kim er nu eens was? Wat zou ze zich dan dwaas voelen. Als... maar toen dacht ze aan zijn ogen en duwde de zware glazen deur open. Vlakbij stonden twee obers in zwarte jasjes, die afwisselend whisky en champagne inschonken, en een knap jong meisje begroette de gasten, die er òf artistiek uitzagen, òf alsof ze goed in hun slappe was zaten. Deanna zag al gauw dat het om het werk van een oudere man ging. Hij stond te midden van zijn vrienden en zag er triomfantelijk en trots uit. De schilderijen kwamen goed tot hun recht en deden een beetje denken aan die van Van Gogh. Toen kreeg ze Ben in het oog. Hij stond in de andere hoek van de zaal en zag er heel knap uit in een marineblauw streepjeskostuum. Zijn ogen volgden haar toen ze binnenkwam en beleefd maar vriendelijk maakte hij zich los uit het groepje dat bij hem stond. In een oogwenk was hij aan haar zijde.

'Je bent dus gekomen? Daar ben ik blij om.' Even stonden ze elkaar aan te kijken, en ze merkte dat ze glimlachte. Een glimlach die ze niet had kunnen onderdrukken. Ze was verheugd hem weer te zien. 'Champagne?'

'Graag.' Ze pakte een glas aan dat een van de obers haar aanreikte en Ben pakte haar zachtjes bij de elleboog.

'Ik wil je even iets laten zien in mijn kantoor. Het gaat om een kleine Renoir die ik gisteravond heb gekocht.'

'Mijn God, hoe ben je daaraan gekomen?' Ze volgde hem door een lange gang met beige vloerbedekking.

'Ik heb hem aangekocht uit een privé-collectie van een geweldige oude man. Hij zegt dat hij hem nooit mooi heeft gevonden. God zij dank. Ik heb hem voor een ongelooflijke prijs gekregen.' Hij deed de deur van zijn kantoor van het slot en liep snel naar binnen. Daar, tegen de wand aan de andere kant van de kamer stond een schitterend naakt, in tere kleuren, in die specifieke stijl die het onnodig maakt nog naar de signatuur te kijken. 'Ze is mooi, hè?' Hij bekeek het schilderij als een nieuw kind waar hij ondraaglijk trots op was, en Deanna glimlachte om het licht in zijn ogen.

'Ze is prachtig.'

'Dank je.' Hij keek Deanna vorsend aan, alsof hij nog meer wilde zeggen, maar deed het niet. In plaats daarvan keek hij rond met een glimlach die haar uitnodigde hetzelfde te doen. Er hing nog een Andrew Wyeth boven zijn bureau, een hele bekende dit keer.

'Die vind ik ook erg mooi. Maar niet zo goed als die andere.'

'Dat vind ik ook.' Hun gedachten vlogen terug naar Carmel. De stilte werd doorbroken door een klopje op de deur. De jonge vrouw die de gasten bij de ingang welkom had geheten wenkte Ben vanuit de gang. 'Hallo, Sally. Wat is er? O ja, dit is Deanna Duras; zij wordt een van onze nieuwe kunstenaars.'

Sally zette grote ogen op. Ze kwam naderbij en schudde Deanna glimlachend de hand. 'Dat is goed nieuws!'

'Zeg, wacht eens even!' Deanna wierp een verlegen glimlach in Bens richting. 'Dat heb ik helemaal niet gezegd.'

'Nee, maar ik hoop dat dat nog gaat gebeuren. Sally, vertel haar eens hoe geweldig we zijn, dat we onze cliënten nooit beduvelen, de schilderijen nooit op hun kop hangen en nooit snorren op een naaktstudie schilderen.'

Deanna begon te lachen en schudde haar hoofd. 'In dat geval is dit niet de goede galerie voor mij. Ik heb er altijd naar verlangd dat een van mijn naakten een snor kreeg, en ik heb nooit de moed gehad het zelf te doen.'

'Laten wij het dan voor je doen.' Ben liep nog steeds glimlachend voor hen uit de gang in en stelde Sally een paar vragen. Er waren al drie kopers op de tentoonstelling geweest, en ze was naar hem toe gekomen om met hem van gedachten te wisselen over de prijs voor een van de schilderijen. De kunstenaar wilde er meer voor hebben. 'Ik zal hem zeggen dat we op een ander stuk wel een hogere prijs maken. Hij had de prijs voor deze al goedgekeurd. God zegene Gustave - hij is verantwoordelijk voor al mijn grijze haren.'

'Om over de mijne maar te zwijgen,' zei Sally met een handgebaar naar haar nog egaal blonde haar. Ze verdween tussen de mensen en Ben begon Deanna aan de gasten voor te stellen. Het verbaasde haar dat ze zich zo thuis voelde terwijl ze de galerie doorliep en kunstenaars en verzamelaars ontmoette. Bovendien vond ze het vreemd dat ze Kim niet zag. Ze had het erover met Ben toen hij bij haar kwam staan.

'Is zij er niet? Ik dacht dat ze ook zou komen.'

'Nee. Kennelijk pijnigt ze zich haar hersens over een nieuwe advertentie voor yoghurt. Eerlijk gezegd had ik wel graag dat ze de zaken goed gescheiden houdt. Het is misschien beter dat ze de yoghurt uit haar gedachten heeft gezet voor ze met kunst begint. Vind je ook niet?' Deanna lachte terwijl hij haar nog een glas champagne overhandigde. 'Weet je,' vervolgde hij, 'ik heb geweldig genoten gisteren. Je werk is buitengewoon goed. En ik blijf je achter de vodden zitten tot je ja zegt.'

Boven haar glas champagne glimlachte Deanna hem toe. Voor ze kon protesteren werd hun gesprek onderbroken door een paar verzamelaars die Bens oordeel vroegen. Tot bijna 9 uur had hij daar zijn handen vol aan.

Deanna liep langzaam de galerie rond, kijkend naar toekomstige kopers en vol bewondering voor Gustave's werk. Ze stond voor een van zijn schilderijen toen ze vlak achter zich een bekende stem hoorde. Ze draaide zich verbaasd om.

'Bestudeer je de techniek, Deanna?'

'Jim!' Ze keek in de lachende, Ierse ogen. 'Wat doe jij hier?'

'Dat vraag ik me ook af. Cultuur opdoen, denk ik.' Hij maakte een vaag handgebaar naar een groepje mensen bij de deur. 'Ze hebben me meegesleurd. Maar pas na diverse stevige borrels.'

'Een kunstliefhebber in hart en nieren.' Haar gezicht vertoonde de bekende hartelijke glimlach, maar ergens diep binnenin kreeg ze een wat ongemakkelijk gevoel. Ze had Jim Sullivan hier helemaal niet willen ontmoeten. Ze was voor Ben gekomen... of niet soms? Was ze hier alleen maar om de galerie te bekijken? Ze was er niet zeker van, en misschien viel het Jim wel op. Misschien zou hij een verschil met vroeger opmerken, in haar ogen, in haar hele wezen. Wat in het defensief gedrongen begon ze over een vertrouwd onderwerp. 'Heb je al iets van Marc gehoord?'

Een ogenblik lang nam hij haar behoedzaam op. 'Jij?'

Ze schudde haar hoofd. 'De dag nadat hij vertrok heb ik een telegram gekregen waarin stond dat hij niet had kunnen bellen. Daarna ben ik het weekend in Carmel geweest. Met Kim,' voegde ze er snel en overbodig aan toe. 'Misschien heeft hij toen wel geprobeerd me te bellen. Hij zal nu wel in Athene zijn, denk ik.'

Sullivan knikte en keek weer in de richting van zijn vriendin. Deanna volgde zijn blik en haar oog viel direct op een oogverblindend meisje met kastanjebruin haar in een glimmende, zilverkleurige jurk. Jims fotomodel - dat moest wel.

'Vast wel,' zei Jim. 'Nou, liefje, ik moet nu snel weg.' Bij nader inzien kuste hij haar nog op de wang en deed toen een stapje naar achteren om haar nog eens te bekijken. 'Heb je zin om met ons mee te gaan eten?'

Onmiddellijk schudde ze haar hoofd. 'Ik - ik kan niet... ik moet naar huis... echt waar. Maar dank je wel voor het aanbod.' Verdomme. Waarom voelde ze zich zo slecht op haar gemak? Ze had niets te verbergen. Hij had toch niets aan haar gemerkt. Waarom zou hij ook? Er was toch niets veranderd?

'Weet je het zeker?'

'Heel zeker?'

'Goed dan. Ik bel je nog wel.' Hij kuste haar vluchtig op de wang en voegde zich weer bij zijn vrienden. Even later waren ze weg. Verstrooid keek ze hen na. Hij had haar geen antwoord gegeven op haar vraag of hij iets van Marc had gehoord. In plaats daarvan had hij haar een wedervraag gesteld, en had willen weten of zij al van hem had gehoord. Ze vroeg zich af waarom.

'Je kijkt vreselijk ernstig, Deanna. Denk je erover een contract met ons af te sluiten?' Bens fluisterende stem klonk plagend, en ze wendde zich glimlachend naar hem toe. Ze had niet gemerkt dat hij naar haar toe was gekomen.

'Nee, maar ik dacht er net over om naar huis te gaan.'

'Nu al? Doe niet zo mal. Bovendien, je hebt nog niet gegeten.' Hij keek haar even aan. 'Wat vind je ervan om met me te gaan eten? Of zou je echtgenoot daar bezwaar tegen hebben?'

'Nauwelijks. Hij zit de hele zomer in Griekenland.' Hun ogen ontmoetten elkaar. 'En ik heb reuze zin om met je te gaan eten.' Waarom niet? Ze glimlachte en verdreef alle gedachten aan Jim Sullivan.

Ben gaf Sally een teken dat hij wegging, en onopgemerkt voor de laatste mensen die nog bleven plakken liepen ze door de glazen deur de koele zomermist in. 'Soms doet het me aan Londen denken,' zei hij. 'Als kind ging ik mijn grootvader daar altijd opzoeken. Hij was een Engelsman.'

Ze lachte vanwege het feit dat hij dacht dat zoiets niet bekend zou zijn. 'Ja, dat weet ik.'

'Ben je met je eigen auto?' vroeg Ben. Ze gaf een knikje in de richting van de blauwe Jaguar. 'Zo, zo. Ik ben diep onder de indruk. Ik rijd in een klein Duits autootje waar niemand hier ooit van heeft gehoord. Hij verbruikt bijna geen benzine en brengt me waar ik wil. Schaam je je om gezien te worden in zoiets eenvoudigs, of zullen we de jouwe nemen?' Even voelde ze zich gegeneerd dat ze in Marcs auto was gekomen, maar daar reed ze altijd in als ze 's avonds uitging. Het was een kwestie van gewoonte.

'Ik ga liever met de jouwe.'

'Naar L'Etoile?' Hij zei het aarzelend, als om zijn voelhorens uit te steken om erachter te komen wat ze wilde.

'Ik denk dat ik liever ergens naar toe ga wat beter bij je auto past. Iets rustigs en eenvoudigs.' Hij glimlachte goedkeurend en ze begon te lachen. 'Ik vermoed dat je een hekel hebt aan opvallende dingen, behalve in de kunst.'

'Precies. Bovendien, mijn huishoudster zou haar ontslag nemen als ik op een dag in een Rolls kwam aanzetten. Ze vindt al die "rommel" aan de wand toch al een grote verkwisting. Ik had eens een prachtig, Frans naakt opgehangen, en dat heeft ze weggehaald zodra ik uit Carmel vertrokken was. Ik vond het in een laken gewikkeld toen ik terugkwam. Ik moest het weer mee naar de stad nemen.' Ze lachte terwijl hij de auto openmaakte en het portier voor haar openhield. Hij bracht haar naar een klein Italiaans restaurantje, in een achteraf straatje vlak bij de baai, en het grootste deel van de avond spraken ze over kunst. Ze vertelde hem over de jaren dat ze door Europa en Amerika zwierf met haar vader en hoe ze overal waar ze kwamen de museums afstroopte. Hij op zijn beurt vertelde haar hoe hij over kunst had geleerd van zijn grootvader en vader, en over de grote veilingen in Londen en Parijs die hij had bijgewoond. 'Maar ik had nooit gedacht dat ik nog eens in het vak zou belanden.'

'Waarom niet?'

'Ik wilde iets interessanters doen, zoals cowboy of spion worden. Tot ik negen werd was ik vastbesloten spion te worden, maar mijn grootvader beweerde stellig dat dat niet fatsoenlijk was. Soms ben ik er niet zo zeker van of ons vak dat eigenlijk wel is. Toen ik ging studeren wilde ik iemand worden die vervalsingen in de kunst ontdekt. Ik heb me er een poosje mee beziggehouden, maar de vervalsingen waren me altijd te slim af. Ik hoop dat ik het er nu beter vanaf breng.'

Deanna glimlachte. Als je afging op de indruk die de galerie en het huis in Carmel maakten, had ze zeker het gevoel dat hem dat wel lukte.

'Vertel me eens,' zei hij abrupt, 'hoelang ben je al getrouwd?'

Die plotselinge, persoonlijke vraag verbaasde haar. Tot nu toe had hij zulke vragen achterwege gelaten. 'Achttien jaar. Ik was negentien.'

'Dan ben je nu dus...' Hij deed alsof hij op zijn vingers telde, en ze begon te lachen.

'In november word ik 103.'

'Nee,' hij fronste, '102 toch?'

'Minstens. En jij? Ben jij getrouwd geweest?'

'Eén keer. Heel kort.' Zijn blik sloot zich even voor haar af. 'Ook daar kon ik het kaf niet goed van het koren scheiden, vrees ik. Ze heeft me op een grandioze manier meegesleept en ik heb een geweldige tijd gehad. Toen was het voorbij.' Hij glimlachte en zijn blik ontmoette de hare weer.

'Geen kinderen?'

'Nee. Dat was het enige wat ik jammer vond. Ik had graag een zoon willen hebben.'

'Ik ook.'

Er lag een droeve klank in haar stem en hij sloeg haar nauwlettend gade terwijl hij vroeg: 'Maar je hebt een schat van een dochter.'

'Ik heb ook twee zoontjes gehad. Ze zijn allebei kort na de geboorte gestorven.' Het was een beladen iets om tijdens het eten aan een tamelijk onbekende toe te vertrouwen, maar hij keek alleen maar naar haar ogen. Hij zag daar wat hij wilde weten.

'Wat naar voor je.'

'Dat was het ook. Daarna was het idioot genoeg een soort klap toen Pilar werd geboren. In Franse families worden meisjes niet met gejuich binnengehaald.'

'Wilde je dan gejuich?' vroeg hij geamuseerd.

'Minstens.' Ze glimlachte eindelijk terug. 'En een fanfare en een optocht.'

'Ik kan het je niet kwalijk nemen. Was ze je derde?' vroeg hij. Deanna knikte. 'Kunnen jullie het goed samen vinden?' Hij nam aan van wel en het verbaasde hem te horen dat het niet het geval was.

'Op het ogenblik niet, maar dat komt wel weer. Tegenwoordig wordt ze vreselijk heen en weer geslingerd tussen Amerika en Frankrijk. Zulke dingen kunnen vreselijk moeilijk liggen.'

'Vijftien zijn is ook al moeilijk.' Met afschuw dacht hij terug aan zijn zuster op die leeftijd. 'Lijkt ze op jou?' Uit de vage trekken op Deanna's schilderijen had hij dat niet kunnen opmaken.

'Helemaal niet. Ze lijkt sprekend op haar vader. Ze is heel knap.'

'Haar moeder ook.'

Even was Deanna stil, toen glimlachte ze.

'Dank u wel, sir.' Het gesprek kwam weer op de kunst. Hij vermeed pijnlijke en persoonlijke onderwerpen, maar soms vroeg ze zich af of hij eigenlijk wel luisterde. Het leek wel of hij haar de hele tijd gadesloeg en met zijn ogen hele andere dingen zei. Het was middernacht toen hun eindelijk duidelijk werd gemaakt dat ze geacht werden te vertrekken.

'Ik heb een heerlijke avond gehad.' Ze glimlachte blij naar hem toen hij naast de Jaguar stopte.

'Ik ook.' Verder zei hij niets. Toen ze haar auto startte deed hij een stap naar achteren en zwaaide. Ze zag in haar achteruitkijkspiegel hoe hij naar zijn eigen wagen liep, met zijn handen in zijn zakken en zijn hoofd in gepeins gebogen.

Ze lag al in bed, met het licht uit, toen de telefoon ging. Uit het snelle geklik kon ze opmaken dat het van ver kwam.

'Deanna?' Het was Marc.

'Hallo, lieveling. Waar zit je?'

'In Rome. In Hotel Hassler, als je me nodig mocht hebben. Alles goed met je?' De verbinding was echter slecht en hij was niet goed te verstaan.

'Met mij gaat het prima. Waarom ben je in Rome?'

'Wat? Ik kan je niet verstaan...'

'Ik zei, waarom ben je in Rome?'

'Voor zaken, voor de kwestie-Salco. Maar dit weekend ga ik naar Pilar.'

'Doe haar mijn groeten.' Ze zat rechtop in het donker en schreeuwde om zich verstaanbaar te maken.

'Ik kan je niet verstaan!'

'Ik zei, doe haar mijn groeten.'

'Goed, prima. Dat zal ik doen. Heb je nog geld nodig?'

'Nee, het gaat best.' Even hoorde ze niets anders dan statisch geknetter en gebrabbel. 'Ik houd van je.' Om de een of andere reden moest ze hem dat vertellen en wilde ze van hem hetzelfde horen. Ze had behoefte aan een band met hem, maar hij leek oneindig ver weg.

'Ik houd van je, Marc!' Om onbegrijpelijke redenen merkte ze dat er tranen in haar ogen stonden. Ze wilde dat hij haar hoorde, ze wilde zichzelf horen. 'Ik houd van je!'

'Wat?'

En toen werd de verbinding verbroken.

Snel draaide ze het nummer van de internationale verbindingen en vroeg een gesprek aan met Rome. Het duurde echter weer 25 minuten voor haar gesprek doorkwam. De telefoniste bij Hotel Hassler antwoordde met het snelle 'Pronto', en Deanna vroeg naar signore Duras. Ze belde zijn kamer. Geen antwoord. In Rome was het al tien uur 's morgens. 'Het spijt ons, signore Duras is weggegaan.'

Ze lag op haar rug in het donker en dacht aan haar avond met Ben.

7

Marc-Edouard Duras liep langs de Via Veneto in Rome winkels te kijken en wierp af en toe een bewonderende blik op een knap meisje dat langskwam. Het was een schitterende, zonnige dag en de vrouwen droegen T-shirtjes met smalle schouderbandjes, witte rokken waar mooie benen onderuit kwamen en sandalen die rood gelakte tenen bloot lieten. Hij glimlachte bij zichzelf terwijl hij daar zo liep, met de aktentas onder zijn arm. Het had eigenlijk geen zin, dit korte verblijf in Italië, maar ach, waarom niet? En hij had het beloofd...

Beloofd. Soms vroeg hij zich weleens af hoe het kwam dat hij zo gemakkelijk beloften deed. Maar zo was hij nu eenmaal. Hij stond even stil, een aristocratische figuur in een onberispelijk grijs maatkostuum, en wachtte op een rustpauze in het mitrailleurachtige geweld van het Romeinse verkeer dat zich schijnbaar zonder enig systeem in alle richtingen verspreidde en voetgangers rennend op de vlucht joeg. Hij glimlachte toen hij een oude vrouw met een parasol zag zwaaien, waarna ze een obsceen gebaar maakte. Ecco, signora. Hij maakte een lichte buiging in haar richting vanaf de overkant van de straat, en zij maakte hetzelfde gebaar naar hem. Hij lachte, keek op zijn horloge en haastte zich naar een tafeltje op een terrasje. Onder een felgestreepte parasol kon hij vluchten voor de zon en toch nog de energie en levenslust bewonderen die het wezen van Rome uitmaakten. Roma - het was een magische stad. Misschien was het toch wel de moeite waard om die belofte te houden. Even, heel even maar, kwam het ontijdig afgebroken gesprek met Deanna hem in gedachten. Ze was bijna niet te verstaan geweest, en dat had hij een opluchting gevonden. Er waren tijden dat hij eenvoudigweg niet met haar kon praten, dat hij haar niet kon bereiken en het niet kon verdragen zich het verdriet in die ogen of die eenzaamheid in haar stem voor te stellen. Hij wist dat ze verdrietig en eenzaam was, maar hij wist er soms geen raad mee. In San Francisco, in de dagelijkse routine, kon hij het aan, maar niet als hij midden in een moeilijke werksituatie in het buitenland zat, of als hij thuis in Frankrijk was, of... hier, in Rome. Hij schudde langzaam zijn hoofd, alsof hij de herinnering aan haar stem van zich af wilde schudden en merkte dat hij verlangend de straat af keek. Hij kon nu niet aan Deanna denken. Dat kon niet. Nee. Nu niet. Zijn gedachten waren al duizenden mijlen van haar verwijderd terwijl zijn ogen de menigte afspeurden: een mooie blondine, een lange brunette, twee zeer Romeins ogende mannen in lichte, linnen pakken met vol, donker haar, een lange, Florentijns uitziende vrouw, als van een schilderij uit de renaissance. Toen zag hij haar. Opgewekt en gedecideerd liep ze door de straat, met die heel eigen, niet te imiteren gang; die eindeloze benen leken over het trottoir te dansen, terwijl een helder turkooise rok haar dijen streelde. Ze had een heel lichtpaarse, zijden overhemdblouse aan, sandalen met dunne riempjes en ze droeg een grote strohoed die haar ogen bijna aan het gezicht onttrok. Bijna, maar niet helemaal. Niets kon die ogen, of het saffierblauwe licht dat met iedere gemoedsstemming mee veranderde verhullen. Het licht varieerde van een schitterend vuur tot de geheimzinnigheid van de diepblauwe zee. Volle, roodbruine haren vielen over haar schouders.

'Alors, chérie.' Vlak bij hem stond ze stil en haar sensuele lippen plooiden zich in een glimlach die alleen voor zijn ogen bestemd was. 'Het spijt me dat ik te laat ben. Ik ben nog even naar die gekke armbanden gaan kijken.' Hij stond op om haar te begroeten en deze keer was Marc-Edouards koele gereserveerdheid duidelijk verstoord. Zijn gezicht was als van een jongen die zeer verliefd was. Ze heette Chantal Martin, en ze was mannequin bij Dior geweest. De top-mannequin nog wel, zes en een halfjaar lang.

'Heb je de armbanden gekocht?' Zijn ogen dwaalden strelend over haar hals, en toen ze haar hoofd schudde danste het kastanjebruine haar onder de hoed die hij die morgen pas voor haar had gekocht. Hij was frivool maar verrukkelijk, evenals zij. 'Nu?'

Haar ogen lachten hem toe. Ze schudde weer haar hoofd. 'Nee, ik heb ze weer niet gekocht.' Plotseling gooide ze een klein pakje in zijn schoot. 'In plaats daarvan heb ik wat voor jou gekocht.' Ze ging achterover zitten en wachtte tot hij het openmaakte.

'Tu me gâtes, petite sotte.' Je verwent me, dwaasje van me.

'Verwen je mij dan niet?' Zonder op antwoord te wachten gebaarde ze naar een ober. 'Senta!... Cameriere...!' Hij kwam direct, verheugd kijkend, en ze bestelde een Campari met sodawater. 'En jij?'

'Mag ik ook wat drinken?' Ze wachtte nooit tot hij het initiatief nam. Chantal deed precies waar ze zin in had.

'Ach, stil toch. Wat wil je?'

'Whisky.' Ze bestelde het zoals hij het graag dronk en hij keek haar lange tijd aan terwijl ze daar zo zat onder de parasol. Het was bijna lunchtijd en de kleurrijke drukte om hen heen nam nog steeds toe. 'Blijf je altijd zo onafhankelijk, mijn liefste?'

'Altijd. Maak je pakje nu open.'

'Je bent onmogelijk.' Maar dat was nu precies wat hem altijd zo aan haar geboeid had. Ze was onmogelijk en hij vond het prachtig. Als een wild paard dat de vrijheid had op de vlakten in de Camargue. Ze waren daar samen eens naar toe geweest, het land van de Franse cowboys en de prachtige wilde, witte paarden. Daarna had hij haar daar altijd mee geassocieerd. Ongetemd, net een beetje ongrijpbaar, toch min of meer de zijne. Min of meer. Hij dacht graag dat het eerder meer was dan min. Zo was het al vijf jaar tussen hen.

Ze was nu 29. Toen ze elkaar ontmoetten was ze 24. Dat was die eerste zomer geweest dat Deanna had geweigerd met hem mee naar Frankrijk te gaan. Hij had het vreemd gevonden de zomer zonder haar te zijn; het was moeilijk geweest om het aan zijn familie uit te leggen en hij had beweerd dat ze zich dat jaar niet goed genoeg voelde om te kunnen reizen. Niemand geloofde het, maar dat hadden ze alleen maar achter zijn rug gezegd, zich afvragend of ze bij Marc-Edouard wegging of alleen maar een minnaar had in Amerika. Ze zouden de waarheid nooit begrepen hebben - dat ze hen haatte, dat ze zich slecht op haar gemak voelde, dat ze alleen thuis had willen blijven om te schilderen, omdat ze het vreselijk vond Marc met hen te moeten delen. Ze had een hekel aan hen zoals hij zich gedroeg als hij bij hen was, en ze vond het nog erger om toe te zien dat Pilar net zo werd als zij. Het was een schok geweest voor Marc-Edouard toen ze weigerde om mee te gaan, een schok waardoor hij zich ging afvragen wat de gevolgen zouden zijn nu ze niet langer de zomers bij zijn familie in Frankrijk zou doorbrengen. Hij had besloten om haar iets moois te sturen, met een brief waarin hij haar vroeg haar mening te herzien. Terugdenkend aan de wat trieste, achttienjarige schoonheid die op een dag zo heel lang geleden in zijn kantoor had gezeten, was hij naar Dior gegaan.

Hij bekeek de hele show, maakte aantekeningen, nam de mannequins goed op en bestudeerde aandachtig de kleren om te kunnen uitmaken welke het beste bij haar pasten. Zijn aandacht was voortdurend afgedwaald van de kleren naar de mannequins, in het bijzonder naar een zeer opvallend meisje. Ze was oogverblindend en bewoog zich op een manier die alleen voor hem bestemd leek. Alles wat ze deed was geniaal; ze wervelde in het rond, verlokkend - alleen voor hem had het geleken - en hij had ademloos op zijn stoel gezeten. Toen de show was afgelopen had hij haar te spreken gevraagd. Heel even had hij zich niet erg op zijn gemak gevoeld, maar lang duurde dat niet. Ze kwam hem tegemoet in een zeer nauwsluitende zwarte, gebreide jurk, met haar kastanjebruine haar hoog opgestoken boven dat lieve gezichtje met die opmerkelijke blauwe ogen, die afwisselend agressief en strelend stonden. Toen al had hij haar in zijn armen willen nemen om te zien hoe ze zich overgaf aan zijn omhelzing. Hij was een verstandelijk man die zichzelf goed in de hand had, maar dit was hem nog nooit eerder overkomen. Het beangstigde en fascineerde hem, en Chantal leek zich de macht die ze had zeer wel bewust. Ze maakte op een elegante manier gebruik van die macht, maar met een vernietigende kracht.

In plaats van dat hij een jurk voor Deanna kocht was Marc een borrel met Chantal gaan drinken, en bij één bleef het niet. Ze waren geëindigd met champagne in de bar van Hotel George V, waarna hij zich tot zijn eigen grote verbazing hoorde vragen of ze het goedvond dat hij een kamer nam. Ze had alleen maar gegiecheld en even met een lange, slanke hand zijn gezicht aangeraakt.

'Ah non, mon amour, pas encore.' Nog niet.

Wanneer dan wel? Hij had haar die woorden wel toe willen schreeuwen, maar had het niet gedaan. In plaats daarvan had hij haar het hof gemaakt, had haar gevleid, haar met cadeaus overladen, tot ze eindelijk had toegegeven, terughoudend en verlegen, zodanig dat hij met hart en ziel in vuur en vlam stond toen ze hem aanraakte. Ze hadden het weekend doorgebracht in een appartement dat hij van een vriend had geleend, heel chic, in de buurt van de Avenue Foch. Er was een ongelooflijke romantische slaapkamer en een balkon dat uitkeek op zachtjes ruisende bomen.

Zijn leven lang zou hij zich alle geluiden en geurtjes, alle ogenblikken van dat weekend herinneren. Hij had zich toen gerealiseerd dat hij nooit genoeg zou krijgen van mademoiselle Chantal Martin. Ze had zich een plekje in zijn hart veroverd en hij zou zich nooit meer helemaal op zijn gemak voelen zonder haar. Ze putte hem uit, betoverde hem en maakte hem bijna gek van verlangen, iets wat hij nog nooit had beleefd. Chantal, ongrijpbaar, exotisch, geraffineerd. Vijf jaar duurde hun verhouding nu al. In Parijs, Athene en Rome. Waar hij ook heen ging in Europa nam hij haar met zich mee en stelde haar in hotels, restaurants en winkels natuurlijk voor als 'madame Duras'. In de loop der jaren waren ze er allebei aan gewend geraakt. Het maakte gewoon deel uit van zijn leven, en van het hare. Een stuk van zijn leven waarvan zijn partner, Jim Sullivan, zich heel wel bewust was, maar zijn vrouw de hemel zij dank niet. Deanna zou er nooit achter komen. Er was geen reden om het haar te vertellen. Haar werd niets afgenomen, hield hij zichzelf voor. Zij had San Francisco en haar eigen, kleine wereldje. Hij had Chantal, en een veel breder terrein waarop hij zich bewoog. Hij had alles wat hij zich wenste, zolang hij Chantal maar had. Hij bad dat het een leven lang mocht duren. Dat was echter een belofte die Chantal nooit wilde doen.

'Alors, mon amour, je cadeautje, je cadeautje, maak het nu open!' Haar ogen stonden plagend en zijn hart sprong op. Hij trok het doosje open. Het was het duikershorloge dat hij die ochtend had bewonderd en waarvan hij had gezegd dat het leuk zou zijn voor hun uitjes naar het strand en zijn verblijf in Cap d'Antibes.

'Mijn God, je bent gek! Chantal!' Het was waanzinnig duur geweest, maar ze wuifde zijn bezwaren met een ongeïnteresseerd handgebaar weg. Ze kon het zich permitteren nu ze niet langer bij Dior was. Drie jaar geleden had ze zich teruggetrokken en was haar eigen bemiddelingsbureau voor mannequins begonnen. Ze vond het niet goed dat hij haar in een appartement in Parijs installeerde, zodat ze niets anders te doen had dan haar haar en haar nagels doen en op hem wachten. Ze weigerde van iemand afhankelijk te zijn, van hem in de laatste plaats. Soms irriteerde hem dat, en soms vond hij het ook beangstigend. Ze had hem niet nodig; ze hield alleen maar van hem, daar was hij althans zeker van. Wat ze ook deed als hij in Amerika zat, ze hield van hem. Dat wist hij zeker. De volmaakte tijden die ze samen doorbrachten sterkten hem in die overtuiging.

'Vind je het mooi?' Ze keek hem quasi-bedeesd aan boven haar Campari.

'Ik vind het schitterend.' Iets zachter zei hij: 'Maar ik houd meer van jou.'

'O ja, m'lord?' Ze trok een wenkbrauw op en hij voelde dat er iets gebeurde in zijn kruis.

'Moet ik het je bewijzen?'

'Misschien wel. Waar dacht je aan?' Ze keek hem schalks aan van onder haar hoed vandaan.

'Ik was van plan geweest je voor te stellen om ergens buiten te gaan lunchen, maar misschien...' Zijn glimlach was even veelbetekenend als de hare.

'Toch maar binnen lunchen dan, lieveling?'

'Een uitstekend idee.' Hij gebaarde naar de cameriere en betaalde snel hun rekening.

Ze stond loom op en haar lichaam raakte één verleidelijk moment zachtjes het zijne, waarna ze haar weg zocht tussen de drukbezette tafeltjes door. Af en toe wierp ze een blik naar hem over haar schouder. Hij kon nauwelijks wachten tot ze thuis waren. Hij had wel naar het hotel willen rennen, haar stevig bij de hand houdend, maar zij koos haar eigen tempo, op haar eigen manier, in de wetenschap dat ze Marc-Edouard Duras precies had waar ze hem wilde hebben. Hij keek haar geamuseerd aan. Over enkele ogenblikken zou zij precies zijn waar hij haar wilde hebben. In zijn armen, in bed.

Eenmaal op hun kamer gekomen begon hij met schrikbarende snelheid de knoopjes van haar blouse los te maken. Ze duwde plagerig zijn hand weg en liet hem wachten tot ze onthulde waar hij zo naar hunkerde. Met één hand liefkoosde ze hem en kneep hem zachtjes in zijn nek, tot hij eindelijk de knoop van haar rok had gevonden. Toen de rok op de grond was gevallen stond ze in doorzichtig, roze kant voor hem. Nu trok hij haar blouse bijna van haar lijf. Even later was ze naakt en hij kreunde zachtjes. Ze kleedde hem snel en ervaren uit, en samen vielen ze op het bed neer. Iedere keer dat ze de liefde bedreven was weer beter dan de keer ervoor en deed hem altijd weer denken aan de eerste maal. Daarna was hij voldaan, maar toch nog begerig, verlangend te weten dat ze spoedig weer verenigd zouden zijn.

Ze rolde op haar zij en steunde op haar elleboog; haar haar zat in de war, maar toch was ze mooi. Zwijgend en glimlachend keek ze naar hem. Haar stem klonk als hees gefluister aan zijn oor, terwijl haar vingers speels over zijn borst naar zijn buik gingen. 'Ik houd van je, weet je dat.'

Hij keek haar indringend aan; zijn ogen gingen onderzoekend over haar gezicht. 'Ik houd ook van jou, Chantal. Misschien wel te veel. Maar ik houd van je.' Dat was een opmerkelijke bekentenis voor een man als Marc-Edouard Duras. Niemand die hem kende zou hem geloofd hebben. Deanna nog het minst van allen.

Chantal glimlachte en ging toen even achteroverliggen met haar ogen dicht. Zijn ogen stonden bezorgd. 'Voel je je wel goed?'

'Natuurlijk.'

'Je zou er om jokken, dat weet ik. Zeg eens eerlijk. Voel je je wel goed, Chantal?' Een blik van bijna panische bezorgdheid lag op zijn gezicht. Ze glimlachte.

'Het gaat prima.'

'Heb je je insuline genomen vandaag?' Hij was nu een en al vaderlijke bezorgdheid, de hartstocht van even tevoren was vergeten.

'Ja, ik heb het genomen. Maak je geen zorgen. Wil je je nieuwe horloge proberen in het bad?'

'Nu?'

'Waarom niet?' Ze glimlachte hem opgewekt toe en even voelde hij zich rustig en tevreden. 'Of had je iets anders in gedachten?'

'Ik heb altijd iets anders in gedachten. Maar je bent moe.'

'Nooit te moe voor jou, mon amour.' En hij was nooit te moe voor haar. Het leeftijdsverschil viel weg toen hij weer bezit van haar nam.

Om 3 uur 's middags lagen ze weer rustig naast elkaar. 'Zo, de middag is alweer bijna om.' Ze glimlachte ondeugend naar hem en hij grijnsde breed.

'Had je dan andere plannen?'

'Totaal niet.'

'Wil je nog wat winkels kijken?' Hij vond het heerlijk haar te verwennen, haar te bederven, bij haar te zijn, haar te bewonderen en haar persoonlijkheid in zich op te nemen. Haar parfum, haar manier van bewegen, zelfs haar ademhaling wonden hem op. En daar was ze zich van bewust.

'Misschien laat ik me wel overhalen nog wat te gaan winkelen.'

'Goed zo.' Het reisje naar Rome was helemaal ter wille van haar gemaakt. Hij zou die zomer hard moeten werken, en Athene zou saai voor haar zijn. Hij wist dat ze dol op Rome was en zorgde er altijd voor dat ze dan mee kon, om haar een plezier te doen. Bovendien zou hij haar dat weekend alleen moeten laten.

'Wat is er aan de hand?' Ze had hem nauwlettend gadegeslagen.

'Niets. Waarom?'

'Je keek even wat zorgelijk.'

'Nee hoor.' Het was echter maar het beste om het meteen te vertellen. 'Alleen wat ongelukkig. Ik zal je een paar dagen alleen moeten laten.'

'Oh?' Haar blik verkilde direct.

'Ik moet een paar dagen naar Antibes om mijn moeder en Pilar een bezoekje te brengen voordat we naar Griekenland gaan.'

Ze ging rechtop in bed zitten en keek hem geërgerd aan. 'En wat ben je van plan met mij te doen?'

'Zeg dat nou niet zo, lieveling. Ik kan er niets aan doen, dat weet je toch.'

'Vind je niet dat Pilar oud genoeg is om van mijn bestaan op de hoogte te zijn en die schok dan te boven te komen? Of durf je me nog steeds niet voor te stellen? Ik ben niet meer die onbetekenende mannequin van Dior, zoals je weet. Ik heb de leiding van het grootste mannequinbureau in Parijs.' Maar ze wist ook wel dat dat in zijn wereld niet meetelde.

'Daar gaat het niet om. En nee, ik vind niet dat ze al oud genoeg is.' Waar het Pilar betrof was hij ongekend koppig, hetgeen Chantal niet zo'n beetje irriteerde.

'En je moeder?'

'Onmogelijk.'

'Ik begrijp het.' Ze gooide haar lange benen over de rand van het bed en liep met grote passen de kamer door. Onderweg greep ze een sigaret en draaide zich boos naar hem toe terwijl ze bij het raam aan de andere kant van de kamer stond. 'Ik krijg er een beetje genoeg van om ergens achteraf te worden neergepoot als jij bij je familie op bezoek gaat, Marc-Edouard.'

'Je kunt Saint-Tropez toch nauwelijks "ergens achteraf" noemen.'

Hij begon nijdig te worden en in zijn stem klonk niets meer van de hartstocht van een paar uur daarvoor.

'Waar had je deze keer aan gedacht?'

'Misschien aan San Remo.'

'Dat komt je zeker goed uit. Nou, ik ga niet.'

'Blijf je dan liever hier?'

'Nee.'

'Moeten we nu weer helemaal van voren af aan beginnen, Chantal? Het wordt zo langzamerhand knap vervelend. Bovendien, ik begrijp het niet. Waarom wordt dit nu ineens een strijdpunt tussen ons, nadat je het vijf jaar lang heel acceptabel hebt gevonden om een tijdje aan de Rivièra te zitten zonder mij?'

'Wil je graag weten waarom?' Plotseling schoten haar ogen vuur. 'Omdat ik bijna dertig ben en nog steeds dezelfde spelletjes met je speel als vijf jaar geleden. Ik begin het gewoon een beetje vervelend te vinden. We doen overal net alsof we "monsieur" en "madame" Duras zijn, behalve daar waar het belangrijk is - in Parijs, San Francisco en Antibes - daar moet ik me verbergen, rondsluipen en verdwijnen. Nou, ik ben het zat. Jij wilt een exclusieve relatie. Jij verwacht van me dat ik in Parijs een half jaar lang ademloos zit te wachten, en dan op jouw commando uit de mottenballen stap. Ik doe het niet langer, Marc-Edouard. Tenminste niet zo heel lang meer.' Ze was stil en hij staarde haar als met stomheid geslagen aan. Hij durfde haar niet te vragen of ze het meende. Eén verschrikkelijk moment begreep hij dat ze inderdaad in ernst sprak.

'Wat verwacht je dat ik eraan doe?'

'Dat weet ik nog niet. Maar ik heb er de laatste tijd veel over nagedacht. Als je me niet volledig accepteert, dan maar helemaal niet.'

'Dat is niet leuk om te horen.'

'Ik vind San Remo ook niet leuk.'

Jezus! Het had geen zin. Een zucht ontsnapte hem terwijl hij met zijn hand door zijn haar streek. 'Chantal, ik kan je niet meenemen naar Antibes.'

'Je wilt me niet meenemen naar Antibes. Dat is iets heel anders.'

Daar kwam nog bij dat ze San Francisco aan haar klachtenlijst had toegevoegd. Dat verrassende brokje informatie was hem ook niet ontgaan. Ze had nog nooit eerder de wens te kennen gegeven naar Amerika te komen.

'Mag ik vragen wat van dit alles de oorzaak is? Het is vast niet alleen omdat je dertig wordt. Dat duurt nog vier maanden.'

Ze wachtte even, met haar rug naar hem toe, en keek zwijgend uit het raam. Daarna draaide ze zich langzaam weer naar hem toe. 'Iemand anders heeft me kort geleden gevraagd om met hem te trouwen.'

De tijd leek stil te staan. Marc-Edouard keek haar vol ontzetting aan.

8

'Deanna?' De telefoon had gerinkeld voor ze uit bed was. Het was Ben.

'Ja.'

Haar stem klonk slaperig en hij glimlachte.

'Neem me niet kwalijk. Heb ik je wakker gebeld?'

'Min of meer.'

'Wat een diplomatiek antwoord! Ik kom je nog eens aan je hoofd zeuren. Ik denk dat vroeg of laat je tegenstand wel afneemt en dat je een contract met de galerie tekent, gewoon om van mij af te zijn. Zullen we gaan lunchen?'

'Nu?' Ze sliep nog half en draaide zich om naar de klok, zich afvragend hoelang ze had geslapen, maar Ben lachte haar uit.

'Nee, niet om 8 uur 's morgens. Wat vind je van een uur of één? In Sausalito?'

'Wat is daar dan?'

'Zonneschijn. Iets waar we hier aan deze kant van de brug niet altijd mee gezegend worden. Ben je verkocht?'

'Min of meer.' Ze lachte in de telefoon. Wat dacht hij eigenlijk wel, verdorie, haar bellen om 8 uur 's morgens? En waarom moesten ze zo snel al samen lunchen? Ze hadden de avond daarvoor samen gegeten, en eergisteren hadden ze in haar atelier geluncht. Ze begon zich af te vragen of ze een nieuwe vriend had gevonden, een enthousiaste promotor voor haar werk of iets anders. De vraag kwam bij haar op of het wel verstandig was hem zo gauw weer te ontmoeten.

'Ja, dat is het.'

'Wat?' zei ze verward.

'Je zat je af te vragen of het wel een goed idee was om met me te gaan lunchen. En dat is het.'

'Je bent onmogelijk.'

'Dan lunchen we in de stad.'

'Nee, Sausalito klinkt goed.' Ze had zonder verder nadenken geaccepteerd en merkte dat ze naar het plafond lag te glimlachen terwijl ze met hem sprak. 'Ik ben gemakkelijk te vangen op dit uur van de dag. Mijn stekels staan nog niet overeind, ik heb nog geen koffie gehad.'

'Mooi. Wat zou je er dan van vinden om morgen vóór de koffie een contract met de galerie te tekenen?'

'Misschien leg ik de hoorn wel neer, Ben.' Ze begon te lachen, en het gaf een heerlijk gevoel om de dag daarmee te beginnen. Dat was haar in geen jaren overkomen.

'Niet ophangen voor we een lunchafspraak hebben. Zal ik je om een uur of twaalf komen ophalen?'

'Dat is goed.' Wat was goed? Dat ze met deze man ging lunchen? Maar ze mocht hem graag, en het leek haar leuk om in Sausalito te gaan eten.

'Trek een spijkerbroek aan.'

'Oké, tot vanmiddag.'

Precies om twee minuten over twaalf stopte hij voor haar huis. Hij droeg een spijkerbroek met een coltrui, en toen ze de auto instapte zag ze een mandje staan waar een rood-wit geruite doek overheen lag. Opzij stak een fles uit. Ben had het portier voor haar opengehouden en de mand op de achterbank gezet.

'Goedemorgen, madam.' Hij glimlachte breed terwijl ze naast hem ging zitten. 'Ik dacht dat we misschien beter konden gaan picknicken. Oké?'

'Wat een goed idee.' Was dat wel zo? Zou ze wel moeten gaan picknicken met deze man? Het verstand van madame Duras zei haar dat het niet goed was, terwijl Deanna's hart zin had in een middag in de zon. Maar er waren toch zeker nog wel andere dingen te doen, en ze had een terras bij haar atelier als ze echt in de zon wilde zitten.

Ben keek haar van opzij aan terwijl hij de auto startte en zag de wat samengetrokken wenkbrauwen. 'Hebben we problemen?'

'Nee,' zei ze zachtjes terwijl hij wegreed. Ze vroeg zich af of Margaret hen gezien had.

Hij hield haar aangenaam bezig met verhalen over de nogal kleurrijke figuren bij de galerie, terwijl ze over de schitterende Golden Gate Bridge reden. Even was hij stil en beiden keken naar het uitzicht.

'Mooi, hè?' vroeg hij. Ze knikte glimlachend. 'Mag ik je iets geks vragen?'

Ze keek hem even verbaasd aan. 'Waarom niet?'

'Hoe komt het dat jij en je man hier wonen, in plaats van in Frankrijk? Voor zover ik de Fransen ken houden ze er in de regel niet van ver van huis te wonen. Behalve onder dwang.'

Ze begon te lachen. Wat hij zei was waar. 'Er is hier erg veel werk te doen. En Marc is er toch niet veel, hij is meestal op reis.'

'Eenzaam voor jou.' Het was de constatering van een feit, geen vraag. 'Ik ben eraan gewend.'

Hij wist niet zeker of hij haar moest geloven. 'Wat doe je als je alleen bent?'

Ze barstten beiden in lachen uit en zeiden gelijktijdig: 'Schilderen.'

'Dat dacht ik al.'

'Hoe kwam je eigenlijk in Carmel terecht?' Hij zat kennelijk vol vragen. Tot nu toe waren ze gemakkelijk te beantwoorden.

'Door Kim. Ze stond erop dat ik er eens uit moest.'

'Had ze gelijk?' Hij keek even van opzij naar haar toen hij de afslag nam die naar het militaire oefenterrein aan de andere kant van de brug leidde. 'Had je er behoefte aan om er eens uit te gaan?'

'Ik denk van wel. Ik was vergeten hoe heerlijk het in Carmel was. Ik was er in geen jaren geweest. Ga jij er ieder weekend naar toe?' Zij wilde nu eens de vragen stellen. Ze vond het helemaal niet leuk om met hem over Marc te praten.

'Als het enigszins kan zit ik er. Dat is nooit te vaak.'

Ze merkte op dat ze over een smal landweggetje reden langs verlaten bunkers en barakken. 'Ben, wat is dit hier?' Ze keek nieuwsgierig om zich heen. Het leek wel of ze terecht waren gekomen in een filmdecor dat een beeld moest geven van de jaren na de oorlog. De barakken aan weerszijden van de weg waren bouwvallig en dichtgespijkerd, en wilde bloemen en onkruid begonnen bezit van de weg te nemen.

'Het is een oude legerpost uit de laatste oorlog. Om de een of andere reden is hij nog niet opgeruimd, hoewel hij leegstaat. Daar verderop is een schitterend stuk strand. Ik kom er weleens, gewoon om na te denken.' Hij keek glimlachend haar kant op en weer was ze zich ervan bewust hoe gezellig het was in zijn nabijheid te zijn. Hij had alles in zich om een goede vriend te worden. Ze zwegen een poosje terwijl hij de weg afreed.

'Heel eigenaardig eigenlijk, vind je niet? Het is hier zo mooi en er is niemand.' Zijn auto bleek de enige te zijn toen ze vlak voor het strand stopten. Sinds hij van de grote weg was gegaan had ze geen andere mensen meer gezien.

'Dat is altijd zo. Bovendien heb ik nog nooit iemand van dit plekje verteld. Ik kom er liever alleen.'

'Doe je dat soort dingen vaak? Zoals alleen strandwandelingen maken in Carmel?' vroeg ze. Hij knikte, pakte het mandje van de achterbank en keek haar van heel dichtbij aan.

'Ik had nooit gedacht dat ik je na die avond op het strand terug zou zien.'

'Ik ook niet. Het was vreemd om zo met jou over kunst te lopen praten. Ik had het gevoel alsof we elkaar al jaren kenden.'

'Ik ook, maar ik dacht dat dat kwam omdat je zo op de Wyeth leek.' Ze glimlachte en sloeg haar ogen neer. 'Ik wist niet goed wat ik zeggen moest toen ik je de volgende dag in mijn studeerkamer aantrof. Ik wist niet of ik moest laten merken of we elkaar al kenden.'

'Waarom heb je uiteindelijk gedaan alsof dat niet zo was?' Ze keek hem met een klein lachje weer recht aan.

'De ring aan je linkerhand. Ik dacht dat het misschien niet prettig voor je zou zijn.'

Zo was hij nou, besefte Deanna, hij was opmerkzaam en attent. Ze zag dat hij zijn wenkbrauwen een beetje fronste en dat hij achterover ging zitten.

'Zou het je in een lastig parket brengen als de mensen wisten dat we samen lunchten?' vroeg hij.

'Ik zou niet weten waarom.' Maar op haar gezicht stond eerder bravoure te lezen dan oprechtheid, dat zag hij wel.

'Wat zou je man zeggen, Deanna?'

De woorden klonken heel erg zacht, en ze wilde hem zeggen dat het haar geen klap kon schelen, maar dat was niet zo. Het rotte van de situatie was dat het haar wel kon schelen, een heleboel zelfs.

'Ik weet het niet. De kwestie heeft zich nog nooit voorgedaan. Ik ga niet zo vaak met mannen uit lunchen.'

'En galeriehouders dan die je werk tentoon willen stellen?' Ben glimlachte naar haar. Ze waren nog niet uitgestapt.

'Met galeriehouders nog het minst. Daar lunch ik nooit mee.'

'Waarom niet?'

Ze haalde diep adem en keek hem recht aan. 'Mijn echtgenoot is het er niet mee eens dat ik werk. Hij vindt het een leuke hobby, een tijdverdrijf, maar "kunstenaars zijn hippies en dus gek".'

'Nou, dat geldt dan zeker voor Gauguin en Manet.' Hij keek even nadenkend voor zich uit, en toen hij weer sprak had ze het gevoel alsof zijn ogen zich regelrecht in haar ziel boorden. 'Kwetst je dat niet? Dwingt het je niet een belangrijk stuk van je persoonlijkheid weg te cijferen?'

'Niet helemaal. Ik schilder nog wel.' Maar ze wisten allebei dat haar ontkenning een leugen was. Ze was gedwongen iets op te geven waar ze erg veel behoefte aan had. 'Ik denk dat een huwelijk een kwestie is van geven en nemen,' ging ze verder. 'Je moet altijd compromissen sluiten.' Maar Marc dan? Wat had hij opgegeven? Ze keek peinzend en bedroefd. Ben keek een andere kant op.

'Misschien had ik een heel verkeerd beeld van het huwelijk toen ik trouwde. Ik heb nooit aan de compromissen gedacht.'

'Was je erg veeleisend?' Deanna keek hem verbaasd aan.

'Misschien was ik dat wel. Het is zo lang geleden dat ik het niet goed meer weet. Ik wilde dat ze was zoals ik altijd had gedacht dat ze was...' Zijn stem stierf weg.

'En hoe was dat dan?'

'Oh' - hij keek haar met een wrang glimlachje aan - 'trouw, eerlijk, gezellig, verliefd op me. Het gebruikelijke verhaal.' Toen begonnen ze allebei te lachen en hij greep de picknickmand en hielp Deanna de auto uit. Hij had ook een deken meegenomen en spreidde die zorgvuldig voor haar uit op het zand.

'Goeie God, heb jij dit allemaal klaargemaakt?' Ze keek naar al het lekkers dat hij uit de mand haalde. Er was krabsalade, paté, stokbrood, een doosje met gebak, en wijn... Er was ook nog een kleiner mandje vol fruit en een heleboel kersen. Ze pakte een tros en hing die over haar rechteroor.

'Die kersen staan je schattig, Deanna, maar heb je de druiven al geprobeerd?' Hij gaf haar een klein trosje. Ze lachte en hing ze over haar linkeroor. 'Je ziet eruit alsof je uit de hoorn des overvloeds kruipt... net een Fête Champêtre.'

'Dat is het toch ook?' Ze leunde achterover en keek met een brede glimlach naar de lucht. Ze voelde zich vreselijk jong en kon een gevoel van geluk niet onderdrukken. Het was gezellig bij hem.

'Zin om te gaan eten?' Hij keek op haar neer, met een bakje krabsalade in zijn ene hand. Ze zag er verrassend mooi uit, zoals ze daar nonchalant achteroverleunde op de deken en met het fruit dat onder haar donkere haar uit kwam. Toen ze hem zag glimlachen dacht ze weer aan de kersen en de druiven. Ze trok ze van haar oren en ging wat rechterop zitten.

'Om je de waarheid te zeggen, ik rammel.'

'Mooi. Ik houd van vrouwen met een gezonde eetlust.'

'En wat nog meer? Waar houd je nog meer van?' Het was een vraag die ze eigenlijk niet moest stellen, maar dat kon haar niet schelen. Ze wilde vrienden met hem zijn. Ze wilde meer van hem weten en alles met hem delen.

'Nou, laat eens even kijken... ik houd van vrouwen die kunnen dansen... vrouwen die kunnen typen... vrouwen die kunnen lezen - en schrijven! Vrouwen die schilderen... vrouwen met groene ogen.' Hij zweeg en keek weer op haar neer. 'En jij?' Zijn stem was nauwelijks te horen.

'Van welke vrouwen of ik houd?' lachte ze.

'Ach, loop rond. Hier, eet maar wat.' Hij gaf haar het stokbrood en de paté; ze brak het uiteinde eraf en smeerde er dik paté op.

Het was een volmaakte middag; de zon stond hoog aan de hemel en een zacht briesje deed het water zachtjes tegen het strand kabbelen. Af en toe vloog er een vogel over. Achter hen stonden de verlaten gebouwen eenzaam en nutteloos. Het was een wereld helemaal van hen alleen.

'Weet je' - ze keek om zich heen - 'soms zou ik dingen zoals dit willen schilderen.'

'Waarom doe je dat dan niet?'

'Je bedoelt zoals Wyeth?' Ze glimlachte naar hem. 'Dat is niets voor mij. We doen alles op onze eigen manier, heel verschillend.'

Hij knikte, en wachtte tot ze verder ging. 'Ben, schilder jij eigenlijk?'

Hij schudde zijn hoofd met een treurige glimlach. 'Niet echt. Ik heb het wel geprobeerd, vroeger. Maar ik vrees dat het mijn lot is in dit leven om kunst te verkopen en niet om het zelf te produceren. Ik heb trouwens wel een kunstwerk gemaakt.' Hij keek dromerig over de baai. De zomerwind speelde door zijn haar.

'Wat was dat dan?'

'Ik heb een huis gebouwd. Een klein huis, maar het was verdomd mooi. Ik heb het samen met een vriend gedaan...'

'Wat knap!' Ze was onder de indruk. 'Waar?'

'In New England. Ik woonde toen in New York. Het was een verrassing voor mijn vrouw.'

'Vond ze het mooi?'

Hij schudde zijn hoofd en wendde zijn blik weer naar de baai. 'Nee. Ze heeft het nooit gezien. Drie dagen voor ik haar voor het eerst mee zou nemen vertrok ze.' Deanna zweeg even, met stomheid geslagen. Ze hadden allebei hun teleurstellingen in het leven te verwerken gehad.

'Wat heb je ermee gedaan?'

'Ik heb het verkocht. Een poosje heb ik het nog aangehouden, maar de lol was eraf. Het was te pijnlijk. Toen verhuisde ik hiernaar toe en kocht het huis in Carmel.' Hij keek naar Deanna, zijn ogen zacht en bedroefd. 'Maar het was leuk om te weten dat ik het kon. Ik geloof niet dat ik me ooit zo geweldig heb gevoeld als toen dat huis af was. Het was sensationeel! Echt een hele prestatie.'

Ze glimlachte zachtjes terwijl ze zat te luisteren. 'Ik weet het,' zei ze even later. 'Zo voelde ik me toen Pilar geboren was. Al was het dan geen zoon.'

'Is dat echt zo belangrijk?' Het leek hem te hinderen.

'Toen wel. Voor Marc betekende het heel veel om een zoon te hebben. Maar ik geloof niet dat het hem nu nog wat kan schelen. Hij ligt aan haar voeten.'

'Ik denk dat ik liever een dochter zou hebben dan een zoon,' zei Ben. Deanna keek verbaasd. 'Waarom?'

'Het is makkelijker om van een dochter te houden. Dan hoef je je niet druk te maken of je wel het goede voorbeeld bent voor een jongen en al die onzin meer. Je kunt gewoon van ze houden.' Hij keek alsof hij het betreurde dat hij geen kinderen had en ze vroeg zich af of hij ooit zou hertrouwen.

'Nee, dat doe ik niet.' Hij keek haar niet aan toen hij dat zei.

'Wat doe je niet?' vroeg ze verward. Hij had er een handje van om vragen te beantwoorden die ze niet had gesteld. Behalve in gedachten.

'Hertrouwen.'

'Je bent ongelooflijk. Waarom niet?' Ze was nog steeds verbaasd dat hij had geweten wat ze dacht.

'Het heeft geen zin. Ik heb alles wat mijn hart begeert. Bovendien heb ik het nu te druk met de galerieën. Het zou niet billijk zijn, tenzij ik iemand zou vinden die er net zo bij betrokken was als ik. Tien jaar geleden werd ik nog niet zo in beslag genomen door mijn zaken, nu zit ik er tot over mijn oren in.'

'Maar je wilt graag kinderen. Ja toch?' Ze had dat toch wel goed begrepen.

'Ik wil ook graag een landgoed bij Wenen. Maar zonder dat kan ik ook wel leven. En hoe zit het met jou?'

'Ik heb al een kind. Bedoel je of ik er nog meer zou willen?' Ze begreep hem niet goed.

'Nee, misschien ook wel, maar denk je dat je ooit zult hertrouwen?' Hij keek haar openhartig aan, met zijn diepgroene ogen.

'Maar ik ben toch al getrouwd.'

'Gelukkig getrouwd, Deanna?'

De vraag was pijnlijk op de man af. Ze wilde ja gaan zeggen, maar corrigeerde zichzelf. 'Soms. Ik aanvaard wat ik heb.'

'Waarom?'

'Omdat hij en ik een geschiedenis achter ons hebben.' Ze had moeite om Marcs naam over de lippen te krijgen in Bens nabijheid. 'Dat kun je niet zomaar vervangen, ontkennen of negeren. We hebben een verleden.'

'Een goed verleden?'

'Soms. Vanaf het moment dat ik de regels van het spel doorhad.' Ze was eerlijk, op het wrede af, zelfs tegenover zichzelf.

'En die waren?' Zijn stem was zo onverdraaglijk zacht dat ze haar armen wel naar hem zou willen uitstrekken en niet meer over Marc praten. Maar Ben was nu haar vriend. Recht op meer dan dat had ze niet. Alleen zijn vriendschap. Het was eigenlijk maar goed dat ze het over Marc hadden. 'Wat waren die regels?'

Ze haalde zuchtend haar schouders op. 'Een heleboel Gij-zult-niet's: Gij zult de wensen van uw echtgenoot niet trotseren, gij zult niet te veel vragen stellen, gij zult geen leven voor uzelf opeisen, zeker niet als schilderes... Maar eens was hij heel goed voor me. Mijn vader had me berooid en straatarm achtergelaten; ik was heel onzeker. Marc heeft me toen de helpende hand geboden. Ik geloof niet dat ik zoveel vroeg als hij me gaf, maar hij deed het. Hij troostte me, gaf me een thuis, een familie en zekerheid. Bovendien heeft hij me uiteindelijk Pilar gegeven.' Over liefde had ze niet gerept.

'Was het het allemaal waard? En is het dat nog steeds?'

Ze probeerde te glimlachen. 'Ik denk het wel. Ik ben gebleven, en ik waardeer wat ik heb.'

'Houd je van hem?'

De glimlach vervaagde langzaam. Ze knikte.

'Neem me niet kwalijk, Deanna, dat had ik niet mogen vragen.'

'Waarom niet, we zijn toch vrienden.'

'Ja.' Hij glimlachte weer. 'Dat zijn we. Zullen we langs het strand gaan wandelen?' Hij stond op en stak zijn hand uit om haar overeind te helpen. Hun handen raakten elkaar even voordat hij zich omdraaide en met snelle passen naar de waterrand beende, gebarend dat ze hem moest volgen. Ze volgde langzaam en dacht na over wat ze besproken hadden. In elk geval was alles duidelijk, en ze hield echt van Marc. Nu zou ze tenminste geen moeilijkheden met Ben krijgen. Daar was ze even bang voor geweest; hij had iets in zich waar ze erg op gesteld was.

Hij gaf haar een paar schelpen en liep tot zijn knieën het water in, zijn sandalen had hij tijden geleden al uitgedaan. Hij zag eruit als een grote, gelukkige jongen die in de branding aan het spelen was. Glimlachend keek ze naar hem.

'Zullen we doen wie het hardst kan lopen?' Hij keek haar ondeugend aan toen hij weer naar haar toe kwam en ze aanvaardde de uitdaging geamuseerd. Als Pilar haar moeder nu eens kon zien, hardlopend samen met een man aan het strand, alsof ze kinderen waren. Maar ze voelde zich ook als een jong meisje zoals ze daar buiten adem en verwaaid door het vochtige zand rende. Eindelijk stond ze lachend en ademloos stil en schudde haar hoofd terwijl hij haar voorbijsnelde. 'Geef je het op?' riep hij haar toe. Toen ze knikte draafde hij terug en stond stil bij de plek waar ze zich in het zand had laten zakken. De zon deed de donkere strengen in haar haar rossig oplichten. Hij ging naast haar zitten en samen keken ze uit over de zee, terwijl ze weer op adem kwamen. Even later keek ze naar hem op, wetend wat ze zou zien: die zeegroene ogen die afwachtend op haar waren gericht.

'Deanna...' De tijd stond even stil, hij keek haar aan en boog zich toen langzaam naar haar toe. Hij fluisterde de woorden in haar door de wind verwaaide donkere haar. 'Oh, Deanna, ik houd van je...'

Alsof het buiten hem om ging voelde hij hoe zijn armen om haar heen gleden en zijn mond zachtjes de hare vond. Haar armen waren al even snel om hem heen geslagen en haar mond was even gretig als de zijne. Lange tijd zaten ze daar; ze hielden elkaar omarmd en raakten elkaars gezicht aan. Ze staarden elkaar in de ogen zonder verder nog iets te zeggen. Woorden waren niet meer nodig; ze hadden elkaar gevonden in een wereld waar de tijd stilstond. Ben trok zich uiteindelijk het eerst terug, stond zwijgend op en stak rustig een hand uit om haar overeind te trekken. Samen liepen ze hand in hand langs het strand.

Tot ze weer bij de auto waren spraken ze geen woord. Ben zat een poosje nadenkend voor zich uit te kijken.

'Ik zou moeten zeggen dat het me spijt, Deanna, maar ik heb er geen spijt van.'

'Ik ook niet.' Haar stem klonk alsof ze in shocktoestand verkeerde. 'Maar ik begrijp het niet.'

'Misschien hoeven we het ook niet te begrijpen. We kunnen nog steeds vrienden zijn.' Hij keek haar aan met een geforceerde glimlach, die zijn ogen echter niet bereikte. Zijn blik was gekweld.

Ik voel me niet bedrogen, tenminste niet door jou.' Ze wilde dat hij dat in ieder geval goed wist.

'Door jezelf dan?'

'Misschien wel. Ik geloof dat ik het gewoon niet begrijp.'

'Dat hoeft ook niet. Je bent heel duidelijk geweest over je leven toen we het daarover hadden. Je hoeft niets te begrijpen of uit te leggen.' Zijn stem was oneindig teder. 'We kunnen het vergeten. Ik weet zeker dat we het zullen vergeten.'

Maar dat wilde ze niet, en dat verbaasde haar eigenlijk nog het meest. Ze wilde het helemaal niet vergeten.

'Meende je wat je zei?' Ze bedoelde zijn 'Ik houd van je,' en zag dat hij haar begreep. 'Ik voel hetzelfde voor jou. Het is eigenlijk een beetje gek.'

'Net wat je zegt!' Deze keer lachte hij hardop en kuste haar teder op de wang. 'Misschien is het wel heel erg gek. Maar wat we ook voor elkaar voelen, ik wil je leven niet te gronde richten. Je hebt wat je nodig hebt, en je zit er niet op te wachten dat ik je huwelijk kom verstoren. Ik vermoed dat het je achttien jaar heeft gekost om met dat leven in het reine te komen.' Dat was waar, en dat was ze zich bewust. 'Ik beloof je, Deanna, ik zal je geen verdriet doen.'

'Maar wat gaan we nu doen?' Ze voelde zich als een kind, verloren in zijn armen.

'Niets. We zullen flink zijn, allebei. En goede vrienden. Klinkt dat goed?'

'Ik geloof het wel.' Maar uit haar stem klonk opluchting zowel als spijt. Ze wilde Marc niet bedriegen. Trouw zijn betekende heel veel voor haar.

Hij startte de auto en langzaam reden ze naar huis, zonder onderweg veel te zeggen. Het was een dag die ze niet gauw zou vergeten. Het leek een eeuwigheid te duren voor ze voor haar huis stopten.

'Kom je af en toe bij me in het atelier lunchen?' Het kwam er zo verloren uit dat het zijn verdriet des te pijnlijker maakte, maar hij glimlachte.

'Wanneer je maar wilt. Ik bel je gauw.'

Ze knikte en glipte de auto uit. Ze hoorde hem wegrijden voor ze de kans had om om te kijken.

Langzaam liep ze de trap op naar haar slaapkamer en ging op bed liggen. Toen ze naar de telefoon keek zag ze een boodschap van Marc. Margaret had de telefoon die middag aangenomen. Ze kromp ineen toen ze het briefje las. wilt u alstublieft mr. duras bellen. Maar daar had ze nu geen zin in, ze wilde zijn stem niet horen. Nu niet. Maar ze wist dat het moest. Ze moest zichzelf dwingen haar oude leven weer op te nemen en de droom aan het strand achter zich te laten.

Ze had een half uur nodig om zich te vermannen en de telefoon te pakken. Eindelijk draaide ze het nummer van de telefoniste in Rome en vroeg Marcs kamer in het Hotel Hassler.

Deze keer was hij er.

'Marc? Met mij.'

'Ja, hallo.' Zijn stem klonk vreemd koel.

'Deanna.' Ze dacht even dat hij niet begreep met wie hij sprak. Toen drong het tot haar door hoe laat het was. In Rome was het 2 uur in de ochtend. Hij was ongetwijfeld vast in slaap geweest.

'Ja ja, dat weet ik wel. Ik sliep.'

'Neem me niet kwalijk. De laatste keer werd ons gesprek verbroken en Margaret had een boodschap achtergelaten. Ik dacht dat het misschien belangrijk was.' Plotseling echter voelde ze zich niet op haar gemak met hem. Zijn stem klonk niet alsof ze hem uit zijn slaap had gehaald.

'Goed. Waar was je?' God, waarom deed hij zo koeltjes? Waarom juist nu? Ze had iets nodig om zich aan vast te houden. Een reden om niet verliefd te worden op Ben. Een reden om trouw te blijven. 'Ik was uit winkelen.' Ze vond het vreselijk om te liegen, maar wat moest ze anders tegen hem zeggen? Ik zat met Ben Thompson te vrijen op het strand? 'Gaat alles goed in Rome?'

'Prima. Hoor eens' - hij leek een ogenblik te aarzelen - 'ik bel je nog wel terug.'

'Wanneer?' wilde ze weten. Ze moest zijn stem horen om hem in haar herinnering te kunnen houden. Dat zou vast en zeker de pijn verzachten om dat wat ze niet kon krijgen. 'Wanneer bel je me?'

'Morgen, dit weekend. Ik bel heus wel, maak je geen zorgen. D'accord?'

'Ja, goed, prachtig.' Maar de toon in zijn stem kwetste haar diep. 'Ik houd van je.' De woorden klonken aarzelend en smekend. Hij scheen het niet te horen.

'Ik ook van jou. Ciao.' Vervolgens hing hij zonder nog iets te zeggen op en Deanna zat met nietsziende blik naar het toestel te staren.

Die avond at Deanna alleen in haar atelier, waarna ze een half uur lang op het kleine betegelde terras stond te kijken hoe de zon onderging boven de baai. Ze had er samen met Ben naar kunnen kijken als ze hem niet had weggestuurd. Waarom had ze dat eigenlijk gedaan? Opdat ze zich deugdzaam kon voelen als ze Marc aan de andere kant van de wereld aan de telefoon had? Ze voelde tranen over haar wangen lopen. Toen ze de bel hoorde schrok ze op. Ze besloot er niet naar toe te gaan en begon zich toen af te vragen of het Kim misschien was, die kwam horen hoe het met haar ging. Kim zou gezien hebben dat er nog licht in het atelier op was en geweten hebben dat ze zich schuilhield. Ze veegde de tranen met de punt van haar overhemdblouse af en rende blootsvoets de achtertrap af. Het kwam niet bij haar op om even te vragen wie er was; ze maakte gewoon de deur open. Ze zag eruit als een moe, verfomfaaid meisje, in haar spijkerbroek en op blote voeten, en het haar dat in haar ogen hing. Ze keek op in de overtuiging Kim te zien en deed verbaasd een stap naar achteren toen ze zag wie het was. Het was Ben.

'Kom ik ongelegen?' vroeg hij. Ze schudde haar hoofd. 'Kunnen we even praten?' Hij zag er even zorgelijk uit als zij zich voelde en hij kwam snel binnen toen ze ja knikte.

'Kom maar mee naar het atelier, daar zat ik.'

'Wasje aan het werk?' Hij keek onderzoekend naar haar ogen en ze schudde van nee.

'Ik heb zitten denken.'

'Ik ook.'

Ze deed de deur zachtjes achter hem dicht. Hij volgde haar de trap op en ze maakte een gebaar naar haar lievelingsstoel. 'Koffie of wijn?'

'Geen van beide, dank je.' Hij zag er ineens erg zenuwachtig uit, alsof hij zich afvroeg waarom hij gekomen was. Toen ging hij achterover in de stoel zitten, deed zijn ogen dicht en haalde zijn hand door zijn haar. 'Dit is belachelijk, ik had helemaal niet moeten komen.'

'Ik ben blij dat je wel bent gekomen.'

'In dat geval' - hij deed zijn ogen weer open en glimlachte aarzelend naar haar - 'ben ik dat ook. Deanna, ik - ik weet dat het idioot is... maar verdomme, ik houd van je. Ik voel me net een klein kind. Ik moet hier helemaal niet zijn. Ik heb helemaal niets zinnigs te melden, alleen wat ik je vandaag op het strand al heb verteld.' Zijn stem was niet meer dan gefluister en hij sloeg zijn ogen neer. 'Ik houd gewoon van je.' Het was heel lang stil in de kamer. Ze keek naar hem en haar ogen vulden zich met tranen. Hij hoorde haar zuchten. 'Ik houd ook van jou.'

'Weet je wat ik je kwam vertellen?' vroeg hij. 'Dat ik met alles genoegen neem. Een ogenblik, een avond, een zomer. Daarna zal ik je niet langer in de weg staan. Ik zal je loslaten. Maar ik kan de gedachte niet verdragen dat we zouden missen wat voor ons weggelegd lijkt.' Hij keek haar aan. Haar gezicht was nat van de tranen die langzaam op haar met verf besmeurde blouse druppelden, maar ze glimlachte naar hem en stak haar hand uit. Hij pakte hem stevig in de zijne en trok haar naar zich toe. 'Klinkt dat je nou niet belachelijk in de oren?'

'Ja, heel erg. En na de zomer?'

'Dan laten we elkaar los.'

'En als we dat niet kunnen?'

'We zullen wel moeten. Ik zal je loslaten, omdat het om jouw gemoedsrust gaat. Wat denk jij ervan?'

'Ik denk dat ik het ook wel zou kunnen.' Ze sloeg haar armen om hem heen. 'Wat er dan gebeurt kan me niet schelen, ik houd nu eenmaal van je.'

Hij glimlachte stralend terwijl hij haar dicht tegen zich aan hield. Dat had hij willen horen. Plotseling voelde hij zich vrij, opgewonden en vol levenslust.

'Ga je met me mee naar huis, Deanna? Het is een enorme rommel, maar ik wil het met je delen, ik wil je mijn schatten laten zien. Ik wil je de dingen laten zien die iets voor me betekenen, ik wil je mijn leven geven, je mijn galerieën laten zien en hoe ze werken. Ik wil over het strand in Carmel met je lopen, ik wil... oh Deanna, lieveling, lieveling, ik houd van je!'

Hij tilde haar met een zwaai in zijn armen en allebei begonnen ze te lachen terwijl hij haar de trap afdroeg. Even was Deanna blij dat het Margarets vrije avond was, maar verder dan dat durfde ze niet te denken. Even maar, en dat was langer dan de aandacht die ze aan Marc schonk. Ze was nu van Ben. Van Ben, de hele zomer lang.

9

'Goedemorgen,' hoorde ze Bens stem zachtjes aan haar oor. Ze deed één oog open. De kamer kwam haar niet bekend voor. Ze lag tegenover een lichtgele wand. Iemand had de luiken van het grote raam dat uitzicht bood over de baai opengegooid, en de zon stroomde de kamer binnen. Vlak bij het raam stonden bomen en ze hoorde de vogels zingen. Het was een schitterende, hete zomerdag.

Deanna liet haar ogen langs de lichtgele wand dwalen en werd direct geboeid door een waterverfschilderij van een strand, daarna door een kleiner in pastel, en een olieverfschilderij. Allemaal in een heel subtiele en opgewekte stijl, wel een beetje zoals Ben zelf was. Ze geeuwde en duwde zich omhoog op één elleboog, rekte zich uit en glimlachte. Hij keek op haar neer zoals iemand kijkt die pas verliefd is geworden.

'Ik wacht al een uur op je. Ik dacht dat je nooit zou opstaan!' Hij klonk ineens meer als een kleine jongen dan als een minnaar en ze begon te lachen.

'Ik denk dat ik een tikje moe was.' Ze glimlachte en gleed weer tussen de lakens, met een hand op zijn dij. Het was een lange, verrukkelijke nacht geweest in zijn armen, en ze waren pas tegen de ochtendschemering in slaap gevallen.

'Heb je klachten?'

'Nee hoor.' Ze liet haar lippen langs zijn been omhoogglijden en stopte bij zijn heup, waar ze de blanke, tere, witte huid kuste waar een klein adertje klopte. 'Goedemorgen, mijn liefste.' Ze glimlachte toen ze enig leven bespeurde, en Ben trok haar zachtjes weer in zijn armen.

'Heb ik je vanmorgen al verteld hoeveel ik van je houd?' Hij keek haar teder in de ogen en er lag iets in zijn blik waarvan ze wel had gedroomd en geschilderd, maar wat ze nog nooit had gezien. Een soort hartstocht, een soort bevrijde liefde. Iets waar ze lang geleden naar had verlangd en waarvan ze niet langer had geloofd dat het bestond. 'Ik houd van je, Deanna... ik houd van je...' Zijn woorden stierven weg op haar lippen toen hij haar voor het eerst die morgen kuste en zijn lichaam langzaam op het hare liet glijden. Ze protesteerde zwakjes maar lachend, en wrong zich in allerlei bochten toen hij haar dichter tegen zich aan drukte. 'Heb je bezwaren?' Hij keek geamuseerd en verbaasd, maar zag er niet uit alsof hij zich van zijn stuk zou laten brengen door wat ze ging zeggen.

'Ik heb mijn tanden nog niet eens gepoetst! En mijn haar niet gekamd... en...' Haar woorden werden gesmoord door zijn kussen, terwijl ze giechelde en haar handen door zijn ongekamde haar liet glijden. 'Ben... ik moet eerst...'

'Nee hoor. Ik houd zo ook van je.' Hij leek zeker van zijn zaak. 'Maar ik...'

'Sssstt...'

'Ben!' Maar dit keer vergat ze haar ongepoetste tanden en haar ongekamde haar; ze was te gelukkig waar ze was, weggevoerd over een zee van verrukking terwijl zijn hele lichaam zich in haar ziel leek te dringen.

'Slaperig, lieveling?' fluisterde zijn stem. Bijna twee uren waren voorbijgegaan en ze lag heerlijk in zijn armen genesteld, met haar benen tussen de zijne verstrengeld.

'Mmmm... Ben?'

'Ja?' Zijn stem klonk heel zacht op die warme zomerochtend.

'Ik houd van je.' Haar stem klonk bijna als die van een kind.

'Ik houd ook van jou. Ga nu maar slapen.'

Dat deed ze, wel twee uur lang. Toen ze haar ogen weer opendeed stond hij aan het voeteneind van het bed. Hij was aangekleed en had een blad in zijn handen. Ze keek verbaasd naar zijn keurige, gestreepte blauwe pak. 'Wat ga je doen?' Verward ging ze overeind zitten en streek met een hand door haar haar. Ze voelde zich ineens erg bloot en onverzorgd, en de zoete geur van hun liefdesspel steeg op uit het bed. 'Hoelang heb ik geslapen?'

'Niet zo heel lang. Ik zou er ook wel zo willen uitzien, maar ik heb een zakenlunch in de galerie. Gisteren heb ik er al een afgezegd en als ik dat nog eens doe neemt Sally haar ontslag. Maar ik blijf niet lang weg.' Hij zette het blad op haar knieën terwijl ze achterover in de kussens van het grote tweepersoonsbed leunde. 'Ik hoop dat dit genoeg is.' Er waren croissants, vruchten, koffie met melk, en een zorgvuldig gepocheerd ei. 'Ik wist niet precies wat je lekker vindt voor je ontbijt.' Hij zag er weer heel jong uit toen hij glimlachte.

Deanna keek in opperste verbazing van het ontbijt naar hem. Wat viel er te zeggen? Hij was op een strand in Carmel in haar leven gekomen, en nu maakte hij gepocheerde eieren en croissants voor het ontbijt, zich verontschuldigend voor het feit dat hij niet wist wat ze lekker vond. Ze hadden de hele nacht en een groot deel van de ochtend liggen vrijen; hij had haar gezegd dat hij van haar hield, en zij van hem; ze voelde zich niet eens schuldig dat ze in zijn bed en niet in het hare wakker werd - het bed dat ze achttien jaar lang met Marc had gedeeld. Vanmorgen kon Marc haar trouwens niets schelen. Ze voelde zich gelukkig, jong en verliefd, en alles wat ze verder wilde was samen zijn met Ben. Ze keek met een verrukte glimlach en een zucht naar hem op en pakte een croissant.

'Ik waarschuw je, mannetje, als je me te veel verwent ben ik binnen de week onuitstaanbaar.'

'Oh nee hoor,' zei hij geamuseerd en met grote stelligheid. Ineens leek hij weer volwassen.

'Oh ja hoor.' Ze deed haar ogen gelukzalig dicht terwijl ze haar broodje opat. 'Dan verwacht ik iedere ochtend croissants, gepocheerde eieren en koffie met melk...' Ze deed haar ogen weer open. Ze stonden heel helder en vol ondeugendheid. 'Ik zal ook van je verwachten dat je iedere dag thuisblijft van je werk zodat we kunnen vrijen.'

'Nee, dat zal niet gebeuren.'

'O nee? Waarom niet?'

'Omdat het morgen jouw beurt is om voor mij het ontbijt te maken. Zo is de democratie, Deanna. We wonen hier samen en doen het om de beurt. We zullen elkaar verwennen. We zullen voor elkaar gepocheerde eieren maken.' Hij leunde voorover om haar nog een kus te geven. 'En ik houd erg van gebakken eieren.'

'Ik zal het opschrijven,' grinnikte ze.

Hij stond op. 'Ik zal je helpen herinneren.'

'Oké.' Ze at haar ontbijt verder op, volmaakt gelukkig en op haar gemak. Ze had het gevoel alsof ze al maanden samenwoonden, als het geen jaren waren. Het was helemaal niet vreemd dat hij opgewekt glimlachend naar haar blote borsten zat te kijken terwijl zij koffie dronk uit een felgele mok. Alles tussen hen was even gezellig, gemakkelijk en echt. Het was heel iets anders dan de formaliteit en rituelen in haar eigen huis. Ze kwam tot de conclusie dat ze Bens manier van leven veel prettiger vond. De gele mok in haar hand voelde degelijk aan, heel anders dan de deftige blauwgebloemde kopjes van Limoge-porselein van Marcs moeder.

'Wat ga je vandaag doen?'

'Ik denk dat ik eerst een bad ga nemen.' Ze trok haar neus op en ze begonnen allebei te lachen.

'Ik houd zo ook van je.'

'Je bent een viezerik.' Toch stak ze haar armen naar hem uit en hij kuste haar nog eens. Toen hij zich terugtrok rolde hij met zijn ogen van spijt.

'God, misschien moet ik die lunch toch maar afzeggen.'

'We hebben de tijd. Of - ze wilde hem vragen of ze elkaar die avond nog zouden zien, maar ze zag het antwoord al in zijn ogen. 'Geen "of", Deanna. Ik ben om 5 uur klaar in de galerie. Ik dacht dat we misschien ergens rustig konden gaan eten. In Marin soms?'

'Dat zou ik heerlijk vinden.' Ze leunde met een brede glimlach in de kussens, maar merkte op dat er een zweem van zorg in zijn blik lag. 'Is er iets?'

'Wat mij betreft niet. Maar ik - ik vroeg me af hoe jij ertegenover staat - tegenover uitgaan, bedoel ik. Ik wil je niet in pijnlijke situaties brengen.' Hij moest vooral niet vergeten dat ze nog een ander leven had, dat ze nooit helemaal van hem zou zijn. Hij had haar te leen als een meesterwerk uit een buitenlands museum, niet als iets dat hij mocht houden om aan de wand in de galerie te hangen. Hierdoor werd ze wel oneindig veel kostbaarder in de tijd die ze samen zouden delen. 'Kom je niet in de problemen als we samen uitgaan?' vroeg hij haar openlijk.

'Dat hoeft niet. Dat hangt ervan af wat we doen, waar we naar toe gaan, en hoe we ons gedragen. Ik denk dat het wel goed komt.' Hij knikte zonder nog iets te zeggen en ze stak haar hand uit. Zwijgend pakte hij hem in de zijne en ging weer op het bed zitten.

'Ik wil niets doen waar jij later verdriet door zou hebben.'

'Nee, dat weet ik. Maak je nou maar geen zorgen meer. Alles komt best in orde.'

'Toch meen ik het ernstig, Deanna. Ik zou het vreselijk vinden als je hier later nog last van zou krijgen.'

'Denk je niet dat dat voor ons alle twee geldt?'

Verbaasd keek hij op. 'Wat bedoel je?'

'Ik bedoel dat dit de mooiste zomer van mijn leven zal worden, en hopelijk ook van jou. Als het voorbij is, als we allebei de draad van ons eigen leven weer opvatten, denk je dan niet dat we er allebei verdriet van zullen hebben?'

Hij knikte en keek neer op de tengere hand die hij stevig in de zijne hield. 'Heb je spijt van ons besluit?'

Deanna gooide haar hoofd achterover en lachte sprankelend waarna ze hem teder op zijn wang kuste. 'Geen moment.' Toen werd ze weer ernstig. 'Maar ik denk dat het gek zou zijn als we niet zouden voorzien dat het ons verdriet zou doen. Als het ook maar iets voorstelt, als het mooi is, als we echt om elkaar geven... dan zal dat zeker het geval zijn. Dat zullen we moeten accepteren.'

'Dat doe ik ook wel, voor mezelf. Maar...'

'Wat maar? Wil je niet dat ik ook verdriet heb? Wil je niet dat ik dat ook voel? Of van je houd? Doe niet zo gek, Ben, het is het waard.'

'Dat begrijp ik wel, en ik ben het met je eens. Maar ik wil ook discreet blijven. Ik wil geen problemen voor je scheppen in je verhouding met Marc.' Toen ze zijn naam hoorde kromp ze bijna ineen. Ben boog zich naar haar toe, kuste haar snel en stond toen op. 'Ik denk dat we voor vanochtend wel genoeg hebben gezegd.' Hij vond het vreselijk om eraan te denken wat er aan het eind van de zomer zou gebeuren, al was het moeilijk te geloven dat die tijd eens zou komen. De periode die ze samen zouden doorbrengen was pas begonnen. 'Waar ben je om 5 uur?' Hij keek haar vanuit de deuropening over zijn schouder heen aan. 'Hier?'

Ze schudde haar hoofd. 'Ik kan beter naar huis gaan.'

'Zal ik je daar ophalen?' Hij keek even wat onzeker.

'Ik zie je hier wel.'

Hij knikte, glimlachte en vertrok. Een ogenblik later hoorde ze het kleine Duitse autootje wegrijden terwijl ze de kamer doorliep en daarna naakt op de rand van het bed ging zitten met haar benen over elkaar. Ze glimlachte in zichzelf en had de neiging om te gaan zingen. Ze voelde zich zalig, ze was verliefd. Wat een schat van een man was hij, zo teder, attent en zo verstandig. Ze konden ook samen vrolijk zijn; hij vond het leuk om haar malle verhalen te vertellen. De avond daarvoor had hij haar urenlang voorvallen uit zijn jeugd verteld en haar fotoalbums laten zien met foto's van hemzelf als kind, van zijn ouders, zuster en hun vrienden, van wie velen beroemde artiesten, acteurs en schrijvers van boeken en toneelstukken waren. De albums lagen nog open op de vloer.

Hij had een gezellig huisje, heel anders dan dat in Carmel. Het huis in Carmel was groter en was in dezelfde zachte, natuurlijke kleuren als het strand gehouden; veel wit, beige en grijs, met verweerd hout en zacht gebroken-witte, wollen stoffen. Het huisje in de stad was een klein 'juweeltje' dat hoog tegen Telegraph Hill aan lag; het stond van boven tot onder vol boeken en schilderijen. Er waren twee lage, roodleren banken in een woonkamer waarvan de wanden vol boeken in prachtband stonden; de meeste ervan gingen over kunst. De wanden waren lichtbeige, waardoor de twee schilderijen die er hingen prachtig uitkwamen; de vloer bestond uit glanzend gewreven hout en het kleed was oosters, hoewel niet van zo'n goede kwaliteit als Marc jaren geleden voor haar uit Iran had meegenomen. Het huisje van Ben was geen toonkamer; het zag er uitnodigend en gezellig uit en kennelijk was hij er graag om er de avond door te brengen met schilders of met zijn vrienden. De open haard werd duidelijk veelvuldig gebruikt en er lagen koperen haardijzers bij die hij uit Frankrijk had meegebracht; in een hoek stond een bas tegen de muur geleund. Hij had een kleine piano en een gitaar en verder bevatte de kamer nog een prachtig oudengels bureau en een bronzen borstbeeld van Cézanne. Het geheel was een gezellig allegaartje en had ondanks dat alles oud was een zekere chic. Sommige voorwerpen waren waardevol, maar de meeste hadden alleen betekenis voor hem en voor de mensen die op hem gesteld waren. De woonkamer droeg duidelijk het stempel van zijn persoonlijkheid, evenals het leuke, gele slaapkamertje dat in oostelijke richting over de baai uitkeek en dat even vrolijk was als de ochtendzon. Er was zelfs een klein terras bij, dat vol stond met een verzameling volop bloeiende planten, en twee gemakkelijke, verschoten canvas stoelen. Verder was er dan nog een keuken en nog een kamer waar Ben werkte - er hingen een paar zeldzame schilderijen en er stonden dossierkasten en nog een bureau. Door die extra kamer kon hij thuis werken, en evenals zijn auto was het vertrek doelmatig, maar niet luxueus. Terwijl Deanna om zich heen keek realiseerde ze zich weer dat hij vreemd genoeg gezelligheid en stijl wist te verenigen: hij leek die twee factoren altijd op gelukkige wijze te combineren op een manier zoals alleen hij dat kon. Deanna glipte in zijn blauw-met-zwarte zijden badjas en slenterde naar buiten, het terras op. Ze ging in een van de verschoten canvas stoelen zitten. Eens waren ze felgroen geweest, nu waren ze door de zon gebleekt tot een heel licht lindegroen. Even strekte ze haar benen, en terwijl ze haar gezicht naar de zon keerde dacht ze aan hem. Ze vroeg zich af waar hij was - zou hij al in de galerie zijn? Zat hij te lunchen? Tekende hij cheques bij Sally? Zat hij met Gustave te praten? Ze had waardering voor zijn levensstijl, voor wat hij deed, hoe hij met mensen omging - hoe hij met haar omging. Ze merkte dat zelfs het idee om om de beurt het ontbijt klaar te maken haar wel aansprak - democratie had hij dat genoemd. Het was gewoon een heel plezierige manier van leven. Ze liet de jas een beetje openvallen en glimlachte toen ze de krachtige warmte van de zon voelde. Straks zou ze naar huis gaan, naar haar atelier, en gaan schilderen. Maar nu nog niet. Het was veel te fijn om hier als een poes in de zon aan Ben te zitten denken.

'Grazie Signore... Signora Duras.' De portier van Hotel Hassler maakte een formele buiging voor Chantal en Marc toen ze uit het hotel vertrokken en Marc schonk hem een meer dan fatsoenlijke fooi. Buiten stond al een auto voor hen klaar. Hun koffers stonden achterin en de chauffeur zat te wachten om hen naar de luchthaven te brengen.

Chantal was ongewoon rustig tijdens de rit naar het vliegveld. Uiteindelijk maakte Marc zijn blik los van het uitzicht en keek haar in de ogen.

'Weet je zeker dat je dit wilt?'

'Absoluut zeker.'

Toch zat hij erover in. Ze was nog nooit eerder zo koppig geweest. Ze had stug volgehouden dat ze niet van plan was om in San Remo of een andere plaats aan de Rivièra onder te duiken. Ze wilde weer terug naar Parijs om daar op hem te wachten, terwijl hij zijn familie in Cap d'Antibes bezocht. Kon ze op die manier stiekem een weekend bij haar minnaar zijn, de man die haar had gevraagd om met hem te trouwen? De onuitgesproken dreiging was Marc niet ontgaan. Hij voelde een golf van moordzuchtige gevoelens in zich opkomen.

'Wat ben je van plan het hele weekend te gaan doen?' Zijn stem klonk beslist wat scherp, maar ze keek hem onbewogen aan terwijl de auto zich met grote snelheid een weg baande door het verkeer.

'Ik ga naar kantoor. Ik kan aan Marie-Ange niet alles overlaten. Het is al erg genoeg dat ik dat iedere keer moet doen als wij op reis gaan. Nu ik toch de tijd heb kan ik net zo goed eens gaan kijken wat er allemaal gaande is.'

'Ik ben diep onder de indruk van je toewijding voor je zaak. Dat is iets nieuws, hè?' Het was zijn gewoonte niet om sarcastisch tegen Chantal te doen.

Haar toon deed voor de zijne niet onder. 'Nee, dat is het niet. Je bent gewoon niet vaak genoeg in de buurt om het op te merken. Wat dacht je eigenlijk dat ik ging doen?'

'Het nieuws dat je me gisteren vertelde is me niet ontgaan.'

'Ik heb gezegd dat iemand me heeft gevraagd. Ik heb niet gezegd dat ik hem geaccepteerd heb.'

'Een hele troost hoor. Je mag toch wel aannemen dat hij je niet heeft gevraagd na alleen maar twee keer met je geluncht of thee gedronken te hebben. Ik mag aannemen dat jullie elkaar tamelijk goed kennen.'

Chantal gaf eerst geen antwoord. Ze keek alleen maar naar buiten, terwijl Marc-Edouard inwendig ziedend was. Verdomme, wat verwachtte ze toch van hem? Hij kon niet vaker bij haar zijn dan nu al het geval was, en hij kon haar toch moeilijk ten huwelijk vragen. Hij had Deanna.

Chantals stem klonk verrassend zacht toen ze uiteindelijk antwoordde: 'Maak je er maar geen zorgen over.'

'Dank je.' Hij zuchtte en leek zijn schouders te laten hangen toen hij haar hand in de zijne nam. 'Ik houd van je, lieveling. Alsjeblieft, alsjeblieft, probeer dat te begrijpen.'

'Dat probeer ik ook. Meer nog dan jij beseft.'

'Ik weet dat het moeilijk voor je is. Dat is het voor mij ook. Maar laat er alsjeblieft geen wedijver ontstaan tussen jou en Pilar en mijn moeder. Dat is niet eerlijk. Ik moet hen ook opzoeken.'

'Misschien zou ik dat ook wel moeten doen.' Er klonk zo iets triests uit haar stem dat hij niet meer wist wat hij zeggen moest. Was hij een minder verstandelijk iemand geweest, dan had hij misschien de voorzichtigheid laten varen en had haar met zich meegenomen, maar dat kon hij eenvoudig niet.

'Lieveling, het spijt me.' Zachtjes sloeg hij een arm om haar schouders en trok haar dichter tegen zich aan. Ze verzette zich niet. 'Ik zal er nog eens over denken, goed?' Ze knikte en zei niets, maar er hingen tranen aan haar wimpers en dat ging hem door merg en been. 'Het is maar voor een paar dagen, zondagavond ben ik weer huis. Dan kunnen we bij Maxim eten voor we naar Athene gaan.'

'Wanneer gaan we weg?'

'Maandag of dinsdag.'

Ze knikte weer. De verdere rit naar het vliegveld hield hij haar dicht tegen zich aan.

Deanna draaide de sleutel om in het slot en stond even stil, luisterend of ze Margaret hoorde. Er was niemand thuis. Het was nog steeds Margarets vrije dag. Was dat mogelijk? Waren er geen weken verstreken? Of maanden, of zelfs jaren? Was ze pas gisteravond met Ben meegegaan om voor het eerst met hem naar bed te gaan? Was het pas achttien uur geleden dat ze uit haar huis was weggegaan? Haar hart bonsde terwijl ze de deur achter zich dichtdeed. Het was zo vredig geweest in zijn huis. Ze had daar een bad genomen en had zich aangekleed. Ze had naar twee vogeltjes gekeken die op het terras aan het spelen waren en naar een van zijn platen geluisterd terwijl ze het bed opmaakte. Ze had een pruim uit de grote mand met fruit in de keuken genomen en had het gevoel gehad of ze er al jaren woonde, alsof het huis evenzeer van haar was als van hem. Nu was ze plotseling weer hier. In Marcs huis, in de woning van monsieur en madame Duras. Ze keek naar hun foto in het zilveren lijstje, genomen tijdens hun eerste zomer in Cap d'Antibes. Was zij dat? Ze stond wat onhandig met een glas witte wijn in de hand, terwijl Marc met zijn moeder, die een reusachtige strohoed op had, stond te praten. Nu ze ernaar keek voelde ze zich weer slecht op haar gemak, en ze voelde zich ook niet thuis in deze kamer. Ze stond in de deuropening die toegang gaf tot de lichtgroene, zijden woonkamer met het kleed uit Aubusson, en had het gevoel dat alleen het kijken ernaar haar al koude rillingen bezorgde. Toch was dit haar thuis. Hier hoorde ze, en niet in dat kleine huisje tegen de heuvel, waar ze zojuist de nacht met een vreemde man had doorgebracht. Wat was ze in hemelsnaam aan het doen?

Ze stapte uit haar sandalen, liep op blote voeten de kille, groene kamer in en ging voorzichtig op de bank zitten. Wat had ze gedaan? Voor het eerst in achttien jaar had ze Marc bedrogen, en het had allemaal zo vanzelfsprekend, zo gewoon geleken. Een hele nacht lang was het geweest alsof ze Marc niet eens kende, alsof ze met Ben was getrouwd. Ze pakte een klein fotootje van Pilar in een ander zilveren lijstje en zag dat haar hand beefde. Pilar was in tennistenue; de foto was genomen in Zuid-Frankrijk. Deanna keek er met nietsziende ogen naar. Ze hoorde niet eens het doordringende geluid van de bel. Het duurde wel een paar minuten voor ze besefte dat er iemand aan de deur was. Ze sprong geschrokken op en zette de foto van Pilar weer neer. Allerlei gedachten schoten door haar hoofd terwijl ze naar de deur liep. Wie zou het zijn? Wie wist het? Als het Ben nu eens was? Ze voelde zich er niet tegen opgewassen om hem nu weer te ontmoeten. Het was niet goed wat ze gedaan hadden. Ze moest het hem vertellen; ze moest ermee ophouden, nu, voor het te laat was, voordat haar geordende leventje op zijn kop kwam te staan... voordat...

'Wie is daar?'

Een stem vertelde haar dat er een pakje was. Met tegenzin deed ze de deur open en zag de bezorger staan. 'Maar ik heb niets besteld...' Toen begreep ze het. Het waren bloemen van Ben. Even had ze de neiging om ze terug te sturen, om ze niet te accepteren en om te doen alsof er de algelopen nacht niets was gebeurd en dat zoiets ook nooit weer zou gebeuren. In plaats daarvan stak ze haar armen uit en nam de bos bloemen mee naar binnen, waar ze het kaartje eraf trok. Even hield ze het vast voor ze las wat erop stond:

Kom gauw thuis, mijn lieveling. Om 5 uur ben ik bij je.

Ik houd van je,

Ben.

Ik houd van je, Ben. Haar ogen vlogen over die woorden en vulden zich met tranen. Ik houd van je, Ben. Het was al te laat, ze hield ook van hem.

Ze rende naar boven naar haar kamer en pakte een klein koffertje. Daarna ging ze naar het atelier. Veel zou ze niet meenemen, alleen een paar doeken en wat verf. Daar zou ze het een poosje mee moeten doen. Ze hoefde maar een paar dagen te blijven, meer niet. Ze liet haar telefoonnummer achter voor Margaret en legde uit dat ze bij een vriendin logeerde. Tegen half zes was ze weer bij zijn huis. Ze parkeerde de Jaguar een paar straten verder en liep aarzelend naar de voordeur. Waar was ze in hemelsnaam mee bezig? Hij had haar echter al op de trap voor het huis gehoord. Voor ze kon bellen deed hij met een buiging de deur open en maakte glimlachend een armgebaar.

'Kom binnen, ik wacht al uren op je.' Hij deed de deur zachtjes achter haar dicht. Even stond ze daar, haar ogen stijf toegeknepen tegen de tranen. 'Deanna? Wat is er, lieveling?' Er klonk bezorgdheid in zijn stem, maar ze knikte alleen maar. Langzaam sloeg hij zijn armen om haar heen. 'Ben je bang?'

Ze deed haar ogen open en knikte aarzelend.

Ben glimlachte slechts en hield haar dicht tegen zich aan terwijl hij in haar haar fluisterde: 'Ik ook.'

10

'Oké meid, kom eens in beweging. Het is jouw beurt.' Ben porde haar zachtjes onder in haar rug en Deanna kreunde.

'Het is mijn beurt niet, ik heb gisteren het ontbijt gemaakt.' Ze glimlachte in het kussen en hield haar gezicht verborgen.

'Besef je wel dat ik van je houd, al jok je bij het leven? Ik heb gisteren, eer-eergisteren en vier dagen geleden het ontbijt gemaakt. Eigenlijk vind ik dat jij het nu drie dagen achter elkaar moet doen.'

'Je liegt!' giechelde ze.

'Vergeet het maar. Ik heb je toch gezegd dat we hier in een democratie leven!' Hij begon ook te lachen en probeerde haar naakte lichaam waar hij zo van hield naar zich toe te draaien zodat hij haar gezicht kon zien.

'Ik houd niet van democratie!'

'Pech gehad. Ik wil koffie, geroosterd brood en eieren.'

'En als ik dat nou eens niet doe?'

'Dan moet je vannacht op het terras slapen.'

'Ik wist het wel, ik had Margaret mee moeten nemen.'

'Een driehoeksverhouding? Klinkt goed. Kan ze koken?'

'Beter dan ik.'

'Mooi. Morgen kan ze bij ons intrekken.' Hij rolde op zijn zij met een voldane glimlach op zijn gezicht. 'In die tussentijd verhef je je luie lijf maar en zorgt voor het eten.'

'Je bent straal verwend.'

'En dat vind ik heerlijk.'

'Je wordt moddervet.' Ze zat op de rand van het bed en keek naar zijn allesbehalve dikke lichaam. 'Bovendien zijn eieren niet goed voor je, er zitten koolhydraten of cholesterol of chromosomen of zoiets in en...' Hij wees naar de keuken, met een quasi-strenge uitdrukking op zijn gezicht, en Deanna stond op. 'Je bent een rotvent.'

'Dat weet ik.'

Lachend verdween ze de keuken in. Ze woonden nu twee weken samen - een korte tijd, en toch al een heel leven. Ze deden het koken en het huishoudelijk werk samen. Twee keer in de week kwam er een grappig oud dametje om schoon te maken, maar Ben deed de dingen graag zelf en Deanna ontdekte dat ze er plezier in had het samen met hem te doen. Ze gingen naar de markt, kookten, poetsten koper en wiedden het onkruid tussen de bloemen op het terras. Zij zat erbij als hij aandachtig over de catalogussen van ophanden zijnde veilingen gebogen zat, en hij zat erbij als ze zat te schetsen of met pastel of olieverf werkte. Hij was de eerste die mocht kijken hoe haar werk vorderde. Ze lazen detectives, keken televisie en maakten autoritjes; één keer liepen ze tot middernacht op het strand en tweemaal waren ze voor een nacht naar zijn huis in Carmel gegaan. Ze ging naar de opening van een nieuwe tentoonstelling in zijn galerie, en zogenaamd als zijn vrouw gingen ze op bezoek bij een nieuwe kunstenaar. Het was alsof er hiervoor niets was geweest en er hierna niets meer zou komen - ze hadden alleen de tijd en het leven dat zij deelden.

Deanna zette het blad met zijn ontbijt en de krant neer. 'Zal ik je eens wat vertellen? Ik vind je aardig. Werkelijk waar.'

'Het klinkt alsof je er verbaasd over bent. Was je bang dat de democratie je te veel zou zijn?'

'Misschien wel.' Ze ging zitten en haalde even met een klein, gelukkig gebaartje haar schouders op. 'Ik heb al zo lang niet voor mezelf of voor iemand anders gezorgd, op deze praktische manier. Ik ben verantwoordelijk voor iedereen, maar ik geloof niet dat ik in jaren het ontbijt heb klaargemaakt. Of de dingen heb gedaan die wij hebben gedaan.'

'Ik houd er niet van om afhankelijk te zijn van andere mensen, zoals dienstmeisjes. In de grond van mijn hart houd ik van het eenvoudige leven.'

Ze grinnikte bij zichzelf als ze terugdacht aan de drie buitensporig dure schilderijen die hij de dag tevoren in Los Angeles had gekocht, maar ze wist dat wat hij zei de waarheid was. Overdadigheid lag niet in zijn aard. Als kind was hij er te veel mee geconfronteerd, thuis bij zijn grootouders, en daarna bij zijn vader. Hij was gelukkiger met het huisje tegen de heuvel in San Francisco en de eenvoudige bungalow in Carmel.

Hij leunde voorover om haar op het puntje van haar neus te kussen en leunde daarna achterover in de kussens met het ontbijt dat ze had gemaakt en dat nog stond te wachten op het blad. 'Ik houd van je, Deanna.' Hij glimlachte gemaakt vriendelijk. 'En Deanna, wanneer teken je een contract met de galerie?'

'Oh, zijn we er weer? Daar is het je allemaal om begonnen. Je wilt alleen maar dat ik een contract met de galerie teken. Ik wist het wel! Ik wist het wel!' Lachend ontdook hij het kussen dat ze hem naar zijn hoofd gooide. 'Wat de mensen al niet doen om een nieuwe kunstenaar binnen te halen!'

'Nou, heeft het gewerkt?'

'Natuurlijk niet! Dan moet je met iets beters aankomen!'

'Iets beters?' Hij keek haar onheilspellend aan en zette het ontbijtblad naast zich neer. 'Wat bedoel je met "iets beters", ik...' Zijn mond sloot zich over de hare en zijn handen vonden haar lichaam. 'Beter zo...?'

Ze begonnen allebei te lachen. Een half uur later maakten ze zich van elkaar los en probeerden weer op adem te komen. 'Nu, was dat iets beters?' vroeg Ben.

'Veel beter.'

'Mooi zo.' Vanaf zijn plaatsje op bed keek hij haar gelukkig aan. 'Teken je nu?'

'Nou...' Ze lag met haar hoofd op zijn borst en gaapte even toen ze hem aankeek. 'Misschien als je het nog een keertje overdoet...'

'Deanna!' Hij rolde zich boven op haar en hield haar keel dreigend in beide handen. 'Ik wil dat je het contract tekent!' donderde zijn stem. Ze glimlachte liefjes. 'Oké.'

'Wat?' Hij ging rechtop zitten en er verscheen een verbaasde blik op zijn gezicht.

'Ik zei oké. Oké?'

'Meen je dat?'

'Ja. Wil je me nog steeds hebben? Voor de galerie bedoel ik.' Ze grinnikte en keek hem vragend aan. Misschien was het al die tijd maar een spelletje geweest.

Hij keek haar echter aan alsof ze gek was. 'Natuurlijk wil ik je nog hebben, gekkerd die je bent! Je bent de beste nieuwe schilderes die ik de laatste vijftien jaar te pakken heb gehad!'

Ze rolde zich op haar zij en keek hem met een katachtig glimlachje aan. 'En wie heb jij de laatste vijftien jaar dan wel te pakken gehad?'

'Je weet best wat ik bedoel. Ik bedoel iemand als Gustave.' Ze begonnen beiden te lachen bij die gedachte. 'Meen je het echt, Deanna? Teken je?'

Ze knikte. 'Je hoeft niet, hoor. Ik houd toch van je, al laat je me je werk nooit tentoonstellen.'

'Dat weet ik wel. Maar ik heb je de afgelopen weken aan het werk gezien en ik kan het niet uitstaan. Ik wil er ook bijhoren. Ik wil mijn eigen tentoonstelling.'

Hij lachte. 'Je eigen tentoonstelling hè? Geen anderen erbij. Goed, dat zul je hebben. Wanneer?'

'Wanneer het jou schikt.'

'Ik zal de agenda eens met Sally doornemen. Misschien over een paar weken.' Met een brede glimlach wijdde hij zich weer aan zijn ontbijt en keek alsof zij zojuist het leven had geschonken aan zijn zoon.

'Moet ik niet even wat anders voor je klaarmaken?' Ze zag hem de inmiddels steenkoude toost naar binnen werken.

'Jij hoeft me alleen maar je schilderijen te brengen en ze aan mij te laten zien. Van nu af aan maak ik het ontbijt. Iedere dag. Nee... vijf keer per week. Jij de weekends. Hoe vind je dat?'

'Prachtig. Ik wist wel dat het zijn voordelen had om toe te geven.' Ze trok de dekens tot aan haar kin op. 'Ben? Denk je dat ik de juiste beslissing heb genomen?'

Hij wist wat er komen ging. De twijfel stond op haar gezicht te lezen. Maar hij zorgde er wel voor dat ze niet weer zou terugkrabbelen. 'Houd je mond. Als je daarmee begint houden we de tentoonstelling volgende week. Je bent goed genoeg. Je bent fantastisch. Je bent verschrikkelijk goed. In godsnaam, Deanna, je bent de beste schilderes in de stad en waarschijnlijk van heel Los Angeles erbij. Houd er nu maar over op en laat mij die tentoonstelling organiseren. Goed?'

'Goed.'

Even lag ze heel stil en dacht aan Marc. Hoe moest ze hem vertellen dat ze uiteindelijk had besloten haar werk tentoon te stellen? Maar was het wel nodig om het hem te vertellen? Jaren geleden had hij haar gezegd haar dromen over kunst maar op te geven, dat madame Duras niet de een of andere hippieachtige schilderes kon zijn. Maar dat was ze niet, verdomme, en welk recht had hij...

'Waar denk je aan?' Ben keek nog steeds naar haar.

'Niets bijzonders.' Ze glimlachte. 'Ik dacht alleen maar aan de tentoonstelling.'

'Weet je het zeker? Je zag eruit alsof je op het punt stond in elkaar geslagen te worden.'

Ze zuchtte en keek hem toen weer aan. 'Zo voelde ik me ook. Ik probeerde me voor te stellen hoe... hoe ik het aan Marc moet vertellen.'

'Moet je het hem vertellen?' Ben klonk wat gespannen.

'Waarschijnlijk wel. Ik denk dat je dat nu krankzinnig in de oren klinkt, maar ik wil eerlijk zijn tegenover hem. Niet onoprechter dan nodig is.'

'Het klinkt inderdaad krankzinnig, maar ik begrijp wat je bedoelt. Hij zal niet erg blij zijn met een tentoonstelling, hè?'

'Nee, maar ik vind wel dat ik het hem moet vertellen.'

'En als hij nee zegt?' Ben keek gekwetst en Deanna sloeg haar ogen neer.

'Dat zegt hij niet.'

Maar ze wisten allebei dat hij dat wel zou doen.

Rustig stapte Marc het appartement binnen. Het was het tweede weekend dat hij zonder Chantal was weg geweest. De weekends bij zijn familie in Zuid-Frankrijk waren echter heilig. Vroeger had ze dat altijd begrepen. Waarom deed ze er nu zo moeilijk over? Ze had nauwelijks een woord tegen hem gezegd de vrijdag dat hij was weggegaan. Hij zette zijn koffer in de gang en keek om zich heen. Ze was niet thuis. Maar het was al over negenen. Waar zat ze, verdorie? Was ze uit? Met wie? Hij slaakte een diepe, vermoeide zucht, ging op de bank zitten en keek om zich heen. Ze had geen briefje voor hem achtergelaten. Hij keek weer op zijn horloge en pakte de telefoon. In San Francisco was het nu 12 uur in de middag, een prima tijd om Deanna verslag uit te brengen over Pilar. Hij draaide het nummer en wachtte tot er verbinding kwam. Hij had haar al een week niet gesproken. Hij had het te druk gehad om te bellen, en die ene keer dat hij wel tijd had gehad vertelde Margaret dat ze uit was.

'Hallo?' Buiten adem kwam Deanna aan de telefoon, omdat ze net de trap naar het atelier was opgehold. Ben had haar zojuist afgezet. Ze had beloofd naar huis te gaan en 25 van haar schilderijen uit te zoeken die ze het mooist vond. Daar zou ze dagen mee bezig zijn. 'Ja?' Ze hijgde nog en had niet meteen opgemerkt dat het een intercontinentaal gesprek was. 'Deanna?'

'Marc!' Ze keek verbaasd naar de telefoon, alsof hij een geest uit het verleden was.

'Daar hoef je toch niet zo verbaasd over te doen, zo lang is het nou ook weer niet geleden dat we elkaar gesproken hebben.'

'Nee nee, sorry. Alleen... ik zat aan iets anders te denken.'

'Is er iets?'

'Nee, natuurlijk niet. Hoe gaat het met Pilar?' Het klonk allemaal wat vaag, alsof ze niet goed wist wat ze tegen hem moest zeggen. 'Heb je haar pas nog gezien?'

'Vandaag zelfs nog. Ik ben net terug uit Antibes. Het gaat prima met haar. Ik moest je haar groeten doen.' Dat was een leugentje, maar een zoals hij wel meer vertelde. 'Ook van mijn moeder.'

Om dat laatste moest Deanna lachen. 'Dus met Pilar is alles goed?' Nu ze weer met Marc sprak werd ze plotseling herinnerd aan haar plichten. Als ze bij Ben was dacht ze alleen aan hem en aan zichzelf. Ze dacht aan haar schilderijen en aan zijn galerieën, hun nachten samen en het plezier dat ze hadden. Ze was weer een vrouw, een meisje. Maar Marcs stem riep haar weer terug tot de moederrol. Het was alsof ze die een poosje was vergeten.

'Ja, met Pilar gaat het uitstekend.'

'Ze heeft toch niet die motorfiets gekocht, of wel soms?' Er viel een lange stilte, een te lange stilte.

'Deanna...'

'Marc, heeft ze dat gedaan?' Deanna's stem verhief zich. 'Verdomme, ja! Ik weet het gewoon.'

'Het is niet echt een motorfiets, Deanna. Het lijkt meer op een... op een...' Hij zocht naar woorden maar hij was moe, en verdomme, waar zat Chantal? Het was al kwart voor tien. 'Heus, je hoeft je geen zorgen te maken. Ze redt zich wel. Ik heb haar erop zien rijden. Ze is bijzonder voorzichtig. Moeder zou haar er nooit op laten rijden als dat niet het geval was.'

'Je moeder ziet haar niet rijden als ze een eindje van huis is. Ze heeft haar niet beter in de hand dan ik, of jij. Maar ik had je toch zo duidelijk gezegd...' Tranen prikten in haar ogen. Ze had weer eens van hen verloren. Ze verloor het altijd. En deze keer ging het om iets gevaarlijks, iets dat misschien... 'Godverdomme, Marc, waarom luister je toch nooit naar me?'

'Doe een beetje rustig. Het gaat heus wel goed met haar. Wat heb jij zoal gedaan?'

Ze kon er niets aan veranderen, en dat wist ze. Het onderwerp Pilar op de motorfiets was afgesloten. 'Niets bijzonders.' Deanna's stem klonk ijskoud.

'Ik heb je laatst nog gebeld, toen was je er niet.'

'Ik schilder tegenwoordig ergens anders, in een atelier.'

'Kun je thuis dan niet werken?' vroeg Marc geïrriteerd en onzeker.

Deanna deed haar ogen dicht. 'Ik heb een plek gevonden waar ik beter kan werken.' Haar hart sloeg op hol als ze aan Ben dacht. Als Marc haar gedachten eens kon lezen? Als iemand ze samen gezien had? Als...

'Nu wij allebei weg zijn kan ik me niet voorstellen waarom je niet thuis schildert. Vanwaar die plotselinge werkaanval?'

'Hoezo, "aanval"? Ik schilder net zoveel als anders.'

'Deanna, ik begrijp er niets van.' Maar de toon waarop hij dat zei was ineens als een klap in haar gezicht.

'Ik houd van mijn werk.' Ze was bezig hem uit zijn tent te lokken, daar was ze zich van bewust.

'Ik vind echt niet dat je dat "werk" hoeft te noemen.' Hij zuchtte in de telefoon en keek op zijn horloge.

'Ik noem het werk omdat het dat is. Volgende maand houd ik een tentoonstelling in een galerie.' Haar stem was een en al uitdaging, en ze voelde haar hart steeds sneller en sneller kloppen. Hij gaf geen antwoord.

Toen: 'Wat zeg je?'

'Ik krijg een tentoonstelling in een galerie.'

'Nu begrijp ik het.' Er klonk een neerbuigend, geamuseerd toontje in zijn stem, en heel even had ze een vreselijke hekel aan hem. 'We maken er een artistieke zomer van, hè? Ach, misschien doet het je wel goed.'

'Misschien wel.' Rotzak., hij begreep er ook nooit iets van!

'Is het nu echt nodig om jezelf te bewijzen met die tentoonstelling? Waarom laat je dat niet schieten? Je kunt in je andere atelier werken en daar genoegen mee nemen.'

Dank je wel, vader. 'Die tentoonstelling betekent heel veel voor me.'

'Dan kan het nog wel even wachten. We hebben het er wel over als ik terugkom.'

'Marc...' Ik ben verliefd op een andere man... 'Die tentoonstelling gaat door.'

'Mooi zo. Laat het nou maar wachten tot de herfst.'

'Waarom? Zodat jij me kunt bepraten als je weer thuis bent?'

'Dat zal ik heus niet doen. We kunnen het er dan over hebben.'

'Ik wacht niet. Ik heb al te lang gewacht.'

'Hoor eens, lieveling, je bent te oud voor boze buien en te jong voor de overgang. Ik vind dat je erg onredelijk doet.'

Ze had zin om hem te slaan, al had ze tegelijkertijd de neiging om te gaan lachen. Het was een belachelijk gesprek en ze realiseerde zich dat ze net zo deed als Pilar. Ze lachte en schudde haar hoofd. 'Misschien heb je wel gelijk. Weet je wat: win jij die zaak in Athene nou maar, dan doe ik wat mij nodig lijkt met mijn schilderijen. En dan zie ik je in het najaar wel weer.'

'Is dat jouw manier om mij te vertellen dat ik me met mijn eigen zaken moet bemoeien?'

'Misschien wel.' Ze voelde zich ineens moediger dan in jaren. 'Misschien moeten we op dit moment allebei doen wat we zelf willen.' Oh God. waar ben je mee bezig? Je zegt hem gewoon... Ze hield de adem in.

'Goed, in ieder geval moet je naar je echtgenoot luisteren, en je echtgenoot moet naar bed, dus waarom laten we de zaak niet een poosje rusten? Over een paar dagen hebben we het er nog weleens over. Goed? In die tussentijd: geen tentoonstelling. C'est compris? Capisce? Begrepen?'

Ze had zin om te knarsetanden. Ze was geen kind meer, en hij was altijd hetzelfde. Pilar kreeg de motorfiets, Deanna kreeg geen tentoonstelling, en we praten er nog wel over 'als ik tijd heb'. Hij kreeg altijd zijn zin, altijd. Maar nu niet meer. 'Ik begrijp je wel, Marc, maar ik ben het er niet mee eens.'

'Je hebt geen keus.'

Het was niets voor hem om het er zo dik op te leggen. Deanna besefte dat hij wel erg moe moest zijn. Het was hem zelf kennelijk ook opgevallen: 'Laat maar zitten,' zei hij. 'Neem me niet kwalijk. We praten er een andere keer nog wel over.'

'Mooi.' Ze stond zwijgend in haar atelier en vroeg zich af wat hij nog verder zou zeggen. Hij zei: 'Bonsoir.'

En hij hing op. Wel te rusten. Ze had deze keer ook niet eens de moeite genomen te zeggen dat ze van hem hield. 'Geen tentoonstelling.' De woorden klonken haar nog in de oren. Geen tentoonstelling. Ze slaakte een diepe zucht en liet zich in haar stoel zakken. Als ze zijn verbod nu eens naast zich neerlegde? Als ze toch haar tentoonstelling hield? Kon ze hem dat aandoen? En zichzelf? Was ze dapper genoeg om door te zetten en te doen wat ze wilde? Waarom niet? Hij was er niet. En zij had Ben. Maar het ging niet om Ben, het ging om haarzelf. Ze keek een poosje de kamer rond in de wetenschap dat haar hele leven tegen die wanden stond, verborgen op doeken die nog nooit iemand had gezien en die niemand ooit zou zien tenzij ze deed wat ze moest doen, dat besefte ze heel goed. Marc kon haar niet tegenhouden, en Ben kon haar er niet toe dwingen. Ze moest het nu doen. Het moest. Voor haarzelf.

Toen Marc had neergelegd keek hij weer op zijn horloge. Het was bijna 10 uur en het telefoongesprek met Deanna had zijn zenuwen nu niet bepaald gekalmeerd. Verdomme. Hij had het haar verteld van de motorfiets, en dat was helemaal zijn bedoeling niet geweest. En dan die verdomde tentoonstelling. Waarom hield ze toch niet op met die onzin? En waar zat Chantal toch, verdomme? Jaloezie begon weer aan hem te knagen en hij schonk zich een whisky in. Toen hij de bel hoorde ging hij naar de deur en opende hem op een kier. Het was het kleine, oude mannetje van hiernaast, monsieur Moutier. Hij was heel aardig, zei Chantal, en hij werd verzorgd door een dochter en een dienstmeisje. Ook hij was ooit jurist geweest, maar nu was hij tachtig jaar oud. Hij had een zwakke plek voor Chantal en eens had hij haar bloemen gestuurd.

'Oui?' Marc keek hem vragend aan en vroeg zich af of de oude man soms ziek was. Waarom kwam hij anders op dit tijdstip aan de deur? 'Is er iets aan de hand?'

'Ik... nee. Ik... je regrette. Ik wilde u hetzelfde vragen. Hoe is het met mademoiselle?'

'Heel goed, dank u, alleen is ze voor zover ik begrijp een beetje laat thuis.' Hij glimlachte tegen de oudere heer in zijn zwarte smokingjasje en met de geborduurde slippers aan, die ongetwijfeld door zijn dochter waren gemaakt. 'Wilt u even binnenkomen?' Marc deed een stap opzij, hoewel hij eigenlijk weer naar zijn whisky wilde, maar de oude man schudde zijn hoofd.

'Nee nee...' Hij keek Marc bedroefd aan. Hij begreep het maar al te goed. De man die altijd op reis was, die er nooit was. Zo was het met hem ook geweest. Zijn vrouw was gestorven, en hij had het te laat gehoord. 'Ze is niet laat, monsieur. Ze hebben haar gisteravond naar het ziekenhuis gebracht.' Hij keek Marc strak aan terwijl de schok zich op zijn gezicht aftekende.

'Chantal? Mijn god! Welk ziekenhuis?'

'Het American Hospital, monsieur. Ze was in een soort shocktoestand. De bestuurder van de ambulance zei...'

'Oh, mijn god!' Marc keek de oude man ontzet aan en rende toen naar binnen om zijn jasje van een stoel te grissen. Hij kwam direct terug en sloeg de deur van het appartement met een klap dicht terwijl de oude man een stapje opzij deed. 'Ik moet weg.' Oh mijn god... Oh, Chantal... Oh, nee... Ze was dus niet uit met een andere man. Met bonzend hart rende Marc de trap af, snelde de straat op en riep een taxi aan.

11

De taxi stopte voor Boulevard Victor Hugo 92 in Neuilly, een rustige voorstad van Parijs. Marc duwde de chauffeur een paar bankbiljetten in de hand en rende naar binnen. Het bezoekuur was allang voorbij, maar hij liep doelbewust op de receptie af en vroeg naar mademoiselle Chantal Martin. Kamer 401, binnengebracht met een insuline-shock, huidige toestand bevredigend. Over twee dagen mag ze naar huis. Marc keek de zuster ontstemd aan. Zonder verdere discussie nam hij de lift naar de vierde verdieping. Een strenge zuster zat op haar post en nam hem op toen hij uit de lift kwam. 'Oui, monsieur?'

'Mademoiselle Martin.' Hij deed zijn best om haar te imponeren, maar plotseling voelde hij zich angstig. Hoe had dit kunnen gebeuren en waarom? Hij voelde ineens een schuldbesef opkomen omdat hij naar Antibes was gegaan. 'Ik moet haar zien.'

De verpleegster schudde haar hoofd. 'Morgen.'

'Slaapt ze?'

'U kunt haar morgen opzoeken.'

'Alstublieft. Ik... ik kom helemaal uit...' Hij stond op het punt om te zeggen uit Zuid-Frankrijk, toen hij een beter idee kreeg. Hij sloeg zijn portefeuille open. 'Uit San Francisco, Amerika. Ik heb het eerste het beste toestel genomen toen ik het hoorde.' Er viel een lange stilte. 'Goed dan. Twee minuten. En dan moet u weer weg. Bent u... haar vader?' Marc schudde alleen maar van nee. Dat deed de deur dicht. De zuster ging hem voor naar een kamer dichtbij, waar zacht licht brandde. Hij stond even aarzelend op de drempel voor hij naar binnen ging.

'Chantal?' klonk zijn stem fluisterend in het halfdonkere vertrek. Ze lag in bed en zag er heel bleek en heel jong uit. In haar arm zat een naald die naar een onheilspellend uitziende fles leidde. 'Lieveling...' Hij liep wat dichter op haar toe, zich afvragend wat hij had aangericht. Hij had dit meisje onder zijn hoede genomen en haar slechts de helft van zijn leven gegeven. Hij had haar verborgen moeten houden voor zijn moeder, zijn kind, zijn vrouw, en soms voor zichzelf. Welk recht had hij om haar dit aan te doen? Zijn ogen stonden niet al te helder terwijl hij naast haar stond en voorzichtig haar vrije hand pakte. 'Lieveling, wat is er gebeurd?' Een zesde zintuig had hem al gewaarschuwd dat de insulineshock geen ongeluk was geweest. Chantal had diabetes van het soort waar je geen risico's bij nam. Maar zolang ze haar insuline nam, goed at, genoeg slaap kreeg en niet zwanger werd, zou ze het wel redden.

Haar ogen sloten zich en tranen drongen tussen haar wimpers door. 'Je m'excuse. Het spijt me zo...' Toen, na een stilte: 'Ik was gestopt met de insuline.'

'Met opzet?' Toen hij haar zag knikken had hij het gevoel alsof iemand hem op zijn hart had getrapt. 'Oh, mijn God, Chantal, lieveling... hoe kon je?' Met een plotseling grote angst keek hij naar haar. Als ze nu eens gestorven was? Als...? Hij kon het niet verdragen om haar te verliezen, hij kon het niet verdragen. Plotseling drong de ernst van de situatie in alle hevigheid tot hem door. Hij pakte haar vrije hand en drukte die stevig in de zijne. 'Dat moet je nooit weer doen!' Zijn stem verhief zich in wanhoop. 'Versta je me?' Ze knikte weer. Toen liepen ook hem de tranen over de wangen. Hij ging naast haar zitten. 'Ik zou sterven zonder jou. Weet je dat dan niet?'

Er lag geen antwoord in haar ogen te lezen. Nee, ze wist het niet. Maar het was waar. Zelf wist hij het nu pas. Nu waren er twee. Deanna en Chantal. Twee aan wie hij een leven verschuldigd was, en hij was maar één mens. Hij zou niet meer met zichzelf kunnen leven als hij Deanna uit zijn bestaan zou bannen. En zonder Chantal kon hij ook niet leven. De klap kwam hard aan. Hij zag dat ze hem gadesloeg; hij zag grauw. 'Ik houd van je, Chantal. Alsjeblieft, alsjeblieft, doe zoiets nooit weer. Beloof het me!' Hij drukte haar tengere hand nog steviger in de zijne.

'Ik beloof het.' Het was een gefluister in de plotselinge geladenheid van de atmosfeer. Vechtend tegen de snikken die omhoogwelden sloeg Marc-Edouard voorzichtig zijn armen om haar heen.

Aan het eind van de dag had Deanna elf schilderijen uitgezocht. Het zou moeilijk worden om de andere te kiezen. Ze zette de eerste elf opzij en liep toen terug naar het middengedeelte van het huis. Het gesprek met Marc speelde haar nog steeds door het hoofd. Ze vroeg zich af of ze hem getrotseerd zou hebben wat de tentoonstelling betreft als hij niet goedgevonden had dat Pilar die motorfiets kocht. Vreemd hoe de dingen in elkaar zaten. Hun huwelijk was vol kleinzielige wraaknemingen. Ze liep de trap op naar haar slaapkamer en wierp een blik in haar klerenkast. Wat zou ze nodig hebben? Nog een badjas, wat spijkerbroeken en de champagnekleurige suède rok waarvan ze zeker wist dat Ben hem mooi zou vinden. Wat deed ze hier eigenlijk in Marcs slaapkamer, terwijl ze plannen liep te maken om met een andere man te gaan samenleven! Was het de leeftijd, of deed ze juist kinderachtig, zoals hij het had doen voorkomen, of gewoonweg dwaas! Terwijl ze peinzend naar haar kleren stond te kijken ging de telefoon.

Schuldgevoelens had ze niet meer, behalve wanneer ze met Marc sprak. De rest van de tijd had ze het gevoel alsof ze bij Ben hoorde. De telefoon bleef maar doorrinkelen. Ze had helemaal geen behoefte om met iemand te praten. Ze had het gevoel alsof ze al verhuisd was. Toch nam ze de hoorn op, zij het met tegenzin.

'Hallo?'

'Kan ik je komen halen? Ben je zover om mee naar huis te gaan?'

Het was Ben, en het was pas half vijf.

'Nu al?' Ze glimlachte in de telefoon.

'Of heb je nog langer tijd nodig om te werken?' Alsof haar werk belangrijk was, alsof het er iets toe deed, alsof hij het begreep.

Maar ze schudde haar hoofd. 'Nee hoor. Ik ben helemaal klaar. Ik heb er vandaag elf uitgezocht voor de tentoonstelling.'

Haar stem klonk vastberaden en hij glimlachte. 'Ik ben zo trots op je dat het haast onverdraaglijk is. Ik heb Sally vandaag verteld van de tentoonstelling. We gaan een pracht van een advertentie opstellen.'

Oh Jezus, geen advertentie alsjeblieft. En Kim dan? Ze kreeg het er benauwd van en zei: 'Is het nou echt nodig om een advertentie te plaatsen?'

'Laat mij mijn eigen zaken nu maar behartigen, en jij de jouwe. Nu we het daar toch over hebben, er zijn nog wel andere zaken die ik...' Zijn stem klonk heel zachtjes en Deanna bloosde.

'Hou op!'

'Waarom?'

'Omdat jij op kantoor zit, en ik... ik ben hier.'

'Nou, als dat het enige is wat je tegenhoudt, laten we dan allebei als de donder die benarde situaties ontvluchten. Ik kom je over tien minuten halen. Ben je er klaar voor?'

'Hoe eerder hoe liever.' Ze kon haast niet wachten om weg te komen. Hoe langer ze daar bleef, hoe meer het haar deprimeerde. 'Zou je zin hebben om helemaal naar Carmel te gaan?'

'Dat zou ik heerlijk vinden.' Toen: 'Maar je huishoudster dan?'

'Mrs. Meacham? Die heeft vrij.' Het was niet leuk om zo verstoppertje te spelen, maar hij wist dat Deanna het idee had dat ze geen keus had. Ze was nog niet vrij. 'Hoe dan ook, trek je van mrs. Meacham maar niets aan. Ik kom je over tien minuten halen. Oh ja, tussen twee haakjes, Deanna.' Hij was even stil en ze wachtte af, zich intussen afvragend wat hij ging zeggen omdat zijn stem zo plechtig klonk. Toen sprak hij weer heel zachtjes en ze kon hem bijna zien glimlachen. 'Ik houd van je.'

Ze glimlachte gelukkig en deed haar ogen dicht. 'En ik houd van jou.'

Het weekend in Carmel was zalig. Het was 4 juli, Onafhankelijkheidsdag. Drie dagen lang zwierven ze over het strand, lagen in de zon, zochten schelpen en verzamelden aangespoeld hout, en een paar keer waren ze zo dapper om heel even in de nog ijskoude zee te gaan zwemmen.

Ze glimlachte in zichzelf terwijl hij rillend van het koude zeewater naast haar op de deken kwam liggen. Ze had in de zon liggen bakken om haar honingkleurige huid nog bruiner te krijgen.

'Wat lig jij daar te lachen, schone slaapster?' Zijn lichaam was koel en vochtig naast het hare en zijn huid voelde heerlijk aan toen ze met haar vingers over zijn arm streelde.

'Ik lag net te denken dat dit allemaal nogal veel weg heeft van een huwelijksreis. Of van een heel goed huwelijk.'

'Ik zou het je niet kunnen vertellen. Ik heb geen van beide ooit meegemaakt.'

'Ben je niet op huwelijksreis geweest?'

'Niet echt. We zijn naar New York gegaan. Zij was actrice en ze speelde in een stuk vlak bij Broadway, dus hebben we een nacht in het Plaza in New York geslapen. Toen de voorstellingen waren beëindigd zijn we naar New England gegaan.'

'Heeft het stuk niet lang gelopen dan?' Ze keek hem vol bewondering aan met haar grote, onschuldige, groene ogen.

Ben glimlachte. 'Drie dagen.' Ze begonnen allebei te lachen en Ben ging op zijn zij liggen zodat hij Deanna kon aankijken. 'Was jij gelukkig met Marc voordat ik op het tapijt verscheen?'

'Ik dacht dat ik gelukkig was. Soms. Soms was ik vreselijk eenzaam. Marc en ik hebben geen verhouding zoals wij. In sommige opzichten zijn we niet eens echte vrienden. We houden van elkaar, maar... het is heel anders.' Ze dacht terug aan hun laatste gesprek, toen hij haar had gezegd dat ze haar werk niet tentoon moest stellen. Hij had vreselijk autoritair gedaan. 'Hij heeft geen respect voor me zoals jij -voor mijn werk, mijn tijd, mijn ideeën. Maar hij heeft me nodig. Hij geeft wel om me. Op zijn manier houdt hij van me.'

'En houd jij van hem?' Zijn ogen gingen onderzoekend over haar gezicht. Ze gaf niet meteen antwoord.

'Ik dacht dat we het niet over zulke dingen zouden hebben. Dit is onze zomer.' Haar stem klonk een beetje verwijtend.

'Maar het is ook ons leven. Er zijn dingen die ik moet weten.' Hij was ongewoon ernstig.

'Je weet het toch al, Ben.'

'Wat bedoel je?'

'Dat hij mijn man is.'

'Dus je gaat niet bij hem weg?'

'Ik weet het niet. Moet je me dat nu vragen?' Haar ogen keken triest als de herfst. 'Kunnen we niet gewoon genieten van wat we in ieder geval kunnen krijgen, en dan...'

'En dan, wat dan?'

'Ik weet het nog niet, Ben.'

'En ik had beloofd dat ik het niet zou vragen. Maar ik begin het steeds moeilijker te vinden.'

'Je kunt het geloven of niet, ik ook. Mijn gedachten dwalen steeds af naar het eind van de zomer en dan stel ik mezelf vragen die ik niet kan beantwoorden. Ik blijf maar hopen op een teken van God, een wonder, iets waardoor de beslissing ons uit handen wordt genomen.'

'Ik ook.' Hij glimlachte en boog zich voorover om haar steeds weer op de lippen te kussen. 'Ik ook.'

12

'Ben?' Hij glimlachte in zichzelf toen hij Deanna's stem hoorde vanuit zijn werkkamer. Het was een zondagavond en al laat: ze waren zojuist teruggekomen van een weekend in Carmel.

'Wat is er? Heb je hulp nodig?' Alles wat hij hoorde was een gil en een klaterende lach. Ze was daar nu al een uur bezig. Hij stapte uit bed en ging eens kijken wat er aan de hand was. Toen hij de deur opendeed hield ze zich met moeite staande, terwijl ze een gevaarlijk overhellende stapel doeken tegenhield die op het punt stond van een aantal dozen af te glijden die tegen de muur stonden. 'Help! Het is een lawine.' Ze gluurde naar hem, een schilderskwastje tussen haar tanden geklemd en met beide armen omhooggestrekt in een poging om te voorkomen dat de stapel schilderijen op de grond viel. 'Ik ging er een paar signeren die ik had vergeten en...' Ze schoof de schilderijen opzij toen hij ze van haar overnam. Daarna, zijn handen nog vol met haar werk, boog hij zijn hoofd naar haar toe en kuste haar op het puntje van haar neus.

'Haal die kwast eens uit je mond.'

'Wat?' Verstrooid, maar tegelijkertijd vergenoegd keek ze hem aan. Ze was in gedachten nog bij de twee schilderijen waarvan ze wist dat ze ze nog moest signeren.

'Ik zei' - hij legde de schilderijen zorgvuldig weg en reikte met zijn andere hand naar de kwast - 'haal dat ding uit je mond.'

'Waarom? Op die manier heb ik mijn handen vrij om...' Maar hij bracht haar bijna direct tot zwijgen met een kus.

'Daarom, uilskuiken dat je bent. Nu, kom je mee naar bed?' Hij trok haar dicht tegen zich aan en met een glimlach nestelde ze zich in zijn armen.

'Ik kom zo. Mag ik dit eerst even afmaken?'

'Ik zou niet weten waarom niet.' Hij ging in de comfortabele, oude stoel bij zijn bureau zitten en keek toe hoe ze speurend de stapel weer doorkeek, op zoek naar ongesigneerde doeken. 'Bent u net zo opgewonden als ik, madam, wat die tentoonstelling betreft?' Het duurde nog maar vier dagen. Donderdag. Dan zou hij haar eindelijk in de wereld van de kunst introduceren. Ze had eigenlijk al jaren moeten exposeren. Hij keek vergenoegd en trots naar haar terwijl ze de achterkant van de kwast in haar haar stak om haar handen weer vrij te hebben. Op haar gezicht lag een brede glimlach, die zich niet alleen tot haar mond beperkte maar ook haar ogen deed stralen. 'Opgewonden? Kom nou, ik ben helemaal nergens meer. Ik heb al nachten niet meer geslapen.'

Hij vermoedde dat dat inderdaad zo was. Iedere avond als ze naar bed gingen keek hij slaperig in haar ogen nadat ze uren met elkaar hadden gevrijd, en het laatste dat hij zich altijd herinnerde was die glimlach. Plotseling was ze tegenwoordig 's morgens klaar wakker. Ze sprong op en maakte het ontbijt voor hem klaar, waarna ze in de werkkamer verdween waar ze al haar werk had neergezet. Ze had haar schatten naar hem toegebracht om ze hier te bewaren tot de tentoonstelling begon. Pas een dag voor de opening van de expositie vond ze het goed dat ze naar de galerie werden gebracht. Nadat ze het laatste schilderij had gesigneerd wendde ze zich lachend naar hem toe. 'Ik weet niet of ik donderdagavond wel haal.'

'Oh ja hoor.' Hij gloeide van trots terwijl hij naar haar zat te kijken. Wat een mooie vrouw was ze. Het leek zelfs wel of ze de laatste tijd nog knapper was geworden; haar gezicht straalde een zachte schoonheid uit en in haar ogen scheen een soort hartstochtelijk vuur. Tegelijkertijd had ze iets heel teders en intens levendigs over zich, als een fluwelen vlam. De tijd die ze samen doorbrachten had iets magisch, volledig anders dan wat hij daarvoor had gekend. Het huisje in Carmel was doortrokken van haar aanwezigheid; ze zette de kamers vol bloemen en er lagen grote stukken aangespoeld hout die ze meebracht van het strand waar ze tegenaan lagen als ze hun voeten warmden bij het vuur op 'hun' duin er vlakbij. Zijn dromen, zijn armen en zijn dagen waren van haar vervuld en hij kon zich niet meer voorstellen hoe het zou zijn om zonder haar te leven.

'Waar denk je aan?' Ze boog haar hoofd opzij en leunde tegen de stapel schilderijen.

'Ik denk eraan hoeveel ik van je houd.'

'Oh.' Ze glimlachte, en haar blik verzachtte zich terwijl ze hem aankeek. 'Daar denk ik heel vaak aan.'

'Aan hoeveel ik van je houd?' Hij glimlachte, en zij ook.

'Ja. En aan hoeveel ik van jou houd. Wat heb ik in hemelsnaam gedaan voordat ik jou had?'

'Je leidde een zeer luxueus leventje en hoefde nooit je eigen ontbijt klaar te maken.'

'Dat klinkt vreselijk.' Ze liep naar hem toe en hij trok haar op zijn schoot.

'Dat komt omdat je opgewonden bent over de tentoonstelling en niet kunt slapen. Wacht maar, over een maand of twee...' Er viel een pijnlijke stilte; hij had op het punt gestaan om te zeggen 'of over een jaar,' maar ze hadden helemaal geen jaar. Ze hadden nog maar een week of vijf, zes. 'Je krijgt er genoeg van om het ontbijt klaar te maken, dat zul je nog wel ervaren.'

Ze wilde het ook ervaren. Ze wilde het een leven lang ervaren, niet slechts een maand lang. 'Ik zal hier nooit genoeg van krijgen.' Ze begroef haar gezicht tegen zijn borst en voelde zich veilig en geborgen als een kind. Ze zagen allebei bruin door het weekend in Carmel en er zat nog zand aan haar voeten. 'Weet je wat ik denk?'

'Nou?' Hij deed zijn ogen dicht en snoof de frisse geur van haar haar op.

'Dat we heel veel geluk hebben. Wat zouden we ons nog meer kunnen wensen?'

Een toekomst, maar hij sprak het niet uit. Hij opende zijn ogen en keek haar aan terwijl ze daar zo op zijn schoot zat. 'Verlang je nooit naar nog een kind?'

'Op mijn leeftijd?' vroeg ze stomverbaasd. 'Goeie God, Pilar is bijna zestien.'

'Wat heeft dat er nou mee te maken. En wat bedoel je met "op mijn leeftijd"? Een heleboel vrouwen krijgen baby's als ze in de dertig zijn.'

'Maar ik ben 37, dat is belachelijk.'

Hij schudde zijn hoofd. Deanna keek alsof ze niet goed wist wat ze ervan denken moest. 'Voor een man is het niet te oud, waarom zou het dan voor een vrouw te oud zijn?'

'Dat ligt nu eenmaal anders, lieveling van me. En dat weet je zelf ook wel.'

'Dat weet ik niet. Ik zou graag een kind van ons beiden willen. Misschien wel twee. En ik vind je niet te oud.'

Een baby? Nu? Ze keek hem verbaasd aan, maar hij meende het echt. Hij had zijn armen nog om haar heengeslagen.

'Meen je het?'

'Ja zeker.' Hij keek haar lang in de ogen en wist niet goed wat hij daar las. Verwarring, verbazing, en ook droefheid en pijn. 'Of mag je geen kinderen meer krijgen, Deanna?' Hij had het haar nooit gevraagd. Er was geen reden voor geweest. Ze schudde haar hoofd.

'Nee, er is geen reden waarom het niet zou kunnen, maar... ik geloof niet dat ik dat nog eens zou kunnen doormaken. Pilar was een wonder na de twee jongetjes. Ik geloof niet dat ik dat weer zou willen.'

'Weten ze waardoor het kwam?'

'Gewoon pech, zeiden ze. Twee onverklaarbare tragedies. De kans dat zoiets twee keer in een gezin voorkomt is uiterst klein... maar het is gebeurd.'

'Dan zou het dus niet nog eens gebeuren.' Zijn stem klonk heel beslist en Deanna maakte zich van hem los.

'Probeer je mij een baby aan te praten?' Haar ogen waren heel groot en haar gezicht stond heel rustig.

'Ik weet het niet. Misschien wel. Het lijkt erop, hè?' Hij glimlachte en liet zijn hoofd hangen. Toen keek hij op. 'Geloof je dat ik dat echt deed?'

Ze knikte, ineens heel ernstig. 'Niet doen.'

'Waarom niet?'

'Ik ben te oud.' En ik heb al een kind. En een echtgenoot.

'Dat is de enige reden die ik beslist niet accepteer! Dat is onzin!'

Deze keer klonk zijn stem bijna boos, en ze vroeg zich af waarom.

Wat deed het ertoe of zij al dan niet te oud was voor een kind?

'Ja, ik ben wel te oud. Ik ben bijna veertig. Dit is allemaal eigenlijk al te gek. Ik voel me weer een kind, ik doe alsof ik 17 ben in plaats van 37.'

'Nou, en?' Hij keek haar onderzoekend aan en ze gaf toe.

'Het geeft ook niet, ik vind het heerlijk.'

'Mooi zo. Ga dan mee naar bed.' Hij tilde haar op en legde haar in de kamer ernaast op zijn grote, comfortabele bed. De sprei was nog gekreukeld daar waar ze hadden gelegen toen ze uit Carmel terugkwamen, en er brandde slechts een schemerlamp. De zachte kleuren maakten het gezellig, en de grote vaas margrieten die ze vrijdagmiddag op het terras had geplukt gaf de slaapkamer iets landelijks. Ze deed iets bijzonders met zijn huis, ze schiep er een sfeer waar hij al jaren naar had verlangd. Hij had nooit goed beseft wat er eigenlijk ontbrak, maar nu hij haar had wist hij het. Wat eraan had ontbroken was Deanna, met haar groene ogen en haar donkere haar dat ze opgestoken droeg, met haar blote benen die uit zijn bed staken, Deanna die in kleermakerszit met haar schetsboek op zijn bureau zat met allemaal bloemen om zich heen. Deanna, met haar vele schilderijen en haar kwasten die in al zijn koffiekopjes stonden, met de overhemden die ze 'leende' onder de verfspatten, en met de talloze attenties - de dassen die ze waste, de pakken die ze weghing, de cadeautjes die ze kocht, de boeken die ze voor hem meebracht omdat ze wist dat hij ze mooi zou vinden, het gelach en geplaag, en de zachte ogen die alles begrepen. Ze was als een droom in zijn leven gekomen, en hij zou willen dat hij nooit wakker werd. Althans niet zonder Deanna naast zich.

'Ben?' klonk haar stem heel kleintjes naast hem in het donker.

'Wat is er, liefje?'

'Als ik nu eens slechte recensies krijg?' Ze klonk als een angstig kind, en hij had de neiging om te lachen, maar hield zich in. Hij wist hoe groot haar angst was.

'Die krijg je niet.' Hij sloeg zijn armen weer om haar heen, onder de sprei. De vrouw van een kunstenaar had die eens, jaren geleden, in New York aan zijn moeder cadeau gedaan. 'De kritieken zullen uitstekend zijn, dat voorspel ik je.'

'Hoe weet je dat nou?'

'Ik weet het omdat jij heel, heel goed bent.' Hij kuste haar hals en beefde toen hij haar naakte huid tegen zijn benen voelde. 'En omdat ik zo heel veel van je houd.'

'Je bent gek.'

'U zegt?' Hij keek haar met een brede grijns aan. 'Ik zeg dat ik van je houd en jij denkt dat ik gek ben. Hoor eens even, jij...' Hij trok haar dichter tegen zich aan en bedekte haar mond met de zijne, terwijl ze samen, als waren ze één wezen, onder de sprei verdwenen.

De volgende ochtend werd ze om 6 uur wakker en verdween meteen de werkkamer in. Ze had bedacht dat er een schilderij bij stond dat er niet bij hoorde. Vervolgens vond ze dat er een waarschijnlijk niet in de goede lijst zat. Na de koffie schoot haar te binnen dat er nog twee gesigneerd moesten worden, en dat ging zo de resterende vier dagen door. Ze was vreselijk nerveus vanwege de expositie. Tijdens dit alles glimlachte Ben; hij was lief en probeerde haar wat te kalmeren. Hij nam haar mee uit eten, sleurde haar mee naar de bioscoop en zorgde ervoor dat ze met hem mee naar het strand ging. Hij dwong haar om te gaan zwemmen en hield haar tot 's avonds laat wakker met vrijen. Op donderdag nam hij haar mee uit lunchen.

'Ik wil het niet horen.' Hij stak zijn hand op.

'Maar Ben, als...'

'Nee. Geen woord over de expositie voor morgen.'

'Maar...'

'Nee!' Hij legde een vinger op haar lippen, maar ze schoof hem opzij en barstte weer los in een tirade vol bezorgdheid. Hij lachte alleen maar. 'Hoe vind je de wijn?'

'Welke wijn?' Ze keek verstrooid om zich heen en hij wees op haar glas.

'De wijn waar je nog niet van hebt gedronken. Hoe vind je hem?'

'Ik weet het niet, maar wat ik je wilde vragen...'

Hij stopte zijn vingers in zijn oren en ze begon te lachen. 'Ben! Houd op!'

'Wat zeg je?' Hij glimlachte vriendelijk naar haar over de tafel heen. Ze moest weer lachen.

'Luister nou naar me! Ik wil je iets over vanavond vragen!'

Hij begon zachtjes te neuriën, met zijn vingers nog steeds in zijn oren. Deanna bleef lachen. 'Je bent vreselijk en ik heb de pest aan je!'

'Oh nee hoor. Je kunt je handen niet van me af houden, en je hebt zin om me met je mee te sleuren zodat je me kunt aanvallen. Klopt dat?'

'Nu je erover begint...' Ze nam lachend een slokje van haar wijn en de rest van de lunch bleven ze elkaar plagen. Hij had die middag vrij genomen. De schilderijen voor Deanna's expositie waren allemaal perfect opgehangen. Sally had de leiding van de galerie en hij vond het een goed idee om bij Deanna te blijven voordat ze van gedachten veranderde of de zenuwen haar de baas zouden worden. Bovendien had hij nog een verrassing voor haar die middag. Toen ze na de lunch weer naar de auto liepen keek hij op zijn horloge.

'Deanna, zou je het erg vinden als ik even langs Saks rijd?'

'Nu?' Ze keek verbaasd. 'Nee hoor, dat is best.'

'Het duurt niet lang.' Hij parkeerde voor de winkel en glimlachte wat verstrooid. 'Ga je mee naar binnen?'

'Nee, ik wacht wel even.'

'Weet je het zeker?' Hij hield niet al te lang aan, maar hij wist dat ze niet alleen wilde zijn vandaag, zelfs niet heel eventjes.

'Goed, ik ga mee.' Dat was gemakkelijk gegaan, en opgewekt liep hij naast haar de winkel in. 'Wat moet je hier doen?'

'Een jurk ophalen,' zei hij volmaakt ongedwongen.

'Een jurk?'

'Voor Sally. Ze zei dat ze zelf geen tijd zou hebben. Dus heb ik beloofd dat ik hem wel zou ophalen en ervoor zorgen dat hij op tijd in de galerie is zodat ze zich nog kan verkleden voor vanavond. Tussen twee haakjes, wat trek jij aan?' Ze had het zo druk gehad met signeren en met de lijsten, dat hij er niet zo zeker van was dat ze er zelfs maar aan had gedacht.

'Ik weet het niet. Ik dacht dat ik mijn zwarte jurk maar aan moest doen.' Ze had een stuk of drie nette jurken van huis meegenomen. Die hingen in zijn kast, samen met haar spijkerbroeken, haar met verf bespatte overhemden, een paar gabardine broeken en een stuk of zes kasjmier coltruien. Hij vond het een leuk gezicht, zoals haar kleren naast de zijne hingen.

'Waarom doe je die groene jurk niet aan?'

'Veel te netjes.' In gedachten was ze mijlenver weg. 'Hoor eens, weet je welke critici er komen?' Haar ogen vlogen naar de zijne.

'Ik denk niet dat hij te netjes is.' Hij keek geamuseerd.

'Hoorde je wel wat ik vroeg?' Wanhoop klonk uit haar stem.

'Nee. Nou, hoe zit het met die groene jurk?'

'Verdorie, die rotjurk, ik wilde je vragen...' Hij kuste haar stevig op de mond en ze was buiten adem toen ze op de tweede verdieping uit de lift stapten. 'Ben!' Maar er was niemand in de buurt geweest die had kunnen zien wat hij deed. 'Wil je naar me luisteren?'

'Nee.' Hij begroette de verkoopster die de jurk te voorschijn haalde. 'Fantastisch.' Hij glimlachte weer tegen haar en keek Deanna aan. 'Wat vind jij?'

'Hm?' Ze was er met haar gedachten helemaal niet bij, maar ineens werd haar aandacht getrokken door de jurk met een hoge hals, lange mouwen en zonder rug. Er was een prachtig gesneden, bijpassend jasje bij. 'Mooi hè? Is dat Sally's jurk?' Ze deed een stapje naar voren om de dunne wol tussen haar vingers te voelen. Het was een jurk van Frans materiaal en Franse makelij die een vermogen moest hebben gekost. 'Het is een schoonheid.' De verkoopster en Ben wisselden een blik van verstandhouding. 'Misschien zou ik toch mijn groene moeten aandoen.'

'Ik denk van niet. Waarom trek je deze niet aan?' Hij keek zo onschuldig dat Deanna niet wist wat ze ervan denken moest.

'Sally's jurk? Doe niet zo dwaas.'

'Dan zou je haar jouw groene kunnen lenen.'

'Lieveling, ik houd van je, maar ik geloof dat je helemaal gek bent geworden.' Ze glimlachte naar de verkoopster en maakte aanstalten om weg te lopen, maar Ben pakte haar bij de arm en fluisterde in haar oor:

'Ik vind jou ook dwaas: kom, ga je nieuwe jurk eens passen.'

Ze keek hem stomverbaasd aan. 'Is dat een grapje?' Hij schudde van nee. 'Is hij voor mij?'

Hij knikte met een voldane glimlach. 'Vind je hem mooi?'

'Ik... Oh Ben, dit kan niet. Hij is schitterend!' Ze keek er nog eens naar en haar ogen werden groot. Het was een verrukkelijke, maar waarschijnlijk ook afgrijselijk dure jurk. Had Ben dat voor haar gedaan? De man die in een onopvallend Duits autootje reed en liever spaghetti at dan kaviaar? De man die er trots op was dat hij geen dienstmeisje had, maar alleen een werkster die een paar keer per week kwam, terwijl zijn grootvader zich omringd had met een heel legertje bedienden, en zijn vader zich in een palazzo bij Rome had teruggetrokken? Deze man had zo'n jurk voor haar gekocht? Het was iets wat ze van Marc nog niet zo gauw verwacht zou hebben. 'Goeie God!'

'Houd je mond nou maar en pas hem. Ik wil het zien!'

Dat deed ze, en hij zag het. De jurk was volmaakt. De snit, het model, de kleur. Ze zag er vorstelijk uit zoals ze op hem af kwam, met de jas over haar arm gedrapeerd. Haar bruine huid deed het dieppaars goed uitkomen, en haar blote rug en schouders pasten volmaakt in de jurk. 'Wat doe je erbij aan?'

'Diamanten oorbellen en zwarte zijden sandalen. En ik steek mijn haar op.'

'Oh God, dat wordt me te veel.' Hij glimlachte zo vol genoegen dat zelfs de verkoopster een lach niet kon onderdrukken.

Toen ze hem die avond aandeed zat hij op bed. Ze glimlachten naar elkaar, en voor zover nodig trok hij de rits op haar rug dicht. Ze deed de diamanten oorringen in haar oren en streek haar opgestoken haar glad. Ze zag er onberispelijk uit, en even benam het hem de adem. Toen nam hij glimlachend de diamanten oorbellen zachtjes van haar oren.

'Wat doe je nu?'

'Ik doe de dingen af.'

Ze keek verbaasd. 'Waarom? Vind je ze niet mooi?' Misschien was het omdat Marc ze haar had gegeven. 'Ik heb hier geen andere die erbij passen.'

'Dat geeft niet.' Hij stak zijn hand in zijn jaszak en pakte er een klein blauw, zijden zakje uit. Hij maakte het open en haalde twee grote, prachtige parels te voorschijn. Onder aan iedere parel zat een klein diamantje, en de oorbellen zagen er heel oud en mooi uit. 'Ik wil dat je deze draagt.'

'Oh, Ben.' Verrast keek Deanna ernaar en sloeg toen haar ogen naar hem op. 'Wat heb je gedaan?' De jurk, de oorbellen, de tentoonstelling. Hij gaf haar zoveel. Alles...

'De oorbellen zijn van mijn grootmoeder geweest. Ik wil dat jij ze draagt, Deanna. Dit is een heel bijzondere avond.' Er stonden tranen in haar ogen toen ze weer naar hem opkeek. Teder nam hij haar gezicht tussen zijn handen. 'Ik wil dat dit de mooiste avond van je leven wordt. Dit is je eerste stap in de wereld van de kunst. Deanna. En ik wil dat iedereen weet hoe goed je wel bent.' Er straalde meer liefde uit zijn ogen dan ze ooit eerder had gezien, en haar hart sloeg een slag over toen ze haar armen om hem heen legde.

'Je bent zo goed voor me.'

'We zijn goed voor elkaar, en dat is een heel bijzonder geschenk.'

'Ik kan die oorbellen niet houden.' Dat kon niet. Tenzij ze bij Ben bleef. Maar over een maand zou ze weer terug moeten naar Marc. 'Ja, je mag de oorbellen houden. Ik wil dat jij ze hebt. Wat er ook gebeurt.' Hij begreep het. Hij begreep altijd alles. Op de een of andere manier maakte dat de zaak alleen nog maar erger. De tranen stroomden over haar bedroefde gezicht. Haar schouders schokten van het snikken. 'Lieveling, niet doen.'

'Oh, Ben... ik kan niet bij je weggaan.'

'Dat hoeft ook niet. Nog niet. Laten we van het ogenblik genieten.' Sinds het begin van hun verhouding had hij er nog niet zo filosofisch over gedaan, en ze vroeg zich af of hij uiteindelijk had geaccepteerd wat eens moest gebeuren. 'Ik houd van je.' Haar stem klonk gespannen. Ze klemde zich aan hem vast en hij sloot zijn ogen.

'Ik houd ook van jou. Kom, zullen we nu eens naar die tentoonstelling van jou gaan?'

Hij deed een stapje naar achteren om naar haar te kunnen kijken, en ze knikte. Voorzichtig nam hij een van de oorbellen en deed hem in haar oor. Vervolgens, na een kus op haar mond, deed hij de andere in. 'Je ziet er verrukkelijk uit. En ik ben er zo trots op dat dit de opening van jouw expositie gaat worden.'

'Ik denk maar steeds dat ik wakker word en dat het dan allemaal een droom was. Dan ontwaak ik op het strand in Carmel als de schone slaapster, terwijl Kim nog steeds op me zit te wachten in het hotel. Maar iedere keer als ik dat gevoel heb kijk ik om me heen, en dan ben je er echt.' Ze keek hem verbaasd en verrukt aan en hij begon te lachen.

'Ik ben inderdaad heel echt.' Hij lachte weer terwijl hij zijn hand in haar jurk liet glijden. 'Ik zou het je heel graag willen bewijzen, mijn lieveling, maar ik vrees dat we daar geen tijd meer voor hebben.' Met een kleine buiging hield hij haar zijn gebogen arm voor. 'Zullen we?'

Ze stak haar arm door de zijne. 'Maar natuurlijk.'

'Ben je er klaar voor?' Ze waren zojuist gestopt voor de galerie.

'Oh God, nee!' Ze stak haar armen naar hem uit en haar ogen stonden heel groot. Toch hield hij haar maar heel eventjes tegen zich aan, en leidde haar toen snel naar binnen. Er stond een fotograaf te wachten en er waren al tamelijk veel gasten aanwezig. De kunstcritici waren er in groten getale, en zelfs Kim was er, in een gezellig gesprek gewikkeld met een van de heren van de pers. Sally kwam naderbij en keek met grote, bewonderende ogen naar de prachtige paarse jurk. Alles bij elkaar genomen was de avond een doorslaand succes. De galerie verkocht zeven van haar schilderijen. Even had ze het gevoel alsof ze afscheid nam van oude vrienden. Ze wilde haar schilderijen niet wegdoen, maar Ben plaagde haar ermee terwijl hij haar voorstelde aan een van de bewonderaars van haar werk. Ben was geweldig lief voor haar: hij was voortdurend in de buurt, zij het niet al te opvallend, behulpzaam, zonder het er dik op te leggen. Hij was Benjamin Thompson III, een buitengewoon goede galeriehouder. Niemand merkte iets van hun verhouding. Hij was even discreet als die eerste ochtend met Kim erbij, en Deanna wist dat ze niets te vrezen had. Ze was die dag even bang geweest voor wat Marc ter ore zou komen. Je wist nooit wie er naar dit soort tentoonstelling kwam, of iemand iets zou opmerken of vermoeden. Maar die avond merkte niemand iets, zelfs Kim niet, die een enorm boeket bloemen had gestuurd. Ze voelde zich persoonlijk verantwoordelijk voor het contact tussen Deanna en Ben, zakelijk bezien natuurlijk, want ze was zich niet bewust van andere aspecten. Ze had zich echter wel afgevraagd of Deanna Marc had verteld van de expositie. Later op de avond vertelde Deanna aan Kim dat ze dat inderdaad had gedaan.

'En wat zei hij?'

'Niet zo veel. Maar hij was er niet over te spreken.'

'Hij komt er wel overheen.'

'Dat denk ik ook wel.' Maar Deanna had het onderwerp verder laten rusten. Ze vertelde Kim niet dat Marc haar had verboden de tentoonstelling te houden en uiteindelijk had opgehangen. Hij had haar gezegd dat het ordinair en ambitieus was, maar voor het eerst in hun huwelijk had ze voet bij stuk gehouden. Dit keer was het te belangrijk voor haar om toe te geven. Hij had ook geen rekening gehouden met haar wensen waar het ging om Pilars motorfiets. Waarom zou zij toegeven als het om haar kunst ging?

'Goeie hemel, wat sta jij te fronsen, lieveling?' Ben zei het zachtjes opdat niemand anders het zou horen, en Deanna kwam weer terug tot de werkelijkheid.

'Er is niets. Neem me niet kwalijk. Ik... alleen... er is zoveel gebeurd.'

'Dat mag je inderdaad wel zeggen. Sally heeft net weer twee schilderijen van je verkocht.' Hij leek net een gelukkige kleine jongen, en Deanna had zin om hem te omhelzen. In plaats daarvan liefkoosde ze hem met haar ogen. 'Heb je belangstelling in een etentje, om het te vieren?'

'Alleen als het een pizza is,' grinnikte ze, wetend waar zijn voorkeur lag.

'Deze keer niet, madam. We gaan het in stijl doen.'

'Hamburgers dan?'

'Loop naar de pomp.' Zonder verdere omhaal legde hij een arm om haar schouders en kuste haar op de wang.

Het was niet ongepast dat een galeriehouder zoiets deed op de avond dat een kunstenaar voor het eerst succes boekte, maar toen Kim het zag vroeg ze zich ineens af of er soms meer achter zat. Deanna had net iets in Bens oor gefluisterd, en Kim had hem in antwoord daarop met een zachte glimlach horen zeggen: 'Ik ben blij dat je ze mooi vindt.' Deanna had de parels in haar oren even aangeraakt en was opgewekt verder gelopen. Toen Kim dat zo zag kwam er voor het eerst een bepaalde gedachte bij haar op.

13

'Oké. Ik ben zover. De waarheid, alsjeblieft.' Deanna zat rechtop in bed in de gele slaapkamer, met haar ogen dicht, haar handen samengebald en een kussen op haar hoofd.

'Je ziet eruit alsof je op een aardbeving zit te wachten.' Ben moest lachen toen hij naar haar keek. Hij zat naast haar op bed, met de krant in de hand. 'Wat zal ik je eens voorlezen, lieveling? De beursberichten? De strips? Oh, ik weet het al!'

'Lees het me nou voor, verdomme. Ik houd het geen minuut langer uit.' Ze knarsetandde, en hij begon weer te lachen en bladerde door naar de kritieken van haar expositie. Maar hij wist al wat hij zou lezen. Hij zat al te lang in die wereld om erg verrast te worden. Over het algemeen wist hij wel wat er te koop was. Terwijl hij zijn blik over het artikel liet gaan wist hij dat hij weer gelijk had gehad.

'Oké nu? Ben je er klaar voor?'

'Benjamin! Lees nou, verdomme!' Ze zei het door haar opeengeklemde tanden door en wachtte vol angstige spanning tot hij begon te lezen.

'Een heldere, tere stijl, die niet alleen jaren van studie en toewijding verraadt, maar het soort talent dat we te weinig tegenkomen...' Zijn stem las door terwijl haar ogen zich verwijdden en ze het kussen van haar hoofd trok.

'Dat verzin je maar!' Ze deed een greep naar de krant, maar hij hield hem buiten haar bereik en las verder tot hij het stuk uit had. 'Ik geloof het niet.' Ze keek alsof ze in shocktoestand was. 'Het kan niet waar zijn.'

'Waarom niet? Je bent goed. Dat heb ik je toch gezegd. Ik weet het, zij weten het en de mensen die je schilderijen hebben gekocht weten het. Iedereen weet het, behalve jij, grote, domme, suffe, bescheiden...' Hij stak zijn hand naar haar uit en kietelde haar.

'Hou op! Ik ben beroemd! Nu mag je me niet meer kietelen!' Maar ze giechelde zo hard dat hij niet ophield. 'Hou op! Ik ben een ster!'

'Oh ja? En wie heeft een ster van je gemaakt? Wie heeft je gezegd dat je moest exposeren? Wie heeft je erom gesmeekt? Wie wilde je werk tentoonstellen meteen toen hij het zag? Hè? Vertel me dat eens.' Ze lachten nu allebei en ze lag in zijn armen, terwijl haar lichtroze, zijden nachthemd opkroop tot aan haar middel. Hij zweeg even en keek hoe ze daar in zijn armen lag. Ze had er nog nooit zo mooi en broos uitgezien en hij zou haar altijd zo willen houden. Hij zou de tijd stil willen zetten.

'Wat is er, lieveling?' Ze had de blik in zijn ogen opgemerkt en keek hem onderzoekend aan. 'Wat is er?'

'Niets. Je bent ongelooflijk mooi.'

'En helemaal van jou.' Ze liet haar lichaam over het zijne heen glijden en glimlachte gelukkig terwijl haar mond de zijne zocht voor een lange, tedere kus. Binnen de minuut lag de roze, zijden nachtjapon op de grond. Het was rond het middaguur voor ze weer uit bed kwamen. Deanna geeuwde slaperig toen ze, naakt nog, in de deur naar het terras stond, terwijl haar haar in een ebbehoutkleurige stroom langs haar rug viel. Vanuit het bed keek hij naar haar en wenste dat ze daar altijd zou blijven staan.

'Weet je, ik geloof dat je hard bezig bent mijn carrière naar de knoppen te helpen.' Hij bleef naar haar kijken toen ze zich naar hem toe draaide. Ze zag er zo jong en breekbaar uit. Haar uiterlijk was echter in tegenspraak met de kracht die ze, naar hij wist, in zich had. Ze moest wel staalhard zijn, anders had ze die eenzame jaren met Marc nooit overleefd.

'Waarom ben ik een bedreiging voor je carrière? Ik dacht dat mijn briljante schilderijen je een fortuin zouden opbrengen.' Ze keek hooghartig over haar schouder.

'Dat zou ook zo zijn als ik ooit nog naar kantoor ging. Het is maar goed dat ik Sally heb gezegd dat ze vandaag maar niet op me moest rekenen. Weet je dat ik zoiets van mijn leven nog niet heb gedaan?' Maar hij zag er niet naar uit alsof hij ongelukkig was met zijn nieuwe levensstijl. Terwijl hij een handdoek om zich heen wikkelde, wierp hij haar zijn badjas toe en liep achter haar aan het terras op, waar ze gezellig in de twee groene canvas stoelen gingen zitten. 'Je maakt me lui, gelukkig, begerig en jong.'

'En jij hebt op mij precies dezelfde uitwerking.' Ze boog zich naar hem toe en ze kusten elkaar. 'Ik voel me net 21. Hooguit 22.'

'Mooi zo. Laten we dan trouwen en twaalf kinderen nemen.' Ze keek hem even aan, en een ogenblik lang dacht ze bijna dat hij het meende. 'Dan hadden we beslist een aantal nieuwe problemen om ons mee bezig te houden. Denk je ook niet?' Ze probeerde de toon van haar stem luchtig te houden. Ze had geen zin om er weer met hem over te praten. Ze kon het niet. Het was niet goed. Daarom vroeg ze: 'Wat gaan we dit weekend doen?'

Ze hief haar gezicht op naar de zon en deed tevreden haar ogen dicht. Het was heerlijk om bij hem te zijn, met hem samen te wonen, naar Carmel te gaan en in de stad te blijven, 's morgens naast hem wakker te worden en 's avonds naast hem weer in slaap te vallen. Ze had het gevoel alsof ze al honderd jaar samen waren, niet pas zeven weken. Was het al zo lang? Waren hun levens als zo snel versmolten? Het was opmerkelijk hoeveel er gebeurd was en in welk tempo.

'Heb je echt zin om naar Carmel te gaan, of heb je er genoeg van?'

'Daar krijg ik nooit genoeg van. Het is het vredigste, meest ideale oord om naar toe te gaan.'

'Dat doet me plezier.' Hij boog zich voorover en pakte haar hand. 'Zo voel ik het ook. Maar ik heb steeds het idee dat je misschien iets meer opwindends zou willen doen.'

'Wat bijvoorbeeld?' Het idee vond ze vermakelijk. Athene? Ze dwong zich om niet meer aan Marc te denken.

'Ik weet het niet. We zouden naar Beverly Hills kunnen gaan. Daar ben ik in geen weken geweest.' Hij ging er meestal overdag naar toe en was dan op tijd terug voor het diner. We kunnen binnenkort ook weleens naar New York gaan.' Zijn werk was nooit helemaal uit zijn gedachte - andere galerieën, andere galeriehouders, veilingen en kunstenaars. Op zijn eigen manier koesterde hij net zo'n hartstocht voor zijn werk als Marc. Het verschil was dat hij haar erbij betrok en dat het een hartstocht was die zij ook deelde. 'In ieder geval, lieveling, wat zou je graag willen doen dit weekend?'

'Wat ik je al zei, ik zou graag naar Carmel gaan.' Ze opende haar ogen en glimlachte gelukkig.

'Dan wordt het Carmel.'

'Dat herinnert me eraan...' Met een frons legde ze haar hoofd achterover 'Er zijn nog een paar dingen die ik thuis wil ophalen.' Ze was daar in dagen al niet geweest. Af en toe vroeg ze zich af wat Margaret wel zou denken. Ze had uitgelegd dat ze in het atelier van een vriendin werkte en dat het gemakkelijker was daar meestal ook maar te slapen. Dat ze af en toe 's morgens even langskwam om haar bed in de war te maken nadat Margaret haar vrije avond had gehad zou niemand om de tuin leiden, de vrouw die al jaren voor haar werkte nog het minst. Maar wat moest ze zeggen? Ik ben verliefd op een andere man? Dus ging ze rustig zo verder en ontweek de doordringende, blauwe ogen van de oudere vrouw.

Om 2 uur 's middags zette Ben haar een paar straten van haar huis af. Ze wilde even naar de post kijken en een paar cheques uitschrijven. Ze moest Margaret betalen en zorgen dat ze geld had voor het eten, hoewel ze nooit meer thuis at. Naar lichaam en ziel leefde ze ergens anders. Ze werkte zelfs niet meer in haar eigen atelier. Alles wat ze schilderde deed ze bij Ben, ze werkte daar zelfs in het geheim aan een schilderij, steeds als hij niet thuis was.

Deanna ging naar binnen en riep of er iemand thuis was. Margaret was er echter niet. Waarom zou ze er ook zijn? Deanna was nooit thuis, en er was niet veel te doen. De gebruikelijke stapel rekeningen en oninteressante uitnodigingen lag er maar geen brief van Pilar, en geen levensteken van Marc. Hij schreef haar niet. Hij belde. Voor hem was er ook geen post. Altijd als hij weg was kwam Dominique drie keer per week zijn post ophalen om die samen met officiële stukken aan hem door te zenden.

Langzaam liep ze naar boven naar haar kamer, een hand vol post en met de andere aan de trapleuning. Boven aan de trap bleef ze staan. Ze vond het deprimerend om weer terug te zijn. Het was alsof ze gedwongen werd een droom op te geven, om weer oud te worden, gescheiden van de man die sprak van een huwelijk met twaalf kinderen. Bij die gedachte begon ze te glimlachen en zuchtte toen ze de telefoon hoorde. Ze besloot om niet op te nemen, maar vroeg zich toen af of het Ben misschien was die vanuit een cel belde terwijl hij op haar wachtte. Het was alsof er niemand anders op de wereld was dan zij beiden. Ze kon zich niet voorstellen dat het iemand anders was dan hij.

'Ja?' Haar stem klonk vrolijk.

'Allo?' Oh, Jezus, het was Marc. 'Allo?'

'Marc?'

Ze probeerde tijd te winnen.

'Kennelijk. Ik zou graag willen dat je me die onzin van die tentoonstelling eens uitlegde. Dominique heeft me net gebeld.'

'Dat kwam goed uit.'

'Ik heb je gezegd wat ik ervan vond. Wat je hebt gedaan getuigt niet van goede smaak.' Zijn stem klonk laaiend.

'Integendeel, ik verzeker je dat het allemaal erg smaakvol was.'

'Dat staat nog ter discussie, lieve. Je weet heel goed dat ik je verboden had die expositie te houden. En de publiciteit! In godsnaam, Deanna, het lijkt wel alsof je een of andere hippie bent.'

'Dat is absoluut niet waar.' Ze rechtte haar rug bij de gedachte. 'Uit de kritieken komt naar voren dat ik een serieuze kunstenares ben. En misschien ben ik dat ook wel.'

'Ik dacht dat we een poosje geleden al tot een andere conclusie waren gekomen.'

'Jij misschien, maar ik niet.' De rotzak. Hij begreep het niet. Hij had het nooit begrepen.

'Zo. In ieder geval hoop ik niet dat die nieuwe, opvallende persoonlijkheid die je nu geworden bent iedere dag zo'n in het oog lopend evenement gaat organiseren.'

'Wees maar niet bang. Als ik geluk heb exposeer ik eens in de vijf jaar.'

'In dat geval spijt het me dat ik deze keer heb gemist.'

'Nee, dat spijt je helemaal niet.' Ze was woedend nu en speelde zijn spelletje niet meer mee.

'Wat zeg je?'

'Ik zei dat het je helemaal niet speet dat je er niet was. Ik ben je hypocriete gedoe spuugzat. Hoe durf je zo kleinerend over mijn werk te doen.'

'Deanna?' zei hij geschrokken.

'Het spijt me, ik...' God, wat gebeurde er allemaal? Ze kon haar opgekropte gevoelens niet langer bedwingen. Het was alsof het er nu allemaal uit moest. 'Ik weet het niet, Marco... Ik denk dat ik moe ben.'

'Dat zal wel. Dit was zeker niet zo'n geschikt moment om te bellen, hè?' Zijn stem was een en al sarcasme en kilheid. Hij kon haar houding niet erg waarderen. Hij had haar moeten dwingen de zomer in Cap d'Antibes door te brengen.

'Nee. Ik stond op het punt om naar Carmel te gaan.'

'Alweer?'

'Ja. Met Kim.' Oh God, niet weer. Ze vond het vreselijk om tegen hem te liegen. 'Ik heb niet zoveel te doen als jij er niet bent, zie je.' Ze wist dat dat hem wel tot zwijgen zou brengen.

'Nu, dat zal dan niet lang meer duren.'

'Hoelang nog?' Ze sloot de ogen en hield haar adem in. Laat het nog een hele tijd zijn, oh, alsjeblieft, laat hem nog niet thuiskomen...

'Ongeveer een maand.'

Deanna knikte zwijgend. Zij en Ben hadden nog een maand. Meer niet.

Met grote snelheid reden ze een half uur later langs de bekende weg naar Carmel. Deanna was ongewoon stil tijdens de rit. Ben keek van opzij naar haar; ze zag er mooi maar zorgelijk uit terwijl de wind haar haar deed opwaaien.

'Wat is er aan de hand?' vroeg hij. 'Heb je net slecht nieuws gehad?' Ze schudde haar hoofd.

'Nee.' Na lang aarzelen keek ze naar het voorbijsnellende landschap en begon weer te praten. 'Hij heeft opgebeld.'

'Hoe ging dat?' Heb je om een scheiding gevraagd... ?

'Net als anders. Ik werd kwaad. Hij was woedend over de tentoonstelling. Zijn secretaresse heeft er speciaal voor naar Parijs gebeld.'

'Maakt het enig verschil?' vroeg hij. Ze haalde haar schouders op. 'Vind je het nog steeds erg als je hem kwaad maakt?'

Ze wendde zich naar hem toe. 'In sommige opzichten lijkt hij op mijn vader. Marc is jarenlang een autoriteit voor me geweest.'

'Ben je bang voor hem?'

'Ik dacht altijd van niet, maar misschien is dat wel zo. Ik dacht dat ik respect voor hem had. Maar... ach, wie zal het zeggen...'

'Wat is het ergste wat hij je kan aandoen?'

'Bij me weggaan - dat dacht ik tenminste.'

'En denk je er anders over?'

Ze knikte. 'Ja.' Vreemd genoeg zou ze bijna willen dat hij haar verliet. Dat zou het allemaal zo eenvoudig maken, hoewel Pilar er natuurlijk ook nog was. Pilar zou het haar nooit vergeven. Deanna fronste haar wenkbrauwen en Ben raakte even haar hand aan.

'Zit er nou maar niet te veel over in. Het komt allemaal wel goed.'

'Ik wou dat ik wist hoe, Ben. Ik... ik weet niet wat ik moet doen.' Ze wist het wel, maar ze wilde het niet. Ze wilde hem niet verliezen en Marc niet verlaten. 'En... ik heb ook mijn verplichtingen ten opzichte van Pilar.'

'Ja, en tegenover jezelf. Je eerste verplichtingen heb je tegenover jezelf, dan komt je kind. Daarna is de beslissing aan jou.'

Deanna knikte en zweeg een poosje. Ze keek minder bedrukt dan eerst. 'Het is vreemd. Vaak vergeet ik gewoon dat hij bestaat. Achttien jaar lang heeft mijn hele leven om hem gedraaid en plotseling, binnen anderhalve maand is het alsof hij niet meer bestaat en ik hem nooit heb gekend. Ik voel me een ander mens. Maar hij bestaat nu eenmaal wel, Ben. Hij belt op; hij is er echt en hij verwacht dat ik met hem praat, maar op de een of andere manier kan ik dat niet.'

'Praat dan een poosje niet tegen hem.'

Jezus, hij begrijpt het niet. En God, laat hem geen bezittersair aannemen. Alstublieft, nog niet...

Maar Ben vervolgde: 'Waarom laat je die dingen niet op hun beloop en geniet van het heden? Later kun je je zorgen maken over de toekomst.'

'Dat doe jij ook, hè?' Ze legde een hand in zijn nek en kuste zijn wang. Ze had de bezorgdheid op zijn gezicht gezien, de angst in zijn ogen, als hij dacht dat ze niet keek. 'Jij maakt je helemaal geen zorgen, hè?'

'Ik?' Hij schudde zijn hoofd, met zo'n zelfverzekerde uitdrukking op zijn gezicht dat ze begon te lachen.

'Je jokt. Je zit er net zo over in als ik. Bespaar me dus je redevoeringen. Ik dacht altijd dat je zo onaantastbaar was dat het je niets deed, maar ik weet nu wel beter.'

'O ja?' Hij keek haar aan met een mengeling van vrolijkheid en bravoure in zijn ogen. Maar hij zag verschrikkelijk op tegen wat er in de herfst ging gebeuren. Het was het enige wat hij niet onder ogen kon zien.

'Nou, in ieder geval heeft hij gezegd dat hij pas over een maand thuiskomt.'

'Een maand?'

Deanna knikte zwijgend, en ze reden verder.

14

'Kom op, slaapkop, sta op. Het is bijna 10 uur.' Ze deed een oog open, kreunde en draaide zich weer om. Hij klopte haar op haar achterste en leunde toen over haar heen om haar te kussen. 'Kom. Je hebt vandaag een afspraak met een toekomstige koper. Je moet om 11 uur in de galerie zijn.'

'En jij dan?' vroeg ze uit de diepte van haar kussen.

'Ik ga nu vast, lieveling, sta je op?'

'Nee.'

Hij ging naast haar zitten. 'Deanna, voel je je wel goed?' Gedurende de twee weken die volgden op de tentoonstelling was ze vaak doodmoe geweest.

'Ik voel me prima.' Maar dat was niet zo. Haar hoofd voelde zwaar, en haar lichaam was als lood. Het was zoveel gemakkelijker om maar in bed te blijven en de dag te verslapen en te verlummelen. 'Hoe komt het toch dat je de laatste tijd zo moe bent?' Tamelijk bezorgd keek hij op haar neer.

'Ik denk dat het mijn gevorderde leeftijd is.'

'Kennelijk. Ik hoop maar dat het succes je niet boven het hoofd groeit, want het begint erop te lijken dat je erg veel succes zult krijgen.' Hij praatte over zijn schouder heen met haar terwijl hij naar de keuken liep. 'Wil je wat toost?'

Het idee sprak haar niet zo aan. Ze schudde haar hoofd en deed haar ogen weer dicht, waarna ze haar hoofd in het kussen verstopte. 'Nee, dank je!' Maar even later kwam hij terug met koffie en voor het eerst in jaren had ze daar helemaal geen zin in.

'Deanna, voel je je echt wel goed?'

'Ik voel me prima. Ik ben alleen moe.' En ziek bij het vooruitzicht van Marcs terugkeer. Dat zou het wel zijn. De gedachte aan hem en aan Pilar maakte haar doodmoe. Het was idioot dat ze deze laatste weken met Ben daardoor liet bederven, maar ze kon er niets tegen doen.

'Heus lieveling, het gaat best. Je hoeft je geen zorgen te maken.' Ze glimlachte hem stralend toe en nam een slokje koffie, maar toen de warme damp in haar gezicht kwam kokhalsde ze bijna. Ze werd zichtbaar bleek en zette het kopje neer. 'Je bent ziek!' Het was een beschuldiging met een ondertoon van angst.

'Dat ben ik niet, hou toch op. Ik voel me best, geweldig, ik ben gezond en ik aanbid je.' Ze strekte met een stralende glimlach haar armen naar hem uit en hij hield haar dicht tegen zich aan. Hij wilde niet dat haar iets overkwam, en ineens was hij doodsbang haar te verliezen. De gedachte kwam talloze malen bij hem op. Ze zou ziek kunnen worden, een ongeluk kunnen krijgen of verdrinken in de zee bij Carmel; ze kon omkomen bij een brand... Ze zou terug kunnen gaan naar Marc.

'Wie is die koper die we vandaag ontmoeten?'

'Hij heet Junot. Hij is òf Zwitsers òf Frans, dat weet ik niet zeker.'

Frans? Misschien kende hij Marc wel. Maar voor ze dat kon uitspreken had Ben zijn antwoord al klaar.

'Nee. Hij is deze week pas aangekomen, en toen hij langs de galerie kwam viel jouw werk bij hem in de smaak. Zo eenvoudig is dat. Oké?'

'Geweldig, gedachtenlezer.'

'Mooi. Dan zie ik je daar om 11 uur.' Hij keek nog eens naar haar en dwong zich tot een glimlach. Hij zwaaide en sloot de deur achter zich. Ze hadden er nu allebei last van, en hij besefte dat maar al te goed. Angst. Ze had nachtmerries en hield zich wanhopig aan hem vast wanneer ze in slaap vielen, en nu deze uitputting en gevoelens van onbehagen. Ze hadden beiden dezelfde angstige voorgevoelens en vroegen zich af wat het eind van de zomer zou brengen. Ze waren al bang elkaar te verliezen. Ze hadden nog twee weken. Misschien zelfs drie als Marc werd opgehouden. Hij zou Pilar mee naar huis nemen. Maar wat dan? Geen van beiden wisten ze het antwoord. Nog niet. En het wonder waar ze beiden op hadden gehoopt was nog niet gebeurd.

Deanna was precies om 11 uur bij de galerie, in een crèmekleurig pakje met een ivoorkleurige, zijden blouse erbij. Haar schoenen en tas hadden dezelfde vanilleachtige tint. Ze droeg haar moeders parels en de oorbellen die Ben haar vlak voor de expositie had gegeven. De koper-in-spe, monsieur Junot, keek geïmponeerd. Hij gedroeg zich keurig zoals van hem werd verwacht, deed een bod en was een en al charme. Niet alleen kocht hij één schilderij, maar zelfs twee van haar beste. Nadat hij was vertrokken schudden zij en Ben elkaar vrolijk de hand. De verkoop had bijna 8000 dollar opgebracht, waarvan natuurlijk bijna de helft naar Ben zou gaan. Hij inde de gebruikelijke 40% die een galeriehouder toekwam. Sommigen van hen eisten zelfs 50%. Toch had ze het de laatste weken niet gek gedaan. Sinds de tentoonstelling was geopend had ze bijna 12 000 dollar verdiend.

'Wat ga je er allemaal mee doen?' Ben sloeg haar geamuseerd gade. Ze zat tevreden naar de cheque te kijken.

'Onafhankelijk zijn,' zei ze ineens, terugdenkend aan wat Marc had gezegd voor hij wegging, namelijk dat dat de reden was dat ze nog steeds schilderde. Op die manier kon ze op haar eigen benen staan als dat ooit nodig mocht zijn. Misschien had hij wel gelijk. Het was zeker niet de enige reden, maar het gevoel dat ze nu iets had wat helemaal van haarzelf was, maakte dat ze zich een ander mens voelde.

'Wil je je onafhankelijkheid bewijzen en me mee uit lunchen nemen?' Ben zat haar vol bewondering aan te staren, maar hoewel ze er opmerkelijk knap uitzag, kon hij toch aan haar ogen zien dat ze nog niet helemaal de oude was. 'Nou, gaan we samen lunchen?' Hij kon haast niet wachten om met haar uit te gaan, bij haar te zijn, haar mee naar huis te nemen, alleen met haar te zijn en te genieten van iedere minuut van hun samenzijn. Het was een obsessie aan het worden. Ze schudde echter haar hoofd.

'Ik zou het heerlijk vinden, maar het kan niet. Ik ga met Kim lunchen.'

'Verdomme. Goed, ik zal je niet vragen om het af te zeggen, maar als ik hier om 5 uur wegga, madam, ben je helemaal voor mij.'

'Jawel, sir.' Ze keek hem vergenoegd aan.

'Beloofd?'

'Dat is een belofte die gemakkelijk na te komen is.'

'Mooi zo.'

Hij liep met haar mee naar de deur van de galerie, gaf haar een keurig kusje op haar wang en keek haar na terwijl ze de straat overstak naar de Jaguar. Wat een elegante vrouw was ze toch. En ze was van hem. Hij glimlachte trots en liep weer naar binnen.

'En hoe gaat het vandaag met mijn geliefde kunstenares? De nieuwe Mary Cassatt.' Kim lachte hartelijk terwijl Deanna ging zitten. Zoals gewoonlijk ontmoetten ze elkaar bij Trader Vic's. Deanna was er al bijna twee maanden niet geweest.

'Geloof je me als ik je vertel dat we vanmorgen weer twee schilderijen hebben verkocht?'

'Ik geloof het. God zij dank was Thompson de aanhouder die won. Ik had nooit gedacht dat ik het nog eens zou beleven dat je zou toegeven.' Maar ze wist ook dat Marcs afwezigheid er een grote rol in had gespeeld. Deanna zou nooit in een expositie hebben toegestemd als Marc in de buurt was geweest om er een stokje voor te steken. 'Hoe dan ook, ik ben dolblij dat je het hebt gedaan; het werd hoog tijd.' Kim gaf de ober een teken en bestelde champagne, ondanks dat Deanna lachend tegenstribbelde. Waarom niet? We hebben elkaar verdorie nauwelijks gezien sinds we in Carmel waren. We hebben heel wat te vieren.'

Deanna moest inwendig lachen. Meer dan Kim besefte.

'Zo, wat heb je nog meer voor nieuws, behalve dan dat je nu beroemd bent?' Kim keek haar onderzoekend aan, maar Deanna glimlachte alleen maar. 'Je kijkt alsof je net de honderdduizend hebt gewonnen.'

'Ik weet ook niet waarom.'

'Nonsens! Ik denk dat ik het misschien wel weet.' Ze had het gezien op de avond dat de expositie werd geopend, maar was niet helemaal zeker van haar zaak geweest. 'Nou, vertel je het me of moet ik sterven van spanning?'

'Bedoel je dat de keus aan mij is?'

'Laten we het daar maar niet over hebben. Kom Deanna, wees lief... vertel het me nou.'

Kim acteerde een beetje, maar Deanna werd plotseling ernstig. 'Dat klinkt alsof je het al weet. Jezus, ik hoop dat het niet zo opvallend is.'

'Dat is het ook niet. Die avond van de opening begon me ineens iets te dagen. Maar ik geloof niet dat het iemand anders is opgevallen.'

Eindelijk ontmoetten hun ogen elkaar en Deanna zweeg een poosje. 'Hij is een ongelooflijk bijzonder iemand, Kim. En ik houd van hem. Heel veel.'

Kim zuchtte langzaam en wachtte. 'Hij lijkt me erg aardig. Is het serieus?' vroeg ze. Deanna knikte en Kim nam een Slokje van haar champagne.

'Ik wou dat ik kon zeggen dat ik het niet wist. Maar ik weet het wel.' Haar ogen vulden zich met tranen. 'Ik moet weer terug naar Marc. Ben beseft dat ook. Ik kan niet weer helemaal overnieuw beginnen, Kim. Ik kan het niet. Ik ben te oud. Ik ben bijna veertig, en...' Haar stem was nauwelijks meer dan gefluister. 'Ik ben al een heel leven bij Marc. Ik heb altijd van hem gehouden. En... dan is Pilar er nog...' Deanna kon niet verder. Haar ogen liepen over en ze moest haar neus snuiten.

Kim wilde dat ze haar armen om haar heen kon slaan en één, twee, drie een oplossing kon aanreiken. Ze wisten allebei dat die er niet was.

'Is er geen andere mogelijkheid?' Deanna schudde haar hoofd. 'Hoe staat Ben ertegenover?'

Deanna haalde eens diep adem. 'Hij is net zo radeloos als ik. Maar ik kan niet zomaar weglopen en helemaal opnieuw beginnen. Ik kan het niet. Haar fluisterende stem klonk wanhopig. 'Ik ben te oud.'

'Als dat alles is wat je tegenhoudt! Je weet verdomd goed dat dat niet zo is. Verdorie, veel vrouwen beginnen nog een nieuw leven wanneer ze zestig zijn als hun man doodgaat. Als je 37 bent zou je wel gek zijn iets te laten schieten wat je echt wilt.'

'Maar het is niet goed. En ik ben wél te oud, verdomme, Kim. In godsnaam, hij wil ook nog kinderen, en ik heb al een bijna volwassen dochter.'

'Dat is een reden te meer. Pilar gaat eens de deur uit. Als je nog kinderen wilt, dan is dit het moment.'

'Jij bent al net zo gek als hij.' Deanna deed haar best om te glimlachen, maar het was geen gemakkelijk onderwerp. Ze had het idee alsof ze de komende twee weken tussen haar vingers door voelde glippen.

'Ben je gelukkig met Ben, Deanna?'

'Ik ben mijn hele leven nog niet zo gelukkig geweest. Ik kan het niet bevatten. Ik woon al bijna twintig jaar met Marc samen, we kennen elkaar en ineens... oh God, Kim, ik kan me nauwelijks herinneren hoe Marc eruitziet, hoe zijn stem klinkt. Het is alsof mijn hele leven om Ben draait. Eerst voelde ik me schuldig: ik verafschuwde mezelf om wat ik deed. Nu zit ik er niet meer mee, ik houd gewoon van hem.'

'En denk je dat je in staat bent om dat op te geven?' Kim keek haar bedroefd aan omdat ze besefte wat haar vriendin moest doormaken. 'Ik weet het niet. Misschien kunnen we elkaar nog wel ontmoeten. Misschien... Kim, ik weet het gewoonweg niet.'

Kim ook niet, maar ze vermoedde dat Ben Thompson het niet lang zou verdragen om haar met iemand anders te delen. Daar leek hij de man niet naar.

'Ga je het Marc vertellen?'

Deanna schudde haar hoofd. 'Nooit. Hij zou het nooit begrijpen. Het zou zijn hart breken. Ik - we moeten maar afwachten. Ben moet in september een paar weken naar New York, dan heb ik de tijd om te zien hoe de zaken ervoor staan.'

'Als ik iets kan doen, Deanna... als je hulp nodig hebt of eens wilt uithuilen - dan ben ik altijd beschikbaar, liefje. Ik hoop dat je dat weet.'

'Dat weet ik.'

Ze wisselden een glimlach en begonnen over iets anders, maar nog lang nadat ze afscheid hadden genomen werd Kim achtervolgd door Deanna's gezicht en door wat ze had gehoord en gezien.

Na hun gesprek was Deanna langzaam naar huis gereden. Ze moest de post openmaken en rekeningen betalen. Ze zou Ben pas om 5 uur ontmoeten, waarna ze rustig ergens zouden gaan eten. Dan gingen ze misschien een eind wandelen of naar de bioscoop, het soort dingen dat mensen deden die geen kinderen of andere verplichtingen hadden, of te weinig tijd. Ze wilde deze twee weken net doen als in de twee maanden daarvoor, en eenvoudig rustig samen zijn. Dat wilde Ben ook.

'Mrs. Duras?' Margaret stond haar al op te wachten toen ze de sleutel nog niet eens uit het slot had. Haar gezicht stond gespannen, hetgeen Deanna eerst niet goed begreep.

'Margaret? Voel je je wel goed?' Ze vond dat de oudere vrouw bleek zag. Toen ze bij het haltafeltje stond merkte ze dat de huishoudster nog steeds naar haar keek. 'Margaret? Wat is er aan de hand?' Haar stem klonk wat dwingender nu, en ze keek de vrouw in het donkerblauwe uniform lang en indringend aan. Zou ze het weten van Ben? Had ze hen gezien? 'Wat is er aan de hand?'

'Er is twee keer opgebeld...' Margarets stem stierf weg, ze wist niet goed wat ze verder moest zeggen. Ze had niet het recht mrs. Duras ongerust te maken, maar ze had een bepaald voorgevoel.

'Door mr. Duras?' Deanna rechtte haar rug.

'Door madame Duras, zijn moeder.'

'Wat zei ze?' Deanna's blik versomberde. 'Was er iets gebeurd?'

'Ik weet het niet. Ze heeft alleen met de telefoniste in Parijs gesproken, maar ze wil dat u direct terugbelt.'

'Parijs? Antibes bedoel je.' Deanna wist dat het voor Margaret allemaal hetzelfde was. De huishoudster schudde nadrukkelijk haar hoofd.

'Nee. Het was Parijs. Ze hebben een nummer opgegeven.' Margaret zocht naarstig het papiertje uit de stapel en gaf het aan Deanna. Ze had gelijk. Het was Parijs. Het was het nummer van het huis aan de Rue François Premier. Er was iets gebeurd. Misschien was de oude dame ziek en wilde ze dat Pilar al naar huis ging. Marc! Er was iets met Marc! Talloze rampen kwamen haar voor de geest terwijl ze de trap op rende om in de slaapkamer te gaan bellen. In Parijs was het even na middernacht. Te laat? Moest ze wachten tot de ochtend?

De telefoniste bracht de verbinding snel tot stand, en bijna direct hoorde ze het bekende zoemen van de Franse telefoon. Jarenlang had het haar in de oren geklonken als de bezettoon, maar nu was ze eraan gewend en herkende ze het. 'Het kan even duren voor ze opnemen, het spijt me.'

'Dat geeft niet.' De telefoniste had het wat trage, Californische accent en Deanna glimlachte. Toen hoorde ze de stem van haar grootmoeder.

'Allo? Oui?'

'Mamie?' Het koosnaampje was Deanna nooit gemakkelijk over de lippen gekomen. Na bijna twintig jaar was ze nog geneigd haar schoonmoeder madame Duras te noemen. 'Mamie?' De verbinding was niet best, maar Deanna verstond haar goed en verhief zelf haar stem om zich verstaanbaar te maken. De stem van madame Duras klonk slaperig noch innemend. Dat was nooit het geval. 'Met Deanna. Het spijt me vreselijk dat ik zo laat bel, maar ik dacht dat...'

'Deanna, il faut que tu viennes.' Oh Jezus, toch niet in het Frans, met zo'n slechte verbinding! Maar de oudere vrouw ging verder in een stortvloed van Franse woorden, die Deanna nauwelijks verstond.

'Wacht even, ik kan u niet verstaan. Ik begrijp het niet. Wilt u het alstublieft in het Engels zeggen. Is er iets gebeurd?'

'Ja.' Het woord was een lange, trieste uithaal, en er volgde een stilte. Deanna wachtte. Wat was er gebeurd? Het was Marc. Ze wist het zeker! 'Pilar... Ze heeft... een ongeluk... op de motor.'

Deanna's hart stond stil. 'Pilar?' schreeuwde ze in de telefoon, en hoorde niet dat Margaret de kamer binnenkwam. 'Pilar?' De verbinding werd nog slechter en ze schreeuwde nog harder. 'Mamie? Kunt u me verstaan? Wat is er gebeurd?'

'Haar hoofd... haar benen...'

'Oh God! Gaat het goed met haar?' De tranen liepen haar over de wangen en wanhopig probeerde ze haar stem weer in bedwang te krijgen. 'Mamie? Gaat het goed met haar?'

'Paralysées. Les jambes. Haar benen... verlamd. En haar hoofd... we weten het niet.'

'Waar is ze?' gilde Deanna met schrille stem.

'In het American Hospital.' De oude vrouw zat te snikken.

'Hebt u Marc gebeld?'

'We kunnen hem niet vinden. Hij zit in Griekenland. Zijn société probeert hem op te sporen. Ze denken dat hij morgen hier kan zijn. Oh, alsjeblieft, Deanna... wil je komen?'

'Vanavond nog. Meteen.' Haar arm trilde helemaal toen ze op haar horloge keek. Het was tien voor vier. Ze wist dat er om half acht een toestel ging, omdat Marc dat vaak nam. Gezien het tijdsverschil zou ze er de volgende dag om half vijf Parijse tijd zijn. 'Ik kom... in de namiddag. Ik ga direct door naar het ziekenhuis. Hoe heet haar dokter?' Haastig krabbelde ze zijn naam neer. 'Waar kan ik hem bereiken?' Madame Duras gaf haar zijn privé-telefoonnummer.

'Oh, Deanna. Het arme kind... Ik heb Marc nog zo gezegd dat die moto te groot was voor een kind. Waarom heeft hij niet naar me geluisterd? Ik heb hem nog zo gezegd...'

Dat heb ik ook gedaan. 'Mamie, is er iemand bij haar?' Het was het eerste waar ze aan dacht. Haar kind lag alleen in een Parijs ziekenhuis.

'Natuurlijk hebben we verpleegsters.' Dat leek alweer meer op de madame Duras die Deanna kende.

'Is er niemand anders bij haar?' Er klonk afgrijzen uit haar stem.

'Het is hier al na middernacht.'

'Ik wil niet dat ze alleen is.'

'Goed dan. Ik zal Angéline er nu naar toe sturen, en ik ga zelf in de ochtend wel.' Angéline, de oudste, de alleroudste van alle bedienden. Angéline. Hoe kon ze?

'Ik kom zo gauw ik kan. Zeg maar dat ik van haar houd. Wel te rusten, Mamie, tot morgen.'

Wanhopig belde Deanna weer met de telefoniste. 'Dokter Hubert Kirschmann, persoonlijk. Het is heel dringend.'

Maar docteur Kirschmann nam niet op. Ook een gesprek met het American Hospital leverde niet veel op. Hoewel de toestand van mademoiselle Duras nog steeds kritiek was, had ze een rustige nacht; ze was bij bewustzijn en er was een mogelijkheid dat ze haar in de ochtend zouden opereren. Het was nog te vroeg om er veel van te kunnen zeggen. Ze was pas die avond uit Cannes overgevlogen en misschien zou madame zo vriendelijk willen zijn in de ochtend de docteur te bellen... Oh, barsten jullie allemaal. Pilar was niet in staat de telefoon aan te nemen. En Deanna kon dus niets meer doen. Behalve dan op het vliegtuig stappen.

Even zat ze stil, vechtend tegen de tranen, met het hoofd in haar handen, tot haar plotseling een snik ontsnapte die regelrecht uit haar hart kwam. 'Pilar... mijn kind. Oh, mijn God!' Toen was Margaret bij haar, en ze sloeg haar armen in het blauwe uniform stevig om haar heen.

'Is het heel erg?' fluisterde haar stem in de al te stille kamer.

'Ik weet het niet. Ze zeggen dat haar benen verlamd zijn, en dat er ook iets met haar hoofd is. Maar niemand kon me behoorlijk antwoord op mijn vragen geven. Ik neem het eerstvolgende toestel.'

'Ik zal een koffer gaan pakken.'

Deanna knikte en probeerde haar gedachten te ordenen. Ze moest Ben bellen, en Dominique. Automatisch draaiden haar vingers het nummer van Dominique op kantoor. De stem waar ze zo'n hekel aan had kwam al gauw aan de telefoon. 'Waar is monsieur Duras?'

'Ik heb geen idee.'

'Nee, dat heb je inderdaad niet. Onze dochter heeft net een ongeluk gehad en ze kunnen hem niet vinden. Waar zit hij?'

'Ik... madame Duras, het spijt me heel erg... Ik zal mijn best doen hem zo gauw mogelijk te lokaliseren. Dan belt hij u wel.'

'Ik ga vanavond nog naar Parijs. Zeg maar dat hij daarnaar toe moet en dat hij zijn moeder moet bellen. Pilar ligt in het American Hospital in Parijs. In godsnaam, Dominique, wil je hem alsjeblieft voor me opzoeken?' Haar stem was onvast.

'Ik zal mijn best doen. En ik vind het echt heel naar voor u. Is het ernstig?'

'Dat weten we nog niet.'

Ze belde de luchthaven en de bank. Nadat ze een blik had geworpen op wat Margaret voor haar had ingepakt belde ze snel Ben nog even voor hij bij de galerie wegging. Ze had nog een uur voor ze naar het vliegveld moest. Hij kwam snel aan het toestel.

'Ik moet vanavond weg.'

'Wat heb je vanmiddag gedaan? Een bankroof gepleegd?' Zijn stem klonk vrolijk en ondeugend; hij verheugde zich op de avond die komen ging. Maar al gauw merkte hij dat er iets aan de hand was.

'Pilar heeft een ongeluk gehad. Oh Ben...' Toen kwamen de tranen; ze snikte van verdriet en angst, en omdat Marc het had goedgevonden dat ze die motorfiets kocht.

'Rustig maar, lieveling. Ik kom meteen. Is het goed als ik naar jouw huis kom?'

'Ja.'

Zeven minuten later deed Margaret de deur voor hem open. Deanna zat in haar kamer te wachten. Ze had nog steeds het pakje aan dat ze tijdens de lunch had gedragen, met de oorbellen die Ben haar had gegeven. Die zou ze naar Frankrijk aan houden. Hij kwam binnen en nam haar in zijn armen. 'Het komt wel goed, liefje, het komt wel goed. Ze haalt het wel.'

Toen vertelde ze hem dat Pilars benen verlamd waren.

'Dat is misschien alleen maar een tijdelijke reactie op de valpartij. Je kent de bijzonderheden nog niet. Misschien is het lang niet zo erg als het klinkt. Wil je iets drinken?' Ze zag griezelig bleek, maar schudde van nee. Hij zag slechts haar gezicht en het intense verdriet dat zich daarop aftekende. Ze begon weer te huilen en zocht opnieuw bescherming in zijn armen.

'Ik heb zulke vreselijke dingen gedacht.'

'Niet doen. Je weet nog niks. Je moet wachten tot je er bent.' Hij keek haar vragend aan. 'Wil je dat ik meega?'

Ze zuchtte en hij zag iets wat vaag op een glimlach leek. 'Ja. Maar dat kan niet. Ik vind het toch heel lief van je dat je het aanbiedt. Dank je wel.'

'Als je me nodig hebt bel je maar, en dan kom ik. Beloof je dat?' vroeg hij. Ze knikte.

'Wil jij Kim bellen en vertellen waar ik naar toe ben? Ik heb net geprobeerd haar te bereiken en ze is er niet.'

'Zal ze het niet vreemd vinden als ik het haar vertel?' vroeg hij bezorgd. Zijn bezorgdheid gold echter Deanna, niet Kim.

'Nee.' Deanna glimlachte. 'Ik heb haar vandaag tijdens de lunch over ons tweeën verteld. Bij de opening van de tentoonstelling had ze al zo'n vermoeden, vraag me alleen niet hoe dat kwam. Maar ze vindt je een heel bijzonder iemand. En ik geloof dat ze gelijk heeft.' Ze strekte haar armen weer naar hem uit en hield hem dicht tegen zich aan. Het zou voorlopig de laatste keer zijn dat ze dat kon doen en dat ze hem kon toebehoren. 'Ik wilde dat ik nog even naar huis kon gaan... gewoon om er te zijn... het geeft me zo'n vredig gevoel.' Ze bedoelde zijn huis, niet dat van haar, maar hij begreep wat ze bedoelde.

'Je komt vast weer gauw thuis.'

'Echt?' Haar ogen zochten de zijne.

'Echt. Kom nou, we kunnen maar beter gaan. Heb je alles wat je nodig hebt?' vroeg hij. Ze knikte en sloot haar ogen weer. Een onderdeel van een seconde was ze even duizelig geweest. 'Voel je je wel goed?'

'Prima.' Ze liep achter hem de trap af en omhelsde Margaret voor ze wegging. Ze hadden nog een uur om bij het vliegveld te komen. Drie kwartier later zou ze in het toestel zitten. Twaalf uur daarna zou ze in Parijs zijn - bij haar kind. Pilar.

Tijdens de rit naar het vliegveld bad Deanna in stilte dat ze haar nog levend zou aantreffen.

15

'Quoi? Oh, mon Dieu! Dominique, weet je het zeker?'

'Absoluut zeker. Ik heb ook met je moeder gesproken, en met de dokter.'

'Hoe heet hij?' Ze gaf hem de informatie door terwijl hij nerveus gebaarde om een pen. Chantal gaf hem de hare. 'Wanneer hebben ze haar geopereerd?'

'Vanmorgen, Parijse tijd. Drie uur geleden, geloof ik. Ze denken dat ze iets beter is, maar ze was nog niet weer bij bewustzijn. Ze maken zich de meeste zorgen over het schedelletsel, en... en haar benen.'

Terwijl hij naar Dominique luisterde begonnen er langzaam tranen over de wangen van Marc-Edouard te lopen. 'Ik stuur wel een telegram. Vanavond ben ik er.' Hij belde de conciërge. 'Met Duras. Zorg voor een plaats in het toestel naar Parijs. Onmiddellijk.' Hij hing op en veegde zijn gezicht droog, waarna hij een zonderlinge blik op Chantal wierp.

'Pilar?' vroeg ze. Hij knikte. 'Is het heel erg?' Ze ging naast hem op de bank zitten en nam zijn handen in de hare.

'Ze weten het nog niet. Ze weten het nog niet...' Hij kon de woorden niet over zijn lippen krijgen. En evenmin kon hij haar vertellen dat de motorfiets een cadeau van hem was geweest. Zijn lichaam schokte van het huilen.

Deanna stapte op Charles de Gaulle Airport uit het vliegtuig, totaal uitgeput, doodsbang en misselijk. De hele nacht had ze met gebalde vuisten strak voor zich uit zitten staren. Ze had vanaf het vliegveld naar het ziekenhuis gebeld, maar nieuws was er niet. Deanna riep een taxi aan en zat zwijgend achterin terwijl ze voortsnelden. Ze had de chauffeur het adres van het American Hospital gegeven en alleen gezegd: 'Aussi vite que possible.'

Op typisch Franse wijze had hij haar woorden letterlijk opgevat. De bomen langs de kant van de weg waren nauwelijks meer dan een groen waas dat Deanna vanuit haar ooghoeken opving, terwijl ze recht voor zich uit keek naar de manoeuvres van de chauffeur die langs alle obstakels scheurde die op zijn weg kwamen. Ze voelde haar hele lichaam kloppen, bij iedere hartslag... snel... snel... VITE! Het leek uren te duren voor ze bij de Boulevard Victor Hugo waren en met gierende remmen stopten voor de grote dubbele deuren. Deanna pakte snel de franken uit haar portefeuille die ze op het vliegveld had gewisseld. Zonder nadenken overhandigde ze hem een biljet van honderd frank en gooide het portier open.

'Votre monnaie?' Hij keek haar vragend aan en ze schudde haar hoofd.

Het wisselgeld interesseerde haar totaal niet. Haar lippen waren een strak, smal lijntje in haar gezicht dat lijkbleek was van angst. Hij had het meteen al begrepen, toen ze hem het adres van het American Hospital had opgegeven. Hij wist het. 'Uw man?'

'Non. Ma fille.' Haar ogen vulden zich weer met tranen.

De chauffeur knikte meelevend. 'Désolée.' Hij pakte haar kleine, bruinieren koffer van de voorstoel en opende het portier aan zijn kant. Even stond hij daar, met de koffer in zijn hand; hij keek haar aan en wilde nog iets meer zeggen. Hij had ook een dochter, en hij zag het verdriet in Deanna's ogen. Zijn vrouw had eens ook zo gekeken, toen ze bijna hun zoon hadden verloren. Zwijgend overhandigde hij Deanna haar koffer. Een fractie van een seconde ontmoetten hun ogen elkaar, toen draaide ze zich om en liep met snelle tred het ziekenhuis binnen.

Een chagrijnig kijkende zuster zat achter een bureau.

'Oui, madame?'

'Pilar Duras. Welke kamer heeft ze?' Oh God. alleen het nummer van haar kamer alstublieft. Laten ze me niet vertellen... nee...

'Vier vijfentwintig.' Deanna had de neiging een diepe, pijnlijke zucht te slaken. In plaats daarvan knikte ze even en volgde de aanwijzingen. Er stonden twee mannen en een vrouw in de lift, die op andere verdiepingen moesten zijn. Ze zagen eruit als zakelijke Europeanen; misschien waren het vrienden van patiënten, misschien echtgenoten, maar geen van hen leek bijzonder van streek of onder de indruk. Deanna keek hen afgunstig aan terwijl ze op haar verdieping wachtte. De lange, angstige vliegtocht begon zijn tol te eisen. Het was een lange, slapeloze nacht geweest, en ze had haar gedachten moeten verdelen tussen Pilar en Ben. Als ze hem nu met haar mee had laten komen? Ze verlangde naar zijn armen, zijn warmte, zijn troost, zijn steun en de tederheid van zijn gefluisterde woorden.

Op de vierde verdieping gingen de deuren van de lift open, en aarzelend stapte ze naar buiten. Zusters liepen af en aan, en hier en daar stonden groepjes mensen rustig te praten, onder hen waren oudere, voorname heren: dokters. Maar plotseling voelde Deanna zich verloren. Ze was 6000 mijl van huis om haar dochter op te zoeken die misschien wel dood was. Ze wist niet eens zeker meer of ze nog wel Frans kon spreken, of dat ze Pilar ooit zou vinden in deze doolhof. Tranen prikten in haar ogen. Ze verzette zich tegen opkomende duizeligheid en misselijkheid en liep langzaam naar de receptioniste.

'Ik zoek Pilar Duras. Ik ben haar moeder.' Ze probeerde het niet eens in het Frans. Ze kon het gewoon niet. Ze hoopte alleen vurig dat iemand haar zou begrijpen. De meeste verpleegsters waren Frans, maar iemand zou toch wel Engels spreken. Iemand zou weten... iemand zou zorgen dat het allemaal voor elkaar kwam - zou haar naar Pilar brengen en zou haar laten zien dat ze echt niet zo heel erg gewond was...

'Duras?' De verpleegster keek zorgelijk naar Deanna op en wierp toen fronsend een blik op een kaart. Deanna's benen leken het onder haar te begeven, daarna verstarde ze. 'Oh ja.' Ze ontmoette Deanna's blik en knikte. Ze vroeg zich ineens af of de wanhopig bleke vrouw die trillend voor haar stond misschien ziek was.

'Madame Duras?'

'Ja.' Deanna kon niet meer opbrengen dan gefluister. Plotseling viel de vermoeidheid van de hele reis als het ware op haar. Ze kon gewoon niet meer. Ze verlangde zelfs naar Marcs aanwezigheid.

'Madame Duras, voelt u zich wel goed?' De jonge vrouw in het witte uniform sprak met een zwaar accent, maar haar Engels was vloeiend. Deanna kon haar alleen nog maar aanstaren. Niets was meer zeker. Ze voelde zich heel vreemd, alsof ze ging flauwvallen, ik moet... ik geloof... Mag ik even gaan zitten?' Ze keek wat vaag om zich heen, en zag toen geboeid toe hoe alles om haar heen eerst grijs en toen steeds kleiner werd. Het was alsof ze naar het langzaam vervagende beeld van een kapotte televisie keek, langzaam... langzaam... verdween het laatste plaatje. Uiteindelijk hoorde ze alleen nog maar gezoem. Daarna voelde ze een hand op haar arm.

'Madame Duras? Madame Duras?' Het was de stem van hetzelfde meisje en Deanna glimlachte. Ze had zo'n prettige, jonge stem... zo'n prettige... Deanna voelde zich vreselijk slaperig. Ze wilde alleen nog maar wegdrijven, maar de hand bleef aan haar arm trekken. Plotseling voelde ze iets kouds in haar nek, en daarna op haar hoofd. Het beeld verscheen weer op het scherm. Een tiental gezichten stond om haar heen, en ze keken allemaal op haar neer. Ze maakte aanstalten om rechtop te gaan zitten, maar meteen was er een hand die haar tegenhield en twee jonge mannen spraken in rad Frans met elkaar. Ze wilden haar naar de eerstehulpafdeling brengen, maar Deanna schudde snel haar hoofd.

'Nee nee, ik voel me prima. Heus. Ik heb net een hele lange vlucht uit San Francisco achter de rug en ik heb de hele dag nog niet gegeten. Heus, ik ben alleen maar vreselijk moe en...' De tranen sprongen haar weer in de ogen en ze probeerde ze uit alle macht terug te dringen. Verdomme, waarom wilden ze haar naar de eerstehulpafdeling brengen? ik moet naar mijn dochter. Pilar... Pilar Duras.'

Die woorden brachten hen tot zwijgen. De twee jonge mannen keken haar aan, en knikten toen. Ze hadden het begrepen. Een ogenblik later stond ze weer overeind met een hand onder iedere elleboog, terwijl een jonge verpleegster haar hielp om haar rok glad te strijken. Iemand zorgde voor een stoel en de eerste zuster bracht haar een glas water. Even later had de menigte zich weer verspreid. Alleen de jonge en de oudere verpleegster bleven achter.

'Het spijt me vreselijk,' zei Deanna.

'Het geeft niets. U bent erg vermoeid na die lange vlucht. We begrijpen het wel. We zullen u dadelijk naar Pilar brengen.' De twee zusters wisselden een blik en de oudere knikte bijna onmerkbaar.

'Dank u.' Deanna nam nog een slokje water en gaf het glas weer terug. is dokter Kirschmann er?' De verpleegster schudde van nee.

'Hij is vroeg in de middag weggegaan. Hij is de hele nacht bij Pilar geweest. Ze hebben haar geopereerd, ziet u.'

'Haar benen?' Deanna voelde dat ze weer begon te beven. 'Nee, haar hoofd.'

'Gaat het goed met haar?'

Er viel een eindeloze stilte. 'Het gaat beter. Kom, dan kunt u het zelf zien.' Ze ging naast haar staan om haar overeind te helpen, maar Deanna stond weer stevig op haar benen en was nijdig op zichzelf dat ze zoveel tijd verloren had laten gaan.

Ze leidden haar door een lange, perzikkleurige gang en eindelijk stonden ze stil voor een witte deur. De verpleegster keek Deanna even onderzoekend aan, waarna ze langzaam de deur opende. Deanna deed een paar stappen naar binnen en kreeg het gevoel dat haar keel werd dichtgeknepen. Het was alsof ze niet langer kon ademhalen.

Pilar zat helemaal in het verband en overal waren apparaten en buisjes. Een verpleegster met een streng uiterlijk zat rustig in een hoekje en zeker drie monitors produceerden geheimzinnige gegevens. Pilar zelf was nauwelijks zichtbaar door al het verband, en haar gezicht was vervormd door de diverse buisjes en slangetjes. Maar nu viel Deanna niet flauw. Ze liet de koffer uit haar handen vallen en liep glimlachend en met vaste tred verder de kamer in terwijl de verpleegster die haar had gebracht toekeek. Ze wisselde een blik met de dienstdoende zuster. De vrouw liep op haar af, maar Deanna merkte het niet. Ze liep verder naar het bed, biddend om kracht en vechtend tegen de tranen, en met een hartverscheurende glimlach op haar gezicht.

'Hallo schat, je moeder is er.' Er klonk een zacht gekreun uit het bed, en de ogen van haar kind volgden haar. Je kon zo zien dat Pilar haar herkende en begreep wat ze zei. 'Alles komt weer goed, heus...' Ze stond naast het bed en pakte Pilars niet gewonde hand en zachtjes, bijna zonder hem aan te raken nam ze hem in haar beide handen, bracht hem naar haar lippen en kuste de vingers van haar dochtertje. 'Het komt weer goed, mijn lieverd, het komt allemaal weer in orde.' Het meisje in het bed produceerde een ijselijk geluid.

'Ssst... later kun je met me praten. Nu niet.' Deanna's stem, hoewel nauwelijks meer dan gefluister, klonk vast.

Pilar schudde haar hoofd. 'Ik...'

'Ssst...' Deanna keek diepbedroefd, maar Pilars ogen wilden nog zo veel meer zeggen.

'Heb je iets nodig?' De ogen reageerden niet. Deanna keek naar de zuster. Had ze misschien pijn? De verpleegster kwam naderbij en samen keken ze afwachtend toe terwijl Pilar nog een poging deed. 'Bl... ij... dat je... er bent.' Het was niet meer dan een ijl gefluister, maar het vervulde Deanna's hart met emotie en verdriet. Haar ogen liepen vol tranen. Ze dwong zich te glimlachen terwijl ze Pilars hand in de hare bleef houden.

'Ik ben ook blij dat ik gekomen ben. Praat nu maar niet meer, liefje. Alsjeblieft. Later kunnen we praten. We hebben elkaar een heleboel te zeggen.'

Pilar knikte alleen maar en deed toen eindelijk even haar ogen dicht. Nadat ze de gang op waren gegaan vertelde de verpleegster Deanna dat Pilar behalve tijdens de verdoving voor de operatie de hele tijd wakker was geweest, alsof ze op iemand of iets wachtte. Nu was duidelijk waarom.

'Uw aanwezigheid zal een enorm verschil maken, weet u, madame Duras.' Pilars verpleegster sprak onberispelijk Engels en zag er ontzettend fris uit. Deanna voelde zich opgelucht bij haar woorden. Pilar had duidelijk op haar liggen wachten. Ze gaf nog om haar. Het was vreemd dat zoiets nog belangrijk leek op zo'n moment, maar toch was het zo. Ze had gevreesd dat Pilar haar zelfs in zeer moeilijke tijden zou afwijzen. Maar dat had ze niet gedaan. Of had ze eigenlijk op Marc liggen wachten? Het was niet belangrijk. Deanna liep snel de kamer weer in en ging zitten.

Het duurde meer dan twee uur voor Pilar weer wakker werd. Ze lag daar maar en keek naar haar moeder; haar blik liet Deanna's gezicht niet los. Uiteindelijk, nadat ze elkaar naar het leek uren hadden aangekeken, dacht ze dat ze Pilar zag glimlachen. Deanna boog zich dichter naar haar toe en pakte de hand van het meisje weer in de hare. 'Ik houd van je, schat. Het gaat prima met je. Waarom probeer je niet nog een beetje te slapen?'

Maar haar ogen zeiden 'nee'. Ze bleven wel een uur lang open en keken en keken maar, boorden zich in haar moeders gezicht alsof ze het gretig in zich op wilde nemen, alsof ze contact zocht met de woorden waarvoor ze de kracht niet had om ze uit te spreken. Het duurde weer een uur voordat ze weer sprak.

'Hondje...' Deanna keek verbaasd en Pilar probeerde het nog eens. 'Heb... je... mijn hondje meegebracht?' Deanna kon haar tranen nu niet langer bedwingen. Het hondje, haar lievelingsspeelgoed uit haar kinderjaren. Het hondje, zo oud, vies en beduimeld, en uiteindelijk verwezen naar een plekje achterop een plank. Deanna had het nooit weg kunnen gooien. Het hondje herinnerde te zeer aan Pilar als kind. Ze sloeg haar gade en vroeg zich af of ze nog wist waar ze zich bevond of dat ze ver weg was, terug in haar kindertijd met het hondje.

'Hij wacht thuis op je.'

Pilar knikte met een klein glimlachje. 'Oké...' Het woord kwam heel licht van haar lippen en direct daarna viel ze weer in slaap. Het hondje. Het voerde Deanna wel twaalf jaar terug terwijl ze daar op die smalle stoel zat. Haar gedachten dwaalden af naar de tijd dat Pilar drie, vier, vijf en negen was en zo snel al twaalf, en nu bijna zestien. Ze was zo lief geweest toen ze nog klein was, zo tenger en gracieus, het kleine meisje met de gouden lokken en de blauwe ogen. De grappige dingen die ze had gezegd, de danspassen die ze soms voor haar ouders had gemaakt als ze aan het spelen was, de thee die ze inschonk voor haar poppen, de verhaaltjes die ze had geschreven, de gedichten, de toneelstukjes, de blouse die ze een keer voor Deanna's verjaardag had gemaakt van twee groene theedoeken... en Deanna had hem met een ernstig gezicht aangetrokken en was ermee naar de kerk gegaan.

'Madame Duras?' Met een schok werd Deanna tot de werkelijkheid teruggeroepen door de onbekende vrouwenstem. Ze keek verrast om en zag een andere verpleegster,

'Ja?'

'Wilt u niet even rusten? We kunnen een bed voor u opmaken in de kamer hiernaast.' Haar gezicht stond heel vriendelijk; de ogen waren wijs en oud. Ze klopte Deanna zachtjes op de arm. 'U hebt hier heel lang gezeten.'

'Hoe laat is het nu?' Deanna had het gevoel alsof ze urenlang in een droomwereld had geleefd.

'Bijna 11 uur.'

Het was 2 uur in de middag in San Francisco. Ze was nog geen 24 uur van huis, maar het leken wel jaren. Ze stond op en rekte zich uit.

'Hoe gaat het met haar?' Deanna keek gespannen naar het bed. De vriendelijke verpleegster aarzelde even. 'Hetzelfde.'

'Wanneer komt de dokter weer?' En waarom was hij verdomme niet geweest tijdens de vijf uur die Deanna naast Pilar had gezeten? En waar bleef Marc, verdorie? Kwam hij niet? Hij zou deze idioten weleens wakker schudden en dan zou er van alles gebeuren. Deanna keek nijdig naar de monitors, geïrriteerd door de onbegrijpelijke tekens die ze produceerden.

'De dokter komt over een paar uur weer. U kunt best wat gaan rusten. U kunt zelfs vannacht wel naar huis gaan. We hebben mademoiselle weer een injectie gegeven. Ze zal nu een hele tijd slapen.'

Deanna wilde niet weg, maar het leek wel tijd te worden zich eens bij haar schoonmoeder te laten zien. Dan hoorde ze meteen of ze Marc al bereikt hadden en kon ze nog eens proberen om contact met die dokter op te nemen. Wie was hij? En waar zat hij? Wat zou hij te zeggen hebben? Het enige wat Deanna nu wist was dat Pilars toestand kritiek was. Ze voelde zich wanhopig en hulpeloos; ze had uren zitten wachten op enige uitleg, een teken, iets dat wees op een verbetering, goed nieuws... op iemand die haar vertelde dat het allemaal best meeviel. Hoewel dat moeilijk te geloven zou zijn geweest.

'Madame?' De zuster keek haar medelijdend aan.

Deanna zag bijna even wit als Pilar terwijl ze zich bukte om haar koffer te pakken. 'Ik zal een nummer achterlaten waar ik te bereiken ben, en ik kom gauw weer terug. Hoelang denkt u dat ze zal slapen?'

'Zeker vier uur, misschien wel vijf of zes. Maar vóór 3 uur zal ze niet wakker worden. En ik beloof u... als er iets is, of als ze wakker wordt en u nodig heeft, dan zal ik u bellen.'

Deanna knikte en krabbelde het nummer van Marcs moeder op een papiertje. Ze keek de verpleegster gekweld aan. 'Belt u direct als... ik moet komen.' Ze kon het niet opbrengen om meer te zeggen, maar de verpleegster begreep het wel. Ze maakte het papiertje met Deanna's nummer met een paperclip aan de kaart vast en keek glimlachend in Deanna's zeer vermoeide ogen.

'Ik zal bellen, maar nu moet u wat gaan slapen.'

Deanna kon zich niet herinneren dat ze zich ooit in haar leven zo moe had gevoeld, maar het laatste wat ze van plan was, was om te gaan slapen. Ze moest Ben bellen. Met de dokter praten. Marc zoeken. Haar hoofd tolde en ze voelde zich weer duizelig. Ze zocht steun aan de muur, maar deze keer viel ze niet flauw. Ze stond alleen nog lange tijd naar Pilar te kijken; toen, haar ogen vol tranen, ging ze de kamer uit, met haar koffer in de hand, haar jas over de arm en met een bezwaard hart.

Ze nam een taxi bij de standplaats tegenover het ziekenhuis en zonk weg in de kussens met een zucht die meer weg had van een kreun. Haar hele lichaam was moe, pijnlijk en gevoelig; iedere vezel ervan was gespannen en uitgeput. Haar gedachten leken zich maar op één punt te kunnen concentreren: Pilar als baby... Pilar vorig jaar... Pilar toen ze zeven was... Pilar op haar kamer. Op school. Op het vliegveld. Met een nieuw kapsel. Haar eerste kousen. Een rode strik. Het was een doorlopende film waar ze de hele dag al naar had gekeken, soms met geluid erbij, soms zonder, maar het was een beeld waar ze niet aan kon ontsnappen, zelfs niet terwijl de taxi met grote snelheid door Parijs reed in de richting van de Rue François Premier.

De buurt was voornaam, met Dior dicht bij de hand. Het was een gezellige, echt Parijse straat, heel dicht bij de Champs Elysées. Toen ze nog jonger was ontsnapte Deanna vaak 's middags om winkels te gaan kijken en een kop espresso te drinken op een terrasje voordat ze het strenge leven bij haar schoonmoeder weer binnentrad, maar iedere gedachte aan die periode was nu verre van haar. Ze reed blindelings verder, terwijl de uitputting zich als een verdovende deken over haar uitspreidde.

De chauffeur zat een Gauloise papier maïs te roken en zong een oud volksliedje. Hij was te gelukkig om haar somberheid achter in zijn auto op te merken, en toen ze voor de deur stopten lonkte hij naar Deanna. Ze merkte het niet. Ze gaf hem gewoon zijn geld en stapte uit. De chauffeur haalde zijn schouders op en reed verder terwijl zij naar de deur zwoegde. Het was niet onopgemerkt gebleven dat haar schoonmoeder de hele avond niet in het ziekenhuis was geweest. De zuster had gezegd dat ze 's morgens twee uur bij Pilar had gezeten. Twee uur? Was dat alles? Had ze haar in die afschuwelijke toestand alleen gelaten? Het bewees wat Deanna altijd al had gedacht. Madame Duras had geen hart.

Ze drukte twee keer achter elkaar kort op de bel, en de zware houten deur zwaaide open. Ze stapte over de hoge drempel en sloot de deur achter zich. Snel liep ze naar de kleine, sierlijke liftkooi. Ze had altijd het idee gehad dat er een kanarie in die lift hoorde te zitten in plaats van mensen, maar vandaag stond haar hoofd niet naar grapjes. Ze drukte op het knopje voor de zevende verdieping, de bovenste, die geheel het eigendom was van madame Duras.

Een onpersoonlijk dienstmeisje in uniform stond bij de deur te wachten toen Deanna uit de lift stapte. 'Oui, madame?' Ze keek Deanna met enig ongenoegen en wat uit de hoogte aan.

'Je suis madame Duras.' Deanna's accent was nog nooit zo sterk geweest, en het kon haar helemaal niets schelen.

'Ah, bon. Madame zit in de salon op u te wachten.' Wat aardig. Had ze de thee al klaar? Deanna klemde haar kaken opeen en marcheerde achter het meisje in de richting van de woonkamer. Niets was anders dan anders, alles stond op zijn plaats. Niemand zou vermoed hebben dat de kleindochter van madame Edouard Duras twee mijl verderop in het ziekenhuis lag, misschien zelfs stervende was. Alles leek perfect in orde te zijn, madame Duras incluis, zag Deanna toen het meisje haar de kamer binnenliet. Haar schoonmoeder droeg een donkergroene zijden japon, haar kapsel zat onberispelijk en haar tred was stevig toen ze Deanna met uitgestoken hand tegemoetkwam. Alleen in haar ogen stond bezorgdheid te lezen. Ze schudde Deanna de hand en kuste haar op beide wangen, waarna ze een misprijzende blik op het gezicht van haar schoondochter wierp.

'Ben je net aangekomen?' Met haar ogen gaf ze het dienstmeisje een teken dat ze kon gaan; het meisje vluchtte onmiddellijk.

'Nee, ik heb de hele avond bij Pilar gezeten. Maar de dokter moet ik nog spreken.' Deanna trok haar jasje uit en viel bijna in een stoel.

'Je ziet er erg moe uit.' De oudere vrouw keek haar met een uit steen gehouwen gezicht aan. Alleen de sluwe, oude ogen deden vermoeden dat er inderdaad leven zat achter het granieten gezicht.

'Of ik moe ben of niet doet nu niet ter zake. Wie is die Kirschmann eigenlijk en waar zit hij?'

'Hij is chirurg, en heel Frankrijk kent hem. Hij is tot laat in de middag bij Pilar gebleven, en over een paar uur komt hij weer. Deanna,' ze aarzelde, waarna ze iets vriendelijker zei: 'Er is gewoonweg niets wat hij nog kan doen. Tenminste op het ogenblik niet.'

'Waarom niet?'

'We moeten eerst afwachten. Ze moet wat krachten opdoen. Ze moet... leven.' Haar gezichtsuitdrukking vertoonde verdriet bij dat woord, en Deanna streek met haar hand over haar ogen. 'Wil je iets eten?'

Deanna schudde haar hoofd. 'Ik wil alleen maar onder de douche en wat rusten. En' - ze keek met een gekwelde uitdrukking op haar gezicht naar haar op - 'het spijt me dat ik zomaar binnen kom vallen. Ik heb nog niet gezegd wat ik zou moeten zeggen, zoals "fijn om u weer te zien", of "hoe gaat het met u", maar Mamie, het spijt me, maar ik kan het gewoonweg niet.'

'Ik begrijp het wel.'

Was dat inderdaad zo, vroeg Deanna zich af. Maar wat deed het ertoe of ze het begreep of niet.

'Ik vind wel dat je iets moet eten, mijn lieve,' zei madame Duras. 'Je ziet heel erg bleek.'

Ze voelde zich niet lekker, maar ze had gewoon geen honger. Ze had met geen mogelijkheid iets door haar keel kunnen krijgen. Vanavond niet, nadat ze Pilar bewegingloos en gebroken in dat bed had zien liggen, vragen om het hondje, te zwak om haar moeders hand ook maar vast te houden.

'Ik ga even een douche nemen en me verkleden, dan kom ik weer terug. Het zal waarschijnlijk een lange nacht worden. Tussen twee haakjes, heeft u al iets van Marc gehoord?' Ze fronste terwijl ze dat vroeg. Haar schoonmoeder knikte.

'Hij zal over een uur hier zijn.'

Een uur... Een uur. Na meer dan twee maanden voelde Deanna niets in haar hart; alles wat ze voelde was voor Pilar.

'Hij komt uit Athene. Hij is erg van streek.'

'Dat mag ook wel.' Deanna keek zijn moeder recht aan. 'Hij heeft die motorfiets voor haar gekocht. Ik heb hem gesmeekt het niet te doen.' Madame Duras kwam direct in opstand. 'Deanna, het is niet zijn schuld. Ik ben ervan overtuigd dat hij het er al moeilijk genoeg mee heeft.'

'Oh, vast wel.' Ze wendde haar blik af en stond toen op. 'Komt hij over een uur aan?'

'Ja. Ga je hem ophalen?'

Deanna stond op het punt om nee te zeggen, maar inwendig aarzelde ze. Ze dacht aan Pilar, hoe ze eruitzag... hoe zou het voor Marc zijn om daar binnen te komen, net als zij, en haar voor het eerst te zien. Het leek wreed om hem dat alleen te laten doormaken. Pilar was zijn kind, zijn oogappel. Ze was ook van Deanna, maar Marc verafgoodde Pilar bijna. Ze kon hem dat niet allemaal laten doormaken; ze moest hem van het vliegveld halen.

'Weet u het vluchtnummer?' Zijn moeder knikte. 'Dan ga ik wel. Ik was alleen mijn gezicht wel even. Verkleden is me te veel moeite. Kunt u een taxi bellen?'

'Ja zeker.' De oude madame Duras keek vergenoegd. 'Het zal me een genoegen zijn. Fleurette zal een sandwich voor je maken.'

Fleurette, kleine bloem. Deanna had de naam van de tonneronde kokkin die bij madame Duras in dienst was altijd een lachertje gevonden, maar vanavond niet. Er viel niets meer te lachen. Ze knikte even naar haar schoonmoeder en haastte zich de gang in. Ze stond op het punt de logeerkamer binnen te gaan toen ze het schilderij in de donkere gang opmerkte. Vergeten, ongewenst, niet gewaardeerd, niet bewonderd. Het was het portret van haarzelf met Pilar. Madame Duras was er nooit erg mee ingenomen geweest. Nu, zonder er verder over na te denken, besloot Deanna dat ze het mee naar huis zou nemen, terug naar waar het thuishoorde.

In de bekende logeerkamer keek ze om zich heen. Alles had een bescheiden beige of zandkleurige tint, in damast of zijde, en het meubilair was allemaal in Louis XV-stijl. Het was een kamer die Deanna altijd kil was voorgekomen, zelfs toen ze er op haar huwelijksreis met Marc had geslapen. Ze haaide een kam door haar haar en probeerde zich te dwingen om aan Marc te denken. Hoe zou het zijn om hem weer te zien? Om zijn gezicht te zien, zijn hand aan te raken... na Ben. Waarom kon ze zich Ben beter voor de geest halen, of was hij slechts een droom? Was ze weer levend opgeslokt door deze beige zijden wereld, om nooit weer terug te keren? Ze had een wanhopige behoefte om Ben te bellen, maar ze had er de tijd niet voor. Ze moest op tijd op het vliegveld zijn om Marc op te vangen als hij door de controle kwam, anders miste ze hem. Ze vroeg zich af of er een mogelijkheid was om hem te laten weten dat hij werd opgehaald, maar uit ervaring wist ze dat zulke boodschappen altijd wegraakten. Een man met een schraal stemmetje zou in een hoekje van het vliegveld in zichzelf staan fluisteren: 'Monsieur Duras... Monsieur Duras,' terwijl Marc van niets wetend langsliep. Als hij de boodschap wel mocht krijgen schrok hij misschien meer dan nodig was vanwege Pilar. Dat kon ze hem tenminste besparen.

Het meisje klopte op de deur van de logeerkamer en zei dat de taxi stond te wachten. Al pratend overhandigde ze Deanna een pakje. Twee sandwiches met ham en een stukje kip. Misschien had monsieur ook wel honger. Honger? Jezus, wie zou er op dit moment een hap door zijn keel kunnen krijgen?

In tegenstelling tot de rit die ze die ochtend van het vliegveld naar de stad had gemaakt leek deze veel te kort. Ze dommelde achterin wat, terwijl ze met grote snelheid door de donkere avond reden. Haar gedachten sprongen zonder enige samenhang van Pilar naar Ben en naar Marc. Naar het leek stopte de taxi slechts enkele ogenblikken later met gierende remmen bij de luchthaven.

'Voilà.'

Ze mompelde een verstrooid 'merci' tot de chauffeur, betaalde voor de rit en gaf hem een behoorlijke fooi, waarna ze zich naar binnen haastte. Al rennend streek ze haar rok glad. Ze begon het gevoel te krijgen of ze al een week in dezelfde kleren liep, hoewel het haar niet zoveel kon schelen hoe ze eruitzag, ze had te veel andere dingen aan haar hoofd. Ze keek op het grote bord waarop de vluchtnummers stonden en liep haastig in de richting van de ingang die hij zou nemen. Het toestel was zojuist geland. Over slechts een paar minuten zouden de passagiers van boord gaan. Ze haalde het net. Eerste-klas-passagiers stapten altijd het eerst uit, en Marc reisde altijd eerste klas. Ze schoot heen en weer tussen de andere reizigers door en struikelde bijna over iemands koffers. Maar ze was net op tijd om de eerste passagiers te zien verschijnen nadat ze door de douane waren gecontroleerd, en met een zucht ging ze in een hoekje staan kijken. Gek genoeg kwam het even bij haar op om hem te verrassen, om hem te laten zien dat ze nog om hem gaf, ondanks haar verraad deze zomer. Maar zelfs in deze afschuwelijke periode van grote bezorgdheid om Pilar wilde ze Marc nog de hand reiken, het gemakkelijker voor hem maken. Ze zou gewoon naar hem toe lopen, hem aanraken en naar hem glimlachen. Dat kon ze nog voor hem doen; ze kon hem een ogenblik van genoegen verschaffen te midden van zoveel verdriet. Ze trok haar jasje wat dichter om zich heen en keek even neer op het sjaaltje, op haar ivoorkleurige overhemdblouse. Een stuk of zeven mensen waren al langs haar gekomen, maar Marc was nog nergens te bekennen.

Toen zag ze hem plotseling, lang, slank en keurig, onberispelijk in het pak, zelfs na de lange vlucht. Tot haar verbazing merkte ze op dat hij er minder radeloos uitzag dan ze had gevreesd. Kennelijk was het nog niet tot hem doorgedrongen hoe ernstig het was, of misschien... En toen, terwijl ze al een stap naar voren deed, stokte de adem haar even in de keel.

Hij draaide zich om, met een langzame, zachte glimlach, de glimlach die hoorde bij de stemming wanneer hij haar Diane noemde, en niet Deanna. Ze zag hoe hij de hand van een jonge vrouw in de zijne nam. Ze geeuwde slaperig, en hij liet zijn hand naar haar schouder dwalen en trok haar dichter tegen zich aan. De vrouw zei iets en gaf hem een klopje op zijn arm. Sprakeloos van verbazing sloeg Deanna hen gade en vroeg zich af wie dat meisje was, hoewel het haar niet echt interesseerde. Wat ze zojuist had gezien vormde het ontbrekende stukje van de legpuzzel, het antwoord op vragen die ze zich al jaren lang had gesteld. Dit was niet zomaar een kennisje, niet zomaar een meisje dat hij tijdens de vlucht had leren kennen. Dit was iemand bij wie hij zich thuis voelde en die hij goed kende. De manier waarop ze samen liepen, spraken en zich bewogen vertelde Deanna alles.

Ze stond als aan de grond genageld in haar hoekje, met haar hand in afschuw voor haar mond geslagen en keek hen na terwijl ze de hal doorliepen, tot ze ze niet langer kon zien. Toen, met haar hoofd omlaag, rende ze zonder op of om te kijken, wanhopig wensend dat niemand haar zou zien, naar de uitgang en riep een taxi aan.

16

Radeloos gaf Deanna, die buiten adem was, de chauffeur het adres van het ziekenhuis. Ze leunde met haar hoofd achterover en sloot haar ogen. Ze voelde haar hart in de keel kloppen. Ze wilde alleen nog maar weg, zover als maar mogelijk was van het vliegveld vandaan. Even had ze het gevoel alsof ze gek was geworden, alsof ze op een grote golf werd meegevoerd, alsof ze een slaapkamer van een vreemde was binnengelopen en hem naakt had aangetroffen, alsof ze iets had ontdekt wat ze nooit had moeten ontdekken. Maar was dat wel zo? Was het echt wat zij dacht dat het was? Als het nu eens alleen maar een vrouw was met wie hij samen de vlucht had gemaakt? Als haar gevolgtrekkingen en veronderstellingen dwaasheid waren? Nee, er zat meer aan vast. Dat had ze geweten op het moment dat ze hen had gezien. In haar hart had ze het gewoonweg geweten. Maar wie was zij? En hoelang duurde het al? Een week? Een maand? Een jaar? Was dit de reden van de gebeurtenissen deze zomer of zat er meer achter? Veel, veel meer?

'Voilà, madame.' De chauffeur keek op zijn meter en draaide zich toen naar haar om. Deanna hoorde hem nauwelijks. Haar gedachten tolden in haar hoofd. De hele afschuwelijke rit lang had ze nog niet één keer aan Ben gedacht. Het was niet in haar opgekomen dat zij hetzelfde had gedaan; ze wist alleen maar dat ze haar man met een andere vrouw had gezien, en dat haar dat toch nog iets deed. Heel veel zelfs. Het onverwachte verdriet had haar tijdelijk verblind.

'Madame?' De chauffeur keek haar aan terwijl ze glazig en met niets-ziende ogen naar de meter keek.

'Je m'excuse.' Snel gaf ze hem het geld en stapte uit, waarna ze om zich heen keek. Ze was weer bij het ziekenhuis, maar hoe was ze daar gekomen? Wanneer had ze hem het adres opgegeven? Ze was van plan geweest om weer naar het appartement te gaan om even op verhaal te komen, maar in plaats daarvan was ze hiernaar toe gegaan.

Dat was eigenlijk maar goed ook. Marc zou wel naar huis gaan om zijn bagage af te geven en zijn moeder te begroeten, en daarna zou hij eindelijk naar Pilar komen. Deanna had nog even wat tijd gewonnen. Ze was nog niet goed voorbereid op een ontmoeting met hem. Steeds als ze aan hem dacht, zoals hij daar stond, zag ze dat mooie, jonge gezichtje dicht naar het zijne toegewend, haar hand op zijn arm, hun ogen die elkaar aankeken terwijl hij zijn arm om haar schouders sloeg. Ze zag er zo verdomd jong uit. Deanna's ogen vulden zich met tranen terwijl ze de zware glazen deuren openduwde en weer in de hal van het ziekenhuis stond. Ze haalde eens diep adem. De geur kwam haar al bekend voor. Zonder na te denken drukte haar hand op het liftknopje voor de vierde verdieping, Ze was een robot geworden, een lichaam dat gedachteloos en automatisch handelde. Ze voelde dat ze functioneerde, maar kon het niet begrijpen. Ze kon alleen maar denken aan dat gezicht, zo vlak bij dat van Marco. En hij had er zo gelukkig, zo jong uitgezien...

'Gaat het zo wel?' Marc keek haar vermoeid aan en pakte zijn jas. Chantal lag op bed.

'Het gaat prima. Maak je nou maar geen zorgen over mij, je hebt al genoeg aan je hoofd.' Maar ze wist dat hij het vreselijk vond als ze moe was. Nadat ze aan de dood was ontsnapt had de dokter hem gewaarschuwd dat ze zich niet te moe moest maken. Sinds die tijd behandelde Marc haar als een overbezorgde vader, zijn kasplantje. Hij wilde dat ze veel rustte, goed at en zichzelf in acht nam, zodat de diabetes niet uit de hand zou lopen. Dan zouden de nare gevolgen waarvoor de dokter hem had gewaarschuwd voorkomen worden. 'Gaat het met jou wel?' Ze strekte haar armen naar hem uit. Ze vond het afschuwelijk om hem weg te zien gaan, afschuwelijk dat ze zo weinig voor hem kon doen. Maar ze besefte wel dat ze niet met hem naar het ziekenhuis kon gaan. Deanna zou er zijn. Ze had erop gestaan om meegenomen te worden naar Cap d'Antibes, maar het zou dwaasheid zijn als ze hem nu vergezelde. Dit was niet het juiste moment, dat zag Chantal wel in. Haar timing was altijd uitstekend. 'Bel je me om te vertellen hoe het met haar gaat?' Er lag oprechte bezorgdheid in haar ogen en Marc voelde meteen een dankbaar gevoel in zich opkomen.

'Zodra ik iets weet, dat beloof ik je. En lieveling...' Hij ging zitten en trok haar dicht tegen zich aan. 'Dank je. Ik - ik had deze reis niet zonder jou kunnen maken. Dit was de moeilijkste nacht van mijn leven.'

'Ze wordt wel beter, Marc-Edouard, dat voorspel ik je.' Hij hield haar heel dicht tegen zich aan. Toen hij zich weer oprichtte droogde hij zijn ogen en schraapte zijn keel.

'J'espère.' Ik hoop het.

'Oui, oui. Je sais.'

Maar hoe kon ze dat weten? Hoe wist ze dat? Als ze nu eens ongelijk had?

'Ik kom straks mijn koffer wel ophalen.'

'Maak je me wakker als ik slaap?' Een katachtig lachje speelde om haar mond, en hij begon te lachen.

'On verra.' Maar in gedachten was hij al niet meer bij haar, hij was al ergens anders. Ze waren pas tien minuten geleden van het vliegveld gekomen, maar hij had al het gevoel dat hij te lang was blijven hangen. Hij trok zijn regenjas aan.

'Marc Edouard!' Hij stond stil en draaide zich om toen hij haar stem hoorde. Hij stond al bij de deur.

'N'oublie pas que je t'aime...' Vergeet niet dat ik van je houd.

'Moi aussi!' Geluidloos sloot de deur zich na zijn woorden.

In Chantals kleine Renault reed hij naar het ziekenhuis en parkeerde aan de kant van de weg. Hij had eigenlijk een taxi moeten nemen, maar hij wilde geen moment meer verliezen. Hij wilde bij haar zijn, met eigen ogen zien wat er aan de hand was, opdat hij het kon bevatten. Tijdens de vlucht had het steeds door zijn hoofd gespeeld. Het waarom, het hoe en het wanneer, het leek allemaal zo zinloos. Er waren momenten dat het leek alsof er niets was gebeurd, alsof ze gewoon naar Parijs teruggingen net als anders na zijn besprekingen in Griekenland... en dan stond het hem allemaal plotseling glashelder voor de geest en dacht hij aan Pilar. Als Chantal niet bij hem was geweest had hij zijn zelfbeheersing nooit kunnen bewaren tijdens de vlucht.

Het was rustig in de hal. Dominique had hem het nummer van Pilars kamer al opgegeven toen ze elkaar over de telefoon spraken, en zelf had hij dr. Kirschmann te pakken kunnen krijgen vlak voor hij uit Athene wegging. Het was nog te kort geleden gebeurd om iets te kunnen zeggen. Het schedelletsel was aanzienlijk, haar benen zouden wellicht haar leven lang verlamd blijven, haar alvleesklier was gescheurd en een nier beschadigd. Kortom, ze was er slecht aan toe. Marc voelde zich benauwd toen hij de lift in stapte en op het knopje voor de vierde verdieping drukte. Terwijl de lift omhoogging dacht hij even helemaal nergens aan. Toen gingen de deuren zoevend open en hij stapte de lift uit. Even voelde hij zich verloren, machteloos en bang, terwijl hij om zich heen keek en zich afvroeg waar hij zijn kind kon vinden. Hij zag de hoofdzuster achter haar bureau zitten en liep rustig op haar toe.

'Pilar Duras?' De verpleegster begon hem uit te leggen hoe hij haar kamer kon vinden. Hij stak zijn hand op. 'D'abord, hoe gaat het met haar?'

'Kritiek, monsieur.' De ogen van de zuster stonden ernstig.

'Maar gaat het iets beter dan eerst?' Het antwoord bestond slechts uit hoofdschudden. 'En dr. Kirschmann? Is hij aanwezig?'

'Hij is geweest en is weer weggegaan. Hij komt straks weer kijken Hij houdt de situatie nauwlettend in het oog. Ze ligt aan verschillende monitors... We doen alles wat in ons vermogen ligt.'

Marc knikte. Hij schraapte zijn keel en depte zijn ogen met zijn zakdoek terwijl hij doelbewust de gang inliep. Hij moest zich vermannen en Pilar laten merken dat alles weer goed zou komen. Hij zou haar beter maken en zijn kracht op haar overbrengen. Chantal was vergeten, hij dacht allen nog maar aan zijn kleine meisje.

De deur stond op een kier en hij keek om een hoekje naar binnen. De kamer leek vol te staan met apparaten. Er waren twee verpleegsters aanwezig, een in een steriele, groene operatiejas en de andere in een witte. Hun hogen namen hem onderzoekend op. Geluidloos stapte hij naar binnen.

'Ik ben haar vader.' Hoewel hij fluisterde klonken zijn woorden toch enigszins autoritair en ze knikten beiden terwijl zijn ogen de kamer in zich opnamen. Hij zag haar direct; ze leek heel klein door al die buisjes en de monitors, die haar ademhaling nauwkeurig weergaven. Even ging er een rilling door hem heen toen hij haar gezicht zag. Ze zag heel bleek en grauw en ze had niets bekends, tot hij dichterbij kwam en het vertrokken gezichtje van zijn kind herkende. De buisjes, de pijn en het verband hadden haar een bijna totale verandering doen ondergaan, maar het was toch zijn Pilar. Lang stond hij naar haar te kijken zoals ze daar lag, met haar ogen dicht. Geluidloos kwam hij naderbij en raakte héél zachtjes even haar hand aan. Haar hand bewoog nauwelijks waarneembaar. Ze deed haar ogen open, maar er volgde geen glimlach, slechts een heel vage blik van herkenning.

'Pilar, ma chérie, c'est papa.' Hij moest vechten tegen zijn tranen. Verder zei hij niets; hij stond daar maar naar haar te staren. Hij hield haar hand in de zijne en keek naar haar tot ze die helderblauwe ogen weer dichtdeed. Hij had het gevoel alsof alle lucht uit de kamer was weggezogen. Het viel hem moeilijk om te denken, en hij kon nauwelijks zien of ademhalen. Hoe had dit kunnen gebeuren? Hoe? En dan nog wel met zijn kind? Zijn knieën knikten, en even dacht hij dat hij moest overgeven, maar hij bleef staan kijken, met dat bleke handje in de zijne. Zelfs haar nagels zagen er vreemd vlekkerig uit; ze kreeg nauwelijks genoeg zuurstof. Bewegingloos stond hij daar maar, zonder iets te zeggen, en keek naar zijn kind.

Zwijgend sloeg Deanna hem gade vanuit het hoekje waar ze zat. Ze had niets gezegd toen hij binnenkwam, en hij had haar niet gezien omdat ze verscholen zat achter de gigantische apparaten.

Bijna twintig minuten later ontdekte hij eindelijk dat bekende gezicht en die ogen... die hem met een wanhopige blik aankeken. Hij keek verbaasd toen hij haar zag, alsof hij het niet begreep. Waarom had ze niets gezegd? Waarom zat ze daar zo stilletjes? Wanneer was ze gekomen? Of had ze een shock? Ze zag er dodelijk vermoeid uit, bijna even bleek als Pilar.

'Deanna...' Het was nauwelijks meer dan gefluister.

Haar ogen lieten zijn gezicht niet los. 'Hallo, Marc.'

Hij knikte en zijn blik dwaalde weer naar Pilar. 'Wanneer ben je aangekomen?'

'Om 5 uur.'

'Heb je hier de hele avond gezeten?'

'Ja.'

'Is haar toestand nog veranderd?'

Er viel een stilte. Marc keek weer naar haar en herhaalde de vraag met zijn ogen.

'Ze lijkt wat slechter. Eerder op de avond ben ik even weg geweest... ik moest... ik ben naar je moeder geweest om mijn koffer af te geven. Ik ben nog geen twee uur weg geweest, en... en toen ik terugkwam leek ze moeilijkheden met haar ademhaling te hebben. Kirschmann was toen bij haar. Hij zei dat als ze over een paar uur niet wat beter is, ze haar weer willen opereren.' Ze zuchtte en sloeg haar ogen neer. Het was alsof ze hen in die twee uur allebei had verloren. Pilar en Marc.

'Ik ben net aangekomen.'

Leugenaar, dat is niet waar. Je bent twee uur geleden al aangekomen. Waar heb je gezeten? Maar Deanna zei helemaal niets. Zo zaten ze daar bijna een uur lang, tot de zuster uiteindelijk vroeg of ze even op de gang wilden gaan omdat er verband verwisseld moest worden. Langzaam stond Deanna op en liep de kamer uit. Marc was nog even gebleven; met tegenzin ging hij bij zijn kind weg. Deanna's gedachten gingen weer naar de scène op het vliegveld. Het was ineens zo vreemd allemaal. Ze had hem twee maanden lang niet gezien en toch hadden ze elkaar nauwelijks gedag gezegd. Ze kon het niet opbrengen om te doen alsof ze blij was weer met hem verenigd te zijn. Plotseling was het daar te laat voor. Hij speelde het spel echter ook niet, maar misschien was hij nog te zeer van streek vanwege Pilar.

Ze liep door de gang, ernstig, het hoofd gebogen, denkend aan fragmenten van gebeden die ze als kind kende. Ze kon haar aandacht nu niet aan Marc verspillen; al haar energie moest ze aan Pilar besteden. Ze hoorde zijn voetstappen vlak achter zich maar draaide zich niet om; ze liep gewoon door, stap voor stap, de gang uit tot ze bij een raam kwam dat alleen uitzicht bood op een blinde muur er vlak achter. Toen ze naar de weerspiegeling in het glas keek zag ze dat hij achter haar stond.

'Deanna, kan ik je helpen?' Zijn stem klonk moe en gedempt. Ze schudde langzaam haar hoofd. 'Ik weet niet wat ik moet zeggen.' Zijn stem stokte en hij begon te huilen. 'Het was verkeerd van me om haar die... die...'

'Dat doet er nu niet meer toe. Je hebt het gedaan. Het is gebeurd. Het had ook op talloze andere manieren kunnen gebeuren. Ze heeft een ongeluk gehad, Marc. Wat maakt het nu uit wiens schuld dat was, wie haar de motorfiets heeft gegeven, wie...' Deanna's stem klonk ook onvast.

'Mon Dieu...' Ze zag hoe hij zijn gezicht in zijn handen boog, waarna hij zijn rug rechtte en diep ademhaalde. 'Mijn God, als ze er maar goed doorheen komt. Als ze nu eens niet meer kan lopen, wat dan?'

'Dan moeten we haar leren te leven zo goed als ze kan. Dat zijn we haar nu verschuldigd. We moeten haar onze liefde, onze hulp, en onze steun geven, wat ze ook nog moet doormaken...' Als we die kans maar krijgen. Voor het eerst in bijna twintig jaar voelde Deanna een overweldigende golf van angst over zich heen komen... Als?

Deanna voelde zijn handen op haar schouders, waarna hij haar langzaam naar zich toe draaide. Zijn ogen waren die van Pilar, en zijn gezicht was dat van een heel oude, vermoeide man.

'Kun je het me vergeven?'

'Wat?' Haar stem klonk koud en veraf.

'Dit. Wat ik ons kind heb aangedaan, dat ik niet naar je heb geluisterd terwijl ik dat wel had moeten doen.'

'Ik ben vanavond naar het vliegveld geweest om je op te halen, Marc.' Haar ogen vertelden hem dat er iets in haar was gestorven, en hij voelde zich inwendig verkillen. 'Je bent me zeker net misgelopen.' Zijn stem klonk echter vragend, en hij keek haar onderzoekend aan.

'Nee. Ik ben weggegaan. Ik... het heeft me een heleboel duidelijk gemaakt, Marc. Ik had het kunnen weten. Al lang geleden. Maar ik wist het niet.' Ze glimlachte flauwtjes en haalde toen haar schouders op. 'Ik denk dat ik niet goed wijs ben geweest. En mag ik je feliciteren, ze ziet er niet alleen heel knap, maar ook jong uit.' Haar stem klonk bitter en bedroefd tegelijk.

'Deanna,' de greep op haar schouders werd steviger, 'je trekt hele vreemde conclusies. Ik denk dat je het niet begrijpt.' Maar het klonk allemaal krachteloos. Hij was te moe en te zeer overstuur om een geloofwaardig verhaal te verzinnen. Hij had het gevoel alsof zijn hele leven in stukken viel. 'Het was een zenuwslopende vlucht, en dit is een afgrijselijke dag geweest, dat weet je zelf ook wel. Het meisje en ik raakten in gesprek en heus...'

'Marc, hou op. Ik wil het niet horen.' Ze wist het gewoon en ze had geen behoefte aan geruststellende leugens. 'Alsjeblieft, niet nu.'

'Deanna...' Maar hij kon niet verder gaan. Op een ander tijdstip had hij het misschien wel gekund, maar nu niet. Hij was gewoon niet in staat om een goed sluitend verhaal te verzinnen. 'Alsjeblieft.' Hij wendde zich af; hij kon het verdriet dat uit haar blik sprak niet verdragen. 'Het is heus niet wat jij denkt.' Maar hij haatte zichzelf om die woorden. Het was wel degelijk wat zij dacht. En nu voelde hij zich weer de verrader waar het Chantal betrof. Hoe hij de zaak ook wendde of keerde, hij had het gedaan. 'Het is niet wat je denkt.'

'Dat is het wel, Marc. Het was zo duidelijk als wat. Wat je ook zegt, het verandert er niets aan. Wat ik heb gezien, wat ik toen voelde en begreep kan niet meer ongedaan worden gemaakt.' Het was geweest als een pijl die zich regelrecht in haar hart had geboord. 'Je hebt me al die jaren vast heel dom gevonden.'

'Hoe kom je erbij dat het al jaren duurt?' Verdomme, hoe wist ze dat?

'De manier waarop jullie samen liepen, de manier waarop ze je aankeek. Het is moeilijk om na korte tijd al zo vertrouwd met elkaar te zijn. Je zag er met haar meer getrouwd uit dan ooit met mij.' Maar plotseling begon ze zich af te vragen of zij er met Ben niet net zo getrouwd had uitgezien. Dat was toch ook binnen heel korte tijd zo geworden. Toch, toen ze die avond van het vliegveld terugreed had ze het geweten - de afwezigheid, de vervreemding, de voortdurende trips naar het buitenland, het telefoonnummer in Parijs dat te vaak op hun rekening voorkwam en de soms vreemde verhalen die nooit helemaal klopten. Bovendien had ze vanavond die blik in zijn ogen gezien. Als het dat meisje niet was geweest, dan wel iemand anders. Jarenlang. Ze wist het zeker.

'Wat wil je graag dat ik zeg?' Hij had zich weer naar haar toegewend. 'Niets. Er valt niets meer te zeggen.'

'Ga je me nu vertellen dat het voorbij is? Dat je bij me weggaat omdat je me op het vliegveld met een meisje samen hebt gezien? Maar dat is krankzinnig. Deanna, je bent gek.'

'O ja? Zijn we dan zo gelukkig samen? Ben je graag bij me, Marc? Verlang je weer naar huis als je weg bent? Hebben we soms een goede vertrouwensrelatie, respecteren we elkaars behoeften, goede eigenschappen en gevoelens? Misschien zijn we zo dolgelukkig met elkaar, na al die jaren...

'Misschien houd ik nog steeds van je.' Toen hij dat zei kwamen er tranen in zijn ogen, en ze wendde zich af.

'Het doet er niet toe of je nog van me houdt.' Het was nu te laat. Ze waren ieder hun eigen weg ingeslagen.

'Wat bedoel je, Deanna?' Plotseling zag hij grauw.

'Ik weet het nog niet precies. Laten we eerst dit met Pilar verwerken. Daarna kunnen we over onze verhouding praten.'

'Het komt goed met ons. Dat weet ik zeker.' Hij keek haar vastberaden aan, en ze voelde de vermoeidheid als een golf over zich heen komen.

'Hoe kom je daarbij? Waarom zou het wel weer goed komen?'

'Omdat ik dat wil.' Maar het klonk niet geheel en al overtuigend.

'Heus? Waarom? Omdat je het wel leuk vindt om een vrouw en een maîtresse te hebben? Ik kan het je nauwelijks kwalijk nemen. Het lijkt me een aardige regeling. Waar woont ze, Marc? Hier? Dat is dan prima voor elkaar.' Daarom had hij haar natuurlijk niet mee willen hebben op de reis naar Griekenland.

'Deanna, hou op!' Hij pakte haar bij de arm, maar ze trok zich los. 'Laat me met rust.' Voor het eerst in haar leven haatte ze hem, wat hij was en wat hij haar aandeed; ze haatte zijn onbegrip, en een pijnlijk moment lang verlangde ze naar Ben. Maar was Marc werkelijk zo slecht? Was zij anders, was zij ook maar een haar beter? De gedachten tolden door haar hoofd. 'Ik wil er vanavond niet meer over praten. We hebben al genoeg aan ons hoofd. We kunnen het er nog eens over hebben als Pilar buiten levensgevaar is.'

Hij knikte opgelucht. Hij had tijd nodig om te denken. Dan zou hij de juiste woorden wel vinden en alles zou op zijn pootjes terechtkomen. Bijna op datzelfde moment wenkte de zuster hen beiden over de gang, en hun problemen waren vergeten terwijl ze zich naar haar toe haastten.

'Gaat het wat beter?' vroeg Marc als eerste.

'Nee, maar ze is wakker. Ze vraagt naar u allebei. Waarom maakt u niet even een praatje met haar? Maar zorg ervoor dat u haar niet te veel vermoeit. Ze zal het beetje kracht dat ze heeft hard nodig hebben.'

Deanna zag een bijna onmerkbare verandering in Pilar toen ze de kamer binnenkwamen. Haar kleur was niet verbeterd, maar haar ogen stonden levendiger. Het leek of ze zenuwachtig van de een naar de ander zwierven, alsof ze iemand zochten; ze schoten heen en weer. 'Dag schat, we zijn vlak bij je. Je vader is er nu ook.' Deanna stond heel dicht bij haar en streelde héél zachtjes haar hand. Als ze haar ogen dichtdeed kon ze zich voorstellen dat Pilar nog een heel klein kind was.

'Dat... voelt... prettig.' Pilars blik zwierf naar haar vader en ze probeerde te glimlachen, maar haar ademhaling kwam moeilijk en af en toe deed ze haar ogen dicht. 'Hallo, papa... Hoe... was het... in Griekenland?' Ze leek zich wat meer van haar omgeving bewust dan eerder die dag en tegelijk ook wat rustelozer. 'Ik heb... dorst...' Deanna keek naar de zuster, die haar hoofd schudde en een teken met haar hand gaf: 'Nee.'

'Water?'

'Strakjes, liefje.' Deanna praatte sussend verder, terwijl Marc gekweld naast haar stond. Het leek wel of hij geen kracht meer had om te praten, en Deanna zag aan zijn ogen en trillende lippen dat hij een voortdurende strijd tegen de tranen voerde.

' Ça va?' Eindelijk had hij iets gezegd, en weer deed Pilar een poging tot glimlachen.

Ze knikte even. ' Ça va.' Maar hoe kon dat, in haar toestand? Toen, alsof ze begreep wat hij doormaakte, keek ze hem recht aan en zocht met moeite de juiste woorden, ik... reed... veel te hard... Mijn schuld, papa... niet de jouwe...' Ze deed haar ogen dicht en kneep in Deanna's hand. 'Het spijt me.'

De tranen liepen Marc nu openlijk over de wangen. Rustig wendde hij zich af. Pilars ogen bleven gesloten.

'Zit er maar niet over in, lieveling. Het doet er niet toe wiens schuld het was. Maar je moeder had gelijk.' Hij keek naar Deanna.

'Mammie...' Het leek of haar stem zwakker werd.

'Ssst... Niet praten...'

'Weet je nog wel van dat kleine huisje dat ik in de tuin had, om in te spelen...? Daar droom ik... steeds van... en van mijn hondje. Augustin.'

Deanna herinnerde zich de grappige kleine terriër nog wel; hij was opgevolgd door een mopshond, vervolgens door een kat, daarna kwam er een vogeltje, totdat er geen huisdieren meer waren. Marc-Edouard hield niet van dieren in zijn huis.

'Waar... is Augustin... heengegaan?' Ze hadden hem aan een gezin gegeven dat buiten woonde.

'Die is ergens terechtgekomen waar hij de ruimte had; ik denk dat hij het erg naar zijn zin had.' Deanna babbelde door, maar haar ogen zochten die van Marc. Wat betekende dit? Was ze beter of juist slechter? Ineens werd ze herinnerd aan de kleine baby die de paar uur voor hij stierf zo beweeglijk in haar armen had gelegen. Philippe-Edouard. Was dit hetzelfde, of was het een teken dat ze vooruitging? Ze wisten het geen van beiden.

'Mammie?... mag ik... Augustin weer terug?... Vraag jij het maar aan papa...' Het stemmetje klonk heel kinderlijk. Deanna sloot de ogen en haalde even diep adem.

'Ik zal het er met papa over hebben.'

Er stond plotseling angst in Marcs ogen. Hij keek naar Pilar en daarna naar Deanna. 'Je krijgt een hond, chérie... je zult het zien. Een geweldige jonge hond met flaporen en een kwispelstaart.' Hij praatte maar wat, over van alles wat er in zijn hoofd opkwam.

'Maar ik wil... Augustin.' Het stemmetje klonk klaaglijk, en de zuster gaf hun met een gebaar te kennen dat ze weg moesten gaan. Pilar was weer in slaap gevallen en merkte niet dat ze vertrokken. Ze liepen de gang op en neer, eerst zonder iets te zeggen. Gedachteloos greep Deanna Marcs hand. 'Wanneer komt die Kirschmann nou terug, verdorie?'

'Ze zeiden dat hij zo zou komen. Vind je dat ze slechter wordt?' Deanna knikte. 'Ze lijkt me nerveus, onrustig en angstig.'

'Maar ze praat tenminste. Dat kan toch een hoopvol teken zijn.'

'Misschien is dat ook wel zo,' zei Deanna. Toch voelden ze zich beiden inwendig angstig. Terwijl ze de gang op en neer liepen legde hij zijn arm om haar schouders, en ze weerde hem niet af. Plotseling had ze hem evenzeer nodig als hij haar. Hij was de enige die het begreep, die haar gevoelens kon delen en die besefte wat zij doormaakte.

'Marc?' Met een gekwelde blik keek hij haar aan, maar ze schudde alleen maar haar hoofd. Tranen liepen over haar gezicht en zwijgend nam hij haar in zijn armen. Hij wist niets te zeggen, geen woorden van troost, en zijn tranen mengden zich met de hare.

Ze liepen de gang weer op en neer, van het ene eind naar het andere, wel zeven of acht keer. Uiteindelijk gingen ze op twee stoelen met hoge rugleuning zitten. Deanna's ogen stonden star van vermoeidheid. Ze zat naar de zoom van haar verkreukelde, crèmekleurige rok te kijken.

'Herinner je je nog dat we die hond voor haar kochten toen ze vijf was?' Ze glimlachte in zichzelf als ze eraan terugdacht. Ze hadden het diertje in een laars verstopt en hem in Pilars klerenkast gedaan. Tegen Pilar hadden ze gezegd dat ze de deur meteen open moest doen om haar kleren te pakken. En daar was hij, met zijn kopje boven de laars uit, en Pilar had een kreetje van verrukking geslaakt.

Ook Marc glimlachte bij de herinnering, ik zal haar gezicht nooit vergeten.'

'Ik ook niet.' Deanna keek naar hem op, glimlachend door haar tranen heen, en reikte naar zijn zakdoek om haar neus te snuiten. Vreemd. Nog geen uur geleden hadden ze ruzie gemaakt en had ze gezinspeeld op een scheiding. Dat deed nu echter niet ter zake. Het ging niet langer om hun huwelijk, maar alleen om hun kind. Wat voor verdriet ze samen ook hadden doorgemaakt, Pilar was iets van hen tweeën. Juist nu, op dit moment, was Marc de enige die zich kon voorstellen wat er in haar omging, en zij was het enige levende wezen dat zijn angst met hem deelde. Het was alsof ze zich aan elkaar vastklampten zonder los te laten, en maar doorgingen, bleven praten, hopen en bidden... zolang ze dat deden was Pilar er nog en kon ze niet sterven. Deanna keek weer naar Marc op en hij gaf haar een klopje op haar hand.

'Probeer je wat te ontspannen.'

Ze zuchtte weer en deed haar hand voor haar ogen, maar voor ze iets kon zeggen stond de zuster naast hen.

'Dokter Kirschmann zou even met u willen spreken. Hij is nu bij haar.'

Ze sprongen overeind en renden bijna de kamer binnen. Hij stond aan het voeteneind van haar bed en verdeelde zijn aandacht tussen het meisje en de apparaten. Het leek uren te duren voor ze weer de gang op liepen.

'Docteur?' Marc sprak als eerste.

Hij keek ernstig, ik wil haar nog een beetje meer tijd gunnen. Als het over een uur niet beter gaat, brengen we haar weer naar de operatiekamer om te zien wat we kunnen doen.'

'Wat denkt u ervan?' Marc wilde concrete woorden horen, beloften, garanties.

'Ik weet het niet. Ze houdt het nog steeds vol. Meer kan ik u niet zeggen.' Hij had ze kunnen vertellen hoe haar kansen ervoor stonden, maar die waren niet erg rooskleurig, dus hij wilde daaruit zichzelf niet over beginnen. 'Wilt u nog even bij haar zitten?'

'Ja,' zei Deanna als eerste en nam haar plaats bij Pilars hoofdeinde weer in. Marc kwam bij haar zitten.

Zo zaten ze daar bijna een uur, terwijl Pilar lag te slapen, vreemde geluiden maakte, af en toe bewoog en moeizaam ademhaalde. Marc steunde met een hand op het bed en voelde de nabijheid van het tengere lichaam naast hem. Zijn ogen lieten haar gezicht geen moment los. Deanna hield haar hand vast en wachtte. Ze wachtte op iets... een hoopvol teken. Pas toen het uur bijna om was werd ze wakker.

'Dorst...'

'Even wachten nog, lieveling.' Deanna's zacht gefluisterde woorden klonken strelend. Oneindig zachtjes raakte ze het voorhoofd van het meisje even aan. 'Even wachten nog, liefje van me. Ga nu maar weer slapen. Mammie en papa zijn bij je, lieveling. Slaap maar... dan voel je je heel gauw een stuk beter.'

Toen glimlachte Pilar. Het was een echte glimlach, ondanks alle buisjes, en Marc en Deanna werden er diep door geraakt.

'Ik voel me... nu al... beter.'

'Dat is fijn, chérie. En morgen voel je je nog weer beter. Mammie heeft gelijk.' Marcs stem was zo zacht als een zomerbriesje. Weer glimlachte Pilar en sloot haar ogen.

Even daarna kwam de dokter weer binnen en gaf met een hoofdgebaar te kennen dat ze moesten gaan.

Hij fluisterde hen toe terwijl ze wegliepen: 'We zullen haar nu klaarmaken voor de operatie. U kunt zo weer terugkomen.' Hij draaide zich om en zij liepen naar buiten. Deanna had het benauwd, alsof zij net als Pilar moeite moest doen om adem te halen. De gang was tegelijkertijd te koud en te bedompt, en ze moest steun zoeken bij Marc. Het was 4 uur in de ochtend, en geen van beiden hadden ze in twee dagen geslapen.

'Ze zei dat ze zich beter voelde.' Marc klampte zich vast aan die hoopvolle strohalm en Deanna knikte.

'Ik dacht dat haar kleur ook wat beter was.'

Deanna stond op het punt om nog iets te zeggen, maar dokter Kirschmann was weer teruggekomen en liep door de lange gang op hen toe.

'Merde. Hij zou bij Pilar moeten blijven, verdomme. Hij hoeft ons niet op te zoeken.' Marc maakte aanstalten om op hem toe te lopen, maar Deanna stond stil. Ze wist het al, en klemde zich aan Marcs arm vast. Ze wist het en kon geen stap meer verzetten. De wereld was zojuist vergaan. Pilar was gestorven.

17

Toen ze het ziekenhuis verlieten begon de zon net op te komen. Het tekenen van de papieren en het vervullen van de formaliteiten had meer dan een uur in beslag genomen. Marc had besloten dat hij de begrafenis in Frankrijk wilde doen plaatsvinden. Het kon Deanna niet schelen. Een van haar kinderen lag in Californië begraven, het andere in Frankrijk. Het liet haar onverschillig. Ze vermoedde dat Pilar zelf de voorkeur aan Frankrijk zou hebben gegeven. Dokter Kirschmann was vriendelijk en vol medeleven geweest. Hij had niets meer kunnen doen. Ze was al te ver heen geweest toen ze uit Zuid-Frankrijk was gebracht. Het hersenletsel was zo ernstig geweest dat het hem alleen maar had verbaasd dat ze niet vlak na het ongeluk was overleden. 'Ach ja, motorfietsen!' zei hij, en Marc kromp zichtbaar ineen.

Ze kregen koffie aangeboden die ze weigerden, en eindelijk was het voorbij. Marc nam haar bij de arm en leidde haar voorzichtig naar buiten.

Het leek alsof haar hersens niet langer functioneerden. Ze kon niet meer denken, zich niet bewegen, en ze had geen gevoel meer over. Automatisch had ze de formaliteiten vervuld, maar ze voelde zich of ook zij was gestorven.

Marc liep met haar mee naar de kleine blauwe Renault en maakte het portier open.

'Van wie is die auto?' Het was een vreemde vraag op een ochtend als deze, en haar ogen keken hem nietsziend aan.

'Dat doet er nu niet toe, stap in. Laten we naar huis gaan.' Hij had zich nog nooit zo moe, zo verloren en zo eenzaam gevoeld. Al zijn hoop was de bodem ingeslagen; al zijn vreugde en al zijn dromen waren vernietigd. Zelfs het feit dat hij Deanna en Chantal nog had, was niet belangrijk meer. Hij had Pilar verloren. Terwijl hij de auto startte rolden de tranen langzaam over zijn gezicht. Hij liet ze nu de vrije loop; het kon hem niets meer schelen.

Deanna legde haar hoofd achterover tegen de leuning van haar stoel en deed haar ogen dicht. Ze had het gevoel alsof ze niet goed kon ademhalen en er een brok in haar keel zat. Er was een tranenvloed voor een heel leven in opgekropt, die zich nog niet kon losmaken.

Langzaam reden ze door Parijs, terwijl de straatvegers hun werk deden en de zon te fel op het wegdek scheen. Het had eigenlijk moeten regenen en misten, maar zo was het niet, en de heldere zon maakte het allemaal even onwerkelijk. Hoe kon ze toch gestorven zijn, op een dag als deze? Maar ze was gestorven... ze was weg - weg. De gedachte maalde Marc-Edouard door het hoofd - weg - terwijl Deanna zonder iets te zien naar buiten keek.

Het meisje stond al bij de deur toen ze bij het appartement van Duras aankwamen; ze had haar ochtendjas nog aan. Nadat ze de lift had gehoord was ze gauw komen horen hoe het ging. Marc-Edouards gezicht sprak boekdelen. Zonder iets te zeggen begon ze te huilen.

'Zal ik madame wakker maken?'

Marc schudde zijn hoofd. Het had geen zin haar nu te wekken. Het slechte nieuws kon wel even wachten.

'Koffie, monsieur?'

Deze keer knikte hij en deed zachtjes de deur dicht. Deanna stond daar maar, en voelde zich verloren. Hij keek even naar haar, droogde zijn ogen en stak zijn hand uit. Zonder iets te zeggen legde ze haar hand in de zijne en ze liepen langzaam naar hun kamer.

De gordijnen waren dicht, de luiken naar beneden gerold en het bed lag opengeslagen, maar om de een of andere reden wilde Deanna niet gaan slapen. Ze moest er niet aan denken, ze kon het niet verdragen om daar te liggen denken, ze kon het niet verdragen dat ze moest aanvaarden dat Pilar dood was. Marc-Edouard liet zich in een stoel vallen en bedekte zijn gezicht met zijn handen. Langzaam begon hij weer te huilen. Deanna ging naar hem toe en legde haar handen op zijn schouders, maar meer kon zij ook niet doen. Eindelijk was hij uitgehuild, waarna ze hem in bed hielp.

'Je moet proberen wat te slapen,' fluisterde ze hem toe alsof ze het tegen Pilar had.

'En jij?' vroeg hij schor.

'Ik slaap straks wel. Waar is je koffer?' Ze keek verbaasd de kamer rond. Hij had helemaal niets bij zich.

'Die haal ik straks wel.' Hij sloot zijn ogen. Zijn koffer ophalen betekende dat hij Chantal zou ontmoeten. Hij zou haar van Pilar moeten vertellen. Ook zou hij het zijn moeder moeten laten weten. En hun vrienden. Hij kon het niet verdragen. Als hij het ze vertelde werd het werkelijkheid. Tranen druppelden weer uit zijn ooghoeken. Uiteindelijk viel hij in slaap.

Alleen Deanna dronk koffie toen die werd gebracht. Ze nam haar kopje mee naar de salon en zat daar alleen over de daken van Parijs uit te kijken. In gedachten was ze bij haar dochter. Ze had een vredig gevoel over zich toen ze daar zo naar de vergulde ochtendhemel zat te kijken. Pilar had zoveel voor haar betekend, al was ze de laatste jaren vaak niet gemakkelijk geweest. Uiteindelijk zou ze wel volwassen zijn geworden, dan hadden ze vriendinnen kunnen zijn... hadden kunnen zijn. Het was moeilijk om het je voor te stellen. Ze had het gevoel alsof Pilar bij haar zat, vlak bij haar, en dat ze helemaal niet dood was. Ze vond het onvoorstelbaar dat ze niet langer samen zouden praten, lachen of ruzie maken, dat Pilar dat lange, gouden haar niet meer naar achteren zou gooien of die blauwe ogen zou laten flitsen om te krijgen wat ze hebben wilde, dat Deanna's slippers nooit meer geleend zouden worden, dat haar lipstick niet meer weg zou zijn. Haar lievelingsjurk zou niet meer samen met haar mooiste jas verdwijnen... Toen ze daaraan dacht kwamen de tranen eindelijk in een stortvloed te voorschijn. Eindelijk drong het tot haar door dat Pilar er niet langer was.

'Deanna?' Het was de oude vrouw, die midden in de kamer stond. Ze zag eruit als een standbeeld in haar koelblauwe ochtendjas. 'Pilar?' Deanna knikte en deed haar ogen dicht. Madame Duras zocht steun bij een stoel.

'Oh mijn God. Oh, bon Dieu... bon Dieu...' Terwijl de tranen haar over de wangen rolden keek ze om zich heen en vroeg: 'Waar is Marc?'

'Die ligt te slapen, denk ik.' Haar schoonmoeder knikte en verliet zwijgend de kamer. Er viel natuurlijk niets te zeggen, maar eens te meer haatte Deanna haar omdat ze niet eens een poging deed. Zij had ook een verlies geleden, maar ze had toch minstens een paar woorden kunnen zeggen.

Op haar tenen liep Deanna weer naar hun kamer. Ze was bang om Marc wakker te maken en deed de deur heel zachtjes open. Hij sliep nog, en lag zachtjes te snurken. Terwijl ze naar hem keek zag ze dat hij er niet meer zo jong uitzag. Zijn hele gezicht leek vertrokken van verdriet, en Deanna zag dat hij zelfs in zijn slaap geen rust kende.

Ze zat een poosje naar hem te kijken, zich afvragend wat er nu ging gebeuren, wat ze zouden doen. In één dag was er zoveel veranderd. Pilar. De vrouw met wie ze hem op de luchthaven had gezien. Ze realiseerde zich nu dat hij daar waarschijnlijk die auto vandaan had, en dat hij daar zijn koffer had achtergelaten. Ze wilde hem erom haten, maar het liet haar onverschillig. Plotseling besefte ze dat ze Ben moest bellen. Een blik op Marcs horloge vertelde haar dat het over half negen was. Het zou nu in San Francisco middernacht zijn. Misschien was hij nog wel op, en nu ze nog kracht had moest ze hem bellen.

Ze streek met haar hand over haar haar, trok haar jasje weer aan en greep haar tas. Ze zou een eindje verderop bellen bij het postkantoor, waar de Parijzenaars belden die geen telefoon hadden. Ze wilde niet dat zijn nummer op de rekening van haar schoonmoeder zou komen te staan.

Verdoofd nam ze de kleine lift naar beneden en liep de korte afstand naar het postkantoor. Ze kon niet snel lopen en ook kon ze haar pas niet vertragen; ze bleef gewoon in hetzelfde tempo doorgaan, als een automaat, toen ze bij de telefooncel in het postkantoor kwam en de deur dichtdeed.

De telefoon ging maar tweemaal over; de verbinding kwam snel tot stand. Ze beefde terwijl ze stond te wachten, en toen hoorde ze zijn stem. Hij klonk slaperig, hij had al in bed gelegen.

'Ben?'

'Deanna? Lieveling, is alles goed met je?'

'Ik...' Ze kon geen woord meer over haar lippen krijgen.

'Deanna?'

Ze stond te trillen als een espeblad en was nog niet in staat er een woord uit te brengen.

'Oh, lieveling... is het...? Is ze er slecht aan toe? Ik heb aldoor aan je gedacht sinds je weg bent.' Deanna's enige reactie hierop was een korte, krampachtige snik. 'Deanna! Alsjeblieft, liefje, probeer rustig tegen me te praten.' Plotseling echter voelde hij een rilling van angst langs zijn rug gaan. 'Mijn God, is ze... Deanna?' Zijn stem klonk ineens heel zacht.

'Oh Ben, ze is vanmorgen gestorven.' Weer kon ze een eindeloos ogenblik lang niet spreken nadat ze die woorden had gezegd.

'Oh God, nee. Lieveling, ben je alleen? Waar ben je?'

'Op het postkantoor.'

'Oh, wat doe je daar nou in godsnaam?'

'Ik wilde je spreken.'

'Is... is hij ook in Parijs?'

'Ja.' Ze probeerde weer op adem te komen. 'Hij is gisteravond hier aangekomen.'

'Het spijt me vreselijk. Voor jullie allebei.'

Ze snikte het weer uit. Bij Ben kon ze zich laten gaan; ze kon hem laten merken hoezeer ze hem nodig had. Bij Marc probeerde ze zich altijd goed te houden. Ze moest aan zijn verwachtingen voldoen en zich gedragen zoals hij vond dat het hoorde.

'Wil je dat ik naar je toe kom? Ik zou morgenochtend de eerste vlucht kunnen nemen.'

En dan? vroeg ze zich af. Het was toch te laat voor Pilar. 'Ik zou het heerlijk vinden, maar het heeft niet veel zin. Ik kom over een paar dagen weer thuis.'

'Weet je het zeker? Ik wil je niet voor de voeten lopen, maar ik kom meteen als het je zou helpen. Zou je er wat aan hebben?'

'Heel veel.' Ze glimlachte door haar tranen heen. 'Maar het is beter van niet.'

'En... de rest?' Hij probeerde niet al te bezorgd of ongerust te doen. 'Ik weet het niet. We zullen moeten praten.'

Hij wist dat ze het over Marc had. 'Goed, zit daar nu maar niet over in. Zorg maar dat je hier doorheen komt, daarna zien we wel weer. Is de... is het hier?'

'De begrafenis?' Ze wilde wel sterven toen ze het woord uitsprak.

Haar hand trilde vreselijk en ze pakte de hoorn steviger vast. 'Nee, Marc wil dat het hier gebeurt. Het doet er ook niet toe. Ik denk dat Pilar het waarschijnlijk zo gewild zou hebben. In ieder geval ben ik met een dag of twee, drie weer thuis.'

'Ik wou dat ik het je allemaal kon besparen.'

'Het...' even kon ze niet verder, '...doet er niet toe. Ik red me wel.'

Maar was dat wel zo? Ze wist het eigenlijk niet zo zeker. Ze had zich nog nooit zo onzeker gevoeld als nu.

'Denk er in ieder geval maar aan dat als je me nodig hebt, dat ik dan kom. De komende dagen zal ik steeds een telefoonnummer achterlaten als ik wegga, zodat je me altijd bereiken kunt. Oké?'

'Oké.' Ze probeerde te glimlachen, maar daardoor moest ze nog harder huilen. 'Kun jij... zou jij... Kim...'

'Kim bellen?'

'Ja.' Het klonk zielig schor.

'Ik zal haar meteen bellen. Nu wil ik dat je naar huis gaat en probeert wat te slapen. Lieveling, dit houd je niet vol. Je moet rusten. Ga wat slapen. Zodra je weer thuis kunt komen gaan we naar Carmel. Hoe dan ook. Het kan me niet schelen wat er daarna gebeurt, maar je gaat met me mee naar Carmel. Dan maken we een strandwandeling en dan kunnen we samen zijn.'

Ze stond nu heftig te snikken. Ze zouden nooit weer samen zijn. Ze zou nooit meer lopen op dat strand, of welk strand dan ook. Deze nachtmerrie zou eeuwig duren.

'Deanna, luister naar me,' zei Ben. 'Zul je proberen tijdens dit alles aan Carmel te denken, en je best doen om niet te vergeten dat ik van je houd?'

Ze knikte bedroefd, nog steeds niet in staat een woord uit te brengen. 'Mijn lief, ik ben ieder ogenblik bij je. Wees sterk, lieveling van me. Ik houd van je.'

'Ik houd ook van jou.' Maar haar stem was niet meer dan gefluister. Ze hing op, liep naar het loket en betaalde de vrouw die erachter zat voor het telefoongesprek. Toen viel ze bewusteloos tegen de grond.

18

'Waar heb je in vredesnaam gezeten?' Toen ze terugkwam zat Marc in de woonkamer; hij zag er verfomfaaid en afgetobd uit. 'Je bent uren weg geweest.' Het was een beschuldiging. Hij staarde haar met roodomrande ogen aan boven zijn koffie. Zij zag er nauwelijks beter uit, in feite aanzienlijk slechter. 'Waar ben je geweest?'

'Ik ben een eindje gaan wandelen. Het spijt me. Ik had behoefte aan frisse lucht.' Ze zette haar handtas op een stoel. 'Hoe is het met je moeder?'

'Dat kun je je wel indenken. Een half uur geleden heb ik de dokter gebeld en die heeft haar een injectie gegeven. Waarschijnlijk wordt ze niet voor de middag wakker.'

Even benijdde Deanna haar. De weg van de minste weerstand. Ze sprak de gedachte echter niet uit. In plaats daarvan vroeg ze: 'En jij?'

'Er valt nog erg veel te doen vandaag.' Hij keek haar triest aan en zag toen ineens de vlekken op haar rok. 'Wat is er gebeurd? Ben je gevallen?'

Ze knikte en keek een andere kant op. 'Ik zal wel moe zijn geweest. Ik ben gestruikeld, maar het stelt niets voor.'

Hij kwam naar haar toe en legde zijn arm om haar heen. 'Je moest eigenlijk naar bed.'

'Dat komt nog wel. Maar er moet nog zoveel geregeld worden.'

'Daar zorg ik wel voor. Jij hoeft helemaal niets te doen.'

'Maar dat wil ik wel...' Ze voelde weer dat ze niets te vertellen had, alsof ze geen vat op de gang van zaken had.

'Nee. Ik wil dat je wat gaat slapen.' Hij bracht haar naar de slaapkamer en liet haar op het bed zitten. 'Zal ik de dokter voor je bellen?' Ze schudde haar hoofd; daarna ging ze liggen en keek hem intens verdrietig aan. Haar blik ging hem door merg en been. 'Deanna...'

'Hoe zit het nu met je vriendin?'

Hij richtte zich op en wendde zich af. 'Dat doet er nu niet toe.'

'Misschien is het nu niet het juiste moment, maar vroeg of laat moeten we er toch over praten.'

'Misschien niet.'

'Wat bedoel je daarmee?' Ze keek hem indringend aan. Hij wendde zich naar haar toe.

'Dat betekent dat het jouw zaken niet zijn, en dat ik mijn best zal doen er een eind aan te maken.'

'Voorgoed?'

Hij leek een poosje te aarzelen, toen knikte hij rustig terwijl zijn ogen de hare niet loslieten. 'Ja.'

Chantal hoorde zijn sleutel in het slot terwijl ze onder de douche vandaan kwam. Ze had niet naar de Rue François Premier durven bellen en haar laatste anonieme telefoontje naar het ziekenhuis had alleen de informatie opgeleverd dat er geen verandering was gekomen in Pilars toestand. Ze was van plan geweest weer te bellen zodra ze koffie had gedronken, maar Marc-Edouard was haar voor. Hij zag eruit alsof hij de hele nacht niet had geslapen. Chantal keek op en glimlachte vanuit de deuropening naar de badkamer. Ze stond haar benen af te drogen met de lichtgele handdoek.

'Bonjour, mon chéri. Hoe gaat het met Pilar?' Ze richtte zich weer op met een ernstige uitdrukking op haar gezicht en de handdoek in haar hand. Er was iets in zijn blik waar ze van schrok. Hij deed zijn ogen dicht en bedekte ze even met één hand. Het leek een hele tijd te duren voor hij haar weer aankeek.

'Ze - ze is gestorven. Om 4 uur vanochtend.' Hij liet zich in de woonkamer met een plof in een stoel vallen en Chantal liep snel op hem af, ondertussen een lichtroze badjas van een haakje aan de badkamermuur trekkend.

'Oh, Marc-Edouard... oh lieveling, wat naar voor je.' Ze knielde naast hem neer en trok hem zachtjes in haar armen, als hield ze een klein kind vast. 'Oh, mon pauvre chéri, Marc-Edouard. Quelle horreur...' Hij huilde nu niet, hij zat alleen maar met zijn ogen dicht en voelde zich heel opgelucht dat hij hier zat.

Ze wilde hem vragen of er nog iets anders was. Het was een belachelijk domme vraag gezien wat er die ochtend gebeurd was, maar hij deed vreemd; hij was anders. Misschien was het alleen een gevolg van uitputting en de schok. Ze liet hem even los om koffie voor hem in te schenken en ging toen weer aan zijn voeten zitten, op het witte kleed. De roze badjas bedekte alleen essentiële lichaamsdelen en liet de lange, zijdeachtige benen bloot. Hij staarde haar aan terwijl ze een sigaret opstak. 'Kan ik iets doen?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Chantal, Deanna heeft ons gisteravond gezien. Ze was naar de luchthaven gekomen om me op te halen en zag ons samen uit het toestel komen. En ze wist het. Alles. Vrouwen hebben een speciaal zintuig voor dat soort dingen. Ze zei dat ze het zag aan de manier waarop we met elkaar omgingen. Daaruit maakte ze op dat we elkaar al heel lang kenden.'

'Ze is vast een heel intelligente vrouw.' Chantal bestudeerde hem, zich afvragend wat hij nog meer zou zeggen.

'Dat is ze ook, op haar eigen, onopvallende manier.'

'En, wat zei ze?'

'Niet zoveel eigenlijk. Maar toch. Er is te veel gebeurd, maar ze is en blijft een Amerikaanse. Ze neemt zoiets niet gemakkelijk op. Dat doen ze geen van allen. Ze geloven in eeuwige trouw, het volmaakte huwelijk, echtgenoten die helpen afwassen en kinderen die de auto wassen; op zondag gaan ze met zijn allen naar de kerk en ze leven nog lang en gelukkig tot ze allemaal stokoud zijn.' Zijn stem klonk bitter en vermoeid.

'En jij? Geloof jij daarin?'

'Het is een aardige droom, maar niet erg realistisch. Dat weet jij net zo goed als ik.'

'Alors, wat doen we nu? Of, om wat nauwkeuriger te zijn, wat ga jij doen?' Ze wilde hem niet vragen te kiezen tussen 'haar of mij', maar daar kwam het wel op neer, dat wisten ze allebei.

'Het is nog te pril om dat te weten, Chantal. Kijk eens naar wat er net is gebeurd. En ze bevindt zich in een slechte conditie; ze heeft alles opgekropt.'

'Het is nog te vroeg.'

Hij knikte instemmend en wendde zijn blik af. Hij was gekomen om afscheid van Chantal te nemen, er een eind aan te maken en uit te leggen dat hij Deanna dit niet kon aandoen - ze hadden net hun enig kind verloren. Maar toen hij naar haar keek zoals ze daar naast hem zat, wilde hij alleen nog maar zijn armen naar haar uitstrekken, haar omhelzen en met zijn handen haar lichaam strelen, haar dicht tegen zich aan houden, nu en altijd, steeds weer. Hoe kon hij iemand laten gaan van wie hij zoveel hield en die hij zo nodig had.

'Waar denk je aan, Marc-Edouard?' Ze zag de gekwelde blik in zijn ogen.

'Aan jou,' zei hij heel zachtjes en keek neer op zijn handen.

'Op wat voor manier?'

'Ik dacht,' hij keek haar nu weer aan, 'dat ik van je houd, en dat ik op dit moment niets liever zou willen dan met je naar bed gaan.'

Ze keek hem een poosje aan, toen stond ze op en stak haar hand uit. Hij nam die in de zijne en volgde haar zwijgend de slaapkamer in. Ze liet glimlachend de badjas van haar schouders glijden.

'Chantal, je zult nooit beseffen hoeveel ik van je houd.'

Gedurende de twee uur die volgden maakte hij het haar duidelijk op alle manieren die hij kende.

19

De begrafenis was een korte, formele en intens verdrietige aangelegenheid. Deanna droeg een eenvoudige zwarte wollen jurk en een zwart hoedje met een voile. Marcs moeder was ook helemaal in het zwart, inclusief haar kousen. Marc zelf had een zwart pak aan met een zwarte das. Het gebeurde allemaal in de meest formele, Frans-traditionele stijl, in een mooi kerkje in het seizième arrondissement. Het 'Ave Maria' werd gezongen door het schoolkoor van de parochie. Het was hartverscheurend de kinderstemmetjes te horen zingen, en Deanna deed wanhopige pogingen zich ervoor af te sluiten. Maar je kon er niet omheen. Marc had alles georganiseerd à la française - de dienst, de muziek, de preek, het kleine kerkhof waar weer een andere priester aanwezig was, en daarna de receptie voor vrienden en bekenden thuis. Het duurde de hele dag, er moest eindeloos handen worden geschud, er werd medeleven betoond, uitleg gegeven en verdriet gedeeld. Voor sommigen was het ongetwijfeld een opluchting om zo te kunnen rouwen, maar voor Deanna was dat niet zo. Eens te meer had ze het gevoel dat Pilar van haar was afgenomen, alleen was het nu niet echt belangrijk meer. Dit was de allerlaatste keer. Ze belde zelfs Ben vanuit haar schoonmoeders huis, zij het voor zijn rekening.

'Neem me niet kwalijk, ik zal het niet te lang maken. Ik móest gewoon even met je praten. Ik ben bij mijn schoonmoeder.'

'Houd je het een beetje vol?'

'Ik weet het niet. Ik voel eigenlijk helemaal niets meer. Het is net een circus. Ik moest het zelfs nog tegen ze opnemen vanwege het feit dat ze de kist open wilde laten. God zij dank heb ik die slag gewonnen.' De toon in haar stem beviel hem niet. Ze klonk nerveus, moe en gespannen. Maar gezien de omstandigheden was dat ook niet verwonderlijk. 'Wanneer kom je terug?'

'Met een dag of twee, hoop ik. Maar ik weet het niet zeker. We zullen het er vanavond over hebben.'

'Stuur me een telegram wanneer je aankomt.'

Ze slaakte een zucht. 'Ja, dat zal ik doen. Ik denk dat ik nu maar beter weer naar die monsterachtige festiviteiten kan gaan.'

'Ik houd van je, Deanna.'

'Ik ook van jou.' Ze was bang om de woorden uit te spreken, voor het geval er iemand de kamer binnen zou komen, maar ze wist dat hij het wel zou begrijpen.

Ze ging weer naar de gasten, zo'n vijftig à zestig in getal, die babbelend en roddelend in het appartement van haar schoonmoeder rondliepen; ze hadden het over Pilar en troostten Marc. Deanna had zich nog nooit zozeer een vreemde gevoeld als nu. Het leek uren geleden dat ze Marc had gezien. Uiteindelijk vond hij haar in de keuken, waar ze uit het raam naar een muur aan de overkant stond te staren.

'Deanna? Wat doe je hier?'

'Niets.' Haar grote, bedroefde ogen keken hem aan. Hij zag er inmiddels wat beter uit, terwijl zij er met de dag slechter ging uitzien. Ze voelde zich ook niet goed, maar dat had ze niet tegen Marc gezegd, ook niet dat ze de laatste vier dagen tweemaal was flauwgevallen. 'Ik sta gewoon even op adem te komen.'

'Het spijt me dat het zo'n lange dag is geworden. Mijn moeder zou het niet begrepen hebben als we het anders hadden gedaan.'

'Dat weet ik, en ik begrijp het ook wel.'

Ineens, toen ze hem aankeek, besefte ze dat hij inderdaad begrip voor haar had en dat hij merkte wat het haar kostte. 'Marc, wanneer gaan we naar huis?'

'Naar San Francisco?' vroeg hij. Ze knikte. 'Ik weet het niet. Ik heb er nog helemaal niet over nagedacht. Heb je haast?'

'Ik wil gewoon terug. Het is... hier moeilijker voor me.'

'Bon. Maar ik heb hier nog wat zaken af te handelen. Ik heb minstens nog twee weken nodig.'

Oh God, nee. Nog twee weken langer bij haar schoonmoeder overleefde ze niet - en dan nog zonder Ben. 'Er is toch geen reden waarom ik zou moeten blijven? Of wel?'

'Wat bedoel je? Wil je alleen naar huis?' Hij keek terneergeslagen. 'Dat wil ik niet. Ik wil dat je met mij samen naar huis gaat.' Hij had al bedacht dat het te moeilijk voor haar zou zijn om alleen thuis te komen: Pilars kamer, al haar spulletjes. Dat wilde hij niet; ze moest op hem wachten.

'Ik kan geen twee weken blijven.' Ze keek radeloos bij het idee alleen al; ze zag er intens moe en afgetobd uit.

'We zien nog wel.'

'Marc, ik moet naar huis.' Haar stem werd onvast toen ze hem verhief.

'Goed. Maar zou je eerst iets voor me willen doen?'

'Wat dan?' Ze keek hem bevreemd aan. Wat wilde hij? Het enige wat zij wilde was vertrekken.

'Zou je twee dagen met me weg willen gaan? Ergens naar toe, een weekend. Ergens waar het rustig is, waar we alle twee bij kunnen komen. We moeten eens praten. Hier kon dat niet, en ik wil niet dat je teruggaat voordat we samen hebben gesproken. Rustig. Alleen. Wil je dat voor me doen?'

Ze wachtte even en keek hem toen aan. 'Ik weet het niet.'

'Alsjeblieft. Het is alles wat ik van je vraag. Meer niet. Twee dagen, dan kun je gaan.'

Ze wendde zich af en keek naar buiten, naar de daken. Ze dacht aan Ben en aan Carmel. Maar ze had het recht niet zich naar huis te haasten alleen om zich wat beter te voelen. Ze had verplichtingen ten aanzien van hun huwelijk, al was het maar voor twee dagen. Ze wendde zich naar Marc toe en knikte langzaam. 'Goed. Ik ga met je mee.'

20

'Merde alors! Wat verwacht je van me? Mijn dochter is drie dagen geleden gestorven en nu wil jij dat ik Deanna vertel dat ik wil scheiden? Lijkt je dat niet wat overhaast, Chantal? En is het misschien bij je opgekomen dat je misbruik maakt van de situatie?' Hij voelde zich heen en weer geslingerd tussen twee vrouwen, twee werelden. Weer voelde hij hoe hij door Chantal onder druk werd gezet; het was een soort emotionele chantage die hem duidelijk maakte dat er een tragedie zou volgen als Chantal de verliezende partij zou zijn. Beide vrouwen wilden dat hij een keus maakte, een pijnlijke keuze. Deze week was hem dat allemaal nog eens duidelijk geworden. Deanna leek maar al te graag zo gauw mogelijk bij hem weg te willen. Ze moest hem nog vergeven dat ze hem die avond van Pilars dood op het vliegveld met Chantal had gezien. Toch wilde hij Deanna niet verliezen. Ze was zijn vrouw, hij had haar nodig, hij had respect voor haar en hij was aan haar gewend. Bovendien was ze zijn laatste schakel met Pilar. Als hij Deanna verliet was het alsof hij thuis wegging. Maar ook kon hij Chantal niet opgeven - wat zij voor hem betekende was opwinding, hartstocht, vreugde. Hij keek haar boos en wanhopig aan en streek met zijn hand door zijn haar. 'Begrijp je dat dan niet? Het is nog te kort geleden!'

'Het duurt al vijf jaar. En nu weet ze het. Misschien is het wel niet te gauw, misschien is het nu wel het juiste moment.'

'Voor wie? Voor jou? Verdomme, Chantal, heb toch een beetje geduld. Laat me de dingen eerst even op een rijtje zetten.'

'En hoelang duurt dat? Weer vijf jaar, terwijl jij daar woont en ik hier? Je zou over twee weken weer teruggaan, en wat dan? Moet ik hier twee maanden zitten wachten tot je terugkomt? Et alors? Ik was 25 toen we elkaar ontmoetten, nu ben ik bijna 30. En dan word ik 35, en 37 en 45. De tijd gaat snel, vooral op deze manier. De tijd gaat veel te snel.'

Hij wist dat ze gelijk had, maar hij was eenvoudig niet in de stemming. 'Kom, kunnen we het niet een poosje laten rusten? Gewoon uit fatsoensoverwegingen zou ik mijn vrouw over het verlies van haar dochter heen willen helpen, voor ik haar hele leven verwoest.' Even had hij een hekel aan Chantal. Omdat hij om haar gaf, omdat hij haar niet wilde verliezen - en omdat ze daardoor macht over hem had.

En zij was zich dat zeer wel bewust. 'Hoe kom je er eigenlijk bij dat je haar leven verwoest als je bij haar weggaat? Misschien heeft ze wel een minnaar.'

'Deanna? Doe niet zo belachelijk. Ik vind dat je je in deze hele zaak absurd gedraagt. Ik ga het weekend weg. We hebben een heleboel te bepraten. Ik zal haar eens polsen om te zien hoe de zaken staan. En over een poosje zal ik de juiste stappen ondernemen.'

'Wat voor stappen?'

Hij zuchtte onmerkbaar en voelde zich ineens erg oud. Zover was het dus gekomen. 'De stappen waardoor jij je zin krijgt.'

Maar toen hij twee uur later een taxi nam naar het appartement van zijn moeder, waar Deanna op hem wachtte, vroeg hij zich af waarom Chantal het hem eigenlijk zo moeilijk maakte. Eerst dat geruzie over Cap d'Antibes, daarna die afschuwelijke avond toen hij terugkwam en ontdekte dat ze weg was - misschien voorgoed - toen ze haar insuline niet had ingenomen. En nu dit. Waarom toch? Waarom nu? Vreemd genoeg maakte het dat hij, al begreep hij zelf niet goed waarom, gauw naar Deanna terug wilde om haar te beschermen tegen een wereld waarin het zeer wreed zou toegaan.

's Morgens gingen ze op weg naar buiten. Deanna was vreemd rustig terwijl ze de stad uitreden. Ze zat in haar eigen gedachten verzonken. Hij had haar willen meenemen naar een neutrale plek, waar ze niet te veel herinneringen aan hadden met betrekking tot Pilar. In het huis van zijn moeder hadden ze het daar beiden al moeilijk genoeg mee. Een vriend had hun zijn buitenhuis vlak bij Dreux aangeboden.

Verstrooid keek hij even naar Deanna en concentreerde zich toen weer op het verkeer, maar hij merkte dat zijn gedachten afdwaalden naar Chantal. Die ochtend had hij haar nog gesproken voor ze weggingen.

'Vertel je het haar dit weekend?'

'Ik weet het nog niet. Ik moet afwachten. Als ik haar een zenuwinzinking bezorg schieten we daar geen van allen veel mee op.' Maar Chantal had pruilerig en kinderachtig gedaan. Ineens, nadat ze zo vele jaren geduldig was geweest, begon ze onhandelbaar te worden. Toch was ze de afgelopen vijf jaar zijn steun en toeverlaat geweest. Hij kon haar niet laten schieten. Maar kon hij Deanna dan zo gemakkelijk opgeven? Hij bekeek haar weer eens. Haar ogen waren nog gesloten en ze had nog geen woord gezegd. Hield hij van haar? Hij had altijd gedacht van wel, maar na deze zomer met Chantal was hij daar niet meer zo zeker van. Hij kon het onmogelijk zeker weten, erover nadenken en het begrijpen - en die verdomde Chantal moest hem nu nog zo nodig opjutten ook. Nog geen twee dagen geleden had hij Deanna beloofd zijn verhouding met Chantal te verbreken, en nu had hij zijn maîtresse hetzelfde beloofd ten opzichte van Deanna.

'Is het ver?' Deanna's ogen gingen even open, maar ze bewoog haar hoofd niet. Ze voelde zich al dagen doodmoe en uitgeput.

'Nee, het is nog ongeveer een uur. Het is een heel leuk huis. Ik ben er als kleine jongen voor het laatst geweest, maar het was er altijd heerlijk.' Hij glimlachte naar haar. Ze had kringen onder haar ogen. 'Hoor eens, je ziet er vreselijk moe uit.'

'Dat weet ik. Misschien zal ik dit weekend wat kunnen rusten.'

'Heb je geen slaappillen gevraagd aan de dokter van mijn moeder?'

Toen de man de laatste keer bij hen kwam had hij haar gezegd dat ze dat doen moest.

Ze schudde haar hoofd. 'Ik wil er zelf uitkomen.' Hij trok een gezicht en voor het eerst glimlachte ze.

Voordat ze weer sprak kwamen ze op de plaats van bestemming. Het was inderdaad prachtig gelegen: een oud stenen huis met een zekere grandeur en goed van proporties, bijna een kasteel, omgeven door prachtig onderhouden tuinen. In de verte lagen boomgaarden die zich mijlen ver uitstrekten.

'Mooi hè?' vroeg hij aarzelend, en hun ogen ontmoetten elkaar.

'Inderdaad. Fijn dat je dit zo hebt geregeld.' Toen hij hun koffers pakte zei ze nauwelijks hoorbaar: 'Ik ben blij dat we gegaan zijn.'

'Ik ook.' Hij keek haar onderzoekend aan en ze glimlachten naar elkaar.

Hij droeg de koffers naar binnen en zette ze in de hal. Het meubilair was voornamelijk Engels en in Franse Provençaalse stijl, en de kamers waren geheel in 17-eeuwse stijl gehouden, de periode waarin het huis was gebouwd. Deanna slenterde door de lange gangen, bewonderde de prachtige mozaïekvloeren en keek uit de hoge ramen naar de tuinen. Aan het eind van een lange gang stond ze stil in een serre vol planten en gemakkelijke stoelen. Ze ging zitten en keek zwijgend naar buiten. Het duurde even voor ze Marcs voetstappen hoorde echoën in de gang.

'Deanna?'

'Ik ben hier.'

Hij kwam de kamer binnen, bleef even in de deuropening staan en keek van het uitzicht naar zijn vrouw.

'C'est jolie, non?' zei hij verstrooid, en haar ogen ontmoetten de zijne. 'Het is schitterend.'

Ze knikte. 'Ik begreep je wel. Marc?' Ze wilde het eigenlijk niet vragen, maar ze moest wel. En ze wist dat hij het niet prettig zou vinden. 'Hoe is het met je vriendin?'

Een poosje lang zei hij niets. 'Ik weet niet wat je bedoelt.'

'Oh ja, dat weet je wel.' Ze voelde iets van walging in zich opkomen terwijl haar ogen de zijne zochten. 'Wat heb je besloten te gaan doen?'

'Vind je het niet een beetje te vroeg om dat nu te bespreken? We komen net uit de auto.'

Ze glimlachte. 'Echt Frans, hoor. Wat had je dan gedacht, lieveling? Dat we het weekend lief zijn voor elkaar en er dan zondagavond op de terugweg over praten?'

'Daarvoor heb ik je niet hier mee naar toe genomen. We moesten er allebei even uit.'

Ze knikte weer terwijl haar ogen zich met tranen vulden. 'Ja, dat is zo.' Haar gedachten gingen direct weer terug naar Pilar. 'Maar hier moeten we ook over praten. Weet je, plotseling heb ik me afgevraagd waarom we eigenlijk getrouwd zijn gebleven.' Ze keek weer naar hem op. Hij kwam de kamer binnen en ging langzaam zitten.

'Ben je gek geworden?'

'Misschien wel.' Ze zocht een zakdoek op en snoot haar neus.

'Deanna, alsjeblieft...' Hij keek haar even aan en wendde toen zijn blik weer af.

'Nou? Wil je doen alsof er niets is gebeurd? Marc, dat kan niet.' Deze zomer was er te veel gebeurd. Ze had Ben gehad, en nu wist ze dat Marc ook iemand had. Alleen had het bij Marc al jaren geduurd.

'Daar moet je je nu op dit moment geen zorgen over maken.'

'Wanneer dan wel? We hebben allebei toch al zoveel verdriet, dat we misschien maar beter schoon schip kunnen maken. Als we dat niet doen blijven we het voortdurend voelen, terwijl we net doen alsof er niets aan de hand is.'

'Ben je dan al zo lang ongelukkig?'

Ze knikte traag en keek weer naar buiten. Ze dacht aan Ben. 'Tot deze zomer heb ik me nooit gerealiseerd hoe verschrikkelijk eenzaam ik ben geweest, dat ik voortdurend alleen was... hoe weinig we samen doen, hoe weinig we samen hebben gedeeld. Hoe weinig je begrijpt waar ik behoefte aan heb.'

'Wat wil je dan?' vroeg hij heel zachtjes.

'Ik wil dat je me tijd en liefde geeft. Dat we samen lachen. Samen langs het strand wandelen...' Het laatste had ze zonder nadenken gezegd, en daarna wendde ze zich weer naar hem toe. 'Ik wil dat je belangstelling toont voor mijn werk, want dat is belangrijk voor me. Ik wil bij je zijn, Marc, en niet alleen thuisblijven. Wat denk je dat er gaat gebeuren nu Pilar er niet meer is? Jij bent maandenlang op reis, en wat moet ik dan doen? Zitten wachten?' De gedachte aan zo'n bestaan alleen al deed haar inwendig beven. 'Ik kan het niet meer, en ik wil het ook niet meer.'

'Wat had je je dan voorgesteld?' Hij wilde dat ze het uitsprak, dat zij om een scheiding vroeg.

'Ik weet het niet. We zetten er een punt achter of we besluiten bij elkaar te blijven, maar dan zouden er dingen moeten veranderen, vooral nu.' Jezus, wat deed ze eigenlijk? Als ze bij hem bleef kon ze Ben niet hebben. Maar dit was haar echtgenoot, de man met wie ze al achttien jaar samenleefde.

'Bedoel je dat je met me mee zou willen reizen?' vroeg hij geërgerd. 'Waarom niet? Zij reist toch ook met je mee, of niet soms?' Daar was Deanna nu wel achter. 'Waarom kon ik niet met je meereizen?'

'Omdat... omdat het niet verstandig is. En onpraktisch. En... en duur.' En omdat hij dan Chantal niet mee kon nemen.

'Duur?' Deanna trok haar wenkbrauwen op en glimlachte venijnig. 'Kom, kom, betaalt zij soms voor zichzelf?'

'Deanna! Ik wil er niet met je over praten!'

'Waarom zijn we hier dan naar toe gegaan?' Haar ogen stonden fel in het smalle, witte gezichtje.

'We zijn hier gekomen om uit te rusten.' Het waren de woorden van een heerser, van een koning. Het onderwerp was afgedaan.

'Ik begrijp het. We hoeven het weekend dus alleen maar op een beleefde manier door te komen, en dan gaan we weer naar Parijs terug alsof er niets is gebeurd. Jij gaat weer naar je vriendinnetje, over twee weken gaan we terug naar Amerika en vatten ons oude leven weer op. En hoelang blijf je deze keer, Marc? Drie weken? Een maand? Zes weken? Dan ga je weer weg, en voor hoelang, en met wie, terwijl ik alleen zit in dat verdomde museum waar we wonen, wachtend op jouw terugkomst. Weer alleen, verdomme. Alleen!'

'Dat is niet waar.'

'Ja, het is wel waar, en dat weet jij net zo goed als ik. Ik zeg je nu dat ik er genoeg van heb. Wat mij betreft is die periode afgesloten.'

Ze stond abrupt op en maakte aanstalten om het vertrek te verlaten, maar toen ze overeind kwam voelde ze zich duizelig. Ze stond even stil en hield zich vast aan haar stoel.

Hij keek haar eerst aan zonder iets te zeggen, daarna kwam er een bezorgdheid in zijn blik. 'Is er iets?'

'Nee, niets.' Ze ging rechtop staan en keek hem strak aan. 'Ik ben alleen maar erg moe.'

'Ga dan wat rusten. Ik zal je je kamer wijzen.' Teder pakte hij haar elleboog tot hij er zeker van was dat ze weer stevig op haar benen stond en liep toen samen met haar door de lange gang naar het andere eind van het huis. Ze hadden de hoofdslaapkamer genomen, prachtige kamers en suite, helemaal in framboos- en crèmekleurige zijde gehouden. 'Waarom ga je niet even liggen, Deanna.' Ze ging er steeds slechter uitzien. 'Ik ga een wandeling maken.'

'En dan?' Vanaf het bed keek ze hem intens verdrietig aan. 'Wat doen we daarna? Ik kan niet meer, Marc, ik speel het spelletje niet langer.'

Hij was geneigd om te zeggen: 'Welk spelletje?' en om alles te ontkennen. Hij zei niets, en Deanna ging verder terwijl ze hem recht in de ogen keek. Ze stonden zorgelijk en waren wat aan de vochtige kant.

'Ik wil weten wat je voelt, wat je denkt, wat je gaat doen. Ik wil weten wat er voor me gaat veranderen, behalve dan dat Pilar niet langer bij ons is. Ik wil weten of je je maîtresse blijft opzoeken. Ik wil al die dingen weten waarvan jij denkt dat het onbeleefd is om ze uit te spreken. Zeg het nu, Marc, ik moet het weten.'

Hij knikte zwijgend, liep naar de andere kant van de kamer en keek uit het raam naar de zacht glooiende heuvels. 'Het valt me niet gemakkelijk over dit soort dingen te praten.'

'Dat weet ik wel,' zei ze heel zachtjes. 'De helft van de tijd dat we getrouwd zijn heb ik nooit zeker geweten of je wel van me hield.'

'Ik heb altijd van je gehouden.' Hij sprak zonder zich om te draaien, en ze kon alleen zijn rug zien. 'Ik zal altijd van je blijven houden, Deanna.'

Ze voelde tranen in haar ogen prikken. 'Waarom?' Ze kon het woord nauwelijks over de lippen krijgen. 'Waarom houd je van me? Omdat ik je vrouw ben? Uit gewoonte? Of omdat je echt om me geeft?' Hij gaf geen antwoord, maar draaide zich met een blik van intens verdriet op zijn gezicht naar haar toe.

'Moet dit nu? Nu... zo kort na Pilars... dood?' Deanna zei niets. Zijn hele gezicht beefde als hij het over Pilar had. 'Deanna, ik... ik kan het gewoon niet.'

Zonder nog iets te zeggen beende hij de kamer uit, en even later zag ze hem met gebogen hoofd in de tuin lopen. Haar ogen vulden zich weer met tranen toen ze naar hem keek. De laatste paar dagen had ze het gevoel alsof haar hele leven voorbij was. Even dacht ze niet aan Ben, alleen maar aan Marc.

Het duurde een uur voor hij terugkwam, en toen trof hij haar slapend aan. Nog steeds lag er een uitgeputte uitdrukking op haar gezicht, en ze had donkere kringen onder haar ogen. Voor het eerst sinds jaren droeg ze geen make-up, en tegen de frambooskleurige zijden sprei vond hij haar gezicht een vaalbleke indruk maken. Hij slenterde terug naar de hal en liep een studeerkamer in. Even zat hij daar naar de telefoon te kijken. En toen, alsof hij ertoe gedwongen werd, begon hij een nummer te draaien.

Toen de telefoon voor de derde keer overging nam ze op. 'Marc-Edouard?'

'Oui.' Hij wachtte even. 'Hoe gaat het met je?' Als Deanna eens wakker werd? Waarom had hij haar eigenlijk gebeld?

'Wat klink je vreemd. Is er iets?'

'Nee, nee. Ik ben alleen maar erg moe. We zijn allebei erg moe.'

'Dat is begrijpelijk. Hebben jullie al samen gesproken?' Ze liet hem niet met rust. Het was een kant van haar karakter die hij nog niet kende.

'Niet echt. Een beetje maar.'

'Ik denk dat het niet gemakkelijk is.' Hij hoorde haar zuchten.

'Nee, dat is het ook niet.' Hij wachtte even. Er klonken voetstappen in de gang. 'Hoor eens, ik bel je nog wel terug.'

'Wanneer?'

'Later.' Hij voegde er nog aan toe: 'Ik houd van je.'

'Goed, lieveling, ik ook van jou.'

Met trillende handen legde hij de hoorn neer terwijl de voetstappen naderbij kwamen. Het was alleen de conciërge maar die kwam kijken of alles naar hun zin was. Gerustgesteld ging de man weer weg en Marc liet zich langzaam in een stoel zakken. Zo ging het niet. Hij kon dit spel niet eeuwig volhouden. Chantal opbellen, Deanna tevredenstellen, heen en weer vliegen tussen Californië en Frankrijk, smoesjes verzinnen en beiden overladen met cadeautjes die hij gaf om zijn schuldgevoelens onder controle te houden. Deanna had gelijk. Al jarenlang was het een onmogelijke situatie. Natuurlijk had Deanna het toen niet geweten, maar nu dat wel het geval was maakte het een groot verschil. Hij voelde zich er des te slechter door. Hij sloot zijn ogen, en zijn gedachten kwamen onmiddellijk weer bij Pilar terecht, bij de laatste keer dat hij haar had gezien. Ze hadden langs het strand gelopen. Ze had hem geplaagd en hij had gelachen. Hij had haar laten beloven dat ze voorzichtig zou zijn op die motorfiets. Weer had ze gelachen... Een brok schoot hem in de keel en plotseling weerklonken zijn snikken door de kamer. Hij hoorde Deanna niet eens binnenkomen, als een poes op haar kousevoeten. Ze ging langzaam naar hem toe en legde haar arm om zijn schokkende schouders.

'Rustig maar, Marc, ik ben bij je.' Ook haar liepen de tranen over de wangen en hij voelde ze warm en vochtig door zijn overhemd heen toen ze met haar wang tegen zijn rug leunde. 'Rustig maar.'

'Als je eens wist hoeveel ik van Pilar hield... Waarom heb ik het gedaan? Waarom heb ik dat rotding voor haar gekocht? Ik had het kunnen weten.'

'Dat doet er nu niet toe. Het moest gebeuren. Je kunt je niet de rest van je leven verwijten blijven maken.'

'Maar waarom?' Zijn stem trilde van verdriet en hij wendde zich naar zijn vrouw toe. 'Waarom zij? Waarom wij? Wij hebben al twee jongetjes verloren, en nu nog het enige kind dat we hadden. Deanna, hoe kun je het verdragen?'

Ze kneep haar ogen stijf dicht. 'We hebben geen keus. Ik dacht - ik dacht dat ik zelf ook zou sterven toen de twee baby's doodgingen... ik dacht dat ik het geen dag meer zou volhouden. Iedere dag had ik zin om het op te geven, om in een hoekje te gaan zitten. Maar ik heb het niet gedaan. Ik ben doorgegaan... op de een of andere manier. Gedeeltelijk vanwege jou, gedeeltelijk vanwege mezelf. En toen kregen we Pilar, en daarna vergat ik dat verdriet. Ik dacht... ik dacht dat ik me nooit weer zo zou voelen. Maar nu herinner ik me weer hoe het was. Alleen is het deze keer nog veel erger.' Ze liet haar hoofd hangen en hij strekte zijn armen naar haar uit en omhelsde haar.

'Ik weet het. Als je eens wist hoe ik er nu naar verlang dat we die zoons zouden hebben. We hebben... we hebben geen kinderen meer.' Deanna knikte zwijgend en voelde meer dan ooit het verdriet dat uit zijn woorden sprak. 'Ik zou er alles voor geven om... om haar terug te hebben.'

Lange tijd zaten ze met de armen om elkaar heen. Uiteindelijk gingen ze samen buiten wandelen. Toen ze terugkwamen was het tijd om te eten.

'Heb je zin om in het dorp te gaan eten?' Zijn gezicht stond verdrietig en moe, maar ze schudde van nee.

'Zal ik hier iets maken? Is er iets te eten?'

'De conciërge zei dat zijn vrouw wat brood, kaas en eieren had neergelegd.'

'Is dat goed dan?' Hij knikte onverschillig. Ze trok de trui uit die ze tijdens hun wandeling had gedragen en legde hem op een grote Louis XIV-stoel. Vervolgens liep ze naar de keuken.

Na twintig minuten kwam ze terug met roereieren, toost en een stuk Brie, en twee koppen dampende, zwarte koffie. Ze vroeg zich af of ze zich beter zouden voelen als ze aten, of het werkelijk iets uitmaakte. De hele week al hadden de mensen tegen ze gezegd dat ze wat moesten eten, alsof dat hielp. Het kon haar niet schelen al at ze nooit meer iets. Ze had het eten voor Marc gemaakt, en ook omdat het ze iets te doen gaf. Geen van tweeën waren ze geneigd tot praten, hoewel er heel wat te zeggen viel.

Ze aten zwijgend. Na de maaltijd gingen ze ieder hun eigen weg, zij naar de lange gangen en galerijen om de schilderijencollectie te bekijken, Marc naar de bibliotheek. Om 11 uur gingen ze zonder iets te zeggen naar bed en 's morgens stapte hij eruit zodra zij zich bewoog. Het was 11 uur voor een van hen iets zei. Deanna was net opgestaan en voelde zich misselijk toen ze op een stoel in de kleedkamer ging zitten.

'Ça ne va pas?' Hij keek haar bezorgd fronsend aan.

'Ja hoor, ik voel me prima.'

'Je ziet er niet goed uit. Zal ik koffie voor je maken?' Het idee alleen al maakte haar misselijk. Ze schudde bijna wanhopig haar hoofd. 'Nee, echt niet. Dank je.'

'Denk je dat je ziek bent? Je ziet er al dagen niet goed uit.'

Ze probeerde te glimlachen, maar de poging mislukte. 'Ik vind het niet leuk om te zeggen, lieveling, maar jij ook niet.'

Hij haalde zijn schouders op. 'Is je maag weer niet in orde, Deanna?' Nadat hun eerste zoontje was gestorven had ze daar last van gehad, maar het was nooit weer teruggekomen. Ze schudde van nee.

'Ik heb geen pijn. Ik voel me alleen maar voortdurend uitgeput, en af en toe ben ik misselijk. Het is gewoon vermoeidheid,' vervolgde ze, en dwong zich te glimlachen. 'Het is ook geen wonder. We hebben geen van beiden veel slaap gehad. We hebben allebei last van het tijdsverschil; we hebben lange vluchten gemaakt en dan de schok... Ik denk dat het een wonder is dat we nog op de been zijn. Ik weet zeker dat er niets aan de hand is.'

Maar Marc was daar nog niet zo zeker van. Hij zag dat ze even wankelde toen ze opstond. Emoties konden een mens behoorlijk parten spelen. Hij moest weer aan Chantal denken toen Deanna onder de douche verdween. Hij had zin om haar weer te bellen, maar ze wilde concreet nieuws horen en dat kon hij haar niet geven, behalve dat hij een weekend met zijn vrouw uit was - en dat ze zich allebei even rot voelden.

Deanna stond met opgeheven gezicht onder de douche en liet het water over haar rug stromen. Ze dacht aan Ben. In San Francisco was het 2 uur in de ochtend; hij sliep vast nog. Ze zag zijn gezicht zo voor zich, hoe hij in bed lag, zijn donkere haar in de war, een hand op zijn borst, de andere rustte ergens bij haar... Nee, hij was waarschijnlijk in Carmel, en haar gedachten gingen terug naar hun weekends daar. Wat een verschil met deze dagen bij Marc. Het was alsof Marc en zij elkaar niets meer te vertellen hadden. Alles wat ze nog hadden was het verleden.

Eindelijk zette ze de douche af, en terwijl ze zich met een dikke frambooskleurige handdoek stond af te drogen keek ze even naar buiten de tuin in. Dit huis was totaal anders dan dat in Carmel. Een kasteeltje in Frankrijk en een buitenhuisje in Carmel. Frambooskleurige zijde en gezellige, oude wol. Ze dacht aan de lekkere geruite deken op Bens bed terwijl ze een glimp opving van de zijden sprei in de slaapkamer. Het was precies als de tegenstelling tussen haar twee levens. Daar was de eenvoudige, gemakkelijke realiteit van het leven met Ben in zijn 'democratie' waar ze om de beurt het ontbijt klaarmaakten en de vuilniszakken buiten zetten, en hier was alleen de eeuwige, lege luxe van haar leven met Marc. Ze haalde een borstel door haar haar en slaakte een diepe zucht.

In de slaapkamer daarnaast zat Marc fronsend de krant te lezen. 'Ga je met me mee naar de kerk?' Hij keek haar over de krant heen aan toen ze uit de badkamer kwam, haar badjas degelijk dichtgestrikt, en voor de klerenkast ging staan. Ze knikte en haalde een zwarte rok en trui te voorschijn. Ze droegen beiden formeel deuil, de degelijke, zwarte rouw die in Frankrijk nog steeds gebruikelijk was. Het enige wat ze oversloeg was de zwarte kousen, die haar schoonmoeder wel droeg.

Deanna zag er ongewoon onaantrekkelijk uit in het zwart dat door niets werd opgevrolijkt; ze had haar haar streng in een knot samengebonden in haar nek. Weer droeg ze geen make-up. Het was alsof het haar niet meer kon schelen.

'Je ziet vreselijk bleek.'

'Dat komt gewoon door het contrast met al dat zwart.'

'Weet je het zeker?' Hij nam haar even onderzoekend op voor ze weggingen, maar ze glimlachte alleen maar. Hij deed alsof hij bang was dat ze ging sterven, maar misschien was hij daar inderdaad wel bang voor. Ze hadden beiden al zoveel verloren.

Zwijgend reden ze naar het kleine, landelijke kerkje van Sainte Isabelle. Rustig ging Deanna naast Marc op de kerkbank zitten. De kerk, klein, mooi en warm, zat vol boerenmensen, plus een paar weekendgangers zoals zij, uit Parijs. Plotseling drong het tot haar door dat het nog steeds zomer was, pas eind augustus. Haar gevoel voor tijd was de afgelopen week totaal verdwenen. Ze kon haar gedachten niet bij de dienst houden. Ze dacht aan Carmel, aan Ben, aan Marc en toen aan Pilar; ze dacht aan de lange wandelingen die ze als kind buiten maakte, en daarna keek ze strak naar iemands achterhoofd. Het was bedompt in het kleine kerkje en de preek duurde maar en duurde maar. Eindelijk raakte ze zachtjes Marcs arm aan. Ze begon te fluisteren dat ze het te warm had, maar ineens vervaagde zijn gezicht en alles werd zwart.

21

'Marc?' Ze stak haar hand naar hem uit terwijl hij en een andere man haar naar de auto droegen.

'Rustig, lieveling, niet praten.' Zijn gezicht zag grauw en hij transpireerde.

'Zet me toch neer. Heus, het gaat wel.'

'Geen sprake van.' Hij bedankte de man die hem had geholpen haar naar de auto te dragen en vroeg nog eens hoe hij het snelst naar het ziekenhuis kon komen.

'Wat? Doe niet zo gek? Ik ben alleen maar flauwgevallen omdat het zo warm was.'

'Het was er niet warm, het was er tamelijk koel. En ik wil er verder niet over praten.' Met een klap sloot hij het portier aan haar kant en stapte achter het stuur.

'Marc, ik ga niet naar het ziekenhuis.' Ze legde een hand op zijn arm. Haar ogen stonden smekend, maar hij schudde zijn hoofd. Ze zag bleek, op het grauwe af. Hij startte de motor.

'Het kan me niet schelen wat jij niet wilt.' Zijn gezicht stond vastbesloten. Hij wilde niet weer naar een ziekenhuis, die geluiden wilde hij niet meer horen, die lucht niet meer ruiken. Nooit... nooit weer. Zijn hart klopte sneller dan normaal. Als het eens ernstig was? Als ze heel erg ziek was? Als... Hij keek weer naar haar en probeerde zijn angst te verbergen, maar ze had haar hoofd afgewend en keek naar het landschap. Haar profiel, haar schouders, handen, alles met zoveel zwart eromheen. Streng. Het leek symbolisch voor alles wat hun nu overkwam en alles wat ze zeiden. Waarom konden ze er niet aan ontsnappen? Waarom was dit niet gewoon een weekendje buiten, waar ze ontspannen van terugkeerden om Pilar met die verblindende glimlach op haar gezicht weer aan te treffen? Hij keek nog eens naar Deanna en slaakte een zucht. Het geluid maakte dat ze haar blik van de weg afwendde. 'Doe niet zo dwaas, Marc. Heus, het gaat prima met me.'

'On verra.' We zullen wel zien.

'Zou je liever weer terug naar Parijs willen?' Haar hand in de zijne beefde en hij nam haar nog eens onderzoekend op. Parijs - en Chantal. Ja, hij wilde graag terug. Maar eerst moest hij weten dat Deanna in orde was.

'We gaan weer naar Parijs als jij bij een dokter bent geweest.' Ze maakte aanstalten om weer te protesteren, maar een golf van duizeligheid overweldigde haar. Ze legde haar hoofd achterover tegen de stoelleuning. Hij keek haar nerveus aan en trapte toen het gaspedaal verder in. Ze sprak niet meer tegen; ze had er de kracht niet voor.

Weer tien minuten later stopten ze voor een klein gebouwtje dat er zakelijk uitzag en waarop stond: hôpital saint gérard. Zonder een woord te zeggen stapte Marc uit en liep snel naar haar kant van de auto, maar toen hij het portier openhield maakte Deanna geen aanstalten om uit te stappen.

'Kun je wel lopen?' In zijn ogen stond grote bezorgdheid te lezen. Als ze het nu eens aan haar hart had? Wat moest hij dan doen? Dan zou ze misschien verlamd raken, en dan moest hij voorgoed bij haar blijven. Maar dit was toch waanzinnig, hij wilde toch bij Deanna blijven, of niet soms? Het bloed klopte hem in de slapen terwijl hij haar uit de auto hielp.

Ze wilde tegen hem zeggen dat het goed ging, maar ze wisten allebei nu wel dat dat niet het geval was. Ze haalde eens diep adem en ging met een vaag glimlachje staan. Ze wilde hem bewijzen dat ze het wel haalde, dat het alleen maar zenuwen waren. Terwijl ze naar het ziekenhuis liepen voelde ze zich eventjes wat beter en vroeg zich af waarom ze eigenlijk gekomen waren. Ze liep zelfs een eindje met de haar eigen, soepele gang. Toen, net op het moment dat ze erover wilde opscheppen, werd er een oude man op een brancard langs hen gereden. Hij was heel oud en rimpelig; hij rook onfris en zijn mond in het stille gezicht stond open. Ze stak haar hand naar Marc uit en sloeg tegen de grond.

Hij slaakte een kreet van schrik en nam haar in zijn armen. Twee verpleegsters en een man in een witte jas kwamen aan rennen. Binnen de minuut hadden ze haar op een tafel in een kleine kamer gelegd, waar het naar ontsmettingsmiddelen rook. Ze was weer bijgekomen en keek even verward om zich heen. Toen zag ze Marc ontdaan in een hoekje staan.

'Het spijt me, maar die man...'

'Laat nou maar.' Marc kwam langzaam naderbij en stak zijn hand op. 'Het kwam niet door die oude man, of door de temperatuur in de kerk.' Hij stond naast haar, heel lang, heel streng, en ineens erg oud.

'Laten we er maar eens achter zien te komen wat het was - wat het is. D'accord?' Ze antwoordde niet omdat de dokter hem toeknikte, waarna hij verdween.

Hij bleef in de gang heen en weer lopen, als iemand die daar niet thuishoort, en wierp een blik op de telefoon. Zou hij haar bellen? Waarom niet? Wat maakte het uit? Zou ze het merken? Zijn hoofd stond er echter niet naar. Zijn gedachten waren bij Deanna. Ze was al achttien jaar zijn vrouw. Ze hadden pas hun enig kind verloren. En nu, misschien... Hij kon de gedachte niet verdragen. Hij liep de telefoon weer voorbij, deze keer zonder stil te staan.

Het leek uren te duren voor een jonge, vrouwelijke dokter hem kwam halen.

Toen wist hij het. Hij wist dat hij Deanna de waarheid kon vertellen. Of dat hij haar een leugen kon vertellen - een heel klein leugentje. Hij vroeg zich af of hij de plicht had om het haar te zeggen, om haar te zeggen dat hij het wist of dat Deanna in dit geval misschien de plicht had hèm iets te vertellen.

22

Deanna zat rechtop in haar bed; ze zag nog bleker dan de witgekalkte muur achter haar. 'Het is niet waar. Het is gelogen!'

Marc keek haar met een klein lachje aan. Hij was volmaakt rustig.

'Het is heus waar. En ik vrees, lieveling van me, dat je over een half jaar grote moeite zult hebben de mensen ervan te overtuigen dat het niet zo is.'

'Maar het kan niet.'

'En waarom niet?' Hij keek haar onderzoekend aan.

'Ik ben verdomme toch veel te oud om zwanger te zijn.'

'Op je 37ste? Doe niet zo gek. De komende vijftien jaar kun je nog een kind krijgen wanneer je maar wilt.'

'Maar ik ben te oud!' gilde ze hem toe en was bijna in tranen. Waarom hadden ze het haar niet eerst verteld, zodat ze tijd had gehad de schok te verwerken voordat ze Marc weer zag? Maar nee, zo ging dat niet in Frankrijk waar de patiënt altijd de laatste was die iets te horen kreeg. Bovendien kon ze zich heel goed voorstellen wat voor scène Marc had gemaakt: een vastberaden man, een belangrijk man die eerst van madame's toestand op de hoogte moest worden gebracht; hij wilde niet dat zijn vrouw zich druk maakte, en ze hadden de laatste tijd zoveel meegemaakt, zo'n tragedie...

'Lieveling, alsjeblieft, doe niet zo dwaas,' zei Marc. Hij stond op, kwam naast het bed staan en streek zachtjes met zijn hand door haar lange, zijdeachtige haar. 'Je bent helemaal niet te oud. Mag ik gaan zitten?' vroeg hij. Ze knikte en hij installeerde zich op de rand van het bed.

'Maar... twee maanden?' Ze keek hem aan met ogen waarin wanhoop te lezen stond. Ze had zo graag gewild dat het van Ben was. Vlak voor ze in slaap was gevallen was die gedachte bij haar opgekomen, voor het eerst. Het was haar gaan dagen, en ze had geprobeerd het idee uit haar hoofd te bannen. Maar terwijl ze langzaam aan in slaap viel vroeg ze zich ineens af - de duizeligheid, de misselijkheid, die voortdurende behoefte aan slaap. Ze had alleen nog maar aan Ben kunnen denken. Ze wilde niet dat het van Marc was. Ze keek hem teleurgesteld en verdrietig aan. Twee maanden zwanger betekende dat het van Marc was, en niet van Ben.

'Het moet gebeurd zijn op die laatste avond voordat ik wegging. Un petit au revoir.'

'Je bent heus niet geestig.' Tranen vulden haar ogen. Ze vond het helemaal niet leuk. Hij begreep nu meer dan zij wist. Hij begreep nu dat er niet alleen een andere man in haar leven was, maar zelfs iemand van wie ze hield. Het deed er niet toe. Ze zou hem wel vergeten. De komende maanden had ze iets belangrijks te doen. Ze moest Marc zijn zoon geven. 'Ik begrijp het niet.'

'Lieveling, doe niet zo naïef.'

'Ik ben in geen jaren zwanger geworden. Waarom nu dan wel?'

'Zo gaat dat nu eenmaal. In ieder geval maakt het geen enkel verschil. We krijgen een nieuwe keus - een nieuw gezin, weer een kind.'

'We hebben al een kind gehad.' Ze zag eruit als een pruilend meisje zoals ze daar met haar benen onder zich in het ziekenhuisbed zat, en de tranen met de palm van haar hand wegveegde. 'Ik wil geen kinderen meer.' Die van jou althans niet. Nu wist ook zij de waarheid. Als ze echt van hem had gehouden zou ze zijn kind willen hebben. En dat wilde ze niet. Ze wilde een kind van Ben.

Marc leek uitermate in zijn sas en was uiterst geduldig. 'Het is heel gewoon dat je er eerst zo over denkt. Dat doen alle vrouwen. Maar als het er eenmaal is... Weet je nog wel van Pilar?'

Deanna keek hem met flitsende ogen aan. 'Ja, ik herinner me Pilar nog wel. En de anderen. Dat heb ik doorgemaakt, Marc, en dat wil ik niet nog eens. Met welk doel? Nog meer verdriet? Ben jij er dan weer achttien jaar niet? Verwacht je van me dat ik op mijn leeftijd alleen een kind grootbreng? Weer een halfbloed, half-Amerikaans, helemaal Frans? Wil je dat ik dat weer doormaak, dat ik weer met jou ga vechten om ons kind? Ik doe het niet!'

'Dat doe je beslist wel.' Zijn stem klonk rustig en staalhard.

'Ik hoef het niet te doen!' schreeuwde ze hem toe. 'We leven niet meer in de middeleeuwen! Ik kan abortus laten plegen als ik dat wil!'

'Nee, dat kun je niet!'

'Nou en of ik dat kan!'

'Deanna, ik wil er verder niet met je over praten. Je bent van streek.' Ze lag nu met haar gezicht in het kussen te huilen. 'Van streek' was nauwelijks toereikend om aan te duiden wat zij voelde.

'Je went wel aan het idee. Je gaat het nog wel leuk vinden.'

'Je bedoelt dat ik geen keus heb, hè?' Ze keek hem boos aan. 'Wat ga je met me doen als ik het weg laat halen? Een echtscheiding?'

'Zeg toch niet zulke idiote dingen.'

'Dwing me dan ook niet zo.'

'Dat doe ik niet, ik ben er heel blij mee.' Glimlachend keek hij haar aan en strekte zijn armen naar haar uit, maar er lag ook nog iets anders in zijn blik. Ze ging niet op zijn uitnodigend gebaar in. Even later pakte hij haar handen en bracht ze één voor één naar zijn lippen. 'Ik houd van je, Deanna. En ik verlang naar dit kind van ons. Onze baby. Van jou en van mij.'

Ze sloot haar ogen en kromp bijna ineen bij die woorden. Verder zei hij niets; hij stond op, omhelsde haar en streek haar even over het haar. Daarna ging hij weg. Ze keek hem na, peinzend en verstrooid. Eenmaal alleen lag ze een poosje in het donker te huilen, en ze vroeg zich af wat ze moest doen. Dit maakte alles anders. Waarom had ze het niet eerder geweten? Waarom had ze het niet eerder vermoed? Ze had het kunnen bedenken, maar ze had maar een keer overgeslagen en gedacht dat het een kwestie van zenuwen was. De opening van de tentoonstelling had een oorzaak kunnen zijn, het intense vrijen met Ben, toen het nieuws van Pilar, de reis... Ze had gedacht dat het slechts om een paar weken ging. Maar twee maanden? Hoe kon dat nu? Ach hemel, dat betekende dat ze de hele tijd dat ze bij Ben was geweest al zwanger was van Marc. Als ze de baby hield was het alsof ze alles wat ze met Ben had gehad verloochende en uit haar hart rukte. Deze baby was een bevestiging van haar huwelijk met Marc. De hele nacht lag ze wakker. De volgende ochtend haalde Marc-Edouard haar op uit het ziekenhuis. Ze reden regelrecht terug naar Parijs, naar de flat van zijn moeder, voor hij de volgende dag weer naar Athene vertrok. 'Dat is dan de laatste keer. Ik zal een dag of vijf, zes weg zijn. Dan heb ik mijn zaken in Griekenland afgehandeld. Over een week vertrekken we uit Parijs en dan gaan we voorgoed naar huis.'

'Wat houdt dat in? Dat ik daar blijf en jij gaat reizen?'

'Nee. Het betekent dat ik zoveel mogelijk thuis zal zijn.'

'Vijf dagen per maand? Vijf dagen per jaar? Zoiets?' Ze staarde naar buiten terwijl ze dat zei. Ze had het gevoel alsof ze veroordeeld was om de eerste achttien jaar als zijn vrouw nog eens over te doen. 'Wanneer zie ik je dan, Marc? Tweemaal per maand aan een diner, als je in de stad bent en niet ergens anders hoeft te dineren?'

'Zo zal het niet gaan, Deanna. Dat beloof ik je.'

'Waarom niet? Zo is het altijd gegaan.'

'Toen was het anders. Ik heb het een en ander geleerd.'

'Heus? Wat dan?' Ze keek bitter naar hem zoals hij daar achter het stuur zat, maar zijn stem klonk zacht en triest toen hij weer sprak, en hij hield zijn blik op de weg gericht.

'Ik heb geleerd hoe kort het leven kan zijn, hoe snel je het kan verliezen. We hadden dat samen al twee keer eerder meegemaakt, maar ik was het vergeten. Nu weet ik het. Ik ben er weer aan herinnerd.' Deanna liet haar hoofd hangen en zei niets. Maar hij wist dat hij de spijker op de kop had geslagen. 'Zou je na Pilar, na die anderen, nu echt abortus kunnen laten plegen?'

Ze was diep geschokt dat hij haar gedachten had gelezen, en lange tijd gaf ze geen antwoord. 'Ik weet het niet zeker.'

'Ik weet het wel heel zeker. Het zou je te gronde richten.' De toon van zijn stem joeg haar angst aan. Misschien wist hij het wel. 'Het schuldgevoel, de emoties, het verdriet, daar zou je niet tegen opgewassen zijn. Je zou nooit meer in staat zijn tot denken, leven of liefhebben, zelfs niet tot schilderen. Dat verzeker ik je.' Het idee alleen al was angstaanjagend. En waarschijnlijk had hij gelijk. 'Je hebt het niet in je om zo koelbloedig te reageren.'

'Met andere woorden,' zuchtte ze, 'ik heb geen keus.'

Hij antwoordde niet.

Die avond lag ze om half tien in bed en er werd verder niet meer over gerept. Hij kuste haar teder op haar voorhoofd toen hij wegging. Hij nam een taxi naar de luchthaven.

'Ik zal je iedere avond bellen.' Hij keek bezorgd, maar tegelijkertijd onmiskenbaar vergenoegd. Zijn ogen stonden niet langer zo vreselijk gekweld, de enige droefheid die hij nog toonde was zijn verdriet om Pilar. 'Ik beloof je, lieveling, dat ik je iedere avond zal bellen.' Hij herhaalde het, maar ze wendde zich af.

'Vindt ze dat wel goed?' Hij probeerde te doen alsof hij die opmerking niet had gehoord, maar ze keek hem strak aan. 'Je hebt me wel verstaan, Marc. Ik neem aan dat ze met je meegaat. Heb ik gelijk?'

'Doe niet zo belachelijk. Het is een zakenreis.'

'Was dat de laatste keer dan niet zo?'

'Je bent gewoon van streek. Waarom houden we er niet over op? Ik wil geen ruzie met je voor ik wegga.'

'Waarom niet? Ben je bang dat ik een miskraam krijg?' Een krankzinnig ogenblik lang had ze zin om hem te vertellen dat de baby niet van hem was, maar het ergste was dat als ze inderdaad twee maanden zwanger was, dat wel degelijk het geval zou zijn.

'Deanna, ik wil dat je goed uitrust als ik weg ben.' Hij keek haar aan met een soort vaderlijke tederheid, wierp haar een kushand toe en deed de deur zachtjes dicht.

Een poosje lag ze naar de geluiden in het huis van haar schoonmoeder te luisteren. Tot nu toe wist niemand het. Het was 'hun geheim' zoals Marc het noemde.

Toen ze de volgende ochtend wakker werd was het heel stil in huis. Ze lag een hele tijd na te denken en vroeg zich af wat haar te doen stond. Ze kon naar San Francisco vliegen terwijl Marc in Griekenland was; ze kon abortus laten plegen en weer vrij zijn, maar ze wist dat er waarheid school in wat hij had gezegd. Als ze een miskraam opwekte zou dat haar net zo goed te gronde richten als hem. Ze had al te veel verloren. En als hij gelijk had? Als het een geschenk van God was? En als... als het van Ben was? Een laatste straaltje hoop lichtte op en doofde toen weer. Twee maanden had hij gezegd, en de jonge, verlegen dokter had instemmend geknikt. Het kon dus niet van Ben zijn.

Dan zou ze dus een week lang in deze beige, zijden cocon moeten blijven liggen, wachtend op Marcs terugkeer. Daarna zou hij haar mee naar huis nemen, waar dezelfde komedie zich opnieuw zou afspelen. Bij de gedachte kwam er een gevoel van paniek bij haar op en ineens wilde ze alleen nog maar weglopen. Ze stapte uit bed, zocht even steun bij het bed omdat ze duizelig was en kleedde zich toen rustig aan. Ze moest naar buiten, een wandeling maken en nadenken.

Ze liep door straten die ze nauwelijks kende en ontdekte tuinen, pleinen en parken waar ze verrukt van was. Ze zat op bankjes en glimlachte tegen voorbijgangers, grappige oude dametjes met scheve hoeden, oude mannetjes die zaten te schaken, kinderen die met hun vriendjes babbelden en hier en daar een meisje achter een kinderwagen. Een meisje - ze zagen er allemaal uit als even in de twintig, niet als 37. Deanna keek en rustte. De dokter had haar gezegd dat ze kalm aan moest doen, dat ze moest wandelen maar af en toe moest gaan zitten om te rusten. Dat ze naar buiten mocht, maar thuis een dutje moest gaan doen; ze mocht geen maaltijd overslaan en niet laat naar bed gaan, dan zou ze zich met een paar weken een stuk beter voelen. Dat was nu het geval. En terwijl ze in Parijs rondliep ging ze vaak zitten om na te denken. Over Ben, die ze al in geen dagen had gebeld. Het was al laat in de middag toen ze eindelijk bij een postkantoor kwam. Ze kon niet langer wegblijven. Ze gaf de vrouw achter het loket het nummer en knikte toen deze verbaasd vroeg: 'L'Amérique?' Het leek een eeuwigheid voor ze zijn stem hoorde, maar toch had hij binnen de minuut opgenomen. Voor hem was het 8 uur 's morgens.

'Sliep je nog?' Haar gespannen stem overbrugde de 6000 mijl.

'Een beetje, ik werd net wakker.' Ben ging met een glimlach achterover in bed liggen. 'Wanneer kom je thuis?'

Ze kneep haar ogen dicht en drong de tranen terug. 'Al gauw.' Met Marc - en zijn baby. Er zat een brok in haar keel. 'Ik mis je vreselijk.' De tranen begonnen haar stilletjes over de wangen te lopen.

'Niet zoveel als ik jou mis, lieveling.' Hij luisterde intens. Er was iets wat ze niet uitsprak, iets wat hij niet begreep. 'Gaat alles goed met je?' Hij besefte wel dat ze nog steeds diep verdriet had vanwege Pilar, maar haar stem klonk alsof er nog iets aan de hand was. 'Gaat het goed? Geef eens antwoord!'

Ze zei niets; ze stond daar maar in de telefooncel, zwijgend en in tranen.

'Deanna? Lieveling?... Hallo?' Hij luisterde nog eens goed. Hij wist zeker dat ze nog aan de lijn was.

'Ik ben er nog,' zei ze met een klein, schor stemmetje.

'Oh, lieveling...' Hij fronste en glimlachte toen. 'Als ik nu eens naar jou toe kwam? Kan dat?'

'Eigenlijk niet.'

'En volgend weekend in Carmel? Dan is het hier Labor Day. Denk je dat je dan terug bent?'

Het leek allemaal lichtjaren ver van haar verwijderd. Ze stond op het punt om nee te zeggen, maar bedacht zich. Volgend weekend in Carmel. Waarom niet? Marc was in Griekenland. Als ze vanavond wegging zouden ze het hele weekend hebben, misschien nog wel een dag voor hij terugkwam. Samen. In Carmel. Daarna zou het voorbij zijn, zoals ze hadden voorzien. Het eind van de zomer was dan gekomen. Haar gedachten probeerden pijlsnel alles te overzien. 'Morgen kom ik thuis.'

'Ja? Oh, liefje... hoe laat?'

Snel maakte ze een berekening. 'Om een uur of zes morgenochtend. Jouw tijd.' Stralend door haar tranen heen stond ze nu in de telefooncel.

'Weet je het zeker?'

'Nou en of.' Ze vertelde hem met welke luchtlijn ze zou vliegen. 'Ik bel je nog wel als ik die vlucht niet kan nemen, maar anders reken je daar maar op.' Toen, terwijl ze lachte, voelde ze ook weer tranen in haar ogen prikken. 'Ik kom weer thuis, Ben.' Wat leek het lang geleden dat ze was weggegaan. Het was pas een week.

Die avond liet ze een briefje achter voor haar schoonmoeder. Ze legde uit dat ze teruggeroepen was naar San Francisco en dat het haar speet dat ze zo haastig weg moest. En tussen twee haakjes, ze had een onweerstaanbare behoefte gevoeld om het portret van haarzelf en Pilar weer mee te nemen. Ze was er zeker van dat haar schoonmoeder dat zou begrijpen. Ze zei tegen het meisje dat als Marc zou bellen, ze hem moest zeggen dat ze uit was. Dat was alles. Zo won ze in ieder geval een hele dag. Hij kon trouwens toch niets beginnen; hij moest zijn zaken in Griekenland afhandelen. In het vliegtuig op weg naar huis overdacht ze dat nog eens. Marc zou haar een week met rust laten. Er was geen enkele reden waarom hij dat niet zou doen. Het zou hem irriteren dat ze Parijs was ontvlucht, maar niet meer dan dat. Nu was ze vrij. Nog een week. Dat was het enige waar ze aan kon denken.

Een uur voor ze gingen landen kon ze nauwelijks nog stil in haar stoel blijven zitten. Ze voelde zich net een jong meisje. Zelfs het feit dat ze af en toe de misselijkheid weer voelde opkomen kon haar stemming niet bederven. Als ze een paar minuten heel stil zat en haar ogen dichtdeed, ging de misselijkheid wel weer over. Haar gedachten concentreerden zich op Ben.

Als een van de eersten stapte ze in San Francisco uit het toestel, nadat het had geleken of het door de wolken had gezweefd, in een wedstrijd met de zon terwijl alles rondom roze en goudkleurig werd. Het was een schitterende ochtend, maar zelfs dat kon haar gedachten niet van Ben afleiden. Ze kon alleen nog maar aan hem denken toen het vliegtuig eindelijk tot stilstand kwam, en ze wachtte ongeduldig tot ze kon uitstappen. Ze glimlachte al een beetje, terwijl ze het zwarte fluwelen jasje over een witte zijden blouse heen aantrok. Haar matblanke gezicht en haar ebbehoutzwarte haar completeerden het plaatje in zwart en wit. Ze zag nog veel bleker dan toen ze was vertrokken, en in haar ogen lag een wereld van verdriet, maar ze twinkelden en straalden terwijl ze voetje voor voetje naar de uitgang liep.

Toen zag ze hem; daar stond hij, als enige om 6 uur 's morgens in de aankomsthal. Achter de balie van de douane stond hij op haar te wachten; hij had een jas over zijn arm en hij glimlachte. Toen ze eenmaal door de controle was renden ze op elkaar toe en ze lag meteen in zijn armen.

'Oh, Ben!' Ze lachte en huilde tegelijk, maar hij zei niets en hield haar alleen maar dicht tegen zich aan. Het leek een eeuwigheid te duren voordat hij een stapje terug deed.

'Ik heb me zo bezorgd over je gemaakt, Deanna. Ik ben zo blij dat je er weer bent.'

'En ik!'

Hij keek haar onderzoekend aan, maar wist niet goed wat hij van haar moest denken. Eén ding was duidelijk - ze had verdriet, maar verder kon hij er niets van maken. Ze strekte alleen haar armen weer naar hem uit en hield hem stevig tegen zich aan.

'Zullen we naar huis gaan?'

Ze knikte, terwijl haar ogen weer vol tranen sprongen. Naar huis. Nog één week.

23

'Voel je je wel goed?' Ze lag op haar rug in zijn bed, met haar ogen dicht en een glimlachje om de lippen. Ze was nu vier uur thuis en had de hele tijd met hem in bed gelegen. Hel was pas 10 uur 's morgens, maar ze had tijdens de vlucht uit Parijs de hele nacht niet geslapen. Hij wist niet zeker of wat hij nu zag het gevolg was van die lange reis, of dat de week na Pilars dood een zwaardere tol had geëist dan hij had gedacht. Ze had hem het schilderij laten zien toen ze had uitgepakt. 'Deanna? Voel je je wel lekker?' Hij lag naar haar te kijken toen ze haar ogen opendeed.

'Ik heb me nog nooit zo goed gevoeld.' Haar glimlach vertelde hem dat ze het meende. 'Wanneer gaan we naar Carmel?'

'Morgen. Overmorgen. Wanneer je maar wilt.'

'Zouden we vandaag al kunnen gaan?'

Heel vaag klonk er iets wanhopigs in haar stem, maar de oorzaak ervan had hij nog niet kunnen ontdekken. Het zat hem dwars. 'Dat zouden we kunnen doen. Ik kan met Sally wel iets regelen. Als ze het niet erg vindt om alleen de verantwoording voor de galerie te hebben, dan is het wel goed.'

'Ik hoop dat ze dat wil.' Ze zei het zachtjes, maar ernstig.

'Is het zo erg?' vroeg hij. Ze knikte alleen maar, en hij begreep het. Hij ging het ontbijt klaarmaken. 'Morgen is het jouw beurt,' riep hij vrolijk uit de keuken, en ze lachte terwijl ze naakt door de kamer liep en vanuit de deuropening naar hem stond te kijken. Nu deed het er niet meer toe dat ze samen vrijden terwijl ze het kind van Marc-Edouard in haar buik had. Dat hadden ze de hele zomer al gedaan, en het kon haar niet meer schelen. Ze wilde met Ben vrijen. Ze had het nodig om later aan terug te kunnen denken. 'Deanna?' Glimlachend hield ze haar hoofd een beetje scheef. 'Yes, sir?'

'Wat is er toch? Ik bedoel natuurlijk niet Pilar... Is er nog iets anders?'

Ze stond op het punt hem te vertellen dat dat al genoeg was, maar ze kon tegen hem niet liegen.

'Terwijl ik in Frankrijk was is er wel het een en ander gebeurd.'

'Iets wat ik zou moeten weten?' Evenals Marc was hij bezorgd vanwege haar gezondheid; ze zag er gewoon veel te broos uit. Hij nam haar aandachtig op.

Langzaam schudde ze haar hoofd. Hij hoefde het niet te weten van de baby. Het zou anders zijn geweest als het van hem was geweest.

'Wat is er zoal gebeurd?' Glimlachend vroeg hij: 'Gebakken ei of roerei?'

'Een roerei, dat is lekker.' Bij de gedachte aan een gebakken ei trok ze wit weg, maar een roerei zou ze nog wel naar binnen kunnen krijgen, zolang ze de geur van koffie maar niet te diep opsnoof.

'Geen koffie.'

'Sinds wanneer?' vroeg hij heel verbaasd.

'Tot de Vasten drink ik geen koffie meer.'

'Dan ben je een maand of zes, zeven te vroeg.'

Zeven maanden... zeven maanden. Ze dwong zich aan iets anders te denken en glimlachte om zijn poging tot een grapje.

'Misschien wel.'

'Maar wat is er dan?'

'Ach, ik weet het niet.' Ze liep de keuken in, sloeg haar armen om hem heen en leunde tegen zijn rug. 'Ik weet het niet... ik weet het niet. Ik zou alleen willen dat mijn leven een beetje eenvoudiger was.'

'Hoezo?' Hij draaide zich om in haar armen en keek haar aan terwijl ze allebei naakt voor zijn fornuis stonden.

'Ik houd van je, anders niet.' Verdomme, waarom moest het nu? Waarom moest ze het hem al zo gauw vertellen? Haar ogen schoten vol tranen, maar ze dwong zich om hem aan te kijken. Daar had hij recht op. 'En... het gaat allemaal niet zo gemakkelijk als ik had gedacht.'

'Had je echt gedacht dat het gemakkelijk zou zijn?' Zijn ogen lieten de hare niet los.

Ze schudde haar hoofd. 'Nee, maar wel gemakkelijker dan nu.'

'Hoe staan de zaken er dan voor?'

'Ik kan niet bij hem weggaan, Ben.' Zo. Ze had het gezegd. Oh God, ze had het hem verteld. Ze keek hem lange tijd aan, terwijl haar ogen vol tranen liepen.

'Waarom niet?'

'Ik kan het gewoon niet. Niet nu.' En later ook niet, niet als ik eenmaal zijn kind heb. Bel me over achttien jaar nog maar eens...

'Houd je van hem, Deanna?'

Weer schudde ze haar hoofd. 'Ik dacht dat ik van hem hield; ik wist het zeker. Eens heb ik ook van hem gehouden. Ik vermoed dat ik in bepaalde opzichten nog wel van hem houd. Op zijn manier heeft hij me achttien jaar lang iets gegeven. Maar het is al - al jaren voorbij. Tot deze zomer had ik dat nog niet begrepen. Maar nu, na deze week, begrijp ik het nog beter.' Ze stopte even om adem te halen en vervolgde toen: 'Er zijn momenten geweest, bij jou, dat ik niet zeker wist of ik wel bij hem weg moest gaan of niet. Ik wist het niet. Het was alsof ik er het recht niet toe had. En ook dacht ik dat ik misschien nog van hem hield.'

'Doe je dat dan niet?'

'Nee.' Er klonk een gesmoorde snik. Eindelijk wendde ze haar blik af en veegde haar gezicht met haar handen droog. 'Een paar dagen geleden werd alles pas duidelijk. Er gebeurde iets... en toen wist ik het.' Want ik wil zijn kind niet, Ben, ik wil een kind van jou!

'Maar waarom blijf je dan bij hem? Vanwege Pilar?' Hij was merkwaardig rustig, alsof hij een vader was die zijn kind toesprak.

'Dat, plus nog een aantal andere redenen. Het doet er niet toe wat die zijn, ik blijf gewoon bij hem.' Ze keek hem weer gekweld aan. 'Wil je dat ik wegga?' Maar hij keek haar alleen maar strak aan en liep toen zwijgend de keuken uit. Ze hoorde hem even in de woonkamer, en daarna sloeg hij de deur van de slaapkamer zo hard hij kon achter zich dicht. Ze bleef een poosje verbaasd in de keuken staan, als verdoofd. Ze wist dat ze nu weg moest. Er zou geen Carmel meer zijn. Maar al haar kleren hingen in de kast in zijn kamer. Ze kon niets anders doen dan blijven tot hij weer naar buiten kwam. Uiteindelijk deed hij dat ook, een uur later. Hij stond in de deuropening; zijn ogen zagen rood en hij was duidelijk van streek. Even wist ze niet zeker of hij waanzinnig boos was of gewoon ontdaan.

'Wat wilde je me nu eigenlijk precies vertellen, Deanna? Dat het voorbij is?'

'Ik... nee... ik... oh, God!' Een ogenblik was ze bang dat ze misschien flauw ging vallen, maar dat kon niet, nu niet. Ze haalde een paar keer diep adem en ging op een puntje van de bank zitten; haar lange, slanke, blote benen hingen elegant naar beneden. 'Ik heb nog een week.'

'En dan?'

'Dan verdwijn ik.'

'Vat je dan de draad van dat eenzame leven weer op? Een leven alleen? In dat mausoleum, nu zelfs zonder Pilar? Hoe kun je dat jezelf aandoen?' Hij keek gekweld.

'Misschien is het wel de juiste beslissing, Ben.'

'Ik begrijp het niet.' Hij maakte aanstalten om weer naar de slaapkamer te lopen, maar stond vlak voor haar stil. 'Deanna, ik heb je gezegd... ik zei dat het alleen voor deze zomer was... en dat ik het zou begrijpen. Dat heb ik gezegd. Ik heb niet het recht daar nu op terug te komen, hè?'

'Je hebt het volste recht om woedend te worden, of je heel erg gekwetst te voelen.'

Ze zag hoe de tranen hem in de ogen sprongen en voelde bij zichzelf hetzelfde gebeuren, maar zijn stem klonk nog even vast.

'Ik ben ook woedend, èn gekwetst. Maar dat komt omdat ik heel erg veel van je houd.'

Ze knikte maar kon geen woord meer uitbrengen, en ze deed een stap naar voren, terug in zijn veilige omarming. Het leek uren te duren voor ze elkaar loslieten.

'Zullen we vandaag naar Carmel gaan?' Hij lag op zijn buik naar haar te kijken. Ze werd net wakker nadat ze drie uur had geslapen en het was bijna 5 uur. Hij was helemaal niet meer naar de galerie gegaan -hij had uitgelegd dat hij de hele week weg zou zijn en Sally zou het alleen moeten zien te rooien. 'Wat wil je eigenlijk?'

'Bij jou zijn,' zei ze ernstig, maar met een gelukkig glimlachje.

'Waar dan ook?'

'Waar dan ook.'

'Laten we dan naar Tahiti gaan.'

'Ik ga liever naar Carmel.'

'Echt?' Zijn vinger ging over haar dij. Ze glimlachte.

'Echt waar.'

'Oké, dan gaan we. We kunnen daar wel eten.'

'Ja zeker. In Parijs is het nu 2 uur in de ochtend. Tegen de tijd dat we zitten te dineren ben ik aan mijn ontbijt toe.'

'Jezus, daar had ik niet aan gedacht. Voel je je erg rot?' Ze zag er heel moe uit, maar had nu iets meer kleur op haar wangen.

'Nee, ik voel me geweldig, ik ben gelukkig en ik houd van je.'

'Niet half zoveel als ik van jou houd.' Hij nam haar gezicht tussen zijn handen en trok haar dichter naar zich toe. Hij wilde haar kussen, haar vasthouden en aanraken, en die paar dagen lang die ze nog hadden zoveel mogelijk van haar genieten. Toen bedacht hij iets. 'Hoe gaat het nu met je werk?'

'Hoezo?'

'Blijven we samenwerken wat de galerie betreft? Blijf ik je zaken behartigen - ja?' Hij wilde dat ze verontwaardigd zou zeggen 'natuurlijk', maar ze zei niets. Toen kende hij haar antwoord.

'Ik weet het niet. Dat moeten we nog maar eens zien.' Maar hoe zou het kunnen? Hoe kon ze hem over een paar maanden in de galerie ontmoeten, als ze een dikke buik had van Marcs kind?

'Het is wel goed,' zei hij. 'Laat maar.'

De verdrietige blik in zijn ogen was echter te veel voor haar. Ze barstte in tranen uit. Dat gebeurde haar nogal eens de laatste tijd.

'Wat is er, liefje?'

'Je denkt vast dat ik ben zoals zij - net zo onoprecht als dat meisje met wie je getrouwd bent geweest.'

Hij knielde naast haar op de grond. 'Zo ben jij niet, Deanna. Je bent altijd heel oprecht geweest. We hebben gewoon iets heel moeilijks ondernomen en nu moeten we onze afspraak nakomen. Het is niet gemakkelijk, maar het is wel eerlijk en we zijn er altijd heel open over geweest. Ik houd meer van je dan ik ooit van iemand heb gehouden. Ik wil dat je dat onthoudt. Als je ooit terug zou willen komen zal de deur altijd voor je openstaan. Altijd. Zelfs als ik 93 ben.' Hij probeerde haar aan het lachen te krijgen, maar het lukte niet. 'Zullen we nog iets afspreken?'

'Wat dan?' Ze zat een beetje te pruilen en keek naar hem op. Ze had een hekel aan Marc-Edouard, en een nog grotere hekel aan zichzelf. Ze zou een abortus moeten ondergaan. Hoe dan ook, ze moest bij Ben kunnen zijn. Of misschien adopteerde hij Marcs kind wel als ze hem direct de waarheid vertelde. Maar ze wist dat ze het hem nooit zou vertellen, hij zou het nooit begrijpen.

'Kom, ik wil dat we nog iets afspreken. Ik wil dat we elkaar beloven dat we het niet meer zullen hebben over "nog maar een week". Laten we iedere dag nemen zoals hij komt, laten we elkaar iedere dag beminnen, van elk moment genieten en het onder ogen zien als het zover is. Als we alleen maar over het einde praten bederven we de tijd die we nog hebben. Afgesproken?' Hij nam haar gezicht tussen zijn handen en kuste haar teder op de mond terwijl haar lokken soepel langs haar gezicht vielen nu het vastgespelde haar was losgegaan. 'Afgesproken?'

'Afgesproken.'

'Oké.' Hij knikte ernstig, kuste haar nog eens en ging de kamer uit. Een uur later vertrokken ze naar Carmel, maar het was moeilijk om het verdriet dat dat met zich meebracht te negeren. De dingen waren niet meer zoals ze geweest waren. Het was bijna voorbij, en of ze het nu uitspraken of niet, ze beseften het beiden.

24

'Ben je zover, lieveling van me?' Het was middernacht, maandagavond. Labor Day. Het was voorbij. Het was tijd om naar huis te gaan. Voor het laatst keek ze de woonkamer nog eens rond en pakte toen zwijgend zijn hand. Het licht was al uit, de vrouw van het strand op het schilderij van Wyeth verborg haar gezicht in het maanlicht. Voor het laatst wierp Deanna een blik op haar toen ze wegging. Het was fris, maar er stond een heldere maan en de hemel was vol sterren. 'Ik houd van je.' De woorden werden gefluisterd terwijl ze stilletjes de auto instapte. Hij raakte haar gezicht aan en kuste haar toen. 'Ik houd ook van jou.' Ze glimlachten beiden, want ineens was dit geen droevig ogenblik. Ze hadden een saamhorigheid, een vreugde, een rust en een liefde gekend als nooit tevoren, en dat was iets wat niemand hen ooit zou kunnen afnemen. Het was van hen, voor hun hele leven. 'Ben je net zo gelukkig als ik, Deanna?' vroeg hij. Ze knikte glimlachend. 'Ik weet niet waarom ik me zo verdomd heerlijk voel, behalve dan dat jij me gelukkig maakt, en dat altijd zult doen. Wat er ook gebeurt.'

'Jij betekent hetzelfde voor mij.' En dat zul je blijven doen. Gedurende de lange winter van haar leven met Marc zou ze zich aan die herinneringen vastklampen. Ze zou aan hem denken als ze de baby in haar armen hield, met de gedachte dat die van hem had kunnen zijn. Ze wilde dat dat zo was geweest; ineens wenste ze dat meer dan iets anders in haar leven.

'Waar denk je aan?'

Ze waren op weg gegaan naar San Francisco. Het plan was om om 2 uur in de ochtend weer terug te zijn. De volgende dag zouden ze uitslapen en na het ontbijt zou hij haar dan naar huis brengen. Marc werd die middag terug verwacht. Dinsdag, om 3 uur. Meer had er niet in zijn telegram gestaan. Margaret had het haar door de telefoon voorgelezen toen ze opbelde om zich ervan te vergewissen dat alles goed ging thuis. Dinsdag, om 3 uur.

'Ik vroeg waar je aan zat te denken.'

'Een ogenblik geleden zat ik te denken dat ik graag een zoon van je zou hebben gehad.' Ze glimlachte in het donker van de nacht.

'En een dochter? Had je ook niet een dochter willen hebben?' Ze glimlachten allebei.

'Hoeveel kinderen had je in gedachten?'

'Aardig wat, misschien wel twaalf.' Ze begon te lachen en leunde tegen zijn schouder terwijl hij stuurde. Ze herinnerde zich de eerste keer dat hij dat had gezegd, de ochtend na de opening van de tentoonstelling. Zouden ze ooit nog eens een ochtend als die beleven?

'Ik zou twee wel genoeg hebben gevonden.'

Hij vond het vreselijk dat ze het had over 'zou'. Het herinnerde hem aan iets wat hij niet wilde weten. Vanavond niet.

'Sinds wanneer vind je jezelf niet meer te oud?'

'Dat vind ik nog steeds, maar... dromen is gemakkelijk.'

'Het zou je goed staan, zwanger zijn.' Deze keer zei ze niets. 'Moe?'

'Een beetje.'

De hele week was ze veel te vaak moe geweest. Het was de spanning natuurlijk, maar de donkere kringen onder haar ogen en haar bleke gezicht als ze 's morgens opstond bevielen hem niet. Maar na vandaag hoefde hij zich geen zorgen meer te maken. Dit was zijn laatste kans. Het was wonderlijk, maar die ochtend moest hij ermee ophouden.

'Waar zit jij nu aan te denken?' vroeg ze hem ernstig.

'Aan jou.'

'Is dat alles?' Ze probeerde hem te plagen, maar hij ging er niet op in.

'Dat is alles.'

'Wat dacht je dan?'

'Ik dacht eraan hoe graag ik een kind van ons samen zou willen hebben.'

Ze voelde een snik opwellen en wendde haar hoofd af. 'Ben, hou op.'

'Neem me niet kwalijk.' Hij trok haar dichter tegen zich aan en ze vervolgden hun weg.

'Wat heeft dit nu weer te betekenen?' Chantal keek Marc nijdig aan.

Hij sloot zijn koffer en zette hem met een zwaai op de grond. 'Het betekent precies wat ik zei, Chantal. Kom nou, laten we niet moeilijk doen. Ik ben hier deze zomer bijna drie maanden geweest, nu moet ik aan de overkant weer wat werk verzetten.'

'Hoelang duurt dat?' Ze was laaiend, en aan haar ogen kon je zien dat ze had gehuild.

'Dat heb ik je toch gezegd. Ik weet het nog niet. Wees nou lief, dan kunnen we gaan.'

'Non, tant pis. Het kan me geen klap schelen of jij je vliegtuig mist. Je laat me toch zeker niet zomaar achter. Denk je dat ik gek ben? Je gaat natuurlijk weer terug naar haar. Arm, arm vrouwtje, haar hart is gebroken omdat ze haar dochter heeft verloren en nu komt haar lieve mannetje haar troosten. Alors, non, merde! En ik dan?' Ze kwam dreigend op hem af, en een spiertje in zijn kaak spande zich.

'Ik heb je toch verteld dat ze ziek is.'

'Wat heeft ze dan?'

'Van alles. Het doet er niet toe wat ze heeft. Ze is gewoon ziek.'

'Je kunt haar dus nu niet in de steek laten. Wanneer kun je dan wel bij haar weg?'

'Verdomme, daar hebben we het nu al de hele week over gehad. Waarom moet het nu weer net nu ik een vliegtuig moet halen?'

'Dat rotvliegtuig van je. Ik laat je niet gaan.' Haar stem was steeds harder geworden en haar ogen schoten heen en weer. 'Je kunt niet weggaan! Non, Marc-Edouard, non!' Ze was weer in tranen. Hij zuchtte en ging zitten.

'Chantal, chérie, alsjeblieft. Ik heb je al gezegd, het zal niet lang meer duren. Alsjeblieft, lieveling. Probeer het te begrijpen. Je hebt nog nooit eerder zo gedaan. Waarom ben je nu zo onredelijk?'

'Omdat ik er schoon genoeg van heb! Wat er ook gebeurt, je blijft met haar getrouwd. Jaar na jaar na jaar. Bien merde alors, j'en ai marre. Ik ben het zat!'

'Moet het dan net op dit moment zover zijn?' Hij keek wanhopig op zijn horloge. 'Ik heb je gisteravond al gezegd dat ik je laat overkomen als het ernaar uitziet dat het lang gaat duren. Goed?'

'Voor hoelang?'

'Oh, Chantal!' Hij keek geïrriteerd op een manier die hij vroeger alleen tegenover Pilar had getoond. 'Voyons. We zullen zien hoe het gaat. Je kunt een poosje in Amerika blijven als je overkomt.'

'Hoelang is een poosje?' Ze begon echter weer te acteren nu, merkte hij geërgerd op.

'Tot sint-juttemis. Nou goed? Nu moeten we gaan. Ik zal je bijna iedere dag bellen, en ik zal mijn best doen over een paar weken terug te zijn. Zo niet, dan kom jij naar mij toe. Tevreden?'

'Bijna.'

'Bijna?' riep hij luid, maar ze tilde haar gezicht naar hem op om gekust te worden, en dat kon hij niet weerstaan. '

Toi, alors!' Hij kuste haar en lachend liepen ze weer naar de slaapkamer, plagend elkaar aanrakend, alweer begerig naar elkaar.

'Zo mis ik mijn vliegtuig, hoor je.'

'En wat dan nog? Laten we straks bij Maxim gaan eten.'

Je zou eerder gedacht hebben dat zij zwanger was, maar ze wisten heel zeker dat dat niet zo was. Een keer eerder hadden ze vermoed dat ze in verwachting was, en toen waren ze zo geschrokken vanwege haar suikerziekte, dat ze hadden besloten geen risico's meer te nemen. Dat konden ze zich niet permitteren. Haar leven stond op het spel. En eigenlijk vond ze het niet zo erg om niet zwanger te worden, ze had nooit zo naar een kind verlangd. Zelfs niet naar een kind van Marc.

Halverwege de straat zette Ben de auto stil. 'Hier?'

Ze knikte en had het gevoel alsof de wereld verging. Alsof iemand het ze geopenbaard had. Ze wisten wat er ging gebeuren, ze wisten zelfs wanneer... maar wat nu? Waar moesten ze heen? Wat moesten ze doen? Hoe kon ze iedere dag leven zonder hem? Hoe kon ze bestaan zonder de ogenblikken die ze samen deelden in Carmel? Was het mogelijk dat ze niet wakker werd in die gele slaapkamer en lag te denken wiens beurt het was om het ontbijt klaar te maken? Terwijl ze daar zat vroeg ze zich af of ze het zou kunnen opbrengen. Ze keek hem lang en strak aan en sloeg toen stevig haar armen om hem heen. Het kon haar niet meer schelen of iemand het zag. Laat ze maar. Ze zouden nooit meer zien dat ze dat deed. Ze zouden denken dat het een hersenschim was geweest. Ze vroeg zich even af of ze dat zelf ook zou denken de komende jaren. Zou ze het allemaal als een droom beschouwen?

Ze fluisterde hem in zijn oor: 'Pas goed op jezelf. Ik houd van je...'

'Ik houd ook van jou.'

Ze klemden zich zonder iets te zeggen aan elkaar vast. Uiteindelijk maakte hij het portier aan haar kant open. 'Ik wil niet dat je weggaat, Deanna. Maar als je nog langer blijft kan ik je niet laten gaan.' Ze zag dat zijn ogen veel te helder stonden en ze voelde zelf de tranen ook al opkomen. Ze keek neer op haar schoot en wierp toen weer snel een blik op hem. Ze moest hem zien, moest weten of hij er nog was. Direct sloeg ze haar armen weer om hem heen.

'Ben, ik houd van je.' Ze hield hem stevig vast, maakte zich toen langzaam los en keek hem een lang, martelend ogenblik aan. 'Mag ik je vertellen dat deze maanden mijn hele leven zin hebben gegeven?'

'Dat mag.' Hij glimlachte en kuste haar op het puntje van haar neus. 'En mag ik jou dan vertellen dat je als de donder uit mijn auto moet stappen?' Ze keek hem verbaasd aan. Toen begon ze te lachen.

'Dat mag je niet.'

'Nou, ik geloof niet dat er een gemakkelijke manier is, dus kunnen we er maar beter eens hard om lachen.' Dat deed ze, en tegelijkertijd begon ze te huilen.

'Jezus, ik maak er een potje van.'

'Ja, inderdaad,' zei hij met een waarderend knikje en een brede grijns die plaats maakte voor een wat ernstiger blik in zijn ogen. 'Ik ook trouwens. Maar eerlijk gezegd, lieve, vind ik dat we een uitstekende stijl hebben.' Toen, met een scheve glimlach, boog hij zich naar haar toe om haar nog een kus te geven, keek haar indringend aan en zei: 'Ga nu.'

Ze knikte en raakte zijn gezicht nog even aan. Met haar handen tot vuisten gebald stapte ze de auto uit, keek een oneindig lang ogenblik naar hem, draaide zich om en liep weg. Zodra ze hem de rug had toegekeerd, en ze nog in haar tas naar haar sleutels stond te zoeken, hoorde ze hem wegrijden. Maar ze draaide zich niet één keer om; ze zag niets meer, ze borg hem weg in haar hart en liep het huis binnen dat ze de rest van haar leven met Marc zou delen.

25

'Goedemorgen, lieveling. Heb je goed geslapen?' Hij keek op haar neer.

'Heb je je vliegtuig gemist?' Over de afgelopen week werd niet gerept, ook niet over het feit dat ze letterlijk uit Parijs was gevlucht.

'Ja. Heel stom. Ik kon geen taxi krijgen en het verkeer zat vast, allerlei kleinigheden bij elkaar, en toen moest ik zes uur wachten op de volgende vlucht. Hoe voel je je nu?'

'Redelijk.'

'Niet beter dan dat?'

Als antwoord haalde ze haar schouders op. Ze voelde zich afgrijselijk en wilde dat ze dood was. Alles wat ze wilde was Ben. Maar niet zo. Niet met Marc-Edouards baby.

'Ik wil dat je vandaag naar de dokter gaat,' zei Marc. 'Zal ik Dominique een afspraak voor je laten maken, of wil je het zelf doen?'

'Het maakt mij niet uit.'

Waarom was ze zo volgzaam? Het beviel hem niets. Ze zag er afgetobd uit, bleek, nerveus en ongelukkig. Toch liet alles wat hij zei haar onverschillig. "Ik wil dat je vandaag naar hem toe gaat,' herhaalde hij. 'Goed. Kan ik alleen gaan of moet Dominique met me mee?' Haar ogen schoten vuur.

'Dat doet er niet toe. Ga je vandaag?'

'Reken maar. En waar ga jij vandaag naar toe, Athene of Rome?' Ze liep langs hem heen de badkamer in en deed kalm de deur dicht. Het zouden acht gezellige maanden worden, dacht Marc grimmig. Als het kind een maand later kwam dan Deanna verwachtte, zou hij haar gewoon vertellen dat het te laat was. Het gebeurde zo vaak dat baby's drie weken te laat werden geboren. Op de terugweg in het vliegtuig had hij het allemaal al uitgedacht.

Hij liep naar de badkamer en zei op besliste toon tegen de gesloten deur: 'Ik ben op kantoor als je me nodig hebt. En beslist naar de dokter gaan vandaag. Begrepen?'

'Ja, uitstekend.' Ze deed haar best niet te laten merken dat ze zat te huilen. Zo kon ze niet verder gaan. Ze kon er niet mee leven; het was haar te veel. Ze moest bij hem weg en moest een manier vinden om bij Ben te kunnen zijn, met of zonder dit rotkind. Ze kreeg een idee. Toen ze de voordeur hoorde dichtslaan kwam ze te voorschijn en liep regelrecht naar de telefoon. De assistente zei dat hij druk bezig was, maar toen ze de vrouw had laten uitleggen wie er aan de telefoon was kwam hij zelf aan het toestel.

'Deanna?' vroeg hij verbaasd. Ze belde hem zelden meer.

'Hallo, dokter Jones.' Haar stem was een en al opluchting toen ze hem aan de lijn kreeg. Hij zou haar wel helpen, dat had hij tot nu toe altijd gedaan. 'Ik zit met een probleem. Een levensgroot probleem. Kan ik langskomen?' Hij hoorde aan haar stem dat het dringend was. 'Wat had je in je hoofd, Deanna? Vandaag nog?'

'Zou u het erg vinden als ik ja zei?'

'Ik zou het niet erg vinden, maar misschien trek ik de paar haren die me nog resten uit mijn hoofd. Kun je niet wachten?'

'Nee, dan word ik gek.'

'Goed, kom dan maar over een uurtje.'

Dat deed ze, en hij ging achterover in de grote roodleren stoel zitten die ze altijd voor zich zag als ze aan hem dacht. 'En?'

'Ik ben in verwachting.' Hij knipperde niet eens met zijn ogen. Zijn gezicht bleef onbeweeglijk.

'Hoe vind je dat?'

'Vreselijk. Het is niet het goede moment... het komt helemaal niet goed uit.'

'Denkt Marc er ook zo over?'

Wat had die ermee te maken? Wat maakte dat nou uit? Maar ze moest eerlijk zijn. 'Nee. Hij vindt het leuk. Maar er zijn allerlei redenen waarom ik ertegen ben. Ten eerste ben ik te oud.'

'Technisch gezien ben je dat niet. Maar voel je je te oud om een klein kind aan te kunnen?'

'Dat is het eigenlijk niet, maar... ik ben gewoon te oud om dat allemaal weer door te maken. Als de baby doodgaat, als er weer zoiets gebeurt?'

'Als je daarover inzit dan is dat volkomen onnodig, dat weet je ook wel. Jij weet net zo goed als ik dat die twee voorvallen absoluut niets met elkaar te maken hadden, het was een tragische samenloop van omstandigheden. Het zal niet nog eens gebeuren. Maar ik denk dat je me eigenlijk duidelijk wilt maken, Deanna, dat je deze baby niet wilt. Om welke reden dan ook. Of zijn er redenen waar je niet met me over wilt praten?'

'Ik... ja. Ik... ik wil geen kind van Marc.'

Even zat de goede dokter als met stomheid geslagen. 'Heb je daar een bijzondere reden voor, of is het een tijdelijke gril?'

'Het is geen gril. Ik heb er de hele zomer over zitten denken om bij hem weg te gaan.'

'Zo zo. Weet hij dat?' vroeg hij. Ze schudde van nee. 'Dat maakt de zaak wat ingewikkelder, hè? Maar is de baby van hem?' Tien jaar geleden zou hij haar zoiets nooit hebben gevraagd, maar de zaken stonden er nu kennelijk anders voor, en hij vroeg het zo vriendelijk dat ze het niet erg vond.

'De baby is van hem.' Ze aarzelde en vervolgde toen: 'Ik ben namelijk twee maanden zwanger. Als ik minder ver was zou het niet van hem zijn.'

'Hoe weet je dat je twee maanden zwanger bent?'

'Dat hebben ze me in Frankrijk verteld.'

'Ze zouden het bij het verkeerde eind kunnen hebben, maar dat is niet waarschijnlijk. Waarom wil je de baby niet? Omdat hij van Marc is?'

'Onder andere. Bovendien wil ik niet dat ik nog meer aan hem gebonden raak dan ik al ben. Als ik de baby laat komen kan ik niet zomaar weggaan.'

'Het zou niet eenvoudig zijn, maar het zou wel kunnen. Maar wat zou je dan gaan doen?'

'Tja, ik kan toch moeilijk naar die andere man gaan met Marcs kind bij me.'

'Je zou het kunnen doen.'

'Nee dokter, dat kan niet.'

'Nee, maar je hoeft toch niet bij Marc te blijven omdat je een kind van hem krijgt. Je zou alleen kunnen gaan wonen.'

'Hoe dan?'

'Als je het echt zou willen zou je er wel wat op vinden.'

'Nee, dat wil ik niet. Ik wil... ik wil iets anders.'

Toen begreep hij het.

'Voordat je het me vertelt wil ik eens vragen hoe je dochter in dit geheel past. Hoe zou zij ertegenover staan als je weer een kind kreeg?' Deanna keek triest naar haar schoot.

Eindelijk keek ze naar hem op. 'Dat doet niet meer ter zake. Ze is twee weken geleden gestorven, in Frankrijk.'

Even stond de tijd stil, daarna leunde hij voorover en pakte haar hand in de zijne. 'Mijn God, Deanna, wat spijt me dat.'

'Wij vinden het ook vreselijk.'

'Zelfs als je dit in je beschouwing betrekt, wil je dan toch niet nog een kind?'

'Niet op deze manier. Nu niet. Ik kan het gewoon niet. Ik wil een abortus. Daarom zit ik hier.'

'Denk je dat je dat kunt verwerken? Daarna is er geen weg terug meer, dat weet je. Bijna altijd roept het later berouw op, schuldgevoelens en spijt. Je zult er lange tijd de gevolgen van voelen.'

'In mijn lichaam?'

'In je hart... in je geest. Je moet er wel heel graag vanaf willen om er later geen spijt van te krijgen. Als ze in Frankrijk nu eens een fout in de diagnose hebben gemaakt, en er is een kans dat het kind van die andere man is? Zou je dan nog een abortus willen?'

'Dat risico kan ik niet nemen. Ik wil er vanaf voor het geval het van Marc is. En er is geen reden om aan te nemen dat ze een vergissing hebben begaan.'

'Het is menselijk. Ik maak ze zelf ook.' Hij glimlachte haar welwillend toe, daarna fronste hij toen hem iets anders inviel. 'Als we in aanmerking nemen wat er pas met Pilar is gebeurd, denk je dat je het nu aankunt?'

'Ik moet wel. Wilt u het doen?'

'Als je dat wilt. Maar eerst wil ik je onderzoeken om er zeker van te zijn dat ik het ermee eens ben. Verdorie, misschien ben je niet eens zwanger.'

Maar ze was inderdaad in verwachting. En ook hij dacht dat het waarschijnlijk twee maanden was, hoewel dat zo vroeg in een zwangerschap altijd moeilijk vast te stellen viel. De operatie kon dan ook maar beter snel plaatsvinden. Deanna leek vastbesloten. 'Morgen?' vroeg hij haar. 'Kom dan maar om 7 uur 's morgens, dan kun je tegen een uur of vijf weer naar huis. Vertel je het aan Marc?'

Ze schudde haar hoofd. 'Ik zal wel zeggen dat ik een miskraam heb gehad.'

'En dan?'

'Ik weet het nog niet. Daar moet ik nog over denken.'

'En als je besluit om bij Marc te blijven en nog een kind te nemen, maar je merkt dat je niet meer zwanger kunt worden? Wat dan, Deanna? Zul je dan niet aan je schuldgevoelens ten onder gaan?'

'Nee, dat kan ik me niet voorstellen, maar als het gebeurt, dan moet ik ermee leren leven. Dat zal ik dan ook doen.'

'Weet je het heel zeker?'

'Absoluut zeker.' Ze stond op, hij knikte en krabbelde het adres van het ziekenhuis waar hij haar verwachtte op een papiertje. 'Is er risico aan verbonden?' Tot dat ogenblik was het nog niet in haar opgekomen daarnaar te vragen. Het kon haar niet echt wat schelen. Ze was nog liever dood dan dat ze zwanger was van Marcs kind.

Maar dokter Jones schudde zijn hoofd en klopte haar op de arm. 'Nee, helemaal niet.'

'Waar ga jij op dit uur van de dag naar toe?' Marc tilde zijn hoofd op en keek naar haar terwijl ze uit bed glipte, boos op zichzelf dat ze hem wakker had gemaakt.

'Naar mijn atelier. Ik kan niet slapen.'

'Je moet eigenlijk in bed blijven.' Maar zijn ogen vielen alweer dicht. 'Ik zal vandaag veel rusten.' Dat was in ieder geval waar.

'Goed.' Tegen de tijd dat zij was aangekleed sliep hij weer en hij zag haar niet weggaan. Ze liet een briefje voor hem achter waarin stond dat ze uit was gegaan en in de middag terug zou komen. Het zou hem ergeren, maar hij zou er nooit achter komen, en als ze thuiskwam zou het te laat zijn. Toen ze in de auto stapte en de auto startte keek ze neer op haar sandalen en spijkerbroek. Die had ze het laatst bij Ben in Carmel gedragen. Terwijl ze wachtte tot de motor was warmgedraaid moest ze steeds weer aan hem denken. Ze keek op naar de bleke ochtendlucht. De laatste keer dat ze zoiets had gezien was met hem samen geweest. Opeens, zonder aanwijsbare reden, moest ze denken aan wat de dokter haar gevraagd had: 'Als de baby nu eens van Ben was?' Maar dat kon toch niet? Twee maanden geleden had ze met Marc geslapen, maar ze had Ben eind juni ontmoet, dus het kon ook van hem zijn. Waarom kon ze het niet zeker weten? Waarom was ze niet één maand zwanger in plaats van twee? 'Verdomme,' zei ze hardop terwijl ze haar voet op het gaspedaal zette en achteruit de straat in reed. Als het nu eens zijn kind was? Zou ze dan nog steeds een abortus willen? Ze had ineens behoefte om met hem te praten, het hem te vertellen, hem te vragen wat hij ervan dacht, maar dat was krankzinnig. Ze reed regelrecht naar het opgegeven adres terwijl haar gedachten steeds verwarder werden.

Ze zag bleek en afgetobd toen ze aankwam. Dokter Jones stond al te wachten. Hij was rustig en vriendelijk zoals altijd, en even raakte hij Deanna's arm aan.

'Weet je het zeker?' vroeg hij. Ze knikte, maar er lag iets in haar blik wat hem niet beviel. 'Laten we nog eens praten.'

'Nee, laten we het nu maar doen.'

'Goed.' Hij gaf de verpleegster een paar aanwijzingen, waarna Deanna naar een kamertje werd gebracht waar ze een ziekenhuisjasje moest aantrekken.

'Waar word ik naar toe gebracht?'

'Naar een kamer verderop in de gang. Je blijft daar de hele dag en komt hier niet meer terug.' Voor het eerst voelde ze zich angstig. Als het pijn deed? Als ze nu eens doodging? Als ze een bloeding kreeg op weg naar huis? Als... De verpleegster legde vervolgens uit wat er allemaal ging gebeuren en Deanna verbleekte.

'Kunt u het volgen?'

'Ja.' Een beter antwoord kon ze niet bedenken. Plotseling had ze wanhopig de behoefte om Ben te spreken.

'Ziet u ertegenop?' De verpleegster deed haar best om vriendelijk te kijken, maar slaagde daar niet in.

'Een beetje.'

'Dat hoeft niet, hoor. Het stelt niets voor. Ik heb er al drie gehad.' Jezus, dacht Deanna. Wat geweldig, met korting?

Deanna zat in haar kleine kamertje te wachten. Eindelijk brachten ze haar via de gang in een kamer waar ze haar op een steriele tafel legden, met haar benen in de beugels. Het leek op de verloskamers waar ze was geweest toen de twee jongetjes en Pilar werden geboren. Een verloskamer - niet een abortuskamer. Het zweet brak haar uit. Ze lieten haar bijna een half uur alleen. Daar lag ze, met haar benen omhoog, en deed haar best om het niet uit te schreeuwen. Ze hield zichzelf voor dat het snel voorbij zou zijn. Voorbij. Weg. Met dat apparaat daar zouden ze het uit haar trekken. Ze keek om zich heen en vroeg zich af welk van de onheilspellend uitziende apparaten nou Dat Ene was, maar ze zagen er allemaal even angstwekkend uit. Ze voelde hoe haar benen begonnen te trillen. Het leek uren te duren voor dokter Jones weer kwam en ze schrok ervan.

'Deanna, we gaan je nu een prik geven om je een beetje slaperig te maken, dan voel je je wat meer ontspannen.'

'Ik wil het niet hebben.' Ze probeerde rechtop te gaan zitten en worstelde met haar benen in de lucht om overeind te komen.

'De injectie? Maar het zal het een stuk gemakkelijker voor je maken als je die wel krijgt. Geloof me maar. Zo is het veel moeilijker.' Hij keek intens vriendelijk, maar ze schudde haar hoofd.

'Ik wil het niet. Niet die injectie, maar de abortus. Ik kan het niet doen. Als de baby nou eens van Ben is?' Die gedachte had het afgelopen uur steeds aan haar geknaagd, of was het maar een excuus om de baby te behouden? Ze wist het niet.

'Weet je het zeker, Deanna? Of ben je alleen maar bang?'

'Allebei. Alles... Ik weet het niet.' Haar ogen vulden zich met tranen. 'En als de baby nu eens alleen maar van jou was en van niemand anders? Als er geen man bij betrokken was, als je de baby helemaal zelf kon krijgen, zou je hem dan willen houden?'

Ze sloeg haar ogen naar hem op en knikte zwijgend.

Hij maakte haar benen los. 'Ga dan naar huis, kind, en denk er nog eens over na. Je kunt die baby helemaal alleen krijgen als je dat wilt. Niemand kan hem je afnemen. Hij zal helemaal van jou zijn.'

Ze merkte dat ze begon te glimlachen bij de gedachte.

Marc stond onder de douche toen ze thuiskwam, en rustig liep ze naar haar atelier en deed de deur op slot. Wat had ze gedaan? Ze had besloten de baby te houden, en wat de dokter had gezegd was waar. Ze kon de baby alleen krijgen en zorgen dat hij helemaal van haar was. Dat kon toch, of niet soms? Of zou de baby altijd van Marc zijn? Net als Pilar. Ineens had ze het idee dat ze nooit zou kunnen ontsnappen. De baby was van Marc. Ze had de moed nog niet om hem alleen te krijgen. En wat deed het er ook toe? Ze had Ben toch ook al verloren.

26

'Goedemorgen, Deanna.' Marc keek haar even aan terwijl hij aan tafel ging zitten. De gebruikelijke verzameling kranten lag keurig klaar, de koffie was warm en Deanna zat een ei te eten. 'Heb je trek vanmorgen?' Hij had haar in geen weken zien eten.

'Niet zo heel erg. Hier, je mag mijn toost hebben.' Ze duwde het tere, blauw porseleinen bordje naar hem toe. Er lag die dag ook een heel lichtblauw kleed op tafel. Ze voelde zich lusteloos.

Marc nam haar nauwlettend op terwijl ze wat met het ei speelde.

'Voel je je nog steeds ziek?' Ze haalde haar schouders op en keek even later naar hem op.

'Nee.'

'Misschien zou je de dokter moeten laten komen.'

'Ik moet volgende week toch al naar hem toe.' Drie weken geleden was ze voor het laatst bij hem geweest. Drie weken na die ochtend dat ze weg was gelopen omdat ze geen abortus wilde. Ben had ze ook al in geen drie weken gezien. Ze had taal noch teken van hem gehoord en wist dat dat ook niet weer zou gebeuren. Op een dag zou ze hem ergens toevallig tegen het lijf lopen en dan zouden ze als oude vrienden een praatje maken. Hoezeer ze allebei ook om elkaar gaven. Bij de gedachte alleen al werd ze nog neerslachtiger. Ze wilde alleen nog maar terug naar bed.

'Wat ga je vandaag doen?' Marc keek verstrooid maar bezorgd.

'Niets. Ik denk dat ik een poosje in het atelier ga werken.' Maar ze werkte helemaal niet. Ze zat gewoon een beetje te staren naar de stapel schilderijen die de galerie had teruggestuurd, ondanks Bens aanvankelijke protest. Maar ze kon het niet verdragen dat hij haar werk verkocht en dat ze hem helemaal niet zag. Ook wilde ze niet dat hij die winter zag dat ze zwanger was. Ze had geen keus gehad. Ze had erop gestaan dat Sally ze terugstuurde. Daar stonden ze nu tegen de wand van de studio, somber afgewend, met hun grauwe canvas ruggen die haar nietsziend aanstaarden. Alleen dat ene portret van haar en Pilar, daar kon ze iedere dag uren naar kijken.

'Heb je zin om ergens samen met mij te gaan lunchen?' Ze hoorde het hem zeggen terwijl ze wegliep en draaide zich om. Als een vorst zat hij daar op zijn stoel in de eetkamer. Hij was haar koning nu, en zij was zijn slavin, en dat allemaal vanwege dit ongeboren kind dat zij niet durfde te laten aborteren.

Ze schudde haar hoofd. 'Nee, dank je.' Ze deed haar best om te glimlachen, maar het had nauwelijks iets van een zonnestraaltje in de winter, het was nog minder dan de glinstering van sneeuw. Ze wilde niet met hem gaan lunchen. Ze wilde niet bij hem zijn of met hem gezien worden. Als Ben ze eens samen zag? Die gedachte kon ze niet verdragen. Ze schudde nog eens van nee en liep zachtjes naar het kleine atelier waar ze zich schuilhield.

Ze zat ineengedoken, met haar armen om haar knieën, terwijl de tranen haar over de wangen stroomden. Het leek uren later dat ze de telefoon hoorde overgaan.

'Hallo meisje, wat ben jij aan het doen?' Het was Kim. Deanna zuchtte inwendig en probeerde een glimlach te voorschijn te toveren.

'Niets bijzonders. Ik zit in mijn atelier en overweeg me terug te trekken.'

'Ben je gek. Niet na die schitterende beoordelingen na je tentoonstelling. Hoe gaat het met Ben? Heeft hij nog meer schilderijen van je verkocht?'

'Nee.' Deanna deed haar best om haar stem niet te laten verraden wat ze eigenlijk voelde. 'Hij - hij heeft de kans eigenlijk niet gehad.'

'Nee, dat zal wel niet. Maar ik weet zeker dat dat wel goed komt als hij weer uit Londen terug is. Sally zegt dat hij daar nog een week blijft.'

'O, dat wist ik niet. Marc is drie weken geleden teruggekomen, en we hebben het vreselijk druk gehad.' Kimberley geloofde daar niet zo erg in; ze wist dat ze nergens heen gingen nu Pilar nog maar zo kort geleden gestorven was. Tenminste, dat was wat Deanna had verteld toen ze elkaar de laatste keer hadden gesproken.

'Kan ik je uit je atelier lokken om met me te gaan lunchen?'

'Nee, ik... echt... ik kan niet.'

Ineens beviel het Kim niets wat ze hoorde. Er lag iets zo verdrietigs in Deanna's stem dat ze ervan schrok, zo kwetsbaar klonk het. 'Deanna?' Maar er kwam geen antwoord; ze begon te huilen. 'Kan ik nu even langskomen?'

Ze wilde nee zeggen, ze wilde haar tegenhouden, ze wilde haar niet zien, maar ze had er de kracht niet voor.

'Deanna, luister je wel? Ik kom eraan. Met twee minuten ben ik er.' Deanna hoorde Kim al op de trap naar het atelier voor ze naar beneden kon gaan. Ze wilde niet dat ze de schilderijen tegen de muur zag staan, maar het was al te laat. Kim klopte één keer en stapte naar binnen. Verbaasd keek ze rond en wist niet wat ze zag. Er stonden wel twintig of dertig schilderijen tegen de muur geschaard.

'Wat is dit allemaal?' Ze wist dat het geen nieuwe konden zijn. Toen ze er een paar omdraaide en de bekende beelden zag, draaide ze zich vragend naar Deanna toe. 'Heb je ze teruggehaald uit de galerie?' vroeg ze. Deanna knikte. 'Maar waarom? Ze gaven je bekendheid; de recensies waren goed. De laatste keer dat ik Ben sprak zei hij dat hij bijna de helft van je doeken had verkocht. Waarom?' Toen begon het haar te dagen. 'Vanwege Marc?'

Deanna ging zuchtend zitten. 'Ik moest me wel terugtrekken.'

Kim ging met bezorgd gefronste wenkbrauwen tegenover haar zitten. Deanna zag er afgrijselijk slecht uit, bleek en afgetobd, maar nog erger was de tragische blik in haar ogen. 'Deanna, ik - ik weet hoe je je moet voelen vanwege Pilar. Of eigenlijk weet ik het niet, maar ik kan het me voorstellen. Maar je kunt je hele leven er niet door laten vernietigen. Je carrière moet helemaal los staan van al het andere.'

'Maar dat is niet zo. Vanwege - vanwege Ben.' De woorden klonken gesmoord door haar handen en haar tranen.

Kim ging wat dichter bij Deanna zitten en nam haar vastberaden in de armen. 'Laat je maar eens goed gaan, huil maar uit.'

Zonder te weten waarom deed Deanna het. Ze had het gevoel alsof ze dagenlang in Kims armen lag te huilen, om het verlies van Pilar, van Ben, en misschien dat van Marc. Ze wist dat ze hem had verloren aan zijn maîtresse. Het enige dat ze niet had verloren was de baby die ze niet wilde. Kim zei niets, maar liet haar haar verdriet uithuilen in haar armen. Het leek uren te duren voor de snikken eindelijk ophielden en Deanna naar Kim opkeek.

'Oh Kim, neem me niet kwalijk. Ik weet niet hoe het komt, maar...'

'Verdorie, je hoeft je niet te verontschuldigen. Je kunt het niet allemaal opkroppen. Dat kan niet. Wil je een kop koffie?'

Ze schudde van nee, maar keek weer iets vrolijker. 'Misschien een kopje thee.' Kim pakte de telefoon en belde naar de keuken.

'Daarna kunnen we misschien een eindje gaan wandelen. Wat vind je daarvan?'

'Hoe zit dat met jou dan? Heb je je baan eraan gegeven, of heb je een snipperdag genomen om voor mij psychiatertje te kunnen spelen?' Deanna lachte door haar tranen heen.

'Wel allemachtig, als jij je uit de galerie kunt terugtrekken, zou ik er misschien ook maar mee op moeten houden. Dat slaat ook nergens op.'

'Nee, je hebt het mis. Ik heb de goede beslissing genomen.'

'Maar waarom dan? Ik begrijp het eenvoudig niet.'

Deanna stond op het punt haar met een kluitje in het riet te sturen. In plaats daarvan keek ze haar recht aan en zei: 'Ik wil Ben niet meer ontmoeten.'

'Is het uit met Ben?'

De tijd leek even stil te staan terwijl de twee vrouwen elkaar in de ogen keken. Deanna knikte.

'Blijf je bij Marc?'

'Ik moet wel.'

Ze zuchtte en haalde het blad naar binnen dat Margaret op de gang had neergezet. Ze gaf Kim haar koffie en ging zitten, waarna ze voorzichtig een slokje van haar thee nam. Ze kneep haar ogen stijf dicht en zei uiteindelijk: 'Marc en ik krijgen weer een kind.'

'Wat? Houd je me niet voor de gek?'

Deanna deed haar ogen weer open. 'Ik wou dat dat waar was. Ik kwam erachter toen ik in Frankrijk was. Een paar dagen na de begrafenis viel ik flauw in een of ander landelijk kerkje, en Marc stond erop om me naar een ziekenhuis daar ter plaatse te brengen. Hij dacht dat ik een of andere dodelijke ziekte had, maar we waren allebei op dat moment nogal overstuur, wie dacht daar nou aan? Alles wat ze daar ontdekten was dat ik twee maanden zwanger was.'

'Hoeveel maanden ben je nu dan?'

'Precies drie.'

'Daar zie je anders niet naar uit.' Nog steeds geschokt keek Kim naar Deanna's nog absoluut platte buik in de spijkerbroek.

'Ik weet dat het me nog niet is aan te zien. Ik ben gewoon niet zo dik deze keer en ik ben zo nerveus geweest dat ik behoorlijk wat ben afgevallen.'

'Jezus. Weet Ben het?'

Deanna schudde haar hoofd. 'Ik kon me er niet toe brengen het hem te vertellen. Ik dacht - ik dacht aan een abortus. En ik heb het ook geprobeerd. Ik had het allemaal voor elkaar, maar toen ik eenmaal op die tafel lag kon ik het gewoon niet. Niet na twee baby's die gestorven zijn, en niet na Pilar. Hoezeer ik dit kind ook ongewenst vind, ik kan het gewoonweg niet.'

'En Marc?'

'Hij is in de zevende hemel. Eindelijk krijgt hij dan zijn zoon. Of een plaatsvervanger voor Pilar.'

'En jij, Deanna?' Haar stem klonk oneindig zacht.

'Wat word ik er wijzer van? Niet veel. Ik ben de enige man van wie ik echt hield kwijt, ik zit vast aan een huwelijk waarvan ik heb ontdekt dat het al jaren niets meer voorstelt, en ik krijg weer een baby die misschien in leven blijft, misschien ook niet - en als hij in leven blijft is het een kind van Marc. Dan zal hij het weer tegen me opzetten, en het meer dan honderd procent Frans opvoeden. God weet dat ik dat allemaal al eens heb doorgemaakt, Kim. Maar ik heb het niet voor het kiezen, wat zou ik kunnen doen?'

'Je zou het alleen kunnen krijgen, als je het kind wilt hebben. Ben zou het misschien zelfs wel accepteren, al is het niet van hem.'

'Marc zou me nooit laten gaan. Hij zal alles doen wat in zijn vermogen ligt om me tegen te houden.' Het leek een wat vage dreiging, maar haar eigen woorden joegen haar angst aan. Kim zag het verdriet in de ogen van haar vriendin.

'Maar wat zou hij dan kunnen doen?'

'Ik weet het niet. Iets. Alles. Ik heb het gevoel alsof ik nooit wegkom. Als ik zou proberen zelfstandig te zijn zou hij alles doen om het me onmogelijk te maken. Op de een of andere manier ontneemt hij me mijn zelfvertrouwen, hij overtuigt me ervan dat ik het niet kan.'

'Vertel me eens, Deanna,' Kim keek haar lang en doordringend aan, 'schilder je nog de laatste tijd?'

Deanna schudde haar hoofd. 'Wat heeft het voor zin? Ik kan toch niet exposeren.' Ze haalde moedeloos haar schouders op.

'Je hebt in twintig jaar niet geëxposeerd, en toch schilderde je. Waarom ben je dan nu opgehouden?'

'Ik weet het niet.'

'Omdat Marc het zei? Omdat hij het gek vindt, omdat hij jou en je produkten kleineert?' Kims ogen schoten vuur nu.

'Ik weet het niet, misschien wel... Hij heeft er slag van om alles heel onbelangrijk en zinloos te doen lijken.'

'En Ben dan?'

Deanna's stem klonk opeens heel zacht, en in haar ogen scheen weer dat licht dat Kim daar zo zelden zag. 'Ben is heel anders.'

'Denk je niet dat hij van de baby zou kunnen houden?'

'Ik weet het niet.' Deanna keerde terug tot de werkelijkheid en keek Kim lang en ernstig aan. 'Ik kan het hem niet vragen. Besef je wel dat ik al zwanger was van Marcs kind in de tijd dat ik met hem sliep? Heb je er enig idee van hoe waanzinnig dat is?' Deanna keek even alsof ze zichzelf haatte.

'Doe toch in godsnaam niet zo verdomde puriteins. Je wist toch niet dat je in verwachting was. Of wel?'

'Nee, natuurlijk niet.'

'Zie je wel? In godsnaam, Deanna, het kan net zo goed van Ben zijn!'

Maar Deanna schudde ontkennend haar hoofd. 'Nee. Er zit een maand verschil tussen.'

'Kunnen ze zich niet vergist hebben? Dat zou je moeten weten.'

'Ja, maar het is moeilijk uit te maken. Ik ben onregelmatig en dat maakt het heel ingewikkeld. Ik moet me op hun theorieën verlaten, niet op de mijne. Ze zeggen dat ik tussen midden en eind juni zwanger ben geworden. Het zou inderdaad van Ben kunnen zijn... maar het is niet erg waarschijnlijk.'

Kim zat lange tijd zwijgend naar haar vriendin te kijken voor ze die ene vraag stelde die haar belangrijk leek. De rest deed er niet toe. 'Deanna, wil je de baby? Ik bedoel, als al die toestanden eromheen niet bestonden, als ze allebei van de aardbodem werden weggevaagd en je helemaal alleen was, zou je dit kind dan willen hebben? Denk er even over na voor je antwoord geeft.'

Maar dat was niet nodig. Dokter Jones had haar dezelfde vraag al gesteld. Ze keek Kim aan en er scheen een teder licht in haar ogen. 'Het antwoord is ja. Ja, ik zou het willen hebben. Ik zou willen dat het mijn kind werd. Van mij.' Ze wendde haar betraande ogen af. 'En ik zou mezelf altijd kunnen wijsmaken dat het van Ben was.'

Kim zuchtte en zette haar kopje neer. 'In godsnaam, Deanna, krijg die baby dan. En geniet ervan'. Heb hem lief. Houd hem bij je. Heb het goed samen... maar krijg hem alleen. Ga bij Marc weg, zodat je tenminste van dit kind kunt genieten.'

'Ik kan het niet. Ik ben bang.'

'Waarvoor?'

Ze liet haar hoofd hangen alsof ze zich schaamde. 'Het verdomde is dat ik dat niet weet.'

27

'Ik weet het niet, Kim. Ik vind de indeling niet mooi, en de hele indruk die het maakt is gewoon niet gepolijst genoeg.' Ben streek met zijn hand door zijn haar en keek verstrooid een andere kant op. Er was die hele morgen geen goed garen met hem te spinnen geweest, en Kim wist wel wat hem afleidde als ze naar hem keek.

'Misschien zou je ze mooier hebben gevonden als je wat geslapen had nadat je uit Londen was teruggevlogen.' Ze probeerde hem een beetje te plagen, maar het had geen zin. Hij zag er eigenlijk nog slechter uit dan Deanna, en dat wilde wat zeggen.

'Doe niet zo leuk. Je weet wel hoe ik het hebben wil.'

'Goed dan. We zullen het nog eens proberen. Blijf je lang genoeg hier om er over een paar weken nog eens naar te kijken, of ga je er weer vandoor?' De laatste tijd deed hij dat wel vaker.

'Ik ga aanstaande dinsdag naar Parijs, maar over een paar weken ben ik wel weer terug. Ik moet iets aan mijn huis doen.'

'Ga je het opnieuw inrichten?'

'Ik ga verhuizen.'

'Hoezo? Ik dacht dat je er graag woonde.' Tijdens de maanden dat Kim zijn advertenties verzorgde waren ze vrienden geworden. Bovendien had zijn verhouding met Deanna een extra band tussen hen gevormd.

'Ik houd het er niet meer uit.' Ineens merkte ze dat hij haar indringend aankeek. 'Heb jij haar nog gezien?' Zwijgend knikte Kim. 'Hoe gaat het met haar?'

'Goed.' Gebroken, rot, net als jij.

'Mooi. Ik wilde dat ik hetzelfde kon zeggen. Kim, ik... ik weet niet hoe ik het moet zeggen. Ik word gek. Ik kan er niet meer tegen. Ik heb me nog nooit zo gevoeld. Zelfs niet toen mijn vrouw bij me wegging. Er klopt helemaal niets van. Het ging zo goed tussen ons. En ik had haar beloofd... ik had beloofd dat het alleen die zomer zou duren, dat ik geen druk op haar zou uitoefenen. Maar Jezus, Kim, ze heeft zich begraven bij die man. Ik geloof niet eens dat hij van haar houdt.'

'Als het je een troost kan zijn, dat heb ik ook altijd gedacht.'

'Nee, een troost is het niet. Toch heeft ze besloten om bij hem te blijven, wat we er ook van denken. Is ze gelukkig? Schildert ze?'

Kim wilde wel liegen, maar kon het niet. 'Nee, geen van beide.'

'Maar waarom dan? Vanwege Pilar? Ik begrijp het gewoonweg niet. Ze had me toch kunnen vragen om te wachten, dan zou ik dat gedaan hebben. Ze had nog een poosje bij hem kunnen blijven, ik zou het haar niet lastig hebben gemaakt. Wat voor macht kan hij toch over haar hebben?'

'Het is gek met sommige verhoudingen. Voor buitenstaanders zijn ze vaak moeilijk te beoordelen. Ik heb mensen gekend die elkaar haatten, maar toch vijftig jaar getrouwd bleven.'

'Dat klinkt geweldig.' Maar terwijl hij dat zei keek hij ernstig. 'Ik wil haar wel bellen, maar ik geloof piet dat ik dat moet doen.'

'En jij, Ben? Hoe gaat het met jou?' vroeg ze uiterst vriendelijk.

'Ik zorg dat ik het druk heb. Ik heb geen keus. Ze heeft me geen keus gelaten.'

Ze had wel tegen hem willen zeggen dat hij er wel overheen zou komen, maar dat leek haar wat wreed. 'Kan ik je helpen?'

'Ja, help me maar om haar te ontvoeren.' Hij wendde zijn blik weer af. 'Weet je, ik kan niet eens meer naar mijn Wyeth kijken, die lijkt zo op haar.' Hij zuchtte en stond op, alsof hij op de loop ging voor zijn eigen gedachten. 'Ik weet niet wat ik moet doen, Kim. Verdomd, ik weet het niet.'

'Je kunt ook niets doen. Ik wou dat ik kon helpen.'

'Dat zou ik ook willen. Maar dat kun je niet. Kom, ik trakteer je op een lunch.'

Kim stopte de advertenties voor de galerie weer in haar tas en zette hem neer. Het was vreselijk om Ben in deze toestand te zien.

'Weet je, ik hoop steeds dat ik haar ergens tegen het lijf loop. Ieder restaurant waar ik naar toe ga, iedere winkel, zelfs in het postkantoor merk ik dat ik om me heen kijk... alsof ik haar gezicht zal zien als ik maar goed genoeg oplet.'

'Ze gaat niet zoveel uit de laatste tijd.'

'Voelt ze zich wel goed? Ze is toch niet ziek, hè?' Zwijgend schudde Kim haar hoofd en hij vervolgde: 'Ik vermoed dat de enige oplossing is om bezig te blijven, te reizen en door te rennen.'

'Dat kun je niet blijven doen.' Ze stond op en liep met hem naar buiten, terwijl zijn ogen haar droevig aankeken vanachter zijn privé-gevangenismuren.

'Ik kan het proberen.'

28

'Wat heeft de dokter vandaag gezegd?' Deanna lag al in bed toen Marc thuiskwam. 'Is alles goed?'

'Hij zei dat de baby voor vier maanden vreselijk klein was, maar hij neemt aan dat het een kwestie van zenuwen is en dat het komt omdat ik zo ben afgevallen. Hij wil me over twee weken terugzien om er zeker van te zijn dat hij het hartje van de baby dan kan horen. Hij is nu nog te klein, en Jones zei dat hij hem vandaag had moeten kunnen horen. Misschien over veertien dagen.' Maar Marc keek niet bezorgd toen hij dit nieuws hoorde. 'Wat voor dag heb jij gehad?'

'Bijzonder vermoeiend. Maar ik heb er een nieuwe zaak bij.' Hij keek vergenoegd.

'Waar?'

'In Amsterdam. Maar ik doe het samen met Jim Sullivan.' Hij keek glimlachend op haar neer. 'Ik zei je toch dat ik niet de hele tijd weg zou zijn. Heb ik woord gehouden?'

'Ja zeker.' Nu glimlachte zij ook. Hij was al twee maanden thuis zonder lange reizen te maken. Nog niet eens een weekend naar Parijs. Niet dat het nu echt belangrijk was. In sommige opzichten zou ze het een opluchting hebben gevonden, maar hij had haar verteld dat die affaire met dat meisje voorbij was. 'Er is toch geen reden waarom jij die zaak niet zou behandelen. Wanneer komt hij voor?'

'Waarschijnlijk niet voor juni. Ruimschoots na de geboorte van de baby.'

De baby. Nog steeds kon ze het zich niet goed voorstellen. Zij niet, maar Marc wel.

'Wil je iets eten? Ik ga beneden nog iets halen.' Hij keek vanuit de deuropening nog even naar haar om, weer met die tedere glimlach. Hij kon alleen nog maar aan hun kind denken, en aan haar welzijn, voor zover dat met hun zoon verband hield. Soms werd ze erdoor ontroerd, maar meestal ergerde het haar. Ze wist dat het niets met haarzelf te maken had. Het ging om de baby, om zijn stamhouder.

'Wat ga je eten, zure bommen en ijs?'

'Wat heb je liever, Deanna? Kaviaar en champagne? Dat kan ook geregeld worden.'

'Een paar crackers is genoeg.'

'Wat saai. Ik hoop dat de baby een betere smaak heeft.'

'Dat zal vast wel.'

Een paar minuten later kwam hij terug met crackers voor haar en een sandwich voor hemzelf.

'Geen aardbeien, geen pizza, geen augurken?'

Voor het eerst in maanden vertoonde ze weer enig gevoel voor humor. Ze had dan ook een prettige dag gehad. Na haar bezoek aan de dokter was ze met Kim gaan lunchen. Kim hielp haar om haar gezonde verstand te bewaren in deze vreemde, eenzame periode. Bovendien kon Deanna haar vertellen hoezeer ze Ben miste. Ze zat maar steeds te wachten tot het verdriet zou afnemen. Tot nu toe echter waren er nog geen tekenen geweest die erop wezen dat dat ging gebeuren.

Marc stond op het punt haar een hapje van zijn sandwich aan te bieden, toen de telefoon die naast haar stond rinkelde. 'Zal ik hem opnemen? Het zal wel voor jou zijn.'

'Op dit uur van de dag?' Hij keek op zijn horloge, en knikte toen. In Europa was het 8 uur 's morgens. Hoogst waarschijnlijk was het voor hem. Hij ging weer op het bed zitten, naast zijn vrouw. Hij had haar in geen weken zo toeschietelijk meegemaakt. Glimlachend pakte hij de telefoon aan. 'Hallo?' Er klonk het gebruikelijke geluid van een internationaal gesprek en hij wachtte tot hij de stem van een van zijn cliënten zou horen die om hulp zat te springen.

'Marc-Edouard?' Een stem vol paniek en wanhoop, en plotseling trok hij wit weg. Chantal. Deanna zag zijn rug wat verstrakken. Met een frons wendde hij zich van haar af.

'Ja? Wat is er aan de hand?' Die ochtend nog had hij met haar gesproken. Waarom belde ze hem dan thuis? Hij had haar al beloofd dat hij over een paar weken naar Europa zou komen. Vlak na Thanksgiving kon hij wel bij Deanna weg. Tegen die tijd had hij aan zijn verplichtingen voldaan. Twee en een halve maand aan haar zijde, in Amerika. 'Is er iets mis?'

'Ja.' Er klonk een lange, gesmoorde snik en de angst sloeg hem om het hart. 'Ik - ik lig weer in het ziekenhuis.'

'Ah, merde.' Hij deed zijn ogen dicht en Deanna zag hem fronsen. 'Wat is er deze keer aan de hand? Hetzelfde als eerst?'

'Nee. Ik had mijn dosis insuline niet goed berekend.'

'Die bereken je anders heel goed.' Behalve als je het expres verkeerd doet, dacht hij, en die avond in het ziekenhuis en de paniek die hij had gevoeld kwamen hem weer in herinnering. 'Na al die jaren weet je toch zeker wel...' Shit. Wat een onmogelijke situatie om hier met haar te zitten praten terwijl Deanna erbij was. 'Maar gaat het goed met je?'

'Ik weet het niet.' Na een stilte: 'Oh, Marc-Edouard, ik heb je nodig. Kun je alsjeblieft niet thuiskomen?' Verdomme. Hoe kon hij daar nu op dit moment over praten?

'Ik heb de juiste papieren niet hier om u op de hoogte te kunnen stellen van de situatie. Kunnen we er morgen op mijn kantoor over praten?' Hij pakte de telefoon op, liep ermee de kamer door en ging in een stoel zitten. Deanna was weer gaan lezen. Het gesprek was niet erg boeiend en Marc keek geïrriteerd.

Voor Marc echter was het gesprek bijzonder boeiend, want Chantal had een gilletje geslaakt toen hij voorstelde om er de volgende dag op kantoor over te praten.

'Nee! Je kunt me niet aan het lijntje houden!'

'Dat doe ik niet. Ik weet gewoon nog niet wanneer ik kan.'

'Laat mij dan naar jou toekomen. Voordat je wegging heb je beloofd dat ik kon overkomen als jij niet weg kon. Waarom kan ik dan niet komen?'

'Ik zal het morgen met je bespreken, als ik de stukken heb. Kun je nog tien uur wachten, dan bel ik je terug.' Zijn stem klonk nu bikkelhard. 'Waar kan ik je bereiken?' Ze gaf hem de naam van een privé-kliniek. Hij was er dankbaar voor dat ze deze keer tenminste niet in het American Hospital lag, want hij had het niet kunnen verdragen om haar daar op te bellen. 'Zodra ik op kantoor ben bel ik je terug.'

'Als je dat niet doet stap ik gewoon in het eerstvolgende vliegtuig.'

Ze gedroeg zich als een verwend kind. En een gevaarlijk kind ook nog. Hij wilde geen moeilijkheden meer met Deanna, althans niet voor de baby was geboren. Daarna moesten ze maar eens afwachten. Vanwege zijn eigen status zou het kind de Franse zowel als de Amerikaanse nationaliteit hebben. Als het in Frankrijk was viel het onder de Franse wet. Het zou van hem zijn. Als hij zijn kind mee naar Frankrijk wilde nemen zou Deanna hem niet kunnen dwingen het af te staan. Absoluut niet. Die gedachte zou hem de komende zeven maanden op de been houden. Als de baby een maand oud was zou hij hem mee naar Frankrijk nemen om aan zijn grootmoeder te laten zien. Deanna zou natuurlijk ook meekomen, dan kon ze zelf kiezen. Ze kon weer weggaan of blijven. Maar de baby zou het land niet weer verlaten. Als het nodig was zou hij bij Marcs moeder blijven en dan zou Marc ervoor zorgen dat hij meer tijd daar doorbracht. Die baby was van hem... net zo goed als Pilar helemaal van hem had moeten zijn - als Deanna er niet was geweest. De gedachte aan de nieuwe baby maakte dat hij niet steeds aan Pilar hoefde te denken. Dit zou helemaal zijn kind worden. In die tussentijd had hij Deanna nog nodig. Ze moest gezond en gelukkig zijn tot het kind was geboren. Daarna zou hij volmaakt gelukkig zijn als ze getrouwd zouden blijven - als ze in Frankrijk wilde wonen met de baby. Hij had het in gedachten al allemaal geregeld. En nu moest Chantal zo nodig roet in het eten komen gooien.

'Marc-Edouard? Hoor je me? Ik zei dat als jij niet komt, ik gewoon op het eerstvolgende toestel stap.'

'Waarnaar toe?' Zijn toon was ijzig.

'San Francisco natuurlijk. Wat dacht je dan?'

'Laat mij die beslissing maar nemen. Ik laat het je nog wel weten.

Morgen. Begrepen?'

'D'accord. En, Marc-Edouard?'

'Ja?' Het geluid van haar stem vertederde hem een beetje. 'Ik houd zoveel van je.'

'Ik kan je verzekeren dat dat wederzijds is.' Even glimlachte hij bijna.

'Over een paar uur spreken we verder. Goedenavond.'

Met een zucht legde Marc de hoorn neer. Hij merkte niet dat Deanna naar hem keek.

'Ontevreden cliënten?'

'Oh, daar kom ik wel uit.'

'Kom jij ooit ergens niet uit?'

Hij glimlachte. 'Ik hoop van niet, liefje. Ik hoop oprecht van niet.' Een half uurtje later kwam hij in bed. Deanna lag naast hem nog wakker.

'Marc?'

'Ja?'

Het was donker in de kamer.

'Is er iets?'

'Nee, natuurlijk niet. Wat zou er kunnen zijn?'

'Ik weet het niet. Dat telefoontje... zou je eigenlijk meer moeten reizen dan je doet?' Maar ze kende het antwoord op die vraag eigenlijk al.

'Ja. Maar ik red het wel zo. Ik wil je niet alleen laten.'

'Ik zou het wel aankunnen.'

'Waarschijnlijk wel. Maar zolang ik nergens heen hoef, doe ik dat ook niet.'

'Dat vind ik heel aardig van je.'

Het was de eerste vriendelijke gedachte jegens hem in maanden, en even sloot hij zijn ogen toen ze de rug van zijn hand aanraakte. Hij wilde haar hand in de zijne nemen, hem vasthouden en haar kussen haar Ma Diane noemen, maar hij kon het niet meer. Nu niet. Zijn gedachten waren al vol van Chantal.

'Maak je maar geen zorgen, Deanna. Alles komt wel goed.' Hij gaf haar een klopje op haar hand en ging zover mogelijk van haar af liggen, met zijn rug naar haar toe.

'Wat was dat voor waanzin, om me midden in de nacht thuis op te bellen?' Marc-Edouards stem overbrugde donderend een heel continent en een oceaan. 'Als zij nou eens had opgenomen?'

'Verdomme, wat geeft dat nou, ze weet het toch!'

Nee. Ze wist het. Verleden tijd, niet tegenwoordige tijd. 'Het kan me geen donder schelen wat ze weet, je hebt niet het recht dat te doen. Ik heb je toch gezegd om dat niet te doen.'

'Ik heb het recht om te doen waar ik zin in heb.' Maar haar stem klonk onvast. Plotseling hoorde hij haar huilen. 'Ik kan niet meer, Marc-Edouard, ik kan niet meer. Alsjeblieft, het is meer dan twee maanden geleden.'

'Twee maanden en twee dagen om precies te zijn.' Maar hij probeerde tijd te winnen. Hij wist dat als hij haar niet wilde verliezen, er iets moest gebeuren. Het zou een moeilijke winter worden, met twee vrouwen om zoet te houden.

'Alsjeblieft...' Ze had bijna een hekel aan zichzelf dat ze zo smeekte, maar ze had hem nodig. Ze wilde bij hem zijn. Ze wilde hem niet weer verliezen aan zijn vrouw. De gebeurtenissen spanden altijd tegen haar samen, zelfs de dood van Pilar, er waren dingen die Deanna en hem dichter tot elkaar brachten, ogenblikken dat ze elkaar nodig hadden. Nu had zij hem hard nodig en ze zou het deze keer niet verliezen. 'Marc-Edouard?' Er klonk weer iets dreigends in haar stem. 'Chantal, lieveling, kun je het niet nog iets langer volhouden?'

'Nee. Als je nu niet iets doet, is het voorbij. Ik kan zo niet langer verder gaan. Ik word er gek van.'

Oh mijn God, wat moest hij met haar beginnen? 'Ik kom volgende week naar je toe.'

'Nee, dat doe je niet. Je vindt vast wel een excuus.' Ineens klonk haar stem weer hard. 'Ik ben door een vriend naar het ziekenhuis gebracht, Marc-Edouard, door een man. Van de zomer heb ik het met je over hem gehad. Als je me niet direct voorgoed laat overkomen, dan...

'Je moet me niet bedreigen, Chantal!' Er lag echter iets in haar woorden en in de toon van haar stem waardoor zijn hart in zijn lijf omdraaide. 'Wal wil je daar eigenlijk mee zeggen, dat je met die man gaat trouwen?'

'Waarom niet? Jij bent getrouwd, waarom zou ik dat dan ook niet zijn?'

Christus. Als ze het nu eens meende? Als ze, net als bij die pogingen tot zelfmoord, inderdaad doorzette? 'Als je hiernaar toe komt,' zei hij, 'kun je je niet zomaar in de hele stad vertonen. Je zult buitengewoon discreet moeten zijn. Je zou je al snel gaan vervelen.'

'Mag ik dat soms zelf uitmaken?' Ze merkte dat hij twijfelde, en er begon een klein glimlachje op haar gezicht te verschijnen. 'Ik zal me netjes gedragen, lieveling, dat beloof ik je.'

Toen glimlachte hij ook. 'Je gedraagt je altijd netjes. Niet alleen netjes - buitengewoon keurig. Goed, jij doorgewinterde chanteur, ik zal vandaag nog passage voor je boeken.'

Ze gaf een kreet van triomf en vreugde. 'Wanneer mag ik komen?'

'Wanneer kun je het ziekenhuis uit?'

'Vanavond.'

'Dan kom je morgen.' Beiden glimlachten nu openlijk. Wat konden die complicaties hem nog schelen... hij verlangde vurig haar weer te zien. 'Chantal...?'

'Oui, mon amour?' Ze was een en al onschuld en macht, als een atoomwapen dat in roze zijde is gewikkeld.

'Je t'aime.'

29

Chantal kwam als eerste door de douane, en toen hij haar op zich toe zag lopen verspreidde een glimlach zich over zijn gezicht. Mijn God, wat zag ze er prachtig uit. Ze was gekleed in champagnekleurig suède, met een grote bontkraag en bijpassende hoed. Haar kastanjekleurige haar kwam er een beetje onderuit en de gouden ogen leken te dansen toen ze op hem af kwam rennen. Hij merkte dat ze even van plan was hem te kussen, maar toen bedacht ze zich. In plaats daarvan liepen ze naast elkaar te fluisteren, te praten en te lachen; ze hadden elkaar net zo goed kunnen kussen of de kleren van het lijf kunnen rukken. Het was zonneklaar hoe gelukkig ze waren elkaar weer te zien. Hij was bijna vergeten hoe ongelooflijk aantrekkelijk ze was, hoe bijzonder. Na de tijd dat hij het moest doen met gesprekjes via de telefoon wist hij haast niet meer hoe betoverend charmant ze was. Hij kon zijn handen nauwelijks van haar af houden toen ze in zijn gehuurde limousine verdwenen. Daar vonden zijn handen dan eindelijk haar lichaam, haar gezicht, en hij trok haar dicht tegen zich aan.

'Oh God, wat een heerlijk gevoel om je weer bij me te hebben,' zei hij bijna buiten adem, en ze glimlachte. Nu beheerste zij de situatie weer en haar macht lachte hem toe uit haar ogen.

'Idioot, je hebt me een eeuwigheid bij je vandaan gehouden.'

'Nee, maar ik... de zaken lagen te moeilijk.'

Ze rolde met haar ogen en zuchtte. 'Het doet er niet meer toe, het is nu voorbij. Zolang we maar bij elkaar zijn kan het me allemaal niet schelen.' Even vroeg hij zich af hoelang ze van plan was te blijven, maar hij had geen zin ernaar te vragen. Hij wilde helemaal niet met haar praten, hij wilde haar alleen maar vasthouden en liefhebben, zijn hele leven lang.

De auto stopte voor het Huntington Hotel en Marc hielp haar met uitstappen. Hij had al een kamer voor haar geboekt en die tien dagen vooruit betaald. Ze hoefden alleen nog maar naar haar kamer te verdwijnen, want hij had op kantoor gezegd dat hij de hele dag weg zou zijn.

'Marc?' Slaperig tilde ze haar hoofd op in het donker en glimlachte. Het was ver na 2 uur in de ochtend, en ze had al uren geslapen.

'Nee, ik ben de president. Wie verwachtte je dan?'

'Jou. Hoe komt het dat je zo laat bent?' Hij had niet eens opgebeld, maar ze had zich niet echt ongerust gemaakt.

'Ik had cliënten van buiten de stad. We hebben de hele dag zitten vergaderen. We zijn niet eens uit geweest om te lunchen.' In plaats daarvan hadden ze iets uit de keuken van het hotel laten komen, en voor het diner had hij een bijzondere regeling met 1'Étoile getroffen.

'Het klinkt vreselijk saai.' Ze glimlachte in het donker en draaide zich om in bed.

'Hoe voel je je?' Hij stond zich met zijn rug naar haar toe uit te kleden. Het was een vreemde gewaarwording om nu bij haar te zijn. Bijna was hij de hele nacht weggebleven, maar zoiets moest hij voorbereiden. Hij had Chantal het weekend en nog een paar dagen beloofd.

'Ik ben slaperig, dank je.'

'Mooi zo. Ik ook.' Hij stapte in bed, raakte haar wang aan en kuste haar ergens boven op haar hoofd. 'Bonne nuit.' Dat had hij ook tegen Chantal gezegd toen hij wegging, alleen had hij er toen nog 'mon amour' aan toegevoegd.

'Het kan me niet schelen,' zei Chantal. 'Ik ga niet weg. En als jij het hotel niet meer betaalt, betaal ik het zelf wel, of ik zoek een flat. In mijn visum staat dat ik een half jaar kan blijven.'

'Dat is belachelijk.' Marc zat tegenover haar en keek haar ontstemd aan. De discussie duurde nu al een uur en Chantals fijne kinnetje stak woedend naar voren. 'Ik heb je toch gezegd dat ik over twee weken weer in Parijs ben.'

'Voor hoelang? Vijf dagen? Een week? En wat dan? Dan zie ik je weer twee maanden niet. Non! Non, non et non! Of we blijven van nu af samen, of het is uit. Voorgoed! En dat, Marc-Edouard Duras, is alles wat ik te zeggen heb. Zie maar wat je wilt. Of ik blijf nu hier en we regelen samen iets, of ik ga naar huis. Dan hebben we het gehad. Finis! C'est compris?' Haar stem snerpte door de chique kamer. 'Maar dit spelletje is wat mij betreft afgelopen. Uit! Ik heb je dat al gezegd voordat ik kwam. Ik begrijp niet waarom je met haar getrouwd blijft. Je hebt Pilar niet eens meer als excuus. Maar het kan me niet schelen. Ik blijf niet voor altijd zonder jou leven. Ik kan het gewoon niet. Nee, ik blijf, of...' ze keek hem onheilspellend aan '... vertrek voorgoed.'

'En als over een half jaar je visum verloopt? Ik bedoel, als ik je laat blijven.' Zijn hersens werkten op volle toeren en hij dacht... een half jaar. Dat zou net kunnen. Dan zou Chantal naar huis kunnen gaan, waarna hij een paar weken later zou volgen. Dan zou hij Deanna met de baby bij zijn moeder in de Rue François Premier installeren. Misschien zou het wel verstandig zijn daar het merendeel van zijn tijd door te brengen. Hij zou dan wel steeds naar Amerika moeten, maar Parijs zou zijn thuisbasis worden. 'Weet je, Chantal,' zei hij, 'misschien is het allemaal wel te regelen. Als ik je nu eens vertelde dat ik overweeg om volgend jaar mijn hoofdkantoor weer in Parijs te vestigen? Ik zou hier wel een kantoor aanhouden, maar in plaats van de hele tijd van hieruit naar Parijs te reizen, zou ik het andersom doen en daar wonen.'

'Met je vrouw?' Ze keek hem wantrouwend aan en was onzeker over wat hem voor ogen stond.

'Dat hoeft niet, Chantal. Dat is helemaal niet zo nodig. Ik ben een aantal veranderingen aan het voorbereiden voor volgend jaar.' Hij keek haar met een vage glimlach aan en in haar ogen begon ook iets op te lichten.

'Verhuis je dan weer naar Parijs? Waarom?' Ze wilde vragen: 'Voor mij?' maar dat durfde ze toch niet goed.

'Ik heb zo mijn redenen om weer terug te willen, en jij bent een niet onbelangrijke factor.'

'Meen je dat?' Ze stond naar hem te kijken, en wat ze zag beviel haar wel.

'Ik meen het.'

'En in de tussentijd?'

'Laat ik je misschien wel hier blijven,' zei hij met een lachje. Bijna voor hij uitgesproken was vloog ze de kamer door en wierp zich in zijn armen.

'Meen je het echt?'

'Ja, lieveling van me, ik meen het echt.'

30

Marc-Edouard parkeerde zijn Jaguar op de hoek en pakte de grote, in eenvoudig papier gewikkelde doos van de achterbank. Bloemen had hij haar al gestuurd, zodat hij daar nu niet mee te koop hoefde te lopen. De doos was onhandig om te dragen, maar in ieder geval onopvallend. Hij stond stil voor het tussen twee villa's weggedrukte smalle huis aan Nob Hill en drukte op een van de twee bellen. Het was een rustige flat met een smalle trap naar boven. Op de grond lagen tegels van zwart-wit marmer en de deurknoppen waren van glanzend gepoetst koper. Hij wachtte geamuseerd terwijl hij haar naar de deur hoorde snellen. Ze hadden de flat in nog geen week tijd gevonden en hem van november tot juni gehuurd. Ze woonde er nu precies twee dagen, maar dit zou hun eerste diner 'thuis' worden.

Hij luisterde naar haar vlugge voetstappen en kon een glimlach niet onderdrukken. Het was de juiste beslissing geweest, ook al had ze hem er min of meer toe gedwongen. Het zou heerlijk zijn haar de hele winter en ook nog de lente hier te hebben. Deanna hield hem niet langer gezelschap en trok zich meestal terug in het atelier, hoewel ze er niet werkte, maar stilletjes voor zich uit zat te staren.

'Alors!' Hij drukte opnieuw op de bel.

Plotseling werd de deur opengezwaaid en stond ze voor hem, oogverblindend mooi in een kaftan van witte chiffon en op zilverkleurige sandaaltjes.

'Bonsoir, monsieur.' Ze maakte een lichte buiging en keek hem vervolgens met een schalks lachje aan. De lichten in het appartement waren gedimd en in de achterkamer zag hij een kleine ronde tafel, gedekt voor het diner en sfeervol voorzien van bloemen en kaarsen. 'Wat ziet het er schitterend uit!' Met een arm om haar middel keek hij om zich heen. Glanzend zilver en flakkerend kaarslicht straalden hem tegemoet. Het was een mooie, kleine flat, eigendom van een binnenhuisarchitect die met zijn geliefde in Frankrijk overwinterde. Beter kon het niet. Hij trok haar dichter tegen zich aan. 'Je bent een mooie vrouw, Chantal, ma chérie. En je ruikt ook heerlijk!'

Ze lachte. Hij had haar de vorige dag een enorme fles parfum gestuurd. Het was verrukkelijk haar zo dicht in de buurt te weten. Nu kon hij zijn kantoor tijdens de lunchpauze verlaten om haar te zien, terwijl hij haar 's avonds ook nog kon ontmoeten. Hij kon bij haar langsgaan voor een kop koffie, een kus in de vroege morgen of een vrijpartij in de middag.

'Wat zit er in die doos?' Terwijl ze met geamuseerde nieuwsgierigheid naar het grote pakket keek, gleed zijn hand naar haar been. 'Laat dat! Wat zit er in die doos?' Ze lachte toen zijn hand haar blote been streelde.

'Welke doos? Ik weet van niets.' Hij knielde neer, kuste haar knieholten en liet zijn lippen langzaam naar boven gaan, tot ze de binnenkant van haar dijen bereikten. 'Ik vind jou veel boeiender dan geheimzinnige pakjes, liefste.' Dat ze het met hem eens was, bleek toen haar kaftan enkele seconden later als een vod op de grond lag.

'Merde!' Ze sprong uit het bed, waar ze meer dan een half uur in elkaars armen hadden liggen doezelen.

Verrast ging Marc-Edouard rechtop zitten. 'Merde? Wat bedoel je?' Hij probeerde een beledigde blik in zijn ogen te leggen terwijl hij zijn lange naakte lichaam op het bed uitrekte, waardoor hij eruitzag als een luie, bleke kater.

Ze was al halverwege de kamer. 'De kalkoen! Helemaal vergeten!' Het volgende moment was ze in de keuken verdwenen.

Grinnikend ging hij op zijn rug liggen en draaide zijn hoofd om toen ze nog geen minuut later alweer terugkwam. Er lag een opgeluchte uitdrukking op haar gezicht.

'Ça va?'

'Oui, oui. Dat beest staat al zes uur te pruttelen, maar hij ziet er toch nog goed uit.'

'Dat doen ze altijd. Ze smaken alleen als stro! Mag ik trouwens weten waarom je je nu al waagt aan het klaarmaken van kalkoen, terwijl je nauwelijks drie weken in Amerika bent?' Hij keek haar lachend aan en ging weer rechtop zitten.

Ze nestelde zich naast hem op het bed. 'Omdat het morgen Thanksgiving is, en ik me erg dankbaar voel.'

'O ja? Waarvoor?' Hij ging weer liggen en woelde door haar dikke kastanjebruine lokken, die nu tot op haar schouders hingen en op een lieflijke manier haar gezicht omlijstten. 'Waarvoor ben je zo dankbaar, kleine schoonheid?'

'Voor jou. Omdat ik naar Amerika ben gekomen en nu hier woon. La vie est belle, mon amour.'

'Vind je? Maak dan dat pak maar open.' Hij probeerde een glimlach te onderdrukken.

'O, toi alors! Jij!' Ze rende naar de andere kamer en kwam terug met de in bruin papier gewikkelde doos. 'Wat zit erin?' Ze zag eruit als een klein meisje met een kerstcadeau. Hij glimlachte. 'Qu'est-ce que c'est?'

'Maak maar open, dan zul je het zien!' Hij genoot er nu bijna net zo intens van als zij. Nadat ze het bruine papier had opengescheurd, kwam er een eenvoudig uitziende doos te voorschijn. Hij lachte in zijn vuistje om de list, zijn geschenk in zo'n simpele verpakking te stoppen.

Ze durfde de doos niet meteen open te maken en bleef stilletjes genieten van de verrassing. 'Is het iets voor het huis?' Ze keek hem met haar grote ogen aan, maar zijn blik gleed naar haar volmaakt gevormde borsten en haar naakte lichaam, dat geknield naast hem op het bed zat.

'Toe nou, mallerd... vas-y!' Ze maakte het deksel los en stak haar hand tussen het vloeipapier om te voelen wat erin zat. Plotseling, alsof ze zich had gebrand, trok ze haar hand terug en sloeg hem voor haar mond.

'Ah, non! Marc-Edouard!'

'Oui, mademoiselle?'

'O...' Nu verdwenen haar beide handen in de doos en haalden even later met eerbiedige voorzichtigheid haar geschenk te voorschijn. Met ogen die zo groot waren als schoteltjes, staarde ze naar de bruine jas van Russisch sabelbont. Met ingehouden adem hield ze het kostbare kledingstuk op en streek zachtjes over de prachtige pels. 'O, mijn hemel!'

'Trek hem eens aan.' Hij nam de jas uit haar handen en drapeerde hem behoedzaam om haar schouders. Ze stak haar armen in de mouwen en knoopte het kledingstuk tot haar kin dicht. Het sierlijke model hing in soepele lijnen langs haar tengere middel en slanke heupen. 'Bon Dieu, chérie, que tu es belle. Wat ben je onvoorstelbaar mooi, Chantal. O, mijn liefste!' Hij keek met een mengeling van ontzag en verrukking toe hoe ze snel op één voet ronddraaide, waarbij de opening van de jas op subtiele wijze een bloot been onthulde.

'Zoiets heb ik nog nooit gehad!' Met een verbijsterde blik in haar ogen bekeek ze zichzelf in de spiegel. Daarna keerde ze zich weer naar hem toe. 'Marc-Edouard, het is zo'n... zo'n ongelooflijk mooi geschenk!'

'Dat ben jij ook.' Zonder nog iets te zeggen, verliet hij het vertrek en kwam even later terug met een fles champagne en twee glazen. Nadat hij die op een tafeltje had gezet, nam hij haar in zijn armen. 'Zullen we dat dan maar vieren, liefste?'

Ze knikte met een gelukzalige glimlach en voelde zich het volgende moment wegsmelten in zijn armen.

'Waar is Marc vanavond?'

'O, die heeft een zakelijke bespreking, zoals gewoonlijk.' Deanna keek Kim glimlachend aan. 'Hij heeft cliënten uit Europa op bezoek. Ik zie hem nooit.' Voor het eerst had ze zich door Kim laten overhalen samen uit eten te gaan. In de periode tussen Pilars dood en haar zwangerschap was ze nergens meer geweest. Ze hadden besloten naar het vertrouwde Trader Vic te gaan. 'Jeetje, ik durf het nauwelijks toe te geven, maar ik vind het heerlijk er weer eens uit te zijn.' Bovendien hoefde ze hier niet bang te zijn om Ben tegen het lijf te lopen. Hij verafschuwde dit soort gelegenheden.

'Hoe voel je je?'

'Redelijk. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat ik al bijna in de vijfde maand ben.' Maar haar buik was eindelijk wat dikker geworden, hoewel het in de wijde jurk van zwartwollen crêpe amper te zien was.

'Wil je een feest?' Kim wierp haar over de hors d'oeuvres een brede grijns toe.

'Voor de baby?' vroeg Deanna. Toen Kim knikte, sloeg ze haar ogen ten hemel. 'Natuurlijk niet. Mijn hemel, Kimberley, daar ben ik toch veel te oud voor!'

'Welnee! Als je niet te oud bent voor een baby, ben je ook niet te oud voor een feest.'

'Laten we het daar maar niet over hebben!' Maar deze keer verscheen er geen wrang lachje om Deanna's mond, en ontbrak ook de blik van woede en pijn in haar ogen. Kim had haar in geen weken zo opgewekt gezien, en constateerde dat zelfs haar gevoel voor humor leek te zijn teruggekeerd. 'Heb je nog speciale plannen voor Thanksgiving?'

'Niets bijzonders. Alleen een etentje met een stel vrienden. En jij?'

'Net als anders... niets.' Deanna haalde haar schouders op. 'Marc zal wel moeten werken.'

'Heb je zin om met mij mee te gaan?'

'Nee. Het zal me waarschijnlijk wel lukken hem mee te slepen naar een of ander restaurant. Dat deed ik met Pilar ook altijd. Thanksgiving in een hotel of restaurant is niet ideaal, maar altijd beter dan niets. In ieder geval hoeven we dan niet twee weken lang broodjes met kalkoen te eten.' Plotseling vroeg ze zich af wat Ben zou gaan doen. Waarschijnlijk ging hij naar Carmel, of misschien zat hij nog wel in het oosten. Ze wilde het Kim niet vragen.

Het gesprek dwaalde af naar andere onderwerpen. Pas om half elf stonden ze vermoeid maar voldaan op; ze hadden genoten van een gezellige, ontspannen avond.

'Kan ik je nog overhalen voor een drankje?' vroeg Kim, hoewel ze niet de indruk maakte de avond nog veel langer te willen rekken.

Deanna was trouwens moe. 'Een andere keer misschien. Tot mijn schande moet ik bekennen dat ik kapot ben. Ik verkeer kennelijk nog steeds in het stadium van voortdurende vermoeidheid.'

'Wanneer is dat voorbij? Of blijft het tot de bevalling?'

'Meestal is het na de vierde maand over, maar deze keer lijkt het een slepende zaak te worden. Ik ben nu al vier en een halve maand zwanger, en ik heb nog steeds het gevoel dat ik de hele dag kan slapen.'

'Doe dat dan en wees blij dat je niet hoeft te werken.'

Maar Deanna wilde dat ze wel kon werken. Als ze schilderde, werden haar gedachten tenminste afgeleid. Ze had zich er niet toe kunnen brengen ook maar één streek op het doek te zetten. Iedere keer als ze het wilde proberen, was er iets geweest dat haar tegenhield. Haar geest dwaalde dan af naar Pilar of naar Ben, of ze werd opeens overweldigd door paniekgevoelens als ze aan de baby dacht. Uren verstreken terwijl ze apathisch op haar stoel zat en met nietsziende ogen voor zich uitstaarde.

Kims rode MG werd voorgereden, waarna Deanna met een gekreun van inspanning instapte terwijl Kim de bediende een fooi gaf en vervolgens achter het stuur plaatsnam.

'Over een paar maanden kan ik niet meer met je meerijden.' Deanna moest haar benen bijna tot haar kin optrekken en schoot in de lach om de gekke houding die ze aannam.

Kim grinnikte. 'Tja, het zal niet meevallen om je met een bolle buik in mijn wagentje dubbel te vouwen.' Lachend startte Kimberley de motor, reed naar Cosmo Place en sloeg daar linksaf. Bij Jones was de weg geblokkeerd voor doorgaand verkeer, zodat ze daar een scherpe bocht naar rechts moest nemen. 'We kunnen net zo goed via Nob Hill rijden.' Kim keek naar Deanna, die er stilletjes bij zat en naar haar bed verlangde.

Ze stonden voor een stoplicht te wachten toen ze hen zag. Een ogenblik verbaasde ze zich erover hoeveel de man op Marc leek, tot het met een schok tot haar doordrong dat het Marc was. Ze voelde dat ze scherp haar adem inhield. Kim keek haar onderzoekend aan en volgde toen de blik van haar ogen. Het was Marc, in gezelschap van een elegante vrouw in een prachtige jas van donker sabelbont, en ze hadden de armen om elkaar heen geslagen. Hij leek veel jonger dan anders, en zij zag er beeldschoon uit met haar dikke, losvallende haren en de felrode jurk, die door de opening van de jas zichtbaar was. Ze wierp haar hoofd naar achteren en lachte, waarna Marc haar op de mond kuste. Deanna keek verbijsterd toe.

Toen de vrouw doorliep, herkende Deanna haar opeens. Het was het meisje van het vliegveld, met wie ze hem had gezien in de nacht dat Pilar was gestorven. Plotseling had ze het gevoel alsof haar longen werden samengeperst en ze geen lucht meer kreeg. Op het moment dat de twee mensen in zijn auto stapten, omklemde Deanna Kims arm.

'Rijd alsjeblieft door! Snel! Ik wil niet dat hij ons ziet... Dan denkt hij natuurlijk...' Ze wilde niets meer zien en wendde haar gezicht van het raam af. Als in een reflex drukte Kim het gaspedaal in, zodat de wagen vooruit schoot en ze met grote snelheid in de richting van de baai verdwenen. Ondertussen probeerde Deanna haar als razend rondtollende gedachten tot bedaren te brengen. Wat had dit te betekenen? Waarom was dat meisje hier? Was ze... had hij... kwam er...? Maar ze kende alle antwoorden al, net als Kim.

Vijf minuten lang heerste er een gespannen stilzwijgen in de kleine rode auto. Ten slotte was Kim de eerste die iets zei.

'Deanna, ik... het spijt me voor je. Kan ik... verdomme! Ik weet niet wat ik moet zeggen.' Ze wierp een blik op Deanna en kon zelfs in de duisternis zien hoe strak en bleek haar gezicht was. 'Wil je soms liever met me meegaan naar huis, tot je wat rustiger bent geworden?'

'Weet je wat zo gek is?' Deanna keerde zich naar Kim toe en keek haar met grote, glanzend groene ogen aan. 'Ik ben rustig. Ik heb het gevoel alsof alles plotseling voorbij is. De verwarring, de angst, de wanhoop... het is weg, afgelopen.' Ze staarde door het raampje in de mistige nacht en sprak verder zonder Kim aan te kijken. 'Ik geloof dat ik nu weet wat ik ga doen.'

'Wat dan?' Kim maakte zich zorgen om haar vriendin. Ze zat zelf nog te trillen in haar stoel, dus moest de schok voor Deanna wel afschuwelijk hard zijn aangekomen.

'Ik ga bij hem weg, Kim.' Kimberley gaf niet direct antwoord, maar staarde slechts naar Deanna's profiel, dat in de duisternis scherp afstak. 'Ik kan de rest van mijn leven niet op deze manier doorbrengen. Ik vermoed dat dit al een paar jaar aan de gang is. Ik zag hem met haar in Parijs... in de nacht dat Pilar... Ze kwam samen met hem uit Athene. Het mooie is, dat hij me zwoer dat het voorbij was toen hij in september thuiskwam.'

'Denk je dat het serieus is?'

'Ik weet het niet, en dat doet er eigenlijk weinig toe. Het probleem is...' Eindelijk draaide ze haar gezicht weer naar haar vriendin, '...dat er voor mij niet voldoende over blijft. Ik ben altijd alleen. We doen niets samen, en we zullen zelfs dit kind niet delen. Hij zal het me afnemen, zoals hij dat ook met Pilar heeft gedaan. Waarom zou ik bij hem blijven? Uit plichtsbesef, uit lafheid, uit een of ander krankzinnig gevoel van trouw dat me al die jaren heeft dwarsgezeten? Waarvoor? Zag je hem vanavond? Hij zag er gelukkig uit, Kim. En jong! Bij mij heeft hij er in geen achttien jaar zo uitgezien, hoewel ik niet eens meer weet of dat wel ooit het geval was. Misschien is zij de goede vrouw voor hem. Misschien kan zij hem geven waartoe ik om de een of andere reden nooit in staat was. Maar wat het ook is, dat is zijn probleem. Ik vertrek.'

'Denk er eerst eens rustig over na.' Kim sprak rustig en keek Deanna recht aan. 'Misschien is dit er niet het juiste moment voor, en kun je beter wachten tot na de bevalling. Je wilt tijdens je zwangerschap toch niet alleen zijn?'

'Voor het geval je dat nog niet had gemerkt... ik ben al alleen!'

Kim gaf toe, maar de blik in Deanna's ogen maakte haar bang. Een dergelijke vernietigende vastberadenheid had ze bij haar vriendin nog nooit gezien. Het was angstwekkend.

Na een eindeloos lijkende tijd bereikten ze Deanna's huis. 'Vind je het prettig als ik nog even binnenkom?' Ze wisten in ieder geval zeker dat Marc niet thuis was.

Deanna schudde haar hoofd. 'Nee, ik wil alleen zijn om na te denken.'

'Ga je vanavond nog met hem praten?'

Deanna keek Kimberley lang aan voordat ze antwoord gaf. Deze keer zag Kim het verdriet in haar ogen en ze besefte dat haar vriendin nog steeds om Marc gaf, dat de situatie haar pijn deed. 'Ik zie wel. Misschien komt hij niet eens thuis.'

31

Zodra ze alleen in haar slaapkamer was, trok Deanna langzaam de zwarte jurk uit en bleef voor de spiegel naar zichzelf staan kijken. Ze was nog steeds knap, en in sommige opzichten ook nog jong. De huid van haar gezicht was soepel en veerkrachtig, haar hals had de gracieuze lijn als van een zwaan, haar ogen waren groot en haar oogleden hingen niet slap naar beneden, ze had geen onderkin, haar borsten waren nog stevig, ze had slanke benen en smalle heupen. Echte tekenen van ouderdom waren niet aanwezig, maar toch zag ze er minstens tien jaar ouder uit dan dat meisje vanavond. Ze had de gloed, de glamour en de opwinding van een minnares bezeten. Dat was buiten kijf. Was dat dan waarnaar hij verlangde? Zorgde dat voor het verschil? Of was het iets anders? Kwam het doordat ze Française was, iemand uit zijn eigen land... of doordat hij gewoon van haar hield? Al die vragen schoten door Deanna heen terwijl ze haar kamerjas aantrok. Ze wilde het hem allemaal vragen en ze wilde zijn antwoord horen... als hij tenminste thuis zou komen, als hij het haar ooit zou willen vertellen. Ze wilde hem onmiddellijk met haar vragen confronteren en niet de hele nacht op hem wachten, maar het was duidelijk dat hij en dat meisje van plan waren de stad in te gaan. Het kon wel ochtend worden voordat hij thuiskwam, met het smoesje dat hij bekaf was omdat hij de hele nacht eindeloze besprekingen had moeten voeren. Plotseling vroeg ze zich af hoe lang dit al aan de gang was en hoe vaak hij haar al leugens had opgedist. Met haar hoofd tegen de rugleuning van haar stoel, sloot ze haar ogen voor het zachte schijnsel van de lampen. Waarom wilde hij hun huwelijk voortzetten nu Pilar er niet meer was? Hij had een volmaakte kans gehad om Deanna in Parijs te verlaten, haar te vertellen dat alles tussen hen voorbij was. Waarom had hij dat niet gedaan? Waarom was hij gebleven? Waarom wilde hij deze komedie voortzetten? En toen, opeens, wist ze het. De baby! Dat wilde hij... een zoon!

Even later glimlachte ze in zichzelf. Het was echt grappig. Voor het eerst sinds hun bijna twintigjarige samenzijn, had zij de overhand. Zij had wat hij als enige verlangde. Zijn zoon. Of mogelijk een dochter, nu Pilar er niet meer was. Maar Marc wilde hoe dan ook haar kind. Het was te gek om los te lopen! Aangezien hij dat meisje kennelijk niet had losgelaten, had hij bij haar net zo goed een kind kunnen maken. Maar om de een of andere reden had hij dat niet gedaan. Die gedachte amuseerde haar. Nu had ze hem in zekere zin in haar greep... een wurggreep. Ze kon hem verlaten, of ze kon bij hem blijven. Ze kon het hem hoe dan ook betaald zetten. Misschien kon ze hem er zelfs toe dwingen bij dat meisje weg te gaan. Hij kon natuurlijk ook doen alsof, zoals hij dat in het verleden had gepresteerd. Hij had haar wijsgemaakt dat de affaire voorbij was, maar dat bleek nu duidelijk een leugen. Met een zucht ging ze rechtop in de stoel zitten en opende haar ogen. Ze was al te lang met gesloten ogen door het leven gegaan. Stilletjes verliet ze de kamer en liep de trap van het donkere huis af. Ze kwam een beetje tot zichzelf toen ze vanuit de salon uitkeek over de baai, waar talloze lichtjes flikkerden. Het zou vreemd zijn niet langer hier te zijn, dit huis te verlaten... en hem ook. Het zou angstig zijn om alleen door het leven te gaan, zonder iemand die voor haar of voor de baby zorgde. Het zou allemaal griezelig en nieuw zijn, maar ze zou dan wel schoon schip hebben gemaakt. Ze zou niet eenzaam zijn op de manier zoals ze dat was gewend... Haar leven zou niet langer een leugen zijn. In haar eentje bleef ze wachten tot de dag aanbrak. Wachten op hem. Ze had haar besluit genomen. Kort na vijven hoorde ze zijn sleutel in het slot. Zachtjes liep ze naar de deur van de salon, waar ze als een visioen in wit satijn bleef staan. 'Bonsoir.' Ze begroette hem in het Frans. 'Of moet ik zeggen bonjour?' Het eerste daglicht toonde zich in roze en oranje boven de spiegelgladde baai. Eindelijk was er eens geen mist. Het eerste wat ze aan hem merkte, was dat hij dronken was. Niet stomdronken, maar toch behoorlijk aangeschoten.

'Ben je al op?' Hij deed een poging met zekere passen naar binnen te lopen, maar moest zich aan de rugleuning van een stoel vasthouden om niet te wankelen. Hij scheen het allesbehalve prettig te vinden met haar te moeten praten. 'Het is afgrijselijk vroeg, Deanna.'

'Of afgrijselijk laat. Heb je een gezellige nacht gehad?'

'Natuurlijk niet. Doe niet zo belachelijk! We hebben tot vier uur zitten vergaderen, en daarna nog wat gedronken. Om te toosten.'

'Wat geweldig.' Haar stem was ijzig koud. Hij staarde haar aan alsof hij hoopte in haar gezicht de sleutel tot die kilte te vinden. 'Waarop moesten jullie toosten?'

'Op een nieuwe... overeenkomst.' Hij had bijna gezegd 'jas', maar wist zich bijtijds te herstellen. 'Een handelsovereenkomst voor bont met Rusland.' Met een zelfvoldane glimlach keek hij zijn vrouw aan. Ze beantwoordde zijn lach niet. Haar gezicht leek als uit steen gehouwen. 'Het was een prachtige jas.' Als rotsblokken ploften de woorden tussen hen in.

'Wat bedoel je?'

'Ik denk dat we allebei heel goed weten wat ik bedoel. Ik zei dat het een prachtige jas was.'

'Je slaat wartaal uit.' Maar zijn ogen leken haar blik te ontwijken.

'Dat geloof ik niet. Ik heb je vanavond met je vriendin gezien en ik neem aan dat het een serieuze affaire is.' Ze keek hem onbewogen aan, en hij zei niets. Even later wendde hij zich van haar af en staarde uit over de baai.

'Ik zou natuurlijk kunnen zeggen dat ze op doorreis was.' Hij draaide zich weer naar haar toe. 'Maar dat doe ik niet. Ik heb een moeilijke periode achter de rug. Pilar... zorgen om jou...'

'Woont ze nu hier?' Haar grote groene ogen tartten hem meedogenloos.

'Nee, ze was hjer maar voor een paar weken,' antwoordde hij.

'Wat leuk! Moet ik dit als een vast onderdeel van mijn toekomst beschouwen of ben je van plan een keus te maken? Ik neem aan dat zij je die vragen ook al heeft gesteld. Mag ik veronderstellen dat de keus op dit moment bij mij ligt?'

'Misschien.' Hij leek even te wankelen, maar herstelde zich toen. 'Maar dat zal niet gebeuren, Deanna. Daarvoor staat er voor jou en mij te veel op het spel.'

'Werkelijk? Zoals?' Ze wist precies wat hij bedoelde. Maar er stond niets meer op het spel. Vanaf nu was de baby van haar. Niet van hen samen, maar alleen van haar.

'Dat weet je best. Ons kind.' Hij probeerde teder te kijken, maar was slechts tot een glazige blik in staat. 'Dat betekent alles voor me. Voor ons.'

'Ons? Zal ik je eens wat vertellen, Marc? Ik geloof helemaal niet dat er een "ons" is. Jij bent er en ik ben er, maar samen vormen we geen "ons". Voor jou bestaat alleen dat meisje. Ik zag het vanavond op je gezicht.'

'Ik was dronken.' Heel even stond er wanhoop in zijn ogen te lezen. Deanna zag het, maar het kon haar niets meer schelen.

'Jullie waren gelukkig. Jij en ik zijn samen in geen jaren meer gelukkig geweest. We blijven krampachtig bij elkaar, uit gewoonte, uit angst, uit plicht, uit verdriet. Het weekend nadat Pilar was gestorven, had ik je willen verlaten. Ik zou dat ook hebben gedaan als ik niet had ontdekt dat ik zwanger was. Nu ga ik doen wat ik toen heb nagelaten.'

'Dat sta ik niet toe. Je zou het niet redden!' Nu was hij kwaad. Er verscheen een onheilspellende blik in zijn ogen. Ze zou het enige waar hij op dat moment om gaf - het kind - niet van hem afnemen! 'Ik heb jou niet nodig om te kunnen overleven.' Ze wisten beiden dat het bravoure was.

'Waar wil je van leven, liefje? Van het schilderen? Ga je je krabbels soms aan de mensen op straat verkopen? Of ga je misschien terug naar je eigen minnaar?'

'Welke minnaar?' Deanna had het gevoel dat ze een klap in haar gezicht had gekregen.

'Je denkt dat ik het niet weet, hè, arrogant, overspelig kreng dat je bent! Je slingert me verwijten naar het hoofd over mijn... eh... activiteiten, maar je bent zelf ook geen heilig boontje.' Hij zwaaide lichtjes heen en weer terwijl hij zijn gal over haar hoofd uitstortte.

'Wat bedoel je?' vroeg ze, plotseling met een spierwit gezicht.

'Precies wat ik zeg. Toen ik naar Athene was, heb jij kennelijk de bloemetjes buiten gezet. Ik weet niet met wie. Dat kan me trouwens weinig schelen, want je bent mijn vrouw en dat is mijn kind. Jullie zijn alle twee van mij! Begrepen?'

Het tierde in haar binnenste. 'Waar haal je het lef vandaan dat te zeggen? Hoe durf je! Vroeger was ik misschien van jou, maar vanaf nu zul je me nooit meer bezitten. En het kind ook niet! Ik sta niet toe dat je hetzelfde doet als je met Pilar hebt gedaan!'

Hij wierp haar een duivelse grijns toe. 'Je hebt geen keus, schatje. Dat kind is van mij... Van mij, omdat ik heb besloten me op te werpen als de vader en jou te houden, ondanks je gedrag. Maar waag het niet te vergeten dat ik het weet. Ook al probeer je je nog zo heilig voor te doen, je bent geen haar beter dan ik.' Zijn ogen vernauwden zich tot spleetjes en opnieuw zwaaide hij op zijn benen heen en weer. 'Onthoud goed dat ik degene ben die voorkomt dat jouw kind als een bastaard opgroeit. Ik geef hem mijn naam... omdat ik hem wil hebben, niet omdat hij van mij is.'

Deanna's stem was als een klomp ijs. Ze bleef onbeweeglijk staan en keek Marc strak aan. 'De baby is dus niet van jou, Marc?'

Hij maakte een onhandige buiging en knikte. 'Klopt.'

'Hoe weet je dat?'

'Omdat de vrouw die je zo haat diabetisch is en dood had kunnen gaan als ik haar zwanger had gemaakt. Daarom heb ik me een aantal jaren geleden laten steriliseren.' Terwijl Deanna zich verbijsterd aan de rugleuning van een stoel vastklampte om overeind te blijven, keek hij haar met een zelfvoldane grijns aan.

'Ik begrijp het.' Er viel een lange, pijnlijke stilte. 'Waarom vertel je me dat nu?'

'Omdat ik genoeg heb van al die leugens en van dat misselijkmakende zielige gezicht van jou. Ik heb er geen zin meer in door jou te worden behandeld alsof ik je heb misbruikt. Dat heb ik namelijk niet gedaan, madam! Ik heb je een gunst bewezen door jou en je kind te houden, ondanks je walgelijke gedrag en ondanks het feit dat je overspel pleegde. Maar nu is je minnaar van het toneel verdwenen en heb je alleen mij nog. Je bent van mij!'

'Zodat je met me kunt doen wat je wilt, Marc?' Haar ogen schoten vuur, maar hij was te dronken om het te merken.

'Precies. En nu stel ik voor dat je jezelf en je zoon naar bed brengt, dan kan ik zelf ook eindelijk gaan slapen. Ik zie je morgenochtend wel weer.' Hij draaide zich om en liep waardig de trap op, zich volkomen onbewust van de uitwerking van zijn bekentenis. Deanna was bevrijd.

32

De achterdeur van het huis was afgesloten, en zij had de sleutel. Ze had Kim gebeld en gevraagd een wagen, een stationcar, voor haar te huren. Ze zou het later wel uitleggen. Ze had de supermarkt verzocht haar een dozijn dozen te bezorgen. Het materiaal uit haar atelier kon gemakkelijk in drie dozen, terwijl ze er vijf nodig had voor haar foto's en albums. De schilderijen stonden allemaal keurig gerangschikt bij de achtertrap en zes koffers lagen klaar om te worden volgepakt. Ze greep naar de telefoon en vroeg Margaret haar te helpen. Ze wilde dit niet alleen doen. Vanaf zes uur was ze in haar atelier bezig geweest, en nu was het bijna negen uur. Ze wist dat Marc vermoedelijk al was vertrokken. Hij volgde haar nooit naar haar atelier als ze hun slaapkamer verliet, en de stilte in het huis was oorverdovend geweest. Het einde was rustig en zonder herrie gekomen. Nu kon ze het verleden wegstoppen in een dozijn dozen en een paar koffers. De rest liet ze achter voor hem. Het was allemaal zijn eigendom. De meubels uit Frankrijk, de schilderijen, de tapijten en het zilver, dat van zijn moeder was geweest. Bijna alles was uit Frankrijk overgestuurd. Wat zij zelf in de loop der jaren bijeen had vergaard, bevond zich in haar atelier - boeken over kunst, penselen, verf, wat snuisterijen, die geen waarde hadden maar die ze gewoon mooi vond. Verder had ze haar kleren, en ze besloot ook haar sieraden mee te nemen. Die zou ze verkopen om te kunnen leven tot ze werk had gevonden. Haar schilderijen, die voor hem niets betekenden, kon ze eveneens van de hand doen. Alleen het schilderij van haar en Pilar zou ze voor de rest van haar leven koesteren als een kostbare schat. Wat er verder overbleef, mocht hij hebben. Alles. Ze opende de deur aan de voet van de trap naar het atelier en liep aarzelend het huis door. Wat, als hij er nog was? Als hij zat te wachten? Als hij wist wat ze van plan was en wanneer? Maar het maakte geen verschil meer. Hij kon haar toch niet tegenhouden. Gisteravond had hij haar verteld wat ze moest weten. De baby was niet van hem, maar van Ben. En hij had het al die tijd geweten. Het deed er niet meer toe. Niets deed er nog toe.

'Margaret, is...?' Ze wist niet goed wat ze moest zeggen.

'Hij is om half negen naar kantoor vertrokken.' Er schitterden tranen in Margarets ogen. 'Mevrouw Duras, u gaat toch niet... O, ga niet weg, blijf bij ons...'

Het waren de woorden die Marc had moeten zeggen, maar hij wist al dat hij had verloren, en de avond tevoren was hij te dronken geweest om te beseffen dat het haar menens was. Waarschijnlijk had hij gedacht rustig zijn roes te kunnen uitslapen terwijl zij in haar atelier zat bij te komen, om haar vervolgens bij zijn thuiskomst met wat juwelen, een verontschuldiging en een leugen te lijmen, in de veronderstelling dat dan alles weer vergeven en vergeten zou zijn. Nou, deze keer niet! Deanna sloeg een arm om Margaret heen.

'Ik kan niet anders. Maar je kunt me later komen opzoeken en dan kunnen we samen wat babbelen.'

'Echt?' De oude vrouw zag er verslagen uit. Door haar eigen tranen heen schonk Deanna haar een glimlach. Ze huilde nu om zichzelf, niet om hem.

Toen ze de tweede koffer hadden ingepakt, rinkelde de deurbel. Deanna sprong verschrikt overeind en even verscheen er iets van paniek in Margarets ogen. Deanna holde de trap af en zag tot haar opluchting Kim voor de deur staan.

'Ik heb de grootste stationcar die ze konden missen. Het lijkt wel een schip!' Ze probeerde te lachen, maar zag dat Deanna er niet voor in de stemming was. Haar ogen vertoonden donkere kringen, haar haren zaten in de war en haar wangen vertoonden sporen van tranen. 'Je ziet eruit alsof je een zware nacht achter de rug hebt.'

'Het kind is niet van hem.' Het waren de eerste woorden die ze kon bedenken. Plotseling keek ze Kim glimlachend aan. 'Het is van Ben. Ik ben er zo blij om.'

'Godallemachtig!' Een ogenblik wist Kim niet of ze moest lachen of huilen, maar om de een of andere reden voelde ze zich eindeloos opgelucht. Deanna was vrij! 'Weet je het zeker?'

'Absoluut.'

'Ga je weg?'

'Ja... Nu.'

'Daar had ik al zo'n vermoeden van. Doe je het om de baby?' Ze waren bij de deur blijven staan, maar nu wendde Deanna zich af en liep langzaam naar de trap.

'Daarom, en om al het andere. Dit is geen huwelijk, Kim. Wat het ook is, het is voorbij. Vannacht wist ik dat opeens heel zeker.'

'Vertel je het aan Ben?' Een domme vraag, want ze wist dat Deanna dat natuurlijk zou doen. Dat dacht ze tenminste, tot Deanna haar hoofd schudde. 'Ben je gek? Waarom niet?'

'Waarom wel? Om van Marcs huis naar het zijne te hollen en me dan door hem te laten verzorgen? Kim, ik heb hem laten zitten en ben teruggegaan naar Marc, zonder hem te vertellen dat ik een kind verwachtte. Welk recht heb ik om hem nu op te bellen?' Haar ogen leken te groot voor haar gezicht.

Kim staarde haar aan en probeerde te bedenken welke realiteit er in haar woorden school. 'Maar je draagt zijn baby bij je! Geeft je dat niet voldoende recht?'

'Ik weet het niet. Ik weet alleen dat ik niet van plan ben hem te bellen.'

'Wat ga je verdomme dan doen?' Kim greep haar arm toen ze de trap op wilde gaan.

'Ik ga hier weg. Ik ga op zoek naar woonruimte, en dan kan ik best voor mezelf zorgen.'

'O, wil je in godsnaam ophouden met dat nobele gedoe? Waar wil je van eten?'

'Ik kan een baantje zoeken, schilderen, mijn sieraden verkopen... Je zult zien dat het me lukt. Kom mee, ik moet boven nog het een en ander afmaken.' Met een ernstig gezicht volgde Kim haar vriendin naar boven. Ze vond het prima dat Deanna Marc verliet, maar dat ze geen contact opnam met Ben, was krankzinnig.

Margaret had juist de laatste koffer ingepakt, zodat nu alleen nog Marcs spullen in de kamer waren overgebleven. De snuisterijen en foto's, de kleine aandenkens, het juwelendoosje, de boeken... alles was ingepakt en verdwenen. Deanna bleef even in de deuropening staan. Het volgende moment draaide ze zich om en holde naar beneden. Ze hadden vijfentwintig minuten nodig om alles in de wagen te laden. Margaret huilde daarbij onafgebroken en Kim sleepte de zware bagage naar beneden, terwijl Deanna zich ontfermde over de schilderijen, die niet veel wogen.

'Blijf af!' schreeuwde Kim op een gegeven moment, toen Deanna een koffer wilde optillen. 'Je bent nota bene vijf maanden zwanger, sufferd!'

Deanna glimlachte. 'Welnee, hooguit vier en een half.' Daarop begonnen ze beiden te grinniken. Deanna had het precies uitgerekend, toen ze in alle vroegte haar penselen had schoongemaakt en in krantenpapier had gewikkeld om ze vervolgens weg te bergen. Hij had haar wijsgemaakt dat hij het kind eind juni, vlak voor zijn vertrek, bij haar had verwekt. Maar het leek waarschijnlijker dat het eind juli was gebeurd, toen ze bij Ben was. Dat verklaarde waarom dokter Jones pas een maand later dan hij had verwacht de hartslag van de baby kon horen, en ook waarom haar buik niet dikker was. Bovendien begreep ze nu waarom ze nog steeds zo'n last van vermoeidheid had. Ze vermoedde zelf dat ze op dit moment precies vier maanden in verwachting was. 'O, mijn God!' Plotseling keek ze Kim aan. 'Is het vandaag Thanksgiving?'

'Ja.'

'Waarom heb je me dat niet verteld?'

'Ik dacht dat je het wel wist.'

'Moest je niet ergens heen?'

'Later pas. Eerst ben jij aan de beurt. Je gaat bij mij thuis wat rusten, daarna tutten we ons op en gaan we kalkoen eten.'

'Je bent getikt! Je doet alsof je je wekenlang op mijn komst hebt voorbereid.' De beide vrouwen keken elkaar glimlachend aan terwijl ze de laatste schilderijen achterin de wagen legden. 'Als je maar weet dat ik zolang in een hotel ga,' zei Deanna vastberaden en met een blik op de volgeladen auto.

'Geen sprake van.' Kim was even koppig. 'Je trekt bij mij in tot je zelf een fatsoenlijk onderkomen hebt.'

'Daar zullen we het nog wel eens over hebben. Ik ga even naar binnen voor een laatste controle.'

'Bestaat er gevaar dat Marc terugkomt? Het is tenslotte een feestdag.'

Deanna schudde haar hoofd. 'Dat geldt niet voor hem. Marc werkt op Thanksgiving.' Toen verscheen er een klein lachje om haar mond en schudde ze haar hoofd. 'Dat kennen ze in Frankrijk niet.' Kim knikte en stapte in de wagen terwijl Deanna weer in het huis verdween. Margaret was in de keuken, zodat Deanna een ogenblik voor zichzelf had. Voor het laatst was ze in wat haar huis was geweest... en eigenlijk ook niet. In werkelijkheid was het huis van hem. Misschien zou de kleine Française in de bontjas het hier prettig vinden, zou het huis voor haar een betekenis krijgen.

Deanna stond in de hal en staarde de salon in. Haar blik gleed langs de portretten van Marcs voorouders. Het was verbijsterend dat ze na achttien jaar vertrok met bijna even weinig als ze indertijd was gekomen. Een paar dozen, wat schilderstukken, haar kleren... De kleren waren deze keer wat duurder. De sieraden zouden haar in leven houden. De schilderijen waren beter en het schildersmateriaal was verfijnder. Maar het kon nog steeds allemaal in één wagen. Achttien jaar in even zoveel dozen en koffers. Ze ging achter haar bureau zitten en haalde een vel briefpapier uit een van de laden. Het was Wedgewood-blauw en opgesierd met witte randen, terwijl het briefhoofd vermeldde: mevrouw marc-edouard duras. Ze pakte haar pen en schreef, na even nadenken, niet meer dan een paar woorden:

Ik hield van je, schat.

Vaarwel.

Ze vouwde het blad papier dubbel, veegde met de rug van haar hand een traan van haar gezicht en stak de brief vervolgens tussen de spiegellijst in de hal. Toen ze zich omkeerde, zag ze dat Margaret stond te kijken terwijl de tranen over haar wangen stroomden. Deanna zei niets, maar ging naar de vrouw toe en drukte haar een ogenblik stijf tegen zich aan. Even later liet ze haar los, knikte alleen nog en liep toen met vochtige ogen naar de deur. Voordat ze het huis verliet, fluisterde ze nog één woord. Het klonk zo zacht dat Margaret het nauwelijks kon verstaan. 'Adieu.' Daarna trok ze rustig de deur achter zich dicht en glimlachte.

33

'Waarom ga je niet mee?' Kim keek teleurgesteld. 'Het is Thanksgiving, en ik vind het helemaal niet leuk om je hier alleen achter te laten.'

'Onzin! Ik ben niet uitgenodigd. Bovendien ben ik bekaf en kan ik het echt niet opbrengen, liefje. Heus, ik ben zo vreselijk moe. Laat me * nou maar rustig hier, dan ben ik morgen misschien weer wat opgeknapt.'

Maar zelfs dat betwijfelde Kim. De afgelopen vierentwintig uur hadden hun tol geëist en Deanna zag er uitgeput uit. Kim was zelfs zover gegaan om via de telefoon in de keuken dokter Jones te bellen. Met zachte stem, zodat Deanna haar niet zou horen, had ze de arts verteld wat er was gebeurd. Hij had haar geadviseerd Deanna haar gang te laten gaan en haar in haar eigen tempo te laten doen wat ze zelf wilde. Hij was ervan overtuigd dat ze het wel zou redden. Gesteund door die woorden, besloot Kim haar vriendin niet te dwingen.

'Goed dan. Weet je zeker dat je je niet eenzaam zult voelen?'

'Het lijkt me waarschijnlijker dat ik als een blok in slaap val.' Deanna gaapte en keek Kim met een vermoeid lachje aan. 'Ik geloof niet dat ik Thanksgiving dit jaar erg zal missen.' De twee vrouwen wisselden een glimlach. Deanna viel in slaap nog voordat Kim was vertrokken. Die sloop op haar tenen de kamer uit en trok de deur zacht achter zich dicht.

Die avond, om een uur of elf, draaide hij de sleutel in het slot om en hield een ogenblik zijn adem in. Het was stom dat hij haar niet had opgebeld, maar wat had hij moeten zeggen? Hoe kon hij zijn woorden terugnemen? Hij had haar iets moois willen geven, haar willen terugkopen, maar alle winkels waren gesloten. Thanksgiving... een dag van dank. De helft van de dag had hij werkend achter zijn bureau doorgebracht en de andere helft bij Chantal. Ze had gemerkt dat er iets mis was, maar ze wist niet goed wat. Tijdens hun liefdesspel had hij zich op zonderlinge wijze aan haar vastgeklampt.

Hij opende de deur en keek om zich heen. Nergens brandde licht en er was geen geluid te horen. Haar auto stond in de garage, dus hij nam aan dat ze al naar bed was. Hij zag zelfs geen lichtschijnsel onder de deur van Margarets kamer. Het hele huis was in een diepe stilte gehuld. Hij deed alleen een klein lampje aan en hing toen zijn jas aan de kapstok. Op dat moment ontdekte hij het velletje papier dat in de lijst van de spiegel stak. Was ze soms met een vriendin uitgegaan? Hij pakte het papier en bleef er roerloos mee in zijn handen staan, terwijl een beklemmend gevoel zich van hem meester maakte. Hij hief zijn hoofd op, alsof hij verwachtte haar stem of haar voetstappen op de trap te horen. Maar er was alleen maar die bedreigende stilte. Eindelijk vouwde hij langzaam het briefje open, en terwijl hij las verscheen er een waas voor zijn ogen en begon zijn hoofd pijnlijk te kloppen. 'Ik hield van je, schat. Vaarwel.' Waarom hield? Waarom die verleden tijd? Maar hij wist het. Hij had haar verteld wat ze nooit had kunnen weten. Dat de baby niet van hem was. Ze wist nu dat hij tegen haar had gelogen over het kind en over Chantal... Ze was op de hoogte van zijn andere leven. Ze had hem met Chantal in Parijs gezien, en gisteravond weer. Hij had het gevoel alsof zijn benen van lood waren toen hij de trap oprende. Boven zou hij Deanna aantreffen, slapend in hun bed. De hele dag had hij de gebeurtenissen van de vorige avond verdrongen, in de hoop dat het allemaal vanzelf zou overgaan. Als hij haar zou bellen, zou dat alles tot realiteit maken. Dat kon hij niet verdragen. Dat wilde hij niet. Nu hoefde hij alleen maar in hun slaapkamer te kijken en dan zou hij haar in diepe rust aantreffen.

Maar toen hij hun kamer betrad, was die zoals hij had gevreesd... leeg. Ze was weg. Deanna had hem verlaten.

Marc-Edouard bleef een ogenblik roerloos staan, niet wetend wat te doen. Ten slotte pakte hij, vechtend tegen zijn tranen, de telefoon. Hij had haar nodig, hij had haar verschrikkelijk hard nodig. Nu moest ze er voor hem zijn. Hij wist dat hij op haar kon rekenen. Hij draaide het nummer, maar toen Chantal opnam, klonk haar stem vreemd.

'Chantal... ik... ik moet je spreken... ik kom meteen naar je toe.'

'Is er iets aan de hand?' Ze klonk verward en gejaagd.

'Ja... nee... Wacht op me. Ik kom nu naar je toe.' Ze had hem willen vragen een beetje op te schieten, maar ze had niet goed geweten wat ze moest zeggen. Toen hij korte tijd later bij haar aankwam voelde ze zich nog steeds onbehaaglijk en lag er een beduusde uitdrukking op haar gezicht. Maar hij zag het niet en nam haar in zijn armen zodra ze de deur opendeed.

'Lieveling, wat is er? Je ziet er beroerd uit!'

'Ik ben... ik weet het niet... Ze is weg.'

Arme man. Alweer Pilar. Achtervolgde hem dat nog steeds zo? Maar wat was de aanleiding voor deze plotselinge aanval? 'Ik weet het, liefste, maar je hebt mij toch?' Ze gingen op de bank zitten, waar ze hem dicht tegen zich aandrukte.

'Maar de baby...' Op dat moment besefte hij dat hij dat er niet had moeten uitflappen.

'Welke baby?' Was hij gek geworden? Ze trok zich van hem terug en keek hem angstig aan.

'Niets... ik ben een beetje in de war... Het gaat om Deanna. Ze is weg.'

'Voorgoed? Heeft ze je verlaten?' Toen hij zwijgend knikte, begon Chantal te grinniken. 'Dat kunnen we beter vieren dan betreuren.' Zonder verder na te denken, stond ze op en liep naar de keuken om een van de flessen champagne te halen, die Marc nog maar een paar dagen tevoren bij haar had achtergelaten. Even later kwam ze terug met de fles en twee glazen, maar bleef halverwege de kamer staan toen ze de gekwelde uitdrukking op Marcs gezicht zag. 'Vind je het zo erg?'

'Ik weet het niet. Ik ben verbijsterd. Ik heb een paar dingen gezegd die... ik beter voor me had kunnen houden... Al mijn kaarten heb ik op tafel gegooid.'

Chantal staarde hem met kille ogen aan. 'Ik wist niet dat je haar zó graag wilde houden. Wat nu? Ga je proberen haar terug te krijgen?'

Hij keek haar aan en schudde langzaam zijn hoofd. Hij wist dat hij Deanna nooit terug zou krijgen. In zijn poging haar voorgoed aan zich te binden, had hij het enige gezegd dat haar van hem kon scheiden. De baby was niet van hem. 'Tussen twee haakjes...' Chantal aarzelde maar heel even,'... wat bedoelde je net, toen je het over een baby had?' Hij gaf geen antwoord, scheen te staren naar iets wat zij niet kon zien. Haar hoop werd de bodem ingeslagen. 'Was ze zwanger, Marc?' De woorden waren als een strop om zijn nek. Hij knikte zwijgend.

'Wist ze dat het niet van jou was?'

'Niet voor gisteravond.'

'Ik begrijp het. Daarom ben je dus zo lang bij haar gebleven... om een kind dat niet eens van jou was...' Haar stem stierf weg als een doodsklok in de verte, terwijl een diepe teleurstelling zich van haar meester maakte. 'Ik heb me nooit gerealiseerd dat het zoveel voor je betekende.'

'Dat doet het niet.' Hij loog tegen haar en wilde haar in zijn armen nemen.

'Ja, dat doet het wel.' De champagnefles bleef ongeopend staan terwijl ze elkaar vol wanhoop aankeken. 'Het betekent wel degelijk veel voor je!'

'We kunnen een kind adopteren,' zei Marc.

Chantal knikte langzaam. Als het inderdaad zo belangrijk voor hem was, zouden ze dat moeten doen, maar ze wilde geen kinderen. Ze had nooit kinderen gewild.

'Ja, dat zouden we kunnen doen.' Ze keek plotseling op haar horloge. 'Wat ga je nu doen?'

'Met jou trouwen.' Hij probeerde te glimlachen, maar de woorden leken zwaar op zijn tong te drukken. 'Als je dat tenminste nog wilt.'

'Ja, dat wil ik.' Hoewel haar stem plechtig klonk, flitste er in haar ogen een vage angst op. 'Maar dat bedoelde ik niet, lieveling. Ik had het over vannacht.'

'Ik weet het niet. Kan ik hier blijven?' De gedachte te moeten teruggaan naar zijn eigen huis vond hij ondraaglijk, en hij kon Chantal niet nu al meenemen om haar Deanna's plaats in zijn bed te laten bezetten. Gisteren had zijn vrouw daar nog gelegen. De nacht na zijn ontboezeming had Deanna in haar atelier geslapen.

'Laten we uit eten gaan!'

'Nu?' Hij keek haar geschokt aan. 'Ik ben er nauwelijks voor in de stemming. Er is de afgelopen uren heel wat voor me veranderd. Hoeveel ik ook van je houd, ik heb tijd nodig om aan de nieuwe situatie te wennen.' Heel even vroeg hij zich af of hij een vergissing had begaan door naar haar toe te komen voordat hij de schok had verwerkt. 'Kunnen we hier niet een hapje eten?'

'Nee, ik wil uit!' Ze zei het zenuwachtig, alsof ze haast had. Plotseling viel hem op dat ze een zwarte zijden jurk droeg, alsof ze zonder hem ook al plannen had gehad om uit eten te gaan.

'Stond je soms op het punt weg te gaan toen ik je belde?' Hij keek alsof hij er niets van begreep.

'Ach, ik wilde gewoon ergens gaan eten.'

'Alleen?' vroeg hij verbijsterd.

'Natuurlijk.' Maar het lachje dat ze hem schonk, was gemaakt. Voordat ze nog meer kon zeggen, ging de deurbel. Ze wierp een snelle blik op Marc-Edouard en haastte zich toen naar de deur. 'Ik ben zo terug.' Vanaf zijn plaats kon Marc de voordeur niet zien, maar hij hoorde wel hoe ze naar buiten liep. Verwarrende gedachten welden in hem op. Hij stond op en volgde haar naar de deur, die ze bijna helemaal achter zich had dichtgetrokken. Hij hoorde haar aan de andere kant zachtjes spreken. Met een ruk trok hij de deur open en stond oog in oog met zijn compagnon, Jim Sullivan, die geschrokken opkeek toen hij Marc zag. Chantal deed snel een pas opzij en staarde hem met ingehouden adem aan.

'Stoor ik soms? Je mag wel binnenkomen, hoor.' Hoewel hij Jim aankeek, waren zijn woorden voor beiden bestemd. Zwijgend gingen ze naar binnen, waarna Chantal de deur sloot.

'Liefste, het is heus... Jim dacht alleen dat ik een Thanksgivingdiner wel leuk zou vinden. Ik wist niet beter dan dat je... eh... thuis...' Haar gezicht stond strak van verlegenheid en met haar geforceerde vrolijkheid kon ze niemand om de tuin leiden.

'Ik begrijp het al. Wat gezellig! En wat vreemd dat geen van jullie tweeën me daar iets van heeft verteld.'

'Sorry, Marc.' Jim keek hem ernstig aan, terwijl ze in het midden van de huiskamer onbehaaglijk bleven staan. 'Meer valt er voor mij niet te zeggen, vrees ik.' Marc-Edouard keerde hem zijn rug toe. Jim legde even zijn hand op Marcs schouder, waarna hij de flat verliet en de voordeur rustig achter zich dichttrok. Langzaam keerde Marc zich naar Chantal toe.

'Dat doe je dus als ik er niet ben.'

Haar ogen werden groot en ze schudde haar hoofd. 'Ik ben alleen maar een paar keer met hem uit eten geweest. Ik dacht dat je dat niet erg zou vinden.' Ze wisten allebei dat het een leugen was.

'Wat moet ik nu nog tegen je zeggen?'

'Dat je het me vergeeft. Dan beloof ik je dat het nooit weer zal gebeuren.' Ze glipte zachtjes in zijn armen en drukte hem dicht tegen zich aan, terwijl hij zijn hoofd boog en haar zachte haren tegen zijn gezicht voelde. Tranen prikten in zijn ogen, want hij wist dat het zich zou herhalen... telkens opnieuw.

34

Kimberley reed door de nauwe straten van Sausalito en sloeg ten slotte een smal steegje in dat naar de baai leidde. Ze keek op het papiertje dat op de stoel naast haar lag, om te controleren of ze de juiste weg volgde. Nog een bocht om, weer een smal straatje in, een doodlopende weg, en toen was ze er. Verscholen achter een wit hek, struikgewas en talloze margrieten, stond een klein huis, het juweeltje dat Deanna haar had beschreven. Kimberley was er op het eerste gezicht verliefd op. Ze laadde haar armen vol met pakjes en probeerde even later moeizaam bij de bel te komen. Het duurde niet lang voor Deanna de deur opende.

Deanna droeg een spijkerbroek, met een wijde rode sweater over een felgele blouse, terwijl haar voeten in linnen schoenen waren gestoken. Haar haren waren opgestoken tot een knot. Er verscheen een warme glimlach in haar ogen toen ze haar vriendin zag.

'Vrolijk kerstfeest, mevrouw! Wat heerlijk dat je kon komen!' Ze sloeg haar armen om Kim heen en ze kusten elkaar. 'Ik ben pas twee weken bij je weg, maar ik heb nu al heimwee naar je gezelschap.'

'Dat lijkt me niet nodig, want het is hier goddelijk.' Kim volgde haar naar binnen en keek om zich heen. Deanna had niet stil gezeten; de keuken was geverfd en de vloeren waren brandschoon. In een hoekje stond een kleine kerstboom, opgetuigd met zilveren ballen en vrolijke lichtjes. Onder de boom lagen drie pakjes, en op alle drie stond de naam van Kim.

'Vind je het echt leuk?' Deanna zag eruit als een blij kind. Voor het eerst sinds lange tijd straalden haar ogen rust en tevredenheid uit. In nauwelijks een paar weken tijd had ze dit huisje voor zichzelf gevonden. De lichte, kleine voorkamer was schaars gemeubileerd, maar wat er stond was gezellig en uitnodigend. De rieten stoel had ze wit geschilderd, terwijl ze een behaaglijke oude bank opnieuw had bekleed met zachtblauwe stof. Overal stonden planten en gezellige bloemen in oude flessen. De muren waren opgefleurd met een paar van haar lievelingsschilderijen en voor de vloer had ze een prachtig kleed met een warm patroon gekocht. Er stonden koperen potten op de schoorsteenmantel en koperen kandelaars op de kleine eettafel, die ruimte bood voor twee personen. Een kleine bronzen kroonluchter was al in de kamer aanwezig toen Deanna het huis betrok. Van een lap gesteven kant, die ze in een oude kist had gevonden, had ze zelf gordijnen gemaakt. Deanna gedroeg zich alsof ze er al jaren woonde. Er waren twee slaapkamertjes, waarvan ze er eentje had opgeknapt met bedrukt, oudroze behang. Het andere kamertje was nog leeg, op een wieg en een hobbelpaard na.

Kim plofte in een stoel en keek waarderend om zich heen. 'Het is fantastisch, Deanna! Mag ik blijven?'

'Wat mij betreft wel een jaar! Dan zul je trouwens wel ontdekken dat er nogal wat gebreken zijn. De warmwaterkraan doet het niet altijd, het duurt een eeuw voordat de oven heet genoeg is, de ramen klemmen, de schoorsteen rookt...' Ze grinnikte. 'Maar ik vind het hier heerlijk! Het is net een poppenhuis, hè?'

'Precies. Ik voel me hier veel meer op mijn gemak dan in mijn eigen huis, dat geen enkele charme heeft.'

'Dat van jou heeft meer allure. Maar dit is in ieder geval goed genoeg voor mij.' Geen mens zou kunnen geloven dat ze een maand tevoren nog in grote luxe leefde. Niettemin scheen ze nu volmaakt gelukkig te zijn. 'Koffie?' vroeg ze. Toen Kim knikte, verdween Deanna in de keuken. Ze kwam even later terug met twee dampende bekers.

'Wat heb je me voor nieuws te vertellen?' Maar Kim had de schildersezel al zien staan en daaruit afgeleid dat Deanna haar werk weer had opgepakt.

'Ik schilder weer.' Deanna keek blij en trots.

'Dat dacht ik al. Wat ga je met je schilderijen doen?'

'Verkopen, denk ik. Ik heb er al een paar aan de man weten te brengen. Daarvan kon ik mooi de meubels, het servies en het linnengoed betalen.' Van drie schilderijen en de jade-met-diamanten oorhangers. Dat laatste vertelde ze Kim niet. Bovendien kon het haarzelf niets schelen. Ze verlangde niets meer, alleen haar kind. De rest was niet belangrijk, in geen enkel opzicht.

'Waar verkoop je ze?' Kim had met die vraag een bepaald doel voor ogen, maar Deanna had haar door.

'Geen schijn van kans, Kim.' Lachend nam Deanna een slok van haar koffie.

'Verdomme, je kunt hem toch op z'n minst je schilderijen laten verkopen! Je hoeft hem niet te ontmoeten!' Kim had hem vorige week nog gesproken. Hij zag er slecht uit en ze had hem graag Deanna's adres willen geven, maar ze wist dat ze dat niet mocht doen. Deanna moest zelf de weg naar hem terug vinden. Kim begon eraan te twijfelen of dat ooit zou gebeuren, nu Deanna in haar eentje zo gelukkig leek. 'Waarom bel je niet met Ben over je werk?'

'Doe niet zo mal, Kim. Wat zou dat voor zin hebben? Ik kan het gewoon niet. Trouwens, als ik hem zou bellen met het verzoek de verkoop van mijn werk te verzorgen, zou hij me ongetwijfeld afsnauwen.'

'Dat betwijfel ik.' Misschien had ze toch gelijk. Hij had Kim nooit meer gevraagd hoe het met Deanna ging. Als een stilzwijgende afspraak hadden ze geen van tweeën ooit haar naam genoemd. Kim begreep het wel. 'Hoe zit het met Marc? Heb je nog iets van hem gehoord?'

Deanna schudde haar hoofd. 'Nadat ik met mijn advocaat had gesproken, heb ik hem één keer opgebeld. Hij maakt geen problemen en schijnt begrip voor mijn standpunt te hebben.'

'Denk je dat hij met dat meisje zal trouwen?'

Deanna zuchtte en keek haar vriendin toen met een glimlach aan. 'Misschien. Ze woont nu bij hem in het huis. Maar ik geloof...' Langzaam verdween de glimlach, '...ik geloof dat dit allemaal een hele schok is geweest. We hebben het afgelopen jaar allebei nogal wat meegemaakt.'

Een ogenblik vroeg Kim zich af of Deanna hem miste. Ze keek alsof dat inderdaad het geval was. Misschien was het meer een kwestie van gewenning. Ze had ten slotte heel wat jaren met hem doorgebracht. 'Hoe weet je dat hij met dat kind samenwoont?' Het was niets voor Marc om dat openlijk toe te geven.

'Margaret vertelde het, toen ik haar belde om te vragen hoe het met haar was. Ze vertrekt waarschijnlijk volgende maand. Dat is misschien wel het beste. Marc heeft vast geen behoefte aan iemand die hem voortdurend aan mij herinnert. We kunnen net zo goed allemaal opnieuw beginnen.'

'Daar ben je op dit moment dus mee bezig?' vroeg Kim.

Deanna knikte en de glimlach rond haar mond kwam terug. 'Het is niet altijd eenvoudig, maar ik probeer het inderdaad. Mijn werk en het huis geven me voldoende afleiding. Volgende maand wil ik de babykamer in orde maken. Ik heb beeldig behang gevonden en ik wil ook nog wat Moeder de Gans-figuren maken.'

Kimberley lachte, waarna ze gezellig onderuit zakten om nog een tijdje over van alles en nog wat te kletsen. Om vijf uur stond Deanna eindelijk op om de lampen aan te doen.

'Hemel, we zitten al een hele tijd in het donker!'

'Ik moet er eens vandoor, anders zit ik straks voor de brug in een file,' zei Kim. 'Heb je trouwens nog plannen voor Kerstmis?' Ze wist bijna zeker dat dat niet het geval was.

Deanna schudde haar hoofd. 'Daar is het nu niet het juiste jaar voor. Ik geloof dat ik het in alle rust ga vieren... hier.' Kim knikte, gekweld door een plotseling opkomend schuldgevoel.

'Ik ga de bergen in om te skiën. Heb je zin om mee te gaan?'

Deanna schoot in de lach en wees naar haar buik, die al flink was gegroeid nu ze bijna vijf maanden zwanger was. Met een warm lachje streek ze over haar opbollende sweater. 'Skiën zit er dit jaar voor mij niet in,' zei ze grinnikend.

'Dat weet ik, maar daarom kun je toch wel meegaan?'

'En bevriezen? Niks daarvan, ik blijf liever hier.'

'Goed, maar ik zal je mijn telefoonnummer geven. Je kunt me altijd bellen als je me nodig hebt, hoor.'

'Dat weet ik.' Deanna pakte de geschenken die ze voor Kim had gekocht en overhandigde die aan haar vriendin. Met een dankbaar lachje keek ze vervolgens naar de pakjes, die Kim voor haar onder de boom had gelegd. 'Vrolijk kerstfeest, liefje. Ik hoop dat het een goed jaar zal worden.'

Glimlachend gleed Kims blik naar de zwellende buik van haar vriendin en knikte. 'Dat wordt het ongetwijfeld.'

35

Kerstmis kwam en ging zonder de glans en sfeer van voorbije jaren. Er waren geen exclusieve peignoirs van Pilar, door haar uitgezocht en door haar vader betaald. Geen Franse parfums in kristallen flesjes, geen diamanten oorhangers, geen bontjassen. Er waren alleen de vier cadeautjes van Kim, die ze uitpakte op de eerste kerstavond die ze ooit alleen had doorgebracht. Aanvankelijk had ze ertegenop gezien en was ze bang om alleen te zijn, bang dat ze de eenzaamheid en de pijn niet zou kunnen verdragen. Maar ze voelde zich niet eenzaam, en maar een klein beetje verdrietig. Ze merkte dat ze Marc en Pilar miste, omdat ze met Kerstmis altijd samen waren geweest. Dan was er de gezellige drukte, Margaret in de keuken, het diner van gans of kalkoen, en bergen pakjes onder de boom. Ze miste eerder de activiteiten dan de weelde. En 's avonds laat miste ze de gezichten, het jonge stralende snoetje, van Pilar en het gezicht van Marc, zoals dat er in een ver verleden uitzag. Ze waren voorgoed uit haar leven verdwenen. Het kwam niet bij haar op om Marc te bellen, zijn stem te horen. Ze zat onder haar boom en dronk warme chocolademelk. Wel dwaalden haar gedachten af naar Ben. Ze vermoedde dat hij in Carmel zou zijn. Was hij ook alleen?

Buiten, in de verte, klonk vaag het gezang van kerstliederen. Deanna betrapte zich erop dat ze meeneuriede... 'Stille nacht...' Ze kleedde zich uit en bedacht dat ze minder moe was dan anders. Ze voelde zich beter dan in tijden het geval was geweest. Haar leven was dan ook een stuk eenvoudiger geworden. Haar enige zorg waren haar inkomsten, maar ook die situatie had ze nu aardig onder controle. In Bridgewater had ze een kleine galerie gevonden die haar werk wilde verkopen. Weliswaar voor niet meer dan een paar honderd dollar per doek, maar dat was voldoende om de huur te betalen en te kopen wat ze voor haar levensonderhoud nodig had. Bovendien had ze nog wat over van de opbrengst van de jade-met-diamanten oorhangers. En in een safe bewaarde ze haar juwelen, die ze in tijden van nood kon verkopen. Dat zou ongetwijfeld nodig zijn tegen de tijd dat de baby zich aankondigde, maar als de scheiding officieel was uitgesproken, zou Marc haar ook nog wat moeten geven.

Ze glimlachte in zichzelf toen ze in bed stapte. 'Vrolijk kerstfeest, baby.' Ze klopte op haar buik en strekte zich uit op haar rug. Heel even vocht ze met de herinnering aan Pilar. Misschien zou het weer een meisje zijn. Maar hoe anders zou het deze keer zijn!

36

Op een morgen in februari, om negen uur, zat Ben in zijn kantoor en bekeek de nieuwe advertenties. Hij drukte de zoemer op zijn bureau in en wachtte op de komst van Sally, die kort daarna met een arm vol paperassen binnenkwam.

'Wat vind je van dit materiaal, Sally?' vroeg hij met een frons tussen zijn wenkbrauwen. 'Komt het tot zijn recht, of niet?'

'Ja.' Ze aarzelde terwijl ze keek. 'Maar is het niet een beetje te opzichtig?'

Hij knikte heftig en smeet de advertenties op het bureau. 'Dat vind ik ook! Bel Kim Houghton maar op. Ik heb om elf uur een afspraak met een kunstenaar in Sausalito. Vraag of ze rond kwart over twaalf in het Sea Urchin kan zijn.'

'In Sausalito?' vroeg Sally. Toen hij afwezig knikte, vroeg ze niet verder en verdween. Het was bijna tien uur toen ze haar hoofd om de deur stak. 'Ze zal om half één in het Sea Urchin zijn. Ze vroeg of je de advertenties wilde meenemen. Zelf zou ze een map met andere exemplaren meebrengen.'

'Prima.' Hij keek haar met een afwezig lachje aan en dacht zuchtend aan het vele werk dat hem nog wachtte. Er leek soms geen eind aan te komen. Hij had die winter vier nieuwe artiesten toegevoegd aan hun programma, maar echt verrukt over hun werk was hij niet. Het was het beste dat hij had kunnen ontdekken, maar het was niet uitzonderlijk. Het was niet zoals het werk van Deanna Duras. Er waren nog altijd mensen die naar haar vroegen. Meestal zei hij dan dat ze 'met pensioen' was. Opnieuw zuchtte hij, waarna hij zich weer op zijn werk stortte. Dat had hij sinds september onafgebroken gedaan, en het had bijna geholpen. Bijna, behalve 's avonds laat en 's morgens vroeg. Nu begreep hij hoe ze zich gevoeld moest hebben na de dood van Pilar. Nu wist hij wat het was om iemand nooit meer te kunnen aanraken, niet meer in je armen te kunnen houden of de stem te horen, nooit meer met iemand te kunnen lachen. Hij hield even op met werken, maar probeerde die gedachten van zich af te zetten. Dat lukte hem aardig. Hij had ten slotte vijf maanden lang kunnen oefenen. Om precies kwart over tien verliet hij de galerie. Zo had hij voldoende tijd om de brug over te steken, naar Sausalito te rijden en zijn auto te parkeren. Dit was tenminste een artiest die hij bewonderde, een jongeman met een geweldig gevoel voor kleur en een soort magische flair, hoewel zijn werk veel moderner was dan dat van Deanna en lang niet zo goed. Hij had de jongeman nooit een aanbod gedaan, maar nu had hij besloten dat toch te doen. Tot op dat moment was de jonge kunstenaar vertegenwoordigd door een kleine galerie in Sausalito - waar hij zelf ook woonde - die een grote verscheidenheid aan schilderijen verkocht. Daar, onopvallend tussen goede en minder goede doeken, had Ben zijn werk voor het eerst ontdekt. Hij wist dat de jongeman maar weinig voor zijn schilderstukken kreeg. Honderdvijfenzeventig dollar was het maximum. Ben was van plan de prijs vanaf het begin op tweeduizend dollar te stellen. Hij wist dat hij dat ervoor kon krijgen. De kunstenaar zou verrukt zijn.

Dat was hij inderdaad. 'O, mijn god! Als Marie dat hoort!' Met een brede grijns pompte hij Bens hand op en neer. 'Mijn god! Dan kunnen we voor de verandering misschien eindelijk eens iets fatsoenlijks eten!' Ben lachte geamuseerd terwijl ze langzaam naar de deur liepen. Het was een groot, licht atelier, ingericht in wat eens een schuur was geweest. Hoewel het inmiddels was ingesloten door huizen, was het nog steeds een mooie ruimte om te werken. 'Tussen twee haakjes, wat is er gebeurd met die vrouw die je vorige zomer onder handen had? Duras?'

Onder handen... een interessante woordkeus. Hij wist het niet. Geen mens wist het. 'We stellen haar werk niet meer tentoon.' Ben zei het rustig, zoals hij dat al talloze keren had gedaan.

'Dat weet ik. Maar wie doet het dan wel?'

'Niemand. Ze is met pensioen.' Ben zei het zo luchtig mogelijk, maar deze keer schudde de jongeman zijn hoofd.

'Dat geloof ik niet. Weet je het zeker?'

'Absoluut. Toen ze haar werk kwam weghalen, vertelde ze me dat ze ermee ophield.' Er was iets in de ogen van de man dat hem hinderde.

'Waarom?'

'Ik zou zweren dat ik gisteren een van haar schilderijen bij Seagull zag. Je weet wel, waar mijn werk tentoongesteld is. Ik was er niet helemaal zeker van en ik had geen tijd om het te vragen, maar het leek er veel op. Het was een prachtig naakt. Ze vroegen er een belachelijk lage prijs voor.'

'Hoeveel?'

'Ik hoorde iemand zeggen dat het honderdzestig dollar kostte. Een schande voor zo'n mooi schilderij. Je zou er eens moeten gaan kijken, om te zien of het echt van haar is.'

'Misschien doe ik dat wel.' Hij keek op zijn horloge. Het was pas half twaalf, dus hij had nog tijd genoeg voor zijn lunch met Kim.

De twee mannen drukten elkaar nogmaals de hand. Na de nodige glimlachjes en bedankjes, liep Ben naar zijn wagen en stapte in. Met hoge snelheid reed hij door de smalle straat in de richting van de galerie. Hij wist precies waar hij moest zijn en parkeerde zijn auto op de hoek. Hij wilde eerst zomaar naar binnen lopen om poolshoogte te nemen, maar dat was niet eens nodig. Haar schilderij stond op een in het oog vallende plaats naast de deur. Hij kon het zien vanaf de straat, waar hij als aan de grond genageld was blijven staan. De jongeman had het goed gezien.

Hij bleef een ogenblik staan waar hij was, zich afvragend wat hij zou doen en of hij naar binnen zou gaan. Hij stond op het punt zich om te draaien, toen iets hem dwong naar de galerie toe te lopen. Hij moest het doek van dichterbij bekijken. Hij had het haar zien schilderen, begin juli op hun terras. Opeens had hij het gevoel te worden teruggevoerd naar die zomer.

'Meneer? Kan ik u helpen?' Ze was een aantrekkelijke blondine met een spijkerbroek en sandalen. Ze had het gebruikelijke uiterlijk: T-shirt, doorboorde oren, en haren die met een leren riempje waren opgebonden tot een paardestaart.

'Ik stond alleen maar even naar dat schilderij te kijken.' Hij wees naar Deanna's schilderstuk.

'Dat kost honderdzestig dollar. Het is van een plaatselijke schilderes.'

'Plaatselijk? Uit San Francisco bedoel je zeker.'

'Nee, uit Sausalito.' Ze was kennelijk in de war, maar het had geen zin erover te redetwisten.

'Heb je nog meer werk van haar?' Hij was ervan overtuigd dat dat niet het geval was, maar keek verbaasd op toen het meisje knikte. 'Ja, nog twee doeken, geloof ik.'

Het bleken er drie te zijn. Nog eentje uit dezelfde zomerperiode, en twee vroegere werken. Geen van de drie schilderijen kostte meer dan tweehonderd dollar.

'Hoe ben je aan die doeken gekomen?' Onwillekeurig vroeg hij zich af of ze soms gestolen waren. Als er maar één exemplaar was geweest, had hij zich nog kunnen voorstellen dat een eerdere koper het van de hand had gedaan omdat hij wellicht in geldnood zat, hoe onwaarschijnlijk dat ook leek. Die mogelijkheid scheen uitgesloten nu de galerie meer van haar werk bleek te hebben.

Het blonde meisje keek hem bij die vraag verrast aan. 'We hebben het voor de artieste in depot.'

'Werkelijk?' Nu was het zijn beurt om verbaasd te kijken. 'Waarom?'

'Sorry?' Ze begreep hem niet.

'Ik bedoel... waarom hier?'

'Onze galerie heeft een goede naam, hoor!' Zijn opmerking had haar kennelijk gekwetst.

Hij probeerde zijn verwarring achter een glimlach te verbergen. 'Sorry, zo bedoelde ik het niet. Het komt alleen... nou ja, ik ken de schilderes en ik was verbaasd haar werk hier te zien. Ik dacht dat ze was vertrokken naar... eh... het buitenland.' Hij wist beslist niet wat hij moest zeggen. Hij schonk de blondine opnieuw een glimlach en voegde er impulsief aan toe: 'Het doet er niet toe. Ik neem ze.'

'Welke?' Die man was waarschijnlijk gek. Of misschien had hij drugs gebruikt.

'Allemaal.'

'Alle vier?' Gek dus, en niet onder invloed van drugs.

'Ja.'

'Maar dat kost u achthonderd dollar!'

'Prima. Ik zal een cheque uitschrijven.'

Het blonde meisje knikte toen maar en liep weg. De bedrijfsleider controleerde Bens cheque bij de bank en kreeg te horen dat het in orde was. Tien minuten later stond hij weer buiten, en waren Deanna en de galerie elk vierhonderd dollar rijker. Toen hij de schilderijen in zijn wagen legde, wist hij nog steeds niet goed waarom hij ze had gekocht. Hij wist alleen dat hij haar werk had willen hebben. De prijzen waren inderdaad belachelijk laag. Hij begreep het niet. Hij zou de doeken in zijn eigen galerie verkopen en de veel grotere winst aan haar geven. Als ze dat wilde... Wat probeerde hij eigenlijk te bewijzen?

Hij was boos op zichzelf toen hij zijn auto voor het Sea Urchin parkeerde en naar binnen ging voor zijn lunch met Kim. Het was een groots gebaar om alle vier de schilderijen te kopen, maar als ze erachter kwam, zou ze waarschijnlijk des duivels zijn. De hele situatie intrigeerde hem trouwens. Waarom had dat meisje het over een 'plaatselijke' schilderes gehad?

Kim zat op hem te wachten aan een tafeltje bij het raam, genietend van het uitzicht over de baai en op de stad. 'Bezwaar als ik erbij kom zitten?'

Geschrokken keek ze op, maar ze begon te lachen toen ze hem zag.

'Ik dacht even dat je een versierder was,' grinnikte ze. Haar ogen namen hem op en constateerden dat hij er even verzorgd en aantrekkelijk uitzag als anders. Hij droeg een correcte pantalon met daarop een gestreept overhemd en een blazer. Hoewel hij glimlachend op haar neerkeek, zag ze toch ook iets zorgelijks in zijn blik.

'Helaas niet, mevrouw Houghton, versierders zijn uit de mode. Of het is een bezigheid die tegenwoordig alleen nog door vrouwen wordt bedreven.'

'Kom, kom.'

'Wil je iets drinken?' vroeg hij. Ze knikte, waarna ze beiden een bloody mary bestelden. Hij staarde even zwijgend naar buiten. 'Kim?' begon hij toen.

'Ja, ik weet het. Je wilt me vertellen dat je die advertenties afschuwelijk vindt. Maar ik heb nog een paar andere suggesties.'

Hij schudde zijn hoofd en richtte zijn ogen weer op haar gezicht. 'Laat dat voorlopig maar zitten. Je hebt gelijk, hoor, maar daarover kunnen we het later nog wel hebben. Ik wil je iets anders vragen.' Hij zweeg lange tijd, terwijl Kim wachtte en zich afvroeg of dit was wat ze in zijn ogen had gezien.

'Wat is er?' Hij zag er zo somber uit dat ze hem maar al te graag wilde helpen.

'Deanna.'

Kim had het gevoel alsof haar hart stilstond. 'Heb je haar ontmoet?'

Hij schudde zijn hoofd. 'Nee. Jij?' Kim knikte als antwoord. 'Is er iets mis? Ik vond zojuist een paar van haar schilderijen in een plaatselijke galerie. Ik begrijp er niets van. Waarom verkoopt ze haar werk hier? Weet je wat ze ervoor vroegen? Nog niet eens tweehonderd dollar! Dat lijkt nergens op! Verder beweerden ze dat ze een plaatselijke artieste was, uit Sausalito dus. Dat kan toch niet! Wat is er in vredesnaam aan de hand?'

Kim keek hem een ogenblik zwijgend aan. Ze wist niet goed wat ze moest zeggen. Ze had met Deanna afgesproken om haar na de lunch een bezoek te brengen. Daarom had ze het juist zo heerlijk gevonden dat Ben haar had gevraagd elkaar in Sausalito te ontmoeten. Nu had ze tenminste een excuus om eerst nog naar Deanna te gaan voordat ze doorreed naar huis. Maar wat kon ze tegen Ben zeggen? Hoeveel mocht ze hem vertellen?

'Toe, Kim, zeg het me! Weet je iets?' Zijn bezorgde ogen keken haar smekend aan.

'Misschien heeft iemand anders de schilderijen aan de galerie verkocht, nadat hij ze van haar had gekocht.' Voordat ze hem iets vertelde, moest ze eerst Deanna's toestemming hebben. Dat moest gewoon. Dat was ze tegenover haar vriendin verplicht, hoewel ze hem het liefst alles meteen uit de doeken zou doen.

'Nee, zo is het niet gegaan. Het meisje van de galerie zei dat ze de schilderijen voor haar in depot hadden. Waarom? Waarom zo'n onbetekenende galerie? Waarom hier? Mag haar man het soms niet weten? Zit ze in moeilijkheden? Heeft ze geld nodig?' Zijn blik smeekte Kim het hem te vertellen.

Ze slaakte een diepe, zorgelijke zucht. 'O, Ben! Wat kan ik zeggen? Er zijn een heleboel dingen in Deanna's leven veranderd.'

'Maar kennelijk niet zoveel dat ze me eens opbelt.'

'Dat doet ze misschien nog wel. Later. Ze is nog te veel van streek over Pilar.'

Hij knikte, en ze bleven een tijdje zwijgend tegenover elkaar zitten. Hij had geen zin meer om vandaag nog over zaken te praten. Hij kon alleen maar aan Deanna denken en hij besefte dat er iets hopeloos mis was. Toen hij Kim weer aankeek, kromp ze inwendig ineen bij het zien van de blik in zijn ogen. 'Zit ze in moeilijkheden?'

Kim schudde haar hoofd. 'Ze maakt het prima, Ben. Echt! Ik geloof zelfs dat ze in zeker opzicht gelukkig is, voor het eerst in haar leven.'

Op hetzelfde moment kon ze haar tong wel afbijten. De vorige zomer was Deanna nog veel gelukkiger geweest, maar Kim kon haar woorden niet meer ongedaan maken. 'Ze schildert veel.'

'En ze is gelukkig.' Zijn blik dwaalde naar buiten, toen terug naar Kim. 'Met hem...'

Plotseling kon Kim het niet langer verdragen. Traag schudde ze haar hoofd.

'Wat bedoel je?' vroeg hij.

'Hij is teruggegaan naar Frankrijk.' Dat had Deanna haar vorige maand verteld. Marc was uiteindelijk toch naar zijn vaderland teruggekeerd.

'Voorgoed?' vroeg Ben verbijsterd. Kim knikte zwijgend. 'En zij is hier gebleven?' Kim knikte opnieuw. Er verscheen iets van wanhoop in zijn ogen. Ze had hem niet gebeld! Marc was weg, en ze had hem niet gebeld. Hij staarde in zijn glas, maar voelde toen hoe Kim zacht haar hand op de zijne legde.

'Geef haar een kans, Ben. Er is zoveel gebeurd. Ik denk dat ze nog een paar maanden nodig heeft om alles te verwerken en op een rijtje te zetten.'

'Woont ze echt hier? In Sausalito?' Hij begreep er allemaal niets van. Waarom woonde ze niet in hun huis? Was hij er zonder meer vandoor gegaan en had hij haar aan haar lot overgelaten? 'Probeer je me soms duidelijk te maken dat ze gaan scheiden?'

Ze haalde eens diep adem. 'Ja.'

'Ging dat van hem uit? Of van haar? Kim, je moet het me vertellen. Ik heb er recht op het te weten.'

'Ik ben de eerste om dat met je eens te zijn, Ben.' Maar probeer haar dat maar eens te zeggen... 'Het ging van haar uit, maar hij stemde ermee in. Eigenlijk had hij geen keus.'

'Hoe gaat het nu met haar? Is ze er al aan gewend? Is alles goed met haar?'

'Ze maakt het uitstekend. Ze woont in een gezellig huisje, werkt aan een paar nieuwe schilderijen en bereidt zich voor op...' Ze zweeg, beseffend dat ze te ver was gegaan.

'Waar bereidt ze zich op voor?' Kimberley maakte hem razend.

'Verdomme, Kim, die smerige galerie maakt toch geen misbruik van haar, hè?' vroeg hij woedend. Hoe durfden ze!

Plotseling begon Kim te lachen en keek ze hem met een heldere gloed in haar ogen aan. 'Zal ik je eens iets zeggen? Dit is een krankzinnig gedoe! We zitten hier een vraag-en-antwoordspelletje te spelen over Deanna, terwijl jij de enige bent die ze werkelijk nodig heeft.' Ze pakte een pen uit haar tas en trok een stuk papier tussen de advertenties uit. Daarop krabbelde ze een adres en gaf dat aan hem. 'Ga maar gauw. Hier woont ze.'

'Nu?' Verbijsterd pakte hij het papiertje van haar aan. 'Maar als... als ze me niet wil zien?'

'Dat wil ze wel. Vanaf nu regel je het verder zelf maar.' Ze lachte. 'Als ze moeilijk doet, snoer je haar maar de mond.'

Hij grijnsde, maar keek haar het volgende moment verward aan. 'En onze lunch?' Het liefste wilde hij er als de bliksem vandoor gaan, naar Deanna. Hij had er geen enkele behoefte aan om hier nog langer met Kim te blijven zitten.

Met een glimlach liet ze merken dat ze hem begreep. 'Laat die lunch maar zitten. En over die advertenties praten we een andere keer wel. Vooruit, maak dat je wegkomt.'

Hij gaf haar een kus en kneep hard in haar schouder. 'Op een dag, Kim Houghton, zal ik je hiervoor bedanken. Maar nu...' Eindelijk brak er een lach op zijn gezicht door. '...Nu moet ik opschieten. Wat kan ik het beste doen... de deur intrappen of me door de schoorsteen laten zakken?'

'Ik zou gewoon een stoel door de ruit gooien. Dat werkt altijd.'

Nog steeds lachend stapte hij in zijn wagen. Vijf minuten nadat hij Kim had verlaten, reed hij het doodlopende straatje in. Hij keek nog eens naar het adres op het papiertje en ontdekte al snel dat het het kleine huis achter het witte hek was. Hij vroeg zich af of ze wel thuis was. Angst overviel hem toen hij bedacht dat ze wel weg kon zijn. En wat moest hij zeggen als ze toch opeens voor hem stond? Misschien was ze wel boos omdat hij was gekomen. Dat zou hij, na al die lange maanden van dromen en hopen, niet kunnen verdragen. Hij stapte uit de auto en liep langzaam naar de deur. Hij hoorde binnen iemand lopen en uit een radio klonk zachte jazzmuziek. Hij drukte op de bel en klopte toen. Sneller dan hij had verwacht klonk haar stem ergens achterin het huis.

'Hallo, Kim, de deur is open. Kom maar binnen!'

Hij opende zijn mond om te zeggen dat hij Kim niet was, maar bedacht zich toen. Ze mocht het niet weten voordat hij binnen was en hij haar had gezien, ook al was het maar heel even. Eén keertje... Hij duwde de deur open en stond even later in de kleine voorkamer. Er was niemand te zien.

'Ben je al binnen?' klonk haar stem ergens achter hem. 'Ik ben de andere slaapkamer aan het verven. Het is bijna klaar.'

Toen hij voor het eerst sinds al die maanden weer haar stem hoorde, had hij het gevoel van binnen weg te smelten. Hij kon geen stap verzetten en wachtte domweg tot ze te voorschijn zou komen. Hij wilde iets zeggen, maar kon het niet. Het leek wel alsof al zijn kracht hem had verlaten. Even later riep ze opnieuw. 'Kim? Ben jij dat?' Deze keer moest hij antwoord geven. Hij wilde haar niet bang maken.

'Nee, Deanna, het is Kim niet.' Het bleef doodstil, tot hij iets hoorde vallen. Hij stond daar, zwijgend, roerloos, wachtend. Maar er kwam niemand. Er gebeurde niets. Geen mens bewoog. Toen liep hij langzaam naar de achterkant van het huis. Het was niet ver. Na een paar stappen stond hij al in de deuropening van een kleine slaapkamer.

'Deanna?' Daar stond ze, leunend tegen de laatste ongeschilderde wand en met haar ene hand op een kleine wieg. Zijn ogen ontmoetten de hare en hij kon een glimlach niet onderdrukken. 'Sorry, ik...' Toen zag hij het, terwijl haar ogen groter werden en haar kin begon te trillen. 'Mijn god, je bent... Deanna...' Hij wilde het haar niet vragen en wist niet wat hij moest zeggen. Hoe en wanneer? En van wie? Opeens kon het hem niets schelen van wie. Met een paar passen was hij bij haar en sloot haar in zijn armen. Daarom verkocht ze de schilderijen! Daarom was ze alleen!

'Het is van ons samen, hè?' vroeg hij. Haar tranen drupten op zijn schouders toen ze knikte. Hij drukte haar stevig tegen zich aan. 'Waarom heb je niets gezegd? Waarom heb je me niet gebeld?' Hij trok zich ver genoeg terug om haar gezicht te kunnen zien. Ze glimlachte.

'Dat kon ik niet. Ik had jou immers verlaten. Ik kon onmogelijk op die manier bij je terugkeren. Ik dacht dat misschien... als de baby er zou zijn...'

'Je bent een dwaas, maar ik houd van je. Waarom pas als de baby er was? Ik wil erbij zijn, ik wil... o, Deanna, het is van ons!' Triomfantelijk, lachend en huilend tegelijk, trok hij haar weer in zijn armen.

'Hoe heb je me eigenlijk gevonden?' Lachend en snuffend drukte ze zich tegen hem aan. Toen hij geen antwoord gaf, wist ze het. 'Kim!'

'Misschien. Misschien ook door die monsterachtige galerie waar je werk te koop stond. Deanna, hoe kon je...?' Zijn stem stierf weg.

'Ik moest wel,' zei ze grinnikend.

'Nu niet meer.'

'We zullen zien.'

'Geef je Seagull de voorkeur boven mij?' Hij lachte om die gedachte. Heftig schudde ze haar hoofd. 'Nee, maar het is me toch mooi gelukt, in mijn eentje. Ik ben zelfstandig geworden. Ik heb het gered. Besef je wel wat dat betekent?'

'Dat je fantastisch bent en dat ik je aanbid. Ga je scheiden?' Zachtjes beroerde hij haar buik en sprong achteruit toen de baby trapte. 'Is dat ons kind?' Met ogen waarin opnieuw tranen schitterden zag hij hoe ze knikte.

'En ik ga inderdaad scheiden. In mei is het achter de rug.'

'En de baby?'

'Die komt in april.'

'In dat geval, jij dwaze, onafhankelijke vrouw, wordt mei onze streefmaand.'

'En wat mag dat betekenen?' Maar nu lachte ze, evenals hij.

'Precies wat je denkt. En nu...' Plagerig keek hij rond in de kleine kamer. '...Nu ga je je spullen pakken, mevrouwtje. Ik neem je mee naar huis.'

'Nu? Ik moet de babykamer nog afschilderen en...'

'En niets, liefste. Je gaat met me mee naar huis.'

'Nu meteen?' Grinnikend legde ze haar verfkwast weg. 'Nu meteen.' Hij trok haar weer in zijn armen en kuste haar met al het opgekropte verlangen van de afgelopen vijf maanden. 'Deanna, ik wil nooit meer zonder je leven. Nooit! Begrijp je dat?'

Ze knikte glimlachend en kuste hem, terwijl zijn hand langzaam afdaalde naar hun kind.

Table of Contents

- Inhoud
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32
- 33
- 34
- 35
- 36