Juwelen
Author: Danielle Steel
Date: 1992-01-02T08:00:00+00:00
Keywords: Romance; Fiction; Historical Fiction; Chick Lit; Historical; Contemporary Romance; Historical Romance; Contemporary; Drama; Adult Fiction
Description: In Danielle Steels roman Juwelen hoopt moeder Sarah Whitfield dat ze haar familie kan herenigen in het familiekasteel in Frankrijk.Sarah en William Whitfield kopen op huwelijksreis in Frankrijk een oud kasteel. Ze houden zielsveel van elkaar, hebben geld genoeg en Sarah is zwanger van hun tweede kindje. Niets lijkt een prachtige toekomst in de weg te staan. Maar dan breekt de Tweede Wereldoorlog uit, en de nazi’s bezetten hun kasteel. Zal William ooit nog terugkeren uit de strijd? Vijftig jaar later is hun juwelenbedrijf uitgegroeid tot een prestigieuze, internationaal bekende firma. Maar Sara
Publisher: Luitingh Sijthoff

Inhoud

De Amerikaanse Sarah Thompson ontmoet na een kort mislukt huwelijk de Engelse hertog William Whitfield, met wie ze in 1938 op 22-jarige leeftijd trouwt. Niet het landgoed Whitfield wordt hun thuis, maar Château de la Meuze, vlakbij Parijs, en daar worden hun kinderen ook geboren. In de Tweede Wereldoorlog vertrekt de hertog naar zijn vaderland en keert pas jaren later als een wrak terug. Succesvol wordt een keten van exclusieve juwelierszaken opgezet, wat Sarah de nodige afleiding geeft als haar man sterft en ze later moeite heeft met de vier kinderen en hun ondeugden, hun partners en hun verhoudingen. Aan de vooravond van haar 75e verjaardag ziet ze dankbaar terug op haar leven en beseft ze dat het ondanks alles goed was. Een vlot, boeiend geschreven boek. De karakters zijn goed uitgewerkt, het geheel ademt de romantische sfeer kenmerkend voor de Amerikaanse schrijfster.

1

Sarah zat rustig uit haar raam te kijken en er heerste zo'n stilte in de stralende zomerzon dat de vogels en alle andere geluiden van mijlenver te horen waren. Het park van het Château de la Meuze was schitterend aangelegd en onberispelijk bijgehouden. De tuinen waren, net als het park van Versailles, door Le Nôtre ontworpen en de hoge bomen vormden groene luifels. Het château zelf was vierhonderd jaar oud en Sarah, hertogin van Whitfield, woonde hier nu tweeënvijftig jaar. Ze was nog nauwelijks volwassen geweest toen ze hier met William was gekomen en ze glimlachte bij die herinnering terwijl ze keek hoe in de verte de twee honden van de huisbewaarder elkaar achterna zaten. Haar glimlach werd breder toen ze eraan dacht hoe leuk Max die twee jonge herders zou vinden.

Ze kwam altijd tot rust als ze hier zat en uitkeek over het park waar ze zo hard aan hadden gewerkt. Het was niet moeilijk om zich de wanhoop van de oorlog voor de geest te halen, de voortdurende honger, de kale velden, beroofd van alles wat ze hun hadden kunnen bieden. Het was toen allemaal zo moeilijk geweest... zo anders... en het was vreemd, maar het leek helemaal niet zo lang geleden... vijftig jaar... een halve eeuw. Ze keek neer op haar handen, op de twee enorme zuiver vierkante smaragden in de ringen die ze bijna altijd droeg en ze schrok er nog steeds van de handen van een oude vrouw te zien. Het waren goddank nog steeds mooie handen, sierlijke en nuttige handen, maar het waren de handen van een vrouw van vijfenzeventig. Ze had een goed en lang leven gehad, te lang, dacht ze wel eens... te lang zonder William... en toch was er altijd meer, meer te zien, meer te doen, meer te overdenken, meer plannen te maken, meer te regelen bij haar kinderen. Ze was dankbaar voor de jaren die achter haar lagen en zelfs nu had ze niet het gevoel dat er iets voorbij of af was. Er dook altijd een onverwachte bocht in de weg op, een onvoorziene gebeurtenis die op de een of andere manier haar aandacht vroeg. Het was vreemd te bedenken dat ze haar nog steeds nodig hadden, ze hadden haar minder hard nodig dan ze dachten, maar toch wendden ze zich nog zo vaak tot haar, dat ze het gevoel kreeg belangrijk en nog altijd nuttig te zijn. En dan waren hun kinderen er nog. Ze glimlachte bij die gedachte en stond bij het raam naar hen uit te kijken. Ze kon ze van hieruit zien als ze aankwamen... hun gezichten als ze glimlachten, of geïrriteerd keken wanneer ze uit hun auto's stapten en vol verwachting naar haar ramen omhoog keken. Het leek wel of ze wisten dat ze er zou zijn en naar hen uitkeek. Ongeacht wat er verder nog gedaan moest worden, op de middag dat ze aankwamen, vond ze altijd tijdens het wachten wel iets in haar elegante zitkamertje boven te doen. Zelfs na al die jaren, nu ze allemaal volwassen waren, was het steeds weer heerlijk om hun gezichten te zien, hun verhalen te horen en naar hun problemen te luisteren. Ze maakte zich zoals gewoonlijk zorgen over hen, hield van hen, en in zekere zin maakte elk van hen een klein deel uit van de enorme liefde die ze met William had gedeeld. Wat een geweldige man was hij geweest, beter dan welk droombeeld of ideaal dan ook. Zelfs na de oorlog was hij niet iemand die je over het hoofd zag. Hij had diepe indruk gemaakt op iedereen die hem had leren kennen.

Sarah liep langzaam van het raam weg, langs de witmarmeren open haard waar ze vaak op koude wintermiddagen zat te peinzen, aantekeningen maakte of soms een brief naar een van de kinderen schreef. Ze belde hen ook vaak op, in Parijs, Londen, Rome, München, en Madrid.

Ze keek neer op een tafel die bedekt was met een verschoten stuk brokaat, een beeldig stukje antiek vakmanschap dat ze jaren geleden in Venetië had weten te bemachtigen en ze raakte voorzichtig de ingelijste foto's aan die erop stonden. Ze pakte er een paar op om ze beter te kunnen bekijken en plotseling was het heel eenvoudig zich het juiste ogenblik weer voor de geest te halen... hun trouwdag. William, die lachte om iets dat iemand had gezegd en zij die verlegen glimlachend naar hem opkeek. Er straalde zoveel geluk uit die foto, zoveel vreugde dat ze die dag bijna had gedacht dat haar hart van geluk zou barsten. Ze had een beige kanten en satijnen jurk gedragen en een heel modieus beige kanten hoedje met een sluiertje. Ze had een groot boeket donkerbeige orchideetjes in haar handen gehad. Ze waren bij haar ouders thuis getrouwd, een bescheiden ceremonie waarbij alleen de beste vrienden van haar ouders aanwezig waren. Er waren bijna honderd vrienden naar de eenvoudige, maar stijlvolle receptie gekomen. Dit keer waren er geen bruidsmeisjes geweest, geen bruidsjonkers, geen gigantische bruiloft, geen jeugdige overdaad, alleen haar zuster had haar bijgestaan in een beeldig vallende blauwsatijnen japon met een prachtige hoed die door Lily Daché speciaal voor haar was gemaakt. Hun moeder had een korte smaragdgroene japon gedragen. Sarah glimlachte toen ze eraan dacht... de jurk van haar moeder had bijna dezelfde kleur als haar eigen twee buitengewone smaragden gehad. Wat zou haar moeder tevreden over haar leven zijn geweest als ze dit alles nog had meegemaakt.

Er stonden nog andere foto's, van de kinderen toen ze nog klein waren... een heel leuke van Julian met zijn eerste hond... en een vreselijk volwassen lijkende Phillip toen hij voor het eerst naar Eton ging, hoewel hij pas acht of negen was geweest. En Isabelle in haar tienerjaren ergens in Zuid-Frankrijk... en allemaal in Sarahs armen toen ze pas geboren waren. Die foto's had William altijd zelf genomen terwijl hij probeerde de tranen in zijn ogen te onderdrukken als hij naar Sarah met iedere nieuwe kleine baby keek. Elisabeth... ze leek zo klein... naast Phillip op een foto die zo vergeeld was dat je haar nu haast niet meer kon zien. Maar zoals altijd schoten de tranen Sarah in de ogen als ze ernaar keek en eraan dacht. Ze had tot nu toe een goed en vol leven gehad, maar het was niet altijd gemakkelijk geweest.

Ze stond lange tijd naar de foto's te kijken, herleefde de ogenblikken, dacht aan iedereen, en haalde voorzichtig de goede herinneringen op terwijl ze probeerde de verdrietige te omzeilen. Met een zucht liep ze weer naar haar plekje bij de grote openslaande deuren.

Ze was sierlijk gebouwd, lang, met een rechte rug, en ze hield haar hoofd omhoog met de trots en elegance van een danseres. Haar haren waren nu sneeuwwit, hoewel ze vroeger hadden geglansd als ebbenhout. Haar grote groene ogen hadden dezelfde diepdonkere kleur als haar smaragden. Alleen Isabelle had die ogen geërfd en zelfs haar ogen waren niet zo donker als die van Sarah. Maar geen van allen had haar kracht en stijl, niemand had de vastberadenheid die zij had getoond, de volharding, de pure wil om alles te overleven waarmee ze werd geconfronteerd. Hun leven was gemakkelijker geweest dan het hare en daar was ze in zekere zin erg dankbaar voor. Aan de andere kant vroeg ze zich af of haar voortdurende aandacht de kinderen te verwend had gemaakt, of ze teveel had toegegeven met als resultaat dat ze slap waren geworden. Niet dat iemand Phillip slap zou noemen... of Julian.. . of Xavier... of zelfs Isabelle... maar toch had Sarah iets dat zij geen van allen bezaten, een pure innerlijke kracht die van haar uit leek te stralen als je haar zag. Het was het soort kracht dat je voelde wanneer ze een kamer binnenkwam en die je onwillekeurig respecteerde. William was ook zo geweest, zij het iets uitbundiger. Zijn plezier in het leven en zijn vriendelijke aard waren duidelijker merkbaar. Sarah was altijd rustiger geweest, behalve wanneer ze alleen met William was. Hij had altijd het beste in haar naar voren gehaald. Ze zei vaak dat hij haar alles had gegeven, alles waar ze om gaf, van hield of werkelijk nodig had. Ze glimlachte terwijl ze over het groene gras uitkeek en eraan dacht hoe alles was begonnen. Het leek niet meer dan een paar uur, hooguit een paar dagen geleden dat het allemaal was begonnen. Het leek onmogelijk dat het morgen haar vijfenzeventigste verjaardag zou zijn. Haar kinderen en kleinkinderen zouden die met haar komen vieren en de dag daarna zouden er honderden beroemde en belangrijke mensen komen. Ze vond het feest nog steeds een raar idee, maar de kinderen hadden erop gestaan. Julian had alles georganiseerd en zelfs Phillip had haar verscheidene keren vanuit Londen opgebeld om zich ervan te vergewissen dat alles soepel verliep. En Xavier had gezworen dat ongeacht waar hij zich bevond, of dat nu in Botswana of Brazilië, of God mocht weten waar was, hij zou zorgen dat hij er zou zijn. Nu stond ze bijna ademloos op hen te wachten bij het raam en ze kreeg een beetje een opgewonden gevoel. Ze had een oud maar stijlvol eenvoudig zwart jurkje van Chanel aan met de enorme, volmaakt daarbij passende parels die ze bijna altijd om had en die de mensen die ze voor het eerst zagen altijd even versteld deden staan. Ze had ze al sinds de oorlog en als ze ze nu zou verkopen, zouden ze ruim twee miljoen dollar opbrengen. Maar daar dacht Sarah nooit aan: ze droeg ze eenvoudig omdat ze er dol op was, omdat ze van haar waren en omdat William erop had gestaan dat ze ze zou houden. 'De Hertogin van Whitfield hoort zulke parels te hebben, lieverd.' Hij had haar geplaagd toen ze ze voor het eerst had omgedaan over een oude trui van hem heen die ze had aangetrokken om in een van de lager gelegen tuinen te werken. "Verdomd jammer dat die van mijn moeder zo onbeduidend waren in vergelijking met deze,' had hij gezegd en ze had gelachen en terwijl hij haar kuste had hij haar dicht tegen zich aangedrukt. Sarah Whitfield had heel mooie dingen, ze had een schitterend leven gehad. Ze was werkelijk een gelukkig mens.

Toen ze eindelijk, ongeduldig van het wachten, van het venster wegliep, hoorde ze de eerste auto aankomen in de laatste bocht van de op rit. Het was een enorme zwarte Rolls-Royce met getinte ramen, zodat ze niet kon zien wie erin zat. Maar dat wist ze wel, ze kende hen allemaal door en door. Ze stond glimlachend naar hen te kijken. De auto stopte vlak voor de hoofdingang van het château, vrijwel precies onder haar raam en terwijl de chauffeur uitstapte en zich haastte het portier te openen, schudde ze glimlachend haar hoofd. Haar oudste zoon zag er uitermate beschaafd uit en hij was als altijd op en top de Engelsman, terwijl hij probeerde niet geïrriteerd te lijken door de vrouw die direct na hem de auto uitstapte. Ze had een witzijden japon aan en schoenen van Chanel, kort geknipt modieus haar, en overal waar ze deze maar enigszins kwijt had gekund, schitterden diamanten in het zomerse zonlicht. Ze glimlachte weer toen ze zich van het beeld onder het raam afwendde. Dit was slechts het begin... van een paar krankzinnig interessante dagen... Moeilijk te geloven... ze vroeg zich onwillekeurig af wat William hiervan gedacht zou hebben... al dat gedoe rond haar vijfenzeventigste verjaardag... vijfenzeventig jaar... zo veel te snel... Het leek zo kort geleden dat het allemaal was begonnen ...

2

Sarah Thompson was in 1916 in New York geboren als jongste van twee dochters. Ze was een nicht van zowel de Astors als de Biddles en hoewel ze niet zo gefortuneerd was, was ze toch van bijzonder goede komaf en algemeen gerespecteerd. Haar zuster Jane was op negentienjarige leeftijd met een Vanderbilt getrouwd. Precies twee jaar later op Thanksgiving verloofde Sarah zich met Freddie Van Deering. Ze was toen ook negentien en Jane en Peter hadden net hun eerste kind gekregen, een allerliefst jongetje met rossige krulletjes dat ze James noemden.

Sarahs verloving met Freddie was voor niemand een grote verrassing, omdat de hele familie de Van Deerings al jaren kende.

Hoewel ze Freddie minder goed kenden omdat hij jarenlang op kostschool had gezeten, had iedereen hem toch regelmatig in New York gezien tijdens zijn studie op Princeton. Hij was in juni van het jaar waarin hij zich verloofde, afgestudeerd en sinds die luisterrijke gebeurtenis was hij in een uitgelaten stemming geweest, maar hij had tijdens de studie ook tijd gevonden om Sarah het hof te maken. Het was een intelligente, levendige jongen, die altijd streken met zijn vrienden uithaalde en er goed op lette dat, waar ze ook naar toe gingen, iedereen het naar zijn zin had. Vooral Sarah. Hij was zelden ernstig en maakte altijd gekheid. Sarah was geroerd door zijn hoffelijkheid en vond zijn uitgelaten buien grappig. Het was leuk om bij hem te zijn, hij was gemakkelijk om mee te praten en zijn humor en goede humeur leken aanstekelijk te werken. Iedereen mocht Freddie en als hij niet voldoende eerzucht had voor de zakenwereld, dan kon dat niemand iets schelen, alleen Sarahs vader misschien. Maar iedereen wist, dat ook al zou hij nooit een hand uitsteken, hij riant van het familiekapitaal zou kunnen leven. Desondanks vond Sarahs vader het belangrijk voor een jonge man om deel uit te maken van de zakenwereld, ongeacht zijn rijkdom of zijn afkomst. Hijzelf bezat een bank en sprak vóór de verloving langdurig met Freddie. Freddie verzekerde hem dat hij beslist serieuze plannen had. Er was hem feitelijk al een prima positie bij J.P. Morgan & Co in New York aangeboden, evenals een nog betere bij de Bank of New England in Boston. Na Nieuwjaar zou hij één van beide aannemen. Meneer Thompson was daar bijzonder blij mee en gaf toestemming voor de officiële verloving.

Dat jaar had Sarah een leuke vakantie. Er werden veel verlovingsfeesten voor hen georganiseerd en ze gingen avond aan avond uit, hadden plezier, ontmoetten vrienden en dansten tot in de kleine uurtjes. Er waren schaatsfeesten in het Central Park, lunches, diners en talloze dansfeesten. Sarah merkte in die tijd dat Freddie erg veel leek te drinken, maar hoeveel hij ook dronk, hij bleef gewoon, beleefd en bijzonder charmant. Iedereen in New York was dol op Freddie Van Deering. Het huwelijk zou in juni plaatsvinden en tegen de lente werd het Sarah teveel, het bijhouden van de huwelijkscadeaus, het passen van haar trouwjapon en steeds meer feesten bij steeds meer vrienden. Ze had het gevoel dat het haar duizelde. In die periode zag ze Freddie nauwelijks en het leek wel of ze elkaar alleen nog maar op feesten zagen. De overige tijd bracht hij bij zijn vrienden door die hem allemaal op de grote duik in 'Het Serieuze Leven van het Huwelijk' voorbereidden.

Sarah wist dat ze eigenlijk van deze periode in haar leven moest genieten, maar in mei vertrouwde ze Jane toe, dat dit in werkelijkheid absoluut niet het geval was. Het was te veel drukte, alles leek uit de hand te lopen en ze was compleet uitgeput. Uiteindelijk kreeg ze een huilbui nadat ze op een namiddag voor de laatste keer haar trouwjapon had gepast. Haar zuster reikte haar rustig haar eigen kanten zakdoekje aan en streek kalmerend over Sarahs lange donkere haren die tot ver over haar schouders vielen.

'Rustig maar. Zo voelt iedereen zich voor het huwelijk. Het zou eigenlijk geweldig moeten zijn, maar in feite is het een moeilijke tijd. Er gebeurt zoveel tegelijk, je krijgt geen ogenblik rust om na te denken, of om te gaan zitten en even alleen te zijn... Ik had ook een afschuwelijke tijd voor ons huwelijk.'

'O, ja?' Sarah keek haar oudere zuster, die net eenentwintig was geworden en volgens Sarah onmetelijk verstandig was, met haar grote groene ogen aan. Het was een enorme opluchting om te horen dat iemand anders zich net zo overstelpt en verward had gevoeld voor de bruiloft.

Het enige dat Sarah niet in twijfel trok was Freddies genegenheid voor haar, of hoe lief hij was, of hoe gelukkig ze na hun huwelijk zouden zijn. Er was alleen te veel 'plezier', te veel afleiding, te veel feesten en te veel verwarring. Freddie leek alleen maar aan uitgaan en plezier maken te denken. Ze hadden in geen maanden meer een serieus gesprek gevoerd. Hij had haar ook nog steeds niet verteld waar hij van plan was te gaan werken. Hij zei steeds alleen maar dat ze zich geen zorgen hoefde te maken. Hij had niet de moeite genomen om na Nieuwjaar die baan bij de bank te nemen, omdat hij het zo druk had met de voorbereidingen van het huwelijk dat een nieuwe baan werkelijk veel te lastig zou zijn geweest. Tegen die tijd begon Edward Thompson aan Freddies ideeën over werken te twijfelen, maar hij zei er liever niets over tegen zijn dochter. Hij had het met zijn vrouw besproken en Victoria Thompson was ervan overtuigd dat Freddie na het huwelijk wel wat rustiger zou worden. Hij had tenslotte op Princeton gezeten.

Het huwelijk vond plaats in juni en de uitgebreide voorbereidingen waren de moeite waard geweest. Het was een schitterend huwelijk in de St.-Thomaskerk op Fifth Avenue en de receptie werd in het Saint Regis gehouden. Er waren wel vierhonderd gasten en er was schitterende muziek die de hele middag door leek te gaan, verrukkelijk eten en alle veertien bruidsmeisjes zagen er allerliefst uit in hun licht perzikkleurige jurken van organdie. Sarah zelf droeg een fantastisch mooie japon van wit kant en Franse organdie met een sleep van zeven meter en een witte kanten sluier die van haar overgrootmoeder was geweest. Ze zag er betoverend uit. De zon had de hele dag stralend geschenen en Freddie zag er knapper uit dan ooit. Het was in ieder opzicht het volmaakte huwelijk.

En een bijna volmaakte huwelijksreis. Freddie had het huis en het jacht van vrienden op Cape Cod geleend en de eerste vier weken van hun huwelijk waren ze helemaal alleen. Sarah was in het begin verlegen, maar hij was voorzichtig en vriendelijk en altijd onderhoudend. Hij was intelligent wanneer hij de moeite nam ernstig te zijn, maar dat gebeurde slechts zelden. Ze ontdekte dat hij een uitstekend zeiler was. En Sarah zag tot haar opluchting dat hij aanzienlijk minder dronk dan vroeger. Ze had zich voor hun huwelijk bijna zorgen gemaakt over zijn drankgebruik. Hij stelde haar echter gerust door te zeggen dat het allemaal voor de gezelligheid was.

Hun huwelijksreis was zo heerlijk dat ze het jammer vond in juli weer naar New York terug te gaan, maar de mensen van wie ze het huis hadden geleend kwamen terug uit Europa. Sarah en Freddie wisten dat ze orde op zaken moesten gaan stellen en in hun eigen flat moesten trekken. Ze hadden er één gevonden in de Upper East Side van New York. Ondertussen zouden ze gedurende de zomer bij haar ouders in Southampton logeren, terwijl de schilders, de behangers en de werklui alles in orde maakten.

Toen ze dat najaar na Labour Day naar New York terugkeerden, had Freddie het weer veel te druk om aan een baan te denken. Hij had het eigenlijk overal te druk voor, behalve om met zijn vrienden op stap te gaan. En hij scheen heel wat te drinken. Sarah had het die zomer al vaak gemerkt wanneer hij vanuit New York naar Southampton kwam. Nadat ze eenmaal in hun eigen flat waren getrokken, was het onmogelijk het niet te merken. Hij bracht iedere dag met zijn vrienden door en kwam dan laat in de middag dronken thuis. Soms kwam hij pas ver na middernacht. Af en toe nam Freddie Sarah mee naar feesten of bals en hij was altijd de gangmaker op zo'n feest. Iedereen was dik bevriend met hem en alle mensen wisten dat het een leuke avond zou worden zolang Freddie Van Deering er maar bij was. Maar Sarah begon er lang voor Kerstmis bijzonder ongelukkig uit te zien. Er werd niet langer meer over een baan gesproken en hij veegde Sarahs voorzichtige pogingen om erover te beginnen meteen van tafel. Hij scheen helemaal geen plannen te hebben, en wilde alleen maar plezier maken en drinken.

In januari zag Sarah erg bleek en Jane vroeg haar op de thee om eens te kijken wat er aan de hand was.

'Er is niets.' Ze scheen het nogal vermakelijk te vinden dat haar zuster zich zorgen maakte, maar toen de thee werd ingeschonken, werd Sarah nog bleker en kon ze niets meer drinken.

'Wat is er aan de hand, lieverd? Vertel het me alsjeblieft! Je moet het vertellen!' Jane had zich sinds Kerstmis zorgen over haar gemaakt, want Sarah was bijzonder rustig geweest tijdens het kerstdiner bij hun ouders thuis. Freddie had iedereen voor zich ingenomen met een toost op rijm over de hele familie, inclusief de bedienden die al jaren voor hen werkten en Jupiter, de hond van de familie Thompson die op het juiste ogenblik blafte terwijl ze allemaal voor Freddies bijzonder knap gemaakte gedicht applaudisseerden. Iedereen had het grappig gevonden en het feit dat hij behoorlijk aangeschoten was, leek iedereen te ontgaan.

'Heus, er is niets,' hield Sarah vol. Maar toen begon ze te huilen en gaf snikkend in de armen van haar zuster toe dat er van alles aan de hand was. Ze voelde zich ellendig. Freddie was nooit thuis, en bleef tot diep in de nacht bij zijn vrienden. Sarah vertelde Jane niet dat ze vermoedde dat die vrienden soms vriendinnen waren. Ze had geprobeerd hem meer tijd met haar te laten doorbrengen, maar dat scheen hij niet te willen. En hij dronk meer dan ooit. Hij nam zijn eerste borrel lang voor twaalf uur 's middags, soms al wanneer hij 's ochtends opstond en hij hield vol tegen Sarah dat het niet erg was. Hij noemde haar 'zijn preutse meisje' en lachte om haar zorgen. Om de zaken nog erger te maken, was ze er net achter gekomen dat ze in verwachting was.

'Maar dat is enig!' riep Jane uit en ze keek opgetogen. 'Ik ook!' voegde ze eraan toe en Sarah glimlachte door haar tranen heen en kon haar oudere zuster niet uitleggen hoe ongelukkig ze was. Janes leven was volkomen anders. Ze was met een serieuze, betrouwbare man getrouwd die het prettig vond getrouwd te zijn, terwijl Freddie Van Deering dat beslist niet vond. Hij bezat allerlei positieve eigenschappen, hij was charmant, amusant en grappig, maar enig verantwoordelijkheidsgevoel was hem net zo vreemd als een andere taal. Sarah begon het idee te krijgen dat hij nooit zou veranderen. Hij zou gewoon altijd maar doorspelen. Sarahs vader begon dat ook te denken, maar Jane was ervan overtuigd dat alles wel terecht zou komen, vooral als de baby er eenmaal zou zijn. De twee meisjes kwamen tot de ontdekking dat hun baby's bijna tegelijk verwacht werden - het scheelde maar een paar dagen - en dat nieuws beurde Sarah een beetje op voordat ze naar haar eenzame flat terugkeerde.

Freddie was er zoals gewoonlijk niet en bleef die hele nacht ook weg. De volgende dag kwam hij tegen het middaguur vol berouw thuis en legde uit dat hij tot vier uur in de ochtend had gebridged en toen was gebleven waar hij was omdat hij bang was haar te wekken met zijn thuiskomst.

'Is dat het enige wat je doet?' Ze werd voor het eerst boos op hem en hij schrok van de felheid in haar stem. Ze was tot nu toe altijd heel terughoudend geweest over zijn gedrag, maar dit keer was ze duidelijk heel boos.

'Wat bedoel je in vredesnaam?' Hij leek geschrokken door haar reactie, en met zijn onschuldige wijd opengesperde blauwe ogen en zijn rossige haar leek hij precies op Tom Sawyer.

'Ik bedoel, wat doe jij eigenlijk precies wanneer je tot een of twee uur in de ochtend wegblijft?' Er klonk gemeende woede, verdriet en teleurstelling door in haar stem.

Hij glimlachte jongensachtig en was ervan overtuigd dat hij haar altijd wel om de tuin zou kunnen leiden. 'Soms drink ik een beetje te veel. Dat is alles. Het is dan gewoon gemakkelijker te blijven waar ik ben, dan naar huis te gaan als jij al slaapt. Ik wil je niet van streek maken, Sarah.'

'Nou, dat doe je anders wel. Je bent nooit thuis. Je bent altijd weg met je vrienden en je komt iedere avond dronken thuis. Zo gedragen getrouwde mensen zich niet.' Ze kookte nu van woede.

'O, nee? Heb je het over je zwager, of over normale mensen die een beetje levenslustiger zijn en wat meer pit hebben? Het spijt me, lieverd, maar ik ben Peter niet.'

'Dat heb ik ook nooit van je verlangd. Maar wie ben je wel? Met wie ben ik getrouwd? Ik zie je nooit, behalve op feesten en dan verdwijn je met je vrienden, ga je kaarten, verhalen ophangen, drinken of je bent weg en god mag weten waar je dan zit,' eindigde ze verdrietig.

'Zou je liever willen dat ik thuis bij jou zat?' Hij keek vermaakt en voor het eerst zag ze iets slechts in zijn ogen, iets gemeens, maar ze bekritiseerde dan ook zijn levensstijl. Ze joeg hem angst aan en bedreigde zelfs zijn drinkgewoonten.

'Ja, ik zou veel liever willen dat je thuis bij mij was. Is dat zo verschrikkelijk?'

'Niet verschrikkelijk, gewoon dom. Je bent toch met me getrouwd omdat ik zo'n leuk gezelschap was? Als je een saai figuur zoals je zwager had willen hebben, dan neem ik toch aan dat je die wel had kunnen vinden, maar dat heb je niet gedaan. Je wilde mij. En nu wil je me veranderen in iemand zoals hij. Nou, lieverd, ik kan je verzekeren dat dit niet gebeurt.'

'Wat gebeurt er dan? Ga je werken? Je hebt verleden jaar tegen pappa gezegd dat je dat zou doen, maar je hebt het niet gedaan.'

'Ik hóef niet te werken, Sarah. Ik word er doodziek van. Je zou blij moeten zijn dat ik niet zoals de eerste de beste klungel het geld bijeen moet scharrelen met een of ander vreselijk baantje in een poging om eten op tafel te krijgen.'

'Pappa denkt dat het goed voor je zou zijn. En ik ook.' Het was het moedigste dat ze ooit tegen hem had gezegd, maar ze had de nacht tevoren uren wakker gelegen en bedacht wat ze hem allemaal zou zeggen. Ze wilde een beter leven en een echte echtgenoot hebben voor ze deze baby kreeg.

'Je vader is van een andere generatie' - zijn ogen glinsterden toen hij haar aankeek - 'en jij bent een sufferd.' Toen hij die woorden uitsprak, besefte ze wat ze eigenlijk al had kunnen weten vanaf het ogenblik dat hij was binnengekomen. Hij had gedronken. Het was pas middag, maar hij was duidelijk dronken en ze voelde afkeer toen ze hem aankeek.

'Misschien kunnen we dit beter een andere keer bespreken.'

'Dat denk ik ook.'

Hij was weer weggegaan, maar die avond was hij vroeg thuis gekomen en de volgende ochtend deed hij een poging om 's ochtends op een fatsoenlijk tijdstip op te staan. Toen merkte hij pas hoe ziek ze was. Tijdens het ontbijt vroeg hij er geschrokken naar. Ze hadden een hulp in de huishouding die iedere dag het huis schoonmaakte, de was streek en hun maaltijden klaarmaakte wanneer ze thuis waren. Meestal kookte Sarah graag zelf, maar de afgelopen maand had ze niet in de keuken kunnen komen, hoewel Freddie niet vaak genoeg thuis was geweest om dit te merken.

'Is er iets aan de hand? Ben je ziek? Moet je niet naar de dokter?' Hij keek bezorgd terwijl hij even over zijn ochtendkrant heen een blik op haar wierp. Hij had haar vreselijk horen kokhalzen nadat ze waren opgestaan en vroeg zich af of ze misschien iets verkeerds had gegeten.

'Ik ben bij de dokter geweest,' zei ze kalm en keek hem aan, maar het duurde een tijdje voor hij haar weer aankeek en toen was hij zijn eerder gestelde vraag bijna vergeten.

"Wat? O... ja... goed. Wat zei hij? Griep? Je moet uitkijken hoor, dat heerst nogal op het ogenblik. Die griep heeft de moeder van Tom Parker verleden week bijna het leven gekost.'

'Ik denk niet dat ik hieraan doodga.' Ze glimlachte kalm en hij verplaatste zijn aandacht weer naar zijn krant. Het bleef lange tijd stil en toen hij haar uiteindelijk weer aankeek, was hij hun vorige gesprek helemaal vergeten.

'Heel Engeland staat op zijn kop vanwege de troonsafstand van Edward VIII terwille van dat mens van Simpson. Die moet niet mis zijn dat hij zoiets voor haar over heeft.'

'Ik vind het verdrietig,' zei Sarah ernstig. 'Die arme man heeft zoveel meegemaakt, hoe kan ze zijn leven op zo'n manier vernielen? Wat kunnen die samen nu voor leven leiden?'

'Misschien lang niet zo'n gek leven.' Tot haar ergernis glimlachte hij naar haar en hij zag er aantrekkelijker uit dan ooit tevoren. Ze wist niet meer zeker of ze nu van hem hield of een hekel aan hem had, haar leven met hem was zo'n nachtmerrie geworden. Maar misschien had Jane gelijk en zou alles beter worden als de baby er was.

'Ik krijg een baby.' Ze fluisterde het bijna en heel even leek het alsof hij haar niet had verstaan. Toen stond hij op en keek haar aan met een blik waaruit bleek dat hij hoopte dat ze een grapje had gemaakt.

'Meen je dat?' Ze knikte en kon niets meer zeggen terwijl de tranen in haar ogen sprongen. Het was in zekere zin een opluchting om het hem eindelijk te vertellen. Ze had het al sinds Kerstmis geweten, maar ze had de moed niet gehad het hem te zeggen. Ze wilde dat hij om haar gaf, een rustig ogenblik van geluk tussen hen, maar sinds hun wittebroodsweken op Cape Cod, nu zeven maanden geleden, was dat niet meer voorgekomen.

'Ja, ik meen het.' Haar ogen bevestigden dat terwijl hij naar haar keek.

'Dat is pech, zeg. Vind je het ook niet een beetje te snel? Ik dacht dat we voorzichtig waren geweest.' Hij keek geïrriteerd en ze bad vurig met een ingehouden snik dat ze zichzelf niet ten overstaan van haar echtgenoot voor schut zou zetten.

'Dat dacht ik ook.' Ze keek hem met ogen vol tranen aan en hij deed een stap in haar richting en haalde zijn hand door haar haren zoals hij bij zijn kleine zusje gedaan zou hebben.

'Maak je geen zorgen, het komt wel goed. Wanneer ben je uitgeteld?'

'In augustus.' Ze probeerde niet te huilen, maar ze had moeite zich te beheersen. Hij was tenminste niet woedend, alleen maar geïrriteerd. Ze was zelf ook niet enthousiast geweest toen ze het nieuws had gehoord. Ze hadden op dit ogenblik in hun leven zo weinig met elkaar gemeen, ze deelden te weinig tijd en er was zo weinig warmte. 'Peter en Jane verwachten rond dezelfde tijd ook een baby.'

'Leuk voor ze,' zei hij sarcastisch en vroeg zich af wat hij nu met haar moest beginnen. Het huwelijk was een veel grotere last gebleken dan hij had verwacht. Ze zat altijd maar thuis te wachten om hem te kunnen betrappen. Hij keek naar het aanstaande moedertje en vond dat ze er nu nog somberder uitzag.

'Maar niet leuk voor ons, hè?' Ze kon de twee tranen niet tegenhouden die langzaam over haar wangen gleden toen ze hem dit vroeg.

'Het tijdstip is niet best. Maar baby's komen meestal niet op bestelling, geloof ik.' Ze schudde haar hoofd en hij liep zonder er verder nog iets over te zeggen de kamer uit. Een half uur later ging hij weg om met een paar vrienden te gaan lunchen en hij zei niet wanneer hij thuis zou zijn. Dat zei hij nooit. Ze huilde zichzelf die avond in slaap en hij kwam pas de volgende ochtend om acht uur thuis. Hij was zo stomdronken van de nacht tevoren dat hij op weg naar hun slaapkamer niet verder kwam dan de bank in de zitkamer. Ze hoorde hem binnenkomen, maar hij was buiten westen tegen de tijd dat ze hem vond.

De daaropvolgende maand was het pijnlijk duidelijk hoe erg hij van haar mededeling was geschrokken. Het huwelijk had hem in het begin al genoeg angst aangejaagd, maar bij het idee van een baby raakte hij compleet in paniek. Peter probeerde het haar op een avond uit te leggen toen ze alleen bij hen te eten was. Tegen die tijd was haar ongelukkige huwelijk met Freddie geen geheim meer voor ze. Niemand anders mocht het weten, maar ze had hen beiden in vertrouwen genomen sinds ze haar zuster over de baby had verteld.

'Sommige mannen zijn gewoon doodsbenauwd voor een dergelijke verantwoordelijkheid. Het betekent dat ze zelf volwassen moeten worden. Ik moet bekennen dat ik er de eerste keer ook bang voor was.' Hij keek even liefdevol naar Jane en toen weer gewoon naar Sarah. 'En Freddie staat niet direct bekend om zijn vermogen om rustig thuis te zitten. Maar wanneer de baby er eenmaal is, beseft hij misschien dat die toch niet de afschrikwekkende bedreiging vormt zoals hij eerst had gedacht. Baby's zijn nogal ongevaarlijk als ze klein zijn. Maar het kan best moeilijk worden voor het zover is.' Peter stond heel wat sympathieker tegenover haar dan op het eerste gezicht leek. Hij had zijn vrouw regelmatig verteld dat hij Freddie een eersteklas rotzak vond. Maar hij wilde niet tegen Sarah zeggen wat hij ervan dacht. Hij deed of hij haar een hart onder de riem stak vanwege de baby.

Maar ze bleef in een sombere stemming en Freddies gedrag en drankzucht werden alleen maar erger. Het kostte Jane heel wat vernuft om Sarah uit huis te krijgen. Eindelijk kreeg ze haar mee om te winkelen. Ze gingen de stad in naar Bonwit Teller op Fifth Avenue toen Sarah plotseling heel bleek werd, struikelde en zich blindelings aan haar zuster vastklampte.

'Wat is er?' Jane keek haar geschrokken aan.

'Er... er is niets... ik weet niet wat er gebeurde.' Ze had een vreselijke pijn gevoeld, maar die had maar een seconde geduurd.

'Zullen we even gaan zitten?' Jane wenkte snel iemand en vroeg om een stoel en een glas water en tegen die tijd klampte Sarah zich weer aan haar hand vast. Het zweet stond haar op het voorhoofd en haar gezicht was grauw geworden toen ze naar haar zuster opkeek.

'Het spijt me, Jane... ik voel me helemaal niet goed...' Ze had die woorden nog maar nauwelijks uitgesproken, of ze viel flauw. De ziekenauto kwam onmiddellijk en Sarah werd op een brancard Bonwit uitgedragen. Tegen die tijd was ze weer bij bewustzijn en Jane rende met een verschrikt gezicht naast haar mee. Ze mocht met Sarah in de ziekenauto meerijden en Jane had in de winkel gevraagd of ze Peter op kantoor wilden opbellen en hun moeder thuis ook. Beiden kwamen al een paar minuten daarna in het ziekenhuis aan. Peter maakte zich de grootste zorgen over Jane, die zich snikkend aan hem vastklampte toen haar moeder naar binnen ging om te kijken hoe het met haar zuster was. Ze bleef lange tijd weg en toen ze terugkwam, keek ze haar oudste dochter met tranen in de ogen aan.

'Is alles in orde?' vroeg Jane ongerust aan haar moeder die knikte en rustig ging zitten. Ze was een goede moeder voor hen beiden geweest. Ze was een rustige, onopvallende vrouw met een goede smaak en gezonde opvattingen waar de meisjes veel aan hadden gehad, hoewel haar verstandige lessen Sarah weinig hadden geholpen met betrekking tot Freddie.

'Ze wordt weer beter,' zei Victoria Thompson en stak haar handen naar het jonge stel uit. Peter en Jane pakten haar handen stevig beet. 'Ze heeft de baby verloren... maar ze is nog erg jong.' Victoria had voordat Sarah en Jane waren geboren ook een miskraam gehad, haar enige zoon, maar dat verdriet had ze nooit met haar kinderen gedeeld. Ze had er Sarah nu over verteld in de hoop haar te troosten en te helpen. 'Ze raakt wel weer een keer in verwachting,' zei Victoria verdrietig, maar ze maakte zich feitelijk grotere zorgen over wat Sarah zich had laten ontvallen over haar leven met Freddie. Ze had vreselijk gehuild en volgehouden dat het allemaal haar schuld was. Ze had de vorige avond in haar eentje een meubelstuk versjouwd, want Freddie was er nooit om haar te helpen. En toen was het hele verhaal eruit gekomen, over hoe weinig tijd hij met haar doorbracht, hoeveel hij dronk, hoe ongelukkig ze met hem was en hoe ongelukkig hij met de baby was geweest.

Het duurde een paar uur voordat de artsen weer iemand bij haar toelieten en Peter was tegen die tijd teruggegaan naar zijn kantoor, maar hij had Jane laten beloven dat ze aan het eind van de middag naar huis zou gaan om te rusten en bij te komen van alle spanningen van die dag. Tenslotte was zij ook in verwachting. Eén miskraam was al erg genoeg.

Ze hadden ook geprobeerd Freddie te bereiken, maar die was zoals gewoonlijk weg en niemand wist waar hij was of wanneer hij terug zou komen. Het dienstmeisje vond het erg naar toen ze van het 'ongeluk' van mevrouw Van Deering hoorde en beloofde meneer Van Deering naar het ziekenhuis te sturen als hij opbelde of thuiskwam, maar iedereen wist dat dit niet erg waarschijnlijk was.

'Het is allemaal mijn schuld...' snikte Sarah toen ze weer bij haar mochten. 'Ik wilde het niet graag genoeg... ik was van streek omdat Freddie het zo vervelend vond en nu...' Ze snikte en vertelde onsamenhangend verder terwijl haar moeder haar armen om haar heen sloeg en probeerde haar tot bedaren te brengen. Alle drie vrouwen huilden nu en uiteindelijk moest Sarah een kalmerend middel hebben om tot rust te komen. Ze zouden haar een paar dagen in het ziekenhuis houden en Victoria zei tegen de zusters dat ze de nacht bij haar dochter wilde doorbrengen en stuurde Jane uiteindelijk met een taxi naar huis. Daarna had ze in de lobby een lang telefoongesprek met haar echtgenoot.

Toen Freddie die avond thuiskwam, zag hij tot zijn verbazing dat zijn schoonvader hem op zat te wachten in de zitkamer. Gelukkig had hij minder gedronken dan normaal en was hij ondanks het feit dat het net na twaalven was, verrassend nuchter. Hij had een saaie avond gehad en had uiteindelijk besloten om maar eens vroeg naar huis te gaan.

'Lieve god...! Meneer... wat doet u hier?' Hij bloosde een beetje en schonk zijn schoonvader vervolgens zijn brede jongensachtige glimlach. Toen besefte hij dat er iets ernstigs aan de hand moest zijn als Edward Thompson op dit uur op hem zat te wachten in zijn flat. 'Is er iets met Sarah?'

'Ja.' Hij keek even de andere kant op en toen weer naar Freddie. Er was geen prettige manier om dit te zeggen. 'Ze... eh... heeft vanochtend een miskraam gehad en ligt nu in het Lenox Hill Ziekenhuis. Haar moeder is nog bij haar.'

'Och, jé.' Hij keek geschrokken en voelde zich opgelucht. Hij hoopte maar dat hij niet zo dronken was dat dit ook zichtbaar was. 'Dat vind ik erg naar.' Hij zei het op een toon of het de vrouw en de baby van een ander betrof. 'Is alles goed met haar?'

'Ik denk dat ze op den duur nog wel kinderen zal kunnen krijgen. Maar wat minder goed is, is dat ik van mijn vrouw hoorde dat de zaken tussen jullie er niet zo best voorstaan. Normaal gesproken zou ik me nooit bemoeien met het huwelijksleven van mijn dochters, maar gezien de ongewone omstandigheden, nu Sarah zo... zo... ziek is, leek het me een geschikt ogenblik dit met jou te bespreken. Mijn vrouw vertelde me dat Sarah de hele middag hysterisch is geweest en ik vind het tamelijk merkwaardig Frederick, dat niemand in staat is geweest jou sinds vanochtend te bereiken. Dit kan geen gelukkig leven voor haar zijn, en voor jou evenmin. Is er iets bijzonders aan de hand, of denk je dat je wel in staat bent het huwelijk met mijn dochter voort te zetten in de geest van toen je de verbintenis aanging?'

'Ik... ik... natuurlijk... wilt u iets drinken, meneer Thompson?' Hij liep snel naar de plek waar de drank stond en schonk een royaal glas Scotch in voor zichzelf met een klein beetje water.

'Ik denk dat ik dat beter niet kan doen.' Edward Thompson wachtte en keek misnoegd naar zijn schoonzoon. Freddie begreep heel goed dat de oudere man een antwoord verwachtte. 'Is er een of ander probleem dat je ervan weerhoudt je als een fatsoenlijk echtgenoot te gedragen?'

'Ik... eh... tja, meneer, die baby was een beetje onverwacht.'

'Dat begrijp ik, Frederick. Dat zijn baby's vaak. Is er een ernstig probleem met mijn dochter waarover je me wilt vertellen?'

'Helemaal niet. Ze is geweldig. Ik... ik... eh... moet alleen even wennen aan het idee getrouwd te zijn.'

'En ook aan het idee om te gaan werken, denk ik.' Hij keek Freddie scherp aan die al voelde wat er ging komen.

'Ja, ja, natuurlijk. Ik was van plan daar aandacht aan te besteden nadat de baby er was.'

'Dus kun je dat nu een beetje eerder doen, hè?'

'Natuurlijk, meneer.'

Edward Thompson stond op en hij leek het toonbeeld van fatsoen terwijl hij naar Freddie keek die er nogal wanordelijk uitzag. 'Ik ben ervan overtuigd dat je Sarah morgenochtend zo snel mogelijk wilt opzoeken, hè, Frederick?'

'Absoluut, meneer.' Hij liep met hem mee naar de voordeur en wilde hem maar al te graag weg hebben.

'Ik haal haar moeder om tien uur van het ziekenhuis af. Dan zie ik je daar wel, hè?'

'Absoluut, meneer.'

'Mooi, Frederick.' Hij draaide zich om in de deuropening en keek hem nog een keer aan. 'Begrijpen we elkaar goed?' Er was weinig gezegd, maar toch was er tussen de twee mannen veel duidelijk gemaakt.

'Ik denk van wel, meneer.'

'Dank je, Frederick. Goedenavond en tot morgen.'

Freddie slaakte een zucht van verlichting toen hij de deur achter hem dichtdeed en hij schonk nog een glas Scotch voor zichzelf in voor hij naar bed ging om na te denken over wat er met Sarah en de baby was gebeurd. Hij vroeg zich af hoe het was om een miskraam te hebben, maar wilde er liever niet te veel over nadenken. Hij wist niet veel over dat soort dingen en koesterde geen enkele wens hier verandering in aan te brengen. Hij vond het naar voor haar, maar het was vreemd dat hij zo weinig voor de baby, of als het erop aankwam, voor Sarah voelde. Hij had gedacht dat het leuk zou zijn om met haar getrouwd te zijn, altijd maar feesten en iemand om mee uit te gaan wanneer je dat wilde. Hij had nooit verwacht dat hij zich zo geketend zou voelen, dat het zo saai benauwend zou zijn, zo claustrofobisch. Het hele getrouwd-zijn viel hem zwaar tegen en Sarah ook. Ze was een heel mooi meisje en ze zou vast een volmaakte echtgenote zijn. Ze onderhield het huis op schitterende wijze, kookte lekker, kon goed gasten ontvangen, was intelligent en prettig gezelschap en in het begin had ze hem zelfs lichamelijk bijzonder aangetrokken. Maar nu moest hij niet meer aan haar denken. Hij wilde voor geen geld ter wereld meer getrouwd zijn. En hij was heel erg opgelucht dat ze een miskraam had gehad. Die zwangerschap had voor hem de deur dichtgedaan.

Hij verscheen de volgende ochtend plichtsgetrouw even voor tien uur in het ziekenhuis, zodat meneer Thompson hem daar zou aantreffen wanneer hij zijn vrouw kwam halen. Freddie zag er bedrukt uit in een donker pak met een donkere das, maar in werkelijkheid had hij een enorme kater. Hij had bloemen voor haar gekocht, maar dat leek haar niet erg te interesseren. Ze lag in bed en staarde uit het raam. Ze hield de hand van haar moeder vast toen hij de kamer inkwam en heel even had hij medelijden met haar. Ze draaide haar hoofd en keek hem zwijgend aan terwijl de tranen over haar wangen rolden. Haar moeder liep zachtjes de kamer uit, gaf Sarahs hand een kneepje en raakte even vriendelijk zijn schouder aan.

'Ik vind het erg naar voor je, Freddie,' zei ze zachtjes toen ze wegging, maar ze wist meer dan hij besefte en uit de blik op zijn gezicht maakte ze op dat hij het niet naar vond.

'Ben je boos op me?' vroeg Sarah hem door haar tranen heen. Ze deed geen poging om overeind te komen, ze lag daar maar. En ze zag er vreselijk uit. Haar lange, glanzende zwarte haren zaten verward en haar gezicht had dezelfde kleur als de lakens, haar lippen leken wel blauw. Ze had veel bloed verloren en ze was erg zwak. Ze keerde nu alleen haar gezicht van hem af en hij wist absoluut niet wat hij tegen haar moest zeggen.

'Natuurlijk niet. Waarom zou ik boos op je zijn?' Hij kwam wat dichterbij en draaide haar hoofd zodat ze hem weer zou aankijken, maar de pijn in haar ogen werd hem bijna teveel. Hij kon daar niet tegenop en dat wist ze.

'Het was mijn schuld... ik heb 's avonds die stomme kast in onze slaapkamer versjouwd en... ik weet het niet... de dokter zegt dat dit soort dingen gewoon af en toe gebeuren.'

'Tja...' Hij ging even anders staan en keek hoe ze haar vingers in elkaar strengelde en weer losmaakte, maar hij raakte haar niet aan. 'Luister... het is beter zo. Ik ben vierentwintig, jij bent twintig, we zijn nog niet aan een baby toe.'

Ze was lange tijd stil en keek hem toen aan of ze hem pas voor het eerst zag. 'Je bent blij met de miskraam, hè?' Ze staarde hem zo intens aan dat zijn toch al kloppende hoofd er bijna pijn van deed.

'Dat heb ik niet gezegd.'

'Dat hoefde ook niet. Je vindt het niet erg, hè?'

'Ik vind het naar voor jou.' Dat was waar. Ze zag er werkelijk verschrikkelijk uit.

'Je hebt deze baby nooit gewild.'

'Nee.' Hij was eerlijk tegenover haar, hij vond dat hij haar dat wel verschuldigd was.

'Nou, ik ook niet, door jou, en daarom heb ik die miskraam waarschijnlijk ook gehad.' Hij wist niet wat hij tegen haar moest zeggen en even later kwam haar vader binnen met Jane. Mevrouw Thompson regelde een paar dingen met de zusters. Sarah moest nog een paar dagen blijven en daarna zou ze een tijdje bij haar ouders logeren. Wanneer ze zich weer sterk genoeg voelde, zou ze weer naar Freddie en haar eigen huis terugkeren.

'Jij kunt natuurlijk ook bij ons logeren.' Victoria Thompson glimlachte hartelijk tegen hem, maar ze was vastbesloten Sarah niet met hem naar huis te laten gaan. Ze wilde haar in het oog houden en Freddie was zichtbaar opgelucht dat hij dit niet hoefde te doen.

Hij stuurde de volgende dag rode rozen naar het ziekenhuis en kwam nog een keer op bezoek. In de week dat ze bij haar ouders logeerde, kwam hij iedere dag langs.

Hij praatte nooit over de baby. Maar hij deed zijn best om de gesprekken gaande te houden. Hij stond er verbaasd van hoe weinig hij zich met haar op zijn gemak voelde. Het leek wel of ze van de ene op de andere dag vreemden voor elkaar waren geworden. In feite waren ze dat altijd geweest. Het was nu alleen moeilijker om het te verbergen. Hij deelde haar verdriet absoluut niet. Hij kwam alleen maar omdat hij voelde dat het zijn plicht was. En hij wist dat haar vader hem zou vermoorden als hij die moeite niet nam.

Hij kwam iedere dag om twaalf uur bij de Thompsons, bracht een uur bij haar door en ging dan met zijn kameraden lunchen. Hij was wel zo verstandig haar nooit 's avonds op te zoeken. Tegen die tijd was hij meestal behoorlijk aangeschoten en hij was slim genoeg ervoor te zorgen dat Sarah of haar ouders hem dan níet zagen. Hij vond het echt heel vervelend dat Sarah zo ongelukkig was over het verlies van de baby en ze zag er nog steeds vreselijk uit. Maar hij wilde niet denken aan wat ze op emotioneel gebied van hem verwachtte, of, nog erger, het idee van een nieuwe baby. Hij ging er alleen maar meer door drinken en liep nog vaker dan anders het huis uit. Tegen de tijd dat Sarah zover was om weer naar hun huis te gaan, was hij al zo diep gezonken dat hij niet meer te redden was. Hij dronk nu zoveel dat zelfs zijn borrelvrienden zich zorgen over hem maakten.

Desondanks verscheen hij plichtsgetrouw bij de Thompsons om Sarah op te halen en het dienstmeisje wachtte hen in hun eigen huis op. Alles was schoon en in orde, maar Sarah voelde zich er plotseling niet thuis. Het leek of het huis van een ander was en ze voelde zich een kat in een vreemd pakhuis.

Freddie voelde zich er ook niet thuis. Sinds de miskraam was hij alleen maar thuis geweest om zich te verkleden. Hij was elke avond gaan brassen en had het feit dat zij er niet was en het dus niet zag, ten volle uitgebuit. Het was vreemd en erg benauwend om haar weer thuis te hebben.

Hij bleef die middag bij haar en vertelde haar dat hij die avond met een oude vriend uit eten moest, hij had het over een baan en het was erg belangrijk. Hij wist dat ze geen bezwaren zou maken. Dat deed ze ook niet, hoewel ze teleurgesteld was dat hij haar eerste avond thuis niet bij haar bleef. Maar ze had een heleboel bezwaren tegen de toestand waarin hij verkeerde toen hij om twee uur 's nachts thuiskwam. De portier moest hem naar binnen helpen en ze wist niet wat ze zag toen ze aanbelden. Freddie leunde zwaar op de man en hij leek haar nauwelijks te herkennen toen hij probeerde zijn blik op haar vervaagde trekken te richten, terwijl de portier hem in een stoel in hun slaapkamer neerzette. Freddie gaf hem een biljet van honderd dollar en bedankte hem uitbundig omdat hij zo'n goede vent en zo'n geweldige vriend was. Sarah keek vol ontzetting hoe Freddie onzeker naar bed wankelde en daar bewusteloos in elkaar zakte. Ze stond lange tijd met tranen in haar ogen naar hem te kijken voor ze de kamer uitliep en in de logeerkamer ging slapen. Toen ze wegliep, voelde ze een pijn in haar hartstreek om de baby die ze had verloren en de echtgenoot die ze nooit had gehad en ook nooit zou krijgen. Ze had eindelijk begrepen dat haar huwelijk met Freddie nooit meer zou zijn dan een doen-alsof, een lege huls en een bron van oneindig veel verdriet en teleurstelling. Het was een grimmig toekomstbeeld dat haar voor ogen stond toen ze tussen de lakens van het logeerbed gleed, maar ze kon de werkelijkheid niet langer ontlopen. Hij zou nooit meer zijn dan een dronken lor en een playboy. En het ergste was dat ze er niet aan moest denken zich ooit van hem te laten scheiden. Ze kon zich niet voorstellen een dergelijke schande ooit over zichzelf en haar ouders te moeten brengen.

Terwijl ze die nacht in de logeerkamer lag, dacht ze aan de lange eenzame weg die voor haar lag. Een leven vol eenzaamheid met Freddie.

3

Nadat Sarah een week thuis had gelogeerd, was ze weer helemaal de oude en ging ze met haar moeder en zuster uit lunchen. Alles leek weer in orde maar beide vrouwen vonden haar wel wat stilletjes.

Op een middag lunchten ze met zijn drieën bij Jane thuis en hun moeder probeerde terloops bij Sarah naar Freddie te informeren. Ze maakte zich nog steeds grote zorgen over alles wat Sarah haar tijdens de miskraam had verteld.

'Het gaat goed met hem,' zei Sarah en keek de andere kant uit. Zoals gewoonlijk zei ze niets over de avonden die ze alleen doorbracht, of de toestand waarin Freddie 's morgens thuiskwam. Ze sprak er eigenlijk zelfs nauwelijks over met hem. Ze had haar lot geaccepteerd en was vastbesloten om met Freddie getrouwd te blijven. Iedere andere oplossing zou te vernederend zijn geweest.

Freddie merkte ook een verandering in haar op, een soort inschikkelijkheid en aanvaarding van zijn walgelijke gedrag. Het leek wel of er met de miskraam ook een stukje van haarzelf was gestorven. Maar Freddie verdiepte zich er niet in en buitte Sarahs zogenaamde goede humeur ten volle uit. Hij kwam en ging wanneer hij wilde, nam zelden de moeite haar ergens mee naar toe te nemen, maakte geen geheim van het feit dat hij met andere vrouwen omging en dronk vanaf het moment dat hij opstond totdat hij 's avonds uiteindelijk bewusteloos in hun slaapkamer, of in die van een ander, in elkaar zakte.

Het was een afschuwelijke tijd voor haar, maar Sarah leek vastbesloten het te accepteren. Terwijl de tijd verstreek, hield ze haar problemen voor zich en zweeg erover tegenover iedereen. Maar haar zuster maakte zich bij iedere ontmoeting grotere zorgen, met als gevolg dat Sarah steeds minder met haar omging. Ze voelde zich nu min of meer verdoofd, leeg en haar ogen waren vervuld van een stille wanhoop. Nadat ze de baby had verloren was ze verschrikkelijk mager geworden en dat baarde Jane ook zorgen, maar ze voelde dat Sarah alles deed om haar te ontlopen.

'Wat is er met jou aan de hand?' vroeg Jane haar tenslotte een keer in mei. Tegen die tijd was ze zelf zes maanden in verwachting en ze had Sarah de afgelopen periode nauwelijks gezien, omdat Sarah haar zwangere zuster liever niet onder ogen kwam.

'Niets. Alles is prima.'

'Maak dat de kat wijs, Sarah! Het lijkt wel of je in trance bent. Wat doet hij met je? Wat is er aan de hand?' Jane raakte al van streek als ze alleen maar naar Sarah keek. Ze merkte ook hoe weinig op haar gemak Sarah zich voelde met haar, dus meestal drong ze verder niet aan, maar ze wilde haar nu niet langer aan haar lot overlaten. Ze begon zich, zolang Sarah onder Freddies invloed verkeerde, zorgen te maken over zowel Sarahs geestelijke, als lichamelijke gezondheid en daar moest iets aan gedaan worden.

'Doe niet zo gek. Er is niets aan de hand.'

'Gaat het beter dan eerst?'

'Ik denk van wel.' Ze deed bewust vaag, maar haar zuster trapte daar niet in.

Sarah was magerder en bleker dan ze vlak na de miskraam was geweest. Zonder dat iemand het merkte, ging ze gebukt onder een zware depressie. Ze bleef iedereen verzekeren dat alles prima ging en dat Freddie zich netjes gedroeg. Ze had haar ouders zelfs verteld dat hij naar een baan uitkeek. Het was allemaal grote onzin die niemand meer geloofde, ook Sarah niet.

Op hun trouwdag kwamen haar ouders stilzwijgend overeen haar schijnvertoning voort te zetten en die dag een feestje voor hen te organiseren in het huis in Southampton.

In het begin had Sarah geprobeerd hen hiervan af te brengen, maar uiteindelijk was het gemakkelijker geweest haar ouders hun gang te laten gang. Freddie had beloofd aanwezig te zijn. Hij vond het trouwens een geweldig idee. Hij wilde het hele weekend naar Southampton komen en een stel vrienden meenemen. Het huis was er groot genoeg voor en toen Sarah haar moeder vroeg of zij het goed vond, verzekerde haar moeder hen direct dat hun vrienden altijd welkom waren. Maar Sarah waarschuwde hem dat zijn vrienden zich netjes moesten gedragen als ze bij hen zouden logeren, ze wilde niet dat haar ouders zich voor hen moesten generen.

'Wat is dat nou weer voor rare opmerking,' wees hij haar terecht. In de afgelopen paar maanden was hij langzamerhand steeds hatelijker geworden. Ze wist alleen nooit zeker of het door de alcohol kwam, of dat hij haar werkelijk was gaan haten. 'Je hebt een hekel aan me, hè?

Doe niet zo gek. Ik wil alleen dat je vrienden zich fatsoenlijk gedragen wanneer ze bij mijn ouders zijn.'

'Wat ben je toch een preuts, stijf ding, een arm meisje, dat bang is dat we ons niet fatsoenlijk zullen gedragen.' Ze wilde hem vertellen dat hij zich nergens fatsoenlijk gedroeg, maar zag ervan af. Ze schikte zich langzamerhand in haar lot terwijl ze heel goed wist dat ze voorgoed ongelukkig met hem zou zijn. Ze zouden vermoedelijk nooit meer een andere baby krijgen en zelfs dat deed er niet meer toe. Niets deed er meer toe. Ze leefde bij de dag en op de dag dat ze dood zou gaan was het allemaal voorbij. De gedachte zich van hem te laten scheiden kwam zelfs nauwelijks bij haar op. Niemand in haar familie was ooit gescheiden en ze had er zelfs in haar stoutste dromen nooit aan gedacht de eerste te zijn. De schande zou zowel voor haar als voor haar ouders het einde betekenen. 'Maak je geen zorgen, Sarah, we zullen ons fatsoenlijk gedragen. Maar trek tegenover mijn vrienden niet zo'n lang somber gezicht. Dat is al genoeg om iemands plezier in een feest te bederven.' Pas sinds ze met hem getrouwd was en de miskraam had gehad, leek het of alle kleur, alle leven, al haar joie de vivre en levenslust verloren was gegaan. Ze was als jong meisje altijd levendig, geestig en gelukkig geweest, maar plotseling leek ze doods, zelfs voor zichzelf. Het viel Jane telkens weer op, maar Peter en haar ouders zeiden dat ze zich geen zorgen moest maken, met Sarah kwam het wel in orde, dat wilden ze nu eenmaal graag geloven.

Twee dagen voor het feest bij de Thompsons, trouwde de hertog van Windsor met Wallis Simpson. Ze trouwden in het Franse Château de Candé onder grote belangstelling van de pers en kregen internationale aandacht. Sarah vond het geheel bijzonder smakeloos en walgelijk. Ze probeerde haar gedachten op het feest voor haar trouwdag te concentreren en vergat de Windsors weer snel.

Peter en Jane en de kleine James waren van plan het weekend van het grote feest in Southampton door te brengen. Het huis zag er beeldig uit, vol bloemen en er stond een tent op het grasveld dat uitzicht bood op de oceaan. De Thompsons hadden een schitterend feest voor Sarah en Freddie op touw gezet. Op vrijdagavond gingen alle jonge mensen met hun vrienden uit en ze hadden veel plezier in de Canoe Place Inn. Ze praatten, dansten en lachten. Zelfs Jane die tegen het eind van haar zwangerschap liep, ging mee en Sarah die het gevoel had of ze in een jaar niet meer had geglimlacht, ging ook. Freddie danste zelfs met haar en even leek het erop dat hij haar zou kussen. Uiteindelijk gingen Peter, Jane, Sarah en nog een paar anderen terug naar het huis van de Thompsons, terwijl Freddie met een paar goede vrienden nog wat verder ging brassen. Sarah werd weer stiller, maar ze zei niets toen ze met Jane en Peter naar huis terugreed. Haar zuster en zwager hadden nog het grootste plezier en haar stilzwijgen scheen hen niet op te vallen.

De volgende dag brak zonnig en mooi aan en toen naderhand tijdens een schitterende zonsondergang op Long Island de band begon te spelen, begroetten de Thompsons hun gasten die Sarah en Freddie kwamen feliciteren. Sarah leek wel een jonge godin, zo mooi was ze in een glanzende witte japon die haar figuur verleidelijk accentueerde. Haar donkere haren waren hoog opgestoken en ze bewoog zich met een sierlijke gratie door de menigte toen ze haar vrienden en de gasten van haar ouders begroette. Iedereen vond dat ze het afgelopen jaar zo volwassen was geworden en nog veel mooier was dan tijdens haar bruiloft. Ze vormde een scherpe tegenstelling met de kogelronde Jane die er roerend moederlijk uitzag in een turkooizen zijden japon die haar rijkelijk omhulde, en die zelf heel opgewekt was over haar verdwenen figuur.

'Moeder zei dat ik de tent mocht aantrekken, maar ik vond deze kleur mooier,' grapte ze tegen een oude vriendin en Sarah glimlachte toen ze langs slenterde. Ze zag er beter en gelukkiger uit dan in lange tijd het geval was geweest, maar Jane maakte zich nog steeds veel zorgen om haar.

'Wat is Sarah mager geworden.'

'Ze... ze is een tijdje geleden ziek geweest.' Ze was nog meer afgevallen sinds de miskraam en Jane vermoedde, hoewel Sarah het niet toegaf, dat ze nog altijd verdriet had en zichzelf nog steeds de schuld gaf van het verlies van de baby.

'Nog geen baby?' werd haar herhaaldelijk gevraagd. 'Nou, jullie moeten er nu toch eens aan beginnen, hoor!' Ze glimlachte alleen maar en na het eerste uur besefte ze plotseling dat ze Freddie sinds het begin van het feest niet meer had gezien. Hij was een uur geleden met zijn vrienden in de buurt van de bar geweest, daarna was ze naast haar vader gaan staan om de gasten te begroeten en was ze Freddie kwijtgeraakt. Uiteindelijk vroeg ze het aan de butler, die zei dat meneer Van Deering een paar minuten geleden met een paar vrienden was weggereden in de richting van Southampton.

'Ze zijn misschien iets gaan halen, juffrouw Sarah,' zei hij en keek haar vriendelijk aan.

'Dank je, Charles.' Hij was al jaren hun butler en wanneer zij 's winters teruggingen naar de stad bleef hij in het huis achter. Ze kende hem al vanaf haar prilste jeugd en was bijzonder op hem gesteld.

Ze vroeg zich bezorgd af wat Freddie uitvoerde. Hij was vermoedelijk met zijn vrienden naar een van de plaatselijke bars in Hampton Bays gegaan om snel een paar stevige borrels weg te werken voor ze naar het stijlvolle feest van haar ouders terugkeerden. Maar hoe dronken zouden ze zijn wanneer ze terugkwamen en zou iemand intussen hun afwezigheid opmerken?

'Waar is die knappe man van jou?' vroeg een oudere vriendin van haar moeder en ze verzekerde haar dat hij direct beneden zou komen. Hij was even naar boven gegaan om een stola voor haar te halen, legde ze uit en de vriendin vond zijn zorgzaamheid roerend.

'Is er iets?' informeerde Jane zachtjes die naast haar opdook. Ze had haar het afgelopen half uur geobserveerd en kende haar veel te goed om te worden overtuigd door de geforceerde glimlach van Sarah.

'Nee. Waarom?'

'Je ziet eruit alsof iemand net een slang in je tas heeft gestopt.' Sarah moest onwillekeurig lachen om die vergelijking. Ze moest even aan hun jeugd denken en kon Jane bijna vergeven dat ze in verwachting was. Het was alleen zo moeilijk om haar zeven maanden zwanger te zien en te weten dat haar eigen baby er niet meer was en ze er misschien nooit één zou krijgen. Zij en Freddie hadden sinds de miskraam nooit meer gevreeën. 'Dus, waar zit die slang?' vroeg Jane.

'Om eerlijk te zijn, hij is weg.' De twee zusjes moesten voor het eerst in lange tijd lachen om Sarahs opmerking.

'Dat bedoelde ik eigenlijk niet..., maar het is eigenlijk wel toepasselijk. Met wie is hij weggegaan?'

'Dat weet ik niet. Maar Charles zegt dat hij een half uur geleden is vertrokken in de richting van de stad.'

'Wat betekent dat?' Jane keek haar bezorgd aan. Die vent bezorgde Sarah veel meer last dan iemand ooit had vermoed, hij kon zich zelfs die enkele avond bij haar ouders niet gedragen.

'Misschien moeilijkheden. In elk geval drank. Veel te veel. Als we een beetje geluk hebben gedraagt hij zich... voorlopig.'

'Dat zal moeder leuk vinden.' Jane glimlachte terwijl ze bij elkaar stonden en naar de menigte keken. Iedereen leek zich te amuseren, behalve Sarah.

'Vader zal het eerder waarderen.' Beiden lachten weer, toen haalde Sarah diep adem en keek haar aan. 'Het spijt me dat ik de afgelopen maanden zo akelig tegen je ben geweest. Ik kon gewoon... ik weet het niet... het is zo moeilijk voor mij om aan jouw baby te denken...' De tranen stonden in haar ogen en ze keek de andere kant op terwijl haar zuster een arm om haar heen sloeg.

'Dat weet ik wel. En ik heb me alleen maar vreselijke zorgen om je gemaakt. Kon ik je maar gelukkiger maken.'

'Met mij is alles prima.'

'Je neus groeit, Pinokkio.'

'Och, houd je mond toch.' Sarah grinnikte weer tegen haar en niet lang daarna liepen ze terug naar de andere gasten. Tegen de tijd dat iedereen aan tafel ging, was Freddie nog steeds niet terug. Zijn afwezigheid en die van zijn beste vrienden, viel direct op toen de gasten op hun aangewezen plaatsen aan de tafels op het grasveld plaatsnamen en Freddies ereplaats, aan de rechterkant van zijn schoonmoeder, leeg bleef. Maar voor iemand er iets over had kunnen zeggen, of mevrouw Thompson Sarah had kunnen vragen waar haar echtgenoot naartoe was, klonk er een uitzinnig getoeter en kwam Freddie met vier vrienden schreeuwend, lachend en zwaaiend in zijn Packard Twelve Phaeton over het grasveld aangereden. Ze stopten vlak voor de tafels en voor de grote verbaasde ogen van iedereen stapten ze uit de cabriolet met drie meisjes uit de buurt. Eén van de drie hing aanhalig om Freddies hals. Toen ze dichterbij kwamen, werd het duidelijk dat de dames niet zomaar meisjes uit de buurt waren, maar vrouwen die zich per avond voor hun gunsten laten betalen.

De vijf jongemannen waren stomdronken en ze vonden onmiskenbaar dat ze een ontzettend goede grap hadden uitgehaald. Maar de jonge vrouwen leken enigszins van hun stuk gebracht toen ze naar de rijke en duidelijk geshockeerde mensen om hen heen keken. Het meisje van Freddie probeerde hem zenuwachtig over te halen weer met hen terug te gaan naar de stad, maar tegen die tijd waren de poppen al aan het dansen. Een stel obers probeerden de auto te verwijderen, Charles, de butler, probeerde de meisjes te lozen, Freddie en zijn vrienden liepen overal tegenop, struikelden over de andere gasten, zetten zichzelf voor schut. Freddie was het ergst van allemaal. Hij wilde het meisje dat ze met zich mee terug hadden genomen onder geen voorwaarde loslaten. En zonder na te denken, of de zaken duidelijk te zien, stond Sarah op, keek hem met tranen in de ogen aan, dacht aan hun slechts één jaar oude huwelijk, alle hoop die ze toen had gekoesterd en de nachtmerrie die het sindsdien was geworden. Het meisje was alleen maar een symbool van de ellende van het afgelopen jaar en plotseling kwam het haar allemaal heel onwerkelijk voor terwijl ze daar in stille smart naar hen stond te kijken. Het leek of ze een afschuwelijke film voor zich zag. Het nare was alleen dat zij er een rol in speelde.

'Wat is er, meisje?' riep hij over verschillende tafeltjes heen. 'Wil je geen kennis maken met mijn vriendinnetje?' Hij lachte om de blik op Sarahs gezicht en Victoria Thompson baande zich snel een weg over het grasveld naar haar jongste kind dat verstijfd leek te zijn van schrik. 'Sheila,' schreeuwde hij verder, 'dat is mijn vrouw... en dat zijn haar ouders.' Hij maakte een weids gebaar met zijn arm terwijl de mensen verbluft toekeken. Toen kwam Edward Thompson in actie. Hij verwijderde Freddie en het meisje zo resoluut en snel hij kon en de andere jongelui werden met hun dames door een legertje obers weggeleid.

Freddie werd een beetje agressief toen zijn schoonvader hem naar het kleine strandhuisje bracht dat ze gebruikten om zich te verkleden. 'Wat is er toch, meneer Thompson? Is dit feest soms niet voor mij?'

'Nee, dat is het niet. Dat had het ook nooit moeten zijn. We hadden je er maanden geleden al uit moeten gooien. Maar ik kan je verzekeren dat daar alsnog heel snel voor gezorgd kan worden, hoor Frederick. Je verdwijnt hier onmiddellijk, we zullen je je spullen volgende week nasturen en je hoort maandagochtend nader van mijn advocaten. Je zult mijn dochter niet langer kwellen. En kom niet meer terug naar de flat. Heb je me begrepen?' De stem van Edward Thompson daverde door het kleine huisje. Maar Freddie was te dronken om bang te zijn.

'Tjongejonge, wat is papa boos! Vertel me nou niet dat u zelf niet ook af en toe eens een slippertje maakt. Vooruit, man... ik zal deze met u delen.' Hij maakte de deur open en ze zagen het meisje dat buiten op Freddie stond te wachten.

Edward Thompson begon te trillen toen hij Freddie bij zijn revers beetpakte en van woede bijna optilde. 'Als ik jou nog één keer zie, misselijk mormel, dan vermoord ik je. En nu verdwijn je en blijf bij Sarah uit de buurt!' brulde hij terwijl het meisje bibberend van angst toekeek.

'Ja meneer.' Freddie maakte een dronken buiging, bood de prostituee zijn arm aan en vijf minuten later had hij met zijn vrienden en de 'dames' het feest verlaten. Evenals Sarah. Die zat met Jane snikkend op haar slaapkamer en hield vol dat het zo toch maar het beste was, dat het van het begin af aan een nachtmerrie was geweest, dat het misschien allemaal wel haar schuld was omdat ze een miskraam had gehad, want misschien zou hij daardoor veranderd zijn. Sommige dingen klonken zinnig, andere niet, maar het kwam allemaal vanuit het diepst van haar hart en ze klampte zich aan haar oudere zuster vast. Haar moeder kwam even kijken hoe het met haar ging, maar moest terug naar de gasten en was blij dat Jane de zaak aankon. De avond was een geweldig fiasco geworden.

Het werd voor iedereen een lange avond. Alle gasten aten zo snel mogelijk hun eten op, een paar probeerden dapper te dansen en iedereen negeerde beleefd alle voorgaande gebeurtenissen en men vertrok vroeg. Tegen tien uur was iedereen verdwenen en Sarah lag nog steeds te huilen in haar slaapkamer.

De volgende ochtend heerste er een bedrukte stemming in het huis van de Thompsons toen het hele gezin in de zitkamer bij elkaar kwam. Edward Thompson vertelde Sarah met een vastberaden gezicht wat hij de vorige avond tegen Freddie had gezegd.

'Het is jouw beslissing, Sarah,' zei hij en keek ongelukkig, 'maar ik zou het liefste zien dat je je van hem liet scheiden.'

'Vader, dat kan ik niet... dat zou vreselijk zijn, voor iedereen...' Ze keek hen aan en vreesde de opspraak en schande die ze over hen zou brengen.

'Het zal veel erger voor je zijn wanneer je nu naar hem terugging. Nu begrijp ik wat je hebt moeten doormaken.' Toen hij daaraan dacht was hij bijna blij dat ze een miskraam had gehad. Hij keek zijn dochter verdrietig aan. 'Sarah, hou je van hem?'

Ze aarzelde en schudde toen haar hoofd terwijl ze naar haar in elkaar gewrongen handen in haar schoot keek en fluisterde: 'Ik weet niet eens meer waarom ik met hem ben getrouwd.' Ze keek hen weer aan. 'Ik dacht toen dat ik van hem hield, maar ik kende hem niet eens.'

'Je hebt een enorme vergissing gemaakt. Je bent door hem misleid, Sarah. Dat kan iedereen overkomen. Nu moeten we dat probleem voor je oplossen. Ik wil dat je dat aan mij overlaat.' Edward aarzelde geen ogenblik en de anderen knikten instemmend.

'Hoe?' Ze voelde zich verloren, weer een klein kind en ze moest steeds weer aan al die mensen denken die gisteravond hadden gezien hoe hij zich had misdragen. Het was een vreselijke gedachte. Zo vernederend... om prostituées naar het huis van haar ouders mee te nemen... Ze had de hele nacht liggen huilen en ze moest er niet aan denken wat de mensen ervan zouden zeggen en wat de afschuwelijke vernedering voor haar ouders zou betekenen.

'Ik wil dat je alles aan mij overlaat.' En toen schoot hem iets anders te binnen. 'Wil je de flat in New York aanhouden?'

Ze keek hem aan en schudde haar hoofd. 'Ik wil niets. Ik wil alleen maar terug naar huis, naar jou en mamma.' De tranen schoten haar bij die woorden weer in de ogen en haar moeder klopte haar bemoedigend op de schouder.

'Nou, je bent weer thuis, hoor,' zei hij op geëmotioneerde toon terwijl zijn vrouw haar ogen depte. Peter en Jane hielden elkaar stevig bij de hand. De gebeurtenis had iedereen van streek gemaakt, maar ze waren opgelucht dat het nu voor Sarah voorbij was.

'En jij en mamma dan?' Ze keek hen verdrietig aan.

'Wat is er met ons?'

'Schamen jullie je niet wanneer ik gescheiden ben? Ik voel me net als dat vreselijke mens van Simpson - iedereen praat dan over me en ook over jullie.' Sarah begon te huilen en verborg haar gezicht in haar handen. Ze was nog jong en de schok van de afgelopen maanden nog niet te boven.

Haar moeder sloeg snel haar armen om haar heen en probeerde haar te kalmeren. 'Wat zullen de mensen dan zeggen, Sarah? Dat hij een afschuwelijke echtgenoot was en dat jij erg veel pech hebt gehad? Wat heb je dan verkeerd gedaan? Helemaal niets. Dat moet je aanvaarden. Je hebt niets verkeerd gedaan. Frederick moet zich schamen, niet jij.' En weer knikte de rest van het gezin instemmend.

'Maar de mensen zullen geschokt zijn. Niemand in onze familie is ooit gescheiden.'

'Nou en? Ik heb liever dat jij bij ons gelukkig bent, dan dat je doorgaat met die nachtmerrie bij Freddie Van Deering.' Victoria voelde zich schuldig en verdrietig dat ze niet beseft had hoe beroerd de toestand was geweest. Alleen Jane had vermoed hoe erg haar zuster eraan toe was geweest en niemand had naar haar geluisterd. Ze hadden allemaal gedacht dat haar verdriet voortkwam uit de miskraam.

Toen Peter en Jane later die middag terugkeerden naar New York was Sarah nog steeds bedroefd. Ook de volgende ochtend nog toen haar vader vertrok om een gesprek met zijn advocaten te voeren. Haar moeder had besloten om met haar in Southampton te blijven en Sarah wilde voorlopig onder geen voorwaarde terug naar New York. Ze wilde hier blijven en zich voorgoed verschuilen, zei ze en ze wilde boven alles Freddie niet meer zien. Ze had met de scheiding die haar vader haar had voorgesteld, ingestemd, maar ze was doodsbenauwd voor alle narigheid die er volgens haar mee samenhing. Ze had wel eens in de krant over echtscheidingen gelezen en het klonk haar altijd ingewikkeld en vreselijk vernederend en akelig in de oren. Ze nam aan dat Freddie woedend op haar zou zijn, en ze was stomverbaasd toen hij haar die maandag laat in de middag opbelde nadat hij met de advocaat van haar vader had gesproken.

'Goed hoor, Sarah. Ik denk dat het wel het beste is. Voor ons allebei. We waren er gewoon nog niet aan toe.' Wè? Ze kon bijna niet geloven dat hij dat werkelijk had gezegd. Hij gaf zichzelf niet eens de schuld, hij was alleen maar blij van haar en van de verantwoordelijkheden verlost te zijn die hij toch al nooit had willen accepteren, zoals hun baby.

'Ben je niet boos?' Sarah stond versteld en voelde zich gekwetst.

'Helemaal niet, meiske.'

Toen was het een tijdje stil. 'Ben je blij?'

Weer stilte. 'Dat soort vragen stel je graag, hè Sarah? Wat doet het er nu toe wat ik voel? We hebben een fout gemaakt en je vader helpt ons uit de problemen. Dat is aardig van hem en ik denk dat we het nu goed doen. Het spijt me als ik je narigheid heb bezorgd...' Zoals een akelig weekend, of een vreselijke middag. Hij had er geen idee van hoe het afgelopen jaar voor haar was geweest. Niemand trouwens. Hij was alleen maar blij dat hij er vanaf was, dat werd haar wel duidelijk terwijl ze naar hem luisterde.

'Wat ga je nu doen?' Ze wist nog niet wat ze nu zelf zou gaan doen. Het was allemaal te nieuw en te verwarrend. Het enige wat ze wist was dat ze niet meer naar New York terug wilde. Ze wilde niemand zien of tekst en uitleg moeten geven over haar mislukte huwelijk met Freddie Van Deering.

'Ik heb erover gedacht een paar maanden naar Palm Springs te gaan. Of misschien van de zomer naar Europa.' Hij peinsde en maakte plannen terwijl hij met haar sprak.

'Dat klinkt wel leuk.' Het leek wel of ze tegen een vreemde sprak en dat maakte haar nog verdrietiger. Ze hadden elkaar nooit gekend, het was allemaal een spelletje geweest en ze had verloren. Ze hadden beiden verloren. Maar het scheen hem niet zoveel te kunnen schelen.

'Het beste ermee,' zei hij alsof hij het tegen een oude vriend of schoolkameraad had die hij een poosje niet meer zou zien, in plaats van nooit meer.

'Dank je wel.' Ze staarde wezenloos naar de telefoon met de hoorn in haar hand terwijl ze naar hem luisterde.

'Ik moet nu ophangen, Sarah.' Ze knikte zwijgend. 'Sarah?'

'Ja... sorry... dank je voor je belletje.' Dank je wel voor een afschuwelijk jaar, meneer Van Deering... Dank je wel voor het feit dat je mijn hart hebt gebroken... Ze wilde hem vragen of hij ooit van haar had gehouden, maar ze bedacht dat ze het antwoord op die vraag wel wist. Het was duidelijk dat dit niet het geval was. Hij hield van niemand, niet eens van zichzelf, en al helemaal niet van Sarah.

Haar moeder keek toe hoe ze de daaropvolgende maand bleef treuren tot in augustus en september. Het enige dat haar aandacht trok in juli was de verdwijning van Amelia Earhart - een beroemde Amerikaanse pilote, die bij een poging om als eerste vrouw de Stille Oceaan over te steken, vermist raakte - en een paar dagen later het nieuws dat de Japanners China waren binnengevallen. Maar ze kon alleen maar aan haar echtscheiding denken en de schande en het schuldgevoel dat die met zich meebracht. Het werd zelfs nog een tijdje erger toen Jane's dochtertje werd geboren, maar ze reed met haar moeder naar New York om Jane in het ziekenhuis op te zoeken en stond erop die avond nadat ze haar hadden gezien, naar Southampton te rijden. De baby was heel lief en ze hadden haar Marjorie genoemd. Sarah was bang om weer alleen te zijn. Ze bracht de meeste tijd nu door met peinzen over het verleden en het uitpluizen van wat haar nu was overkomen. Het was feitelijk veel eenvoudiger dan ze dacht. Ze was met iemand getrouwd die ze niet echt goed had gekend en daarna was gebleken dat hij een verschrikkelijke echtgenoot was. Dat was alles. Maar ze bleef zichzelf op de een of andere manier de schuld geven en ze raakte ervan overtuigd dat als ze verdween en wegbleef, de mensen haar zouden vergeten en dat haar ouders dan niet voor haar zonden gestraft zouden worden. Dus verdween ze uit zowel hun, als haar eigen belang, zoveel mogelijk van het toneel.

'Dit kun je niet de rest van je leven blijven volhouden, Sarah,' zei haar vader de dag na Labour Day streng tegen haar toen ze terug naar New York verhuisden voor de winter. De wettelijke procedures verliepen naar wens. Freddie was naar Europa gegaan zoals hij al had aangekondigd, maar zijn advocaat trad namens hem op en werkte volledig mee met de Thompsons. De hoorzitting zou in november plaatsvinden en de echtscheiding zou bijna precies een jaar daarna een feit zijn. 'Je moet terugkomen naar New York,' drong haar vader aan. Ze wilden haar niet in Southampton achterlaten als het zwarte schaap van de familie voor wie ze zich schaamden. Maar hoe gek het ook was, zo zag ze zichzelf wel en ze verzette zich ook tegen Janes smeekbedes om terug te gaan toen deze haar in oktober met de baby op Long Island kwam opzoeken.

'Ik wil niet terug naar New York, Jane. Ik voel me hier volkomen op mijn gemak.'

'Met Charles en drie oude bedienden de hele winter doodgaan van de kou op Long Island? Sarrie, dat is gewoon stom. Kom thuis. Je bent eenentwintig. Je kunt het nu nog niet opgeven. Je moet opnieuw beginnen.'

'Dat wil ik niet,' zei ze stilletjes zonder aandacht te schenken aan de baby van haar zusje.

'Doe niet zo mal.' Jane werd wanhopig van haar koppige jongere zuster.

'Wat weet jij ervan, verdomme? Jij hebt een man die van je houdt en twee kinderen. Je bent nooit een last of een schande of een vernedering voor iemand geweest. Je bent de volmaakte echtgenote, dochter, zuster en moeder. Wat weet je van mijn leven? Helemaal niets!' Ze keek woedend en dat was ze ook, maar niet op Jane en dat wist ze wel. Ze was woedend op zichzelf, op haar lot... en op Freddie. Ze kreeg prompt berouw toen ze haar zusje verdrietig aankeek. 'Het spijt me, ik wil hier gewoon alleen zijn.' Ze kon het zelfs niet goed uitleggen.

'Waarom?' Jane kon het niet begrijpen. Ze was jong en mooi en ze was niet de enige vrouw ter wereld die een scheiding doormaakte, maar ze gedroeg zich alsof ze van moord werd beschuldigd.

'Ik wil niemand zien. Kun je dat niet begrijpen?'

'Hoe lang niet?'

'Misschien wel nooit meer. Nou goed? Is dat lang genoeg? Is het nu duidelijk?' Sarah had er een grote hekel aan om al haar vragen te beantwoorden.

'Sarah Thompson, je bent gek.' Haar vader had geregeld dat ze haar eigen naam weer kon gebruiken zodra de scheiding van tafel en bed erdoor was.

'Ik mag met mijn eigen leven doen en laten wat ik wil. Ik kan non worden als ik dat wil,' zei ze koppig tegen haar zusje.

'Dan zul je toch eerst katholiek moeten worden,' grinnikte Jane, maar Sarah kon er niet om lachen. Ze waren van huis uit Anglicaans. En Jane begon zich af te vragen of Sarah een beetje gek geworden was. Of zou ze er na een tijdje toch weer bovenop komen? Dat hoopten ze allemaal, maar het leek er bepaald niet op.

En Sarah bleef bij haar weigering om terug te verhuizen naar New York. Haar moeder had haar spullen allang uit de flat in New York gehaald en in dozen gepakt, want Sarah hield vol dat ze ze nu zelfs niet eens wilde zien. Ze ging in november in een zwart mantelpakje en met een gezicht of ze naar een begrafenis moest, naar de hoorzitting van haar echtscheiding. Ze zag er beeldschoon en bang uit en zat de zitting tot het einde toe onverstoorbaar uit. Zodra het voorbij was, reed ze zelf terug naar Long Island.

Ze maakte lange wandelingen, zelfs op bitterkoude dagen wanneer de wind haar zo in het gezicht geselde dat ze het gevoel had dat het tot bloedens toe werd opengehaald. Ze las heel veel, schreef brieven aan haar moeder en Jane en aan een paar van haar beste vriendinnen, maar ze koesterde geen enkel verlangen hen te zien.

Ze vierden met z'n allen Kerstmis in Southampton en Sarah sprak vrijwel tegen niemand. De enige keer dat ze over de echtscheiding sprak, was tegen haar moeder toen ze het nieuws op de radio hoorden over de hertog en hertogin van Windsor. Ze voelde een onplezierige verwantschap met Wally Simpson. Maar haar moeder verzekerde haar weer dat zij en mevrouw Simpson niets gemeen hadden.

Toen de lente aanbrak, begon ze er eindelijk beter uit te zien, gezonder en uitgerust, ze was wat zwaarder geworden en haar ogen stonden levendiger. Maar tegen die tijd begon ze over een boerderij in een van de meer afgelegen delen van Long Island te praten. Ze wilde proberen er één te huren of misschien zelfs te kopen.

'Dat is belachelijk,' bromde haar vader toen ze het hem voorstelde. 'Ik kan me goed voorstellen dat je het erg naar hebt gevonden en tijd nodig had om hier te herstellen, maar ik laat je jezelf niet de rest van je leven als een kluizenaar begraven op Long Island. Je kunt hier tot de zomer blijven en in juli ga je met ons mee naar Europa.' Hij had dit net een week tevoren besloten. Zijn vrouw was enthousiast en zelfs Jane vond het een geweldig idee en precies wat Sarah nodig had.

'Ik ga niet mee.' Ze keek hem koppig aan, maar ze zag er gezond, sterk en mooier uit dan ooit tevoren, of ze zich dit nu bewust was of niet. En als ze niet uit eigen vrije wil mee ging, waren ze bereid haar te dwingen.

'Je gaat mee als ik dat zeg.'

'Ik wil Freddie niet tegenkomen,' zei ze zwakjes.

'Hij is de hele winter in Palm Beach geweest.'

'Hoe weet je dat?' Ze was nieuwsgierig en vroeg zich af of haar vader met hem had gesproken.

'Ik heb zijn advocaat gesproken.'

'Toch wil ik niet naar Europa.'

'Dat is jammer. Want je kunt vrijwillig mee of onvrijwillig. Maar je gaat wel.' Daarop rende ze van tafel en maakte een lange wandeling langs het strand. Toen ze thuiskwam, stond haar vader haar bij het huisje op te wachten. Het had het afgelopen jaar bijna zijn hart gebroken haar zo verdrietig te zien om een huwelijk dat nooit een huwelijk was geweest, het kind dat ze had verloren, de fouten die ze had gemaakt en haar bittere teleurstelling. Ze was verrast om hem op haar te zien wachten toen ze door het hoge duingras van het strand kwam.

'Ik hou van je, Sarah.' Dat was de eerste keer dat haar vader haar dit op die manier vertelde en het was de balsem op de wonde die ze nodig had om te genezen. 'Je moeder en ik houden heel veel van je. We weten misschien niet hoe we je moeten helpen, hoe we alles wat er is gebeurd kunnen goedmaken, maar we willen het proberen... laat ons dat alsjeblieft doen.'

Haar ogen schoten vol tranen toen ze hem aankeek en hij omhelsde haar en hield haar lange tijd tegen zich aan terwijl ze tegen zijn schouder huilde. 'Ik hou ook van jou, pappa... ik hou ook van jou... het spijt me zo...'

'Het hoeft je niet meer te spijten, Sarah... Wees alleen maar gelukkig... Wees het meisje dat je vroeger was, voordat dit alles gebeurde.'

'Ik zal het proberen.' Ze trok zich even terug om hem aan te kijken en zag dat hij ook huilde. 'Het spijt me dat ik zoveel last veroorzaak.'

'Precies!' Hij glimlachte door zijn tranen heen. 'Dat is je ook geraden!'

Ze lachten allebei en liepen langzaam, arm in arm terug naar huis terwijl hij in stilte bad dat ze mee naar Europa zou gaan.

4

De Queen Mary lag trots bij pier 90 in de haven voor anker in de rivier de Hudson. Overal waren tekenen van feestelijke activiteiten te bespeuren. Er werden nog steeds mooie grote hutkoffers aan boord gebracht, grote bloemstukken bezorgd en in alle eersteklas hutten vloeide de champagne rijkelijk. Temidden van deze drukte kwamen de Thompsons aan met hun handbagage, hun hutkoffers hadden ze al vooruit gestuurd. Victoria Thompson had een heel mooi wit mantelpakje van Claire McCardell aan. De grote strohoed op haar hoofd paste er precies bij en ze maakte een jonge en gelukkige indruk toen ze vlak voor haar echtgenoot de loopplank opliep. Dit zou een opwindende reis voor hen worden. Ze waren al een paar jaar niet meer naar Europa geweest en ze verlangde ernaar hun oude vrienden weer te zien, vooral die in Zuid-Frankrijk en in Engeland.

Sarah had verschrikkelijk moeilijk gedaan over de reis en tot het einde toe ronduit geweigerd mee te gaan. Uiteindelijk had Jane ervoor gezorgd dat ze van gedachten veranderde. Ze had luidkeels een enorme ruzie met haar jongere zusje gemaakt, haar uitgescholden en ervan beschuldigd een lafaard te zijn, haar verteld dat niet haar echtscheiding het leven van hun ouders verwoestte, maar haar weigering om de draad weer op te pakken en dat iedereen er schoon genoeg van had en dat ze maar beter eens heel snel haar kiezen op elkaar moest zetten. Toen Sarah naar haar luisterde, drongen de beweegredenen achter deze aanval niet tot haar door, maar ze reageerde op Janes woorden met een hevige woedeuitbarsting en juist deze woede leek een helende werking te hebben.

'Mooi dan!' schreeuwde ze terug naar Jane en kreeg de neiging een vaas naar haar hoofd te gooien. 'Dan ga ik wel mee op die verdomde reis als je denkt dat het zo belangrijk voor hen is. Maar jullie kunnen geen van allen mijn leven voor mij leiden. En wanneer ik terugkom, verhuis ik definitief naar Long Island en dan wil ik van niemand meer onzin aanhoren over wat het allemaal betekent voor hun leven. Dit is mijn leven en ik leef dat zoals ik dat verdomme zelf wil!' Ze gooide haar hoofd achterover zodat haar zwarte haren om haar hoofd fladderden en haar groene ogen schoten vuur naar haar oudere zuster. 'Met welk recht maken jullie eigenlijk uit wat goed voor mij is?,' zei ze overstelpt door nieuwe golven van woede. 'Wat weten jullie van mijn leven?'

'Ik weet dat je het verspilt!' Jane gaf geen haarbreed toe. 'Je hebt het afgelopen jaar doorgebracht met je hier als een stokoude kluizenaar te verschuilen en je maakt je ouders wanhopig met dat sombere gezicht van je. Niemand wil toekijken hoe jij jezelf dat aandoet. Je bent eenentwintig jaar, geen tweehonderd!'

'Dank je wel dat je me daaraan helpt herinneren. Als ik voor jullie niet meer om aan te zien ben, zal ik er in ieder geval voor zorgen zo snel mogelijk te verhuizen wanneer ik terug ben. Ik wil toch een eigen huis hebben. Dat heb ik vader een paar maanden geleden al verteld.'

'Ja, hoor, een bouwvallig krot in Vermont, of een vervallen boerderij in de wildernis van Long Island... kun je nog meer straffen voor jezelf bedenken? Wat dacht je van een jutezak en wat as? Had je daar al aan gedacht of is dat te subtiel voor je? Pak je het liever grootser aan, iets echt afschuwelijks zoals een huis met een gat in het dak en zonder verwarming zodat moeder zich ongerust maakt dat je ieder jaar een longontsteking oploopt. Ik moet toegeven dat dat veel dramatischer is. Sarah, ik begin doodziek van jou te worden,' ging ze woedend tegen haar tekeer en Sarah had geantwoord door de kamer uit te rennen en de deur zo hard dicht te smijten, dat de verf van de sponningen sprong.

'Het is een verwend nest!' kondigde Jane naderhand aan, nog kokend van woede. 'Ik begrijp niet waarom jullie het van haar accepteren. Waarom dwingen jullie haar niet gewoon om naar New York terug te komen en als een normaal mens te leven?' Tegen de lente begon Janes geduld op te raken. Ze had genoeg geleden en ze vond dat Sarah het aan hen allen verplicht was om tenminste te proberen zich weer te herstellen. Haar van haar vervreemde echtgenoot had dat in ieder geval wel gedaan. Er had in mei een aankondiging in de New York Times gestaan dat hij zich had verloofd met Emily Astor. 'Wat leuk voor hem,' had Jane sarcastisch gezegd toen ze het hoorde, maar Sarah had er tegen niemand iets over gezegd, hoewel haar familie wist dat ze zich gekwetst moest voelen. Emily was een van haar oudste vriendinnen en een verre nicht.

'Hoe dacht je dat ik haar kan dwingen als een "gewoon mens" te leven?' vroeg haar vader. 'Moet ik het huis verkopen? Of haar in een dwangbuis meenemen naar New York? Of op de motorkap van de auto vastbinden? Ze is een volwassen vrouw, Jane, en we kunnen haar nergens toe dwingen.'

'Je moet geduld hebben,' had haar moeder rustig gezegd en Jane was die middag naar New York teruggegaan zonder afscheid van Sarah te nemen. Sarah was een lange wandeling op het strand gaan maken en vervolgens weggereden met de oude Ford die haar vader voor Charles, de butler, liet staan.

Ondanks haar vastbeslotenheid zich afzijdig van de gemeenschap te houden, waren Janes woorden blijkbaar toch tot haar doorgedrongen. In juni stemde ze er rustig mee in met haar ouders mee te gaan naar Europa. Ze vertelde het op een avond aan tafel en probeerde het voor een terloopse opmerking te laten doorgaan, maar haar moeder staarde haar verbaasd aan. En haar vader klapte in zijn handen toen hij het nieuws hoorde. Hij had net op het punt gestaan hun reserveringen af te zeggen en toe te geven aan haar weigering om met hen mee te gaan. Het leek hem voor niemand een pleziertje om haar als een onwillige gevangene mee te slepen door Europa, voor hen niet en voor Sarah al helemaal niet.

Hij durfde niet te vragen wat uiteindelijk de doorslag had gegeven. Ze schreven Sarahs gewijzigde standpunt allemaal aan Jane toe, hoewel niemand er natuurlijk met Sarah over sprak. Het was een lange, slanke en ernstige Sarah die die middag op Pier 90 uit de auto stapte. Ze had een eenvoudige zwarte jurk aan en een bijzonder strenge zwarte hoed op, die vroeger van haar moeder was geweest. Ze was mooi, maar keek ernstig met een bleek gezicht, grote ogen, haar donkere haren strak naar achteren getrokken en haar volmaakte trekken vertoonden geen spoortje make-up. Als de mensen naar haar keken, viel het hen op hoe mooi ze was en hoe bedroefd ze eruit zag, net een opvallend knappe, veel te jonge weduwe.

'Had je niet iets gezelligere aan kunnen trekken, lieverd?' vroeg haar moeder toen ze van huis weggingen, maar Sarah had alleen haar schouders opgehaald. Ze had hun zin gedaan, maar niemand had gezegd dat ze het leuk moest vinden of eruit moest zien alsof ze dat van plan was.

Voor haar vertrek had ze een uitstekend huis op Long Island gevonden, een oude verlaten boerderij met een klein huisje dat dringend gerepareerd moest worden, vlakbij de oceaan op ruim vier hectare woeste grond. Ze had haar trouwring verkocht om er een aanbetaling op te kunnen doen en wanneer ze terugkwamen zou ze met haar vader over de koop praten. Ze wist dat ze nooit zou hertrouwen en ze wilde een eigen plekje hebben om te wonen. De boerderij in Glass Hollow was daar uitermate geschikt voor.

Ze waren die ochtend zwijgend naar Pier 90 gereden. Ze dacht na over de reis en vroeg zich af waarom ze erin had toegestemd. Maar als haar ouders het gevoel kregen dat ze het tenminste had geprobeerd, dan zou haar vader misschien geneigd zijn haar te helpen het boerderijtje te kopen na de vakantie. Als dat zo was, dan was dat het waard. Ze kon zich nu al verheugen op het opknappen van het oude huis en ze kon haar ongeduld maar nauwelijks bedwingen.

'Je bent erg stil, lieverd,' had haar moeder in de auto gezegd en ze had haar vriendelijk op de arm geklopt. Ze waren zo blij dat ze met hen meeging. Het had ze allemaal hoop gegeven, hoofdzakelijk omdat geen van allen er enig idee van had hoe vastbesloten ze was haar geïsoleerde leven weer op te pakken zodra ze terug was. Als ze dat hadden geweten, zou het ze veel verdriet hebben gedaan.

'Ik zat over de reis te denken.'

Haar vader glimlachte en praatte met haar moeder over de telegrammen die ze naar vrienden hadden gestuurd. Ze hadden twee drukke maanden voor de boeg, Cannes, Monaco, Parijs, Rome en natuurlijk Londen.

Haar moeder was nog steeds over hun oudste vrienden aan het vertellen die Sarah niet kende toen ze de loopplank opliepen en verschillende mensen naar hen omkeken. Sarah was een opvallende verschijning zoals ze vlak voor hen uitliep met haar ernstige jonge gezichtje en die zwarte hoed die mysterieus één oog verhulde terwijl het andere vanachter een voile te voorschijn kwam. Ze leek wel een Spaanse prinses. De mensen vroegen zich af wie ze was en staarden haar aan. Eén vrouw zei dat ze zeker wist dat ze een filmster was en ze was ervan overtuigd dat ze haar ergens had gezien. Ze besteedde totaal geen aandacht aan de mensen waar ze langs liepen, de elegante kleding, de zorgvuldige kapsels, de indrukwekkende show van sieraden, de mooie dames en knappe mannen. Ze wilde alleen maar naar haar hut toe. Toen ze deze had gevonden, stonden Peter en Jane hen daar op te wachten met Marjorie en de kleine James die over het dek vlak voor de hut rond rende. Met zijn tweeënhalf jaar was hij een echte kleine bengel geworden. Marjorie had een paar dagen geleden haar eerste stapjes gezet en waggelde onzeker door de hut. Sarah was blij hen daar te zien, vooral Jane. Haar woede was weken geleden al bekoeld en de twee meisjes waren weer goede vrienden, vooral sinds Sarah had gezegd dat ze meeging op reis.

Ze hadden twee flessen champagne meegebracht en de steward schonk net royaal de glazen vol uit een volgende fles terwijl ze met elkaar in Sarahs hut stonden te praten. Haar hut stond via een grote zitkamer, die ruim genoeg was om een vleugel te herbergen, in verbinding met de hutten van haar ouders. James ontdekte die vleugel en hij begon er tevreden op te bonken, terwijl zijn moeder hem smeekte dat niet te doen.

'Denk je dat we een bordje buiten aan de deur moeten hangen om de mensen gerust te stellen dat James niet met je meegaat?' vroeg zijn vader met een dubieuze grijns terwijl hij naar hem keek.

'Het is goed voor zijn muzikale ontplooiing.' Zijn grootvader glimlachte toegeeflijk. 'Bovendien is het iets dat we de komende twee maanden zullen onthouden, een hartelijk en luidruchtig afscheid.'

Jane zag hoe streng haar zuster gekleed was, maar ze moest toegeven dat ze desondanks heel mooi was. Ze was altijd de aantrekkelijkste van de twee geweest, ze had de trekken van hun beide ouders geërfd. Jane bezat de zachtere, minder uitgesproken, vriendelijke blonde schoonheid van hun moeder. Sarah had het donkere Ierse uiterlijk van hun vader, maar dan aantrekkelijker.

'Ik hoop dat je het naar je zin zult hebben,' zei Jane met een rustige glimlach, opgelucht dat Sarah inderdaad meeging. Ze wilden allemaal dat ze nieuwe vriendschappen zou sluiten, nieuwe dingen zou zien en dan thuis zou komen om weer contact op te nemen met haar oude vriendinnen. Haar leven was het afgelopen jaar zo eenzaam geweest, zo somber en onvoorstelbaar leeg. Zo leek het tenminste in Janes ogen. Ze kon zich niet voorstellen zo te moeten leven als Sarah het afgelopen jaar had gedaan. Maar ja, ze kon zich er ook geen voorstelling van maken hoe het leven er zonder Peter uit zou zien.

Ze verlieten het schip toen de scheepstoeter klonk en de schoorstenen tot leven kwamen terwijl de stewards door de gangen liepen, op een klokkenspel speelden en er bij de mensen op aandrongen aan wal te gaan als dat de bedoeling was. Er werd snel gekust en omhelst, mensen riepen elkaar van overal van alles toe, er werden laatste slokken champagne weggespoeld, een laatste omhelzing, een paar tranen en toen waren alle bezoekers eindelijk de loopplank af. De Thompsons stonden aan dek en zwaaiden naar Peter en Jane terwijl James in de armen van zijn vader kronkelde en Marjorie zwaaide terwijl Jane haar vasthield. De tranen stonden Victoria Thompson in de ogen toen ze naar hen keek. Twee maanden was een lange tijd om van hen gescheiden te zijn, maar het was een offer dat ze graag bracht als het Sarah zou helpen.

'Nou,' zei Edward Thompson met een tevreden glimlach. Alles was prima verlopen wat hem betreft. Ze waren net de haven uitgevaren. Ze namen Sarah inderdaad mee naar Europa. 'Wat zullen we nu gaan doen? Een eindje over het dek lopen? De winkels bekijken?' Hij verheugde zich op de reis en op het weerzien met zijn oude vrienden. En hij was enthousiast dat ze erin geslaagd waren Sarah ervan te overtuigen mee te gaan naar Europa. Het was een goede tijd om te gaan. De politieke situatie was de laatste tijd steeds meer gespannen geworden. Wie weet wat er nog zou gebeuren. Als er over een jaar of twee oorlog kwam, was dit hun laatste kans om naar Europa te gaan.

'Ik denk dat ik maar eens ga uitpakken,' zei Sarah kalm.

'Dat doet de hofmeesteres wel voor je,' vertelde haar moeder haar, maar dat kon Sarah niet schelen.

'Ik doe het liever zelf,' zei ze en zag er ondanks de feestelijke omgeving somber uit. Er hingen ballonnen en serpentines en overal lag nog confetti van het afscheid.

'Zien we je in de eetzaal voor de lunch?'

'Misschien ga ik even slapen.' Ze probeerde naar hen te glimlachen, maar ze bedacht hoe moeilijk de komende twee maanden zouden worden wanneer ze voortdurend bij hen zou zijn. Ze was eraan gewend geraakt om in haar eentje haar wonden te likken en hoewel haar meeste wonden wel genezen leken te zijn, waren de littekens nog wel degelijk aanwezig en ze gaf er de voorkeur aan die voor zichzelf te houden. Ze kon zich niet voorstellen dag en nacht bij hen te zijn en hun voortdurende pogingen haar op te beuren te moeten ondergaan. Ze had er absoluut geen behoefte aan opgebeurd te worden. Ze was haar afgezonderde leven, haar sombere gedachten en eenzame momenten gaan waarderen. Zo was ze vroeger niet geweest, maar zo was ze geworden door Freddie Van Deering.

'Wil je niet liever even de frisse lucht in?' hield haar moeder aan. 'Je wordt misschien zeeziek wanneer je te veel tijd in je hut doorbrengt.'

'Als ik zeeziek word, ga ik wel buiten wandelen. Maak je geen zorgen, moeder. Alles is in orde,' zei ze, maar haar ouders waren daar geen van beiden van overtuigd toen ze naar haar hut terugging.

'Wat moeten we met haar beginnen, Edward?' Haar moeder keek terneergeslagen toen ze een wandeling over het dek maakten, de andere passagiers bekeken en vervolgens naar zee staarden met hun gedachten bij Sarah.

'Ze is niet gemakkelijk. Dat geef ik toe. Ik vraag me af of ze zich werkelijk zo ongelukkig voelt als het lijkt, of dat ze zich als een romantische figuur ziet.' Hij was er niet meer zo zeker van of hij haar nog wel begreep. Soms stelden zijn dochters hem voor een raadsel.

'Ik denk wel eens dat deze neerslachtige houding een gewoonte is geworden,' antwoordde Victoria. 'In het begin was ze echt radeloos van verdriet, pijn en teleurstelling en ze vond het schandaal dat Freddie had veroorzaakt gênant. Maar weet je, het afgelopen half jaar heb ik het idee gekregen dat ze haar leven zoals het nu is gewoon prettig vindt. Ik denk dat ze graag alleen is en de kluizenaar uithangt. Ik weet niet waarom, maar dat is nu eenmaal zo. Als kind was ze altijd erg op gezelschap gesteld en veel ondeugender dan Jane. Maar het lijkt wel of ze dat allemaal is vergeten en nu iemand anders is geworden.'

'Nou, ze kan maar beter weer de oude Sarah worden en verdomd snel ook. Deze kluizenaarsneigingen van haar zijn niet normaal meer.' Hij was het volkomen met zijn vrouw eens. Hij had ook het idee dat ze zich de afgelopen maanden prettiger was gaan voelen. Ze leek rustiger dan ze was geweest en volwassener, maar beslist niet gelukkig.

Toen ze naderhand gingen lunchen, zat Sarah rustig in haar hut een brief aan Jane te schrijven. Ze lunchte nooit meer. Meestal maakte ze in plaats daarvan een lange wandeling over het strand, daarom bleef ze ook zo mager. Maar het was voor haar geen opoffering, ze had maar zelden honger.

Haar ouders kwamen na de lunch even bij haar langs en zagen haar uitgestrekt op haar bed liggen, nog steeds met de zwarte jurk aan. Ze had haar hoed en schoenen uitgetrokken. Haar ogen waren dicht en ze bewoog niet, maar haar moeder vermoedde dat ze niet echt sliep. Ze lieten haar met rust en kwamen een uur later terug. Toen had ze zich verkleed. In een grijze trui en broek en zat ze in een gemakkelijke stoel een boek te lezen, ze was zich totaal niet bewust van haar omgeving.

'Sarah? Wat dacht je van een wandeling over het promenadedek? Er zijn heel leuke winkels.' Victoria Thompson was vastbesloten aan te houden.

'Later misschien.' Sarah keek niet op van haar boek en toen ze de deur dicht hoorde gaan, nam ze aan dat haar moeder de hut had verlaten. Ze keek met een zucht op en schrok toen ze haar moeder recht in de ogen keek. 'O... ik dacht dat je weg was.'

'Dat weet ik, Sarah, en ik wil dat je mee naar buiten komt om een wandelingetje met me te maken. Ik ga deze reis niet steeds smeken of je uit je kamer wilt komen. Je hebt besloten mee te gaan, probeer dan nu ook een beetje plezierig te zijn of je bederft het voor iedereen, vooral voor je vader.' Ze maakten zich altijd zo bezorgd om elkaar dat Sarah er soms om moest lachen, maar nu irriteerde het haar.

'Waarom? Wat maakt mijn voortdurende aanwezigheid voor verschil? Ik ben graag alleen. Waarom raakt iedereen daardoor zo van streek?'

'Omdat het niet normaal is. Het is niet gezond voor een meisje van jouw leeftijd om steeds alleen te zijn. Je hebt mensen, ontspanning en plezier nodig.'

'Waarom? Wie heeft dat voor mij beslist? Wie heeft er gezegd dat je plezier nodig hebt wanneer je bijna tweeëntwintig bent. Ik wil geen plezier. Ik heb plezier gehad en ik wil het nooit meer hebben. Waarom kunnen jullie dat niet begrijpen?'

'Ik begrijp het, lieverd. Maar wat jij hebt gehad was geen "plezier", het was teleurstelling, het was een schending van alles dat fatsoenlijk en goed is, alles waar je ooit in hebt geloofd. Het was een vreselijke ervaring en we willen niet dat je zoiets ooit weer hoeft mee te maken. Dat wil niemand. Maar je móet er weer eens uit. Dat moet echt, anders kwijn je weg en ga je dood, geestelijk, van binnen, daar waar het belangrijk is.'

'Hoe weet je dat?' Sarah leek van streek door de woorden van haar moeder.

'Omdat ik het aan je ogen kan zien,' zei Victoria verstandig. 'Ik zie daar iemand sterven, iemand die verdriet heeft, eenzaam is en bedroefd. Iemand die om hulp roept en jij geeft haar niet de kans eruit te komen om geholpen te worden.' Terwijl Sarah luisterde, schoten de tranen in haar ogen en haar moeder liep naar haar toe en sloeg voorzichtig haar armen om haar heen. 'Ik hou heel veel van je, Sarah. Probeer het alsjeblieft... probeer alsjeblieft uit die zelfgemaakte cocon te komen. Vertrouw ons... we zullen je door niemand laten kwetsen.'

'Maar jullie weten niet hoe het is geweest.' Sarah begon als een kind te jammeren, beschaamd over haar gevoelens en het feit dat ze niet in staat was zich te beheersen. 'Het was zo afschuwelijk... en zo verkeerd.. . Hij was er nooit en als hij er was, was het...' Ze kon niet verder en huilde alleen maar terwijl ze haar hoofd schudde, woorden schoten tekort om de emoties te beschrijven. Haar moeder streek haar over haar lange zijdeachtige haren en hield haar tegen zich aan.

'Ik weet het, lieverd... ik weet het... Ik kan me er alleen maar een voorstelling van maken. Ik weet dat het vreselijk geweest moet zijn. Maar het is voorbij. En jij bent er nog. Je leven begint pas. Geef het niet op voor je het een kans hebt gegeven. Kijk eens rond, voel de wind, ruik de bloemen, leef weer een beetje. Alsjeblieft...'

Sarah klampte zich aan haar vast terwijl ze naar de woorden van haar moeder luisterde en vertelde haar uiteindelijk hoe ze zich voelde terwijl ze bleef huilen. 'Ik kan niet meer... ik ben te bang...'

'Ik ben bij je.' Maar ze hadden haar vroeger ook niet kunnen helpen - tot ze haar er op het einde uit hadden gehaald. En ze hadden er niet voor kunnen zorgen dat Freddie zich gedroeg, of 's avonds thuis kwam, of zijn vriendinnetjes opgaf en zijn prostituées en ze hadden de baby niet kunnen redden. Ze had op een harde manier geleerd dat er tijden zijn dat niemand je kan helpen, zelfs je ouders niet.

Je moet het weer proberen, lieverd. Probeer het stukje bij beetje. Vader en ik zijn vlak bij je.' Ze trok zich even terug en keek haar dochter aan. 'We houden heel, heel veel van je, Sarah, en we willen ook niet dat je weer gekwetst wordt.'

Sarah deed haar ogen dicht en haalde diep adem. 'Ik zal het proberen.' Ze deed haar ogen weer open en keek haar moeder aan. 'Echt waar.' En toen raakte ze in paniek. 'Maar als ik het nou niet kan?'

'Wat niet kan?' Haar moeder glimlachte tegen haar. 'Kun je geen wandelingetje met mij en je vader maken? Kun je niet aan tafel gaan zitten met ons? Kun je niet een paar van onze vrienden ontmoeten? Dat denk ik toch van wel. We zullen niet teveel van je vergen en als het echt meer is dan je kunt opbrengen, dan vertel je ons dat.' Het leek wel of ze invalide was geworden en in zekere zin was dat ook zo. Freddie had haar beschadigd en dat wist ze. Het was nu de vraag of ze behandeld kon worden en of ze zou herstellen. Haar moeder moest er niet aan denken dat dit misschien niet het geval zou zijn. 'Wat dacht je van een wandelingetje?'

'Ik zie er vreselijk uit. Mijn ogen zijn vast opgezwollen. En ik krijg altijd een rode neus als ik huil.' Ze lachte door haar tranen heen en haar moeder trok een gezicht tegen haar.

'Dat is de grootste onzin die ik ooit heb gehoord. Je neus is níet rood.'

Sarah sprong uit haar stoel om in de spiegel te kijken en gaf een kreet van afkeer.

'Wel! Moet je kijken, net een rode aardappel!'

'Laat eens kijken...' Victoria kneep haar ogen halfdicht en tuurde naar Sarahs neus terwijl ze haar hoofd schudde. 'Dat moet dan een heel klein aardappeltje zijn. Ik denk niet dat iemand iets ziet als je een beetje koud water over je gezicht laat stromen, je haar kamt en misschien wat lippenstift opdoet.' Ze had in geen maanden meer make-up gebruikt en het scheen haar tot nu toe ook niet te interesseren. Victoria had er niet op aangedrongen.

'Ik heb niets bij me.' Sarah keek bewust vaag. Ze wist niet zeker of ze het wel wilde proberen, maar ze was geroerd door haar moeders woorden en ze wilde niet volledig tegenwerken, zelfs al hield dat het gebruik van lippenstift in.

'Je kunt de mijne wel even gebruiken. Je hebt geluk dat je er zonder ook nog zo goed uitziet. Ik zie er zonder make-up uit als een vaatdoek.'

'Nietwaar,' riep Sarah haar na toen haar moeder door de hut naar haar eigen kamer liep om wat lippenstift voor haar dochter te halen. Ze kwam even later terug en overhandigde het haar terwijl Sarah gehoorzaam haar gezicht met koud water waste en haar haren kamde. In haar trui en lange broek met haar haren los tot over haar schouders leek ze weer een jong meisje en haar moeder glimlachte toen ze gearmd de hut verlieten om Sarahs vader te zoeken.

Ze kwamen hem op het promenadedek tegen waar hij in een ligstoel lekker lag te zonnen terwijl twee aantrekkelijke jongemannen vlak bij hem aan het sjoelen waren. Hij had bewust de ligstoel het dichtst bij hen genomen in de hoop dat Victoria later met Sarah zou komen en hij was opgetogen toen hij hen zag.

'En wat hebben jullie uitgevoerd? Gewinkeld?'

'Nog niet.' Victoria keek tevreden en Sarah glimlachte zonder de twee mannen naast haar vader zelfs maar op te merken. 'We wilden eerst een eindje wandelen en met jou thee drinken en daarna de winkels plunderen en al jouw geld uitgeven.'

'Ik spring overboord als jullie er met z'n tweeën tegenaan gaan.' De twee vrouwen lachten en de twee jongemannen in de buurt keken even naar Sarah, één van hen toonde aanzienlijke interesse. Maar ze wendde zich af en wandelde samen met haar vader het promenadedek over. Terwijl ze praatten, raakte Edward Thompson onder de indruk van het feit dat zijn dochter zo politiek geëngageerd was. Ze had haar tijd blijkbaar nuttig doorgebracht met het lezen van kranten, tijdschriftartikelen en op de hoogte te raken van de situatie in Europa. Hij dacht er weer aan hoe intelligent ze was, hoe scherpzinnig en hij stond versteld van haar hoeveelheid kennis. Dit was geen gewoon meisje en ze had haar tijd niet verspild terwijl ze zich had teruggetrokken. Ze praatten over de Burgeroorlog in Spanje, Hitlers annexatie van Oostenrijk in maart en de gevolgen daarvan, evenals zijn gedrag twee jaar daarvoor in het Rijnland.

'Hoe weet je dat allemaal?' vroeg haar vader en keek haar diep onder de indruk aan. Ze was geweldig om mee te praten.

'Ik lees veel.' Ze glimlachte verlegen. 'Ik heb niet veel anders te doen, weet je.' Ze wisselden een warme glimlach. 'En ik vind het boeiend. Wat denk je dat er gebeurt, vader? Denk je dat Hitler een oorlog zal beginnen? Het ziet er in ieder geval wel naar uit dat hij zich daarop aan het voorbereiden is en ik denk dat het bondgenootschap tussen Rome en Berlijn erg gevaarlijk zou kunnen worden. Vooral als je bedenkt wat Mussolini doet.'

Sarah' - hij zweeg en staarde haar aan - 'ik sta werkelijk versteld van jou.'

'Dank je wel.' Ze liepen een tijdje door en voerden een diepgaand gesprek over de gevaren van een oorlog in Europa. Hij vond het jammer om een uur later de wandeling te staken. Ze had een onverwachte kant voor hem, een kant die verspild was geweest aan Van Deering. Ze praatten opgewekt door tijdens de thee terwijl Edward zijn theorie ontvouwde dat de Verenigde Staten nooit bij een Europese oorlog betrokken zou raken en maakte het denkbeeld duidelijk wat ambassadeur Kennedy zijn naaste medewerkers had toevertrouwd: namelijk dat Engeland zich niet in de positie bevond om mee te doen aan een oorlog in Europa.

'Jammer dat we niet naar Duitsland gaan,' zei Sarah tot verrassing van haar vader. 'Ik zou de sfeer daar wel eens willen proeven of met de mensen willen praten.' Toen haar vader haar zo hoorde praten was hij blij dat ze er niet naar toe gingen. Het was niet zijn bedoeling dat Sarah zich in de gevaarlijke wereldpolitiek zou gaan storten. Het was tot daar aan toe dat ze geïnteresseerd was in wat er in de wereld gebeurde, dat ze zelfs zo grondig op de hoogte en geïnformeerd was, maar om er naartoe gaan en de sfeer te proeven, betekende een risico lopen waar hij zich nooit mee zou kunnen verenigen.

'Ik denk dat het wel zo goed is dat we in Engeland en Frankrijk blijven. Ik weet niet eens zeker of we wel naar Rome moeten gaan. Ik wilde dat maar beslissen als we eenmaal in Europa zijn.'

'Waar is je drang naar avontuur gebleven, vader?' Ze plaagde hem, maar hij schudde zijn hoofd. Hij was verstandiger dan zij.

'Daar ben ik te oud voor, lieverd. En jij zou in mooie japonnen naar feesten moeten gaan.'

'Wat saai.' Ze deed net of ze verveeld keek en haar vader lachte.

'Je bent beslist een ongewoon meisje, juffrouw Sarah.' Geen wonder dat haar huwelijk met Van Deering een ramp was geworden en dat ze zich op Long Island had verstopt. Ze was veel te intelligent voor hem en voor de meeste jongelui uit zijn kringen. Naarmate ze elkaar beter leerden kennen aan boord, begon haar vader haar ook beter te begrijpen.

Op de derde dag liep Sarah volkomen op haar gemak over het dek. Ze was nog steeds wat teruggetrokken en had geen bijzondere belangstelling voor de jongemannen aan boord, maar ze at met haar ouders in de eetzaal en op de laatste avond at ze met hen aan de tafel van de kapitein.

'Bent u niet verloofd, juffrouw Thompson?' vroeg kapitein Irving met een ondeugende blik in zijn ogen en haar moeder hield haar adem in voor het antwoord dat ze zou geven.

'Nee,' zei Sarah koeltjes met een lichte blos op haar wangen en haar hand trilde toen ze haar wijnglas neerzette.

'Wat een geluk voor de Europese jongemannen.'

Sarah glimlachte ingetogen, maar de woorden sneden door haar ziel. Nee, ze was niet verloofd, ze wachtte tot haar echtscheiding in november een feit zou zijn, een jaar na de hoorzitting. Echtscheiding. Ze voelde zich gebroken. Maar hier wist niemand het tenminste, dat was nog íets en daar was ze dankbaar voor. Met een beetje geluk zou in Europa ook niemand het te weten komen.

De kapitein vroeg haar ten dans en ze zag er heel mooi uit in zijn armen, in de ijsblauwe satijnen japon die haar moeder voor haar had laten maken voor haar huwelijk met Freddie. De japon had deel uitgemaakt van haar uitzet en haar een brok in de keel bezorgd toen ze hem die avond had aangetrokken. Die voelde ze weer toen een jongeman die ze nooit eerder had ontmoet, haar direct na de kapitein ten dans vroeg. Ze aarzelde lange tijd en knikte toen beleefd.

'Waar kom je vandaan?' Hij was erg lang en blond en ze kon aan zijn stem horen dat hij Engels was.

'New York.'

'Ga je naar Londen?' Hij leek zich goed te vermaken, hij had Sarah al dagen gadegeslagen, maar hij had haar erg ontwijkend en een beetje intimiderend gevonden. Ze had hem totaal niet aangemoedigd en dat had hem de moed een beetje doen verliezen.

Sarah was bewust vaag tegen hem. Ze had er geen behoefte aan om door iemand achtervolgd te worden en hij deed haar op een eigenaardige manier enigszins aan Freddie denken.

'Waar logeer je?'

'Bij vrienden van mijn ouders,' loog ze, want ze wist heel goed dat er kamers in het Claridge Hotel waren gereserveerd en dat ze minstens twee weken in Londen zouden blijven, maar ze voelde er niets voor hem terug te zien. En gelukkig voor haar was de dans snel ten einde. Hij deed een poging om nog wat te blijven hangen, maar Sarah moedigde hem niet aan en even later verdween hij naar zijn eigen tafel.

'Ik zie dat Lord Winthrop jouw goedkeuring niet kan wegdragen,' plaagde de kapitein haar. Hij werd beschouwd als dé huwelijkspartij aan boord en alle huwbare jongedames waren vastbesloten jacht op hem te maken. Allemaal, behalve de bijzonder afstandelijke juffrouw Thompson.

'Welnee. Ik ken hem alleen niet,' zei Sarah koeltjes.

'Wil je officieel aan hem worden voorgesteld?' bood de kapitein aan, maar Sarah schudde alleen glimlachend haar hoofd.

'Nee, dank u wel, kapitein.' Daarna danste ze met haar vader en de kapitein prees Victoria met haar intelligente en mooie dochter.

'Een bijzonder meisje,' zei hij duidelijk vol bewondering. Hij had het leuk gevonden om met haar te praten, bijna net zoals haar eigen vader tijdens de vijf dagen durende oversteek. 'En zo aantrekkelijk. Ze lijkt bijzonder goed opgevoed voor zo'n jong meisje. Ik kan me niet voorstellen dat u enige problemen met haar heeft.'

'Nee,' glimlachte Victoria, trots op haar jongste dochter, 'alleen gedraagt ze zich een beetje té goed.' Victoria glimlachte onwillekeurig en was ontmoedigd door Sarahs absolute gebrek aan interesse in de jonge Lord Winthrop. 'Ze heeft een grote teleurstelling achter de rug,' vertrouwde ze hem toe, 'en ik ben bang dat ze zich al enige tijd een beetje teveel heeft teruggetrokken. We hopen dat ze in Europa weer een beetje tot leven komt.'

'Juist,' knikte hij en begreep het nu beter. Het verklaarde haar totale gebrek aan interesse in Philip Winthrop. 'Het is geen gemakkelijke jongedame om een man voor te vinden,' zei hij eerlijk. 'Ze is te intelligent en te verstandig en ze lijkt niet erg geïnteresseerd in allerlei niemandalletjes. Misschien een wat oudere man.' Hij mocht het meisje wel en peinsde over het probleem, toen glimlachte hij naar haar moeder. 'U heeft geluk. Het is een heel mooi meisje. En ik hoop dat ze een prima echtgenoot vindt.' Victoria vroeg zich af of dat het beeld was dat de buitenwereld van hen kreeg, dat ze naar Europa waren gekomen om een echtgenoot voor Sarah te zoeken. Sarah zou woest zijn als ze dat ook maar één ogenblik zou denken. Victoria bedankte de kapitein, danste daarna een laatste dans met hem en ging toen op zoek naar haar dochter en echtgenoot.

'Ik denk dat we beter op tijd naar bed kunnen gaan, hoor. Morgen wordt een drukke dag.' Ze zouden in Cherbourg van boord gaan en regelrecht naar Parijs doorreizen. Sarah was daar nog nooit geweest en ze hadden een druk programma vol bezienswaardigheden. De auto met chauffeur was al door het hotel voor hen besteld. Ze logeerden in het Ritz Hotel en een week later zouden ze verder reizen naar Deauville en Biarritz om vrienden op te zoeken, vervolgens zouden ze een week naar de Rivièra gaan, naar Cannes en een paar dagen naar Monte Carlo, naar een vriend van vroeger. Daarna zouden ze naar Londen gaan.

Het schip voer de volgende ochtend om acht uur de haven van Cherbourg binnen en de Thompsons stapten enthousiast in de boottrein. Edward liet hen een lijst plekken zien waarvan hij dacht dat Sarah die werkelijk moest zien, zoals het Louvre, de Tuilerieën, Versailles, Malmaison, de Jeu de Paume, de Eiffeltoren en natuurlijk het graf van Napoleon. Aan het eind van het relaas trok Victoria haar wenkbrauwen omhoog.

'De naam Chanel komt niet op die lijst voor... of Dior... of Balenciaga of Schiaparelli. Ben je die vergeten, lieverd?' Paarsblauw en zacht-paars waren dé kleuren in Parijs dat jaar en Victoria verheugde zich erop samen met Sarah te gaan winkelen.

'Ik heb het geprobeerd, lieverd.' Hij glimlachte goedmoedig. 'Maar ik dacht niet dat je me de kans zou geven het lang te vergeten.' Hij verwende zijn vrouw graag en verlangde ernaar zijn dochter ook te kunnen verwennen. Maar hij wilde haar ook de belangrijke, culturele bezienswaardigheden laten zien en sommige wees hij haar aan toen ze Parijs binnenreden.

De kamers die ze na aankomst in het Ritz hotel kregen, waren perfect. Dit keer had Sarah een hele suite los van die van haar ouders met uitzicht op de Place Vendôme. Toen ze in haar kamer stond moest ze eigenlijk wel toegeven dat er iets bitterzoets was aan het feit dat ze hier alleen was en dat het oneindig veel prettiger zou zijn geweest hier met haar echtgenoot te zijn.

Ze zuchtte en ging alleen slapen in het enorme bed en de volgende ochtend gingen ze naar het Louvre en brachten er uren door. Het was een bijzonder bevredigende dag voor haar ouders en dat was de rest van de reis ook. Ze verzette zich niet langer tegen hen en in Parijs hadden ze maar één kennis, een oude vriendin van Edwards moeder. Zij nodigde hen uit om thee te komen drinken in de Rue Jacob. Sarah hoefde geen sociale gelegenheden te ontlopen. Ze kon gewoon genieten van de musea, de kathedralen en de winkels en de tijd die ze met haar ouders doorbracht.

Deauville was een beetje geforceerder, omdat de mensen die ze daar opzochten erop stonden Sarah kennis te laten maken met hun zoon. Ze deden al het mogelijke om enige interesse tussen hen te kweken. Hij was bijzonder in haar geïnteresseerd, maar Sarah vond hem onaantrekkelijk, niet boeiend en ongelooflijk vervelend. Ze deed tijdens haar verblijf haar uiterste best om hem te ontlopen. Hetzelfde was het geval met de twee broers die haar in Biarritz op haar dak werden geschoven en de kleinzoon die haar in Cannes werd voorgeschoteld, om maar te zwijgen van de twee 'charmante' jongemannen die aan haar werden voorgesteld door hun vrienden in Monte Carlo. Tegen het einde van hun verblijf aan de Rivièra was Sarah bijzonder uit haar humeur en sprak ze nauwelijks meer tegen haar ouders.

'Heb je genoten van de Rivièra, lieverd?' vroeg Victoria haar onbevangen toen ze inpakten en zich klaar maakten om de volgende dag naar Londen te vertrekken.

'Nee, bepaald niet,' zei Sarah botweg. 'Absoluut niet.'

'Werkelijk niet?' Haar moeder keek haar verbaasd aan, ze had gedacht dat ze een heerlijke tijd had gehad. Ze waren op verschillende jachten geweest, hadden veel tijd op het strand doorgebracht en ze waren naar verscheidene geweldige feesten geweest. 'Wat jammer.'

'Ik wil je eens wat zeggen, moeder,' Sarah keek haar recht aan en legde de witte blouse die ze wilde inpakken, neer. 'Ik ben niet naar Europa gekomen om een nieuwe echtgenoot te zoeken. Ik wil je even helpen onthouden dat ik in ieder geval tot november nog getrouwd ben. En daarna hoop ik nooit meer te trouwen. Ik heb er meer dan genoeg van dat iedereen die jullie kennen, probeert mij hun idiote zoons op te dringen, of hun ongeletterde kleinzoons, of hun debiele neefjes. Ik ben hier nog geen man tegengekomen waar ik mee kan praten, laat staan dat ik een heel uur met hem zou willen doorbrengen. Ik wil geen andere man in mijn leven en ik wil niet heel Europa doorgesleept en geshowd worden als een of ander achterlijk meisje dat wanhopig op zoek is naar een echtgenoot. Is dat duidelijk?' Haar moeder knikte stomverbaasd. 'En trouwens, weet iemand van deze mensen dat ik getrouwd ben geweest?'

Victoria schudde haar hoofd. 'Dat geloof ik niet.'

'Nou, misschien zou je het ze moeten vertellen. Ik ben ervan overtuigd dat ze aanzienlijk minder enthousiast worden om hun idiote lievelingetjes op me af te sturen als ze wisten dat ik een gescheiden vrouw was.'

'Het is geen misdaad, Sarah,' zei haar moeder rustig maar ze wist wel hoe Sarah erover dacht. Voor Sarah was het een misdaad. Een onvergeeflijke zonde die ze zichzelf niet kon vergeven en dat verwachtte ze ook niet van iemand anders.

'Het is ook niet iets om trots op te zijn. En de meeste mensen zouden het niet bepaald een voordeel vinden.'

'Ik heb ook niet gezegd dat het dat was, maar het is geen onoverkomelijke ramp. Je zult mensen ontmoeten die het wel weten en het niets kan schelen. En wanneer de juiste tijd gekomen is, kun je het de mensen die het niet weten altijd vertellen, als je dat wilt.'

'Ja, het lijkt wel een ziekte. Je bent het de mensen verschuldigd ze te waarschuwen.'

'Natuurlijk niet. Alleen als jij dat wilt.'

'Misschien zou ik een bordje moeten dragen. Je weet wel, net als lepra-lijders.' Ze klonk boos, bitter en verdrietig, maar ze had er meer dan genoeg van om jonge jongens op zich afgestuurd te krijgen die haar absoluut niet interesseerden en die haar de kleren bijna van het lijf trokken. 'Weet je wat die jongen van Saint Gilles in Deauvilles deed? Hij heeft al mijn kleren weggenomen terwijl ik me verkleedde en toen kwam hij binnen en probeerde mijn handdoek weg te trekken. Hij vond het reuze leuk.'

'Wat vreselijk!' Haar moeder keek geschrokken. 'Waarom heb je niets gezegd?'

'Dat heb ik wel gedaan. Tegen hem. Ik heb gezegd dat als hij mij mijn kleren niet direct teruggaf, ik regelrecht naar zijn vader zou gaan en het arme joch werd zo bang, dat hij me alles teruggaf en me smeekte het tegen niemand te zeggen. Hij was werkelijk meelijwekkend.' Het was iets voor een jongen van zestien, niet voor een man van zevenentwintig. En tot nu toe waren ze allemaal zo geweest: onvolwassen, verwend, arrogant, dom en onontwikkeld. Ze kon er niet tegen. 'Ik wil dat vader en jij goed begrijpen dat ik hier in Europa niet op zoek ben naar een echtgenoot,' hielp ze haar moeder weer herinneren. Die knikte en Sarah richtte haar aandacht weer op het inpakken. Victoria vertelde haar echtgenoot die avond wat er was gebeurd en ook over de jongeman in Deauville. Hij vond het een domme streek, maar wel onschuldig.

'Het werkelijke probleem is dat ze veel volwassener is dan de anderen. Ze heeft veel meegemaakt. Ze heeft een ouder en volwassener iemand nodig. Deze jongens hebben geen idee hoe ze haar moeten aanpakken. En als je bedenkt hoe ze er tegenover staat om zich weer te binden, wekken ze alleen maar haar irritatie op. We zullen voorzichtig moeten zijn met de mensen die we in Londen aan haar voorstellen.' Het was niet de bedoeling haar helemaal van mannen af te brengen, maar wel om er tenminste een paar te vinden wier gezelschap ze kon waarderen, om haar eraan te helpen herinneren dat er meer in het leven was dan eenzaamheid. Maar de jongens die ze tot nu had ontmoet, maakten de eenzaamheid alleen maar aantrekkelijker.

Ze gingen de volgende dag terug naar Parijs en staken de ochtend daarna in zeven uur tijd het Kanaal over via de trein, de 'Golden Arrow', en de veerboot. Toen ze in het Claridge Hotel aankwamen, was het tijd om te dineren. Ze werden bij de receptie door de manager begroet die hen met veel plichtplegingen en decorum hun kamers liet zien. Haar ouders hadden een slaapkamer met uitzicht over de daken op de Big Ben en de Houses of Parliament. Ze hadden ook een zitkamer en Sarah had een heel aardige kamer die op een boudoir leek, met roze satijn en met rozen bedekte chintz. Toen ze naar het bureau in haar kamer keek, zag ze een stapeltje uitnodigingen liggen die haar niet direct aanlokkelijk voorkwamen. Ze nam zelfs niet de moeite ze open te maken. Haar moeder bracht het die avond tijdens het eten ter sprake. Toen ze in hun suite dineerden, vertelde Victoria dat ze door oude vrienden voor twee dinertjes en een tea-party waren gevraagd, een dag op het platteland in Leicester voor een picknick en een lunch ter ere van hen door de Kennedy's op de ambassade in Grosvenor Square. Het klonk Sarah allemaal uitermate vervelend in de oren.

'Moet ik mee?' Er klonk een zeurklank in haar stem die haar moeder aan haar tienerjaren deed denken, maar haar vader keek vastbesloten toen hij antwoord gaf.

'Laten we nu niet weer opnieuw beginnen. We weten allemaal waarom we hier zijn. We zijn hier om vrienden op te zoeken en we gaan ze niet beledigen door hun uitnodigingen niet aan te nemen.'

'Waarom willen ze míj zien? Het zijn jullie vrienden, vader, niet de mijne. Ze zullen mij niet missen.'

'Daar komt niets van in.' Hij zette zijn vuist stevig op tafel. 'En ik wil er verder geen woord meer over horen. Je bent te oud voor dit soort onzin. Wees zo goed de moeite te nemen om beleefd en aardig te zijn. Heb je me begrepen, Sarah Thompson?'

Sarah keek hem ijskoud aan, maar hij scheen het niet te merken, of zich niets van haar bezwaren aan te trekken. Hij had haar om een bepaalde reden meegenomen naar Europa en hij zou zich er niet vanaf laten brengen haar weer onder de mensen te brengen. Hoe ze zich ook tegen hem verzette, hij wist instinctief dat het precies was wat ze nodig had.

'Goed dan.'

Ze namen hun maaltijd zwijgend tot zich. De volgende dag gingen ze naar het Victoria en Albert Museum en genoten volop, daarna volgde een heel stijlvol en erg saai formeel diner. Maar Sarah klaagde niet. Ze had een jurk aan die haar moeder voor deze reis voor haar had gekocht, van donkergroene tafzijde die bijna dezelfde kleur had als haar ogen en haar uitstekend stond. Ze zag er erg mooi uit toen ze aankwamen en was volkomen ongeïnteresseerd in haar omgeving. Ze zag er het grootste deel van de avond net zo verveeld uit als ze zich voelde. Er waren verschillende jongelui uitgenodigd om kennis met haar te maken, en ze deed haar best om een gesprek te voeren, maar ze merkte dat ze niets gemeen hadden. Ze leken vooral erg verwend, erg dom en op een ongelooflijke manier zich niet bewust van de wereld om zich heen.

Sarah was stilletjes op de terugweg en haar ouders vroegen niet of ze een prettige avond had gehad. Het was voor iedereen een duidelijke zaak dat dit niet het geval was geweest. Het tweede officiële diner verliep vrijwel hetzelfde en de tea-party was nog erger. Daar probeerden ze haar een achterneef op te dringen die zo dom en tactloos was, dat het bijna kinderachtig was. Dat moest zelfs haar moeder gegeneerd toegeven.

'Allemachtig,' raasde Sarah toen ze die avond naar het Claridge terugkeerden. 'Wat mankeert die mensen? Waarom doen ze me dat aan? Waarom vindt iedereen het zo nodig me met een of ander idioot familielid op te schepen? Wat heb je tegen ze gezegd toen je zei dat we kwamen?' vroeg Sarah aan haar vader die weigerde erop in te gaan. 'Dat ik wanhopig was en dat ze daar iets aan moesten doen?' Ze begreep de mensen die ze ontmoette niet.

'Ik heb alleen maar gezegd dat we jou mee zouden nemen. Hoe ze dat interpreteerden, was hun zaak. Ik denk dat ze gewoon proberen gastvrij te zijn door jonge mensen voor jou uit te nodigen. Als je hun familieleden of jonge vrienden niet mag, spijt me dat erg.'

'Kun je ze niet vertellen dat ik verloofd ben? Of een besmettelijke ziekte heb? Iets, zodat ze zich niet gedwongen voelen me met de eerste de beste op te schepen. Ik kan er werkelijk niet tegen. Ik weiger om nog naar feesten te gaan en me de hele avond een idioot te voelen.' Ze had het er netjes vanaf gebracht, maar haar geduld raakte op en het was duidelijk dat ze het niet naar haar zin had gehad.

'Het spijt me, Sarah,' zei haar vader kalm. 'Ze bedoelen het niet kwaad. Probeer het je niet zo aan te trekken.'

'Sinds we uit New York zijn vertrokken, heb ik met niemand een verstandig gesprek gevoerd,' zei ze beschuldigend en hij glimlachte. Ze genoot in ieder geval minstens zoveel van zijn gezelschap als hij van het hare. Dat was tenminste nog iets.

'En met wie voerde je zulke intelligente gesprekken toen je je op Long Island verscholen hield?'

'Daar verwachtte ik ook niets.' De stilte daar was vredig geweest.

'Nou, verwacht dan nu ook niet zoveel. Accepteer het voor wat het is. Een bezoek aan een nieuw plekje, een gelegenheid nieuwe mensen te ontmoeten.'

'Zelfs de vrouwen zijn niet leuk om mee te praten.'

'Dat ben ik niet met je eens,' zei hij en zijn vrouw trok haar wenkbrauwen op. Hij klopte haar verontschuldigend op de hand, maar ze wist dat hij alleen maar gekheid maakte.

'Die vrouwen zijn alleen maar in mannen geïnteresseerd, in jongens,' zei ze verdedigend. 'Ik geloof niet dat ze ooit van politiek gehoord hebben. En ze denken allemaal dat Hitler de nieuwe kok van hun moeder is. Hoe kun je zo stom zijn?' Haar vader lachte hartelijk en schudde zijn hoofd.

'Sinds wanneer ben jij zo'n politieke en intellectuele snob?'

'Sinds ik wat meer op mezelf leef. En dat was verdomd prettig.'

'Misschien wel té prettig. Het wordt tijd dat je eraan wordt herinnerd dat er allerlei mensen op de aarde rondlopen, intelligente, minder intelligente, soms puur domme, sommigen amusant, anderen erg saai. Maar zo zit de wereld nu eenmaal in elkaar. Je bent er beslist te lang uit geweest, Sarah. Ik ben heel erg blij dat je bent meegegaan.'

'Nou, ik ben er niet van overtuigd dat ik dat ook ben,' mopperde ze. In werkelijkheid had ze genoten van de reis. De sociale aspecten waren minder plezierig geweest, maar verder was ze blij dat ze met hen was meegegaan. Het had haar weer dichter bij haar ouders gebracht en ondanks haar klachten leek ze gelukkiger dan in lange tijd het geval was geweest. Ze had in ieder geval haar gevoel voor humor weer terug.

Ze stribbelde tegen om de volgende dag met haar ouders een dagje de stad uit te gaan, maar haar vader hield vol dat ze geen keus had, dat de buitenlucht haar goed zou doen en hij wist dat het landgoed dat ze zouden bezoeken, zeer de moeite waard zou zijn. Sarah kreunde toen ze bij hen in de auto stapte en klaagde het grootste gedeelte van de heenweg, maar ze moest toegeven dat de landelijke omgeving heel mooi was en het weer was ongewoon warm en zonnig voor Engeland.

Toen ze aankwamen, gaf ze vol tegenzin toe dat het een opmerkelijke plek was, zoals hij had gezegd. Het was een kasteel uit de veertiende eeuw met een slotgracht, schitterende landerijen en de familie had de originele boerderij volledig gerestaureerd. De honderd gasten die voor de lunch waren uitgenodigd, mochten overal ronddwalen, zelfs door de lange statige gangen waar de bedienden discreet wachtten om drankjes te serveren of om het hen gemakkelijk te maken in een van de vele zitkamers en ook buiten in de tuinen. Sarah had nog nooit zoiets moois of interessants gezien en ze was zo geboeid door de boerderij dat ze vragen bleef stellen en op die manier haar ouders uit het oog verloor. Ze stond naar de rieten daken van de huisjes en hutjes te kijken en het enorme kasteel dat in de verte opdoemde. Het was een bijzonder beeld en ze slaakte een lichte zucht terwijl ze ernaar keek. Zoals ze daar stond voelde ze zich op haar gemak, vredig en volkomen in de ban van de geschiedenis. De mensen om haar heen leken bijna in het niet op te lossen. De meesten waren trouwens tegen die tijd verdwenen. Ze waren teruggegaan naar het kasteel om te lunchen of om wat door de tuinen te wandelen.

'Indrukwekkend, hè?' zei een stem achter haar. Ze draaide zich verschrikt om en zag een lange man met donker haar en blauwe ogen. Hij leek zich daar als een lange verschijning af te tekenen, maar hij had een warme glimlach en ze konden zo voor elkaars broer en zuster doorgaan. 'Ik ga altijd weer op in het verleden wanneer ik hier ben. Als je even je ogen dicht doet, krijg je het gevoel dat de lijfeigenen en ridders elk ogenblik met hun dames te voorschijn kunnen komen.'

Sarah glimlachte om zijn woorden, omdat het precies haar gevoelens weerspiegelde. 'Dat bedacht ik me ook net. Ik kon er niet toe komen terug te gaan nadat ik op de boerderij was geweest, ik wilde blijven en precies voelen wat jij net beschrijft.'

'Ik vind het mooi zo. Ik heb een hekel aan al die afschuwelijke landgoederen die tot in de puntjes verzorgd zijn en onherkenbaar veranderd zijn door allerlei moderniseringen.' Ze knikte weer glimlachend om zijn woorden en de manier waarop hij het zei. Toen hij sprak, schitterden zijn ogen. Alles leek hem te amuseren en hij was prettig gezelschap om mee te praten.

'Ik ben William Whitfield, gevangene voor het weekend,' stelde hij zichzelf voor. 'Belinda en George zijn familie van me, ook al zijn ze nog zo gek. Maar het zijn aardige lui, hoor. En jij bent Amerikaans, hè?'

Ze knikte en stak een beetje verlegen haar hand uit. 'Ja. Ik ben Sarah Thompson.'

'Heel leuk kennis met je te maken. Kom je uit New York? Of uit een opwindender plaats, zoals Detroit of San Francisco?'

Ze lachte om zijn ideeën over opwindend en gaf toe dat hij het de eerste keer goed had geraden.

'Op de Grote Rondreis?'

'Weer goed.' Ze glimlachte en hij keek haar nadrukkelijk aan met doordringende blauwe ogen die haar blik vasthielden.

'Laat me eens raden, ben je met je ouders?'

'Ja.'

'Wat vreselijk. En die vervelen je mateloos door overdag naar musea en kerken te gaan en je 's avonds aan alle zonen van hun vrienden voor te stellen, die uit verschrikkelijke zwamneuzen bestaan en waarvan slechts een enkeling zoveel hersens heeft dat hij normaal kan praten. Weer goed geraden?' Hij had duidelijk plezier in het portret dat hij schetste.

Sarah lachte hartelijk en kon het niet ontkennen. 'Heb je ons bespied of zo? Of heeft iemand je verteld wat we hebben gedaan?'

'Ik kan me niets ergers voorstellen, behalve dan misschien een huwelijksreis met een of ander vreselijk mens.' Maar toen hij dat zei, verstrakte haar blik en probeerde ze wat meer afstand tussen hen te scheppen. Hij voelde het direct terwijl hij naar haar keek.

'Sorry, dat was tactloos van me.' Hij leek heel open en recht-door-zee en ze voelde zich bijzonder op haar gemak bij hem.

'Het geeft niet.' Ze had hem willen zeggen dat ze gewoon wat overgevoelig was, maar dat deed ze natuurlijk niet. 'Woon je in Londen?' Ze voelde zich verplicht van onderwerp te veranderen om hem weer op zijn gemak te stellen, hoewel hij niet snel van zijn stuk gebracht bleek te zijn.

'Ik woon ik Londen,' gaf hij toe. 'Wanneer ik tenminste niet in Gloucestershire ben om oude hekken te repareren. Maar dat lijkt niet hierop, dat verzeker ik je. Dat is het ook nooit geweest en ik heb niet de fantasie die Belinda en George hebben. Die hebben er jaren aan besteed deze zaak weer in orde te brengen. Ik heb er jaren aan besteed om ervoor te zorgen dat het bij mij niet één grote ruïne wordt. En dat is het toch geworden. Vreselijk oord, je kunt het je niet voorstellen. Tochtig, spinnewebben en vreselijke geluiden. Mijn arme moeder woont er nog steeds.' Hij stelde alles in een grappig daglicht terwijl hij erover sprak en ze liepen langzaam van de boerderij vandaan terwijl ze verder praatten. 'Ik denk dat we terug moeten voor de lunch, niet dat iemand het zal merken als we dat niet zouden doen. Met al die mensen zou Belinda het niet eens merken als we naar Londen teruggingen. Maar jouw ouders wel, denk ik. Ik denk dat ze me met een geweer achterna zouden komen.'

Ze lachte weer naar hem en wist dat haar ouders eerder een geweer zouden gebruiken om hem dichterbij te krijgen. 'Dat denk ik niet.'

'Ik ben niet direct de droom die ouders voor hun onschuldige jonge dochter zoeken. Daar ben ik een beetje te oud voor, maar voor een oude man verkeer ik nog in relatieve goede gezondheid, verhoudingsgewijs dan.' Hij keek haar nauwlettend aan en stond versteld van haar schoonheid, maar hij werd ook geboeid door iets dat hij in haar ogen las, iets intelligents en verdrietigs en heel erg voorzichtigs. 'Ben ik heel erg onbeleefd als ik vraag hou oud je bent?'

Plotseling had ze de neiging om 'dertig' te zeggen, maar ze kon zich niet voorstellen waarom ze tegen hem zou liegen, dus deed ze dat ook niet. 'Volgende maand word ik tweeëntwintig.'

Hij was daar niet zo van onder de indruk als ze had gewild toen hij haar glimlachend met zijn sterke hand, die glad aanvoelde toen ze hem even vasthield, over een rots heenhielp. 'Een baby nog. Ik ben vijfendertig. Ik ben bang dat je ouders verschrikkelijk teleurgesteld zouden zijn wanneer je met mij als Europees souvenir thuiskwam.' Hij plaagde haar maar, maar ze vonden het beiden leuk en ze mocht hem oprecht. Hij zou een goede vriend zijn en ze vond het leuk om gekheid met hem te maken, hoewel ze hem niet kende.

'Het leuke van jou is dat je geen zwamneus bent en ik durf te wedden dat je weet hoe laat het is en normaal kunt praten.'

'Ik geef toe dat ik te veel kwaliteiten heb om op te noemen. Waar halen de mensen die afschuwelijke familieleden vandaan om ze voor te stellen aan de kinderen van andere mensen? Ik begrijp dat nooit. Ik heb in mijn leven jonge vrouwen ontmoet die allemaal familie waren van op het oog normale mensen, maar de meesten zouden opgesloten moeten worden, de stakkers. En iedereen die ik kende was ervan overtuigd dat ik ernaar snakte ze te ontmoeten. Uiterst vreemd, vind je niet?'

Sarah kon bijna niet meer ophouden met lachen als ze aan de jongens dacht die ze in heel Europa had ontmoet. Ze vertelde hem over de jongeman in Deauville, en de twee in Biarritz... de jongens in Cannes en Monte Carlo... en tegen de tijd dat ze de slotgracht overstaken en het kasteel binnenliepen, waren ze vrienden geworden.

'Denk je dat ze nog wat van de lunch voor ons hebben overgelaten? Ik ga dood van de honger,' biechtte hij op. Hij was een grote man en het was gemakkelijk te geloven dat hij honger had.

'We hadden wat appels van de boerderij moeten meenemen, ik snakte ernaar, maar de boer bood niets aan en ik durfde ze niet te pakken.'

'Dat had je moeten zeggen,' zei William behulpzaam. 'Dan had ik ze voor je gestolen.'

Ze vonden een lunchtafel vol gegrild vlees, kip, groente en een enorme salade. Ze schepten een gezonde lunch op twee borden en William bracht haar naar een prieeltje. Ze aarzelde geen seconde hem te volgen. Het leek heel natuurlijk om bij hem te zijn en naar zijn verhalen te luisteren. Na een tijdje begonnen ze over politiek en Sarah was geboeid toen ze hoorde dat hij net naar München was geweest. Hij zei dat de spanning daar duidelijk voelbaar was, hoewel niet zo sterk als in Berlijn en daar was hij sinds het vorige jaar niet meer geweest. Maar heel Duitsland leek zich op een grote confrontatie voor te bereiden.

'Denk je dat het snel zal gebeuren?'

'Moeilijk te zeggen. Maar ik denk wel dat het zal gebeuren ook al denkt jouw regering van niet.'

'Ik zou niet weten hoe het voorkomen zou kunnen worden.' Het boeide hem dat ze zich zo bewust was van het wereldnieuws en zo geïnteresseerd was in dingen die vrouwen maar zelden volgen. Hij vroeg haar ernaar en ze vertelde hem dat ze het afgelopen jaar veel tijd alleen had doorgebracht en daardoor tijd had gehad om dingen te leren die ze normaal gesproken niet had geleerd.

'Waarom wilde je alleen zijn?' Hij keek haar doordringend aan, maar ze keek de andere kant op. Hij werd door alles aan haar geboeid en kon zien dat ze een diep verdriet verborg en vastbesloten was, dit zo te houden.

'Soms heeft een mens daar behoefte aan.' Ze weidde er niet verder over uit en hij wilde niet nieuwsgierig zijn, maar hij was wel gefascineerd en ze praatte met hem over de boerderij die ze op Long Island wilde kopen.

'Dat is nogal een onderneming voor een jong meisje. Wat denk je dat je ouders ervan zullen zeggen?'

'Die krijgen een beroerte.' Ze grinnikte. 'Maar ik wil niet meer terug naar New York. Uiteindelijk zullen ze er wel mee akkoord gaan, en anders koop ik hem zelf als het moet.' Ze was een vastbesloten meisje en vermoedelijk bijzonder koppig. Hij was geamuseerd door de blik in haar ogen toen ze dat zei. Dit was een vrouw die je aux serieux moest nemen.

'Ik denk niet dat weggaan uit New York zo'n slecht idee is, maar op jouw leeftijd alleen op een boerderij gaan wonen is ook niet bepaald het toppunt van opwinding. Voel je er niets voor om daar de zomer door te brengen, of de weekends?'

Ze schudde haar hoofd met dezelfde vastbesloten blik. 'Ik wil daar wonen. Ik wil het zelf restaureren.'

'Heb je zoiets wel eens eerder gedaan?' Hij vond haar verbijsterend. Het was een charmant wezentje en hij stond er versteld van hoe aardig hij haar vond.

'Nee. Maar ik weet dat ik het kan.' Ze klonk een beetje of ze aan het oefenen was om haar vader te overtuigen.

'Denk je echt dat ze je je gang zullen laten gaan?'

'Ze zullen wel moeten.' Ze stak haar kin vooruit en hij kneep er voorzichtig even in.

'Ik denk dat je ze aardig bezighoudt. Geen wonder dat ze je hebben meegenomen naar Europa om de prins van je dromen te ontmoeten. Ik weet niet zeker of ik ze dat wel kwalijk neem. Misschien zou je wel een van die lieve jonge zwamneuzen moeten nemen.'

Ze keek hem geschrokken aan en sloeg toen met haar servet naar hem. Hij lachte, deed of hij zich verdedigde en kwam adembenemend dicht bij haar en een waanzinnig ogenblik wilde hij haar kussen. Maar toen hij op haar neerkeek, zag hij zo'n verdrietige blik in haar ogen dat hij zich bedacht.

'Er is een geheim in je leven, en dat is geen prettig geheim, hè?'

Ze aarzelde lange tijd voor ze antwoord gaf. En uiteindelijk zei ze voorzichtig: 'Ik weet niet of je het zo moet noemen.' Maar haar ogen vertelden een ander verhaal.

'Je hoeft het me niet te vertellen, hoor, Sarah. Ik ben maar een vreemdeling. Maar ik mag je graag. Je bent een geweldig meisje en als er iets naars in je leven is gebeurd, dan spijt me dat oprecht.'

'Dank je wel.' Ze glimlachte, en zag er heel verstandig, heel mooi en aantrekkelijker uit dan ooit.

'Soms vergeten we de dingen die ons het diepst gekwetst hebben, het snelst. Ze doen een tijdje vreselijk pijn, maar dan genezen ze en is het voorbij.' Hij zag echter dat dit nog niet was genezen, of zelfs maar voorbij was. Hij vermoedde dat ze de bons had gekregen, of misschien was de jongen van wie ze had gehouden overleden, iets liefs, romantisch en onschuldigs en ze zou er gauw genoeg overheen zijn. Haar ouders hadden gelijk om haar mee te nemen naar Europa. Ze was een schoonheid en een intelligent meisje en wat het ook was, ze zou er snel genoeg overheen komen, vooral wanneer ze de juiste jongen in Europa zou tegenkomen... de geluksvogel!

Ze praatten lange tijd, veilig teruggetrokken in hun prieel tot ze zich uiteindelijk weer onder de andere gasten begaven en binnen de kortste tijd hun enigszins excentrieke gastvrouw Belinda, Williams nichtje, tegen het lijf liepen.

'Goeie god, ben je daar! Ik heb tegen iedereen gezegd dat je naar huis was gegaan. Mijn god, William, je bent onmogelijk!' Ze keek hem uitermate geamuseerd aan toen ze Sarah bij hem zag. 'Ik wilde je net vertellen dat de Thompsons ervan overtuigd zijn dat hun dochter in de gracht is gevallen. Ze hebben haar niet meer gezien sinds ze hier zijn aangekomen. Wat heb je in vredesnaam gedaan?'

'Ik heb haar ontvoerd. Haar mijn levensgeschiedenis verteld. Daar is ze naar behoren van geschrokken en heeft me gevraagd om haar direct naar haar ouders te brengen, dus was ik met haar naar jou onderweg met diep berouw en de nederigste verontschuldigingen.' Hij grijnsde van oor tot oor en Sarah straalde overduidelijk, ze voelde zich volkomen op haar gemak naast hem.

'Je bent vreselijk! En je hebt bovendien in je hele leven nog nooit ergens berouw over gehad.' Ze wendde zich tot Sarah met een blik van bezorgd vermaak. 'Och jé, is hij erg lastig geweest? Moet ik de slotvoogd roepen?'

'Ja, doe dat!' moedigde William haar aan. 'Die heb ik al in geen maanden gezien.'

'Och, houd je mond toch, monster.' Maar Sarah lachte om hen en Belinda schudde zogenaamd wanhopig haar hoofd. 'Ik nodig je nooit meer uit, als je dat maar weet. Dat is niet te doen. Je gedraagt je veel te ongemanierd om samen met fatsoenlijke mensen uitgenodigd te kunnen worden.'

'Dat zegt iedereen nu.' Hij keek treurig naar Sarah die zich in jaren niet meer zo gelukkig had gevoeld. 'Zou ik mezelf aan je ouders durven voor te stellen?'

'Dat zou ik maar doen,' mopperde Belinda, die zich niet bewust was van het feit dat hij vast van plan was om dit te doen. Hij wilde Sarah terugzien als ze dat toestonden. Hij had er geen idee van wie of wat ze was, maar hij wist heel zeker dat hij haar beter wilde leren kennen. 'Ik zal je naar hen toe brengen,' zei Belinda behulpzaam en Sarah en William liepen giechelend, lachend en fluisterend als een paar ondeugende kinderen achter haar aan. De Thompsons waren absoluut niet kwaad toen ze haar terugzagen. Ze wisten dat ze zich ergens veilig en wel tussen de andere gasten op het terrein moest bevinden. En ze waren heel blij toen ze haar met William zagen. Hij leek aardig en intelligent, hij was een aantrekkelijke man van een redelijke leeftijd en hij leek erg van hun dochter onder de indruk.

'Ik moet me verontschuldigen,' legde hij uit. 'We zijn op de boerderij opgehouden en daarna hebben we samen geluncht. Ik ben bang dat ik Sarah langer heb opgehouden dan fatsoenlijk was.'

'Geloof er maar niets van,' kwam Belinda tussenbeide. 'Ik ben ervan overtuigd dat hij haar ergens aan een boom heeft vastgebonden en al haar eten heeft opgegeten terwijl hij haar walgelijke verhalen heeft opgedist.'

'Wat een goed idee,' zei William peinzend terwijl de Thompsons om hem lachten. 'Sarah, dat moeten we de volgende keer echt eens proberen.' Ze leken het verrassend goed samen te kunnen vinden en praatten lange tijd door tot George verscheen. Die was blij hem terug te zien en stond erop dat hij meeging naar de stallen om naar een nieuwe hengst te kijken. William werd tegen zijn zin meegesleept en Belinda bleef met hen staan praten en trok bewonderend haar wenkbrauwen op naar Sarah.

'Ik zou dit niet moeten zeggen, lieve kind, maar je hebt de interesse gewekt van de meest begerenswaardige man van Engeland, en vermoedelijk de aardigste.'

'We hebben erg gezellig gepraat samen.' Maar gezellig was niet precies het woord dat ze tegen haar zusje gebruikt zou hebben. Hij was geweldig.

'Hij is veel te aardig. Nooit getrouwd. Hij is veel te kieskeurig.' Belinda wierp een waarschuwende blik op de Thompsons alsof ze hen wilde waarschuwen dat hij niet gemakkelijk te vangen zou zijn, maar dat leken ze niet te merken. 'Het is opvallend hoe bescheiden hij is. Je zou het niet zeggen, maar...' Ze wendde zich weer tot Sarah. 'Ik denk niet dat hij iets heeft gezegd... Maar je weet dat hij de hertog van Whitfield is, hè?' Sarah staarde haar met wijdopengesperde ogen aan.

'Ik... eh... hij heeft zich gewoon als William Whitfield voorgesteld.'

'Ja, zo is hij. Dat is trouwens een van de dingen die ik het meest in hem waardeer. Ik vergeet altijd precies waar hij staat, maar... dertiende of veertiende.'

'Voor de troonsopvolging?' vroeg Sarah met omfloerste stem.

'Ja, natuurlijk. Maar het is niet waarschijnlijk dat het ooit zover komt. Maar toch, het betekent wel iets voor ons. We hechten hier gek genoeg waarde aan dat soort dingen. Ik denk dat het allemaal met traditie te maken heeft. Nou ja, ik ben in ieder geval blij dat alles in orde is. Ik maakte me een beetje zorgen toen we je niet konden vinden.'

'Het spijt me,' Sarah bloosde hevig en de informatie over haar nieuwe vriend William duizelde nog na. En toen vroeg ze zich plotseling af of ze misschien een afschuwelijke faux pas gemaakt kon hebben met hem. 'Had ik hem iets moeten noemen...? Ik bedoel... bij een titel? Iets speciaals?'

Belinda glimlachte tegen haar. Ze was zo jong en zo mooi. 'Uwe Genade, maar als je dat doet, denk ik dat hij ons allebei doodschiet. Ik zou er maar niets over zeggen, tenzij hij het zelf doet.' Sarah knikte en William kwam weer naar hen toe, toen hun gastvrouw hen verliet.

'Hoe was het paard?' vroeg Sarah ingetogen en probeerde normaal te klinken terwijl haar ouders deden alsof ze hen negeerden.

'Niet half zo indrukwekkend als de prijs die George ervoor heeft betaald, ben ik bang. Hij is de slechtste paardenkenner die ik ooit heb gezien. Het zou me niets verbazen wanneer het dier straks nog steriel is ook.' Toen keek hij haar schuldbewust aan. 'Sorry, dat had ik eigenlijk beter niet kunnen zeggen.'

'Dat geeft niet.' Ze glimlachte naar hem en vroeg zich af wat hij zou zeggen wanneer ze hem nu 'Uwe Genade' zou noemen. 'Ik heb wel ergere dingen gehoord.'

'Ik hoop van niet.' Toen grinnikte hij. 'O, de zwamneuzen... de hemel mag weten wat die zouden zeggen.' Ze lachte om hem en ze keken elkaar lange tijd aan terwijl ze zich afvroeg wat ze eigenlijk aan het doen was. Hij was een hertog, in lijn voor de troonsopvolging en zij deed alsof ze oude vrienden waren, maar zo voelde ze het ook nadat ze de afgelopen drie uur met hem had doorgebracht en ze wilde niet terug naar Londen.

'Waar logeert u?' hoorde ze hem aan haar vader vragen toen ze weer langzaam naar het kasteel terugliepen, naar de slotgracht waarover ze ook waren binnengekomen.

'In het Claridge Hotel. Heb je zin om eens langs te komen? Om een borreltje te drinken of om te dineren?' Haar vader zei het erg terloops en William keek enthousiast bij die uitnodiging.

'Dat zou ik leuk vinden. Mag ik u morgen opbellen?' Hij stelde de vraag aan Edward en niet aan Sarah.

'Jazeker. We zullen het leuk vinden om van je te horen,' zei Edward terwijl hij hem de hand schudde. Toen wendde William zich tot Sarah terwijl haar ouders langs haar naar de wachtende auto met chauffeur liepen.

'Ik heb een heerlijke dag gehad. Dat had ik niet verwacht. Ik was bijna niet gekomen... je was een fijne verrassing, juffrouw Sarah Thompson.'

'Dank je wel.' Ze glimlachte tegen hem. 'Ik heb ook een heerlijke dag gehad.' En toen kon ze Belinda's woorden niet langer voor zich houden. 'Waarom heb je het me niet verteld?'

'Wat niet?'

'Uwe Genade.' Ze zei het met een verlegen glimlachje en even was ze bang dat hij boos zou worden, maar na een lichte aarzeling lachte hij. 'Die lieve Belinda.' En toen vroeg hij zachtjes: 'Doet het er iets toe?'

'Nee, helemaal niet. Zou dat moeten?'

'Misschien. Voor sommigen. Om allerlei verkeerde redenen.' Maar hij wist al door de gesprekken die hij met haar had gevoerd dat zij niet zo was. En toen keek hij haar aan met een uitdrukking die ernstig en plagend tegelijk was. 'Nu weet je mijn geheim, juffrouw Sarah Thompson... maar wees voorzichtig.'

'Waarom?' Ze keek niet-begrijpend toen hij een beetje dichter bij haar kwam staan.

'Als je mijn geheim kent, zal ik je misschien op een goed moment ook naar het jouwe vragen.'

'Hoe kom je op het idee dat er één is?'

'Dat weten we allebei, hè?' zei hij zachtjes en ze knikte terwijl hij haar hand vriendelijk aanraakte. Hij wilde haar niet afschrikken. 'Maak je geen zorgen, kleintje... je hoeft me niets te vertellen als je dat niet wilt.' Hij boog zich voorover, kuste haar wang en liep langzaam met haar naar de auto om haar naar haar ouders terug te brengen. Ze keek vol ontzag naar hem op toen hij naast de auto stond en zwaaide tot ze uit het oog verdwenen waren. Toen ze naar Londen terugreden, vroeg ze zich af of hij hen ooit zou opbellen.

5

De volgende ochtend zaten Edward en zijn vrouw in de zitkamer van hun suite in het Claridge Hotel te ontbijten toen de telefoon ging en even later kondigde de stem van een secretaris aan dat de hertog van Whitfield aan het apparaat was. Het was even stil en toen werd hij door Williams warme, hartelijke stem begroet.

'Ik hoop dat ik niet te vroeg opbel, meneer. Maar ik was bang dat u alweer weg zou zijn voordat ik u zou kunnen bereiken.'

'Helemaal niet.' Edward keek zijn vrouw even enthousiast aan en knikte heftig terwijl hij doorpraatte en Victoria begreep hem onmiddellijk 'We zaten net zonder Sarah te ontbijten. Die eet nooit 's morgens, ik weet niet hoe ze dat kan.'

'Daar zullen we dan eens iets aan moeten doen.' William maakte een aantekening om zijn secretaris op te dragen die ochtend bloemen bij haar te bezorgen. 'Bent u vanmiddag vrij, alledrie, bedoel ik? Ik dacht dat het misschien leuk voor de dames zou zijn om de kroonjuwelen in de Tower van Londen te gaan bekijken. Een van de weinige privileges die bij mijn titel horen, is dat ik privé-rondleidingen voor dat soort curiositeiten kan regelen wanneer ik dat wil. Het is misschien leuk voor Sarah en uw vrouw om er een paar te passen. U weet wel... zoiets. ..' Hij klonk die ochtend een beetje vaag en erg Engels. Maar Edward mocht hem graag. Hij was een echte man en het was duidelijk dat hij bijzonder in Sarah was geïnteresseerd.

'Ik weet zeker dat ze dat enig zullen vinden. En het houdt ze een paar uur uit de winkels. Ik zou je er erg dankbaar voor zijn.' De twee mannen lachten, William zei dat hij hen om twee uur voor het hotel zou komen ophalen en Edward beloofde dat ze dan klaar zouden staan. Toen Sarah uit haar kamer kwam om een kopje thee in te schenken, zei haar vader terloops dat de hertog van Whitfield had opgebeld en hen om twee uur zou meenemen om de kroonjuwelen in de Tower van Londen te bezichtigen. 'Ik dacht dat je dat wel leuk zou vinden.' Hij wist niet zeker wat meer haar belangstelling had, de juwelen, of de man, maar één blik op haar gezicht vertelde hem voldoende.

'Heeft William gebeld?' Ze keek geschrokken alsof ze niet had verwacht nog iets van hem te horen. Ze had het grootste deel van de nacht wakker gelegen en zichzelf ervan verzekerd dat hij haar nooit meer zou opbellen. 'Déze middag om twee uur?' Ze keek haar vader aan of hij iets afschuwelijks had voorgesteld en dat verbaasde hem.

'Heb je dan andere afspraken?' Hij kon zich niet voorstellen wat, behalve misschien winkelen bij Harrods of Hardy Amies.

'Nee, dat niet, maar...' Ze ging zitten en dacht niet meer aan haar thee. 'Ik had niet gedacht dat hij nog zou bellen.'

'Hij heeft jou niet gebeld,' plaagde haar vader, 'hij heeft mij gebeld en mij uitgenodigd, maar je mag wel mee.' Ze keek hem vernietigend aan en liep naar het raam. Ze wilde hem zeggen dat hij wel zonder haar kon gaan, maar ze wist hoe belachelijk dat zou klinken. Maar wat had het voor zin om hem weer te ontmoeten? Wat zou het ooit tussen hen kunnen worden? 'Wat is er?' vroeg haar vader en keek naar haar terwijl ze bij het raam stond. Ze was onmogelijk als ze bij deze buitengewone gelegenheid zou gaan tegenstribbelen. Het was een geweldige man en een lichte flirt met hem zou haar geen kwaad doen. Haar vader had geen enkel bezwaar.

Ze draaide zich langzaam naar hem om en keek hem aan. 'Het lijkt me weinig zin te hebben,' zei ze verdrietig.

'Het is een aardige man. Hij vindt je aardig. Je kunt toch wel met hem bevriend zijn? Is dat zo erg? Is er in jouw leven geen plaats meer voor vriendschap?' Ze voelde zich heel dom toen hij dat zo zei en ze knikte. Hij had gelijk. Het was dom er zo'n ophef over te maken, maar hij had haar de dag tevoren bij het kasteel volkomen overdonderd. Ze moest eraan denken dit keer niet zo dom en impulsief te zijn. 'Je hebt gelijk. Zo heb ik het niet bekeken. Het is alleen... het is anders omdat hij een hertog is. Voor ik dat wist, was het...' Ze wist niet wat ze tegen hem moest zeggen, maar hij begreep het.

'Het zou geen verschil moeten maken. Het is een aardige man. Ik mag hem wel.'

'Ik ook,' zei ze kalm terwijl haar moeder haar de thee overhandigde en aandrong dat ze tenminste een stukje toost zou eten voor ze zouden gaan winkelen. 'Ik wil alleen niet in een vervelende situatie verzeild raken.'

'Dat is niet waarschijnlijk in die paar weken hier. Denk je wel?'

'Maar ik zit midden in een scheiding,' zei ze triest. 'Dat zou vervelend voor hem kunnen zijn.'

'Zolang je niet met hem trouwt niet en denk je niet dat je een beetje op de dingen vooruitloopt?' Maar hij was blij dat ze tenminste weer aan een man dacht. Een beetje romantiek zou haar goed doen. Ze glimlachte om de woorden van haar vader, haalde haar schouders op en ging terug naar haar slaapkamer om zich aan te kleden. Een half uur later kwam ze in een heel mooi rood zijden Chanel mantelpakje te voorschijn dat hij net een week daarvoor voor haar in Parijs had gekocht. En zoals de Engelsen zouden zeggen, ze zag er verpletterend uit. Ze droeg wat juwelen die Chanel net had ontworpen, cultivé parels en robijnen en de twee beeldige manchetknopen die Madame Chanel zelf had gedragen, waren van zwarte email en bezet met veelkleurige juwelen. Ze waren natuurlijk niet echt, maar wel erg chique en het stond Sarah schitterend.

Ze had haar haren in een paardestaart naar achteren gebonden en met een zwart satijnen strik bij elkaar gebonden en ze droeg de parels in haar oren die haar ouders haar voor haar huwelijk hadden gegeven. 'Je ziet er leuk uit met die sieraden, lieverd,' vond haar vader toen ze het hotel verlieten en ze glimlachte naar hem. 'Die zou je vaker moeten dragen.' Ze had niet veel dingen, een parelsnoer van haar grootmoeder, de parel oorbellen die ze droeg en een paar ringetjes. Ze had haar verlovingsring terug gegeven net als het diamanten halssnoer van Freddies grootmoeder.

'Misschien zal ik dat vanmiddag doen,' plaagde ze hem terug en Victoria keek haar echtgenoot veelbetekenend aan.

Ze lunchten 's middags in een pub en bestelden bij Lock in St. James Street een hoed voor haar vader. Om precies tien minuten voor twee waren ze terug bij het hotel. William stond al in de lobby op hen te wachten. Hij liep zenuwachtig heen en weer en keek net op zijn horloge toen ze binnenkwamen, maar zijn gezicht klaarde op toen hij Sarah zag.

'Je ziet er schitterend uit!' Hij straalde. 'Je zou altijd rood moeten dragen.' Ze had er zelfs in toegestemd de rode lippenstift van haar moeder te gebruiken en haar ouders hadden net gezegd dat ze er heel mooi uitzag toen ze achter haar aan de lobby in kwamen. 'Het spijt me vreselijk dat ik hier zo vroeg ben,' verontschuldigde hij zich. 'Ik vind het altijd minder onbeleefd om te vroeg te zijn dan te laat, bovendien wilde ik je niet mislopen.'

Sarah glimlachte terwijl ze hem aankeek. Er was iets aan hem dat haar een prettig gevoel gaf. 'Ik vind het leuk je weer te zien' - ze zweeg even en haar ogen schitterden ondeugend - 'Uwe Genade,' voegde ze er zachtjes aan toe en hij kromp in elkaar.

'De volgende keer dat ik Belinda zie, ga ik haar met een stok te lijf. Als je dat ooit nog tegen me zegt, knijp ik in je neus, is dat duidelijk, juffrouw Thompson, of zal ik je Uwe Hoogheid noemen?'

'Nou ja, dat klink wel aardig. Uwe Hoogheid... Uwe Rijkdom... Uwe Vulgariteit... ik ben dol op titels!' Ze sprak met een nadrukkelijk Amerikaans accent en knipperde met haar ogen en hij trok aan haar lange staart van glanzend donker haar met de zwart satijnen strik die op haar rug hing.

'Je bent onmogelijk... mooi, maar onmogelijk. Ben je altijd zo?' vroeg hij gelukzalig terwijl haar ouders bij de receptie informeerden of er nog boodschappen waren binnengekomen.

'Soms ben ik nog erger,' zei ze trots, maar ze wist heel goed dat ze soms ook heel kalm kon zijn. Bijna twee jaar lang in feite. Er was niet veel leuks in haar leven geweest sinds haar huwelijk met Freddie. Maar nu voelde ze zich met hem plotseling heel anders. Hij gaf haar het gevoel weer te willen lachen. En ze voelde dat ze met hem kostelijke streken uit zou kunnen halen. William merkte dat ook en hij vond het heerlijk.

Haar ouders kwamen erbij en William vergezelde hen naar zijn Daimler. Hij reed zelf naar de Tower van Londen en praatte onderweg geanimeerd en wees bezienswaardigheden aan. Haar moeder had er op aangedrongen dat Sarah voorin zou gaan zitten. William keek haar van tijd tot tijd even aan alsof hij zich ervan wilde overtuigen dat ze er nog was en om haar te bewonderen. Toen ze bij de Tower aankwamen, hielp hij haar en haar moeder uit de auto en reikte meneer Thompson de helpende hand. Hij gaf een van de wachten een kaartje en ze werden direct binnen gelaten ook al was het geen officiële bezoektijd. Een andere wacht verscheen om hen voor te gaan op de wenteltrap om de koninklijke schatten te bekijken.

'Het is heel opvallend, weet je. Al deze buitengewone dingen liggen hier maar, sommige zijn uiterst zeldzaam en heel oud en er zijn verhalen aan verbonden die nog boeiender zijn dan de juwelen zelf. Ik heb er altijd van genoten.' Als jongetje was hij geboeid geweest door de sieraden van zijn moeder, hoe ze waren gemaakt, de bijbehorende verhalen en de plaatsen waar ze vandaan waren gekomen.

Zodra ze de kamers hadden bereikt waar de juwelen werden bewaard, begreep Sarah waarom hij het zo opwindend vond. Er waren kronen die de afgelopen zeshonderd jaar door vorsten waren gedragen, scepters, zwaarden en stukken die je alleen maar bij kroningen te zien kreeg. De scepter met het kruis was heel bijzonder met zijn vijfhonderddertig karaats diamant, de grootste van de sterren van Afrika, een geschenk van Zuid-Afrika aan Edward VII. Hij drong erop aan dat ze verschillende diademen en minstens vier kronen opzetten, waaronder die van koningin Victoria en koningin Mary. Sarah stond er versteld van hoe zwaar ze waren en vroeg zich af hoe iemand ze kon dragen.

'Deze is door koning George gedragen tijdens zijn kroning.' Hij wees op een exemplaar en terwijl hij dat deed, besefte ze dat hij daarbij was geweest en die wetenschap alleen leek erg bijzonder, en deed haar er weer aan denken wie hij was. Maar het grootste deel van de tijd die ze met hem sprak was het heel gemakkelijk dat te vergeten. 'Ik moet toegeven dat het een beetje een gespannen gedoe was, na alle toestanden met David.' Eerst vroeg ze zich verbaasd af wie hij bedoelde en toen herinnerde ze zich dat de voornaam van de hertog van Windsor David was. 'Dat was erg naar. Ze zeggen dat ze nu in de zevende hemel zijn en misschien is hij dat ook wel, maar ik heb hem een paar maanden geleden in Parijs gezien en ik vond niet dat hij er zo gelukkig uitzag. Het is een moeilijke vrouw met een zeker verleden.' Hij doelde natuurlijk op Wallis Simpsom, de hertogin van Windsor. 'Het leek allemaal zo onvoorstelbaar zelfzuchtig van haar,' zei Sarah kalm. 'En zo oneerlijk tegenover hem. Het is heel verdrietig.' Ze sprak met haar gevoel, want ze had de afgelopen jaren een afschuwelijke band met haar gevoeld. Maar de smet van een scheiding woog veel zwaarder op Sarah dan op Wallis.

'Ze is niet echt slecht. Maar uitgeslapen. Ik heb altijd de indruk gehad dat ze precies wist wat ze deed. Mijn neef... de hertog' - of hij dat nog moest uitleggen - 'heeft haar voor meer dan een miljoen dollar aan juwelen geschonken voor ze zelfs maar getrouwd waren. Als verlovingsring heeft hij haar de Mogul-Smaragd gegeven. Hij heeft Jacques Cartier zelf opgedragen die voor hem te zoeken en toen hij die in Bagdad had gevonden, hebben ze hem voor hem gezet, of liever gezegd voor Wallis gezet. Ik heb nog nooit zoiets gezien, maar ik heb altijd een zwak voor smaragden gehad.' Het was boeiend om hem over de juwelen die ze hadden gezien, te horen praten. Het was een opzienbarende verrassende persoonlijke rondleiding. Hij vertelde hen geen roddelverhalen, maar dingen over de juwelen díe voor Alexander de Grote waren gemaakt en colliers die Napoleon aan Josephine had gegeven en diademen die voor koningin Victoria waren ontworpen. Er was zelfs een opvallend mooie diamanten en turkooise diadeem díe ze als jong meisje had gedragen en hij wilde dat Sarah die paste. Het stond beeldig op haar donkere haren. 'Zo één zou je moeten hebben,' zei hij zachtjes.

'Om op mijn boerderij te kunnen dragen.' Ze glimlachte tegen hem en trok een gezicht.

'Je bent oneerbiedig. Hier sta je met een diadeem die koningin Victoria in haar jeugd heeft gedragen en jij praat over een boerderij! Vreselijk kind!' Maar het was duidelijk dat hij het niet echt erg vond.

Ze bleven daar met hem tot laat in de middag en het was een belangrijke les in geschiedenis, de grillen, gewoonten en zwakheden van de Engelse vorsten. Het was een ervaring die ze geen van allen zouden hebben opgedaan zonder hem en de Thompsons bedankten hem uitvoerig toen ze in zijn Daimler terugkeerden.

'Het was leuk, hè? Ik ga er altijd graag heen. Mijn vader heeft me er voor het eerst mee naar toe genomen. Hij kocht graag juwelen voor mijn moeder. Maar die draagt ze helaas niet meer. Ze is een beetje broos geworden en gaat nog maar weinig uit. Ze ziet er nog steeds schitterend uit, wanneer ze ze om doet, maar ze beweert dat het haar een dom gevoel geeft.'

'Zo oud kan ze niet zijn,' zei Sarahs moeder beschermend. Zij was zelf pas zevenenveertig. Ze had Jane op haar drieëntwintigste gekregen en ze was eenentwintig geweest toen ze met Edward was getrouwd en een jaar later had ze haar eerste baby verloren.

'Ze is drieëntachtig,' zei William trots. 'Ze is in één woord geweldig en ze ziet er geen jaar ouder uit dan zestig. Maar ze heeft vorig jaar helaas haar heup gebroken en dat heeft haar angstig gemaakt om nog alleen weg te gaan. Ik probeer haar wel eens mee uit te nemen, maar het gaat niet altijd even gemakkelijk.'

'Ben je de jongste van een groot gezin?' Victoria werd geboeid door zijn woorden, maar hij schudde zijn hoofd en zei dat hij enig kind was.

'Mijn ouders waren al dertig jaar getrouwd toen ik geboren werd en hadden de hoop op kinderen al lang opgegeven. Mijn moeder zegt altijd dat het een wonder was, een zegen regelrecht van God als u me die hoogdravende uitdrukking vergeeft. Hij grinnikte ondeugend tegen hen. 'Mijn vader zei altijd dat ik duivelse neigingen had. Hij is een paar jaar geleden overleden en het was een charmante man. U zou hem wel gemogen hebben,' verzekerde hij hen toen hij de Daimler startte. 'Mijn moeder was achtenveertig toen ik werd geboren en dat is zeer bijzonder. Mijn vader was zestig en hij was vijfentachtig toen hij overleed en dat is heel wat. Ik moet toegeven dat ik hem mis. Maar mijn moeder is een echte persoonlijkheid. Misschien kunt u haar nog een keertje ontmoeten voordat u uit Londen vertrekt.' Hij keek Sarah hoopvol aan, maar ze keek peinzend het raam uit. Ze bedacht dat ze zich veel te veel op haar gemak voelde bij hem, dat het te gemakkelijk was. Maar in werkelijkheid was het helemaal niet gemakkelijk. Ze konden nooit meer dan oppervlakkige vrienden worden en ze moest zich dat steeds blijven voorhouden, vooral wanneer hij haar op een bepaalde manier aankeek, of aan het lachen maakte, of haar hand beetpakte. Ze zouden op geen enkele manier ooit meer dan dat kunnen worden. Niets meer dan vrienden. Zij zou gescheiden zijn. En hij was veertiende in de rij van opvolging voor de Engelse troon. Toen ze bij het hotel aankwamen, keek hij op haar neer terwijl hij haar de auto uithielp en hij zag dat ze bezorgd keek.

'Is er iets?' Hij vroeg zich af of hij iets verkeerds had gezegd, maar het had geleken of ze van de middag had genoten en ze had het duidelijk leuk gevonden de sieraden in de Tower te dragen. Maar ze was boos op zichzelf, ze had het gevoel dat ze hem bedroog en hem een verklaring schuldig was. Hij had het recht te weten wie en wat ze was voordat hij nog meer tijd aan haar spendeerde.

'Nee, sorry, ik heb alleen hoofdpijn.'

'Dat komt zeker door die stomme, zware kroon die ik je heb laten passen. Sarah, het spijt me verschrikkelijk.' Hij was direct vol berouw en dat maakte het allemaal nog erger.

'Doe niet zo gek. Ik ben gewoon moe.'

'Je hebt niet genoeg gegeten bij de lunch,' verweet haar vader haar, hij had de ontstelde blik op het gezicht van de jongere man gezien en had met hem te doen.

'Ik was van plan u allen voor het diner uit te nodigen.'

'Misschien een ander keertje,' zei Sarah snel en haar moeder keek haar vragend aan.

'Misschien gaat het over als je even gaat liggen,' zei ze hoopvol en William keek Sarah aan. Hij wist dat er iets aan de hand was en hij vroeg zich af of er een man in het spel was. Misschien was ze met iemand verloofd en vond ze het pijnlijk hem dat te zeggen. Of misschien was haar verloofde overleden. Ze had het over een jaar met veel zorgen gehad... Hij wilde meer weten, maar hij wilde niet aandringen.

'Misschien morgen voor de lunch?' Hij keek Sarah recht aan en ze wilde iets zeggen, maar hield zich in.

'Ik... ik heb het heerlijk gehad vandaag.' Ze wilde hem geruststellen. Haar ouders bedankten hem en verdwenen naar boven. Wat hen betreft hadden de twee jonge mensen er recht op even alleen te zijn en ze voelden dat Sarah in een innerlijke strijd was verwikkeld.

'Wat denk je dat ze tegen hem zal zeggen?' vroeg Victoria aan haar echtgenoot met een bezorgde frons op haar gezicht toen ze naar boven gingen.

'Ik weet niet zeker of ik dat wel wil weten. Maar hij zal het wel aankunnen. Het is een goede vent, Victoria. Hij is het soort man dat ik graag als haar echtgenoot zou zien.'

'Ik ook.' Maar ze wisten beiden dat daar geen reële kans op was. Hij zou nooit toestemming krijgen om met een gescheiden vrouw te trouwen, dat wist iedereen.

Beneden in de lobby keek William Sarah aan, die vage antwoorden op zijn vragen gaf.

'Zullen we een eindje gaan lopen? Heb je daar zin in?' Natuurlijk had ze daar zin in, maar wat had het voor nut ergens met hem naar toe te gaan, of hem weer te zien? Stel dat ze verliefd op hem werd? Of hij op haar? Wat moesten ze dan doen? Maar aan de andere kant leek het belachelijk om aan verliefd worden te denken op een man die ze net ontmoet had en die ze nooit meer zou zien nadat ze uit Engeland was vertrokken.

'Ik denk dat ik gewoon erg dom doe.' Ze glimlachte. 'Ik ben lang niet meer onder de mensen geweest... in ieder geval heb ik weinig mannen gezien... en ik denk dat ik ben vergeten hoe ik me moet gedragen. Het spijt me werkelijk, William.'

'Dat geeft niet. Zullen we even gaan zitten?' Ze knikte en ze vonden een rustig plekje in de hoek van de lobby. 'Heb je het afgelopen jaar in een klooster gezeten?' vroeg hij haar half-plagend.

'Min of meer. Ik heb er in feite wel een tijdje mee gedreigd. Het was meer een zelf-ontworpen klooster. Ik heb in het buitenhuis van mijn ouders op Long Island gewoond.' Ze vertelde het rustig, hij had er recht op het te weten en het leek nu niet zo ongewoon, of zo wanhopig als toen. Soms had ze moeite zich te herinneren hoe afschuwelijk ze zich daar had gevoeld.

'En je hebt daar een jaar gezeten zonder iemand te zien?' Ze knikte zwijgend met haar ogen onafgebroken op hem gericht, aarzelend of ze het hem zou vertellen. 'Dat is een heel lange tijd. Heeft het geholpen?'

'Dat weet ik eigenlijk niet,' zuchtte ze eerlijk. 'Toen leek het van wel. Maar het is wel moeilijker geworden weer in de wereld terug te komen. Daarom zijn we hier naartoe gekomen.'

'Europa is een goede plek om mee te beginnen.' Hij glimlachte vriendelijk en nam zich voor om haar geen moeilijke vragen te stellen. Hij wilde haar niet afschrikken, of kwetsen. Hij was verliefd op haar aan het worden en hij wilde haar onder geen voorwaarde verliezen. 'Ik ben blij dat je hier naartoe bent gekomen.'

'Ik ook,' zei ze zachtjes en ze meende het.

'Wil je vanavond met me uit eten gaan?'

'Ik... ik weet het niet... ik geloof dat we naar de schouwburg gaan' -maar het was een stuk dat ze eigenlijk niet wilde zien - The Corn Is Green van Emlyn Williams. 'Dat zou ik eerst aan mijn ouders moeten vragen.'

'Als het niet kan, wat dacht je dan van morgen?'

'William...' Ze stond op het punt hem iets belangrijks te vertellen, maar toen zweeg ze en keek hem recht aan. 'Waarom wil je me terug zien?' Als hij de vraag onbeleefd vond, liet hij dat niet merken.

'Ik denk dat je een heel bijzonder meisje bent. Ik heb nooit eerder iemand zoals jij ontmoet.'

'Maar ik ben over een paar weken weg. Wat heeft het voor zin voor ons?' Wat ze werkelijk tegen hem wilde zeggen was dat ze wist dat ze samen geen toekomst hadden. En met die wetenschap leek het zinloos hun vriendschap voort te zetten.

'Kijk, ik mag je erg graag... heel erg graag... waarom zien we jouw vertrek niet onder ogen wanneer het zover is?' Het was zijn levensfilosofie, leef vandaag, leef nu, morgen is er weer een dag.

'En ondertussen?' Ze wilde de zekerheid van hem dat niemand gekwetst zou worden, maar zelfs William kon haar dat niet beloven, hoe aardig hij haar ook vond. Hij kende haar verleden niet en wist ook niet wat de toekomst voor haar in petto had.

'Laten we het maar afwachten... Wil je met me uit eten?'

Ze aarzelde, keek hem aan, niet omdat ze niet wilde, maar omdat ze het graag wilde, té graag eigenlijk. 'Ja,' zei ze langzaam.

'Dank je wel.' Hij keek haar lange tijd zwijgend aan en stond toen op.

De mannen bij de receptie merkten op wat een aantrekkelijk paar ze vormden en hoe goed ze bij elkaar pasten. 'Ik kom je dan om acht uur halen.'

'Ik zie je dan beneden wel.' Ze glimlachte toen hij haar naar de lift bracht.

'Het lijkt me beter wanneer ik je bij je kamer afhaal. Ik heb liever niet dat je hier alleen zit te wachten.' Hij was erg beschermend ten opzichte van haar, altijd voorzichtig en zorgzaam.

'Goed.' Ze glimlachte nogmaals en hij kuste haar weer op haar wang toen de lift kwam, zwaaide en verdween met grote stappen door de lobby. Sarah ging naar boven en probeerde niet te voelen hoe haar hart vol verwachting bonsde.

6

De bel van hun suite ging om precies vijf over acht en Sarah had er geen idee van dat William de afgelopen tien minuten beneden had zitten wachten. Haar ouders hadden het niet erg gevonden dat ze niet met hen meeging naar de schouwburg. Vooral niet als ze met William uitging.

Toen ze de deur voor hem opende, had ze een zwart satijnen jurk aan die haar figuurtje omsloot of er een laagje zwart ijs over haar heen was gegoten dat was afgezet met een dun randje bergkristallen.

'Mijn god, Sarah! Je ziet er schitterend uit.' Ze had haar haren opgestoken en als ze zich bewoog, deinden haar krullen losjes mee. Het wekte de indruk dat er maar één haarspeld weggehaald behoefde te worden om de hele vracht donker haar als een waterval over haar schouders te laten glijden. 'Je bent fantastisch!' Hij deed een stap achteruit om haar te bewonderen en ze lachte verlegen. Het was de eerste keer dat ze helemaal alleen met hem was, behalve in het prieel op het platteland toen ze elkaar hadden ontmoet, maar zelfs daar waren er andere mensen om hen heen geweest.

'Jij ziet er trouwens ook prima uit.' Hij had een van zijn vele smokingjasjes aan en een heel mooi zwart zijden vest dat van zijn vader was geweest en daar overheen hing een smalle horlogeketting bezaaid met diamanten die hij van zijn oom, tsaar Nikolai van Rusland had gekregen. Toen ze met zijn auto naar het restaurant reden, vertelde hij haar het verhaal dat erbij hoorde. De ketting was blijkbaar in de zoom van de japon van de groothertogin genaaid en zo Rusland uitgesmokkeld. 'Je bent familie van iedereen!' zei ze verbaasd en was geboeid door het verhaal. De gedachte eraan riep beelden op van koningen, tsaren en boeiende koningschappen.

'Jazeker,' zei hij geamuseerd, 'en laat ik je verzekeren dat sommigen van die lui werkelijk vreselijk zijn.' Hij reed die avond zelf auto, omdat hij alleen met haar wilde zijn en er geen chauffeur bij wilde hebben. Hij had een rustig restaurant uitgezocht en had er gereserveerd. De ober bracht hen naar een tafeltje achterin, noemde hem verschillende keren 'Uwe Genade', en boog licht voor hen beiden toen hij hen alleen aan tafel achterliet. Er werd direct champagne gebracht en William had hun diner al besteld toen hij de reservering maakte. Ze begonnen met kaviaar op toostjes, met prachtig driehoekig uitgesneden partjes citroen, daarna zalm in een heerlijke saus, gevolgd door fazant, salade, kaas, soufflé au Grand Marnier en kleine Franse koekjes.

'Lieve God, ik kan me niet meer bewegen,' klaagde ze lachend terwijl ze hem aankeek. Het was een verrukkelijk diner geweest en een heerlijke avond. Hij had met haar over zijn ouders gepraat en hoeveel die voor hem betekenden en hoe zijn moeder een paar jaar geleden van streek was geweest, toen hij geen interesse in een huwelijk leek te hebben.

'Ik ben bang dat ik een grote teleurstelling voor haar ben,' zei hij weinig berouwvol. 'Maar ik weiger om met de verkeerde vrouw te trouwen, alleen om mijn familie een plezier te doen of om kinderen te krijgen. Ik denk dat door het feit dat mijn ouders mij zo laat hebben gekregen, ik het idee heb gekregen dat ik alles waar ik zin in heb toch wel kan doen en dat de schade naderhand wel ingehaald kan worden.'

'Dat kun je ook. Je hebt gelijk dat je geen vergissing wilt maken.' Maar toen ze dat zei, zag hij hetzelfde raadselachtige verdriet weer in haar ogen.

'En jij, Sarah? Wordt erop aangedrongen dat jij gaat trouwen?' Ze had hem al over Peter en Jane en hun kinderen verteld.

'De laatste tijd niet meer. Mijn ouders zijn erg begrijpend geweest.' Over haar vergissingen... haar rampen... haar schande... Ze keek de andere kant op toen ze het zei. Hij pakte haar hand beet en legde zijn vingers om de hare.

'Waarom wil je me niet vertellen wat je zo heeft gekwetst?' Het was voor hen beiden moeilijk zich voor te stellen dat ze elkaar pas twee dagen kenden. Het leek of ze elkaar al hun leven lang hadden gekend.

'Hoe kom je op het idee dat ik gekwetst ben?' Ze probeerde hem om de tuin te leiden, maar dat lukte niet en ze bleef de stevige, maar vriendelijke druk op haar hand voelen.

'Omdat ik kan zien dat je iets voor me verbergt. Ik zie het niet duidelijk. Maar het verschuilt zich als een wazig iets, het ligt altijd in de schaduwen te wachten, klaar om je te achtervolgen. Is het zoiets vreselijks dat je het niet met mij kunt delen?' Ze wist niet wat ze moest zeggen, ze durfde de waarheid niet te vertellen en de tranen sprongen haar in de ogen toen hij die vraag stelde.

'Het... het spijt me...' Ze maakte haar hand los uit de zijne om haar ogen met haar servet te deppen. Hun kelner verdween discreet. 'Het is alleen... het is zoiets akeligs... Je zou me heel anders gaan zien. Ik heb niemand meer ontmoet sinds... het is gebeurd.'

'Mijn God, maar wàt is er dan gebeurd? Heb je iemand vermoord? Een familielid om het leven gebracht of een vriend? Zelfs dat moet een ongeluk zijn geweest. Sarah, dit moet je jezelf niet aandoen.' Hij nam haar beide handen in de zijne en hield ze stevig vast zodat ze zich beschermd voelde. 'Het spijt me, ik wil niet onbescheiden zijn, maar ik vind het akelig om te zien hoe jij lijdt.'

'Hoe kan dat nou?' Ze glimlachte ongelovig door haar tranen heen. 'Je kent me niet eens.' Dat was waar, maar toch wisten beiden dat hij de waarheid sprak. Ze hadden elkaar in twee dagen beter leren kennen dan sommige mensen in een heel leven.

'Ik heb iets vreselijks gedaan,' biechtte ze op terwijl ze zijn handen stevig vasthield, maar hij deinsde niet terug, aarzelde niet en trok ze niet weg.

'Dat geloof ik niet. Ik denk dat jíj denkt dat het vreselijk was. Maar ik durf te wedden dat niemand anders dat vindt.'

'Dat heb je mis,' zei ze bedroefd, zuchtte en keek hem weer aan, maar nu trok ze haar handen wel terug. 'Ik ben twee jaar geleden getrouwd. Het was een grote vergissing en ik heb ermee leren leven. Ik heb alles geprobeerd. Ik was vastbesloten tot het bittere einde vol te houden.' William leek niet zo erg onder de indruk te zijn van het nieuws waarvan zij had verwacht dat het als een bom bij hem in zou slaan.

'Ben je nog steeds met hem getrouwd?' vroeg hij kalm en hield nog steeds zijn handen naar haar uitgestoken voor het geval dat ze die wilde vastpakken, maar dat deed ze niet. Ze wist dat ze dat nu niet kon. Als hij het hele verhaal hoorde, zou hij niet langer met haar om willen gaan. Maar ze moest het hem wel vertellen.

'We zijn al meer dan een jaar van tafel en bed gescheiden. In november komt de echtscheiding erdoor.' Ze zei het op een toon alsof het een vonnis na een moord betrof.

'Wat akelig voor je,' zei hij ernstig. 'Akelig, Sarah. Ik kan me alleen bij benadering voorstellen hoe moeilijk het geweest moet zijn en hoe ongelukkig je het afgelopen jaar moet zijn geweest.' Hij vroeg zich af of haar echtgenoot haar voor een ander had laten zitten of wat er tussen hen was voorgevallen.

'Hield je veel van hem?' vroeg hij aarzelend, hij wilde niet onbescheiden zijn, maar het interesseerde hem wel. Hij wilde weten of het verdriet dat ze voelde, verlangen naar hem was, of alleen maar spijt, maar ze schudde haar hoofd bij wijze van antwoord.

'Om eerlijk te zijn, ben ik er niet zeker van of ik ooit van hem heb gehouden. Ik kende hem mijn hele leven en het leek toen een juiste beslissing. Ik vond hem aardig, maar ik wist niet veel van hem. En zodra we van onze huwelijksreis terugkwamen, viel alles in duigen en besefte ik welke fout ik had gemaakt. Het enige wat hij wilde was dag en nacht uitgaan, met zijn vrienden kaarten, andere vrouwen achterna zitten en drinken.' De klank van haar stem sprak boekdelen. Ze zei niets over de baby die ze had verloren, of de prostituees die hij op hun trouwdag naar het huis van haar ouders had meegenomen. Maar hij zag in haar ogen dat ze veel meer had geleden dan ze hem vertelde. Ze keek de andere kant op terwijl William haar handen weer beetpakte en wachtte tot ze hem aankeek. Haar ogen stonden vol herinneringen en vragen.

'Wat afschuwelijk voor je, Sarah,' zei William kalm. 'Hij moet stapelgek zijn geweest.' Sarah glimlachte en zuchtte weer, ze voelde zich opgelucht, maar niet verlost. Ze wist dat ze zich altijd schuldig zou voelen over haar scheiding, maar haar leven met hem voort te zetten zou haar einde hebben betekend en dat wist ze. 'Is dat de vreselijke zonde die je voor me verborgen hield?' Ze knikte en hij glimlachte naar haar. 'Hoe kun je toch zo dom zijn? We leven niet meer in de vorige eeuw. Er zijn meer mensen die zich laten scheiden, hoor. Was je liever bij hem gebleven om die kwelling te blijven ondergaan?'

'Nee, maar ik heb me vreselijk schuldig gevoeld tegenover mijn ouders. Het is zo krenkend voor hen. Niemand in onze familie is ooit eerder gescheiden. En ze zijn desondanks toch zo ongelooflijk aardig. Ik weet dat ze zich eigenlijk tot op zekere hoogte schamen, maar ze hebben er nooit één kwaad woord over gezegd.' Haar stem stierf weg terwijl hij naar haar keek.

'Hadden ze er in het begin bezwaar tegen?' vroeg hij ronduit.

'Nee, helemaal niet.' Ze schudde haar hoofd. 'Ze moedigden me zelfs aan.' Ze dacht aan de familiebijeenkomst in Southampton, de ochtend na haar rampzalige trouwdag. 'Eigenlijk heeft mijn vader alles geregeld. Ze waren geweldig, maar het moet afschuwelijk voor hen zijn geweest om hun vrienden in New York onder ogen te komen.'

'Hebben ze dat gezegd?'

'Nee. Ze waren te aardig om me iets te verwijten.'

'En ben jij voor je misdaad gestraft toen je hun vrienden en die van jezelf weer onder ogen kwam?' Ze schudde haar hoofd en glimlachte om de manier waarop hij het zei.

'Nee.' Ze lachte en plotseling klonk ze weer jong en ze voelde zich opgewekter dan in jaren het geval was geweest. 'Ik heb me verborgen gehouden op Long Island.'

'Domme meid. Ik ben ervan overtuigd dat als je de moed had gehad om terug te gaan naar New York, iedereen je had bewonderd om het feit dat je die rotzak in de steek had gelaten.'

'Ik weet het niet.' Ze zuchtte weer. 'Ik heb niemand meer gezien... tot nu... tot jou...'

'Heb ik even geluk, juffrouw Sarah Thompson. Wat ben jij een dom, dom, meisje. Ik kan me niet voorstellen dat je een heel jaar in de rouw bent geweest om een man waarvan je eigenlijk niet eens hebt gehouden. Sarah, werkelijk' - hij keek zowel ontstemd als geamuseerd - 'hoe hèb je het kunnen doen?'

'Een scheiding is voor mij geen kleinigheid,' verdedigde ze zich. 'Ik was altijd bang dat de mensen zouden denken dat ik net zo was als dat afschuwelijke mens dat met jouw neef is getrouwd.'

'Wat?' William keek verbluft. 'Zoiets als Wallis Simpson? Met juwelen ter waarde van vijf miljoen dollar, een huis in Frankrijk, en een echtgenoot die hoe dom hij ook mag zijn, haar aanbidt? Mijn God, Sarah wat een vreselijk lot, ik hoop van ganser harte van niet!' Het was duidelijk dat hij haar zat te plagen, maar hij maakte er niet helemaal een grapje van en ze lachten beiden.

'Ik meen het wel, hoor,' berispte ze hem, maar ze lachte wel.

'Ik ook. Denk je nou echt dat het zo slecht met je zal aflopen?'

'Nee. Maar moet je kijken wat de mensen van haar vinden. Zo wil ik niet zijn.' Ze keek weer ernstig toen ze dat zei.

'Dat zou je ook niet kunnen, gansje. Ze heeft een koning gedwongen afstand van zijn troon te doen. Jij bent een eerlijke vrouw die een afschuwelijke vergissing heeft gemaakt, getrouwd bent met een stommerd en de zaak weer in het reine heeft gebracht. Welke man, of ook vrouw, kan je dat nou verwijten? O, ik ben ervan overtuigd dat het wel eens zal gebeuren, hoor, een of andere sufferd die niets anders te doen heeft dan zich over het doen en laten van anderen druk te maken. Nou, ja, laat ze. Als ik jou was zou ik me geen snars van die hele echtscheiding aantrekken. Wanneer je weer naar New York teruggaat zou je het vanaf de toppen van de daken moeten schreeuwen. Als ik jou was, zou ik me schamen voor het feit dat ik met hem getrouwd was geweest.' Ze moest glimlachen om de manier hoe hij de zaken bekeek, maar ze hoopte in zekere zin dat hij gelijk had en ze voelde zich beter dan een jaar lang het geval was geweest. Misschien had hij gelijk, misschien was het niet zo vreselijk als ze gedacht had.

Toen lachte ze plotseling tegen hem. 'Als je dit in zo'n ander daglicht stelt, hoe kan ik dan ooit mijn leven als kluizenaarster in mijn boerderij weer opnemen?' Hij schonk nog een glas champagne voor haar in terwijl ze tegen hem glimlachte en hij keek haar enige tijd ernstig aan.

'Daar moeten we het nog eens over hebben. Ik weet niet zo zeker of ik dat toekomstbeeld nog wel zo geweldig vindt als toen je het me voor de eerste keer vertelde.'

'Waarom niet?'

'Omdat je het als toevluchtsoord gebruikt. Je kunt net zo goed het klooster ingaan.' Hij nam nog een slok champagne en draaide met zijn ogen. 'Wat vreselijk zonde. God, ik moet er niet aan denken, daar kan ik werkelijk kwaad om worden.'

'Om het klooster of de boerderij?' plaagde ze. Hij had haar iets waardevols geschonken. Hij was de eerste die ze over de scheiding had verteld en hij was niet geschokt, ontsteld, of zelfs maar geschrokken. Het was voor haar de eerste stap naar de vrijheid.

'Allebei. Laten we het er niet meer over hebben. Ik heb zin om ergens met je te gaan dansen.'

'Dat lijkt me leuk.' Ze had feitelijk al langer dan een jaar niet meer gedanst en plotseling klonk dat voorstel heel aanlokkelijk. 'Als ik nog kan dansen.'

'Ik zal het je wel weer bijbrengen,' bood hij aan terwijl hij de rekening ondertekende. Een paar minuten later waren ze op weg naar Café de Paris. Hij veroorzaakte bij het entree een hele consternatie en iedereen rende alle kanten op om hem van dienst te zijn. 'Ja, Uwe Genade, natuurlijk Uwe Genade, goedenavond, Uwe Genade.' William begon er duidelijk meer dan genoeg van te krijgen en Sarah moest lachen om de uitdrukking op zijn gezicht.

'Zo erg kan het toch niet zijn. Rustig nou maar,' zei ze sussend terwijl ze naar de dansvloer liepen.

'Je hebt er geen idee van hoe hinderlijk het wordt. Misschien is het wel aardig wanneer je negentig bent, maar op mijn leeftijd voel je je behoorlijk opgelaten. Nu ik er trouwens over nadenk, zei mijn vader zelfs nog op vijfentachtigjarige leeftijd dat hij het vervelend vond.'

'Zo is het leven nu eenmaal.' Ze grinnikte toen ze begonnen te dansen op de melodie van 'That Old Feeling' die sinds de vorige winter erg populair was. In het begin voelde ze zich houterig met hem op de dansvloer, maar na een tijdje bewogen ze zich of ze al jaren met elkaar dansten en ze merkte dat hij bijzonder bedreven was in de tango en de rumba.

Hij gaf haar een complimentje. 'Je danst heel goed. Weet je wel zeker dat je je het afgelopen jaar hebt schuilgehouden. Of heb je alleen maar danslessen genomen op Long Island?'

'Erg grappig, William. Ik stond net op je voet, hoor.'

'Onzin. Dat was mijn teen. Je doet het steeds beter!'

Ze lachten, praatten en dansten tot twee uur in de ochtend en toen hij haar naar huis bracht, geeuwde ze en glimlachte slaperig naar hem toen ze met haar hoofd tegen zijn schouder aanleunde.

'Ik heb een heerlijke avond gehad, William. Echt waar, dank je wel.'

'Ik heb het afschuwelijk gevonden,' zei hij en klonk even heel serieus. 'Ik had er geen idee van dat ik met een gevallen vrouw zou uitgaan. Ik maar denken dat jij een leuk jong ding uit New York bent en wat blijkt? Tweedehands spul. Mijn god, wat een slag!' Hij schudde spijtig zijn hoofd en zij haalde met haar handtas naar hem uit.

'Tweedehands spul. Hoe durf je me zo te noemen!' Ze was deels woedend, deels geamuseerd, maar ze lachten beiden.

'Goed dan, een "oude gescheiden vrouw" als je dat liever hebt. In ieder geval absoluut niet wat ik dacht...' Hij bleef maar met zijn hoofd schudden en haar af en toe ondeugend grinnikend aankijken en plotseling was ze bang dat haar status voor hem zou kunnen betekenen dat ze gemakkelijk te krijgen zou zijn en dat hij haar kon gebruiken gedurende de paar weken dat ze in Londen was. Die gedachte deed haar verstrakken en ze trok zich van hem terug toen hij haar naar het Claridge Hotel terugbracht. Haar beweging was zo abrupt dat hij zich direct realiseerde dat er iets aan de hand was en hij keek haar vragend aan toen ze Brook Street inreden. 'Wat is er?'

'Niets. Ik kreeg kramp in mijn rug.'

'Nietwaar.'

'Wel.' Ze keek onverzettelijk, maar hij geloofde haar niet.

'Ik denk toch van niet. Ik denk dat je iets te binnen schoot dat je van streek maakte.'

'Hoe kun je zoiets zeggen?' Hoe kon hij haar na zo korte tijd zo goed kennen? Ze stond er nog steeds versteld van. 'Dat is helemaal niet waar.'

'Mooi. Want jij maakt je meer zorgen dan wie ik ook ken en het is allemaal onzin. Als je eens wat meer tijd besteedde aan het denken aan leuke dingen die nu gebeuren en minder over de nare die misschien zouden kunnen gaan gebeuren, maar waarschijnlijk nooit plaatsvinden, zul je een veel langer en gelukkiger leven hebben.' Hij sprak bijna als een vader tegen haar en ze schudde haar hoofd terwijl ze luisterde.

'Dankuwel, Uwe Genade.'

'Graag gedaan, juffrouw Thompson.'

Ze waren inmiddels bij het hotel aangekomen en hij sprong uit de auto, maakte het portier voor haar open en hielp haar uitstappen terwijl zij zich afvroeg wat ze nu moest doen en of hij zou proberen mee naar boven te gaan. Ze had allang besloten dat ze dat niet wilde.

'Denk je dat je ouders het goedvinden als we nog eens samen uitgaan?' vroeg hij netjes. 'Morgenavond misschien, als ik je vader uitleg dat je nog wat meer op de tango moet oefenen?' Ze keek hem liefdevol aan. Ze had veel te slecht over hem gedacht en ze waren elkaar vanavond zo na gekomen. Ze wist dat ze hierna in ieder geval vrienden zouden blijven, ze hoopte voor altijd.

'Misschien wel. Heb je zin om morgen met ons naar Westminster Abbey te gaan?'

'Nee' - hij grinnikte eerlijk - 'maar ik kom toch met het grootste plezier.' Hij wilde haar zien, niet de kerk. Het bekijken van de kerk was een zacht prijsje om bij haar te kunnen zijn. 'En misschien kunnen we dit weekend de landelijke omgeving hier in de buurt verkennen.'

'Dat lijkt me leuk.' Ze glimlachte en terwijl ze dat deed keek hij op haar neer, kwam met zijn lippen heel dicht bij de hare en kuste haar langzaam. Hij sloeg zijn armen met een verrassende kracht om haar heen en hield haar dicht tegen zich aan, maar niet zo dicht dat ze zich bedreigd of angstig zou voelen. En toen hij zich uiteindelijk terugtrok, waren beiden ademloos.

'Ik denk dat er een onmiskenbare mogelijkheid is dat we hier beiden te oud voor zijn... maar ik vind het heerlijk,' fluisterde hij tegen haar. Hij genoot van de tederheid en de belofte van wat er later zou komen. Toen bracht hij haar naar de lift en wilde haar eigenlijk wel weer kussen, maar besloot daarvan af te zien. Hij wilde niet de aandacht van de receptionisten trekken. 'Tot morgen,' fluisterde hij en ze knikte toen hij zich langzaam naar haar toeboog. Ze richtte haar blik op hem en vroeg zich af wat hij wilde zeggen en haar hart sloeg een slag over toen ze de woorden hoorde. Het was nauwelijks meer dan een fluistering en het was te snel. Maar ze kon hem niet tegenhouden. 'Ik hou van je, Sarah.'

Ze had willen zeggen dat ze ook van hem hield, maar hij had al een stap terug gedaan en de deuren van lift gleden snel tussen hen dicht.

7

Ze gingen zoals afgesproken de volgende dag naar de Westminster Abbey en de oudere Thompsons merkten dat er iets tussen de twee jonge mensen was gebeurd. Sarah leek veel ingetogener dan tevoren en William keek op een andere manier naar haar, met een enigszins bezitterige blik. Victoria Thompson fluisterde ongerust met haar echtgenoot toen ze even wegwandelden.

'Denk je dat er iets aan de hand is?' vroeg ze zachtjes en bezorgd. 'Sarah lijkt vandaag van streek te zijn.'

'Ik heb er geen idee van,' zei haar vader koeltjes toen William terugkwam om hen op een onderdeel van de architectuur te wijzen. Evenals in de Tower, onthaalde hij hen hier op privé-verhalen over de heersers en verstrekte interessante gegevens over de verschillende vorsten. Hij haalde de kroning van het jaar daarvoor aan en maakte een paar goedmoedige opmerkingen over zijn neef Bertie. 'Bertie' was nu ondanks al zijn protesten koning. Omdat hij nooit op de rol van koning was voorbereid geweest, was hij hevig geschrokken toen zijn broer David, als koning Edward, afstand deed van de troon.

Daarna liepen ze tussen graftombes door en weer vond Sarahs moeder dat haar dochter ongewoon rustig was. De oudere Thompsons gingen weer naar binnen en lieten de jonge mensen alleen. Toen ze weg gingen, zagen ze dat Sarah en William in een ernstig gesprek verwikkeld waren.

'Je bent van streek, hè?' Hij zag er angstig en bezorgd uit toen hij haar handen in de zijne nam. 'Ik had dat gisteravond niet moeten zeggen, hè?' Maar hij had zich ook nooit eerder zo gevoeld, met niemand, niet zo sterk en zeker niet zo snel. Hij voelde zich als een jongen die halsoverkop verliefd was geworden en hij kon de woorden niet terugnemen toen hij ze had gezegd. 'Het spijt me, Sarah... ik hou van je... ik weet dat het gek klinkt. Maar het is zo. Ik hou van je zoals je bent en denkt en ik wil...' Toen keek hij zorgelijk. 'En ik wil je niet kwijtraken.'

Ze keek hem met een ongeruste blik aan en het was duidelijk dat ze ook van hem hield, maar het was even duidelijk dat ze dit niet wilde. 'Hoe kun je dat zeggen? Over mij verliezen, bedoel ik... Je kunt me nooit hebben. Ik ben een gescheiden vrouw. En jij staat in lijn voor de troon. Het enige wat we ooit kunnen hebben is dit... vriendschap... of een oppervlakkige flirt.'

Hij wiegde even heen en weer op zijn hielen terwijl hij haar aankeek en er verscheen een vage glimlach op zijn gezicht. 'Mijn lieve kindje, als je dit oppervlakkig noemt, dan zou ik heel graag eens willen weten wat jij serieus noemt. Ik ben nog nooit eerder in mijn leven zo serieus over iemand geweest en we kennen elkaar net. Lieveling, dit valt voor mij niet onder het hoofdstuk een "oppervlakkige flirt".'

'Goed, goed.' Ze glimlachte onwillekeurig en was mooier dan ooit. 'Je weet wel wat ik bedoel. Het kan nooit iets worden. Waarom kwellen we elkaar dan zo? We zouden gewoon vrienden moeten zijn. Ik ga binnenkort terug en jij hebt je leven hier.'

'En jij? Naar wat voor leven keer jij terug?' Hij keek diep ontsteld bij haar woorden. 'Naar die afschuwelijke boerderij waar je je leven slijt tot je oud en grijs geworden bent? Doe niet zo belachelijk!'

'William, ik ben geschéiden. Of dat ben ik in ieder geval binnenkort. Je bent gek dat je het al zo ver hebt laten komen,' zei ze duidelijk verontrust.

'Ik wil dat je eens onthoudt dat die scheiding van je me geen donder kan schelen,' zei hij fel. 'Dat betekent helemaal niets voor me, bijna net zo weinig als die verdomde troonopvolging waar je je zo bezorgd over blijft maken. Daar gaat dit toch allemaal om, hè? Je verwart jezelf weer eens met die tut die met David is getrouwd.' Hij doelde natuurlijk op de hertogin van Windsor en dat wisten ze allebei. En hij had gelijk. Sarah vergeleek zichzelf weer met haar, maar ze hield haar mening hardnekkig staande.

'Het heeft met traditie en verantwoordelijkheid te maken. Dat kun je niet allemaal zonder meer opzij zetten. Je kunt het niet negeren, of net doen of het er niet is en dat kan ik ook niet. Je kunt het vergelijken met het met hoge snelheid over een weg rijden en net te doen of er geen stenen muur vlak voor je over die weg loopt. Die is er wel, William, of je die nu wilt zien of niet en vroeg of laat zal die muur ons beiden bijzonder kwetsen als we niet snel ophouden, voor het te laat is.' Ze wilde niemand pijn doen. Hem niet en zichzelf niet. Ze wilde niet halsoverkop op hem verliefd worden en hem dan verliezen omdat ze hem niet kon krijgen. Dat had geen zin, ongeacht hoeveel ze nu al van hem hield, of hij van haar.

'Wat stel jij dan voor?' Hij keek haar verdrietig aan, hij vond de dingen die ze zei niet prettig. 'Dat we er nu een punt achter zetten? Dat we elkaar niet meer ontmoeten? Mijn God, dat wil ik niet, tenzij je me recht in mijn ogen kijkt en me kunt vertellen dat jij dit niet ook zo voelt en niet van me houdt.' Hij trok haar handen naar zich toe en keek haar aan tot ze haar ogen moest afwenden.

'Dat kan ik niet zeggen,' fluisterde ze zachtjes, maar toen keek ze hem weer aan. 'Misschien zouden we alleen vrienden moeten zijn. Meer kan dit toch niet worden. Ik heb je liever voor altijd als vriend, dan dat ik je kwijtraak, William. Maar als we hiermee doorgaan en roekeloos aan iets gevaarlijks en doms beginnen, zal vroeg of laat iedereen die jou kent en van je houdt zich met ons bemoeien en dat wordt rampzalig.'

'Je hebt wel vertrouwen in mijn familie, zeg. Mijn moeder is half Frans, weet je, en ze heeft dat gedoe over de troonopvolging altijd al grote onzin gevonden. Lieveling, de veertiende in lijn voor de troon is niet bepaald geweldig, hoor. Ik geef het zo op zonder het één seconde te missen en dat geldt voor iedereen.'

'Dat zou ik nooit willen.'

'O, alsjeblieft... allemachtig, Sarah. Ik ben een volwassen man en je moet geloven dat ik weet wat ik doe. En op dit ogenblik zijn jouw zorgen erg voorbarig en absurd.' Hij probeerde er luchtig over te doen, maar ze wisten allebei dat ze gelijk had. Hij zou zijn recht op de troon zonder meer opgeven als hij ook maar het geringste vermoeden zou hebben dat zij met hem zou willen trouwen, maar hij was bang het haar te vragen. Er stond teveel op het spel om nu risico's te gaan lopen door te hard van stapel te lopen. Hij had nooit eerder iemand ten huwelijk gevraagd en hij wist al hoeveel hij van Sarah hield. 'Goede god, het is werkelijk verbazingwekkend.' Hij plaagde haar toen ze naar de Abbey terugliepen om haar ouders te zoeken. 'De halve vrouwelijke bevolking van Engeland zou een moord plegen om hertogin te kunnen worden en jij wilt niet eens met me praten uit angst dat het een soort ziekte is, die je zou kunnen oplopen.' Toen begon hij te lachen en dacht eraan hoe hij altijd achtervolgd was en hoe terughoudend en lief dit meisje was. 'Ik hou echt van je, weet je. Ik hou echt van je, Sarah Thompson.' Toen trok hij haar vastbesloten in zijn armen, terwijl iedereen het kon zien en kuste haar temidden van de pracht van de Westminster Abbey.

'William...' Ze begon te protesteren, maar gaf zich toen over, volkomen overweldigd door zijn pure kracht en aantrekkelijkheid. En toen hij zich eindelijk weer terugtrok, keek ze naar hem op en vergat even al haar bezwaren.

'Ik hou ook van jou... maar ik blijf volhouden dat we allebei gek zijn.'

'Dat zijn we ook.' Hij glimlachte gelukkig toen hij zijn arm om haar schouders sloeg en met haar naar de hoofdingang van de Abbey liep om haar ouders te zoeken. 'Maar het kan een gekte zijn waar we nooit meer van genezen,' fluisterde hij zachtjes en Sarah zweeg.

'Waar zijn jullie geweest?' Edward deed alsof hij zich zorgen had gemaakt, maar dat was in werkelijkheid niet het geval. Hij zag aan de blik in hun ogen dat ze elkaar nader dan ooit waren gekomen en dat alles goed ging.

'We hebben wat gepraat... en gewandeld... uw dochter is bijzonder afleidend.'

'Ik zal haar daar eens over onderhouden.' Edward glimlachte naar hen en de twee mannen liepen een tijdje samen verder en praatten over Edwards bank en hoe groot Amerika de kans achtte dat er oorlog zou komen. En William vertelde hem over zijn reis naar München.

Ze lunchten met zijn allen in de Old Cheshire Cheese in Wine Office Court en aten duivenpastei. Daarna moest William afscheid nemen.

'Ik heb mijn advocaten helaas beloofd vanmiddag langs te komen, vervelend maar af en toe onvermijdelijk.' Hij verontschuldigde zich voor het feit dat hij wegging en vroeg Sarah of ze die avond weer met hem uit eten wilde gaan om daarna te gaan dansen. Ze aarzelde en hij keek somber. 'Als vrienden... nog één keertje...' loog hij en ze lachte naar hem. Ze wist nu al beter.

'Je bent onmogelijk!'

'Misschien. Maar er moet echt nog wat aan die tango van je gedaan worden.' Ze lachten allebei en dachten aan het aantal keren dat ze in zijn armen was gestruikeld. 'Daar zullen we het dan vanavond nog wel over hebben, goed?'

'Goed.' Ze gaf schoorvoetend toe, en vroeg zich af hoe ze ooit weerstand aan hem zou kunnen bieden. Hij was een bijzondere man en ze was nooit zo van iemand onder de indruk geweest. Al helemaal niet van Freddie Van Deering. Dat had toen juist geleken, maar ze was nog zo dom en jong geweest. Dit was ook niet goed, maar toch had ze nooit méér van iemand gehouden of het gevoel gehad iemand beter te kennen dan ze hem nu al kende.

'Het is een charmante jongeman,' zei haar moeder tegen haar toen Edward hen weer bij Hardy Amies afzette. Sarah moest het met haar eens zijn. Ze wilde alleen zijn leven niet vernielen en het hare evenmin, door op stel en sprong een romance met hem te beginnen die tot niets kon leiden. Ondanks Williams neiging alle voorzichtigheid uit het oog te verliezen, wilde ze vanwege hem niets overhaasten. Maar die middag vergat ze haar zorgen toen haar moeder een schitterende witsatijnen jurk voor haar kocht die haar donkere haren, haar roomkleurige huid en groene ogen heel goed liet uitkomen.

Toen William haar die avond zag, keek hij zijn ogen uit, ze was zo mooi. 'Goede god, je bent zo gewoon gevaarlijk, Sarah. Ik weet niet zeker of ik je wel mee uit wil nemen. Ik moet zeggen dat je ouders wel erg goed van vertrouwen zijn.'

'Ik heb gezegd dat ze dat niet moesten zijn, maar je hebt ze helemaal betoverd,' plaagde ze toen ze naar buiten liepen. Dit keer was hij met zijn chauffeur en de Bentley gekomen.

'Je ziet er werkelijk geweldig uit, lieverd.' Ze leek op en top een prinses.

'Dank je.' Ze glimlachte gelukkig.

En weer hadden ze een heerlijke tijd en ze ontspande zich. Hij was zulk prettig gezelschap, ze ontmoette aardige vrienden van hem, die heel charmant waren tegen haar. Ze dansten de hele avond en eindelijk kreeg ze de slag van zowel de rumba als de tango te pakken. Door haar jurk was ze een heel opvallende verschijning op de dansvloer.

Hij bracht haar om twee uur weer thuis en het leek of de avond maar een paar seconden had geduurd. Ze scheen zich nu niet meer zo gespannen met hem te voelen en hij was volkomen op zijn gemak met haar. En vanavond spraken ze niet over hun zorgen, of zijn gevoelens. Het was een gezellige, zorgeloze avond en toen ze bij het hotel kwamen, vond ze het naar hem achter te laten toen ze naar boven ging.

'En welk monument gaan jullie morgen bezichtigen, lieverd?' Ze glimlachte om de manier waarop hij het zei.

'Geen. We zouden hier blijven om uit te rusten. Vader moet zaken doen en gaat met een oude vriend uit lunchen en moeder en ik gaan helemaal niets doen.'

'Dat klinkt erg aanlokkelijk.' Hij keek haar ernstig aan. 'Zou ik je kunnen overhalen met mij helemaal niets te gaan doen? Misschien een ritje door een landelijke omgeving om wat frisse lucht op te doen?'

Ze aarzelde en knikte toen weer. Ondanks al haar voorzichtigheid wist ze dat ze geen weerstand aan hem kon bieden. En ze had bijna besloten het ook maar niet meer te proberen tot ze zouden vertrekken.

Hij kwam haar de volgende dag voor de lunch halen in een op bestelling gebouwde Bugatti waar ze hem nog niet eerder in had zien rijden. Ze vertrokken naar Gloucester terwijl hij haar interessante dingen aanwees en onderweg aangenaam bezighield.

'Waar gaan we trouwens heen?'

'Naar een van de oudste landhuizen van Engeland.' Hij keek heel ernstig terwijl ze luisterde. 'Het hoofdhuis dateert uit de veertiende eeuw, het is wel een beetje saai hoor, en er staan verschillende andere huizen op het grondgebied die wat moderner zijn. Het grootste is in de achttiende eeuw door Sir Christopher Wren gebouwd en dat is echt heel mooi. Er zijn heel wat stallen bij, een boerderij en een aardig jachthutje. Ik denk dat je het wel leuk zult vinden.' Het klonk haar heel aardig in de oren en toen wendde ze zich tot hem met een vraag.

'Het klinkt enig, William. Wie woont daar?'

Hij aarzelde en lachte toen ondeugend naar haar. 'Ik. Nou ja, eigenlijk breng ik er zo weinig mogelijk tijd door, maar mijn moeder woont er altijd. Zij woont in het hoofdhuis. Ik geef de voorkeur aan het jachthuisje, dat is niet zo verfijnd. Ik dacht dat je misschien wel met haar zou willen lunchen als je toch wat tijd over hebt.'

'William! Je neemt me mee voor een lunch bij je moeder en dat vertel je me niet eens!' Sarah was ontsteld en geschrokken door zijn handelwijze.

'Ze is echt heel aardig, hoor,' zei hij onschuldig. 'Ik denk dat je haar wel zult mogen.'

'Maar wat moet ze niet van me denken? Waarom denkt ze dat we komen lunchen?' Ze was weer bang voor hem en hun ongebreidelde gevoelens en waar die toe konden leiden.

'Ik heb haar gezegd dat we vreselijke honger hadden. Ik heb haar gisteren opgebeld en verteld dat ik graag wilde dat ze jou leerde kennen voor je weer vertrok.'

'Waarom?' Sarah keek hem beschuldigend aan.

'Waarom?' Hij keek verrast toen hij antwoord gaf. 'Omdat je een vriendin van me bent en omdat ik je aardig vind.'

'Meer heb je niet gezegd?' snauwde ze.

'Eigenlijk niet, nee, ik heb gezegd dat we zaterdag gaan trouwen en dat het me leuk leek voor haar om voor het huwelijk kennis te maken met de volgende hertogin van Whitfield.'

'William, schei uit! Ik meen het! Ik wil niet dat ze denkt dat ik je achterna loop of dat ik je leven wil verwoesten.'

'O, nee, daar heb ik het ook over gehad. Ik heb haar verteld dat je wilde komen lunchen, maar dat je absoluut weigert de titel te aanvaarden.'

'William!' gilde ze en plotseling lachte ze naar hem. 'Wat doe je me aan?'

'Nog niets, lieveling, maar ik zou best wat willen doen!'

'Je bent onmogelijk! Je had me moeten zeggen dat we hier naar toe gingen. Ik heb niet eens een jurk aangetrokken!' Ze had een lange broek aan en een zijden blouse en dat werd in sommige kringen als tamelijk progressief beschouwd. Sarah was ervan overtuigd dat de douairière van Whitfield het zou afkeuren wanneer ze haar zag.

'Ik heb verteld dat je uit Amerika kwam en dat verklaart alles.' Hij plaagde haar terwijl hij deed alsof hij haar kalmeerde, maar in zijn hart vond hij dat ze het vrij goed had opgenomen. Hij had zich een beetje zorgen gemaakt over haar reactie wanneer hij haar zou vertellen dat hij haar voor de lunch naar zijn moeder zou meenemen, maar ze had het feitelijk heel sportief opgenomen.

'Heb je haar ook verteld dat ik in een scheiding lig, gezien het feit dat je haar verder ook alles hebt verteld?'

'Verdomme, dat ben ik vergeten.' Hij grinnikte. 'Maar denk eraan dat je dat tijdens de lunch vertelt. Ze zal er alles over willen weten.' Hij glimlachte en hield meer van haar dan ooit tevoren. En hij stond nu volkomen onverschillig tegenover haar angsten en bezwaren.

'Je bent afschuwelijk,' beschuldigde ze hem.

'Dank je wel, liefje. Ik sta geheel tot je beschikking.'

Korte tijd later bereikten ze de hoofdingang van het domein en Sarah was diep onder de indruk van het fraaie geheel. Het landgoed werd omringd door grote uit rotssteen gehakte muren die er uitzagen of ze uit de tijd van de Noormannen stamden. De gebouwen en de bomen leken erg oud en alles zag eruit als om door een ringetje te halen. Het geheel was overweldigend. Het hoofdhuis leek meer op een fort dan een huis, maar toen ze er langs reden op weg naar het jachthuisje, dat William gebruikte om zijn vrienden te ontvangen, zag ze hoe charmant het was. Het was groter dan hun huis op Long Island. Het huis waar zijn moeder woonde was mooi en stond vol beeldig Frans en Engels antiek. Sarah schrok een beetje toen ze de tengere, maar nog steeds mooie hertogin van Whitfield ontmoette.

'Ik ben blij u te ontmoeten, Uwe Genade,' zei Sarah zenuwachtig en wist niet zeker of ze een buiginkje moest maken of haar de hand moest schudden, maar de oudere vrouw nam voorzichtig Sarahs hand in de hare en hield die vast.

'Ik ook, lieve kind, William heeft gezegd dat je een schattig meisje was en ik zie dat hij gelijk had. Kom binnen.' Ze ging hen voor en was nog goed ter been, hoewel ze gebruikmaakte van een stok. De stok was van koningin Victoria geweest en de douairière had hem onlangs van Bertie gekregen toen hij op bezoek kwam.

Ze liet Sarah de drie zitkamers beneden zien en toen liepen ze naar buiten, de tuin in. Het was een warme zonnige dag in een zomer die ongewoon warm was voor Engeland.

'Blijf je hier nog lang, meiske?' vroeg zijn moeder vriendelijk, maar Sarah schudde spijtig haar hoofd.

'Volgende week vertrekken we naar Italië. Eind augustus komen we voor ons vertrek nog een paar dagen terug naar Londen, maar dat is alles. Mijn vader moet begin september weer in New York zijn.'

'William vertelde me dat hij bankier is. Dat was mijn vader ook. En heeft William je verteld dat zijn vader voorzitter was van het House of Lords? Dat was een geweldige man... hij leek heel veel op William.' Ze keek met duidelijke trots omhoog naar haar zoon en William glimlachte naar haar terwijl hij met gemeende genegenheid zijn arm om haar heen legde.

'Het is niet netjes om op te scheppen, moeder,' plaagde hij en het was duidelijk dat ze een heel hoge dunk van hem had. Hij was haar trots en glorie geweest vanaf het moment dat hij was geboren, hij was de kroon op een bijzonder lang en gelukkig huwelijk geweest.

'Ik schep niet op. Ik dacht alleen dat Sarah in je vader geïnteresseerd zou zijn. Misschien dat jij op een dag in zijn voetsporen treedt.'

'Dat is niet waarschijnlijk, moeder. Dat is mij te lastig. Ik zal mijn plaats innemen, maar ik denk niet dat ik ooit voorzitter word.'

'Je weet maar nooit.' Ze glimlachte weer naar Sarah en even later gingen ze naar binnen om te lunchen. Het was een charmante vrouw, verbazend helder voor haar leeftijd en ze was duidelijk dol op William. Ze hing niet als een molensteen om zijn nek, en klaagde niet dat hij niet genoeg aandacht aan haar besteedde of dat ze hem nooit zag. Ze scheen er volkomen vrede mee te hebben dat hij zijn eigen leven leidde en vond het erg prettig wanneer hij daarover vertelde. Ze vertelde Sarah een paar grappige kwajongensstreken van hem en hoe goed hij het op Eton had gedaan. Daarna was hij naar Cambridge gegaan en had geschiedenis, politiek en economie gestudeerd.

'Ja, en nu ga ik alleen maar naar dinertjes en dans de tango. Wat is opvoeding toch interessant.' Maar Sarah wist al dat hij wel meer deed. Hij onderhield zijn landgoed, de bijzonder winstgevende boerderij en hij was een actief lid in het House of Lords; hij reisde, was belezen en nog altijd geboeid door de politiek. Het was een interessante man en Sarah moest toegeven dat ze alles aan hem waardeerde. Ze mocht zelfs zijn moeder. En zijn moeder leek enthousiast over Sarah.

's Middags maakten ze met z'n drieën een lange wandeling door de tuinen en Annabelle Whitfield vertelde Sarah alles over haar jeugd in Cornwall en haar bezoekjes aan haar grootouders van moederszijde in Frankrijk en hun zomers in Deauville. 'Soms mis ik het echt,' biechtte ze op met een verlangende glimlach naar de twee jonge mensen.

'We zijn er in juli nog geweest. Het is er nog altijd heerlijk.' Sarah glimlachte terug.

'Ik ben blij dat te horen. Ik ben er al vijftig jaar niet meer geweest.' Ze glimlachte tegen haar zoon. 'Nadat William is geboren, ben ik thuis gebleven. Ik wilde bij hem zijn en genieten van ieder woordje en geluidje. Ik ben er bijna aan kapot gegaan toen hij naar Eton ging. Ik heb geprobeerd George ervan te overtuigen hem bij mij te laten, met een onderwijzer, maar hij stond erop en ik denk dat het wel beter was. Het zou thuis bij zijn oude moeder te saai voor hem zijn geweest.' Ze keek hem liefdevol aan en hij kuste haar op haar wang.

'Het was nooit saai met jou thuis, moeder, en dat weet je best. Ik was dol op je. En dat ben ik nog.'

Ze vertrokken laat die middag en de hertogin vroeg Sarah om nog een keertje terug te komen voor ze zou vertrekken naar New York. 'Misschien na je reis naar Italië, lieve kind. Ik zou er graag alles over horen wanneer je terug bent in Londen.'

'Ik kom graag nog een keertje bij u langs.' Sarah glimlachte en dacht aan de dingen die zijn moeder had gezegd. Ze was hartelijk, warm en echt in Sarah geïnteresseerd geweest.

'Ze is geweldig, hè? Er zit geen greintje kwaad bij. Ik heb haar nooit op wie dan ook boos gezien, behalve misschien op mij' - hij lachte bij de herinnering - 'of onaardig, of onbeheerst woedend tegen iemand horen spreken. Ze was dol op mijn vader en hij op haar. Het is jammer dat je hem niet ook kan leren kennen, maar ik ben heel erg blij dat je tijd hebt gehad om kennis met mijn moeder te maken.' De blik in zijn ogen sprak boekdelen, maar Sarah deed alsof ze dat niet zag. Ze durfde niet meer om hem te gaan geven dan ze al deed.

'Ik ben blij dat je me hebt meegenomen,' zei Sarah zachtjes.

'Zij ook. Ze mocht je graag.' Hij keek haar even aan en was geroerd door haar vrees.

'Ze zou niet zo dol op me zijn geweest als ze had geweten dat ik gescheiden was, hè?' zei Sarah spottend terwijl hij handig met zijn Bugatti een scherpe bocht nam.

'Ik denk niet dat het haar iets had kunnen schelen,' zei hij eerlijk.

'Nou, ik ben blij dat je het niet hebt geprobeerd.' Ze lachte weer opgelucht. Maar hij kon de gelegenheid niet weerstaan om haar te plagen.

'Ik dacht dat je het haar tijdens de lunch zou vertellen.'

'Ik ben het vergeten. Ik zal het de volgende keer doen, dat beloof ik,' plaagde Sarah hem terug.

'Geweldig. Ze zal het heerlijk vinden om te horen.' Ze lachten en genoten de rest van de rit naar huis van elkaars gezelschap. Bij het hotel nam hij spijtig afscheid van haar. Die avond dineerde ze met haar ouders en hun vrienden. Maar William had erop gestaan Sarah de volgende dag 's morgens weer te ontmoeten.

'Heb je niets anders te doen?' Ze plaagde hem weer toen hij haar dat voor de ingang van het Claridge Hotel vroeg. Ze zagen er als twee gelukkige, door de wind verwaaide, jonge, verliefde mensen uit.

'Deze week niet. Ik wil ieder ogenblik tot je naar Rome vertrekt met jou doorbrengen. Tenzij je daar bezwaar tegen hebt.' Ze bedacht dat ze bezwaar zou moeten maken, in zijn eigen belang, maar dat wilde ze eigenlijk niet. Hij was te gezellig en zijn aantrekkingskracht was te sterk.

'Goed, zullen we dan morgenochtend naar Hyde Park gaan? En daarna naar de National Gallery, dan een kort ritje naar Richmond en daarna een wandeling in Kew Gardens. Vervolgens lunchen we dan in het Berkeley Hotel.' Hij had het al helemaal voor elkaar en ze lachte naar hem. Het kon haar niet schelen waar ze naar toe gingen, als ze maar bij hem kon zijn. Ze liet zich door zijn voortdurende aanwezigheid meeslepen en ondanks al haar angsten dat ze te diep betrokken zouden raken, merkte ze dat ze genoot van de opwinding om bij hem te zijn. Het was moeilijk om weerstand te bieden, maar ze zouden toch weldra vertrekken. En dan zou ze gedwongen zijn hem te vergeten. Wat kon het voor kwaad een paar dagen gelukkig te zijn? Waarom niet, na alle tijd die ze het afgelopen jaar alleen had doorgebracht en het afschuwelijke jaar dat ze daarvoor had gehad.

De rest van hun verblijf in Londen ging William vrijwel overal mee naar toe. Hij had af en toe zakelijke besprekingen die niet uitgesteld konden worden, maar hij stond de meeste tijd tot hun beschikking. Op hun laatste dag in de stad lunchte hij met Edward in 'White', een club waar William lid van was.

'Was het leuk?' vroeg Sarah aan haar vader toen hij terugkwam.

'William was erg aardig. En het is een geweldige club.' Maar het was niet de sfeer of het eten dat de lunch zo prettig had gemaakt, maar hetgeen de man waarmee hij had geluncht tegen hem had gezegd. 'Hij neemt ons vanavond mee uit dineren en daarna gaat hij met jou dansen. Ik denk dat Italië zonder William hierna afschuwelijk saai voor jou zal zijn,' zei hij ernstig en maakte zich zorgen toen hij de uitdrukking op haar gezicht zag.

'Daar zal ik dan maar aan moeten wennen, hè?' zei ze flink. 'Dit is leuk geweest en hij is vreselijk aardig, maar zo kan het niet eeuwig blijven doorgaan.' Ze omhelsde haar vader en liep de kamer uit. Die avond gingen ze met z'n allen in de Savoy Grill eten. William was zijn gezelschap zoals gewoonlijk waard en Sarah was ook in een goede stemming. Na het eten zetten ze haar ouders af bij het hotel en gingen ze naar de Four Hundred Club.

Vanavond was ze rustig in zijn armen, ondanks al haar pogingen daarvoor om vrolijk te zijn. Het was gemakkelijk te zien hoe bedroefd ze al was en ten slotte gingen ze terug naar hun tafeltje en hielden elkaars handen vast terwijl ze tot diep in de nacht doorpraatten.

'Is het volgende week voor jou net zo moeilijk als voor mij?' vroeg hij haar en ze knikte. 'Ik weet niet wat ik zonder jou moet beginnen, Sarah.' Ze waren erg aan elkaar gehecht geraakt in deze paar korte weken. Ze stonden er beiden nog versteld van dat ze elkaar zo snel zo na waren gekomen. William probeerde het nog steeds te verwerken. Hij had nooit iemand zoals zij gekend of liefgehad.

'Je vindt wel iets anders te doen.' Ze glimlachte moedig. 'Misschien moet je een baantje nemen als gids in het British Museum of de Tower van Londen.'

'Dat is een goed idee!' plaagde hij, sloeg een arm om haar schouder en drukte haar dicht tegen zich aan. 'Ik zal je de komende drie weken vreselijk missen en daarna ben je nog maar zo kort terug in Londen. Nauwelijks een week.' Die gedachte maakte hem bedroefd. Ze knikte stilletjes. Ze wenste allerlei dingen, dat ze hem jaren eerder had ontmoet, dat ze Engels was, dat er nooit een Freddie was geweest. Maar wensen veranderden niets en ze moest nu haar tanden op elkaar zetten voor het afscheid. Het was zo moeilijk, zo moeilijk voor te stellen dat ze hem niet meer dagelijks zou zien. Dat ze niet meer samen zouden lachen of elkaar zouden plagen, dat hij haar geen nieuwe plekjes meer zou tonen, of aan zijn vrienden voor zou stellen of zelfs de kroonjuwelen in de Tower van Londen zou laten zien, of met haar zijn moeder in Whitfield zou opzoeken, of gewoon ergens rustig samen zouden praten.

'Misschien kom je nog wel eens naar New York,' zei ze verlangend en wist dat dit niet erg waarschijnlijk was. En zelfs al deed hij dat wel, dan zou zijn bezoek nog te kort zijn.

'Misschien!' Dat gaf haar een strohalm om zich aan vast te klampen. 'Als we binnenkort geen grote problemen in Europa krijgen. De "grote leider" in Duitsland zou een dezer dagen transatlantische vluchten wel eens kunnen gaan bemoeilijken, je weet maar nooit.' Hij was ervan overtuigd dat er uiteindelijk oorlog zou komen en Edward Thompson sprak hem op dat punt niet tegen. 'Misschien zou ik voor die tijd moeten komen.' Maar Sarah wist dat William in New York een verre droom was, een droom die waarschijnlijk nooit uit zou komen. Het werd tijd om nu afscheid te nemen en dat wist ze. Zelfs al zou ze hem weerzien als ze uit Italië terugkwam, dan zouden de zaken toch anders tussen hen liggen. Ze moesten nu afstand scheppen en de draad van hun eigen leven weer oppakken.

Ze dansten een laatste tango en volbrachten die perfect, maar zelfs daar kon Sarah niet om glimlachen. Toen dansten ze nog een 'laatste dans', met de wangen tegen elkaar, beiden diep in gedachten en toen ze bij hun tafeltje terugkwamen, kuste hij haar uitgebreid.

'Ik hou zo van je, mijn lieve meisje. Ik moet er niet aan denken dat ik je moet laten gaan.' Ze hadden zich die twee weken allebei bewonderenswaardig gedragen en er was nooit sprake van geweest dat het anders zou zijn. 'Wat moet ik de rest van mijn leven zonder jou beginnen?'

'Gelukkig worden... een goed leven opbouwen... trouwen... tien kinderen krijgen...' Ze zei het niet helemaal bij wijze van grapje. 'Schrijf je me?' vroeg ze verlangend.

'Ieder uur. Dat beloof ik je. Misschien vinden je ouders Italië vreselijk en komen ze eerder terug naar Londen,' zei hij hoopvol.

'Dat betwijfel ik.' En hij ook.

'Weet je, ik krijg van iedereen de indruk dat die Mussolini bijna net zo erg is als Hitler.'

'Ik denk niet dat hij ons verwacht.' Ze glimlachte. 'Ik denk zelfs dat we hem niet eens zullen zien als we daar zijn.' Ze plaagde hem weer, maar ze wist niet wat ze verder nog tegen William moest zeggen. Alles wat ze tegen elkaar zeiden, was te pijnlijk.

Ze reden zwijgend terug naar het hotel. Vanavond reed hij zelf. Hij wilde geen chauffeur in de buurt hebben tijdens zijn laatste ogenblikken met Sarah. Ze zaten lange tijd in de auto, spraken stilletjes over wat ze hadden gedaan en wat ze graag zouden willen doen, wat ze hadden kunnen doen en wat ze zouden doen wanneer ze terugkwam naar Londen.

'Ik breng iedere minuut voor je vertrek met jou door, dat beloof ik je.' Ze keek glimlachend naar hem op. Hij was zo aristocratisch en knap. De hertog van Whitfield. Misschien zou ze haar kleinkinderen op een dag vertellen hoeveel ze jaren geleden van hem had gehouden. Maar ze besefte beter dan ooit dat het hem zijn recht op de troonopvolging zou kosten.

'Ik zal je vanuit Italië schrijven,' beloofde ze. Ze wist niet wat ze anders moest zeggen. Ze zou zich beperken tot het vertellen van hun wederwaardigheden. Ze mocht zichzelf niet toestaan hem alles te vertellen wat ze voelde. Ze was flink in haar besluit hem niet aan te moedigen gekke dingen te doen.

'Als ik een verbinding krijg, zal ik je opbellen.' En toen nam hij haar in zijn armen en hield haar tegen zich aan. 'Lieve schat... ik hou zoveel van je.' Ze deed haar ogen dicht terwijl de tranen over haar wangen rolden en ze elkaar kusten.

'Ik hou ook van jou...' zei ze toen hun lippen elkaar heel even los lieten. Ze zag dat er ook tranen in zijn ogen stonden en ze raakte even met haar vingertoppen zijn wang aan. 'We moeten verstandig zijn. We hebben geen keus. Jij hebt je verantwoordelijkheden in je leven, William. Die kun je niet negeren.'

'Jawel,' zei hij zachtjes. 'En stel nou dat we wel een keus hadden?' Dat was het eerste dat hij ooit had gezegd over een eventuele gezamenlijke toekomst.

'We hebben geen keus.' Ze legde een vinger op zijn lippen en kuste hem toen. 'Doe dit niet, William. Ik laat het je niet doen.'

'Waarom niet?'

'Omdat ik van je hou,' zei ze flink.

'Waarom geef je ons dan niet dat wat we allebei willen zodat we kunnen praten over de toekomst?'

'Wij kunnen geen toekomst hebben, William,' zei ze verdrietig.

Toen hij haar uit de auto hielp, liepen ze langzaam hand in hand door de lobby. Ze had de wit satijnen jurk weer aan en ze zag er heel schattig uit. Zijn ogen leken aan haar vastgekleefd, alsof hij ieder detail op wilde drinken zodat hij haar nooit kon vergeten wanneer ze weg was.

'Tot gauw.' Hij kuste haar weer ten overstaan van de receptionist in de lobby. 'Vergeet niet hoeveel ik van je hou,' zei hij zachtjes en hij kuste haar nog eens terwijl zij hem vertelde dat ze van hem hield. Het was vreselijk de lift zonder hem in te gaan. De deuren gingen moeizaam dicht en terwijl ze naar boven ging, voelde ze hoe haar hart brak. Hij stond lange tijd in de lobby naar de liftdeuren te staren, draaide zich toen om en liep met een ongelukkige maar vastbesloten uitdrukking op zijn gezicht terug naar de wachtende Daimler. Ze was koppig, zelfs al dacht ze dat ze juist handelde voor hem, maar William Whitfield was koppiger.

8

De treinreis naar Rome leek eindeloos lang voor Sarah. Ze was stil en bleek en haar ouders spraken op gedempte toon met elkaar, maar ze zeiden niet veel tegen haar. Ze wisten hoe ongelukkig en hoe weinig geïnteresseerd ze in een gesprek was. William had haar vlak voor ze naar Victoria Station vertrokken, opgebeld. Het gesprek was kort geweest, maar de tranen hadden over haar wangen gestroomd toen ze haar handtas had opgepakt en de kamer was uitgelopen. Want ze wist dat, hoeveel ze ook om elkaar gaven, dit hoe dan ook het begin was van hun definitieve scheiding. Ze wist hoe zinloos de situatie was en hoe dom ze was geweest om verliefd te worden op William. En nu moest ze de prijs betalen, een tijd lijden en zichzelf dwingen hem uiteindelijk te vergeten. Ze wist niet zeker of ze hem wel weer wilde zien wanneer ze voor hun vertrek in Londen terug zouden komen. Misschien zou het weerzien met hem te pijnlijk zijn.

Ze staarde uit het raam terwijl de trein voortdenderde en dwong zichzelf om aan Peter en Jane te denken en aan de kleine James en Marjorie en zelfs aan Freddie. Maar hoe ze ook haar best deed, haar gedachten keerden steeds weer terug naar William... of naar zijn moeder... of zijn vrienden... of de middag die ze op Whitfield hadden doorgebracht.. . of de keren dat ze elkaar hadden gekust... of de avonden dat ze hadden gedanst.

'Gaat het een beetje, lieverd?' had haar moeder bezorgd gevraagd toen ze haar alleen lieten om in de restauratiewagen te gaan lunchen. Sarah had bij hoog en bij laag volgehouden dat ze geen honger had en ze had gezegd dat de steward haar wat fruit en een kopje thee zou brengen, meer wilde ze niet hebben. Haar moeder verdacht haar ervan dat ze zelfs dat niet op zou eten.

'Het is goed, moeder, echt waar.'

Maar Victoria wist dat dit niet waar was en ze zei tijdens de lunch tegen Edward dat ze zich bezorgd maakte Sarah weer zo bedroefd te zien. Ze had al genoeg te verduren gehad met Freddie en kon verdere narigheid missen als kiespijn. Misschien hadden ze de romance met de hertog niet toe moeten staan.

'Het kan belangrijk zijn dat ze er achter komt wat ze precies voor hem voelt,' zei Edward kalm.

'Waarom?' vroeg Victoria verwonderd. 'Wat doet dat er toe?'

'Je weet nooit wat het leven nog in petto heeft, hè, Victoria?' Ze vroeg zich af of William iets tegen hem had gezegd, maar zonder het haar echtgenoot te vragen, nam ze aan dat dit vrij onwaarschijnlijk was. Na de lunch keerden ze terug naar hun coupé waar Sarah een boek zat te lezen. Het was Brighton Rock van Graham Greene, dat net was verschenen en William had het haar gegeven voor de lange reis. Maar ze kon zich er niet op concentreren en geen naam onthouden. Ze had geen idee wat ze eigenlijk las en ten slotte legde ze het boek weg.

Ze reden door Dover, Calais en Parijs; daar stapten ze over op een aansluitende trein en Sarah lag tot ver na middernacht te luisteren naar de geluiden van de wielen terwijl ze door Noord-Italië reden. En met ieder geluid, iedere kilometer, iedere wenteling van de wielen, kon ze alleen maar aan William denken en de tijd die ze met hem had doorgebracht. Het was veel erger dan wat ze ook had gevoeld na Freddie. Het verschil met William was, dat ze echt van hem hield en ze wist dat hij ook van haar hield. Het was nu eenmaal zo dat de prijs voor een gezamenlijke toekomst hem te duur te staan zou komen en ze weigerde hem die te laten betalen.

Na een paar uur rusteloos geslapen te hebben, werd ze moe en bleek wakker toen ze het Stazione di Termini binnenreden dat uitzicht bood op het Piazza dei Cinquecento.

Het Excelsior Hotel had een auto gestuurd om hen af te halen en Sarah liep onverschillig naar de chauffeur. Ze droeg een toilettasje, haar handtas en ze had een grote hoed op, ter bescherming tegen de Romeinse zon, maar ze nam haar omgeving totaal niet in zich op. De chauffeur wees onderweg verschillende bezienswaardigheden aan, de thermen van Diocletianus en het Palazzo Barberini en toen ze het hotel naderden de beroemde tuinen van de Villa Borghese. In haar hart had ze spijt dat ze waren gegaan en ze zag er tegenop, nu ze zich na het afscheid van William zo ellendig voelde, om drie weken lang toeristische attracties met haar ouders af te lopen in Rome, Florence en Venetië.

Toen ze bij het hotel aankwamen was Sarah opgelucht dat ze een tijdje alleen in haar kamer kon zijn. Ze deed de deur dicht en ging met gesloten ogen op bed liggen. Maar zodra ze dat deed, kwam William weer in haar gedachten naar boven. Het leek bijna wel of ze door hem achtervolgd werd. Ze stond op en gooide wat koud water in haar gezicht, nam een bad dat weldadig was na de lange treinreis, kamde haar haren, trok een fris katoenen jurkje aan en ging een uur later op zoek naar haar ouders. Die hadden ook een bad genomen en hadden zich verkleed. Iedereen was wat bijgekomen ondanks de moordende hitte van Rome in augustus.

Haar vader had voor die middag een uitje naar het Collosseum voorgesteld en in de blakerende zon bekeken ze alles met veel interesse. Het was laat in de middag toen ze terugkwamen in het hotel. Sarah en haar moeder voelden zich doodmoe door de hitte. Haar vader stelde voor dat ze even iets zouden drinken voordat ze naar boven zouden gaan, maar zelfs dat kon hen niet opfleuren. Sarah dronk twee glazen citroen-limonade en voelde zich wel honderd jaar oud toen ze van tafel opstond om alleen naar haar kamer terug te gaan. Haar ouders zaten bij hun glazen wijn te praten terwijl zij langzaam de lobby inliep met de grote strohoed in haar handen die ze sinds die ochtend had gedragen. Ze voelde zich onzeker, dacht voor de afwisseling nergens aan en dat was een hele opluchting.

'Signorina Thompson?' riep één van de managers zachtjes toen ze langs de receptie liep.

'Ja?' Ze was verbaasd toen ze in hun richting keek en vroeg zich af waarom men haar had geroepen.

'Er is een boodschap voor u.' Hij reikte haar een envelop aan, beschreven met een krachtig, bekend handschrift en ze keek ernaar terwijl ze zich vaag afvroeg hoe die haar zo snel had kunnen bereiken. Ze maakte hem ter plaatse open en er stond alleen maar: 'Ik hou voor altijd van je, William.' Ze glimlachte bij het lezen van die woorden, vouwde de brief langzaam weer dicht en deed hem terug in de envelop. Ze begreep dat hij gepost moest zijn voor ze Londen had verlaten. Haar gedachten waren vol van hem terwijl ze langzaam de trap opliep naar de tweede etage. Er schoten beelden van hem door haar hoofd toen iemand langs haar heen liep.

'Sorry,' mompelde ze zonder op te kijken en toen werd ze letterlijk opgetild, in iemands armen getrokken. Hij was er, in Rome, in het hotel en hij kuste haar alsof hij haar nooit meer zou loslaten. Ze kon niet geloven wat er gebeurde. 'Wat... ik... jij... William, waar ben je?... ik bedoel... o, mijn God, wat doe je?' Ze was ademloos en volkomen overdonderd door zijn handelwijze. Maar ze was ook heel erg blij en hij was opgetogen.

'Als je het absoluut wilt weten: ik ben gekomen om drie weken met je in Italië door te brengen, dom meisje. Je liep me zo voorbij in de lobby.' Hij was blij geweest toen hij zag hoe eenzaam ze er uitzag. Het was net zoals hij zich had gevoeld toen hij haar in het Claridge Hotel in Londen had achtergelaten. Het had hem nog geen uur gekost om te besluiten alle voorzichtigheid te laten varen en haar in Rome op te gaan zoeken. Het weerzien maakte hem dubbel blij met het besluit dat hij had genomen. 'Ik ben bang dat ik slecht nieuws heb, liefje.' Hij keek ernstig toen hij voorzichtig haar wang aanraakte en heel even maakte ze zich zorgen over zijn moeder.

'Wat dan?'

'Ik geloof niet dat ik nog zonder je kan leven.' Hij grijnsde breed en ze glimlachte als antwoord. Ze stonden nog op de trap terwijl de mensen beneden die hen zagen praten en kussen, vertederd keken. Het waren twee aantrekkelijke, verliefde jonge mensen en het was hartverwarmend om te zien.

'Zouden we het eigenlijk niet moeten proberen?' vroeg Sarah nobel, maar ze was veel te gelukkig dat hij was gekomen om hem nu te ontmoedigen.

'Ik kon er niet tegen. Het zal erg genoeg zijn wanneer je naar New York gaat. Laten we deze maand nemen en ervan genieten.' Hij sloeg zijn armen om haar heen en kuste haar weer net op het ogenblik dat haar ouders de trap opkwamen en vol verbazing stil stonden. Eerst zagen ze niet wie het was, ze zagen alleen hun dochter in de armen van een man, maar Edward wist direct wie het was en hij glimlachte tevreden naar hen. Ze liepen langzaam de trap op en even later stonden ze met z'n vieren bij elkaar. Sarah bloosde van geluk en ze hield Williams hand nog vast toen haar ouders bij hen kwamen staan.

'Je bent gekomen om ons Italië te laten zien, begrijp ik,' zei Edward geamuseerd. 'Bijzonder aardig van u, Uwe Genade. Heel hartelijk dank voor uw komst.'

'Ik voelde het als mijn plicht,' zei William die een beetje schaapachtig keek.

'We zijn heel blij je te zien.' Hij sprak namens hen allen en duidelijk namens een stralende Sarah. 'Het zal nu een veel leukere reis worden. Ik ben bang dat Sarah niet veel aan het Collosseum vond.' Sarah lachte, ze had iedere minuut zonder William gehaat.

'Ik zal morgen beter mijn best doen, vader.'

'Daarvan ben ik overtuigd.' Hij wendde zich tot William. 'U heeft al een kamer, Uwe Genade?' Ze begonnen goed bevriend te raken en de oudere Thompsons mochten hem graag.

'Ja, meneer, een hele suite mag ik wel zeggen. Heel netjes. Mijn secretaris heeft het verzorgd en de hemel mag weten wat hij heeft gezegd. Minstens tweede in lijn voor de troon, te oordelen naar wat ik heb gekregen.' Ze lachten alle vier terwijl ze de trap opliepen en overlegden waar ze zouden gaan eten. En tijdens het lopen, kneep William voorzichtig in haar hand en dacht aan de toekomst.

9

De tijd in Rome vloog voorbij. Ze bezochten kathedralen, musea, de Palatino en ze zochten een paar vrienden van William op, die in beeldige villa's woonden. Ze gingen naar het strand van Ostia, dineerden in stijlvolle restaurants en maakten af en toe een uitstapje naar schilderachtige Italiaanse eethuisjes.

Aan het einde van de week vertrokken ze naar Florence om dit te bezichtigen, tot ze ten slotte in hun derde week naar Venetië gingen. Tegen die tijd waren William en Sarah elkaar heel na gekomen en smoorverliefd. Ze leken in al hun doen en laten één te zijn. Voor mensen die hen zagen en niet kenden, was het moeilijk voor te stellen dat ze niet getrouwd waren.

'Het is heel leuk geweest,' zei Sarah toen ze laat op de middag bij het zwembad van het Royal Danieli zaten. De hele reis had wel een huwelijksreis geleken, alleen waren haar ouders erbij geweest en hadden zij en William niets oneerbaars gedaan, iets dat voor geen beiden gemakkelijk was geweest. Maar ze hadden elkaar aan het begin beloofd dat ze zich netjes zouden gedragen.

'Ik hou zielsveel van je,' zei hij overgelukkig en liet de zon op zich inwerken. Hij was nog nooit eerder zo gelukkig geweest en hij wist nu heel zeker dat hij haar nooit zou verlaten. 'Ik denk dat je maar beter niet met je ouders mee terug kunt gaan naar New York,' zei hij half voor de grap, maar hij deed één oog open om haar reactie te zien.

'En wat dacht je dan dat ik zou moeten doen? Bij jouw moeder op Whitfield intrekken?'

'Dat is een goed idee. Maar eerlijk gezegd zou ik je liever bij mij thuis in Londen hebben.' Ze glimlachte naar hem. Ze zou niets liever willen, maar het was een droom die nooit werkelijkheid zou worden.

'Kon het maar, William,' zei ze zachtjes. Hij draaide zich op zijn buik en steunde op zijn elleboog om de zaak verder met haar te bespreken.

'En waarom kan dat niet? Help me dat eens herinneren.' Ze had een lange lijst bezwaren die hij altijd wegwuifde, de eerste was haar scheiding en de tweede zijn troonopvolging.

'Dat weet je best.' Maar hij wilde er niets van weten. En tenslotte kuste ze hem en drong er bij hem op aan dankbaar te zijn voor wat ze hadden. 'Het is meer dan sommige mensen in een heei leven krijgen.' Ze was oneindig dankbaar dat ze hem had en voor ieder ogenblik samen met hem. Ze wist maar al te goed hoe kostbaar het allemaal was en hoe zeldzaam en onwaarschijnlijk het was dat het haar in haar leven was overkomen.

Hij kwam naast haar overeind, terwijl ze naar de bootjes en de gondels keken en de kerktorens van de San Marco tegen de hemel omhoog rezen. 'Sarah...' hij nam haar hand in de zijne. 'Ik speel niet.'

'Dat weet ik.'

Hij boog zich naar haar toe, kuste haar zachtjes op haar lippen en zei iets dat hij nooit tevoren zo openlijk tegen haar had gezegd. 'Ik wil met je trouwen.' Toen kuste hij haar weer op een manier die haar duidelijk maakte dat hij het meende. Uiteindelijk trok ze zich terug en schudde gekweld haar hoofd.

'Je weet dat we dat niet kunnen,' fluisterde ze terwijl hij haar kuste.

'Dat kunnen we wel. Ik laat me niet tegenhouden door mijn recht op de troon en door jouw scheiding. Dat is volkomen belachelijk. Het kan niemand, maar dan ook helemaal niemand, in Engeland een moer schelen wat ik doe. De enige waar ik rekening mee houd, is mijn moeder en die is dol op je. Nog voordat je haar ontmoette, had ik haar al verteld dat ik van plan was om met je te trouwen en nadat ze kennis met je had gemaakt, zei ze dat ze het een heel verstandig idee vond. Ze is er helemaal voor.'

'Je hebt haar dat verteld vóór je me meenam om op Whitfield te lunchen?' Sarah keek ontsteld en hij grijnsde ondeugend.

'Ik vond dat ze moest weten dat je belangrijk voor me was. Ik had dat nog nooit eerder over iemand tegen haar gezegd en ze zei dat ze blij was lang genoeg geleefd te hebben om mee te maken dat ik op zo'n aardig meisje verliefd was geworden.'

'Als ik dat had geweten toen je me er mee naartoe nam, was ik uit de auto gestapt en naar Londen teruggelopen. Hoe kon je dat tegen haar zeggen? Weet ze van de scheiding af?'

'Nu wel,' zei hij ernstig. 'Dat heb ik haar naderhand verteld. We hebben een heel serieus gesprek gehad voordat jij uit Londen vertrok en ze is het helemaal met me eens. Ze zegt dat dergelijke gevoelens slechts eenmaal in je leven voorkomen. En dat geldt zeker voor mij. Ik ben bijna zesendertig en ik heb nooit iets voor iemand gevoeld behalve af en toe wat verlangen en vaak verveling.' Ze lachte om zijn woorden en schudde verbaasd haar hoofd terwijl ze bedacht hoe volkomen onvoorspelbaar het leven was, hoe mooi en wonderlijk.

'En stel nou dat je er vanwege mij niet meer bijhoort?' Ze voelde zich verantwoordelijk voor hem, maar ze was heel opgelucht door de reactie van zijn moeder.

'Dan gaan we hier in Venetië wonen. Dat zou trouwens best leuk zijn.' Hij bleef onverstoorbaar bij al haar bezwaren. Hij maakte zich er geen zorgen over.

'William, jouw vader was de voorzitter van het House of Lords. Denk eens aan de schande die je over je familie en je voorvaderen brengt.'

'Doe niet zo raar. Ze pakken me mijn zetel heus niet af. Lieve meid, ik kan alleen geen koning worden. En laat ik je nu verzekeren dat daar goddank nooit enige sprake van is geweest. Ik kan me niets ergers voorstellen. Als ik ook maar dacht dat daar ooit enige kans op was geweest, dan had ik het jaren geleden al opgegeven. Veertiende in lijn is puur een kwestie van prestige, liefje, en zelfs dat heus nauwelijks. Ik kan uitstekend heel gelukkig zonder dat leven.' Maar ze wilde nog steeds niet dat hun liefde voor elkaar hem iets zou kosten, dat voor hem of zijn familie belangrijk zou kunnen zijn.

'Zou je het niet akelig vinden wanneer de mensen fluisteren dat je vrouw eerder getrouwd is geweest?'

'Eerlijk gezegd, nee. Het kan me geen donder schelen. Maar ik zou ook niet weten hoe iemand het te weten zou moeten komen, tenzij jij het ze vertelt. Je bent Wallis Simpson niet, goddank, ondanks de ideeën die je daar zelf over op na schijnt te houden. Is dat voldoende antwoord op al je belachelijke bezwaren, liefje?'

'Ik... jij...' Ze struikelde over haar eigen woorden terwijl ze probeerde zich te dwingen redelijk te blijven, maar ze hield dolveel van hem. 'Ik hou zoveel van je.' Ze kuste hem stevig en hij hield haar heel lang vast. Toen trok hij zich even een beetje terug om haar te bedreigen.

'Ik laat je niet los voordat je belooft dat jij de volgende hertogin van Whitfield zult worden,' fluisterde hij tegen haar. 'En als je dat niet belooft, vertel ik iedereen bij dit zwembad dat je eigenlijk Wallis Simpson bent... neem me niet kwalijk, hertogin van Windsor.' Hij kreeg haar titel nog nauwelijks over zijn lippen en hij was erg blij dat ze haar niet het recht hadden gegeven zich Hare Koninklijke Hoogheid te noemen, iets waarover David woedend was geweest. 'Beloof je het?' fluisterde hij dringend en kuste haar... 'Sarah?' Maar hij hoefde het haar niet weer te vragen. Ze knikte terwijl de tranen in haar ogen sprongen en hij haar met nog meer verlangen kuste dan eerst. Het duurde lang voor hij haar weer losliet en hij glimlachte toen hij zich van haar afwendde en snel een handdoek om zich heen sloeg terwijl hij opstond. 'Dat is dan afgesproken,' zei hij kalm en stak een hand naar haar uit. 'Wanneer trouwen we?' Ze stond er versteld van om hem op die manier te horen praten. Ze kon niet geloven dat ze ging trouwen. Hoe was het mogelijk? Hoe durfden ze? Wat zou de koning zeggen? En haar ouders? En Jane? En al hun vrienden...

'Je meent het echt, hè?' Ze was nog steeds overdonderd door het geheel, maar ze was heel gelukkig.

'Ja hoor, liefje. Je zit er voor de rest van je leven aan vast.' Een leven vol liefde voor hem. 'Ik wil alleen de datum van het huwelijk van je weten.'

De blik in haar ogen werd even verdrietig en ze dempte haar stem een beetje toen ze eindelijk antwoord gaf. 'Mijn scheiding komt er op de negentiende november door. Daarna kan het.'

'Ben je vrij op de twintigste?' vroeg hij ondeugend, maar wel serieus. En ze lachte, duizelig van ontroering om zijn woorden.

'Ik denk dat het dan Thanksgiving is.'

'Mooi. Wat eet je dan? Kalkoen? Dan hebben we kalkoen op de bruiloft.'

Ze dacht aan de voorbereidingen en al het werk voor haar moeder vlak na Thanksgiving en lachte verlegen naar hem. 'Wat dacht je van 1 december? Dan kunnen we Thanksgiving bij mijn familie doorbrengen en heb je even de tijd om wat mensen voor het huwelijk te ontmoeten.' Maar ze wisten dat het dit keer maar een eenvoudige aangelegenheid zou worden. Vooral na de afschuwelijke belevenis op haar trouwdag, had ze weinig behoefte aan een gigantisch feest.

'1 December dus.' Hij trok haar weer naar zich toe, tegen de schitterende achtergrond van Venetië. 'Ik geloof dat we dan nu verloofd zijn, juffrouw Thompson. Wanneer vertellen we het je ouders?' Hij zag eruit als een gelukkige schooljongen toen ze hem met een brede grijns antwoordde.

'Wat dacht je van vanavond tijdens het diner?'

'Prima.' Nadat hij haar naar haar kamer had gebracht, belde hij de receptie en stuurde hij een telegram naar zijn moeder in Whitfield. 'Gelukkigste ogenblik in mijn leven. Wilde het direct met jou delen. Sarah en ik trouwen 1 december in New York. Hoop dat je de reis aankunt. God zegen je. Liefs, William.' Die avond bestelde hij in de eetzaal van het hotel de beste champagne die er was en liet die inschenken voor ze met het diner begonnen, hoewel ze meestal hun champagne liever bij het dessert namen.

'Dat is een indrukwekkend begin vanavond, zeg,' vond Edward toen hij een slokje champagne nam. Het was een uitstekende kwaliteitswijn.

'Sarah en ik willen jullie iets leuks vertellen,' zei William kalm, maar hij zag er gelukkiger uit dan Sarah hem ooit eerder had gezien. 'Als u het goedvindt, hopen we uw zegen te krijgen om in december in New York te trouwen.'

Victoria Thompson sperde haar ogen wijd open toen ze haar dochter met verrukte verbazing aankeek en heel even wisselden de mannen, zonder dat de vrouwen het zagen, een blik van verstandhouding. William had voor hun vertrek uit Londen met hem gesproken. En Edward had gezegd dat als het Sarahs wens was, hij geen enkel bezwaar tegen de verbintenis had. En nu was hij oprecht gelukkig het te horen.

'Natuurlijk heb je mijn zegen,' verzekerde Edward hem officieel terwijl Victoria instemmend knikte. 'Wanneer heeft dit zich allemaal afgespeeld?'

'Vanmiddag bij het zwembad,' antwoordde Sarah.

'Prima sport,' vond haar vader laconiek en ze moesten allemaal lachen. 'We vinden het heel fijn voor je. Goede god' - het drong toen eindelijk tot hem door - 'Sarah wordt een hertogin.' Hij was onder de indruk, maar hij was hoofdzakelijk tevreden over William en het soort man dat hij was.

'Dat spijt me, natuurlijk, maar ik zal proberen het goed te maken. Ik zou het prettig vinden als u kennis wilt maken met mijn moeder als we teruggaan. Ik hoop dat ze sterk genoeg zal zijn om voor het huwelijk naar New York te komen.' Hij betwijfelde het, maar hij zou het haar in ieder geval vragen en proberen haar over te halen. Maar William wist dat het een hele reis was voor een vrouw van haar leeftijd.

Sarahs moeder mengde zich vervolgens in het gesprek en wilde weten wat voor soort trouwerij ze wilden, waar de receptie moest plaatsvinden, waar ze op huwelijksreis naartoe gingen, alle details die moeders grijze haren bezorgen wanneer het op trouwen aankomt. Sarah legde snel uit dat ze de eerste december hadden gekozen, maar dat William met Thanksgiving al zou komen.

'Of nog eerder,' voegde hij eraan toe. 'Toen jullie hier naartoe gingen, kon ik het al geen dag zonder haar uithouden. Ik weet niet zeker hoe het zal gaan als ze naar New York vertrekt.'

'Je bent altijd welkom,' verzekerde haar vader hem en ze brachten een heerlijke avond door om de verloving van William en Sarah te vieren. Uiteindelijk lieten de Thompsons hen alleen en het jonge paar bleef nog lange tijd op het terras zitten. Ze dansten op de romantische muziek van het orkest en praatten over hun plannen in de maanverlichte duisternis. Sarah kon zich nog steeds niet voorstellen dat dit haar overkwam. Het was net een droom, zo anders dan de nachtmerrie die ze met Freddie had meegemaakt. William schonk haar weer vertrouwen in het leven. Hij gaf haar liefde en geluk, meer dan ze ooit had durven hopen.

'Ik wil je voortaan gelukkig maken,' zei William kalm terwijl ze in het donker elkaars hand vasthielden en nog wat champagne dronken. 'Je kunt altijd op me rekenen wanneer je me nodig hebt. Zo hadden mijn ouders het ook. Ze waren onafscheidelijk en ze hadden maar zelden ruzie.' Toen glimlachte hij. 'Ik hoop dat we niet zo lang op kinderen hoeven te wachten als zij. Ik ben nu al bijna een oude man.' Hij zou binnenkort zesendertig worden en Sarah had net haar tweeëntwintigste verjaardag met hem gevierd in Florence.

'Jij zult nooit een oude man zijn,' zei Sarah tegen hem. 'Ik hou zoveel van je,' fluisterde ze toen ze elkaar weer kusten. En ze voelde nu, terwijl ze elkaar kusten, de toenemende golven van verlangen en hartstocht die nog moeilijker te bedwingen waren nu ze wisten dat ze er weldra aan mochten toegeven. 'Konden we maar een paar dagen weglopen,' zei ze schaamteloos en hij glimlachte in de duisternis met zijn schitterende witte tanden. Hij had een heerlijke glimlach. Ze was dol op alles aan hem.

'Ik heb het al een paar keer willen voorstellen, maar mijn geweten heeft me ervan weerhouden. En je ouders hebben geholpen me fatsoenlijk te laten gedragen zolang we in het buitenland waren. Maar ik sta er niet voor in of ik me kan inhouden wanneer we weer in Londen terug zijn.'

Ze lachte om zijn spottende toon en knikte. 'Ik weet het. Ik vind dat we ons voor volwassen mensen bijzonder netjes hebben gedragen.'

'Reken daar in de toekomst niet te vast meer op. Laat ik je vertellen dat mijn goede gedrag, zoals je het noemt, geen teken van onverschilligheid is, alleen maar van bijzonder goede manieren en zelfbeheersing.' Ze lachte om zijn pijnlijk vertrokken gezicht en hij kuste haar hard op de mond om het te bewijzen. 'Ik vind dat wij een heel lange huwelijksreis moeten maken, ergens ver weg... misschien naar Tahiti? Op een verlaten strand met alleen een paar inboorlingen.'

'Dat klinkt geweldig.' Maar ze wist dat hij alleen maar gekheid maakte. Ze hadden het die avond over Frankrijk gehad dat hen beiden zelfs in december aantrok. Ze gaf niets om het naargeestige weer. Ze vond het wel prettig en zelfs gezellig.

Toen sprak hij ernstig met haar over iets waar ze het nooit eerder over hadden gehad, maar ze gaf hem nu de gelegenheid. 'Ik wilde niet dat je denkt dat ik ooit misbruik zou maken van het feit dat je gescheiden bent. Ik wilde dat alles net zo zou zijn als wanneer je nooit eerder was getrouwd. Ik heb geen misbruik van je willen maken en dat wil ik nog niet. Ik hoop dat je dat begrijpt.' Dat deed ze en ze was hem dankbaar. Het had de zaken nog ingewikkelder gemaakt als ze een korte verhouding met hem had gehad, die ze hadden beëindigd wanneer ze uit Europa was vertrokken om naar New York terug te keren. Nu hoefde ze nergens spijt van te hebben en had ze alleen maar een leven vol vreugde om zich op te verheugen. Ze kon haar ongeduld om te trouwen bijna niet bedwingen.

Ze praatten tot diep in de nacht en toen hij haar naar haar kamer bracht, was het nog moeilijker om haar alleen te laten. Maar ze dwongen zichzelf na een tijdje om op te houden met kussen en hij keek verlangend toen ze de deur van haar suite achter zich dicht deed.

Iedereen genoot van de laatste dagen samen in Venetië en ze reisden in een jubelstemming met z'n vieren terug naar Londen. Daar lag in het Claridge Hotel een telegram van Peter en Jane op hen te wachten waarin Sarah gefeliciteerd werd met haar verloving. William had al een dergelijk telegram van zijn moeder in Venetië ontvangen. Ze had echter ook gezegd dat het haar onmogelijk leek naar New York te gaan om bij zijn huwelijk aanwezig te zijn. Maar ze verzekerde hen dat ze in gedachten bij hen zou zijn.

Toen braken er drukke dagen aan, ze ontmoetten vrienden, maakten plannen en zochten verlovingskaarten uit. William en Edward stelden een officiële advertentie op die in de Times verscheen en die voor de nodige teleurstelling zorgde bij de debutantes en douairières van Londen, die William al vijftien jaar achterna zaten en nu de mededeling kregen dat de jacht voorgoed gesloten was. Zijn vrienden vonden het heel leuk voor hem en zodra de mensen van zijn verloving hoorden kon zijn secretaris de telefoontjes, telegrammen en brieven die allemaal binnenstroomden niet bijhouden. Iedereen wilde een feest ter ere van hem geven en natuurlijk wilde iedereen Sarah ontmoeten en hij moest steeds weer uitleggen dat ze Amerikaanse was en over een paar dagen naar New York zou vertrekken en dat ze tot na het huwelijk zouden moeten wachten voor ze haar konden ontmoeten.

Hij zag ook kans om voor haar vertrek een lange audiëntie bij zijn neef Bertie, koning George VI, te regelen en legde hem uit dat hij zijn recht op de troon zou opgeven. De koning was daar niet blij mee, vooral na alles wat zijn broer had gedaan, maar dit was zonder twijfel minder dramatisch en hij was het ermee eens: zij het met enige spijt, alleen al vanuit traditioneel standpunt bekeken en de diepe genegenheid die ze deelden. William vroeg hem of hij Sarah voor haar vertrek aan hem mocht voorstellen en de koning antwoordde dat hij haar graag wilde ontmoeten. Gekleed in formele gestreepte pantalon, zijn jacquet en slappe vilthoed nam William Sarah de volgende dag mee naar Buckingham Palace voor een privé-onderhoud. Ze had een eenvoudig zwart jurkje aan, geen make-up, pareltjes in haar oren en om haar hals. Ze zag er waardig en heel lief uit. Ze maakte een diepe buiging voor Zijne Majesteit en probeerde te vergeten dat William hem altijd Bertie noemde, hoewel hij dat nu niet deed. Hij zei 'Uwe Majesteit' en haar kennismaking met de koning was bijzonder formeel. Pas na een tijdje leek de koning zich te ontspannen en praatte hij gezellig met haar over het huwelijk en hun plannen. Hij zei dat hij hoopte hen op Balmoral te zien wanneer ze terugkwamen. Hij vond het daar prettiger omdat het er minder vormelijk was. Sarah was onder de indruk en uitermate geroerd door de uitnodiging.

'Je komt toch terug naar Engeland om hier te wonen, hè?' vroeg hij haar met een bezorgde frons.

'Natuurlijk, Uwe Majesteit.' Hij leek opgelucht en kuste haar hand voordat ze wegging. 'Je zult een beeldige bruid zijn... en een heel mooie echtgenote, meisje. Ik hoop dat jullie samen een lang en gelukkig leven zullen hebben en met veel kinderen gezegend zullen worden.' De tranen schoten haar in de ogen toen hij tegen haar sprak en ze boog weer diep voor hem terwijl hij en William elkaar de hand drukten, toen verliet de koning hen om zijn aandacht aan belangrijker zaken te schenken.

William glimlachte met openlijke trots tegen haar toen ze weer alleen in de kamer stonden. Hij was zo trots op haar en zo gelukkig. Het was in zekere zin een soort opluchting dat hun huwelijk de koninklijke zegen had ontvangen, ondanks het feit dat hij afstand had gedaan van zijn recht op de troon. 'Je zult een hele mooie hertogin zijn,' zei hij zachtjes tegen haar en toen liet hij zijn stem verder dalen. 'Je zou trouwens ook een verdomd mooie koningin geweest zijn!' Ze lachten beiden zenuwachtig en werden door een binnengekomen kamerheer naar buiten geleid. Sarah was achteraf verbaasd dat ze zo zenuwachtig was geweest. Dit was beslist geen alledaagse gebeurtenis. Ze probeerde het Jane naderhand in een brief uit te leggen, opdat ze het niet zou vergeten en het klonk haar zelf zelfs absurd en ongelooflijk in de oren toen ze uitlegde... 'en toen kuste koning George mijn hand, keek zelfs een beetje zenuwachtig en zei...' Het was onvoorstelbaar. Ze was er niet helemaal van overtuigd dat ze het zelf geloofde.

Ze organiseerden een reisje naar Whitfield zodat haar ouders zijn moeder konden leren kennen. De douairière gaf een geweldig diner voor hen. Ze liet Sarahs vader aan haar rechterkant plaatsnemen en bleef de hele avond doorpraten over het beeldige meisje waarmee William zou trouwen. 'Weet je,' zei ze weemoedig,' 'ik had nooit meer kinderen verwacht, na een bepaalde leeftijd niet meer... en toen kwam William en hij was een buitengewone zegen. Hij is geen seconde een teleurstelling voor me geweest. Hij is zijn hele leven een zegen gebleven. En nu heeft hij Sarah gevonden en is daarmee de zegen verdubbeld.' Het was zo lief gezegd dat de tranen Edward in de ogen schoten en tegen het eind van de avond voelden ze zich als oude vrienden. Hij probeerde haar over te halen met haar zoon naar New York te komen, maar ze hield vol dat ze daar te oud en te zwak voor was en dat de lange reis te vermoeiend zou zijn. 'Ik ben al vier jaar niet meer naar Londen geweest. Ik ben bang dat New York teveel van het goede zou zijn. Bovendien zou het voor jullie ook maar lastig zijn om steeds op een oude vrouw te moeten letten in zulke drukke tijden. Ik wacht hier wel tot ze weer terug komen. Ik wil op bepaalde verbouwingen in Williams huis toezien. Ik denk dat mijn zoon er absoluut geen idee van heeft wat ze nodig zullen hebben, of wat voor Sarah prettig en aangenaam zou zijn. Ik wil wat veranderingen aanbrengen in zijn landelijke huisje om het gerieflijker voor haar te maken. En ik denk dat ze een tennisbaan moeten hebben, hè? Ik hoor dat dit in de mode is en die arme William is zo ouderwets.' Toen ze die avond naar huis gingen, stond Edward ervan versteld dat zijn dochter zo'n geluk had gehad om een echtgenoot te krijgen die zoveel van haar hield, haar duidelijk aanbad en met een moeder die rekening hield met haar geluk en comfort.

'Ze heeft veel geluk,' was Victoria het met hem eens. Ze was ook blij en kuste haar echtgenoot teder terwijl ze aan hun eigen huwelijk en huwelijksreis dacht en hoe gelukkig ze altijd waren geweest. Ze was blij te weten dat Sarah die vreugde weldra ook zou ondervinden. Ze had een afschuwelijke tijd met Freddie achter de rug en dat had het arme kind echt niet verdiend. Het lot had het nu meer dan goedgemaakt. William was iets heel bijzonders en beslist een zegen voor het leven.

Tijdens hun laatste dag in Londen was Sarah één brok zenuwen. Ze had honderd-en-één dingen te doen en William wilde dat ze nog even goed naar zijn huis in Londen keek. Hij had het gekocht toen hij achttien was en het was een perfect onderkomen voor een vrijgezel, maar hij kon zich niet voorstellen dat zij er op de lange duur gelukkig zou zijn. En hij wilde nu weten of ze wilde dat hij naar iets groters moest uitkijken of zou wachten tot ze na Kerstmis van hun huwelijksreis in Frankrijk terug zouden komen.

'Lieverd, ik vind het enig!' riep ze uit toen ze het goed ontworpen en bijzonder nette onderkomen had geïnspecteerd. Het was niet groot, maar het was alles bij elkaar genomen niet kleiner dan de flat die ze met Freddie had gedeeld. 'Ik vind het prima. Voorlopig tenminste wel.' Ze kon zich voorstellen dat ze meer ruimte nodig zouden hebben als ze een baby zouden hebben. Beneden was een grote zonnige zitkamer, een kleine bibliotheek die tot de nok toe gevuld was met prachtige oude gebonden boeken, die William jaren geleden van Whitfield had gehaald. Er was een gezellige keuken, een keurige eetkamer die groot genoeg was om ieder willekeurig gezelschap in te ontvangen en boven was een grote, heel mooie en enigszins manlijk aandoende slaapkamer. Er waren twee badkamers, de één gebruikte hij zelf, de ander was voor de gasten. Wat Sarah betrof was het volmaakt.

'En de kastruimte?' Hij probeerde overal aan te denken. Dit was allemaal nieuw voor hem, maar zijn voornaamste zorg was haar gelukkig te maken. 'Ik zal je de helft van de mijne geven. Ik kan de meeste dingen wel naar Whitfield verhuizen.' Voor een man die altijd alleen had gewoond en nooit getrouwd was geweest, was hij bewonderenswaardig bereid zich aan te passen.

'Ik neem gewoon geen kleren mee.'

'Ik heb een beter idee. We blijven gewoon naakt.' In de wetenschap dat ze weldra zijn vrouw zou zijn, werd hij speelser.

Ze vond zijn huis prima en ze verzekerde hem dat hij voor haar geen ander hoefde te zoeken. 'Je bent gemakkelijk tevreden te stellen. '

'Wacht maar,' zei ze en keek hem ondeugend aan. 'Misschien verander ik wel in een feeks nadat we zijn getrouwd.'

'Als dat zo is, geef ik je een pak slaag en dan is dat probleem ook verholpen.'

'Dat klinkt spannend.' Ze trok een wenkbrauw op en hij lachte. Hij kon nauwelijks meer wachten om haar uit te kleden en om dagenlang met haar te vrijen. Het was maar goed dat ze de volgende ochtend zou vertrekken.

Die avond dineerden ze met zijn tweeën en William bracht haar vol tegenzin terug naar het hotel. Hij had haar veel liever met zich mee naar huis genomen voor hun laatste avond, maar hij was vastbesloten zich als een man van eer te gedragen, ongeacht wat hem dit zou kosten. En het kostte hem heel wat toen ze buiten voor het hotel stonden. 'Dit is niet echt gemakkelijk, hoor,' klaagde hij, 'deze fatsoenlijke onzin. Misschien verschijn ik volgende week in New York en ontvoer ik je. Het begint onmenselijk te worden om tot december te moeten wachten.'

'Dat is het niet, dat is het niet,' peinsde ze, maar ze wisten dat ze zouden wachten hoewel ze niet precies meer wist waarom het eens zo belangrijk had geleken. En het was vreemd dat ze ook filosofischer tegenover haar miskraam stond, ook al kon ze er nog wel verdrietig om worden als ze eraan dacht. Als ze dat niet had gehad, zou ze Freddies kind hebben gehad, of misschien nog wel met Freddie getrouwd zijn geweest. Nu was ze vrij om een nieuw leven te beginnen, met een schone lei en ze hoopte vurig dat zij en William heel veel kinderen zouden krijgen. Ze hadden het over vijf of zes, of minstens vier en dat vooruitzicht vond hij uitstekend. Hij vond alles aan zijn leven met haar uitstekend en ze konden nauwelijks wachten toen hij haar naar boven bracht en ze voor haar suite stonden.

'Wil je even binnenkomen?' stelde ze voor en hij knikte. Haar ouders waren allang naar bed gegaan en hij wilde ieder mogelijk ogenblikje dat ze samen konden doorbrengen, samen zijn voordat ze morgenochtend vertrok.

Hij liep achter haar aan naar binnen en ze liet haar stola en haar avondtasje op een stoel vallen en bood hem een glas cognac aan, maar dat sloeg hij af. Er was iets dat hij haar de hele avond al had willen geven. 'Kom eens hier bij me zitten, juffrouw Sarah.'

'Gedraag je je dan?' Ze keek hem plagend aan en hij lachte.

'Niet als je zo kijkt en vermoedelijk helemaal niet, maar kom toch eventjes hier zitten. Zo lang kun je me nog wel vertrouwen, maar niet veel langer.'

Hij ging op de chintz bank zitten en ze nam naast hem plaats toen hij in de zak van zijn jas naar iets zocht. 'Doe je ogen dicht,' zei hij met een glimlach.

'Wat ga je met me doen?' Ze lachte, maar ze deed haar ogen snel dicht.

'Ik ga een snor op je gezicht schilderen, gansje... Wat denk je dat ik ga doen?' Voor ze kon antwoorden, kuste hij haar. En terwijl hij dat deed, pakte hij haar linkerhand en schoof een ring aan haar vinger. Ze voelde het koude metaal toen hij hem omdeed en nadat hij haar had gekust, keek ze zenuwachtig naar haar hand en hapte naar adem toen ze zag wat ze om had. Zelfs in de spaarzaam verlichte kamer, zag ze dat het een bijzondere steen was in een ouderwetse zetting die ze veel mooier vond dan de moderne. Aan haar linkerhand zat een volmaakt ronde, twintig karaats, volkomen diamant.

'Mijn vader heeft hem bij Garrard voor mijn moeder laten maken toen zij zich verloofden. Het is een heel erg mooie oude steen. En ze wilde graag dat jij hem kreeg.'

'Is dit de verlovingsring van je moeder?' Ze keek hem met tranen in haar ogen aan.

'Ja. Ze wilde dat jij hem kreeg. We hebben er lang over gepraat en ik wilde een nieuwe voor je kopen, maar zij wilde per se dat je deze kreeg. Ze kan hem toch niet meer dragen, want ze heeft artritis.'

'O, William...' Het was het mooiste dat ze ooit had gezien en ze strekte haar hand om het schemerachtige licht erin te laten weerspiegelen. Het was een prachtige verlovingsring en Sarah was in haar hele leven nog nooit zo gelukkig geweest.

'Dat is om je eraan te helpen herinneren bij wie je hoort wanneer je morgen aan boord van dat rotschip stapt en zo verdomd ver weg gaat dat ik er niet aan moet denken. Ik bel je ieder uur in New York tot ik er ook ben.'

'Waarom kom je niet eerder?' Ze keek naar de ring bij die woorden en hij glimlachte. Hij was blij dat ze er zo duidelijk blij mee was en hij wist dat zijn moeder dat ook prettig zou vinden. Het was een verschrikkelijk royaal gebaar van haar geweest.

'Dat doe ik waarschijnlijk ook. Ik zat aan oktober te denken, maar ik heb hier zo verdomd veel te doen. Ik zal eens kijken hoe het tegen die tijd op de boerderij gaat.' Er waren nog steeds een paar problemen waar naar gekeken moest worden en voor hij Londen verliet moest hij acte de présence geven in de House of Lords. 'Ik ben er in ieder geval 1 november. Ik weet zeker dat je tegen die tijd half gek zult zijn van alle trouwplannen en dat ik iedereen voor de voeten zal lopen, maar dat kan me niets schelen. Ik kan niet langer wachten om je weer te zien.' Hij kuste haar verlangend en ze konden zich bijna niet meer beheersen toen ze op de bank lagen en hij met zijn lange hongerige vingers langs haar schitterende lichaam streek. 'O, Sarah... god...' Ze voelde zijn heftige emotie voor haar, maar ze wilde wachten tot hun huwelijk. Ze wilde dat het op de eerste keer zou lijken, of er geen ander huwelijk was geweest en geen Freddie. Als William de eerste man in haar leven was geweest, zouden ze hebben gewacht en dus wilde ze nu ook wachten, alleen waren er ogenblikken zoals deze wanneer ze dat bijna vergat. Haar benen gingen uit elkaar en ze verwelkomde hem. Hij bewoog zich krachtig naar haar toe en toen dwong hij zichzelf om zich terug te trekken en met een spijtig gekreun op te staan. Hij wilde ook wachten uit respect voor haar en voor hun huwelijk. 'Misschien is het maar goed dat je weggaat,' zei hij met omfloerste stem toen hij door de kamer liep in een poging om wat rustiger te worden. Ze knikte en stond op, ze zag er verward en hartstochtelijk uit. Toen lachte ze plotseling tegen hem. Ze zagen er als oververhitte kinderen uit.

'Zijn we niet verschrikkelijk?'

'Nee, hoor.' Hij lachte. 'Ik kan nauwelijks wachten.'

'Ik ook niet,' biechtte ze op.

En toen vroeg hij haar iets waarvan hij wist dat hij het niet moest vragen. 'Was het... was het ooit zo... met hem?' Zijn stem klonk diep en sexy toen hij haar dit vroeg, maar hij had dit allang willen weten. Ze had gezegd dat ze niet van hem had gehouden. Toch had hij zich altijd afgevraagd hoe het verder eigenlijk zat.

Sarah schudde langzaam en verdrietig haar hoofd. 'Nee. Het was leeg... en zonder gevoel... Lieverd, hij heeft nooit van me gehouden en ik weet nu dat ik nooit van hem heb gehouden. Ik heb nooit van iemand gehouden zoals ik van jou hou... Ik heb nooit bemind, of iemand aardig gevonden of zelfs maar geleefd totdat jij me vond. En van nu af aan, tot ik sterf, zul jij mijn enige liefde zijn.' Toen hij haar dit keer kuste, stonden de tranen in zijn ogen. Nu liet hij het niet te ver gaan en met een gelukkiger gevoel dan ooit, nam hij afscheid van haar, tot de volgende ochtend.

Ze lag het grootste deel van de nacht wakker en dacht aan hem en bewonderde in het donker haar verlovingsring. De volgende ochtend belde ze de hertogin van Whitfield om haar te vertellen hoe veel de ring voor haar betekende, hoe dankbaar ze was om hem te mogen dragen hebben en hoe veel ze van William hield.

'Dat is het enige belangrijke, liefje. Maar juwelen zijn altijd leuk, hè? Goede reis... en een heel fijn huwelijk.'

Sarah bedankte haar en pakte haar koffers verder in. William stond een uur later in de lobby op hen te wachten. Ze had een wit wollen pakje aan, dat speciaal voor haar in Parijs door Coco Chanel was gemaakt, en ze droeg haar schitterende nieuwe verlovingsring en William verslond haar bijna toen hij haar kuste. Hij was het verlangen dat ze bij hem had opgewekt toen ze de vorige avond samen op de bank in haar suite hadden gelegen, niet vergeten en hij wilde dat hij met hen op de Queen Mary mee kon gaan. 'Ik denk dat je vader blij is dat ik niet meega.'

'Ik denk dat hij erg onder de indruk is van je keurige gedrag.'

'Nou, dat zal niet lang meer duren,' William kreunde inwendig. 'Ik heb mijn grenzen zo ongeveer bereikt.' Ze grinnikte en ze hielden elkaar bij de hand toen ze na haar ouders in zijn Bentley stapte. Hij had aangeboden hen naar Southampton te brengen, hun bagage was al vooruit gestuurd. De rit van twee uur ging veel te snel voorbij. Sarah zag het bekende silhouet van de Queen Mary weer en herinnerde zich hoe anders de dingen waren geweest toen ze twee maanden geleden uit New York was gekomen.

'Je weet nooit wat het leven voor je in petto heeft.' Edward glimlachte goedig naar hen en bood William aan het schip te laten zien. Maar William wilde veel liever dicht bij Sarah blijven en hij sloeg de uitnodiging beleefd af. In plaats daarvan ging hij met hen naar hun luxe hutten en daarna gingen ze aan dek. Hij stond daar met zijn arm om haar heen en de laatste schoorsteen kwam brullend tot leven toen hij het plotseling doodsbenauwd kreeg bij het idee dat hen iets vreselijks zou overkomen. Een neef van hem was zesentwintig jaar geleden aan boord van de Titanic geweest en hij moest er niet aan denken dat Sarah iets dergelijks zou overkomen.

'In godsnaam... wees voorzichtig... ik kan niet zonder je leven...' Hij klampte zich de laatste ogenblikken aan haar vast alsof ze een reddingsvlot was.

'Er gebeurt niets, dat beloof ik je. Kom alleen zo snel mogelijk naar New York.'

'Ja. Misschien volgende week dinsdag al,' zei hij verdrietig en ze glimlachte weer terwijl de tranen in haar ogen schoten toen hij haar weer kuste.

'Ik zal je zo vreselijk missen,' zei ze zachtjes.

'Ik jou ook.' Hij klampte zich nog steviger aan haar vast en ten slotte kwam een van de officieren vol ontzag op hen af.

'Uwe Genade, het spijt me u te moeten storen, maar ik ben bang... we varen zo meteen af. U moet nu van boord.'

'Juist. Sorry.' Hij glimlachte verontschuldigend. 'Let alsjeblieft goed op mijn vrouw en haar familie, wil je? Mijn toekomstige vrouw, bedoel ik...' Hij keek stralend op haar neer en de grote ronde diamant aan haar linkerhand glinsterde fonkelend in de septemberzon.

'Natuurlijk, meneer.' antwoordde de officier met respect en besloot dit de kapitein te melden. De toekomstige hertogin van Whitfield reisde met hen naar New York en er was geen twijfel aan dat ze op de meest welwillende verzorging kon rekenen.

'Wees voorzichtig, lieveling.' Hij kuste haar nog een keer, schudde zijn toekomstige schoonvader de hand, kuste Victoria warm op haar wang en omhelsde haar voor de laatste maal en toen liep hij over de loopplank. Sarah moest onwillekeurig huilen en zelfs Victoria depte haar ogen met een zakdoek. Het was zo'n lief gezicht om die twee samen te zien. Hij zwaaide hartstochtelijk vanaf de wal tot ze hem niet meer kon zien en Sarah stond twee uur nadat ze waren afgevaren nog aan dek in de verte te staren, alsof ze hem nog steeds kon zien wanneer ze daar maar genoeg haar best voor deed.

'Kom nu maar naar beneden, Sarah,' zei haar moeder vriendelijk. Maar er was nu niets om over te rouwen. Alleen maar reden om iets te vieren. Tegen de tijd dat Sarah beneden kwam, lag er een telegram van William en een zo'n enorm boeket rozen, dat het nauwelijks door de deur van de luxe hut kon. 'Ik kan geen seconde langer wachten. Ik hou van je, William,' stond er op het kaartje. Haar moeder glimlachte en keek weer even naar de schitterende verlovingsring. Het was verbazingwekkend wanneer je bedacht wat hen in twee maanden tijd was overkomen. Ze kon het nauwelijks geloven.

'Je bent een gelukkig meisje, Sarah Thompson,' zei haar moeder en Sarah moest het wel met haar eens zijn, terwijl ze in gedachten haar nieuwe naam uitprobeerde... Sarah Whitfield... Ze vond dat het goed klonk... het klonk fantastisch... Hertogin van Whitfield, fluisterde ze gewichtig en moest toen om zichzelf lachen toen ze naar het enorme boeket rode rozen liep op de tafel naast haar bed.

De overtocht met de Queen Mary leek oneindig traag te gaan. Ze wilde alleen maar naar huis en plannen maken voor haar huwelijk. Zodra men besefte dat zij de toekomstige hertogin van Whitfield was, werd ze door iedereen aan boord verwend. Ze werden verschillende keren aan tafel bij de kapitein uitgenodigd en dit keer voelde Sarah het als haar plicht beleefd te zijn. Ze was het nu aan William verplicht zich socialer op te stellen en haar ouders waren blij met deze verandering. William had wonderen bij hun dochter bewerkstelligd.

Toen ze in New York arriveerden, stonden Peter en Jane op hen te wachten. Dit keer hadden ze de kinderen niet meegenomen. Jane was dolgelukkig met al het nieuws, gilde van verrukking en was diep onder de indruk van Sarahs ring. Sarah liet haar in de auto foto's van William zien terwijl Peter en Edward heel wat af praatten over het nieuws uit Europa.

Een week na hun aankomst werden de gewone radioberichten onderbroken om de Amerikanen Hitlers toespraak voor zijn Nazi Congres in Neurenberg te laten horen. Het was een indrukwekkende, angstaanjagende toespraak en zijn dreigementen aan het adres van Tsjecho-Slowakije waren duidelijk voor iedereen. Hij verklaarde dat Duitsland de onderdrukking van de Sudeten-Duitsers door de Tsjechen niet langer zou accepteren en hij onthulde dat er bijna driehonderdduizend Duitsers aan werkten om de Duitse grens langs de Siegfried-Lijn te versterken. De gevaren waren bekend, maar de vraag bleef wat Hitler daadwerkelijk zou gaan doen en hoe de wereld daarop zou reageren. Het venijn, de woede en haat die tijdens zijn toespraak van hem afstraalden, raakten de Amerikanen diep, toen ze naar de rechtstreekse uitzending luisterden en voor het eerst was de oorlogsdreiging in Europa serieus. Het was duidelijk dat de Tsjechen door de Duitsers onder de voet gelopen zouden worden. En geen mens die dit hoorde kon dat goed nieuws noemen.

De daaropvolgende week werd nergens anders over gesproken. De kranten kondigden aan dat de legers van Europa gemobiliseerd werden, de vloten in gereedheid werden gebracht en dat Europa op de volgende stap van Hitler wachtte.

Op eenentwintig september, om kwart over acht in New York, bereikten de gebeurtenissen in Praag ten slotte hun hoogtepunt. De Franse en de Engelse ministers hadden aangekondigd dat ze niet zouden mobiliseren vanwege de Tsjechen, om zich op die manier Hitlers woede op de hals te halen. Ze lieten de Tsjechen geen andere keus dan maar te capituleren en zich over te geven aan de nazistrijdkrachten van Adolf Hitler. Om elf uur in New York, vijf uur 's middags in Praag, was de regering tot de conclusie gekomen dat ze geen keus had. Praag capituleerde terwijl hun geestverwanten overal ter wereld het nieuws hoorden en rouwden.

Tegen die tijd regende het in New York en leek het of God om de Tsjechen huilde net als Sarah, die ook naar de uitzending luisterde. De uitzending was via een vreemde omweg in New York gekomen, vanwege 'slecht' weer op de Atlantische Oceaan en om het probleem te omzeilen, was de uitzending vanuit Praag via Kaapstad en Buenos Aires in New York terechtgekomen. Het was duidelijk verstaanbaar, maar tegen twaalf uur 's middags was het stil. Het was zes uur in Tsjecho-Slowakije en voor hen was de strijd voorbij. Sarah zette de radio uit, net als vele anderen en miste eveneens de stormwaarschuwing die om één uur werd uitgezonden en waarin werd aangekondigd dat er zich een storm boven de Atlantische Oceaan bevond waar Long Island hinder van kon ondervinden. De wind was toegenomen en Sarah had het er met haar moeder over om naar Southampton te gaan om vast wat zaken voor haar huwelijk te regelen. Ze had honderd-en-één dingen te regelen en het huis op Long Island was daar een rustige plek voor.

'Je wilt daar toch in dit weer niet naar toe gaan, lieverd,' antwoordde haar moeder. Maar in haar hart vond Sarah het niet zo erg. Ze vond het strand mooi in de regen. Het had dan iets vredigs en kalmerends. Ze wist echter dat haar moeder zich zorgen zou maken als ze in slecht weer zou gaan rijden, dus bleef ze thuis om haar moeder in de stad te helpen. Haar vader had de eigenaar van de boerderij waar zij een optie op had genomen al opgebeld en hem uitgelegd dat zijn dochter niet zou komen, maar zou gaan trouwen en naar Engeland zou verhuizen. Hij was bijzonder aardig geweest en had Sarah haar geld terug gegeven, hoewel haar vader haar toch een standje had gegeven dat ze zoiets doms had gedaan. Hij verzekerde haar dat hij haar nooit alleen in een dergelijk vervallen boerderij op Long Island had laten wonen. Ze had het geld met een verontschuldiging teruggenomen en op de bank gezet. Het waren de duizend dollar die ze had gekregen voor de trouwring die ze van Freddie had gekregen, een nutteloos voorwerp dat ze nooit had gemist.

Ze dacht die middag niet aan de boerderij, of zelfs aan haar huwelijk toen het harder begon te regenen in New York. Ze was met haar gedachten in Praag en de verschrikkelijke situatie daar, toen ze plotseling een heftig geklepper aan haar slaapkamerramen hoorde. Het was inmiddels twee uur en toen ze naar het raam keek, was het zo donker, dat het wel middernacht leek. De bomen voor het huis van haar ouders stonden schuin door de wind. Ze dacht net dat ze nooit eerder zo'n heftige storm in New York had meegemaakt toen haar vader vroeger dan anders thuiskwam.

'Is er iets aan de hand?' vroeg Victoria bezorgd.

'Heb je die storm gezien?' vroeg hij haar. 'Ik kon nauwelijks de auto uitkomen en het gebouw inlopen. Ik moest me aan de markiesbevestigingen vasthouden en twee mannen op straat moesten me helpen.' Hij wendde zich met een bezorgd gezicht naar zijn dochter. 'Heb je naar het nieuws geluisterd?' Hij wist hoe goed ze altijd op de hoogte was en dat ze vaak naar de nieuwsuitzendingen 's middags luisterde als ze thuis bij haar moeder was.

'Alleen naar Tsjecho-Slowakije.' Ze vertelde hem de laatste berichten en hij schudde zijn hoofd.

'Dit is geen gewone storm, zei hij onheilspellend en liep naar zijn slaapkamer om zich te verkleden. Hij kwam vijf minuten later in zijn oude kleren terug.

'Wat ga je doen?' vroeg Victoria zenuwachtig. Hij had de gewoonte om dingen te doen die boven zijn macht lagen of waar hij te oud voor was alsof hij wilde bewijzen dat hij het nog kon, ook al had hij het nooit eerder gedaan. Hij was een sterke, kundige man, maar hij was nu eenmaal niet meer zo jong.

'Ik ga naar Southampton om te kijken of alles daar in orde is. Ik heb Charles een uur geleden opgebeld en er werd niet opgenomen.' Sarah keek haar vader heel even aan en zei toen flink: 'Ik ga mee.'

'O, nee,' sprak hij tegen en Victoria begon boos te worden op hen.

'Jullie doen allebei belachelijk. Het stormt verschrikkelijk en als er daar iets aan de hand is, dan kunnen jullie daar geen van beiden iets aan doen.' Een oude man en een jong meisje zouden het niet tegen de natuur op kunnen nemen. Ze waren het geen van beiden met haar eens. Terwijl haar vader zijn overjas aantrok, kwam Sarah in een paar oude kleren uit haar kamer te voorschijn die ze tijdens haar eenzame jaar op Long Island had gedragen. Ze had zware rubber laarzen aan, een kakikleurige broek, een visserstrui en een oliejas.

'Ik ga mee,' kondigde ze weer aan. Hij aarzelde en haalde toen zijn schouders op. Zijn hoofd stond er nu niet naar om ruzie te maken.

'Goed. Laten we dan gaan. Victoria, maak je geen zorgen, we bellen je wel op.' Ze was nog steeds woedend op hen toen ze vertrokken. Ze zette de radio aan toen ze naar beneden gingen, de auto instapten en op weg gingen naar de Sunrise Highway die naar Southampton leidde. Sarah had aangeboden om te rijden, maar haar vader had haar uitgelachen.

'Ik lijk misschien in jouw ogen oud en zwak, maar ik ben niet gek.' Ze lachte en hielp hem herinneren dat ze een heel goede chauffeuze was. Daarna spraken ze niet veel meer. De windstoten maakten het bijna onmogelijk om de auto op de weg te houden en meer dan eens duwde de wind de zware Buick een paar meter opzij.

'Gaat het?' vroeg ze een paar keer en hij knikte grimmig. Zijn lippen waren vertrokken tot een strakke streep en zijn ogen waren half samengeknepen tegen de slagregen.

Ze reden nog steeds over de Sunrise Highway, toen ze beiden een vreemde hoge mistbank over zee zagen aan komen drijven die voor de kustlijn bleef hangen. Kort daarna beseften ze dat het geen mist was, maar een enorme golf. Een muur van water van wel tien meter hoog stootte onophoudelijk tegen de oostelijke kust en terwijl ze vol ontzetting toekeken, zagen ze de huizen in de waterige kaken verdwijnen. Rondom hun auto wervelde een draaikolk van zo'n halve meter over de weg.

Ze reden vier uur onafgebroken door de zware regen voordat ze in Southampton waren. Toen ze bij het landgoed kwamen dat hun zo na aan het hart lag, zwegen ze en Sarah begreep dat het landschap op gewelddadige wijze was veranderd. De huizen die ze haar hele leven had gekend, waren weg, hele landgoederen waren verdwenen en Westhampton scheen grotendeels verwoest te zijn. Er waren gigantische huizen bij geweest. Ze hoorden naderhand dat een jeugdvriend van Edward, J.P. Morgan, zijn hele landgoed in Glen Cove was kwijtgeraakt. Op het ogenblik zagen ze alleen de oneindige verlatenheid om zich heen. Overal lagen ontwortelde bomen, huizen die tot brandhout waren verpulverd, als ze er tenminste nog waren. In sommige gevallen was een heel stuk land met tientallen huizen erop, die er al honderden jaren hadden gestaan, verdwenen. Overal stonden omvergewaaide auto's en Sarah realiseerde zich plotseling hoe buitengewoon goed haar vader gereden moest hebben om hier te kunnen komen. Toen ze tijdens de rit om zich heen keek, leek Westhampton letterlijk van de kaart van de Long Islandkust geveegd te zijn. Later hoorden ze dat honderddrieënvijftig van de honderdnegenenzeventig huizen met land en al volkomen verdwenen waren. En de overgebleven huizen waren te gehavend om te repareren of om in te wonen.

Het hart zonk haar in de schoenen toen ze langzaam naar Southampton reden. Bij hun eigen huis aangekomen waren de hekken uit de grond getrokken en samen met de stenen stutten waar ze in hadden gestaan, vernield. Alles was veranderd in puin en honderden meters weggeblazen. Het leek op een treinrails van een kind, maar de tragedie was dat de ravage werkelijkheid was en de verliezen te groot om te bevatten.

Alle mooie oude bomen lagen tegen de grond. Het huis stond er nog in de verte. Van de plek waar ze stonden, zag het er ongeschonden uit, maar toen ze langs het huisje van de opzichter reden, zagen ze dat het op het punt van instorten stond en de hele inhoud als oud vuil over de grond lag verspreid.

Haar vader parkeerde de oude Buick zo dicht mogelijk bij het hoofdhuis. Er lagen een stuk of tien enorme bomen over de weg die hen de doortocht verder verhinderden. Ze stapten uit de auto en liepen door de striemende slagregen, die aanvoelde als scherpe naaldjes. Sarah probeerde haar gezicht van de wind af te keren, maar dat was zo goed als zinloos en terwijl ze rondom het huis liepen, zagen ze dat de hele oostelijke kant die naar het strand gekeerd lag, samen met een deel van het dak was losgerukt. Je kon nog een deel van de meubels zien binnen, het bed van haar ouders, haar eigen bed en de piano in de salon. De hele voorkant van het gebouw was weggesleurd door de meedogenloze muur van water. De tranen sprongen haar in de ogen en vermengden zich met de regen. Toen ze zich tot haar vader wendde, zag ze dat hij net zo hard stond te huilen als zij. Hij was dol op dit plekje dat hij jaren geleden had gebouwd, en zorgvuldig had uitgedacht. Toen de kinderen nog klein waren, had haar moeder het huis ontworpen en samen hadden ze alles uitgekozen, elke boom en iedere balk. De enorme boom die er was geweest, had er al honderden jaren gestaan voor zij waren gekomen en nu was alles voorgoed verdwenen. Het was ongelooflijk en onbegrijpelijk. Hier lagen al haar fijne jeugdherinneringen en het was een jaar lang haar toevluchtsoord geweest. Dat was nu op dramatische wijze veranderd. Eén blik op het gezicht van haar vader bevestigde haar dat hij het ergste vreesde.

'O, pappa...' Sarah kreunde terwijl ze zich aan hem vastklampte, ze werden samen af en toe door de wind heen en weer geblazen alsof ze op golven dreven. Het was een beeld dat iedere fantasie tartte. Hij trok haar dicht tegen zich aan en schreeuwde boven de gierende wind uit dat hij terug wilde gaan naar het opzichtershuisje.

'Ik wil Charles zoeken.' Het was een aardige man en tijdens het jaar dat ze zich hier had verscholen, had Charles als een vader voor haar gezorgd.

Charles was nergens in het huisje te vinden en zijn eigendommen, zijn kleren, zijn eten en zijn vernielde meubels, lagen verspreid op het gras, zelfs zijn radio lag meters van het huis vandaan, maar hijzelf was nergens te vinden en Edward maakte zich ernstig zorgen. Ze gingen weer terug naar het hoofdhuis en toen besefte Sarah dat het oude badhuis ook was verdwenen, net als het boothuisje en de bomen daaromheen. De bomen stonden op het punt geveld te worden, of lagen gebroken op het smalle stukje geplet zand dat die middag om twaalf uur nog een breed wit zandstrand was geweest. Toen ze mistroostig naar de bomen keek, zag ze hem plotseling. Hij had touwen in zijn handen alsof hij bezig was geweest dingen vast te binden. Hij droeg zijn oude gele oliejas. Hij lag onder een boom die vroeger op het grasveld aan de voorkant had gestaan en wel tweehonderd meter door de lucht gevlogen moest zijn en zijn dood had veroorzaakt. Het zand had zijn val misschien wat verzacht, maar de boom was zo gigantisch, dat deze zijn nek of zijn rug gebroken moest hebben toen hij op hem neerstortte. Ze rouwde in stilte toen ze naar hem toe rende, naast hem neerknielde, het zand van zijn gekneusde gezicht veegde en hem aanraakte. Toen zag haar vader haar en hij huilde bedroefd terwijl hij haar hielp Charles te bevrijden en samen droegen ze hem naar de beschutting aan de andere kant van het huis en legden hem voorzichtig neer in het gedeelte dat vroeger de keuken was. Meer dan veertig jaar had hij voor de familie van Edward gewerkt en ze hadden elkaar als jongens gekend. Hij was tien jaar ouder dan Edward en Edward kon zich niet voorstellen dat hij er nu niet meer was. Het was een jeugdvriend, trouw tot het einde, om het leven gekomen door de storm waarvoor hij door niemand was gewaarschuwd, omdat alle ogen op Praag waren gericht en iedereen Long Island was vergeten. Het was de zwaarste storm die de oostkust ooit had getroffen. Er waren hele steden verdwenen en de storm raasde vervolgens met onverminderde kracht verder over Connecticut, Massachusetts en New Hampshire. De storm kostte zevenhonderd mensen het leven, verwondde bijna tweeduizend man en vernielde alles dat op zijn weg lag.

Het huis in Southampton was niet onherstelbaar vernield, maar de dood van Charles raakte alle Thompsons. Peter, Jane en Victoria kwamen naar de begrafenis. Het echtpaar Thompson en Sarah bleven nog een week in het huis om de schade op te nemen en om weer enige orde op zaken te stellen. Er waren slechts twee kamers te gebruiken, er was geen verwarming, geen elektriciteit, ze gebruikten kaarsen en aten in het enige restaurant dat nog in Southampton in bedrijf was. Het zou maanden duren om het huis te repareren, misschien wel jaren en Sarah vond het naar om hen in de steek te laten nu dit was gebeurd.

Het lukte Sarah een telefoongesprek naar William te bewerkstelligen vanuit het restaurant waar ze aten, want ze was bang dat hij in de krant over de storm zou lezen en zich onnodig zorgen zou maken. De verwoesting op Long Island had zelfs in Europa voor de nodige opwinding gezorgd.

'Mijn god, is alles in orde met je?' Williams stem kraakte door de verbinding.

'Met mij is alles goed,' zei ze opgelucht toen ze zijn kalme, robuuste stem hoorde. 'Maar het huis is zo goed als verloren. Het zal ik weet niet hoe lang duren voor mijn ouders het gerepareerd hebben, maar we zijn het land niet kwijtgeraakt. De meeste mensen hebben alles verloren.' Ze vertelde hem over Charles die om het leven was gekomen en hij zei dat hij dat heel erg vond.

'Ik zal verschrikkelijk blij zijn wanneer je weer hier bent. Ik bestierf het bijna toen ik over die verdomde storm hoorde. Op de een of andere manier dacht ik dat je daar het weekend was.'

'Dat was ook bijna zo geweest,' gaf ze toe.

'Goddank dat het niet zo was. Zeg tegen je ouders dat ik het erg naar vind en ik kom zo snel mogelijk naar je toe, lieveling. Dat beloof ik.'

'Ik hou van je!' schreeuwde ze door de gebrekkige verbinding.

'Ik hou ook van jou! Wees voorzichtig tot ik bij je ben.'

Niet lang daarna gingen ze terug naar de stad, en een week na de storm werd het Verdrag van München ondertekend dat iedereen in Europa in de waan liet dat iedere vorm van dreiging van de kant van Hitler nu voorbij was. Neville Chamberlain noemde het 'peace with honour' toen hij uit München terugkwam. William vertelde haar echter in een brief dat hij die kleine schoft in Berlijn nog steeds niet vertrouwde.

William was van plan begin november te komen en Sarah maakte plannen voor het huwelijk terwijl haar ouders probeerden zowel dat, als de uitgebreide reparaties van het huis op Long Island te regelen.

William kwam met de nodige drukte op vier november met de Aquitania aan. Sarah stond op de kade op hem te wachten met haar ouders, haar zuster, haar zwager en hun kinderen. De volgende dag gaven haar ouders een enorm diner ter gelegenheid van hem. Het leek wel of iedereen die ze in New York kenden, hen uitnodigingen voor feesten stuurde. Het was een sociale wervelwind waar geen eind aan kwam.

Zes dagen later zaten ze in de eetkamer te ontbijten toen Sarah met gefronste wenkbrauwen van haar ochtendkrant naar hem opkeek.

'Wat heeft dit allemaal te betekenen?' Ze keek hem beschuldigend aan en hij reageerde niet-begrijpend. Hij was net uit zijn hotel gekomen en had nog geen krant gezien.

'Wat heeft wat te betekenen?' Hij las de krant over haar schouder mee en fronste zijn wenkbrauwen toen hij het verslag van de Kristallnacht las en probeerde zich voor te stellen wat dit kon behelzen. 'Dat klinkt niet best.'

'Maar waarom? Waarom zouden ze zoiets doen?' De nazi's hadden de ramen van alle joodse winkels en huizen ingeslagen, gestolen, gemoord en synagogen vernield, en overal mensen geterroriseerd. Er stond dat er zo'n dertigduizend joden naar werkkampen waren overgebracht. 'Mijn god, William, hoe kunnen ze dat doen?'

'De nazi's houden niet van joden. Dat is geen geheim, Sarah.'

'Maar dit? Dit?' Tranen stonden in haar ogen toen ze het las en uiteindelijk gaf ze hem de krant om het hem ook te laten lezen. Toen Sarahs vader kwam ontbijten, vertelden ze hem alles en zaten daarna nog een uur de toenemende spanning in Europa te bespreken. Terwijl hij hen aankeek, schoot haar vader opeens iets te binnen. 'Ik wil dat jullie me beloven dat als er daar oorlog uitbreekt, jullie naar de Verenigde Staten terugkeren tot het voorbij is.'

'Dat kan ik niet voor mezelf beloven,' zei William eerlijk, 'maar ik beloof dat ik Sarah zal sturen.'

'Vergeet het maar.' Ze keek voor het eerst boos naar haar verloofde. 'Je kunt me niet zomaar als een postpakketje naar huis sturen.'

William glimlachte naar haar. 'Het spijt me, Sarah. Ik wilde niet kleinerend tegen je doen, maar ik vind wel dat je vader gelijk heeft. Als er daar iets gebeurt, vind ik dat je naar huis moet gaan. Ik herinner me de vorige oorlog, toen was ik nog maar een jongetje, en het is niet prettig om met de dreiging van een invasie te leven.'

'En jij dan? Waar ga jij dan naar toe?'

'Ik zal vermoedelijk weer in dienst moeten. Ik denk niet dat het erg best zou zijn als de adel allemaal voor een lange vakantie naar het buitenland zou verdwijnen.'

'Ben je er niet te oud voor?' Ze keek plotseling bezorgd.

'Nee. En ik moet echt gaan, lieveling.'

Ze hoopten alle drie van ganser harte dat er geen oorlog zou komen, maar ze waren geen van allen erg hoopvol toen ze klaar waren met het ontbijt.

De volgende week ging Sarah met haar vader naar de rechtbank en kreeg haar laatste papieren. Haar echtscheidings-uitspraak werd haar overhandigd en ondanks alles, ondanks de toekomst die haar wachtte, voelde ze een enorme golf van vernedering over zich heen spoelen. Ze was zo dom geweest om met Freddie te trouwen en hij was zo'n waardeloos figuur gebleken. Hij was nog steeds verloofd met Emily Astor in Palm Beach en met Kerstmis zouden ze gaan trouwen. Het kon haar nu niet meer schelen. Sarah had alleen spijt dat ze ooit met hem getrouwd was geweest.

Het duurde toen nog maar twee weken voor ze met William zou gaan trouwen en William wilde alleen maar bij haar in de buurt zijn. Ze gingen vrijwel iedere dag uit en het was een opluchting toen ze met Thanksgiving een rustig familie-dinertje in New York hadden. Het was een nieuwe ervaring voor William waarvan hij genoot en het ontroerde hem om met hen samen te zijn.

'Ik hoop dat je dat voor ons ook ieder jaar zult doen,' zei hij naderhand tegen Sarah toen ze in de zitkamer zaten en haar zuster piano speelde. De kinderen waren al naar boven gebracht en ze waren gezellig even met z'n allen bij elkaar. Peter en William konden het goed met elkaar vinden en Jane was bijzonder onder de indruk van William. Ze had iedereen die ze kende verteld dat Sarah hertogin zou worden. Dat was niet de reden dat Sarah hem zo geweldig vond. Zij hield van Williams vriendelijkheid, zijn scherpzinnigheid, zijn intelligentie en zijn hartelijke manier van doen. Vreemd genoeg betekende zijn titel niets voor haar.

De laatste week was doodvermoeiend voor haar. Er waren op het laatste ogenblik kleinigheden voor het huwelijk die aandacht vroegen, net zoals het inpakken van de laatste dingetjes. Haar hutkoffer met kleren was al vooruit gestuurd. Ze wilde nog een paar oude vriendinnen opzoeken, maar in feite was ze nu klaar voor vertrek. Ze bracht de dag voor het huwelijk met hem door en ze maakten een lange rustige wandeling in Sutton Place, vlakbij de East River.

'Vind je het jammer om hier weg te moeten gaan, liefje?' Hij mocht haar familie heel graag en dacht dat het moeilijk voor haar zou zijn hen achter te laten, maar haar antwoord verraste hem.

'Nee. In zekere zin ben ik verleden jaar al weggegaan, daarvoor eigenlijk al. Diep in mijn hart ben ik nooit van plan geweest hier terug te komen nadat ik me eenmaal op Long Island had gevestigd.'

'Dat weet ik,' hij glimlachte. 'Jouw boerderij...' Maar nu was daar geen sprake meer van. Alle gebouwen en de landerijen waren verdwenen door de storm in september op Long Island. Ze zou alles verloren hebben, misschien zelfs haar leven, zoals Charles. William was heel erg blij dat dit niet gebeurd was.

Ze glimlachte naar hem. 'Ik verlang nu naar ons leven samen.' Ze wilde een leven met hem, hem beter leren kennen, zijn hart, zijn leven, zijn vrienden, wat hij leuk vond en niet leuk, zijn geest... zijn lichaam. Ze wilde met hem kinderen krijgen, een huis hebben, de zijne zijn en altijd voor hem klaar staan.

'Ik ook,' gaf hij toe. 'Het lijkt of we een eeuwigheid hebben moeten wachten, hè?' En er waren zoveel mensen om hen heen geweest om hen af te leiden, maar dat was bijna voorbij. Morgen om deze tijd zouden ze man en vrouw zijn. Hertog en hertogin van Whitfield.

Ze stonden even bij de rivier en hij trok haar met een ernstig gebaar naar zich toe. 'Laten we hopen dat ons leven altijd op rolletjes zal lopen... en als dat niet geval is, dat we moedig voor elkaar en onszelf zullen zijn.' Toen keek hij haar vol liefde aan en dat was belangrijker voor haar dan welke titel dan ook. 'Ik hoop je nooit teleur te stellen.'

'Ik jou ook niet,' fluisterde ze zachtjes terwijl ze naar de voorbijstromende rivier keken.

10

Toen Sarah die middag heel mooi en ingetogen aan de arm van haar vader de trap afkwam, waren er drieënnegentig vrienden en kennissen in het huis van haar ouders. Ze had haar lange donkere haar in een dikke wrong en daar bovenop droeg ze een mooie beige kanten en satijnen hoed met een sluiertje dat haar een mysterieus uiterlijk gaf. Haar japon was ook van beige satijn en kant en ze had een armvol beige orchideetjes. Haar schoenen waren eveneens van beige satijn en ze zag er elegant uit toen ze in de kamer vol bloemen naast de hertog stond. De eetkamer was voor de gelegenheid in een soort kapel herschapen. Jane had een marineblauw zijden organza japon aan en Victoria een schitterend groen satijnen mantelpakje, dat voor haar in Parijs was ontworpen door Elsa Schiaparelli. De gasten waren afkomstig uit de meest vooraanstaande families van New York en uiteraard was er geen enkele Van Deering aanwezig.

Na de plechtigheid, toen William de bruid bescheiden had gekust en ze hem stralend aankeek in de wetenschap dat hun levens voorgoed waren veranderd, namen de gasten plaats aan de tafels in de zitkamer en de eetkamer veranderde in een balzaal. Het was een volmaakte avond voor iedereen, fijngevoelig, discreet en mooi. Iedereen vond het een prachtige bruiloft, vooral de bruid en bruidegom.

Ze dansten tot bijna het eind toe door en toen danste Sarah de laatste dans met haar vader. William danste met zijn nieuwe schoonmoeder en vertelde haar dat hij van de bruiloft had genoten.

'Dank je wel voor alles, pappa,' fluisterde Sarah tegen haar vader terwijl ze op de klanken van The Way You Look Tonight' dansten. 'Het was geweldig.' Ze waren altijd zo goed voor haar geweest, zo lief en als zij er de vorige zomer niet op hadden aangedrongen dat ze mee naar Europa moest gaan, zou ze William niet hebben ontmoet. Dat probeerde ze allemaal tijdens die ene dans tegen hem te zeggen, maar haar door tranen verstikte stem deed hem vrezen dat ze zou gaan huilen en dat wilde hij niet ten overstaan van al hun vrienden.

'Het is goed, Sarah.' Hij gaf haar even een liefdevol kneepje en keek glimlachend op zijn jongste dochter neer. Hij besefte hoeveel hij van haar hield. "We houden van je. Kom ons opzoeken wanneer je dat kunt en wij komen naar jou toe!'

'Dat is je geraden!' Ze snufte voorzichtig en ze dansten verder terwijl ze zich tegen hem aan drukte. Het was alleen voor dit ogenblik even haar tweede kans om nog even zijn kind te zijn. Toen kwam William vriendelijk tussenbeide en keek op haar neer. Hij zag de vrouw in haar en niet het kind.

'Bent u klaar voor vertrek, Uwe Genade?' vroeg hij haar beleefd en ze giechelde.

'Gaan de mensen me echt de rest van mijn leven zo noemen?'

'Ik ben bang van wel, lieveling. Ik heb het je gezegd... het is soms een vreselijke last.' Hij zei het half serieus. 'Vrouwe van Whitfield... ik moet zeggen, het past wel bij je.' Hij keek haar aan toen ze ophielden met dansen en vond dat ze er uitzonderlijk aristocratisch uitzag. Ze had schitterende diamanten oorbellen in parelvorm in haar oren, die hij haar als huwelijkscadeau had gegeven met een bijpassende ketting van peervormige diamanten.

Toen namen ze snel afscheid en gooide ze haar boeket de trap af voordat ze vertrokken. Ze kuste haar ouders en bedankte hen in de wetenschap dat ze hen de volgende dag voor het vertrek aan boord terug zou zien. Ze kuste Peter en Jane en rende naar de keuken om het personeel voor een laatste keer te bedanken. En toen was er ineens een regen van rijst en bloemen en ze verdwenen in een geleende Bentley om de nacht in het Waldorf-Astoria door te brengen. De tranen stonden in Sarahs ogen toen ze vertrok. Haar leven zou nu zo anders worden. Het was allemaal heel anders dit keer. Ze hield zoveel van William, maar ze zouden zo ver weg gaan wonen, in Engeland. Heel even had ze al heimwee bij de gedachte hen allen te moeten verlaten. Ze was erg stil in de auto op weg naar het hotel, overweldigd door haar eigen gevoelens.

'Arm schat je.' Het leek vaak of hij haar gedachten kon lezen. 'Ik haal je weg bij al die mensen die van je houden. Maar ik hou ook van je, dat verzeker ik je. En ik beloof dat ik altijd mijn best zal doen je gelukkig te maken waar we ook zijn.' Hij trok haar stevig in zijn armen en ze voelde zich veilig toen ze tegen haar echtgenoot fluisterde: 'Ik ook.'

Ze reden de rest van de rit naar het hotel met de armen om elkaar heen en voelden zich moe en gelukkig. Het was een heerlijke, maar ook uitputtende dag geweest.

Toen ze in het Waldorf-Astoria aankwamen, stond de manager van het hotel buigend en strijkend op hen te wachten en bood hen zijn absolute toewijding. Sarah vond het geheel wel amusant. Het was zo belachelijk en tegen de tijd dat ze hun enorme suite in de Towers bereikten, lachte ze en had ze haar oude geestkracht weer terug.

'Schaam je toch,' gaf William haar een standje, maar hij meende het niet. 'Je moet dat soort dingen serieus nemen! Die arme man zou je voeten hebben gekust als je hem de kans had gegeven. En dat had je misschien ook moeten doen,' plaagde William die dit soort voorstellingen gewend was en hij wist dat dit bij haar niet het geval was.

'Het was zo belachelijk, ik kon mijn gezicht niet in de plooi houden.'

'Nou, daar kun je toch maar beter aan wennen, liefje. Dit is pas het begin. En het zal nog heel lang doorgaan. Langer dan wij meegaan, ben ik bang.'

Het was het begin van veel dingen en William had overal aan gedacht om hun leven prettig en goed te laten beginnen. Haar bagage was die ochtend al gebracht, haar witte kanten nachtjapon en ochtendjas lagen al klaar met haar witte kanten slippertjes. Hij had champagne besteld die al in de kamer voor hen klaar stond. Kort nadat ze waren aangekomen, terwijl ze nog over de bruiloft napraatten en champagne dronken in het kamertje dat bij de suite hoorde, bezorgden twee obers een middernachtelijk souper. Hij had kaviaar en gerookte zalm besteld, wat roereieren voor het geval dat ze te zenuwachtig was geweest om van tevoren te eten. Dat was ook inderdaad het geval geweest maar ze wilde nu niet toegeven dat ze rammelde van de honger. En er was een bruidstaartje, compleet met een marsepeinen bruid en bruidegom, een aardig gebaar van de manager van het hotel en de chef-kok.

'Je denkt ook werkelijk overal aan!' riep ze uit en keek als een groot elegant kind terwijl ze in haar handen klapte en de taart en kaviaar bekeek. De obers verdwenen direct weer. William kwam een stap dichterbij en kuste haar.

'Ik dacht dat je misschien honger zou hebben.'

'Je kent me te goed.' Ze lachte toen ze in de kaviaar dook en hij hield haar gezelschap. Om middernacht zaten ze nog te kletsen, hoewel ze hun souper al op hadden. Ze hadden een oneindige bron van gemeenschappelijke interesses en boeiende onderwerpen om te bespreken en vanavond zelfs meer dan ooit. Maar hij was andere dingen van plan en ten slotte geeuwde hij en rekte zich uit in een poging haar een discrete wenk te geven.

'Verveel ik je?' Ze keek plotseling bezorgd en hij lachte. In sommige opzichten was ze nog erg jong, maar dat vond hij juist leuk.

'Nee, liefje, maar deze oude man is hondsmoe. Zou ik je ertoe kunnen verleiden deze boeiende conversatie morgen voort te zetten?' Ze hadden Russische literatuur besproken en vergeleken met Russische muziek, een onderwerp dat niet direct gebonden was aan die speciale avond.

'Het spijt me.' Ze was ook moe, maar ze was blij bij hem te zijn en het maakte haar niets uit als ze de hele nacht op zouden blijven om te praten. En ze was erg jong. In sommige opzichten was ze ondanks haar tweeëntwintig jaren, nauwelijks meer dan een kind.

De suite had twee badkamers en hij liep even later naar de zijne. Sarah ging neuriënd naar de hare met haar kanten nachtjapon, haar slippers en haar toiletkoffertje in haar hand. Het leek uren te duren voor ze weer te voorschijn kwam, terwijl hij discreet het licht had uitgedaan en onder de lakens op haar wachtte. Maar toen ze in het zachte schijnsel van de badkamer verscheen, zag hij hoe beeldig ze er uitzag in haar kanten nachtjapon.

Ze liep aarzelend op haar tenen naar het bed, haar lange donkere haren hingen verleidelijk over één schouder en zelfs op korte afstand kon hij de betoverende parfum ruiken die ze had opgedaan. Ze gebruikte altijd Chanel No. 5 en de geur alleen al deed hem aan haar denken wanneer hij het rook. Hij bleef even rustig naar haar liggen kijken in het gedempte licht dat vanuit de andere kant van de kamer scheen. Ze leek wel een jong hertje zoals ze aarzelend langzaam naar hem toekwam.

'William...' fluisterde ze zachtjes. 'Slaap je...?' Hij moest lachen toen hij verlangend naar haar keek. Hier had hij vijf maanden op gewacht en dan dacht zij waarachtig dat hij op hun huwelijksnacht in slaap zou vallen voordat zij er was. Hij genoot van haar onschuld en haar absurde gevoel voor humor. Ze was geweldig, en vanavond hield hij meer van haar dan ooit.

'Nee, ik slaap niet, liefje,' fluisterde hij glimlachend in het donker. Hij was allesbehalve in slaap toen hij voorzichtig een arm naar haar uitstak en ze naar hem toekwam. Ze ging op het bed naast hem zitten, een beetje bang nu er geen grenzen meer tussen hen lagen. Hij voelde dat goed aan en hij was heel erg voorzichtig en geduldig met haar terwijl hij haar kuste. Hij wilde dat zij net zo naar hem verlangde als hij nu naar haar. Hij wilde dat alles fijn, volmaakt en goed zou zijn. Het kostte hem weinig moeite om haar te laten ontvlammen en terwijl zijn handen naar plaatsen gleden waar ze nog nooit waren geweest, ontwaakte er een hartstocht in haar die ze nooit eerder ervaren had. Haar kennis van de liefde was beperkt en kort en vrijwel zonder enige tederheid of gevoel. William was een volkomen andere man en hij vormde een wereld van verschil met Freddie Van Deering.

William verlangde hartstochtelijk naar haar terwijl hij voorzichtig haar borsten streelde en zijn handen over haar slanke heupen naar beneden liet glijden naar de plek waar haar benen bij elkaar kwamen. Zijn vingers waren behoedzaam en bedreven en ze kreunde terwijl hij haar nachtjapon over haar hoofd trok en ergens op de grond gooide. Toen rolde hij voorzichtig over haar heen en ging bij haar naar binnen met alle zelfbeheersing die hij kon opbrengen. Hij hoefde zich echter niet lang te beheersen. Hij was blij verrast toen hij merkte dat hij een hartstochtelijke en energieke partner had. Ze bevredigden het verlangen dat ze beiden zo lang hadden gevoeld en vreeën tot zonsopgang, tot ze beiden verzadigd en volkomen uitgeput naast elkaar lagen met hun armen en benen om elkaar heen geslagen.

'Mijn god... als ik er enig idee van had gehad hoe het zou zijn, had ik je die eerste middag bij George en Belinda aangevallen.' Sarah glimlachte slaperig terwijl ze hem aankeek. Ze was gelukkig dat ze hem tevreden had gesteld en hij had dingen bij haar gedaan waar ze nog nooit over had durven dromen.

'Ik wist niet dat het zo kon zijn,' zei ze zachtjes.

'Ik ook niet.' Hij glimlachte en draaide zich op zijn zij om naar haar te kijken. Hij vond haar nog mooier nu hij haar had bezeten. 'Je bent een bijzondere vrouw.' Ze bloosde licht bij zijn woorden en een paar minuten later vielen ze weer in slaap terwijl ze elkaar als twee gelukkige kinderen stevig vasthielden.

Toen de telefoon om acht uur rinkelde, schrokken ze beiden wakker. Het was de receptie om hen te wekken. Ze moesten die ochtend om tien uur aan boord zijn.

'O, god...' Hij kreunde, knipperde met zijn ogen, tastte naar het licht en de telefoon en bedankte vervolgens beleefd voor het telefoontje. Hij wist niet zeker of het door hun liefdeleven of door de champagne kwam, maar hij had het gevoel dat de laatste druppel levenskracht uit hem was geperst. 'Nu weet ik plotseling wat Samson moet hebben gevoeld nadat hij Delilah had ontmoet.' Hij trok aan een lange donkere streng haar die losjes over haar stevige borst gekruld lag en boog zich voorover om haar tepel te kussen. Tot zijn grote verbazing voelde hij dat hij weer opgewonden werd. 'Ik denk dat ik dood ben gegaan en in de hemel terecht ben gekomen.' Ze bedreven de liefde nog een keer voordat ze opstonden en moesten zich toen haasten om zich aan te kleden voor het vertrek. Ze hadden geen tijd om te eten, alleen snel even een kopje thee en ze lachten en plaagden elkaar terwijl ze hun koffers dicht deden en naar de wachtende limousine renden. Sarah probeerde er waardig uit te zien zoals het een hertogin betaamt.

'Ik had er geen idee van dat hertoginnen dit soort dingen deden,' fluisterde ze in de auto tegen hem nadat ze het raampje tussen hen en de chauffeur hadden dichtgedaan.

'Dat doen ze ook niet. Je bent heel bijzonder, lieveling, geloof me maar.' Maar hij keek of hij de Hope-diamant in zijn schoen had gevonden toen ze in West Street bij pier 88 de Normandie opliepen. Hij voelde vaag een gevoel van ontrouw vanwege het feit dat ze een Frans schip namen, maar die waren zoveel leuker en hij had gehoord dat de Normandie een geweldige overtocht maakte.

Ze werden op koninklijke wijze begroet en kregen de Deauville-suite toegewezen op het zonnedek. De Trouville-suite, de enige andere suite met die afmetingen, was van de maharadja van Karpurthala die deze suite al verschillende keren had gehad sinds zijn reis op de maidentrip van dit schip.

William was erg tevreden toen hij hun luxe-hut bekeek. 'Ik moet helaas toegeven dat de Franse scheepvaartlijn die arme Cunard-lijn volkomen overschaduwt wat betreft de geneugten des levens.' Hij had op al zijn wereldreizen nog nooit zo'n luxe aan boord van een schip meegemaakt. Het was een schitterend schip en met wat ze er tot nu toe van gezien hadden, beloofde het een buitengewone overtocht te worden.

Hun luxe hut stond vol champagne, bloemen en fruitmanden en Sarah zag dat één van de mooiste boeketten van haar ouders afkomstig was en een ander van Peter en Jane. Even later kwamen ze zelf ook even langs en terwijl Jane haar zuster een vraag toefluisterde, giechelden ze als twee tieners. Voordat ze vertrokken, bedankten Sarah en William de Thompsons nogmaals voor de heerlijke bruiloft.

'Het was geweldig,' verzekerde William Edward weer. 'Het was in alle opzichten volmaakt.'

'Jullie moeten kapot zijn geweest van moeheid.'

'Dat waren we ook.' William probeerde vaag te kijken en hoopte dat hij daarin slaagde. 'We hebben nog wat champagne gedronken toen we in het hotel kwamen en daarna waren we echt op.' Maar terwijl hij het zei, ving Sarah zijn blik op en William hoopte dat hij niet bloosde. Hij kneep haar heimelijk in haar billen toen hij langs haar liep en Victoria zei tegen Sarah dat haar nieuwe jurk haar heel goed stond. Ze hadden hem als onderdeel van haar uitzet bij Bonwit Teller gekocht. Het was een witte kasjmier japon met een schitterende draperie over één heup en ze droeg er de minkmantel overheen die haar ouders haar cadeau hadden gedaan. Ze hadden gezegd dat die haar warm moest houden tijdens de lange Engelse winters. Ze zag er bijzonder modieus uit met het vlotte hoedje dat aan de achterkant met twee enorme zwarte veren was afgezet.

'Je ziet er beeldig uit, lieverd,' zei haar moeder en heel even voelde Jane een steek van jaloezie. Ze ging zo'n luisterrijk leven tegemoet en William was zo'n aantrekkelijke man. Ze hield heel veel van haar eigen echtgenoot, maar hun leven was beslist niet opwindend. Maar die arme Sarah had van tevoren zo'n moeilijke tijd gehad. Het was moeilijk voor te stellen dat het verdrietige verhaal zo gelukkig voor haar was afgelopen. Het leek wel een sprookje. Het sprookje was nog niet voorbij en ze hoopte dat Sarah in Engeland heel gelukkig zou worden met de hertog. Het was moeilijk voor te stellen dat dit niet het geval zou zijn, hij was zo aardig en knap. Jane zuchtte terwijl ze naar hen keek zoals ze daar hand in hand stonden en hemels gelukkig keken.

'Uwe Genade...' De hoofdsteward stond bij de deur van hun luxehut en kondigde discreet aan dat de gasten over een paar minuten aan wal moesten. Bij die aankondiging schoten Victoria en Jane de tranen in de ogen en Sarah moest vechten tegen een huilbui toen ze hen kuste. Ze klampte zich aan allemaal vast en toen omhelsde ze haar vader nog één keer.

'Schrijf me alsjeblieft... niet vergeten, hoor... we zijn vlak na Kerstmis weer in Londen.' Ze zouden de vakantie met zijn tweeën op het vasteland van Europa doorbrengen. Williams moeder had volgehouden dat ze zoveel op Whitfield te doen had, dat ze hen nauwelijks zou missen. En William vond het een uitstekend idee Kerstmis alleen met Sarah in Parijs door te brengen.

Ze trok haar bontmantel weer aan en ze liepen allemaal naar het dek waar ze elkaar weer kusten, handen schudden met William en toen leidde Edward zijn kleine kudde over de loopplank. Toen hij Sarahs blik vanaf de pier ontmoette, liepen de tranen ook over zijn wangen en hij probeerde ze niet tegen te houden.

'Ik hou van je,' bewoog ze haar mond geluidloos, zwaaide geestdriftig met één hand en klampte zich met de ander aan William vast. Ze wierp iedereen kushandjes toe toen ze in een regen van confetti en serpentines van de pier wegvoeren. Ergens op een ander dek werd de 'Marseillaise' gespeeld. Terwijl ze langzaam van hen afdreef, wist ze dat ze nooit zou vergeten hoeveel iedereen op dat ogenblik voor haar betekende.

William hield haar hand stevig vast tot het grote schip langzaam omkeerde in de Hudson River en daarna konden ze de mensen op de pier niet langer meer zien. De tranen stroomden over haar wangen en er klonk een snik toen hij haar weer in zijn armen trok. 'Rustig maar, lieveling, ik ben er toch... We gaan gauw weer een keertje terug. Dat beloof ik.' En hij meende het.

'Het spijt me... het lijkt zo ondankbaar van me... Maar het is alleen... omdat ik zoveel van ze hou... en ik hou van jou...' Er was de afgelopen paar dagen zoveel gebeurd, dat ze nog steeds een beetje door haar gevoelens werd overweldigd. Hij bracht haar weer terug naar hun hut en bood haar nog wat champagne aan, maar ze zei met een vermoeid glimlachje dat ze eigenlijk liever een kopje koffie wilde hebben.

Hij belde de steward en bestelde koffie voor haar en jasmijnthee voor zichzelf met een schaaltje kaneelbeschuitjes in plaats van een ontbijt. Terwijl ze zaten te eten, drinken en praten ebde haar verdriet weg en voelde ze zich wat beter. Toch waardeerde hij het in haar dat ze zoveel gevoel had en dat ook toonde.

'Wat zou je vandaag willen doen?' vroeg hij haar. Ondertussen bekeek hij de menu's en brochures, die hen alle sporten en afleidingen toonden die het enorme schip bood. 'Wil je voor de lunch gaan zwemmen in het zwembad? Of wat gaan sjoelbakken? We kunnen na de thee naar de bioscoop gaan. Eens kijken, ze draaien The Baker's Wife van Marcel Pagnol, als je die nog niet hebt gezien.' Eigenlijk had ze dat wel, en ze had vorig jaar genoten van Pagnols Harvest, maar dat deed er niet toe. Het was zo leuk om dingen samen met hem te doen en ze ging dichter bij hem zitten om samen de brochure te bekijken. Ze stond versteld van de dingen die de Franse scheepvaartlijn zijn passagiers allemaal bood. Tijdens het lezen, voelde ze dat hij haar hals aanraakte en zijn hand langzaam naar haar borst liet zakken. Plotseling kuste hij haar en het volgende ogenblik lagen ze op bed en vergaten alle andere ontspanningen. Tegen lunchtijd kwamen ze weer een beetje bij hun positieven en ze lachte schor terwijl ze een stukje kaneelbeschuit oppeuzelde dat nog op het schaaltje naast haar bed stond.

'Ik denk dat we deze reis niet veel aan sport aan boord toe zullen komen, hè?'

'Ik weet niet eens zo zeker of we deze hut wel uitkomen.' En alsof ze hem daarvan het bewijs wilde leveren, plaagde ze hem weer en hij reageerde sneller dan ze had verwacht.

Daarna haalden ze het helemaal tot de badkamer en daar bedreven ze nogmaals de liefde en tegen de tijd dat ze zich weer buiten de hut waagden, was het laat in de middag en keken ze beiden een beetje beschaamd terug op hun dagindeling.

'We zullen wel een schitterende reputatie hier aan boord krijgen,' fluisterde William tegen haar. 'Het is maar goed dat we met een Franse scheepvaartlijn zijn gegaan.'

'Denk je dat ze het weten?' Sarah keek een beetje zenuwachtig. 'Het is toch onze huwelijksreis...'

'O, god, ja. Hoe kon ik het vergeten. Zeg, ik geloof dat ik mijn portefeuille op het bureau heb laten liggen. Vind je het erg om even mee terug te lopen?'

'Nee, hoor,' zei ze bereidwillig, hoewel ze zich niet goed kon voorstellen waarom hij die nodig had. Maar hij was heel aanhoudend. Dus ging ze met hem terug naar de hut en liep achter hem aan naar binnen. Hij deed de deur dicht toen ze binnenkwam en zodra de deur achter hen in het slot was, pakte hij haar beet.

'William!' gilde ze terwijl hij lachte en ze begon te giechelen. 'Je bent een sex-maniak!'

'Nietwaar... normaal gesproken ben ik heel degelijk. Het is jouw schuld!' zei hij terwijl hij haar hals verslond en haar armen, haar borsten, haar dijen en nog meer aantrekkelijke plekjes.

'Mijn schuld? Wat heb ik gedaan?' Maar ze genoot van iedere seconde, terwijl ze zich op de grond van de zitkamer lieten vallen en hij haar weer begon te strelen.

'Je bent veel en veel te aantrekkelijk,' zei hij terwijl hij zijn ogen dichtdeed en bij haar binnendrong. Ze hadden hun kleren nog half aan.

'Jij ook,' mompelde ze en slaakte toen een kreetje. Het duurde lang voordat ze weer opstonden en met een spoor van kleren achter hen aan in hun slaapkamer terechtkwamen.

Die avond namen ze niet de moeite om te gaan eten en toen hun hut-bediende hen opbelde en aanbood het diner in hun hut te serveren, sloeg William dat af en zei spijtig dat ze allebei zeeziek waren. Toen bood hij toost en soep aan, maar William beweerde dat ze beiden sliepen en nadat hij had opgehangen, grinnikte de Fransman tegen het dienstmeisje.

'Mal de mer?' vroeg ze veelbetekenend en vroeg zich af of ze echt zeeziek waren, maar de kleine steward knipoogde. Hij had het paar goed bekeken en wist wel beter.

'Mon oeil. Lune de miel.' Wittebroodsweken, legde hij uit en ze lachte toen hij in haar billen kneep.

William en Sarah kwamen de volgende ochtend gezond en uitgerust weer aan dek en William glimlachte onophoudelijk naar haar. Sarah lachte terug terwijl ze over het dek liepen en ze in twee ligstoelen plaatsnamen.

'Zeg, iedereen zal echt weten wat we hebben gedaan als je zo blijft glimlachen.'

'Ik kan er niets aan doen. Ik ben nooit eerder in mijn leven zo gelukkig geweest. Wanneer kunnen we weer terug naar de hut? Ik zweer je dat het een verslaving wordt.'

'Ik roep de kapitein erbij als je me nog eens aanraakt. Tegen de tijd dat we in Parijs aankomen, kan ik niet meer lopen.'

'Dan zal ik je wel dragen.' Hij grinnikte terwijl hij zich naar haar toe boog en haar weer kuste. Ze keek niet alsof ze het werkelijk erg vond. Ze genoot er ook van en ze hield van hem. Die dag deden ze een poging om het schip te bekijken en ze wisten tot theetijd buiten bed te blijven. Toen moesten ze beloond worden, maar ze dwongen zichzelf zich weer aan te kleden voor het diner.

Sarah genoot ervan om naar de eetzaal van de Normandie te gaan. Het was een stijlvol sprookjesland, met een plafond dat tot drie dekken hoog ging en de zaal zelf was nog iets groter dan de Hall of Mirrors in Versailles en minstens net zo indrukwekkend. Hij had een verguld plafond en tegen de muren stonden zo'n zeven meter hoge pilaren die zacht licht verspreidden. Ze liepen een enorme, met blauw tapijt beklede, trap af. William droeg avondkleding net als alle andere mannen.

'Betekent het feit dat we vanavond in de eetzaal dineren, dat de wittebroodsweken voorbij zijn?' fluisterde ze tegen hem.

'Daar was ik zelf ook een beetje bang voor,' vertrouwde hij haar toe, terwijl hij zijn soufflé verorberde. 'Ik denk dat we terug moeten naar de hut zodra we dít op hebben.' Ze giechelde en ze kregen het waarachtig voor elkaar om nog naar de Grand Salon boven de eetzaal te gaan en even te dansen voor ze een laatste wandelingetje over het dek maakten en elkaar onder de sterren kusten. Toen keerden ze eindelijk terug naar hun hut. Het was de volmaakte huwelijksreis en ze hadden een heerlijke tijd met zwemmen, wandelen, dansen, eten en vrijen. Het leek of ze tussen twee werelden in leefden, hun oude en hun nieuwe. Ze probeerden iedereen te ontlopen, hoewel de meeste mensen in de eersteklas wel wisten wie ze waren en meer dan eens hoorde ze mensen fluisteren als ze voorbij liepen: 'De hertog en hertogin van Whitfield...' Windsor?' vroeg een douairière. 'Ze is veel jonger dan ik dacht... en veel knapper...' Sarah was niet in staat een glimlach te onderdrukken. William kneep haar zachtjes en noemde haar daarna plagend Wallis.

'Noem me nooit zo, anders ga ik jou David noemen!'

Sarah had hen nog niet ontmoet, maar William had haar verteld dat ze hen vermoedelijk in Parijs op zouden zoeken. 'Je zult haar waarschijnlijk aardiger vinden dan je denkt. Ze is niet direct mijn smaak, maar ze is erg aardig. En hij is gelukkiger dan vroeger, hij beweert dat hij nu kan slapen. Ik denk dat ik weet waarom,' grinnikte William. Hij sliep zelf bijzonder goed tussen de vrijpartijen met zijn bruid door.

De laatste avond dineerden ze bij de kapitein aan tafel en bezochten ze het Gala. Ze waren de vorige avond ook naar het gekostumeerde bal geweest, verkleed als maharadja en maharani in kostuums die ze van de steward hadden geleend en juwelen die Sarah zelf had meegenomen. De rollen pasten heel goed bij hen. William zag er erg knap in uit en Sarah zag er uiterst exotisch uit. Maar haar handigheid met make-up en haar naakte buik hadden haar alleen maar een vervroegde terugkeer naar hun luxehut opgeleverd. De stewards sloten nu weddenschappen af: hoe lang ze uit bed konden blijven. Tot nu toe was vier uur het langst geweest.

'Misschien zouden we aan boord moeten blijven,' stelde Sarah voor toen ze tijdens hun laatste nacht in bed lag en af en toe wegdoezelde nadat ze na het 'captains dinner' de liefde hadden bedreven. 'Ik weet eigenlijk niet of ik wel naar Parijs wil.' William had een suite voor hen in het Ritz Hotel gereserveerd en daar zouden ze een maand blijven. Ze zouden ritjes langs de kastelen buiten Parijs gaan maken. Ze wilden naar Bordeaux, de Loire en Tours... en de Faubourg-St. Honoré, zei ze met een grijns... naar Chanel en Dior en Mainbocher... en Balenciaga.

'Je bent een vreselijk meisje,' beschuldigde William haar terwijl hij weer bij haar in bed kroop en zich plotseling afvroeg of ze na al dat vrijen van de afgelopen week misschien al een baby hadden verwekt. Hij wilde haar er wel iets over vragen, maar voelde zich toch niet zeker genoeg. Later op de avond verzamelde hij toch de moed bij elkaar. 'Jij... eh... jij bent nooit in verwachting geweest, hè, in je vorige huwelijk, bedoel ik?' Hij was alleen maar nieuwsgierig en hij had het haar nooit gevraagd. Haar antwoord verbaasde hem.

'Jawel.' Ze zei het heel zachtjes en ze keek hem niet aan toen ze hem antwoord gaf.

'Wat is er gebeurd?' Het was duidelijk dat ze geen kind had en hij vroeg zich toch af waarom. Hij hoopte maar dat ze geen abortus had ondergaan, dat zou zo traumatisch voor haar zijn geweest en dan zou ze misschien geen kinderen meer kunnen krijgen. Hij had haar daar voor hun huwelijk nooit naar gevraagd.

'Ik heb een miskraam gehad,' zei ze kalm, de herinnering aan dat verlies deed nog pijn, hoewel ze wist dat het destijds het beste was geweest.

'Weet je hoe het kwam? Was er iets gebeurd?' En toen besefte hij dat hij haar een domme vraag had gesteld. Met een huwelijk als het hare kon er van alles zijn gebeurd. 'Laat maar. Het gebeurt niet nog een keer.' Hij kuste haar voorzichtig en ze viel even later in slaap en droomde van baby's en William.

De volgende ochtend verlieten ze het schip in Le Havre en namen de boottrein naar Parijs. Onderweg lachten en kletsten ze voortdurend en direct na aankomst gingen ze regelrecht naar het hotel en vervolgens weer op stap om boodschappen te doen.

'Aha! Ik heb iets gevonden dat je minstens even leuk vindt als vrijen. Sarah, ik ben diep teleurgesteld.' Ze brachten een heerlijke tijd door bij Hermès, Chanel en Boucheron en nog wat kleine juweliers. Hij kocht een beeldige brede saffieren armband voor haar, met een diamanten sluiting en een ketting met robijnen en prachtige oorbellen. En een enorme broche met robijnen in de vorm van een roos bij Van Cleef.

'Mijn god, William... ik voel me gewoon schuldig.' Ze wist dat hij een kapitaal moest hebben uitgegeven, maar het leek hem niet te kunnen schelen. De sieraden die hij voor haar had gekocht waren schitterend en ze genoot ervan.

'Doe niet zo gek!' Hij beschouwde het als een gewoon voorval. 'Beloof me alleen dat je twee dagen lang in onze kamer blijft, iedere keer als we gaan winkelen.'

'Vind je winkelen niet leuk?' Ze keek even teleurgesteld, hij leek er de vorige zomer zo van te genieten.

'Jawel, maar ik vrij liever met mijn vrouw.'

'O, dat...' Ze lachte en kwam aan zijn noden tegemoet zodra ze weer op hun kamer in het Ritz Hotel waren. Daarna winkelden ze nog vaak. Hij kocht prachtige kleren voor haar bij Jean Patou en een schitterend luipaardmantel bij Dior en een enorm parelsnoer bij Mouboussin, dat ze daarna heel vaak droeg. Ze gingen naar het Louvre en tijdens hun tweede week gingen ze op bezoek bij de hertog en hertogin van Windsor. Sarah moest toegeven dat William gelijk had. Hoewel ze zich had voorgenomen haar niet aardig te vinden, vond ze de hertogin bijzonder charmant. Hij was ook heel aardig, verlegen, voorzichtig, gereserveerd, maar bijzonder vriendelijk wanneer je hem leerde kennen. Hij had veel gevoel voor humor wanneer hij zich ontspande bij mensen die hij goed kende. Het was in het begin een moeizame ontmoeting en tot Sarahs ontstemming probeerde Wallis een noodlottige vergelijking tussen hen te trekken. Maar William schoof dergelijke vergelijkingen meteen opzij en Sarah voelde zich een beetje opgelaten toen ze merkte hoe koeltjes hij tegen de hertogin deed. Hij liet er geen twijfel over bestaan hoe hij tegenover haar stond. Hij koesterde daarentegen bijzonder veel genegenheid en respect voor zijn neef.

'Verdomd zonde dat hij met haar is getrouwd,' zei hij op de terugweg naar het hotel. 'Het is ongelooflijk als je bedenkt dat als zij er niet geweest was, hij nog steeds koning van Engeland was geweest.'

'Ik krijg niet het idee dat hij dat ooit erg leuk heeft gevonden. Maar ik kan me vergissen.'

'Je vergist je niet. Hij vond het niet leuk. Hij was er niet geschikt voor. Maar het was toch zijn plicht. Ik moet zeggen dat Bertie het uitstekend doet. Het is een aardige vent. En hij haat die vrouw gewoon.'

'Ondanks alles kan ik wel begrijpen wat de mensen in haar zien. Ze heeft er slag van mensen om haar vinger te winden.'

'Het is een grote intrigante. Heb je de sieraden gezien die hij aan haar heeft gegeven? Die diamanten en saffieren armband moet hem een kapitaal hebben gekost. Van Cleef heeft hem voor haar gemaakt toen ze trouwden.' En ze had er inmiddels een complete set bijpassende sieraden bij, een ketting, oorbellen, een broche en twee ringen.

'Ik vond die armband die ze om haar andere pols had mooier,' zei Sarah zachtjes. 'Dat diamanten kettinkje met die kruisjes.' Dat was veel minder opvallend en William registreerde het in gedachten om haar later ook eens zoiets te geven. Ze had hem ook een prachtige armband van Cartier laten zien die ze net had gekregen, gemaakt van saffieren, robijnen en smaragd in de vorm van bloemen en bladeren. En ze noemde het haar 'fruitslaatje'.

'We hebben onze plicht in ieder geval gedaan, lieverd. Het zou onbeleefd zijn geweest als we ons gezicht niet hadden laten zien. En nu kan ik tegen mijn moeder zeggen dat we dat wel hebben gedaan. Ze is altijd dol op David geweest, ik dacht dat ze er iets van kreeg toen hij afstand van de troon deed.'

'En toch zegt ze dat ze het niet erg vindt dat jij dat hebt gedaan,' zei Sarah verdrietig met nog altijd een schuldgevoel over wat ze hem had ontnomen. Ze wist dat het haar haar hele leven dwars zou blijven zitten, maar het leek William niets te doen.

'Het is niet bepaald hetzelfde,' zei William vriendelijk. 'Hij had de troon, lieveling. Die zou ik nooit hebben gekregen. Moeder voelt dat soort dingen nogal heftig. Maar ze blijft reëel, ze heeft nooit verwacht dat ik koning zou worden.'

'Misschien niet.'

Ze stapten een paar blokken voor het hotel uit de auto en liepen langzaam terug terwijl ze over de hertog en hertogin van Windsor spraken. Ze hadden hen uitgenodigd nog eens te komen, maar William had uitgelegd dat ze de volgende ochtend met hun rondrit zouden beginnen.

Ze waren al van plan naar de Loire te gaan en hij wilde onderweg in Chartres stoppen. Daar was hij nooit geweest.

Toen ze de volgende ochtend in een kleine gehuurde Renault vertrokken, met William aan het stuur, waren ze in een prima humeur. Ze hadden een lunch meegenomen, voor het geval ze onderweg geen restaurant zouden kunnen vinden en een uur buiten Parijs kwamen ze in een schitterende landelijke omgeving met hier en daar nog wat groen. Er waren paarden, koeien en boerderijen en na nog een uur liepen er schapen over de weg en stond er een geit stil om hen aan te staren toen ze hun lunch in een veld langs de weg opaten. Ze hadden plaids en warme mantels meegenomen, maar het was niet koud en het weer was verrassend zonnig. Ze hadden regen verwacht, maar tot nu toe was het weer perfect geweest.

Ze hadden onderweg kleine hotels gereserveerd en ze waren van plan acht of tien dagen uit Parijs weg te blijven. Op de derde dag bevonden ze zich in Montbazon, slechts zo'n honderdvijftig kilometer van Parijs, en ze vonden het hotelletje waar ze logeerden zo leuk, dat ze er niet weg wilden.

De eigenaar van het hotelletje wees hen verschillende plekjes om op te zoeken en ze hadden kerkjes, een schitterende oude boerderij en twee beeldige antiekwinkeltjes bezocht. Het plaatselijke restaurant was het beste dat ze ooit hadden meegemaakt.

'Ik vind het hier zalig,' zei Sarah gelukkig en at alles op. Ze had veel beter gegeten sinds ze in Parijs waren geweest en was niet meer zo mager, ze zag er prima uit. Soms maakte William zich wel eens zorgen dat het niet gezond was om zo mager te zijn.

'Morgen moeten we echt verder gaan.'

Ze vonden het beiden jammer om te vertrekken. Toen ze een uur onderweg waren, weigerde hun auto tot Williams ergernis. Een plaatselijke boer hielp hen en gaf hen nog wat benzine mee en een half uur later stopten ze om te lunchen bij een openstaand smeedijzeren hek in een oude stenen muur, dat toegang verleende tot een oude overwoekerde weg.

'Dat lijkt de poort tot de hemel wel,' plaagde ze.

'Of de hel. Het hangt ervan af wat we verdienen.' Hij glimlachte terug. Maar hij kende zijn lot al. Hij was in de hemel sinds hij met Sarah was getrouwd.

'Zullen we op onderzoek gaan?' Ze was altijd avontuurlijk en hij vond dat erg leuk aan haar.

'Dat zouden we kunnen doen. Maar als we nu door een boze landeigenaar worden beschoten?'

'Maak je geen zorgen. Ik zal je beschermen. Bovendien ziet het er hier uit alsof het al jaren verlaten is," moedigde ze hem aan.

'Zo ziet het platteland er hier uit, gansje. Dit is Engeland niet.'

'Och, snob!' jouwde ze hem uit en ze liepen de laan op die achter het hek begon. Ze lieten hun auto bij de weg staan om niet teveel de aandacht op hun avontuur te vestigen.

En lange tijd leek er niets anders te zijn dan een oud landelijk weggetje tot er uiteindelijk een lange allée kwam omzoomd met enorme bomen en overgroeid met struiken. Als het netter was geweest, had het zelfs een beetje op de ingang bij Whitfield kunnen lijken, of het landgoed in Southampton.

'Het is hier mooi.' Ze konden de vogels in de bomen horen zingen en ze wandelde neuriënd door het hoge gras en de struiken.

'Ik denk niet dat er hier veel te beleven is,' zei William toen ze bijna aan het eind van de dubbele rij grote bomen kwamen en hij had het nog niet gezegd of hij zag een enorm stenen gebouw in de verte. 'Goede God, wat is dat?' Het leek op Versailles, alleen zagen ze toen ze dichterbij kwamen dat het dringend aan restauratie toe was. Het hele gebouw zag er bouwvallig en verlaten uit en sommige van de bijgebouwen leken op het punt van instorten te staan. Er stond een huisje onderaan de heuvel dat vroeger het huisje van de opzichter geweest moest zijn, maar dat nu nauwelijks meer zo genoemd kon worden.

Rechts stonden de stallen en de enorme schuren voor de rijtuigen. William was geboeid en keek even naar binnen toen ze er langs liepen. Er stonden nog twee oude rijtuigen in, met het familiewapen zorgvuldig verguld aangebracht op de carrosserie.

'Wat een verbazingwekkend geheel.' Hij glimlachte naar haar en was blij dat zij hem ertoe had aangespoord op onderzoek uit te gaan.

'Wat denk je dat het is?' Sarah keek geboeid om zich heen naar de rijtuigen, de halsters en de oude smidswerktuigen.

'Het is een oud château en dit waren de stallen. Het ziet er allemaal uit alsof het al tweehonderd jaar verlaten is.'

'Misschien is dat wel zo.' Sarah glimlachte opgewonden. 'Misschien is er een spook!' Toen begon hij spookachtige geluiden te maken en deed of hij een uitval naar haar maakte terwijl ze naar de weg terugliepen en de heuvel opklommen naar het gebouw dat eruit zag als een kasteel in een sprookje of een droom. Het was niet zo oud als Whitfield, of het kasteel van George en Belinda waar ze elkaar hadden ontmoet, maar William schatte dat dit toch gauw zo'n tweehonderdvijftig of driehonderd jaar oud was en toen ze dichterbij kwamen, zagen ze dat het een hele mooie architectuur had. Er was duidelijk een park geweest en tuinen en misschien zelfs een doolhof, maar het meeste was nu overwoekerd en de ingang van het huis was koninklijk toen ze ervoor stonden. William probeerde de ramen en de deuren, maar die waren allemaal op slot. Eén blik in de van luiken voorziene kamers, door rottende latten heen, toonde hen beeldige vloeren, zorgvuldig besneden lijstwerken en hoge plafonds. Het leek wel alsof ze een enorme stap in de tijd terug hadden gedaan en zich nu in de tijd van Louis XIV of XV of XVI bevonden. Je verwachtte gewoon dat er ieder ogenblik in volle vaart een rijtuig om de hoek zou komen, vol mannen met pruiken en satijnen rijbroeken die hen zouden vragen waarom ze daar waren.

'Van wie denk je dat het is geweest?' vroeg ze, hevig geboeid door haar omgeving.

'Dat weet de plaatselijke bevolking wel. Het kan geen groot geheim zijn. Het is een enorm complex.'

'Denk je dat het nog van iemand is?' Het leek of het jaren geleden al was verlaten, maar het moest van iemand zijn.

'Dat moet wel. Maar duidelijk niet van iemand die er prijs op stelt, of het zich kan veroorloven het te onderhouden.' Het zag er vreselijk uit, zelfs de marmeren trap aan de voorkant was verschrikkelijk gehavend. Het zag er allemaal uit of het al tientallen jaren verlaten was.

Sarah keek enthousiast om zich heen. 'Zou je het niet heerlijk vinden een dergelijk bouwwerk te restaureren? Zoals het vroeger is geweest... je weet wel, precies zo restaureren als het was.' Haar ogen glansden bij de gedachte alleen al en hij rolde met zijn ogen van zogenaamde vertwijfeling en uitputting.

'Heb je er enig idee van hoeveel werk dat zou zijn? Kun je je dat zelfs maar voorstellen... om over de kosten maar te zwijgen. Het zou een heel leger werklui kosten om dit weer in de oorspronkelijke staat te herstellen en de complete Bank of Engeland.'

'Maar stel je eens voor hoe mooi het uiteindelijk zou worden. Het zou het waard zijn.'

'Voor wie?' Hij lachte en keek haar geamuseerd aan. Hij had haar sinds hij haar had ontmoet nog nooit zo opgewonden gezien. 'Hoe kun je je zo druk maken over iets dergelijks? Het is een complete ramp.' In werkelijkheid kon hij er ook wel warm voor lopen, maar de hoeveelheid werk die verricht moest worden, was afschrikwekkend. 'We zullen er eens naar vragen als we strakjes terug zijn. Ik ben ervan overtuigd dat hier minstens tien mensen zijn vermoord en dat het een vreselijk oord is.' Hij plaagde haar er de hele terugweg mee, maar ze wilde er niets over horen. Ze vond het het mooiste dat ze ooit had gezien en als het mogelijk was geweest, zou ze het ter plekke hebben gekocht, zei ze en William geloofde haar op haar woord.

Vlak bij de grote weg ontmoetten ze een oude boer en William vroeg hem in het Frans over het vervallen château dat ze net hadden gezien en hij kon hen er heel wat over vertellen. Sarah deed haar uiterste best zoveel mogelijk te verstaan en het meeste begreep ze wel. Naderhand vertelde William haar nog een paar details. Het heette Le Château de la Meuze en het was al zo'n tachtig jaar verlaten, sinds het eind van 1850. Daarvoor was het meer dan tweehonderd jaar bewoond geweest door dezelfde familie, maar de laatste telg was kinderloos gestorven. Daarna was het in handen van generaties neven en nichten en andere verre verwanten geweest en de oude man wist niet zeker wie nu de eigenaar was. Hij zei dat er nog wel mensen waren geweest toen hij nog klein was, een oude vrouw die het gebouw niet kon onderhouden, La Comtesse de la Meuze, een nicht van de Franse koningen. Maar ze was in zijn jeugd gestorven en sindsdien was het huis afgesloten geweest.

'Wat jammer. Ik vraag me af waarom niemand heeft geprobeerd het te restaureren.'

'Dat zal te duur zijn geweest. De Fransen hebben zware tijden achter de rug. En dit soort complexen zijn niet zo gemakkelijk te onderhouden.' Hij wist maar al te goed hoeveel geld en aandacht het vergde om Whitfield te onderhouden en dit zou veel kostbaarder zijn.

'Ik vind het zonde.' Ze keek verdrietig toen ze aan het oude huis dacht, hoe het zou kunnen zijn en hoe het geweest was. Ze had dolgraag haar mouwen opgestroopt om het met William te restaureren.

Ze liepen terug naar de auto en hij keek haar nieuwsgierig aan. 'Meen je dat nou, Sarah? Vind je het echt zo leuk? Zou het je echt iets lijken om te doen?'

'Ik zou het enig vinden.' Haar ogen lichtten op.

'Het is een heidens karwei, hoor. En het wordt nooit goed, tenzij je er zelf wat aan doet. Je zult moeten timmeren, werken en zweten samen met de werklui die komen helpen. Weet je, ik heb Belinda en George hun huis zien restaureren en je hebt er geen idee van wat een karwei dat is.' Maar hij wist ook dat ze ervan hadden genoten en hoe na het hen aan het hart was komen te staan tijdens het proces.

'Ja, maar hun huis is veel ingewikkelder dan dit en het is veel ouder,' legde Sarah uit. Had ze maar een toverstokje en kon ze maar op die manier het Château de la Meuze krijgen.

'Dit zou ook niet zo gemakkelijk zijn,' zei William bedachtzaam. 'Alles en alles moet gerestaureerd worden, zelfs het huisje van de opzichter, de schuren en de stallen.'

'Dat kan me niet schelen,' zei ze koppig. 'Ik zou dolgraag iets dergelijks doen,' - ze keek hem aan - 'als jij me zou helpen.'

'Ik dacht dat ik dit soort avonturen achter me had gelaten. Het heeft me vijftien jaar gekost om Whitfield goed aan het lopen te krijgen, maar tja, je maakt het wel erg verleidelijk.' Hij voelde zich gelukkig en tevreden, zoals het geval was sinds hij haar had ontmoet.

'Het zou zo geweldig kunnen zijn...' Haar ogen glansden en hij glimlachte. Hij was als was in haar handen en hij zou vrijwel alles voor haar gedaan hebben.

'Maar dit is Frankrijk! Hoe zit het dan met Engeland?' Ze probeerde beleefd te blijven, maar ze was op slag verliefd geworden op deze plaats hoewel ze hem nergens toe wilde dwingen. Misschien was het veel te duur, of misschien gewoon te veel werk.

'Ik zou hier dolgraag willen wonen. Maar misschien kunnen we wel iets dergelijks in Engeland vinden.' Dat leek niet erg logisch. Hij had Whitfield al en dankzij hem verkeerde het in een prima staat. Hier lag dat anders. Het zou een plekje van hen zelf kunnen zijn dat ze met hun eigen handen zouden restaureren, iets dat ze samen zouden creëren en opbouwen. Ze was in haar hele leven nog nooit zo opgewonden geweest over iets en ze wist dat het gekkenwerk was. Ze zaten beslist niet te wachten op een bouwvallig château in Frankrijk. Ze probeerde het uit haar hoofd te zetten toen ze wegreden, maar de rest van de rit kon ze alleen maar aan het eenzame château denken waar ze in korte tijd zo van was gaan houden. Ze bedacht dat het enige dat eraan ontbrak mensen waren, die ervan hielden. Het leek bijna een eigen ziel te hebben, als een verdwaald kind of een heel verdrietige oude man. Maar wat het ook was, ze wist dat het niet van haar zou worden, en ze praatte er niet meer over op de terugweg naar Parijs. Ze wilde niet dat hij het gevoel kreeg dat ze aan zijn hoofd zat te zeuren en ze wist dat haar geestdrift een onmogelijkheid was.

Het was inmiddels kerstweek en Parijs was heerlijk. Ze gingen een keertje uit dineren bij de Windsors, in hun huis aan de Boulevard Suchet dat door Boudin was ingericht. De rest van de tijd brachten ze samen door en ze genoten van hun eerste Kerstmis. William belde zijn moeder een paar keer op om er zeker van te zijn dat ze niet eenzaam was, maar ze was voortdurend weg, naar landgoederen in de buurt, uit eten bij verwanten. Kerstavond bracht ze op Sandringham door bij de koninklijke familie voor hun traditionele kerstdiner. Bertie had speciaal voor haar een auto, twee lakeien en een hofdame gestuurd.

Sarah belde haar ouders op kerstavond in New York toen ze wist dat Peter en Jane daar ook zouden zijn en ze kreeg heel even een beetje heimwee. Maar William was heel lief voor haar en ze was erg gelukkig met hem. Op kerstdag gaf hij haar een buitengewoon mooie ring van smaragd en saffieren van Van Cleef, bezet met diamanten en een schitterende armband van Cartier met een bloemontwerp gemaakt van diamanten, een cabochon geslepen smaragd, saffieren en robijnen. Ze had er zo één gezien aan de arm van de hertogin van Windsor en het bewonderd. Het was een heel bijzonder stukje handwerk en ze stond er versteld van toen William het haar gaf.

'Lieveling, wat verwen je me!' Ze waardeerde zijn cadeaus enorm. Er waren tassen, sjaals en boeken bij, van venters langs de Seine en hij had geweten dat ze die mooi vond, en kleine prulletjes waar ze om moest lachen, zoals een pop waarvan ze hem had verteld dat hij precies leek op een pop die ze vroeger had gehad. Hij kende haar zo goed en hij was zo ongelooflijk royaal en attent.

Ze gaf hem een schitterend blauw emaille en gouden sigarettenhouder van Carl Fabergé met een inscriptie van de tsarina Alexandra aan de tsaar uit 1916 en mooie rijkleding van Hermès waar hij naar had staan kijken en een bijzonder modieus nieuw horloge van Cartier. Aan de achterkant had ze laten graferen: 'Eerste Kerstmis, Eerste Liefde, met heel mijn hart, Sarah.' Hij was zo geroerd toen hij dat las dat de tranen in zijn ogen sprongen en toen nam hij haar mee naar bed en bedreef hij de liefde met haar. Ze brachten kerstdag grotendeels in bed door, verrukt dat ze niet terug naar Londen waren gegaan voor alle pracht en praal, plechtigheden en eindeloze tradities.

Toen ze laat in de middag wakker werden, keek hij glimlachend op haar neer op het ogenblik dat ze langzaam haar ogen open deed. Hij kuste haar hals en vertelde haar weer hoeveel hij van haar hield. 'Ik heb nog iets voor je,' biechtte hij op. Hij wist niet zeker of ze het vreselijk zou vinden of heerlijk. Het was het gekste dat hij ooit had gedaan, het krankzinnigste ogenblik in zijn leven en toch had hij het gevoel dat ze het verrukkelijk zou vinden. En als dat zo was, dan was het alle moeilijkheden en kosten waard. Hij haalde een doosje uit een la. Het was in een gouden papiertje verpakt en er zat een dun rood lintje omheen.

'Wat is dat?' Ze keek hem met kinderlijke nieuwsgierigheid aan terwijl hij zijn hart vasthield.

'Maak maar open.'

Langzaam en voorzichtig pakte ze het uit en vroeg zich af of het een sieraad was. Het was er klein genoeg voor. Maar toen ze het papier eraf haalde, lag er een kleiner doosje in en daarin zat een houten huisje dat van een luciferdoosje was gemaakt. Ze wist niet zeker wat het was en ze keek hem vragend aan. 'Wat is dat, schat?'

'Maak maar open,' zei hij en zijn stem klonk verstikt en angstig.

Ze maakte het luciferdoosje open en daarin lag een stukje papier waarop alleen maar stond: 'Le Château de la Meuze. Prettig kerstfeest 1938. Van William met veel liefs.'

Sarah keek hem verbaasd aan toen ze de woorden las. Plotseling begreep ze wat hij had gedaan en ze gaf een kreet van verbazing, en kon zich niet voorstellen dat hij zoiets geks had gedaan. Ze had nooit eerder ooit iets zo graag willen hebben.

'Heb je het gekocht?' vroeg ze verbaasd en ze sloeg haar armen om zijn hals en sprong van opwinding naakt op zijn schoot. 'Heb je het écht gekocht?'

'Het is van jou. Ik weet niet zeker of we gek of briljant zijn. Als je het niet wilt hebben, kunnen we het land verkopen en het laten verrotten of vergeten.' Het had hem niet veel gekost. Het had alleen veel moeite gekost om de zaak rond te krijgen. Maar het bedrag dat hij ervoor had betaald was belachelijk laag geweest. Het laten ombouwen van zijn jachthutje in Engeland zou hem meer gekost hebben dan om het Château de la Meuze met alle land en gebouwen te kopen.

Ze was zo opgewonden dat ze helemaal buiten zichzelf was en hij was enthousiast dat ze zo gelukkig met zijn geschenk was. Het was lastiger geweest dan hij had gedacht. Er waren vier erfgenamen geweest, twee ervan woonden in Frankrijk, een in New York en de ander ergens op het platteland in Engeland. Maar zijn advocaten hadden hem daarmee geholpen. Sarahs vader had de vrouw in New York via de bank opgespoord. Het waren verre neven en nichten van de hertogin die tachtig jaar geleden was gestorven, zoals de boer had verteld. De mensen van wie hij het château had gekocht waren maar heel in de verte familie van haar geweest en niemand had ooit geweten wat ze met het bezit hadden moeten doen of hoe het te verdelen, dus hadden ze het aan zijn lot overgelaten tot Sarah het had gevonden en er verliefd op was geworden.

En toen keek ze bezorgd naar William. 'Heeft het veel gekost?' Ze zou zich vreselijk schuldig hebben gevoeld als dat zo was, zelfs al vond ze diep in haar hart dat het dat wel waard was. Hij had er echter vrijwel niets voor betaald. Alle erfgenamen waren enorm opgelucht om ervan bevrijd te zijn en geen van hen was bijzonder inhalig geweest.

'Dat komt nog wel wanneer we het gaan restaureren.'

'Ik beloof je dat ik alles zelf doe... alles! Wanneer kunnen we teruggaan om te beginnen?' Ze sprong als een kind op en neer terwijl hij kreunde, zowel van verrukking als van wanhoop.

'Eerst moeten we terug naar Engeland, want ik moet daar nog een paar zaken regelen. Ik weet het niet... misschien in februari... maart?'

'Kan het niet eerder?' Ze zag eruit als een groot gelukkig klein meisje op kerstochtend.

'We kunnen het proberen...' Hij was dolgelukkig dat ze er zo blij mee was. Hij was er nu ook opgewonden over en het kon leuk worden al het werk samen met haar te doen, als ze er tenminste niet onder zouden bezwijken. 'Ik ben blij dat je het leuk vindt. Ik heb wel mijn hart vastgehouden bij het idee dat je het helemaal was vergeten en het niet echt wilde hebben. En je vader denkt zonder meer dat ik stapelgek ben. Ik zal je straks wel een paar telegrammen laten zien. Hij zei dat dit bijna net zo erg klonk als die boerderij die je op Long Island wilde kopen en het is hem nu volledig duidelijk dat we allebei getikt zijn en goed bij elkaar passen.' Ze giechelde vol vreugde toen ze weer aan het huis dacht en toen keek ze William met die typische ondeugende blik aan die hij al begon te herkennen.

'Ik heb ook iets voor jou... denk ik... ik had niets willen zeggen tot we weer in Engeland waren en ik het zeker wist... maar ik denk dat het mogelijk is... dat we een baby krijgen...' Ze keek schaapachtig en blij tegelijk en hij keek haar verwonderd en verbaasd aan.

'Zo snel al, Sarah, meen je dat?' Hij kon het niet geloven.

'Ik denk van wel. Het moet op onze huwelijksnacht gebeurd zijn. Over een paar weken weet ik het zeker.' Maar ze had de eerste tekenen al herkend. Dit keer had ze het zelf gemerkt.

'Sarah, mijn lieveling, je bent werkelijk bewonderenswaardig!' Op één avond kreeg hij een gezin en een château in Frankrijk, afgezien van het feit dat het kind nog maar nauwelijks was verwekt en het château al bijna een eeuw lang een ruïne was, desondanks waren ze allebei heel tevreden.

Ze bleven in Parijs, liepen langs de Seine, bedreven de liefde en hadden rustige dinertjes in bistrootjes tot vlak na nieuwjaar en keerden toen terug naar Londen als hertog en hertogin van Whitfield.

11

Zodra ze in Londen terug waren, stond William erop dat Sarah naar zijn arts in Harley Street ging. En deze bevestigde wat ze al een paar weken gedacht had. Tegen die tijd was ze vijf weken zwanger en hij zei dat het kind eind augustus of begin september geboren zou worden, maar drong erop aan dat ze het de eerste paar maanden rustig aan zou doen vanwege de miskraam die ze had gehad. Hij vond dat ze zich in een uitstekende conditie bevond en feliciteerde William met zijn stamhouder toen hij haar kwam ophalen. William was duidelijk erg tevreden met zichzelf en met haar en toen ze dat weekend naar Whitfield gingen, vertelden ze het zijn moeder.

'Mijn lieve kinderen, dat is geweldig!' jubelde ze en deed alsof ze iets hadden bereikt dat nog nooit iemand anders was gelukt sinds Maria Jezus had gekregen. 'Ik wil jullie er wel even aan helpen herinneren dat het je vader en mij dertig jaar heeft gekost om dat voor elkaar te krijgen. Ik feliciteer jullie met deze snelheid en dit geluk! Wat knap van jullie!' Ze toostte op hen en ze lachten. Ze was bijzonder blij voor hen en ze vertelde Sarah weer dat de geboorte van William het gelukkigste ogenblik in haar leven was geweest. Evenals de arts, drong ze erop aan dat Sarah het rustig aan moest doen, geen domme dingen moest uithalen die de baby of haarzelf konden schaden.

'Ik voel me prima, heus waar.' Ze voelde zich verrassend goed en de arts had gezegd dat ze 'verstandig' konden vrijen, ze kon beter niet aan kroonluchters gaan hangen of proberen Olympische records te verbeteren en dat had Sarah William ook verteld, want hij was doodsbenauwd dat vrijen haar of de baby kon schaden. 'Ik bezweer je dat het niet erg is. Hij heeft het gezegd.'

'Hoe weet hij dat?'

'Hij is arts,' stelde ze hem gerust.

'Misschien is hij niet zo goed. Misschien moet je naar een ander.'

'William, het is de arts van je moeder geweest voordat jij werd geboren.'

'Precies. Hij is te oud. We zullen een jongere zoeken.'

Hij ging inderdaad zo ver een specialist voor haar op te sporen en om hem een plezier te doen, ging ze naar hem toe en hij vertelde haar precies hetzelfde als de vriendelijke oude Lord Allthorpe had gezegd die Sarah veel liever had. Tegen die tijd was ze twee maanden zwanger, zonder enig probleem.

'Ik zou wel eens willen weten wanneer we naar Frankrijk teruggaan,' zei ze nadat ze een maand in Londen hadden gezeten. Ze stond te popelen om aan hun nieuwe huis te beginnen.

'Meen je dat nou?' William keek ontsteld. 'Wil je er nu heen? Wil je niet wachten tot de baby geboren is?'

'Natuurlijk niet. Waarom moeten we al die maanden wachten terwijl we er nu aan kunnen werken? Allemachtig, ik ben niet ziek, lieveling, ik ben zwanger.'

'Dat weet ik. Maar als er nu iets gebeurt?' Hij keek wanhopig en wenste dat ze niet zo vastbesloten was. Maar zelfs de oude Lord Allthorpe was het ermee eens dat er niet echt een reden was voor haar om thuis te blijven en zolang ze zichzelf maar een beetje ontzag, en geen zware dingen ging tillen vond hij haar plannen om naar Frankrijk te gaan prima.

'Het is het beste voor haar om bezig te zijn,' verzekerde hij hen en stelde voor tot maart te wachten, dan zou ze drie volle maanden zwanger zijn. Het was het enige compromis dat Sarah bereid was te aanvaarden. Ze zou tot maart wachten met de terugkeer naar Frankrijk, maar geen seconde langer. Ze stond te popelen om aan het château te beginnen.

William probeerde zijn werk op Whitfield zo lang mogelijk te rekken en zijn moeder drong er bij hem op aan dat hij tegen Sarah moest zeggen het kalm aan te doen.

'Moeder, dat probeer ik, maar ze luistert niet,' zei hij in een ogenblik van wanhoop.

'Ze is zelf nog een kind. Ze beseft niet dat je voorzichtig moet zijn. Ze wil deze baby toch niet verliezen.' Sarah had die les al overduidelijk geleerd en ze was heel wat voorzichtiger dan William dacht. Ze rustte vaak en zat met haar benen omhoog wanneer ze moe was. Ze was niet van plan deze baby te verliezen. Ze was echter evenmin van plan maar wat rond te klungelen, dus zeurde ze net zo lang tot hij eindelijk klaar was om naar Frankrijk te gaan en haar niet langer kon tegenhouden. Het was midden maart en ze dreigde zonder hem te vertrekken.

Ze gingen met het koninklijke jacht van Lord Mountbatten naar Parijs die op weg was om de hertog van Windsor op te zoeken en hij wilde het jonge echtpaar wel een dienst bewijzen door ze mee te nemen. 'Dickie' zoals William en zijn vrienden hem noemden, was een bijzonder aantrekkelijke man en Sarah hield hem de hele overtocht bezig met verhalen over het château en het werk dat ze eraan zouden verrichten.

'William, ouwe jongen, het ziet er naar uit dat je je niet hoeft te vervelen.' Maar hij dacht ook dat het goed voor hen zou zijn. Het was duidelijk dat ze heel verliefd waren en bijzonder opgewonden over hun plan.

William liet de portier van het Ritz Hotel een auto voor hen huren en tweeënhalf uur buiten Parijs vonden ze een hotelletje dat niet ver van hun bouwvallige château lag. Ze huurden de bovenverdieping van het hotelletje af en waren van plan daar te blijven wonen tot ze het château weer leefbaar hadden gemaakt. Ze wisten allebei dat dit wel enige tijd in beslag kon gaan nemen.

'Het kan jaren duren, hoor,' mopperde William toen hij het weer zag. En hij bracht de daaropvolgende twee weken door met het ronselen van werklui. Uiteindelijk nam hij een behoorlijke ploeg in dienst en ze begonnen met het loswrikken van de planken en latten om te kijken wat er binnen was. Ze stuitten al werkende overal op verrassingen, soms waren het leuke, soms niet. De grootste zitkamer was schitterend en uiteindelijk vonden ze drie zitkamers met beeldige boiseries en verschoten gouden randjes op sommige lijsten. Er waren marmeren open haarden en mooie vloeren. Hier en daar was het hout vernield door schimmel, jarenlang vocht en dieren die zich door de planken heen naar binnen hadden gewaagd en aan de beeldige lijsten hadden geknaagd.

Er was een enorme, mooie eetkamer, een paar kleinere zitkamers, allemaal op de begane grond, een bijzondere, met houten panelen betimmerde bibliotheek, een statige hal die in ieder willekeurig Engels kasteel gepast zou hebben en een keuken die zo oud was, dat hij Sarah deed denken aan de musea die ze vorig jaar met haar ouders had bezocht. Er was gereedschap dat zeker in geen tweehonderd jaar was gebruikt en ze verzamelde het zorgvuldig met de bedoeling het te bewaren. Ze borgen de twee rijtuigen die ze in de schuur hadden gevonden zorgvuldig op.

William waagde zich voorzichtig naar boven na hun eerste inspectie op de begane grond van het château. Hij wilde Sarah absoluut niet meenemen uit angst dat de vloeren in konden zakken, maar hij merkte tot zijn verbazing dat ze allemaal stevig waren en uiteindelijk liet hij Sarah boven komen om haar te laten zien wat hij had gevonden. Er waren minstens een stuk of tien grote zonnige kamers, weer met schattige boiseries en beeldig gevormde ramen, er was een mooie zitkamer met een marmeren open haard en uitzicht op de hoofdingang en dat wat vroeger het park en de tuinen van het château was geweest. Opeens besefte Sarah terwijl ze van kamer naar kamer liep, dat er geen badkamers waren. Natuurlijk waren die er niet, lachte ze in zichzelf. Ze baadden in die tijd in badkuipen in hun kleedkamers en ze hadden potten in plaats van toiletten.

Er was heel wat werk te verzetten, maar het was wel de moeite waard. Zelfs William zag er nu opgewonden uit. Hij maakte tekeningen voor de mannen, ontwierp schema's en bracht iedere dag van 's morgens vroeg tot 's avonds laat door met het geven van aanwijzingen, terwijl Sarah meewerkte, oud hout schuurde, vloeren opnieuw politoerde, boiseries schoonmaakte, verguldsel repareerde, koper en brons poetste tot het glansde en uiteindelijk bracht ze het grootste deel van de dagen door met verven. Terwijl ze aan het hoofdhuis werkten, gaf William een ploeg jonge kerels opdracht het opzichtershuisje te repareren zodat ze uiteindelijk vanuit het hotel daar naartoe zouden kunnen verhuizen en ter plekke permanent bij het enorme project aanwezig zouden zijn.

Het opzichtershuisje was klein. Er was een zitkamertje, met een kleinere slaapkamer ernaast, een grote gezellige keuken en boven waren twee grotere zonnige slaapkamers. Het was voldoende voor hen en misschien zelfs voor een dienstmeisje beneden als Sarah die eventueel op den duur nodig zou hebben. Ze hadden een eigen slaapkamer en zelfs eentje voor de baby.

Ze voelde de baby nu bewegen en iedere keer wanneer ze dat voelde, glimlachte ze en was ze ervan overtuigd dat het een jongen zou worden die precies op William zou lijken. Dat vertelde ze hem af en toe en hij hield vol dat het hem niets kon schelen of het een jongen of een meisje werd, ze wilden toch meer kinderen hebben. 'En we hoeven toch geen stamhouder voor de troon te hebben,' plaagde hij. Hij had immers wel nog altijd zijn titel, Whitfield en de bijbehorende landerijen.

Deze dagen hadden ze andere dingen dan Whitfield of zelfs hun châ-teau aan hun hoofd. In maart had Hitler zijn lelijke kop opgestoken en Tsjecho-Slowakije 'opgeslokt', hij beweerde dat het opgehouden had te bestaan. Hij had tien miljoen mensen opgeslokt die niet Duits waren. En hij had dat nog niet achter de kiezen of hij begon zijn blik op Polen te richten en hen te bedreigen met zaken die al enige tijd in Dantzig en elders een probleem vormden.

Een week later kwam er een einde aan de Spaanse Burgeroorlog die ruim een miljoen levens had gekost en de welvaart van Spanje lag aan diggelen.

April was nog erger. Mussolini deed zijn Duitse vriend na en veroverde Albanië. Nu begonnen de Engelse en Franse regeringen zich te roeren en boden Griekenland en Roemenië hun hulp aan als die dat nodig zouden hebben. Ze hadden Polen hetzelfde aangeboden en beloofden het land dit keer te hulp te schieten als Hitler hen aanviel.

Tegen mei hadden Hitler en Mussolini een overeenkomst getekend en elkaar beloofd elkaar te volgen in geval van oorlog. Dergelijke discussies eindigden en begonnen ook tussen Frankrijk, Engeland en Rusland, maar liepen op niets uit. Het was een akelig voorjaar wat de wereldpolitiek betrof en de Whitfields maakten zich grote zorgen. Tegelijkertijd werkten ze door aan hun gigantische klus aan het Château de la Meuze en Sarah werd helemaal in beslag genomen door haar baby. Ze was nu zes maanden zwanger en hoewel hij het niet tegen haar zei, vond William dat ze erg zwaar was. Ze waren beiden lang en het was niet meer dan redelijk te veronderstellen dat hun kind groot zou zijn. 's Nachts kon hij het in haar voelen bewegen en af en toe wanneer hij dicht tegen haar aan kroop, werd hij door de baby geschopt.

'Doet dat geen pijn?' Hij werd geboeid door het leven dat hij in haar voelde, haar toenemende omvang en de baby die weldra geboren zou worden als het resultaat van de liefde die ze deelden. Hij werd nog steeds overweldigd door het wonder. Af en toe vree hij nog wel met haar, maar hij werd steeds banger haar pijn te doen en zij leek er nu ook minder interesse in te hebben. Ze werkten hard aan het château en als ze 's avonds in bed vielen waren ze allebei doodmoe, 's Ochtends om zes uur kwamen de werklui en begon het getimmer en gehamer weer.

Eind juni konden ze gelukkig in het opzichtershuisje trekken en hun kamers in het hotel opzeggen. Ze leefden nu op hun eigen grondgebied en de omgeving begon er wat netter uit te zien. Hij had een groep tuiniers meegenomen uit Parijs om te kappen, hakken en te planten en het oerwoud weer om te toveren in een tuin. Het park nam meer tijd in beslag, maar tegen augustus begon dat ook ergens op te lijken. Ze stonden versteld van de vooruitgang die ze met het hele huis hadden geboekt. William begon erover te denken of ze er tegen het eind van de maand in zouden kunnen trekken, precies op tijd voor de komst van de baby. Hij werkte vooral erg hard aan hun kamers zodat Sarah het daar prettig zou hebben en als ze er eenmaal waren ingetrokken konden ze verder aan de rest van het huis werken. Het zou jaren kosten voor alle kleine details afgewerkt waren, maar ze hadden in een opmerkelijk korte tijd al een onvoorstelbare hoeveelheid werk verzet.

George en Belinda waren in juli langs geweest en ze waren diep onder de indruk van wat William en Sarah toen al gedaan hadden. Jane en Peter kwamen ook langs en dat was een veel te kort bezoekje voor de zusjes. Jane was weg van William en dolblij voor Sarah dat ze een baby kreeg. Ze beloofde na de geboorte terug te komen, zodat ze hem kon zien, hoewel ze zelf ook weer in verwachting was en het een tijdje zou duren voor ze weer naar Europa kon gaan. Sarahs ouders hadden ook willen komen, maar haar vader voelde zich niet zo goed, hoewel Jane haar bezwoer dat het niets ernstigs was. Bovendien waren ze druk bezig Southampton weer op te bouwen. Haar moeder was vast van plan in het najaar te komen nadat Sarah was bevallen.

Nadat Peter en Jane waren vertrokken, voelde Sarah zich een paar dagen eenzaam en werkte dubbel zo hard aan het huis om een beetje afleiding te krijgen. Ze werkte hard om haar eigen kamer af te krijgen en vooral de kamer daarnaast die ze voor de baby had gereserveerd.

'Hoe gaat het hier?' riep William op een middag toen hij haar brood, wat kaas en een dampende kop koffie kwam brengen. Hij was zo aardig tegen haar familie geweest, zoals hij tegen haar en iedereen was. En Sarah hield meer van hem dan ooit.

'Het wordt wel wat,' zei ze trots. Ze had zorgvuldig een paar boiseries verguld en het zag er mooier uit dan degene die ze in Versailles had gezien.

'Je bent er goed in, hoor.' Hij bewonderde haar werk met een vriendelijke glimlach. 'Ik zou je wel aannemen,' zei hij en boog zich voorover om haar te kussen. 'Voel je je goed?'

'Prima.' Haar rug deed moordend pijn, maar dat wilde ze hem voor geen goud ter wereld vertellen. Ze genoot iedere dag van haar werk en ze zou niet lang meer zwanger zijn. Nog maar een week of drie, vier. Ze hadden een net ziekenhuisje in Chaumont gevonden waar ze kon bevallen. Er werkte daar een uitstekende arts en daar ging ze om de paar weken naar toe. Hij dacht dat alles goed ging, hoewel hij haar had gewaarschuwd dat het een grote baby zou kunnen worden.

'Wat betekent dat?' had ze gevraagd en ze had geprobeerd haar stem nonchalant te laten klinken. Ze was de laatste tijd een beetje zenuwachtig met betrekking tot de geboorte, maar ze had William niet van streek willen maken met haar zorgen, dat leek zo dom.

'Het kan een keizersnede betekenen,' vertelde de arts haar. 'Het kan onaangenaam zijn, maar het is soms op die manier veiliger voor de moeder en het kind als de baby te groot is en dat zou de uwe kunnen zijn.'

'Kan ik na een keizersnede nog meer kinderen krijgen?' Hij had geaarzeld en toen zijn hoofd geschud, hij voelde dat hij haar de waarheid moest vertellen.

'Nee.'

'Dan wil ik het niet.'

'Ga dan veel wandelen, bewegen, oefen wat, zwem als er een rivier in de buurt van uw huis is. Het zal u allemaal helpen tijdens de geboorte, Uwe Genade.' Hij boog altijd beleefd als ze wegging en hoewel ze zijn dreigement wat betreft de keizersnede niet prettig vond, mocht ze hem wel. Ze zei geen woord tegen William over de grote baby, of de mogelijkheid van een keizersnede. Ze wist namelijk één ding zeker, en dat was dat ze meerdere kinderen wilde hebben. En ze zou alles doen om die wens te laten uitkomen.

De baby zou over een dag of veertien komen toen Duitsland en Rusland een niet-aanvalsverdrag tekenden en op die manier alleen Frankrijk en Engeland als mogelijke geallieerden overlieten, aangezien Hitler al een verdrag met Mussolini had getekend en Spanje feitelijk uitgeschakeld.

'Het wordt menens, hè?' vroeg Sarah hem kalm op een avond. Ze waren net in hun kamers in het château getrokken en hoewel het nog niet helemaal af was, vond ze dat ze nooit zoiets moois had gezien en William voelde dat precies zo toen hij Sarah aankeek.

'Het is niet best. Ik zal op een gegeven ogenblik waarschijnlijk naar Engeland terug moeten gaan om te kijken wat ze er op Downingstreet 10 van vinden.' Hij had er haar niet eerder mee lastig willen vallen.

'Misschien gaan we allebei een paar dagen terug nadat de baby er is.' Ze wilden de baby toch aan zijn moeder laten zien, dus Sarah maakte geen bezwaren.

'Het is haast onvoorstelbaar dat we oorlog krijgen, Engeland, bedoel ik.' Ze begon zichzelf steeds meer als één van hen te zien, hoewel ze haar Amerikaanse nationaliteit had behouden toen ze met William trouwde en hij zag geen enkele aanleiding om daar verandering in aan te brengen. Ze wilde alleen maar dat de wereld zich lang genoeg rustig hield zodat zij haar baby kon krijgen. Ze wilde zich geen zorgen maken om een oorlog terwijl ze een vredig thuis voor haar kind aan het creëren was. 'Je gaat toch niet weg als er iets gebeurt, hè, William?' Ze keek hem met plotselinge paniek in haar ogen aan en overwoog in gedachten alle mogelijkheden.

'Ik ga niet weg voordat de baby er is. Dat beloof ik je.'

'Maar daarna?' Haar ogen waren groot van angst.

'Alleen als er een oorlog komt. Maak je nou maar geen zorgen. Dat is nu niet goed voor je. Ik ga nergens heen, alleen met jou naar het ziekenhuis, dus doe niet zo gek.' Ze had een beetje pijn toen ze die nacht met hem in hun nieuwe kamer lag, maar tegen de ochtend was dat verdwenen en voelde ze zich beter. Het was dom om zich nu zorgen over de oorlog te maken, ze was alleen maar zenuwachtig over de baby zei ze de volgende ochtend tegen zichzelf toen ze opstond.

Maar toen ze op 1 september op de vloer van de slaapkamertjes boven hun slaapkamer, de toekomstige kinderslaapkamers, op een kastje aan het hameren was, hoorde ze iemand iets onverstaanbaars roepen onder zich. Daarna klonk er beneden geren en ze dacht dat er misschien iemand gewond was geraakt, dus liep ze helemaal naar beneden naar de grote keuken om te helpen. Maar daar stond iedereen naar de radio te luisteren.

Duitsland was zojuist Polen binnengetrokken met grondtroepen en vliegtuigen. William stond daar samen met iedereen naar de nieuwsberichten te luisteren. Naderhand bespraken ze de mogelijkheid of Frankrijk al dan niet zou proberen Polen te redden. Een paar van hen vonden dat ze het moesten doen, de meesten kon het niet schelen. Ze hadden hun eigen huiselijke problemen, hun gezinnen, hun moeilijkheden. Sommigen vonden dat Hitler tegengehouden moest worden voordat het voor iedereen te laat was en Sarah stond William en de anderen angstig aan te staren.

'Wat betekent dit?'

'Niet veel goeds,' zei hij eerlijk. 'We zullen moeten afwachten.' Ze waren net klaar met het dak, de ramen zaten dicht, de vloeren waren klaar, er waren badkamers gemaakt, maar er wachtten nog tal van kleinigheden. Desondanks zat het leeuwendeel van het werk erop, haar huis was af en beveiligd tegen de elementen van de wereld en op tijd voor haar om haar baby te krijgen. Maar de wereld zelf was niet veilig meer en er bestond geen gemakkelijke manier om daar verandering in te brengen. 'Ik wil dat je dit nu even van je afzet,' drong hij aan. Hij had de afgelopen twee dagen gemerkt dat ze onrustig sliep en hij vermoedde dat ze bijna uitgeteld was. Hij wilde dat ze nergens bang voor was, of zich zorgen maakte om hun baby. Er bestond een reële mogelijkheid dat Hitler het niet bij Polen zou laten. Vroeg of laat moest Engeland wel tussenbeide komen en hem tegenhouden. Dat wist William, maar hij zei het niet tegen Sarah.

Die avond aten ze rustig in de keuken. Zoals gewoonlijk draaiden Sarahs gedachten om ernstige zaken, maar William probeerde haar af te leiden. Hij liet haar niet over het nieuws praten, hij wilde dat ze aan prettige dingen dacht. Hij probeerde haar aandacht voor het wereldgebeuren te verleggen door over het huis te praten, maar het was niet gemakkelijk.

'Vertel eens wat je van plan bent met de eetkamer. Wil je de originele lambrizering herstellen of wat van de boiseries gebruiken die we in de stallen hebben gevonden?'

'Ik weet het niet.' Ze keek vaag terwijl ze probeerde zich op zijn vraag te concentreren. 'Wat vind jij?'

'Ik denk dat de boiserie er vrolijker uitzag. De lambrizering in de bibliotheek is voldoende.'

'Dat denk ik ook.' Ze speelde een beetje met haar eten en hij zag dat ze geen honger had. Hij vroeg zich af of ze ziek was, maar hij wilde niet doorzeuren. Ze zag er vanavond moe en bezorgd uit. Dat waren ze allemaal.

'En de keuken?' Ze hadden alle originele stenen van vierhonderd jaar geleden blootgelegd en William vond het erg mooi. 'Ik vind het mooi zo, maar misschien wil jij iets anders, iets mooiers?'

'Het kan me niets schelen.' Ze keek hem plotseling diep bedroefd aan. 'Ik word gewoon misselijk als ik aan die arme mensen in Polen denk.'

'Daar moet je nu niet over nadenken, Sarah,' zei hij vriendelijk.

'Waarom niet?'

'Omdat dat niet goed is. Voor jou niet en voor de baby niet,' zei hij vastbesloten, maar ze begon te huilen zodra ze van tafel opstond en begon in de keuken te ijsberen. Ze raakte overal heviger door van streek nu ze zo dicht bij de geboorte van de baby stond.

'Wat moeten die vrouwen in Polen doen die net zo zwanger zijn als ik? Die kunnen niet gewoon van onderwerp veranderen.'

'Dat is een afschuwelijk idee,' gaf hij toe, 'maar op dit ogenblik kunnen we er niets aan doen.'

'Waarom niet, verdomme? Waarom niet? Waarom doet die gek hen dat aan?' viel ze uit en ging toen buiten adem zitten, het was duidelijk dat ze pijn had.

'Sarah, hou op. Maak jezelf niet van streek.' Hij drong aan dat ze naar boven ging en stond erop dat ze op bed ging liggen. Dat deed ze, maar ze bleef huilen. 'Je kunt de last van de hele wereld niet op je schouders nemen.'

'Het zijn niet mijn schouders en het is de wereld niet, het is jouw zoon.' Ze glimlachte door haar tranen heen en bedacht weer hoeveel ze van William hield. Hij was altijd zo goed voor haar, zo onvermoeibaar, ook tijdens de restauratie van het château, hij had er voortdurend aan gewerkt, alleen omdat zij het zo leuk vond. Hij was het ook leuk gaan vinden en die wetenschap vertederde haar.

'Denk je dat dit monstertje ooit nog komt?' vroeg ze en klonk vermoeid terwijl hij over haar rug wreef. Hij moest nog naar beneden om de etensspullen weg te zetten, maar hij wilde haar niet alleen laten tot ze zich had ontspannen en hij zag duidelijk dat dit nog niet het geval was en dat het nog wel even kon duren.

'Uiteindelijk wel. Op het ogenblik loop ik nog precies op schema. Wat zei Lord Allthorpe ook weer? De eerste september? Dat is vandaag, dus vanaf morgen is hij pas te laat.'

'Hij is zo groot.' Ze maakte zich zorgen over de geboorte. In de afgelopen weken was ze nog meer in omvang toegenomen. Ze herinnerde zich nog goed wat de plaatselijke arts had gezegd over die grote baby. 'Hij komt wel. Wanneer hij zover is.' William boog zich voorover en kuste haar teder op haar lippen. 'Rust maar even uit. Ik kom je straks een kopje thee brengen.' Maar toen hij terug kwam met wat de Fransen een 'infusion' mintthee noemden, lag ze diep in slaap met haar kleren aan op hun bed. Ze bleef tot de volgende ochtend zo naast hem liggen en schrok pas wakker door een scherpe pijn, die ze al eerder had gevoeld. Die pijnscheuten kwamen en gingen en namen uiteindelijk weer af. Ze voelde zich beter dan in lange tijd het geval was geweest en ze wilde nog een heleboel dingen aan de kinderkamer doen voor de baby kwam. Ze zat er de hele dag te timmeren, vergat al haar zorgen en ze kwam zelfs niet voor de lunch naar beneden toen hij haar riep. William moest haar lunch naar boven brengen en hij gaf haar een standje omdat ze zo hard werkte, maar ze keek hem aan en lachte hem toe. Ze zag er beter en gelukkiger uit dan in weken het geval was geweest en hij glimlachte opgelucht.

'Nou, ik weet in ieder geval dat ik geen miskraam meer krijg.' Ze klopte op haar enorme buik en de baby trapte haar stevig terwijl ze een hap van haar baguette nam, in haar appel beet en verder aan het werk ging. De kleertjes en luiers van de baby lagen al in de laden te wachten. Tegen het eind van de dag had ze alles af wat ze af had willen hebben en de kamer zag er beeldig uit. Ze had alles in wit kant met witte linten. Er stond een antiek wiegemandje, een heel mooi kastje, een commode die in het huis had gestaan en die ze zelf had gebleekt en geschuurd, de vloeren waren licht honingkleurig en er lag een Aubusson-vloerkleedje op de grond. De kamer straalde liefde en warmte uit en het enige wat eraan ontbrak was de baby.

Tegen etenstijd liep ze naar beneden en maakte wat pasta, koude kip en een salade voor hen beiden. Ze warmde een beetje soep op, pakte wat brood en riep William van boven. Ze schonk alleen voor hem een glas wijn in. Zelf kon ze niet meer drinken, omdat ze dan vreselijke last van maagzuur kreeg.

'Je hebt er wat moois van gemaakt.' Hij was net boven geweest om te kijken en was erg onder de indruk van haar enorme energie, ze was in geen weken zo druk bezig geweest en na het eten stelde ze voor om een wandeling door de tuin te maken.

'Zou je niet wat gaan rusten?' Hij keek een beetje bezorgd en was bang dat ze te veel deed. Ongeacht het feit dat ze pas drieëntwintig jaar was, stond ze wel op het punt een beproeving door te maken waarvan hij altijd had gehoord dat het geen peuleschilletje was en hij wilde dat ze uitrustte.

'Waarom? Het kan nog wel weken duren voor de baby komt. Ik krijg het gevoel dat ik zo nog eeuwig door kan gaan.'

'Zo doe je in ieder geval wel. Is alles in orde?' Hij keek haar doordringend aan, maar ze zag er goed uit. Haar ogen stonden helder en schitterden, ze had roze wangen en ze plaagde hem lachend.

'Met mij is het prima, William, echt waar.' Hun gesprek die avond, draaide om haar ouders, Jane, zijn moeder en het huis op Long Island. Haar ouders hadden daar ook veel werk verzet en haar vader had gezegd dat alles de volgende zomer weer in orde zou zijn. Dat was een lange tijd, maar er was veel stormschade geweest. Ze misten Charles nog wel, maar er was nu een nieuwe opzichter. Een Japanner met zijn vrouw.

Het leek of ze een beetje heimwee had terwijl ze door de tuin liepen. Hier en daar begonnen struikjes te groeien en de tuin leek vol hoop en beloftes, net als zijzelf.

Ten slotte liepen ze terug naar het huis, en ze ging tevreden liggen rusten. Ze las een tijdje en toen stond ze op, rekte zich uit en liep naar het maanverlichte raam. Hun nieuwe huis was geweldig en ze genoot overal van. Het was de droom van haar leven.

'Dank je wel voor dit alles,' zei ze liefdevol vanaf de plek waar ze stond en hij keek vanuit het bed naar haar, geroerd door haar voorkomen. Ze leek zo jong en zo kolossaal. En toen ze weer terug naar het bed liep, keek ze om naar de vloer en toen naar het plafond. 'Verdomme, we hebben ergens een vreselijk lek, één van de pijpen moet zijn gebarsten.' Ze zag niets boven zich, of op de muren, maar de hele vloer lag vol water.

Hij stond met gefronste wenkbrauwen op en keek net als zij had gedaan naar het plafond. 'Weet je dat zeker?' Maar ze wees naar de grond en hij keek achter haar en toen weer naar haar. Hij had het begrepen voordat ze het zelf begreep. 'Ik denk dat jij zelf één van die lekkende pijpen bent, liefje,' zei hij vriendelijk glimlachend, een beetje onzeker over wat hij moest doen om haar te helpen.

'Wat zeg je?' Ze keek bijzonder beledigd toen hij met een stapeltje handdoeken uit de badkamer terugkwam, die ze gemaakt hadden van de kamer die naast hun kamer had gelegen. En plotseling drong het ook tot haar door. Het was niet in haar opgekomen. Maar het vruchtvlies was gebroken.

'Denk je dat het dat is?' Ze keek rond terwijl hij het met de handdoeken opdepte en ze merkte dat haar nachtjapon vochtig was. Hij had gelijk. Haar vliezen waren gebroken.

'Ik ga de dokter bellen,' zei hij terwijl hij opstond.

'Ik denk niet dat dat nodig is. Hij zei dat het nog een hele dag kon duren nadat het water was gebroken.'

'Ik voel me toch prettiger als we even bellen.' Maar hij voelde zich minder prettig nadat hij het ziekenhuis in Chaumont had gebeld. Le Professeur Vinocour, zoals artsen in Frankrijk werden genoemd, was met drie collega's naar Warschau vertrokken. Ze zouden daar hun diensten aanbieden en doen wat ze konden. Afgezien daarvan was er een hevige brand in het naburige dorp geweest. Alle verpleegkundigen waren daar aan het helpen en er waren absoluut geen artsen beschikbaar. Ze zaten vreselijk omhoog en ze zaten al helemaal niet te wachten op een bevalling, zelfs al was het Madame la Duchesse. Voor één keer was er niemand onder de indruk van zijn titel. 'Een baby krijgen is niet moeilijk,' werd hem verteld. Ze stelden voor dat hij een van de vrouwen van een boerderij in de buurt moest bellen, of iemand uit het hotel, zij konden hem in ieder geval niet helpen. Hij wist niet zeker wat hij Sarah zou vertellen toen hij enigszins misselijk weer naar boven liep. Hij wist dat hij haar mee had moeten nemen naar Londen of tenminste naar Parijs. Maar nu was het te laat. Hij had een keertje geholpen bij de geboorte van puppies, maar hij had geen idee hoe de geboorte van een kind te werk ging en Sarah evenmin. Ze was nog minder op de hoogte dan hij, afgezien van haar miskraam en toen hadden ze haar een algehele verdoving gegeven. Hij had niets in huis om haar pijn te verminderen, om de baby te helpen als er moeilijkheden waren. En plotseling herinnerde hij zich wat ze had gezegd, dat het soms wel een hele dag kon duren voordat de weeën begonnen. Hij zou haar met de auto naar Parijs brengen. Dat was maar tweeënhalf uur verderop en de ideale oplossing besloot hij toen hij de trap naar hun slaapkamer oprende. Toen hij de kamer weer inliep, keek hij ontsteld naar haar gezicht. De weeën waren plotseling in alle hevigheid begonnen.

'Sarah.' Hij rende naar het bed waar zij naar adem lag te snakken terwijl ze met de pijn worstelde die haar had overvallen. 'De dokter is er niet. Voel je je goed genoeg om met me mee naar Parijs te rijden?' Maar ze keek hem vol ontzetting aan bij dat voorstel.

'Dat kan ik niet... ik weet niet wat er is gebeurd... ik kan me niet bewegen... ze blijven maar komen... en het is zo afschuwelijk...'

'Ik kom zo terug.' Hij klopte haar op de arm en vloog weer naar beneden en besloot de raad van de vrouw op te volgen. Hij belde het hotel op en vroeg of daar iemand was die hem kon helpen, maar het meisje dat opnam, was de zeventienjarige, erg verlegen dochter van de eigenaar en hij wist dat zij van geen enkel nut kon zijn. Ze zei dat iedereen verder naar de brand was gegaan, ook haar ouders.

'Goed, als er iemand terugkomt, iedere vrouw die denkt dat ze kan helpen, stuur die dan naar het château. Mijn vrouw is aan het bevallen.' Hij hing op en rende terug naar Sarah die met een schurende ademhaling, badend in het zweet op bed lag te kreunen.

'Het is goed, lieveling. We gaan dit samen doen.' Hij ging zijn handen wassen en kwam met nog een enorme stapel handdoeken terug en legde die om hen heen neer. Hij gebruikte een koel washandje om haar voorhoofd te deppen. Ze wilde hem bedanken, maar de weeën waren te erg om te kunnen praten. Zonder enige aanleiding keek hij op zijn horloge, het was bijna middernacht. 'Nou, vannacht krijgen we een baby.' Hij probeerde het opgewekt te zeggen terwijl hij haar hand vasthield en keek hoe zij door weeën werd geteisterd. Hij had er geen idee van wat hij moest doen om haar te helpen en ze smeekte hem iedere keer om hulp wanneer de felle weeën door haar heen schoten. 'Probeer met de pijn mee te werken. Probeer het als iets te zien dat je de baby zal bezorgen.'

'Het is te verschrikkelijk... William... William. Laat het ophouden... Dóe iets!...' jammerde ze terwijl hij hulpeloos naast haar zat. Hij wilde helpen, maar wist niet hoe. Hij was er niet van overtuigd dat iemand dat wist, en zij werd verpletterd door die vreselijke pijn. De miskraam was verschrikkelijk geweest, maar dit was oneindig veel erger. Dit was erger dan ze zich in haar angst voor een geboorte had kunnen voorstellen. 'O, god... o, William... o... ik voel het komen!' Hij was opgelucht dat het zo snel kwam, als het zo kort afschuwelijk zou zijn, dan zou ze het wel overleven. Hij bad dat het nu snel zou gaan.

'Mag ik kijken?' vroeg hij aarzelend en ze knikte en spreidde haar benen verder om plaats voor haar baby te maken en toen hij keek kon hij het hoofdje al zien, een klein stukje maar, vol bloed en blond haar. Hij kon ongeveer vijf centimeter overdwars zien en hij dacht dat het nog maar een paar seconden kon duren voordat de baby er was, toen hij in zijn opwinding riep: 'Ik kan het zien, lieveling, hij komt. Pers maar. Vooruit... pers onze baby eruit...' Hij bleef haar aanmoedigen en hij zag resultaat toen ze kort perste. Heel even leek de baby dichterbij te komen en toen schoof hij weer terug. Er zat niet veel schot in en lange tijd was er geen enkele vooruitgang. Toen leek de afmeting van het hoofd van de baby eindelijk iets groter te worden. Hij liet haar zich met haar voeten tegen zijn borst afzetten zodat ze harder kon persen, maar de baby bewoog niet en Sarah keek wanhopig terwijl ze het bij iedere wee uitschreeuwde en dacht aan wat de dokter had gezegd, dat de baby misschien te groot zou zijn om op deze manier geboren te kunnen worden.

'Sarah, kun je niet wat harder persen?' smeekte hij haar. De baby leek klem te zitten. En ze waren al uren bezig. Het was na vieren en ze had al vanaf vlak na middernacht geperst. De weeën kwamen nu onophoudelijk. Ze kreeg telkens maar een paar seconden om op adem te komen en weer verder te persen. Hij zag dat ze in paniek raakte en haar zelfbeheersing verloor. Hij pakte haar benen weer beet en sprak haar flink toe. 'Pers nog eens... nu... vooruit... goedzo... meer! Sarah! Pers harder!' Hij schreeuwde tegen haar en hij vond het naar, maar er was geen andere manier. De baby was zelfs niet ver genoeg om hem te kunnen draaien of om te trekken. En terwijl hij tegen haar schreeuwde, zag hij het hoofdje weer een eindje verder naar voren komen. Ze kwamen er wel, maar het was al zes uur geweest, de zon kwam op en ze waren er nog niet.

Ze bleef persen en rond acht uur verloor ze veel bloed. Sarah was doodsbleek en de baby had zich al uren niet meer bewogen. Toen hoorden ze iets beneden en William riep wie er was. Sarah was nauwelijks bij bewustzijn en de weeën werden minder. Ze kon gewoon niet meer. Hij hoorde snelle voetstappen op de trap en even later zag hij Emanuelle, het jonge meisje uit het hotel in een blauwe katoenen jurk, met een schort voor en een paar grote ogen.

'Ik kwam kijken of ik Madame la Duchesse met de baby kon helpen.' William dacht echter dat Madame la Duchesse stervende was en dat er geen baby zou komen. Ze bloedde, hoewel niet hevig, maar de baby bewoog niet en zij had geen kracht meer om te persen wanneer de persweeën kwamen. Ze lag daar maar te kreunen tussen het schreeuwen door en als er niet snel iets gebeurde, zou hij beiden verliezen. Tegen die tijd had ze een zware bevalling van negen uur achter de rug die nog niets had opgeleverd.

'Kom me gauw helpen,' zei hij dringend tegen het meisje en ze kwam zonder aarzeling naar voren. 'Heb je wel eens bij een bevalling geholpen?' Hij sprak met haar zonder zijn blik van Sarah af te wenden. Ze was nu grauw en haar lippen enigszins blauw. Haar ogen waren achterover in de kassen gerold en hij praatte nog steeds tegen haar en dwong haar te luisteren. 'Sarah, luister naar me, je móet persen, je moet zo hard je kunt. Luister naar me, Sarah. Pérs! Nú!' Hij had geleerd de weeën te voelen door zijn handen op haar buik te leggen. En toen zei hij tegen het meisje van het hotel: 'Weet je wat je moet doen?'

'Nee, ik heb het alleen bij dieren gezien,' zei ze eerlijk en met een zwaar Frans accent, maar ze sprak goed Engels. 'Ik denk dat we het er nu voor haar moeten uitduwen, of... of...' Ze wilde niet tegen hem zeggen dat zijn vrouw kon doodgaan, maar dat wisten ze beiden.

'Ik begrijp het. Ik wil dat jij zo hard als je kunt naar beneden duwt. Als ik het zeg...' Hij voelde of de volgende wee al kwam en die was al onderweg. Toen gaf hij het meisje het teken en begon weer tegen Sarah te schreeuwen. Dit keer bewoog de baby meer dan hij in uren had gedaan. Emanuelle duwde zo hard ze kon. Ze was bang dat ze de hertogin zou vermoorden, maar ze wist dat ze geen keus had. Ze bleef maar duwen en duwen en probeerde de baby eruit te persen, het leven in, voordat ze zowel moeder als kind zouden verliezen.

'Komt het?' vroeg ze en ze zag dat Sarah haar ogen opende terwijl hij knikte. Ze leek zich heel even van hen bewust te zijn en zonk toen weer terug in de zee van pijn.

'Vooruit, lieveling. Pers nog eens. Probeer ons dit keer te helpen,' zei hij rustig en vocht tegen zijn eigen tranen terwijl ze huilde. Emanuelle spande zich uit alle macht en met al haar kracht in. William keek toe en bad en langzaam... langzaam... kwam het hoofdje te voorschijn en voor ze de baby hadden bevrijd, slaakte hij een lange kreet. Sarah bewoog zich toen ze het hoorde en keek om zich heen of ze niet begreep wat er was gebeurd.

'Wat is dat?' vroeg ze verdwaasd en staarde William aan.

'Dat is onze baby.' De tranen rolden over zijn wangen en Sarah raakte in paniek toen de weeën weer begonnen en ze verder moest persen. De schoudertjes moesten nog geboren worden, maar nu hielp William mee en probeerde ze los te krijgen. Moeder en kind huilden en William voelde hoe zijn zweet en tranen door elkaar liepen. Sarah kon hen gewoon niet meer helpen. Ze was te zwak en de baby was veel te groot. De arts in Chaumont had gelijk gehad. Ze had nooit moeten proberen van dit kind te bevallen, maar nu was het te laat. Het was half geboren en ze moesten het eindelijk van de moeder los zien te krijgen. 'Sarah! Pers nog eens!' William schreeuwde dit keer tegen haar en Emanuelle bleef druk op haar buik uitoefenen tot het leek of ze er dwars doorheen zou gaan. De baby kwam centimeter voor centimeter te voorschijn en William kreeg er één arm uit, de andere kwam niet. En toen herinnerde hij zich de puppies die hij lang geleden op de wereld had helpen zetten. Daar was er ook zo één bij geweest en dat was vreselijk voor de moeder geweest, maar hij had beiden gered. De pup was ongewoon groot en hij zag dat zijn eigen kind dit ook was.

En toen de weeën dit keer door Sarah schoten en ze het uitschreeuwde, probeerde William de baby om te draaien terwijl hij voorzichtig rondom het schoudertje tastte. Sarah sprong van ellende bijna overeind en vocht zo hard ze kon om hem van zich af te duwen. 'Hou haar tegen!' zei hij tegen het meisje. 'Zorg dat ze niet beweegt! Anders vermoordt ze het kind nog.' Emanuelle hield haar stevig vast terwijl William haar benen naar beneden duwde en probeerde de baby te bevrijden. Plotseling klonk er een vreemd geluidje en de andere arm kwam te voorschijn en een tel later verloste William de rest van de baby. Het was een jongetje en hij was schattig, maar absoluut kolossaal.

William hield hem omhoog in de ochtendzon om hem in al zijn glorie te bekijken en nu wist hij wat zijn moeder had bedoeld toen ze het over een wonder had gehad.

Hij sneed voorzichtig de navelstreng door en gaf de baby aan het meisje terwijl hij Sarahs gezicht teder depte met een vochtig washandje en probeerde de bloeding met handdoeken te stelpen.

Dit keer wist Emanuelle wat ze moest doen. Ze legde de baby voorzichtig op de grond in een nestje van dekens en liet het William zien. 'We moeten heel hard op haar buik duwen... zo... dan houdt de bloeding op. Dat heb ik mijn moeder horen zeggen over vrouwen die veel kinderen hadden gehad.' En ze duwde hard op Sarahs onderbuik, nog harder dan tevoren en kneedde het alsof het brood was terwijl Sarah zwakjes gilde en hen smeekte op te houden. Maar hij zag dat het meisje gelijk had, de bloeding nam af en uiteindelijk hield het helemaal op, op een beetje na dat hen beiden normaal leek.

Het was al middag en William kon zich niet voorstellen dat het twaalf uur had geduurd om hun zoon geboren te laten worden. Twaalf uur die Sarah en de baby nauwelijks hadden overleefd. Ze was nog steeds doodsbleek, maar haar lippen waren niet meer blauw. Hij had de baby naar haar toegebracht en haar voorgehouden zodat ze hem kon zien. Ze glimlachte maar was te zwak om hem zelf vast te houden en ze keek dankbaar naar William op, ze wist instinctief dat hij hen had gered. 'Dank je wel,' fluisterde ze terwijl de tranen over haar wangen stroomden en hij haar kuste. Toen gaf hij de baby aan Emanuelle die hem meenam naar beneden om te wassen en later naar de moeder terug te brengen. William waste Sarah, verschoonde het bed en wikkelde haar in schone dekens en handdoeken. Ze was te zwak om zich te bewegen of zelfs maar te praten, maar ze keek hem dankbaar aan, leunde toen achterover in de kussens en viel in slaap. Het was het ergste dat William ooit had gezien en gelijktijdig het mooiste en hij werd overweldigd door zijn eigen emoties toen hij naar beneden liep om een kopje thee met een scheutje cognac voor haar te maken. Terwijl hij daarmee bezig was, kon hij de verleiding niet weerstaan zelf snel een slok te nemen.

'Het is een mooie jongen,' zei Emanuelle tegen hem terwijl ze naar hem keek. 'En hij weegt vijf kilo. Tien pond!' kondigde ze verbaasd aan en dat verklaarde Sarahs ellende.

William glimlachte verwonderd en probeerde het meisje te bedanken. Ze was erg dapper geweest en een onmisbare hulp. Hij wist dat hij zonder haar Sarah en de baby niet had kunnen redden.

'Dank je wel.' Hij keek haar dankbaar aan. 'Ik had hen zonder jouw hulp niet kunnen redden.' Ze glimlachte en ze gingen weer naar Sarah. Ze nam een slokje thee en glimlachte weer toen ze de baby zag. Ze had nog pijn en was erg zwak, maar ze wist dat de cognac haar zou helpen. En zelfs in haar verzwakte toestand was ze enthousiast over de baby.

William vertelde haar dat hij tien pond woog en hij wilde zich verontschuldigen voor wat hij haar had aangedaan, maar hij kreeg de kans niet om iets te zeggen. Ze viel in een diepe slaap nog voor ze haar hoofd op het kussen had gelegd. Zo bleef ze urenlang liggen en William zat rustig naast haar bed en keek naar haar. Toen ze tegen zonsondergang wakker werd, was ze weer een beetje de oude en vroeg of hij haar naar de badkamer wilde helpen. Dat deed hij, bracht haar weer terug naar bed en stond versteld van het uithoudingsvermogen van deze vrouw.

'Ik maakte me zulke zorgen om je,' biechtte hij op toen ze weer in bed lag. 'Ik had er geen idee van dat de baby zo groot was. Tien pond is enorm.'

'Dat dacht de dokter al,' zei ze, maar ze vertelde hem niet dat ze een keizersnede had geweigerd, uit angst dat ze dan geen kinderen meer zouden kunnen krijgen. Ze wist dat als ze tegen William had gezegd dat deze mogelijkheid zelfs maar bestond, hij haar had gedwongen naar Londen terug te gaan. Ze was blij dat ze het niet had gedaan, ze was blij dat ze dapper was geweest, zelfs al was het een beetje dom geweest. Nu zouden er meer baby's komen... en haar mooie zoon... Ze zouden hem Phillip Edward noemen, naar Williams grootvader en naar haar vader. Toen ze haar zoon voor het eerst vasthield, bedacht ze dat ze nog nooit zoiets moois had gezien.

Emanuelle liet hen na zonsondergang eindelijk alleen om naar het hotel terug te keren en toen hij haar naar beneden bracht, zag hij een paar van zijn werklui vanuit de verte naar hem zwaaien. Hij zwaaide glimlachend terug en dacht dat ze hem wilden feliciteren met de geboorte van de baby. Toen hij echter goed keek, besefte hij dat ze hem riepen en hij hoorde een woord dat hem koude rillingen bezorgde en hij rende naar hen toe.

'C'est la guerre, Monsieur le Duc... C'est la guerre...' Het was oorlog, vertelden ze hem. Engeland en Frankrijk hadden Duitsland die middag de oorlog verklaard... Zijn baby was net geboren en zijn vrouw was bijna dood gegaan... en nu zou hij hen moeten verlaten. Hij stond lange tijd naar hen te luisteren en wist dat hij zo snel mogelijk terug naar Engeland moest. Als het mogelijk was zou hij nu een telegram naar Engeland sturen. En wat moest hij tegen Sarah zeggen? Nog niets. Ze was nog te zwak om het te horen. Maar ze zou het snel genoeg weten. Hij zou niet veel langer meer bij hen kunnen blijven.

En terwijl hij snel naar hun kamer terug liep om naar haar en het slapende kind te kijken, rolden de tranen over zijn wangen. Het was zo oneerlijk... waarom nu? Ze keek hem aan of ze het wist, of ze iets voelde.

'Wat was dat voor lawaai buiten?' vroeg ze zwakjes.

'Een paar mannen kwamen je feliciteren omdat je zo'n knappe jongen ter wereld heb gebracht.'

'Dat is lief.' Ze glimlachte slaperig en viel weer in slaap, terwijl hij naast haar lag en naar haar keek met de angst in zijn hart voor de toekomst.

12

De volgende ochtend brak zonnig en warm aan en de baby wekte hen vlak na zonsopgang met gedempte kreetjes om zijn moeder. William stond op om hem naar haar toe te brengen en legde hem aan haar borst. Hij keek naar hen. De flinke jongen scheen precies te weten wat hij moest doen terwijl Sarah zwak glimlachend op hem neerkeek. Ze kon zich nog steeds nauwelijks bewegen, maar ze voelde zich beter dan de avond tevoren en toen herinnerde ze zich plotseling de herrie buiten en de blik op Williams gezicht en ze wist dat er iets was gebeurd, maar William had haar nog niets verteld.

'Wat was dat allemaal gisteravond?' vroeg ze zachtjes. De baby dronk hongerig bij zijn moeder en William vroeg zich af of het nog te vroeg was om haar de waarheid te vertellen. Toch wist hij dat hij het moest zeggen. Hij had de hertog van Windsor de vorige avond in Parijs opgebeld en ze waren het er over eens dat ze allebei heel snel naar Engeland moesten gaan. Wallis zou natuurlijk met hem meegaan, maar William wist dat hij Sarah met geen mogelijkheid zo snel kon vervoeren. Nu zeker niet en misschien nog in geen weken, of zelfs maanden. Het hing er allemaal vanaf hoe snel ze zich zou herstellen en dat was onmogelijk te voorspellen. Ondertussen wist William dat hij zich bij het Ministerie van Oorlog moest melden. Ze zou veilig zijn in Frankrijk, maar hij vond het vreselijk om haar alleen te laten. Sarah zag alle moeilijkheden en zorgen. Het waren twee martelende dagen geweest. 'Wat is er aan de hand?' vroeg Sarah terwijl ze haar hand naar hem uitstak.

'We zijn in oorlog,' zei hij verdrietig. Hij kon het niet langer voor haar verborgen houden en bad dat ze sterk genoeg was om het nieuws en alles wat het inhield aan te kunnen. 'Engeland en Frankrijk tegen Duitsland. Het is gisteren gebeurd terwijl jij bezig was Phillip ter wereld te brengen.' Het was een hele opgaaf geweest, dat wisten ze allebei en het was begrijpelijk dat ze afgeleid waren geweest. Maar nu konden ze de waarheid niet langer ontlopen.

De tranen schoten in haar ogen toen ze het hoorde terwijl ze William angstig aankeek. 'Wat betekent dat voor jou? Moet je gauw weg?'

'Ik moet wel.' Hij knikte verdrietig en vond het vreselijk haar nu alleen te moeten laten, maar hij had geen keus. 'Ik zal proberen vandaag een telegram te sturen om te zeggen dat ik over een paar dagen kom. Ik wil niet weggaan voordat je een beetje aangesterkt bent.' Hij raakte zachtjes haar hand even aan en dacht aan alles wat ze had doorgemaakt. Als hij nu naar hen keek, leek het een godswonder. 'Ik zal Emanuelle vragen of ze bij jou wil blijven wanneer ik weg ben. Dat is een goed meisje.' Dat had ze de vorige dag dubbel en dwars bewezen, toen hij de baby had verlost.

Emanuelle kwam die ochtend even na negenen terug en zag eruit als om door een ringetje te halen in een andere blauwe jurk en een fris gesteven schort. Haar donkere haar zat netjes naar achteren in een dikke vlecht met een blauwe strik die op haar rug viel. Ze was zeventien en haar jongere broer was twaalf. Ze hadden hun hele leven in La Marolle gewoond. Haar ouders waren eenvoudige, hardwerkende, intelligente mensen net als hun kinderen.

Toen zij er eenmaal was, ging William naar het postkantoor om een telegram naar het Ministerie van Oorlog te zenden. Vlak nadat hij weer op het château was gearriveerd, kwam Henri, de broer van Emanuelle, uit het hotel. 'Uw telefoon werkt niet, Monsieur le Duc,' verklaarde hij. De hertog van Windsor had gebeld en een boodschap bij het hotel achtergelaten om tegen hem te zeggen dat de H.M.S. Kelly hen de volgende ochtend in Le Havre zou komen halen en dat hij direct naar Parijs moest.

De jongen was nog buiten adem terwijl hij William de boodschap doorgaf. William bedankte hem, gaf hem tien francs en liep toen naar boven om het Sarah te vertellen.

'Ik heb net een boodschap van David gekregen,' begon hij vaag en liep langzaam door de kamer en probeerde alles goed in zich op te nemen zodat hij er een duidelijke herinnering aan zou hebben. 'Hij... eh... Bertie stuurt morgen een schip voor ons.'

'Hier naartoe?' Ze keek beduusd. Ze had liggen doezelen terwijl hij weg was om het telegram te versturen.

'Niet bepaald.' Hij glimlachte terwijl hij bij haar op bed ging zitten. Ze zaten hier in La Marolle ruim tweehonderd kilometer van zee. 'Naar Le Havre. Hij wil dat ik morgenochtend om acht uur bij hem in Parijs ben. Ik denk dat Wallis met ons mee gaat.' En toen keek hij zijn vrouw weer aan met een bezorgde frons. 'Ik denk niet dat jij je al sterk genoeg voelt om met ons mee te gaan, hè?' Hij wist dat dit niet het geval was, maar hij wilde het haar toch vragen, al was het alleen maar voor zijn eigen gemoedsrust, hoewel hij wist dat ze weer kon gaan bloeden als ze te snel in beweging kwam. En ze had al zoveel bloed verloren bij de bevalling. Ze was nog steeds erg bleek en erg zwak. Het zou wel een maand duren voordat ze sterk genoeg was om ergens naartoe te gaan, laat staan een rit naar Parijs om vandaar per boot naar Engeland te gaan. Ze schudde haar hoofd als antwoord. 'Ik laat je hier niet graag alleen.'

'Frankrijk is onze bondgenoot. Er zal ons hier niets gebeuren.' Ze glimlachte vriendelijk. Ze wilde niet dat hij wegging, maar ze vond het niet erg om achter te blijven. Dit was nu hun thuis. 'We zitten hier goed. Zou je gauw weer thuis kunnen komen?'

'Ik weet het niet. Ik zal je een boodschap sturen zodra ik kan. Ik moet me bij het Ministerie van Oorlog in Londen melden en dan uitzoeken wat ze met me willen doen. Ik zal proberen zo snel mogelijk terug te komen. En wanneer je je goed genoeg voelt, moet je thuiskomen,' zei hij bijna streng.

'Dit is thuis,' fluisterde ze terwijl ze hem aankeek. 'Ik wil niet weg. Phillip en ik zijn hier veilig.'

'Dat weet ik. Maar ik zou het prettiger vinden als jullie op Whitfield waren.' Dat idee trok haar niet aan. Ze was dol op zijn moeder, en het was er mooi, maar het Château de la Meuze was hun thuis geworden en ze hadden zo hard gewerkt om het te maken tot wat het nu was, dat ze er niet weg wilde gaan. Er was nog heel wat werk te doen. Een deel daarvan kon ze zelf wanneer ze weer aangesterkt was terwijl ze wachtte tot hij weer terugkwam. 'We zien wel,' zei hij vaag en ging zijn koffer pakken die hij de volgende ochtend mee zou nemen.

Die nacht sliepen ze geen van beiden en de baby huilde meer dan hij de vorige dag had gedaan. Ze had nog niet voldoende melk voor het grote kind. Ze was ook zenuwachtig en maakte zich zorgen. Ze zag William om vijf uur opstaan toen hij dacht dat ze eindelijk in slaap was gevallen en ze sprak zachtjes in het donker terwijl ze naar hem keek.

'Ik wil niet dat je weggaat,' zei ze verdrietig en hij kwam naast haar staan en raakte haar hand en gezicht aan en wenste dat hij niet weg hoefde.

'Ik wil ook niet. Laten we hopen dat het allemaal snel voorbij is en we met ons leven verder kunnen gaan.' Ze knikte en hoopte dat hij gelijk had en probeerde niet aan die arme mensen in Polen te denken.

Een half uur later had hij zich geschoren en aangekleed en stond hij weer naast het bed. Dit keer stond ze op en kwam naast hem staan. Het duizelde haar even toen ze dat deed en hij sloeg een sterke arm om haar heen. 'Ik wil niet dat je naar beneden gaat, dan doe je jezelf misschien pijn als je weer naar boven gaat.' Ze was nog erg wankel, zou kunnen flauwvallen en haar hoofd stoten, maar ze was te zwak om het zelfs maar te proberen en dat wist ze.

'Ik hou van je... Pas alsjeblieft goed op... William... wees voorzichtig... ik hou van je...' De tranen stonden in hun ogen terwijl hij glimlachte en haar weer in bed hielp.

'Dat beloof ik... wees jij ook voorzichtig... en zorg goed voor Lord Phillip.'

Ze glimlachte om haar zoon. Het was zo'n mooi jongetje. Hij had grote blauwe ogen, blonde krullen en William zei dat hij precies op de foto's van zijn vader leek.

Hij kuste haar zo hard hij durfde, toen stopte hij haar stevig in en kuste haar nog eens terwijl hij het lange zijdeachtige haar aanraakte dat over haar schouders viel. 'Wordt weer sterk... ik kom gauw terug... ik hou van je... heel veel...' Hij was dankbaar dat ze nog in leven was toen hij door de kamer liep en nog één keertje vanaf de deurdrempel naar haar omkeek. 'Ik hou van je,' zei hij zachtjes terwijl ze huilde en toen was hij weg.

'Ik hou van je...' riep ze naar hem en hij kon het op de trap horen. 'William!... Ik hou van je...'

'...Ik hou ook van jou!...' weerkaatste de echo en toen hoorde ze de zware voordeur dichtslaan. Even later hoorde ze zijn auto starten. Ze kwam weer uit bed, net op tijd om zijn auto de hoek om te zien gaan naar de ingang van het château. De tranen stroomden over haar wangen en vielen op haar nachtjapon. Ze lag in bed te huilen en dacht lange tijd aan hem. Toen wilde Phillip gevoed worden en eindelijk kwam Emanuelle weer. Ze kwam bij hen inwonen. Ze zou blijven om Madame la Duchesse met de baby te helpen. Het was een schitterende gelegenheid voor haar om wat geld te verdienen en ze was vol bewondering voor Sarah en dol op de baby die ze op de wereld had helpen zetten. Maar ze was nooit te vrijpostig. Ze was ongebruikelijk evenwichtig voor een meisje van haar leeftijd en van onschatbare waarde voor Sarah.

Nadat William was vertrokken leken de dagen eindeloos te duren voor Sarah en het nam weken in beslag voordat er wat van haar kracht terugkwam. Tegen oktober, toen Phillip een maand oud was, kreeg ze een telefoontje van de hertogin van Windsor die haar vertelde dat ze weer in Parijs terug waren. Ze hadden William gezien vlak voordat ze uit Londen waren vertrokken en hij zag er goed uit. Hij was bij de RAF geplaatst en ten noorden van Londen gestationeerd. De hertog van Windsor was teruggestuurd naar Parijs als generaal-majoor, verbonden aan de militaire missie bij het Franse commando. Dat betekende hoofdzakelijk veel ontvangsten en dat vonden beiden prima. Ze feliciteerde Sarah nog een keer met de geboorte van haar zoon en vroeg haar naar Parijs te komen en hen op te zoeken wanneer ze zich wat sterker voelde. William had hen verteld dat ze het erg zwaar had gehad en Wallis drong erop aan dat ze zich zou ontzien.

Maar Sarah liep al weer door het huis, hield de zaken in het oog en voerde kleine reparaties uit. Ze had een vrouw via het hotel gekregen om te helpen schoonmaken en Emanuelle hielp haar met de verzorging van de baby. Ze vond hem enorm en hij was in vier weken nog eens drie pond aangekomen. Het was echt een reus.

Emanuelles broer Henri hielp Sarah door boodschappen te doen. Maar de meeste mannen en jongens die voor hen hadden gewerkt, waren al vertrokken naar het leger. Er was niemand over om op het château te werken, alleen oude mannen en jonge jongens. Zelfs de zestien- en zeventienjarigen hadden geprobeerd in het leger te komen en waren verdwenen. Plotseling leek het een volk van vrouwen en kinderen.

Tegen die tijd had Sarah verschillende keren iets van William gehoord. Ze kreeg zijn brieven en hij had een keer opgebeld. Hij zei dat er nog niet veel gebeurde en hoopte de gelegenheid te hebben om haar in november op te zoeken.

Ze had ook bericht van haar ouders gehad, die vreselijk graag wilden dat ze thuis zou komen en de baby mee zou nemen. Vlak nadat de oorlog was uitgebroken had de Aquitania een overtocht naar New York gemaakt, ondanks het feit dat iedereen zijn hart vasthield, maar toen was ze nog te zwak geweest om te reizen, dus hadden ze niets gezegd. Maar daarna kwamen er nog drie schepen vanuit New York naar Engeland, de Manhattan, de Washington, en The President Roosevelt, om Amerikanen veilig thuis te brengen. Zoals ze tegenover William volhield dat ze veilig was waar ze was, schreef ze hetzelfde in haar brieven naar haar ouders, die nog niet overtuigd waren.

Ze waren doodsbenauwd dat ze tijdens de oorlog in Frankrijk zou blijven, maar zij wist hoe belachelijk die angst was. Het leven rondom het Château de la Meuze was rustiger dan ooit en het was volkomen vredig in de buurt.

Tegen november voelde ze zich weer de oude. Ze maakte lange wandelingen en droeg Phillip vaak bij zich. Ze werkte in de tuin en aan haar geliefde boiseries en ze deed zelfs wel eens zwaarder werk in de stallen wanneer Henri tijd had om haar te helpen. Zijn ouders waren al hun manlijk personeel kwijtgeraakt en hij hielp daar ook zo veel mogelijk. Het was een aardige jongen, bijzonder vriendelijk en bereidwillig om haar te helpen. En hij genoot van het leven op het château, evenals Emanuelle. Sarah had Emanuelles hulp 's nachts niet langer nodig, maar het meisje trok in het opzichtershuisje en verscheen iedere ochtend op het château.

Eind november liep ze op een middag vanuit de bossen naar huis. Ze zong voor Phillip die ze in een draagdoek die Emanuelle voor haar had gemaakt bij zich droeg. Hij sliep bijna toen ze de voordeur van het château met een zucht bereikte, naar binnen liep en het vervolgens uitschreeuwde toen ze hem zag. Daar stond William in zijn uniform en hij zag er knapper uit dan ooit. Ze stortte zich in zijn armen, hij hield haar tegen zich aan en probeerde de baby niet plat te drukken. Ze deed snel de draagdoek af en legde Phillip voorzichtig op de grond. Hij was geschrokken van haar schreeuw en begon te huilen, maar ze kon nu alleen maar aan William denken terwijl hij haar vasthield.

'Ik heb je zo gemist...' Haar woorden klonken gesmoord tegen zijn borst en hij hield haar zo stevig vast dat hij haar bijna pijn deed.

'God, wat heb ik je gemist.' Hij trok zich iets van haar terug om haar aan te kijken. 'Je ziet er weer prima uit.' Magerder, maar sterk, fit en heel gezond. 'Wat ben je mooi,' zei hij en keek of hij haar ter plekke wilde opeten. Ze lachte en kuste hem.

Emanuelle hoorde hen praten. Ze had de hertog al gezien toen hij was aangekomen en nu kwam ze de baby halen. Hij zou weldra gevoed willen worden, maar ze kon hen wel eventjes van hem bevrijden, zodat Sarah een beetje tijd met haar echtgenoot kon doorbrengen. Ze gingen pratend en lachend hand in hand naar boven terwijl ze hem honderd-en-één vragen stelde over waar hij naartoe ging, waar hij geweest was en waar ze hem na zijn voortgezette opleiding naar toe zouden sturen. Hij had al eerder voor de RAF gevlogen en men had hem nu met het nieuwste materieel vertrouwd gemaakt. Hij was wel zo verstandig haar niet te vertellen wat hij wist. Dat ze hem bij het Bomber Command zouden plaatsen om met Blenheim bommenwerpers te vliegen. Hij wilde haar niet bezorgd maken en hij deed er luchtig over. Maar hij vertelde haar wel hoe serieus de Engelsen de oorlog namen.

'Ze nemen het hier ook serieus,' legde ze uit. 'Er is niemand meer, behalve Henri en zijn vrienden en een stel oude mannen die te zwak zijn om te werken. Ik heb alles zelf gedaan met Emanuelle en Henri. Maar ik ben bijna klaar met de stallen. Wacht maar tot je die ziet!' Hij had de helft af willen maken voor de paarden die ze zouden kopen. Hij wilde er een paar uit Engeland meenemen en de rest van de stallen moest tot kleine kamers voor het personeel verbouwd worden en tot nissen met stapelbedden voor de staljongens die ze op tijdelijke basis in dienst zouden nemen. Het was een uitstekend idee en zoals ze het hadden gedaan, was er plaats voor zo'n veertig of vijftig man en minstens zoveel paarden.

'Het klinkt of je mij hier helemaal niet nodig hebt.' Hij deed of hij beledigd was. 'Misschien kan ik beter in Engeland blijven.'

'Heb het lef eens!' Ze reikte naar boven en kuste hem weer en toen ze hun slaapkamer binnenliepen, draaide hij haar rond en kuste haar zo hard, dat ze precies wist hoe erg hij haar had gemist.

Hij deed de deur achter hen op slot en keek haar aanbiddend aan terwijl ze de knopen van het jasje van zijn uniform los begon te maken en hij trok haar dikke trui uit. Het was één van zijn eigen truien en hij gooide hem halverwege de kamer door toen hij haar volle borsten bekeek en haar middel dat weer zo slank was geworden. Het was moeilijk te geloven dat ze ooit een baby had gehad.

'Sarah... je bent zo mooi...' Hij kon bijna niets uitbrengen en zich nauwelijks beheersen. Hij had haar nooit eerder zo graag willen hebben, zelfs op hun eerste avond samen niet. Ze haalden het bed bijna niet, maar toen ze daar samen lagen, vonden ze elkaar snel en hun verlangen explodeerde vrijwel direct toen ze aan hun honger toegaven.

'Ik heb je zo gemist...' biechtte ze op. Het was zo eenzaam geweest zonder hem.

'Niet half zoveel als ik jou,' vertrouwde hij haar toe.

'Hoelang kun je blijven?'

Hij aarzelde, het leek nu zo weinig en eerst had het zo'n geschenk geleken. 'Drie dagen. Het is niet veel, maar het moet genoeg zijn. Ik hoop rond Kerstmis weer terug te komen.' Dat was nog maar een maand en dan had ze tenminste iets om naar uit te kijken wanneer hij was vertrokken. Maar op dit ogenblik, moest ze er niet aan denken dat hij weer weg zou gaan.

Ze lagen samen lange tijd op bed tot ze Emanuelle met de baby hoorden en Sarah trok een ochtendjas aan en ging naar hen toe.

Ze nam Phillip die luidruchtig zijn diner verlangde weer mee terug naar de kamer. En William glimlachte naar hem, terwijl hij keek hoe hij hongerig werd gevoed, zich verslikte in de melk die hij zo graag wilde hebben en allerlei grappige geluidjes maakte.

'Zijn tafelmanieren laten nogal wat te wensen over, hè?' grinnikte William.

'Daar zullen we wat aan moeten doen,' zei Sarah en gaf hem de andere borst. 'Het is een vreselijk zwijntje. Hij wil altijd maar eten.'

'Zo ziet hij er wel uit, ja. Hij is drie keer zo groot als toen hij geboren werd en ik vond hem toen al zo groot.'

'Ik ook,' zei Sarah half spottend en toen dacht William aan iets waar hij nog nooit eerder aan had gedacht en hij keek haar vriendelijk aan.

'Wil je dat ik uitkijk?' Ze schudde haar hoofd terwijl ze naar hem glimlachte. Ze wilde een heleboel kinderen van hem hebben.

'Natuurlijk niet, maar ik geloof niet dat we er ons nu al zorgen over hoeven te maken. Ik geloof niet dat ik zwanger kan worden zolang ik zelf voed.'

'Dan is het dus des te leuker,' plaagde hij. Ze brachten de volgende drie dagen door alsof het hun wittebroodsweken waren, hoofdzakelijk in bed. Tussendoor toonde ze hem het domein om te laten zien wat ze gedurende zijn afwezigheid had gedaan. Ze had aan verschillende dingen gewerkt en hij was bijzonder onder de indruk toen hij de stallen zag.

'Je bent geweldig!' prijsde hij haar. 'Dat had ik zelf niet voor elkaar gekregen, zeker niet zonder hulp. Ik begrijp niet hoe je het hebt gedaan!' Ze had er heel veel avonden tot ver na middernacht doorgebracht, met timmeren en hameren en spijkeren, met de kleine Phillip in dekentjes gewikkeld in zijn wieg naast zich.

'Ik had niets anders te doen.' Ze glimlachte. 'Als jij er niet bent, is er niet veel te doen hier.'

William keek even naar zijn zoon met een half-spottende glimlach. 'Wacht maar tot hij begint. Ik heb het gevoel dat je nog genoeg bezig gehouden zal worden.'

'En jij?' vroeg ze verdrietig toen ze terugliepen naar het château. Hun drie dagen waren al voorbij en hij zou de volgende ochtend vertrekken. 'Wanneer kom je weer thuis? Hoe ziet het eruit in de grote slechte wereld?'

'Tamelijk lelijk.' Hij vertelde haar wat ze over Warschau wisten, althans, een deel ervan. De ghetto's, de pogroms, de bergen lijken, zelfs van kinderen die hadden gevochten en verloren. Ze moest huilen toen hij het haar vertelde. Er waren ook tamelijk akelige verhalen over Duitsland. Men was bang dat Hitler zich ook tot de Lage Landen zou richten, maar dat had hij tot nu toe niet gedaan en ze hielden hem zo goed mogelijk op een afstand, maar het was niet gemakkelijk. 'Ik zou graag willen dat het allemaal snel voorbij was, maar ik weet het nog niet. Misschien trekt die rotzak zich terug als we hem genoeg angst aanjagen. Maar hij lijkt voldoende lef te hebben.'

'Ik wil niet dat jou iets overkomt,' zei ze en keek angstig.

'Lieveling, er zal niets gebeuren, het zou ze zo verschrikkelijk in verlegenheid brengen als mij iets zou overkomen. Geloof me, het Ministerie van Oorlog beschermt me aan alle kanten. Het is gewoon om de manschappen wat op te peppen om iemand zoals ik in uniform te zien en dezelfde spelletjes te zien spelen als zij doen.' Hij was zevenendertig jaar en ze zouden hem nu heus niet naar het front sturen.

'Ik hoop dat je gelijk hebt.'

'Ja, hoor. En ik kom voor Kerstmis weer bij je terug.' Hij begon het idee dat zij in Frankrijk zat, te waarderen. Alles was zo opgezweept en angstaanjagend in Engeland. In vergelijking daarmee was alles hier heel vredig. Het leek alsof er helemaal niets was gebeurd. Er waren alleen geen mannen te bekennen, tenminste geen jonge, alleen kinderen.

Ze brachten hun laatste nacht samen door in bed en uiteindelijk viel Sarah in zijn armen in slaap. William wekte haar toen de baby huilde. Ze was in een diepe gelukkige slaap geweest. En nadat ze de baby had gevoed, vreeën ze nog een keer. William moest zichzelf 's ochtends het bed uit slepen.

'Ik kom snel terug, liefje,' beloofde hij voordat hij vertrok en dit keer was zijn vertrek niet zo afschuwelijk. Hij was veilig en wel en hij scheen niet in enig direct gevaar te verkeren.

En zoals hij had beloofd, kwam hij een maand later terug, twee dagen voor Kerstmis. Hij bracht kerstdag rustig met haar door en hij merkte iets dat hij eerder had gezien, maar hij kon het dit keer niet doorgronden.

'Je bent zwaarder geworden,' zei hij. Ze wist niet of het een compliment of een klacht was. Haar middel en heupen waren dikker geworden en haar borsten leken voller. Hij was maar een maand weg geweest, maar haar lichaam was veranderd en hij vroeg zich af: 'Zou je weer zwanger kunnen zijn?'

'Ik weet het niet.' Ze keek een beetje raadselachtig, ze had het zich zelf ook al een paar keer afgevraagd. Ze voelde zich af en toe een beetje misselijk en ze wilde alleen maar slapen. 'Ik dacht van niet.'

'Ik denk van wel.' Hij glimlachte en maakte zich toen plotseling zorgen. Hij wilde haar niet weer hier alleen laten, vooral niet als ze zwanger was. Hij zei er die avond iets over en vroeg of ze naar Whitfield wilde gaan.

'Dat is onzin, William. We weten niet eens of het wel zo is.' Ze wilde niet weg uit Frankrijk, zwanger of niet. Ze wilde hier blijven, op hun château, timmeren tot het helemaal gerestaureerd was en voor haar kind zorgen.

'Maar jij denkt het toch ook, hè?'

'Het zou kunnen.'

'Ondeugd!' De gedachte wond hem toch weer op en nadat ze hadden gevreeën, gaf hij haar het enige kerstcadeau dat hij had kunnen meenemen, een beeldige armband van smaragd, die van zijn moeder was geweest. Het was van grote cabochon geslepen stenen gemaakt, die om heel oude diamanten gezet waren en jaren geleden bij Garrard door een maharadja besteld waren. Het was niet bepaald iets dat je dagelijks droeg, maar wanneer hij thuis kwam en ze weer samen konden uitgaan, zou het schitterend zijn. 'Je bent niet teleurgesteld dat ik niet meer voor je heb?' Hij voelde zich schuldig dat hij niets anders bij zich had, maar hij had het niet gekund. De laatste keer dat hij zijn moeder had gezien had hij dit, met haar toestemming, snel uit de kluis op Whitfield gehaald.

'Dit is vreselijk,' plaagde ze hem. 'Eigenlijk had ik het nodige loodgietersgereedschap willen hebben. Ik heb geprobeerd een paar van die verdomde toiletten die ze vorige zomer hebben geïnstalleerd, aan de praat te krijgen.'

'Ik hou van je.' Hij lachte. Ze gaf hem een beeldig schilderij dat verstopt had gelegen in de schuur, en een oud, veel gedragen horloge waar ze dol op was, omdat het van haar vader was geweest. Ze had het als aandenken meegenomen naar Engeland en nu gaf ze het aan William. En hij vond het heel mooi.

De hertog en hertogin van Windsor brachten de kerstdagen in Parijs door en hadden het druk met sociale verplichtingen terwijl de Whitfields samen werkten, balken in hun schuur versterkten en stallen schoonmaakten.

'Ik weet het,' grinnikte ze, 'maar moet je je eens voorstellen hoe geweldig het hier zal zijn als we het eenmaal af hebben.' Hij had zijn pogingen om haar over te halen om naar Whitfield te gaan opgegeven. Ze hield te veel van deze plek en ze voelde zich er thuis.

Hij vertrok op oudejaarsavond en Sarah vierde het nieuwe jaar alleen in hun bed in het château met haar baby in haar armen. Ze hoopte dat het een beter jaar zou worden en dat de mannen allemaal weldra weer thuis zouden zijn. Ze neuriede zachtjes 'Auld Lang Syne' voor Phillip.

Tegen januari wist ze zeker dat ze weer in verwachting was. Ze vond waarachtig een oude arts in Chambord die het bevestigde. Hij vertelde haar dat het bakerpraatje dat je niet zwanger kon worden terwijl je nog een baby voedde, soms klopte, maar niet altijd. Maar ze was er blij mee. Phillips broertje of zusje zou in augustus komen. Emanuelle hielp haar nog steeds en ze was ook heel blij met het nieuws over de baby. Ze beloofde alles te doen wat ze kon om de hertogin met de nieuwe baby te helpen. Maar Sarah hoopte ook dat William tegen die tijd thuis zou zijn. Ze was niet bang. Ze was blij. Ze schreef William om hem het nieuws te vertellen. Hij schreef terug en drong erop aan dat ze voorzichtig moest zijn en hij zei dat hij zou proberen zo snel mogelijk te komen. In plaats daarvan werd hij naar Watton in Norfolk gestuurd met het 82ste squadron van het Bomber Command. Hij schreef haar weer om te zeggen dat er de eerste maanden geen uitzicht was dat hij naar Frankrijk kon komen. Hij zei wel dat hij wilde dat ze in juli naar Parijs zou gaan en dat ze bij de Windsors kon logeren als dat nodig was. Hij wilde niet dat ze weer een bevalling op het château moest doormaken, vooral niet wanneer hij er niet bij was, wat hij echter wel hoopte.

In maart kreeg ze een brief van Jane die weer een dochtertje had gekregen dat ze Helen had genoemd. Sarah voelde zich nu een beetje vervreemd van haar familie alsof ze niet langer meer een intiem deel van haar leven uitmaakten zoals vroeger. Ze probeerde op de hoogte te blijven, maar de brieven kwamen zo laat en er werden zoveel onbekende namen in genoemd. Het afgelopen anderhalf jaar waren ze volkomen uit elkaar gegroeid. Het leek nu allemaal heel ver weg. Ze ging volkomen op in haar eigen leven met haar zoon, de restauratie van het château en het nieuws in Europa.

Ze luisterde naar ieder nieuwsbericht dat ze kon opvangen, las elke krant en lette op elk geruchtje. Maar het nieuws was nooit erg goed, of hoopvol. William bleef alleen in zijn brieven beloven dat hij snel thuis zou komen. Hitler leek tijd te rekken in het voorjaar van 1940 en William en een paar vrienden van hem begonnen zich af te vragen of hij zich niet zou terugtrekken. In Amerika werd het al de 'Phoney War' genoemd, maar voor de mensen in de landen die Hitler had bezet was het bittere ernst en verre van 'phoney'.

De Windsors nodigden haar eind april uit voor een diner in Parijs, maar ze ging niet. Ze wilde Phillip niet alleen laten in het château, zelfs al vertrouwde ze Emanuelle volkomen. Ze was ook vijf maanden zwanger en vond het niet fatsoenlijk om uit te gaan zonder William. In plaats daarvan stuurde ze een beleefd briefje. Begin mei vatte ze een vreselijke kou en bleef tot de vijftiende in bed. Dat was de dag dat de Duitsers de Lage Landen bezetten. Emanuelle haastte zich naar boven om het haar te vertellen. Hitler was weer bezig en Sarah kwam naar beneden, naar de keuken, om naar de radio te luisteren en zoveel mogelijk van de uitzending op te vangen.

Ze luisterde naar al het nieuws dat ze die middag kon vinden en de volgende dag probeerde ze Wallis en David op te bellen, maar het personeel vertelde haar dat ze de vorige dag naar Biarritz waren vertrokken. De hertog had de hertogin uit veiligheidsoverwegingen meegenomen naar het zuiden.

Sarah ging weer terug naar bed en een week later kreeg ze een zware bronchitis-aanval. Ze stak daarbij de baby aan en ze had het zo druk met zijn verzorging, dat het nauwelijks tot haar doordrong wat het betekende toen ze via de radio over de evacuatie van Duinkerken hoorde. Wat was er met hen gebeurd? Hoe waren ze teruggedrongen? Toen Italië besloot met de oorlog tegen Frankrijk en Engeland mee te doen, raakte Sarah in paniek. Het nieuws was vreselijk, de Duitsers vielen Frankrijk aan en iedereen in het land was doodsbenauwd, maar niemand wist waar ze heen moesten gaan of wat ze moesten doen. Sarah wist dat ze nooit zouden toegeven aan de Duitsers, maar stel nou dat Frankrijk werd gebombardeerd? Ze wist dat William en haar ouders zich vreselijk zorgen om haar zouden maken en er was geen enkele manier om hen te bereiken. Ze waren van de buitenwereld afgesloten. Ze kon niet naar Engeland of Amerika opbellen. Het was absoluut onmogelijk een verbinding te krijgen. En op veertien juni zat ze samen met alle anderen verstomd, toen ze het nieuws hoorde. Ze hadden zich letterlijk aan de Duitsers overgegeven en die waren als een vloedgolf 's nachts binnengemarcheerd. Frankrijk was gevallen voor de Duitsers. Sarah hoorde het, maar ze kon het niet geloven. Ze staarde Emanuelle aan terwijl ze naar het nieuws luisterden en het jongere meisje begon te huilen toen ze het hoorde.

'Ils vont nous tuer...' jammerde ze. 'Ze zullen ons vermoorden. We gaan allemaal dood.'

'Doe niet zo raar,' zei Sarah en probeerde streng te klinken. Ze hoopte dat het meisje niet zou zien hoe hevig haar eigen handen trilden. 'Ze zullen ons niets doen. Wij zijn vrouwen. En ze komen vermoedelijk niet hier. Emanuelle, wees verstandig... rustig nou maar...' Maar ze geloofde haar eigen woorden niet. William had gelijk gehad. Ze had uit Frankrijk weg moeten gaan, maar nu was het te laat. Ze had het zo druk gehad met de verzorging van Phillip dat ze de tekens aan de wand niet had gezien en ze kon moeilijk nu nog naar het zuiden vluchten zoals de Windsors hadden gedaan. Ze zou niet ver komen met haar baby in haar armen en zelf zeven maanden zwanger.

'Madame, wat moeten we doen?' vroeg Emanuelle die nog steeds het gevoel had dat ze haar moest beschermen. Dat had ze William immers beloofd.

'Helemaal niets,' zei Sarah rustig. Als ze hier komen, hebben we niets te verbergen en niets te geven. Alles wat we hebben, groeit in de tuin. We hebben geen zilver of juwelen.' Ze dacht plotseling aan de armband van smaragd die William haar voor Kerstmis had gegeven en de paar dingen die ze had meegenomen, zoals haar verlovingsring en de eerste kerstcadeaus die William voor haar in Parijs had gekocht. Die dingen kon ze verstoppen, het was niet veel en als het moest, zou ze ze opgeven om hun levens te redden. 'We hebben niets dat zij willen hebben, Emanuelle. We zijn twee eenzame vrouwen met een baby.' Maar desondanks nam ze een van Williams vuurwapens mee naar bed en sliep met de baby naast zich en het pistool onder haar hoofdkussen. Ze verborg de juwelen onder de planken van de vloer in de babykamer, timmerde die toen handig dicht en legde het Aubusson vloerkleed er weer netjes overheen.

De volgende vier dagen gebeurde er niets. Ze had net het gevoel gekregen dat ze precies zo veilig waren als vroeger, toen er een konvooi jeeps verscheen die van de grande allée kwam. Er sprong een groep Duitse soldaten in uniform uit de jeeps en rende naar haar toe. Twee soldaten hielden haar onder schot en gebaarden dat ze haar handen omhoog moest doen, maar dat kon ze niet omdat ze Phillip in haar armen had. Ze wist dat Emanuelle bezig was de ontbijtspullen naar de keuken te brengen en bad dat ze niet in paniek zou raken wanneer ze hen zag.

Ze schreeuwden tegen haar dat ze moest lopen en ze ging staan waar zij wilden dat ze ging staan, maar ze leek onverstoorbaar terwijl ze Phillip met trillende handen tegen zich aandrukte en hen in het Engels aansprak.

'Wat kan ik voor u doen?' vroeg ze kalm met grote waardigheid, ze probeerde haar beste imitatie van Williams aristocratische en commanderende houding op te brengen.

Ze ratelden een tijdje tegen haar in het Duits en toen sprak een andere soldaat, die blijkbaar hoger in rang was, tegen haar. Hij keek kwaad en had een naar klein mondje. Sarah dwong zich daar geen notitie van te nemen.

'Bent u Engelse?'

'Amerikaanse.' Dat dreef ze een tijdje in het nauw en hij ratelde verder in het Duits tegen de anderen voor hij weer tegen haar sprak.

'Van wie is dit huis? Dit land? De boerderij?'

'Van mij.' Ze sprak flink zodat iedereen het kon horen. 'Ik ben de hertogin van Whitfield.'

Meer geklets, meer Duits, meer overleg. Hij gebaarde haar weer met het geweer opzij. 'We gaan nu naar binnen.'

Ze knikte instemmend en ze gingen het huis in. Terwijl ze dat deden, hoorde ze een schreeuw uit de keuken. Ze hadden Emanuelle blijkbaar laten schrikken en twee soldaten kwamen met haar onder schot te voorschijn. Ze rende huilend naar Sarah die een arm om haar heensloeg en haar tegen zich aantrok. Ze stonden beiden te trillen, maar niets aan Sarahs gezicht verraadde dat ze bang was. Ze was op en top een hertogin.

Ze werden door een groep soldaten bewaakt terwijl de anderen binnen op verkenning gingen. Ze kwamen terug toen er net een nieuwe rij jeeps op de oprit verscheen. De eerste bevelvoerende militair kwam terug naar haar en vroeg haar waar haar echtgenoot was. Ze vertelde hem dat hij weg was en hij liet haar zien dat hij het pistool had gevonden dat ze onder haar hoofdkussen had verborgen. Sarah leek er niet van onder de indruk te zijn en bleef hem aankijken. Terwijl ze daar stond, kwam er een lange magere officier uit een van de zojuist aangekomen jeeps en liep naar hen toe. De man die nu de leiding had, sprak met hem, toonde hem het pistool en zwaaide naar de vrouwen terwijl hij zijn uitleg gaf en zwaaide toen naar het huis. Hij was duidelijk zijn bevindingen aan het toelichten. Ze hoorde hem ook het woord 'Amerikaner' gebruiken.

'Bent u Amerikaanse?' vroeg de nieuwe officier met een bijzonder keurig Engels accent waar slechts een zweempje Duits doorheen klonk. Hij sprak uitstekend Engels en hij zag er heel beschaafd uit.

'Ja. Ik ben hertogin van Whitfield.'

'Is uw echtgenoot een Engelsman?' vroeg hij kalm en zijn ogen keken haar doordringend aan. Op een andere plek en een ander tijdstip zou ze hem knap gevonden hebben. Ze hadden elkaar vermoedelijk best op een feest tegen kunnen komen. Maar dat was nu niet het geval. Het was oorlog en ze bleven beiden op een afstand.

'Ja, mijn man is Engelsman,' antwoordde ze slechts.

'Juist.' Het was lange tijd stil terwijl hij haar aankeek en hij stond niet onverschillig tegenover haar zwangere buik. 'Uwe Genade, het spijt me u te moeten mededelen dat we uw huis moeten vorderen. We zullen de troepen hier onderbrengen,' zei hij beleefd tegen haar.

Ze voelde een golf van ontzetting en woede door zich heen gaan, maar liet niets merken en knikte.

'Jui... juist ja.' De tranen sprongen in haar ogen. Ze wist niet wat ze tegen hem moest zeggen. Ze pakten haar huis af, het huis waar ze zo hard voor hadden gewerkt. En wat als ze het nooit meer terug zouden krijgen? Als ze het verloren of vernielden? 'Ik...' Ze struikelde over haar woorden terwijl hij even omkeek.

'Is er... een kleinere woning? Een huisje? Ergens waar u met uw gezin kunt wonen terwijl wij hier wonen?' Ze dacht aan de stallen, maar die waren te groot en die zou hij ook als barakken voor zijn mannen willen hebben en toen dacht ze aan het opzichtershuisje waar Emanuelle had gewoond en zij eerst met William. Het was zeker voldoende voor haar, Emanuelle, Phillip en de nieuwe baby.

'Ja,' zei ze somber.

'Mag ik u verzoeken daarin te trekken?' Hij boog met Pruisische waardigheid en zijn ogen stonden vriendelijk en verontschuldigend. 'Het spijt me erg om... om u te vragen nu te verhuizen -' hij keek even naar haar dikke buik - 'maar we brengen helaas veel troepen hier naar toe.'

'Ik begrijp het.' Ze probeerde waardig te klinken, maar plotseling voelde ze zich geen dag ouder dan een meisje van drieëntwintig jaar en was ze erg bang.

'Denkt u dat u de noodzakelijke dingen vanavond verhuisd kunt hebben?' vroeg hij beleefd en ze knikte. Ze had niet zoveel daar, hoofdzakelijk werkkleren, een paar mantelpakjes en japonnen en William had ook niet zoveel. Ze hadden zo hard gewerkt dat ze hun spullen nog niet uit Engeland hadden meegenomen.

Ze realiseerde zich nauwelijks wat ze aan het doen was toen ze hun kleren en ook een paar persoonlijke dingen inpakte. Ze had geen tijd om haar sieraden onder de planken vandaan te halen, maar ze wist dat die daar veilig lagen. Ze stopte haar kleren en die van William en Phillip in koffers en Emanuelle hielp haar met het inpakken van alle keukenspullen, wat eten, zeep en al hun lakens en handdoeken. Het was meer werk dan ze dacht en de baby huilde de hele dag, alsof hij voelde dat er iets vreselijks was gebeurd. Het was bijna zes uur toen Emanuelle de laatste keer met spullen naar het opzichtershuisje liep, haar eigen bezittingen waren er al en Sarah stond voor het laatst in haar slaapkamer, de kamer waar Phillip was geboren en hun tweede kind was verwekt, de kamer die ze met William had gedeeld. Het leek heiligschennis hem nu op te geven, maar ze had geen keus. Terwijl ze in de kamer stond en wanhopig rondkeek, kwam een van de soldaten, eentje die ze niet had gezien, en dwong haar onder schot om de kamer te verlaten.

'Schnell!' zei hij. Snel! Ze liep zo waardig mogelijk de trap af, maar de tranen liepen over haar wangen. Onderaan de trap duwde de soldaat de punt van zijn geweer in haar buik. Plotseling klonk er een gebrul, de stem van een man die in een oogwenk angst kon inboezemen. De soldaat sprong als de weerlicht een meter achteruit terwijl zijn commandant hen tegemoet kwam. Het was dezelfde man die dezelfde ochtend in zulk uitstekend Engels tegen haar had gesproken. En nu ging hij tegen de soldaat tekeer met een stem die zo kil en zo beheerst was, dat de man letterlijk stond te trillen op zijn benen. Toen draaide hij zich om en boog verontschuldigend voor Sarah, voordat hij het gebouw uitrende. De commandant keek haar ongelukkig aan en was zwaar geschokt door de gebeurtenis. Ondanks haar pogingen om hen perplex te laten staan, zag hij dat ze stond te rillen.

'Mijn verontschuldigingen voor de ongelooflijk slechte manieren van mijn sergeant, Uwe Genade. Het zal niet meer gebeuren. Mag ik u met de auto naar uw huis brengen?' Ik ben thuis, wilde ze hem antwoorden, maar ze was hem dankbaar dat hij zijn sergeant onder de duim had gekregen. Hij had haar gemakkelijk voor de grap in haar buik kunnen schieten en de gedachte daaraan maakte haar duizelig.

'Dank u,' zei ze koeltjes. Het was een heel eind wandelen en ze was doodmoe. De baby had de hele dag getrapt, alsof hij duidelijk haar angst en vrees voelde. Ze had huilend haar spullen ingepakt en ze voelde zich uitgeput toen ze in de jeep stapte en hij de motor startte, terwijl een paar van zijn mannen toekeken. Hij wilde hen een voorbeeld stellen dat ze letterlijk op moesten volgen. En dat had hij al uitgelegd. Ze mochten de plaatselijke meisjes niet aanraken, geen huisdieren voor de lol doodschieten, of zich dronken in de stad wagen. Ze moesten zich te allen tijde beheersen, anders kregen ze met hem te doen en vermoedelijk een reis terug naar Berlijn of ergens anders naar toe. De mannen waren gedwongen hem te gehoorzamen.

'Ik ben commandant Joachim von Mannheim,' zei hij kalm. 'En we zijn erg dankbaar dat we uw huis kunnen gebruiken. Het spijt me dat we u overlast en narigheid bezorgen.' Ze reden over de grande altée en hij keek haar even aan. 'Oorlog is een vervelende zaak.' Zijn eigen familie had in de Eerste Wereldoorlog grote verliezen geleden. En toen verraste hij haar door naar de baby te informeren. 'Wanneer verwacht u uw kind?' vroeg hij. Hij leek bijna menselijk, ondanks het uniform dat hij droeg, maar ze zou niet vergeten wie hij was of voor wie hij vocht. Ze hielp zichzelf weer herinneren dat ze hertogin van Whitfield was en hem beleefdheid verschuldigd was, maar verder niets.

'De eerste twee maanden nog niet,' antwoordde ze bruusk. Ze vroeg zich af waarom hij haar dit had gevraagd. Misschien zouden ze haar ergens naartoe sturen. Dat was werkelijk een angstaanjagende gedachte en ze wenste dat ze naar Whitfield was gegaan. Maar wie had ooit gedacht dat Frankrijk zou vallen, dat ze zich aan de Duitsers zouden overgeven?

'Tegen die tijd hebben we hier wel artsen,' stelde hij haar gerust. 'We gaan uw huis voor gewonde soldaten gebruiken, als een soort ziekenhuis. Uw stallen zijn uitstekend geschikt voor mijn mannen. Het eten van de boerderij is voldoende. Het spijt me' - hij glimlachte verontschuldigend toen ze bij het opzichtershuisje aankwamen waar Emanuelle met Phillip in haar armen stond te wachten - 'maar voor ons is het een ideale situatie.'

'Wat prettig voor u,' zei Sarah scherp. Het was bepaald niet ideaal voor hen, om hun huis aan de Duitsers te verliezen.

'Inderdaad.' Hij keek hoe ze uitstapte en Phillip van Emanuelle overnam. 'Goedenavond, Uwe Genade.'

'Goedenavond, commandant,' zei ze, maar ze bedankte hem niet voor de lift en sprak geen woord meer toen ze naar het opzichtershuisje liep dat nu haar thuis was geworden.

13

De bezetting van Frankrijk deprimeerde iedereen en de bezetting van het Château de la Meuze was een zeer pijnlijke ervaring voor Sarah. Binnen een paar dagen liepen er overal Duitse soldaten rond, de stallen zaten er vol mee, drie of vier op een kamer, ze gebruikten zelfs de paardenstallen. Er zaten daar bijna tweehonderd man, hoewel zij en William er slechts veertig of vijftig man personeel van hen zelf hadden willen onderbrengen. Ze namen de boerderij ook over en brachten daar nog meer manschappen naartoe terwijl ze de boerin dwongen in een schuur te gaan slapen. Het was een oude vrouw, maar ze nam het goed op. De boer en hun twee zonen zaten in het leger.

Het château veranderde in een ziekenhuis voor gewonden zoals de commandant had gezegd. Het werd een soort revalidatie-oord: de kamers werden ziekenzalen en een paar kleinere kamers werden gereserveerd voor gewonde hoge officieren. De commandant woonde op het château in een van de kleinere kamers. Sarah had er een paar verpleegsters gezien, maar de meeste verzorgers waren zaalhulpen en verplegers en ze had gehoord dat er twee artsen waren, maar die had ze zelf nooit gezien.

Ze had weinig met hen te maken. Ze hield zich op een afstand en bleef bij Emanuelle en de baby in het opzichtershuisje. Ze snakte ernaar om weer aan het werk te gaan. Ze maakte zich zorgen om de schade die tijdens de bezetting zou worden aangebracht. Ze kon nu echter niets doen. Ze maakte lange wandelingen met Emanuelle en praatte met de boerin wanneer ze op de boerderij kwam om er zeker van te zijn dat alles in orde was met haar. Het scheen goed te gaan en ze zei dat ze zich fatsoenlijk tegenover haar hadden gedragen. Ze haalden alles wat zij verbouwde op, maar ze hadden haar niet aangeraakt. Tot dusverre hadden ze zich netjes gedragen. Sarah maakte zich de meeste zorgen om Emanuelle. Het was een leuk jong meisje dat net die lente achttien jaar was geworden en het was gevaarlijk voor haar om op zo'n korte afstand van driehonderd Duitse soldaten te wonen. Sarah had al meer dan eens tegen haar gezegd dat ze terug moest gaan naar het hotel, maar Emanuelle zei altijd dat ze haar niet in de steek wilde laten. Ze waren in zekere zin goede vriendinnen geworden, maar toch bleef er altijd een respectvolle afstand tussen hen. Emanuelle hield haar belofte aan William dat ze de hertogin en Phillip niet zou verlaten.

Op een dag, een maand nadat de soldaten waren gekomen, was Sarah op de terugweg van een wandeling naar de boerderij, toen ze een groep soldaten op een oud zandpad bij de stallen zag staan en ze hoorde roepen en jouwen. Ze vroeg zich af wat er aan de hand was, maar ze ging er niet naar toe. Het waren in feite allemaal gevaarlijke mannen en ondanks haar neutrale Amerikaanse staatsburgerschap, was ze een vijand voor hen en waren zij het bezettende leger. Ze hoorde hen lachen en ze stond op het punt verder naar huis te lopen toen ze een omgekeerde mand met bessen langs de weg zag liggen. Dat was een van haar manden en de bessen waren de bessen die Emanuelle altijd voor Phillip plukte die daar dol op was. Toen begreep ze het. Ze waren als katten met een muisje bezig hun slachtoffertje in het struikgewas te tergen en te kwellen. Zonder na te denken, haastte ze zich naar de plek waar ze stonden. In haar oude verschoten gele jurk leek ze in het heldere zonlicht nog kolossaler. Ze had haar haren in een lange vlecht gebonden en gooide die naar achteren toen ze de groep naderde. Ze snakte naar adem toen ze haar zag. Emanuelle stond daar met een gescheurde blouse, ontblote borsten, de losgerukte rok neergezakt op haar heupen, terwijl ze haar uitjouwden, toejuichten en plaagden. Twee mannen hielden haar bij haar armen vast en een ander speelde met haar tepels terwijl hij haar kuste.

'Schei uit!' schreeuwde ze woedend tegen de mannen. Het was een kind, een meisje en Sarah wist uit hun gesprekken van de afgelopen maanden dat ze nog maagd was. 'Schei daar onmiddellijk mee uit!' schreeuwde ze, maar ze lachten om haar en toen ze naar het geweer van een van de mannen greep, duwde hij haar ruw weg en schreeuwde iets tegen haar in het Duits. Sarah liep direct naar de plek waar Emanuelle met een betraand gezicht stond: vernederd, beschaamd en angstig. Ze pakte de gescheurde stukken van Emanuelles blouse op en probeerde haar daarmee te bedekken. Toen ze daarmee bezig was, trok een van de mannen Sarah naar zich toe en duwde zich tegen haar billen op. Ze probeerde zich naar hem om te draaien, maar hij bleef haar zo vasthouden, betastte met één hand haar borst. Ondertussen pakte hij haar enorme buik pijnlijk stevig vast. Ze vocht om los te komen. Ze voelde dat hij opgewonden raakte en vroeg zich vol afschuw af of hij haar zou verkrachten. Haar ogen ontmoetten die van Emanuelle en Sarah probeerde het jongere meisje met haar blik gerust te stellen, maar het was duidelijk dat het kind vreselijk bang was. Nu zelfs nog meer vanwege haar werkgeefster omdat één van de mannen Sarahs armen vasthield en een ander zijn hand tussen haar benen legde. Emanuelle schreeuwde het uit om wat ze dacht dat er zou gebeuren. Binnen een paar seconden nadat ze begon te gillen, klonk er een explosie van pistoolschoten. Emanuelle sprong van schrik overeind en Sarah nam de gelegenheid waar om zich van de mannen los te scheuren, ze wrong zich weg, terwijl een van hen haar oude gele jurk vasthield en kapot scheurde. Haar lange goed gevormde benen en haar enorme zwangere buik werden zichtbaar. Ze liep snel naar Emanuelle en leidde haar weg. Toen pas besefte ze dat de commandant daar, met een woedende blik in zijn ogen, zijn manschappen een lawine van woedende Duitse orders stond toe te snauwen. Hij hield zijn pistool omhoog gericht en schoot er weer mee zodat ze wisten dat het menens was. Toen liet hij zijn hand zakken, richtte op elk van hen, zei nog iets in het Duits voordat hij zijn wapen helemaal liet zakken, in de holster opborg en iedereen wegstuurde. Hij beval dat ze allemaal een week in de gevangenis opgesloten moesten worden die ze achter de stallen hadden ingericht. Zodra ze verdwenen waren, liep hij snel naar Emanuelle en Sarah. Er lag een gekwelde blik in zijn ogen en hij sprak in snel Duits tegen een hulp die in de buurt stond, die prompt met twee dekens kwam aandragen. Sarah bedekte eerst Emanuelle en toen wikkelde ze de andere deken om haar middel heen. Ze zag dat het een van haar eigen dekens was, een van de weinige die ze was vergeten toen ze naar het opzichtershuisje was verhuisd.

'Ik beloof u dat dit niet meer voor zal komen. Deze mannen zijn zwijnen. De meesten zijn op boerenerven opgegroeid en hebben geen idee hoe een man zich heeft te gedragen. De volgende keer dat ik één van hen zoiets zie doen, schiet ik hem dood.' Hij was wit van woede en Emanuelle stond nog te trillen als een rietje. Sarah voelde niets behalve woede over wat er was gebeurd en vlak voor ze bij het opzichtershuisje aankwamen, waar Henri in de tuin met de baby speelde, wendde ze zich met een felle blik in haar ogen naar hem toe. Ze hadden Henri gewaarschuwd weg te blijven, uit angst dat de soldaten achter hem aan zouden gaan, maar hij was toch gekomen om zijn zusje op te zoeken, die hem had hem gevraagd op de baby te passen terwijl zij bessen ging plukken.

'Beseft u wel wat ze hadden kunnen doen?' Sarah gebaarde Emanuelle naar het huisje te gaan. Ze stond nu alleen tegenover de commandant en sprak hem aan. 'Ze hadden mijn ongeboren kind kunnen doden,' schreeuwde ze tegen hem en zijn ogen ontweken de hare niet.

'Dat besef ik heel goed en het spijt me oprecht.' Hij keek alsof hij het meende, maar zijn goede manieren konden haar niet milder stemmen. Wat Sarah betreft hadden ze er nooit mogen zijn.

'Het is nog maar een jong meisje! Hoe durven ze zoiets tegenover haar te doen!' Plotseling trilde ze van top tot teen en had ze hem wel met haar vuisten te lijf willen gaan, maar ze was wel zo verstandig dit niet te doen.

De commandant vond het heel naar wat er met Emanuelle was gebeurd, maar hij had nog meer te doen met Sarah. 'Ik bied u vanuit het diepst van mijn hart mijn verontschuldigingen aan, Uwe Genade. Ik besef maar al te goed wat er had kunnen gebeuren.' Ze had gelijk. Ze hadden gemakkelijk haar baby kunnen vermoorden. 'We zullen de mannen scherper in de gaten houden. Ik geef u mijn woord als officier en als man. Ik verzeker u dat het niet meer zal voorkomen.'

'Zorg daar dan voor,' raasde ze tegen hem. Hij keek haar na zoals ze mooi en koninklijk, ondanks haar deken, met grote stappen wegliep. Het was een buitengewone vrouw en hij had zich meer dan eens afgevraagd hoe zij hertogin van Whitfield was geworden. Williams studeerkamer was nu zijn kamer geworden en daar had hij foto's van haar en van hen beiden gevonden waarop ze er opvallend knap en gelukkig uitzagen. Hij benijdde hen. Hij was vlak voor de oorlog gescheiden en zag zijn kinderen nauwelijks meer. Het waren twee jongens van zeven en twaalf jaar, zijn vrouw was hertrouwd en naar het Rijnland verhuisd. Hij wist dat haar echtgenoot tijdens een van de eerste oorlogsdagen in Poznan om het leven was gekomen, maar hij had haar niet meer gezien en dat wilde hij eigenlijk ook niet. De echtscheiding was heel naar geweest. Ze waren te jong getrouwd en altijd heel verschillend geweest. Het had hem twee jaar gekost om van de klap te herstellen. Toen was de oorlog uitgebroken en nu had hij zijn handen vol. Hij was blij geweest met zijn benoeming in Frankrijk. Hij was daar altijd graag gekomen. Hij had een jaar aan de Sorbonne gestudeerd en zijn studie in Oxford afgemaakt. Al die tijd, tijdens al zijn reizen en in al zijn veertig jaar, had hij nooit iemand zoals Sarah ontmoet. Ze was zo mooi, zo sterk en zo fatsoenlijk. Had hij haar maar onder andere omstandigheden leren kennen, in een andere tijd. Misschien waren de dingen dan wel anders gelopen.

De administratie van zijn herstellingsoord hield hem genoeg bezig, maar 's avonds maakte hij graag lange wandelingen. Hij kende het gebied nu goed en had zelfs de buitengrenzen ervan bereikt. Op een avond tegen zonsondergang keerde hij terug van een rivier die hij in het bos had gevonden toen hij haar zag. Ze liep langzaam en alleen, een beetje moeizaam nu en ze zag er peinzend uit. Hij wilde haar niet aan het schrikken maken, maar hij vond dat hij iets tegen haar moest zeggen, uit vrees dat zijn aanwezigheid haar zou verrassen. Toen draaide ze zich naar hem om alsof ze voelde dat er iemand in de buurt was. Ze stond stil en keek hem aan, onzeker of zijn aanwezigheid een bedreiging vormde, maar hij stelde haar snel gerust.

'Mag ik u helpen, Uwe Genade?' Ze klom dapper over boomstronken en stenen muurtjes en ze had gemakkelijk kunnen vallen, maar ze kende het terrein goed. Zij en William waren hier vaak geweest.

'Het gaat wel,' zei ze kalm, op en top de hertogin. En toch zag ze er zo jong en lief uit. Ze leek minder boos dan anders. Ze was nog steeds van streek door datgene wat Emanuelle de week tevoren was overkomen, maar ze had gehoord dat de mannen inderdaad als straf gevangen waren gezet en ze was onder de indruk van zijn gevoel voor rechtvaardigheid.

'Is alles in orde?' vroeg hij terwijl hij naast haar kwam lopen. Ze zag er leuk uit in een met wit geborduurde jurk die plaatselijk vervaardigd was.

'Ja,' zei ze en keek hem aan of ze hem voor het eerst zag. Het was een knappe man: lang, blond met een verweerd gezicht. Ze zag dat hij wat ouder was dan William. Ze wilde dat hij er niet was, maar ze moest toegeven dat hij altijd bijzonder beleefd tegen haar was en tot twee keer toe bijzonder hulpvaardig was geweest.

'U wordt tegenwoordig zeker snel moe,' zei hij vriendelijk. Ze haalde haar schouders op en keek even verdrietig terwijl ze aan William dacht.

'Soms.' Toen keek ze Joachim weer aan. Het nieuws over de oorlog was tegenwoordig zeer beperkt en ze had sinds de bezetting taal noch teken van William gehoord. Zijn brieven konden haar onmogelijk bereiken. Ze wist dat hij zich ellendig moest voelen om zo lang niets van haar en Phillip te horen.

'Uw echtgenoot heet William, hè?' vroeg hij en ze keek hem aan terwijl ze zich afvroeg waarom hij dat vroeg. Maar ze knikte slechts.

'Hij is jonger dan ik. Maar ik geloof dat ik hem een keer heb ontmoet toen ik in Oxford was. Ik dacht dat hij naar Cambridge was gegaan.'

'Dat klopt,' zei ze aarzelend. 'Dat is zo.' Het was vreemd te bedenken dat de twee mannen elkaar hadden ontmoet. Het leven deed soms vreemde dingen. 'Waarom bent u naar Oxford gegaan?'

'Dat heb ik altijd gewild. Ik was toen erg dol op alles wat Engels was.' Hij wilde zeggen dat dit nog steeds zo was, maar dat kon hij niet. 'Het was een geweldige gelegenheid en ik heb er bijzonder van genoten.'

Ze glimlachte weemoedig. 'Ik denk dat William voor de oorlog zo tegenover Cambridge stond.'

'Hij zat in een voetbalteam en ik heb een keer tegen hem gespeeld.' Hij glimlachte. 'Hij versloeg me.' Ze had willen juichen, maar ze glimlachte slechts en vroeg zich af wat voor man hij was. Ze wist dat ze hem onder iedere andere omstandigheid graag had gemogen.

'Ik wilde dat u hier niet was,' zei ze eerlijk en klonk erg jong. Hij lachte.

'Ik ook, Uwe Genade. Ik ook. Maar ik kan beter hier zijn dan ergens aan het front. Ik denk dat ik in Berlijn al wist dat ik beter zou zijn in het repareren van jonge mannen dan in het vernietigen ervan. Het was een grote gunst dat ik hierheen ben gestuurd.' Daar had hij gelijk in, maar ze wilde dat ze geen van allen waren gekomen. En toen keek hij haar nieuwsgierig aan.

'Waar is uw echtgenoot?' Maar ze wist niet zeker of ze hem dat moest vertellen. Als ze hem vertelde dat William bij de geheime dienst zat, kon dat hen allen in gevaar brengen.

'Hij dient in de RAF.'

'Vliegt hij?' De commandant keek verbaasd.

'Ik geloof van niet,' zei Sarah vaag en hij knikte.

'De meeste piloten zijn jonger dan wij.' Hij had natuurlijk gelijk, maar ze knikte alleen. 'Oorlog is iets vreselijks. Niemand wint. Iedereen verliest.'

'Jullie Führer schijnt daar anders over te denken.'

Joachim zweeg lange tijd en toen hij antwoordde, klonk er iets in zijn stem dat haar aandacht trok, iets dat haar vertelde dat hij minstens zo'n hekel aan deze oorlog had als zij. 'U heeft gelijk. Misschien wordt hij te zijner tijd wel verstandiger,' zei hij dapper. 'Voor er te veel is verloren en er te veel doden zijn gevallen.' En ze voelde zich geroerd door zijn volgende woorden. 'Ik hoop dat uw echtgenoot in veiligheid blijft, Uwe Genade.'

'Ik ook,' fluisterde ze, toen ze het opzichtershuisje bereikt hadden. Hij boog, salueerde en ze liep naar het huisje terwijl ze peinsde over de interessante tegenstelling in hem. Een Duitser die de oorlog haatte en toch commandant van de Duitse strijdkrachten in de vallei van de Loire was. Toen ze het huisje inliep, dacht ze aan haar echtgenoot en vergat Joachim.

Ze kwam hem een paar dagen later weer op dezelfde plek tegen en daarna weer en uiteindelijk was het alsof ze elkaar daar verwachtten. Ze ging graag aan het eind van de dag in het bos zitten bij de oever van de rivier met haar voeten in het koele water om wat na te denken. Soms waren haar enkels opgezwollen. Het was hier zo rustig. Ze hoorde alleen de vogels en de geluiden van het bos.

'Hallo,' zei hij kalm op een middag nadat hij haar was gevolgd. Ze wist niet dat hij haar gewoonte had opgemerkt en nu vanuit zijn raam naar haar keek wanneer ze het huisje uitliep. 'Het is warm vandaag, hè?' Kon hij haar maar iets koels te drinken geven, of dat lange zijdeachtige haar strelen, of zelfs maar haar wang aanraken. Ze begon 's nachts zijn dromen te domineren en overdag zijn gedachten. Hij bewaarde zelfs één van Williams foto's van haar in zijn bureau zodat hij ernaar kon kijken wanneer hij dat wilde. 'Hoe gaat het ermee?'

Ze glimlachte naar hem; ze waren nog geen vrienden, maar ze waren wel neutraal. Het was iets. En hij was iemand waarmee ze kon praten, iemand anders dan Emanuelle, Henri en Phillip. Ze miste haar lange, verstandige gesprekken met William. Ze miste ook andere dingen. Ze miste alles. Maar deze man, met zijn mondaine houding en zijn vriendelijke ogen, was iemand waar ze mee kon praten. Ze vergat nooit wie hij was, of waarom hij er was. Zij was de hertogin en hij was de commandant. Maar het was een soort opluchting om met hem te praten, zelfs al was het maar eventjes.

'Ik voel me dik,' gaf ze met een glimlachje toe. 'Heel erg dik.' En toen draaide ze zich nieuwsgierig naar hem toe. Ze wist niets van hem af. 'Heeft u kinderen?'

Hij knikte vanaf de grote rots vlakbij haar en haalde zijn hand door het koele water. 'Twee zonen. Hans en Andi - Andreas.' Hij keek verdrietig bij die woorden.

'Hoe oud zijn die?'

'Zeven en twaalf. Ze wonen bij hun moeder. We zijn gescheiden.'

'Wat naar,' zei ze en meende het. Kinderen stonden los van de oorlog. En ze kon zichzelf niet zover krijgen ze te haten, wat voor nationaliteit ze ook hadden.

'Echtscheiding is afschuwelijk,' zei hij en ze knikte.

'Dat weet ik.'

'O, ja?' Hij trok een wenkbrauw op en wilde haar vragen hoe, maar dat deed hij niet. Het was duidelijk dat ze het niet kon weten. Ze was onmiskenbaar gelukkig met haar echtgenoot. 'Ik heb mijn zonen nauwelijks meer gezien sinds ze is weggegaan. Ze is hertrouwd... en toen kwam de oorlog... Het is op zijn gunstigst erg moeilijk.'

'U ziet ze wel weer wanneer de oorlog is afgelopen.'

Hij knikte en vroeg zich af wanneer dat zou zijn, wanneer de Führer hen naar huis zou laten gaan en of zijn ex-vrouw hem zijn kinderen zou laten zien, of dat ze zou zeggen dat het te lang geleden was en dat ze hem toch niet meer wilden zien. Ze had heel wat spelletjes met hem gespeeld en hij was nog steeds gekwetst en erg boos. 'En uw baby?' Hij veranderde weer van onderwerp. 'U zei dat hij in augustus zou komen. Dat is al gauw.' Hij vroeg zich af of iedereen erg geshockeerd zou zijn als hij haar met de hulp van een van hun artsen op het château zou laten bevallen, of dat dit teveel geklets teweeg zou brengen. Het zou misschien gemakkelijker zijn een van de artsen naar het opzichtershuisje te sturen. 'Was de bevalling van uw zoon gemakkelijk?'

Het was vreemd om dit met hem te bespreken, maar ach, ze waren hier alleen in het bos, veroveraar en gevangene en wat deed het ertoe als ze het hem vertelde? Wie zou het ooit weten? Wie zou het ooit weten dat ze bevriend raakten, zolang niemand gekwetst werd en er geen schade werd aangericht? 'Nee, het was niet gemakkelijk,' gaf ze toe. 'Phillip woog tien pond. Het was heel zwaar. Mijn man heeft ons beiden gered.'

'Was er geen arts?' Hij zag er geschrokken uit. De hertogin moest haar baby toch zeker in een privé-kliniek in Parijs gekregen hebben, maar ze verraste hem.

'Ik wilde hem hier krijgen. Hij is geboren op de dag dat de oorlog uitbrak. De arts was naar Warschau en er was niemand anders. Alleen William... mijn man. Ik denk dat het hem nog meer angst heeft aangejaagd dan mij. Ik besefte niet wat er na een bepaald moment nog gebeurde. Het duurde zo lang en...' Ze bespaarde hem de details, maar glimlachte verlegen. 'Het doet er niet toe. Hij is een schat van een jongen.' Hij was geroerd door haar, haar onschuld, haar eerlijkheid en haar schoonheid.

'Bent u dit keer niet bang?'

Ze aarzelde, ze wilde eerlijk tegen hem zijn, hoewel ze niet wist waarom. Maar ze wist dat ze hem mocht ondanks zijn functie en nationaliteit en de manier waarop ze elkaar hadden ontmoet. Hij was altijd aardig en fatsoenlijk tegen haar geweest. En hij had haar tot nu toe twee keer beschermd.

'Een beetje,' gaf ze toe. 'Maar niet erg.' Ze hoopte dat het sneller zou gaan en dat deze baby kleiner zou zijn.

'Ik vind vrouwen altijd zo dapper. Mijn vrouw heeft onze jongens ook thuis gekregen. Het was mooi, maar het ging erg gemakkelijk bij haar.'

'Dan heeft ze geluk gehad.' Sarah glimlachte.

'Misschien kunnen we u dit keer helpen met wat Duitse ervaring.' Hij lachte vriendelijk en ze keek ernstig.

'Ze wilden de vorige keer een keizersnede doen, maar dat wilde ik niet.'

'Waarom niet?'

'Ik wilde meer kinderen kunnen krijgen.'

'Bewonderenswaardig van u. En dapper... zoals ik al zei, vrouwen zijn zoveel dapperder. Als mannen baby's moesten krijgen, zouden er geen kinderen meer komen.' Ze lachte en toen praatten ze wat over Engeland en hij vroeg haar naar Whitfield. Ze bleef bewust vaag. Ze wilde geen geheimen verraden, maar hij was in de sfeer geïnteresseerd, de verhalen en de tradities. Hij scheen inderdaad dol te zijn op alles wat Engels was.

'Ik had terug moeten gaan,' zei ze weemoedig. 'William wilde dat ook, maar ik dacht dat ik hier veiliger zou zijn. Ik had nooit gedacht dat Frankrijk voor de Duitsers zou capituleren.'

'Niemand had dat verwacht. Ik denk dat wij zelfs verrast waren door die snelle capitulatie,' biechtte hij op en toen vertelde hij haar iets waarvan hij wist dat hij het niet moest vertellen. 'Ik denk dat u gelijk heeft gehad door hier te blijven. U en uw kinderen zullen hier veiliger zijn.'

'Veiliger dan op Whitfield?' Ze keek verwonderd. Het leek een vreemde opmerking en ze vroeg zich met gefronste wenkbrauwen af wat hij bedoelde.

'Niet direct Whitfield, maar Engeland. Vroeg of laat zal de Luftwaffe zich op Engeland richten. Het zal dan beter voor u zijn als u hier bent.' Ze vroeg zich af of hij gelijk had en toen ze naderhand naar het opzichtershuisje terug liepen, bedacht ze dat hij haar misschien iets had verteld dat hij niet had mogen vertellen. Ze vermoedde dat de Engelsen alles wisten over de plannen van de Luftwaffe en misschien had hij gelijk en was ze hier beter af. Maar of dat nu zo was of niet, ze had nu geen keus meer. Ze was zijn gevangene.

Ze zag hem een paar dagen niet en tegen eind juli kwam ze hem weer tegen in het bos. Hij leek afwezig en moe, maar hij klaarde op toen ze hem voor het eten bedankte dat naar het huisje gebracht werd. Eerst bessen voor Phillip en vervolgens een schaal fruit voor iedereen, vers brood van hun bakkers op het château en zorgvuldig in kranten gewikkeld en goed verborgen een kilo echte koffie.

'Dankuwel,' zei ze voorzichtig. 'Dat hoeft u niet te doen.' Hij was hen niets verschuldigd. Zij waren de bezettende macht.

'Ik ga niet zitten eten, terwijl u honger lijdt.' Zijn kok had de avond tevoren een prachtige Sacher Torte voor hem gemaakt en hij was van plan de rest daarvan die avond naar haar toe te laten brengen, maar dat zei hij niet toen ze langzaam naar het huisje terugliepen. Ze leek alles behoedzamer te doen en hij merkte dat ze de afgelopen week aanzienlijk zwaarder was geworden. 'Heeft u nog iets anders nodig, Uwe Genade?'

Ze glimlachte naar hem. Hij noemde haar altijd bij haar titel. 'Eigenlijk moest u maar eens Sarah tegen me gaan zeggen.' Hij wist al lang dat ze zo heette. Hij had het gezien toen hij haar paspoort in beslag nam. Hij wist ook dat ze over een paar weken vierentwintig zou worden. Hij wist hoe haar ouders heetten en kende hun adres in New York en hoe ze over sommige dingen dachten, maar verder wist hij niet veel over haar. Zijn nieuwsgierigheid over haar kende geen grenzen. Hij dacht meer aan haar dan hij zou willen toegeven, maar daar had ze geen idee van als ze met hem wandelde. Ze voelde alleen dat hij een zorgzame man was en haar zo goed mogelijk als zijn positie hier dat toeliet wilde helpen.

'Goed dan, Sarah,' zei hij voorzichtig, alsof het een grote eer was, terwijl hij naar haar glimlachte en ze zag voor het eerst dat hij eigenlijk heel knap was. Meestal keek hij zo ernstig, dat niemand het opmerkte. Toen ze in een zonniger deel van het bos kwamen, leek het heel even of hij er jaren jonger uitzag. 'Jij bent Sarah en ik ben Joachim, maar alleen als we samen zijn.' Ze begreep waarom en ze knikte. Toen wendde hij zich weer tot haar. 'Is er iets dat ik voor je kan doen?' Hij meende het, maar ze schudde haar hoofd. Ze zou niets van hem aannemen, alleen het extra eten dat hij haar voor Phillip gaf. Ze was geroerd dat hij het vroeg en glimlachte.

'Je kunt me een kaartje naar huis bezorgen,' plaagde ze. 'Wat dacht je daarvan? Regelrecht naar New York, of anders naar Engeland.' Het was voor het eerst sinds hun komst dat ze grapjes met iemand had gemaakt en hij lachte.

'Kon ik dat maar.' Hij keek weer ernstig. 'Ik denk dat je ouders zich ernstige zorgen om je maken,' zei hij meelevend en wilde dat hij haar kon helpen. 'En je man ook.' Hij zou wanhopig zijn als Sarah zijn vrouw zou zijn en achter de vijandelijke linies zou zitten, maar ze scheen het erg rustig op te nemen. Ze haalde haar schouders op en hij verlangde ernaar haar aan te raken, maar hij wist dat dit niet kon.

'Als het aan mij ligt, zal je niets overkomen,' stelde hij haar gerust.

'Dank je.' Ze glimlachte naar hem en struikelde plotseling over een boomwortel die over het pad liep. Ze viel bijna, maar Joachim ving haar snel op. Hij hield haar in zijn sterke armen tot ze haar evenwicht weer had gevonden en hem bedankte. Heel even had hij haar warmte gevoeld, hoe glad de ivoorkleurige huid van haar armen was, en hoe het donkere haar aanvoelde dat als zijde langs zijn gezicht was gegleden. Ze rook naar zeep en de parfum waar haar man zo dol op was. Alles aan haar gaf Joachim het gevoel dat hij zou smelten als hij bij haar in de buurt was en het werd steeds moeilijker om haar dat niet te laten weten.

Toen liep hij met haar mee naar het huisje en liet haar bij het hek alleen om de rest van de avond achter zijn bureau door te brengen.

Daarna zag ze hem een hele week niet. Hij moest naar Parijs om de ambassadeur, Otto Abetz, op te zoeken en vervoer van medische voorraden te regelen. Toen hij terugkwam, had hij het zo druk dat hij geen tijd voor wandelingetjes buiten, of andere leuke dingen had. Vier dagen na zijn terugkeer was er een vreselijke ontploffing in het voorraadmagazijn in Blois. Ze brachten meer dan honderd gewonden binnen en zelfs het aanwezige personeel was niet voldoende om te helpen. Er lagen overal gewonden en hun twee artsen renden van het ene kritieke geval naar het andere. Ze hadden een operatiekamertje van de eetzaal gemaakt. Sommige mannen hadden zulke hevige brandwonden dat ze niet meer te redden waren. Er waren ledematen afgerukt en gezichten verminkt. Het was een afgrijselijk bloedbad. Terwijl Joachim en zijn staf de overvolle kamers inspecteerden, verlangde een van de artsen meer hulp. Hij wilde dat ze de plaatselijke bevolking inschakelden.

'Er moeten hier medisch geschoolde mensen zijn,' hield hij vol, maar het plaatselijke ziekenhuis was gesloten, de artsen waren weg en de verpleegsters waren maanden geleden al naar militaire ziekenhuizen gegaan, of vlak voor de bezetting gevlucht. Er waren alleen maar mensen van de boerderijen en de meesten waren te onnozel om hen te kunnen helpen. 'En de châtelaine dan? Zou die komen?' Hij doelde natuurlijk op Sarah. Joachim dacht dat ze het misschien wel zou doen als hij het haar vroeg. Ze was erg menselijk, maar ze was hoogzwanger en dit zou niet bepaald goed voor haar zijn. Joachim had sterk ontwikkelde beschermende gevoelens ten opzichte van haar.

'Ik weet het niet. Ze kan ieder ogenblik bevallen.'

'Zeg dat ze moet komen. We hebben haar toch nodig. Heeft ze een dienstmeisje?'

'Ze heeft een meisje uit het dorp bij zich.'

'Ga ze allebei halen,' beval de arts hem bondig, hoewel Joachim in rang boven hem stond. Even later stuurde Joachim een handjevol mannen het platteland op om met de vrouwen op de boerderijen te gaan praten en te kijken of iemand wilde komen helpen, desnoods om het ze te bevelen. Toen stapte hij in een jeep en reed naar het opzichtershuisje. Hij klopte hard op de deur, het licht ging aan en een paar minuten later verscheen Sarah, die er erg streng uitzag in haar nachtjapon. Ze had de hele nacht de ambulance en de vrachtauto's gehoord en ze vroeg zich af wat er aan de hand was. Nu was ze bang dat de soldaten waren gekomen om hen te kwellen, maar toen ze Joachim zag, ging de deur een beetje verder open en verzachtte haar gezicht iets.

'Het spijt me je te moeten storen,' verontschuldigde hij zich. Hij had zijn overhemd aan en zijn das af gedaan, zijn haar zat verward, hij zag er moe uit en hij had zijn jasje op kantoor gelaten. 'Sarah, als je zou willen komen, we hebben je hulp nodig. Er is een vreselijke ontploffing bij een munitieopslagplaats geweest en we hebben een enorm aantal gewonden. We kunnen het niet aan. Kun je ons helpen?' Ze aarzelde even, keek hem aan en knikte toen. Hij vroeg haar of ze Emanuelle mee wilde nemen, maar toen ze naar boven ging om het haar te vragen, wilde het meisje per se in het huisje bij de baby blijven. En dus kwam Sarah Joachim vijf minuten later beneden alleen tegemoet.

'Waar is het meisje?'

'Ze voelt zich niet goed,' Sarah nam haar in bescherming. 'En ik heb haar nodig om op mijn zoon te passen.' Hij vroeg niet verder. Ze liep achter hem aan en stapte de jeep in, in een oude verschoten blauwe jurk, op platte schoenen en haar haren netjes gevlochten. Ze had haar handen, gezicht en armen schoongeboend, haar haren met een schone witte sjaal bedekt en daardoor zag ze er nog jonger uit.

'Dank je wel dat je gekomen bent,' zei hij toen ze terugreden en hij keek haar even met een dankbare blik in zijn ogen en nieuw ontzag aan. 'Ik weet dat je het niet hoefde te doen.'

'Dat weet ik. Maar stervende jongens zijn overal hetzelfde, of ze nu Engels of Duits zijn.' Zo leek ze tegenover de oorlog te staan. Ze haatte de Duitsers om wat ze hadden gedaan, maar ze kon degenen die gewond waren, of zelfs Joachim die altijd zo netjes tegen haar was, niet haten. Ze stond niet sympathieker tegenover het doel, alleen tegenover degenen die meer hulp nodig hadden dan zijzelf. Ze knikte toen hij haar de auto uit hielp en haastte zich naar binnen om de jongens te helpen waarvoor ze was gekomen.

Ze werkte die nacht urenlang in de operatiekamer, hield schalen vol bloed vast en handdoeken doordrenkt met verdovende middelen. Ze gaf instrumenten aan en hielp beide artsen. Ze werkte onvermoeibaar door, tot zonsopgang en toen vroegen ze haar om met hen mee naar boven te gaan. Toen ze haar eigen slaapkamer binnenliep, die vol gewonden lag, besefte ze voor het eerst waar ze was en hoe vreemd het was om hier te zijn. Er lagen veldbedden en matrassen op de grond, en minstens veertig gewonde mannen schouder aan schouder. De zaalhulpen konden nauwelijks over hen heen stappen om bij de volgende te komen.

Ze deed wat ze kon, legde verband aan, maakte wonden schoon. Het was weer helder daglicht toen ze naar beneden kwam in wat vroeger haar keuken was geweest. Er stonden daar een stuk of vijf, zes zaalhulpen te eten, een paar soldaten en twee vrouwen die haar aankeken toen ze binnenkwam en iets in het Duits tegen elkaar zeiden. Haar jurk, handen en zelfs haar gezicht zat onder het bloed van jongemannen, haar haren hingen in slierten om haar gezicht, maar ze leek het niet te merken. Een van de zaalhulpen zei iets tegen haar. Ze verstond niet wat hij zei, maar de respectvolle toon was niet mis te verstaan en hij bleek haar te bedanken. Ze knikte en glimlachte dankbaar toen ze haar een kop koffie gaven. Een van de vrouwen wees naar haar buik en vroeg of alles met haar in orde was. Ze knikte en ging dankbaar zitten met haar dampende kop koffie. Toen pas voelde ze hoe moe ze was. Ze had in geen uren aan zichzelf gedacht, of aan haar baby.

Even later kwam Joachim binnen en vroeg of ze in zijn kantoor wilde komen. Ze liep achter hem aan door de gang en toen ze binnenkwam, voelde ze zich ook hier vreemd. Het bureau en de gordijnen waren nog steeds hetzelfde. Dit was Williams favoriete kamer en het enige dat veranderd was, was de man die hier woonde.

Joachim nodigde haar uit om te gaan zitten in de stoel die ze zo goed kende en ze moest zich beheersen om zich er niet in op te krullen zoals ze altijd had gedaan wanneer zij en haar echtgenoot eindeloze, fijne gesprekken voerden. In plaats daarvan zat ze beleefd op het puntje van de stoel, dronk haar koffie en hielp ze zichzelf herinneren dat zij nu in deze kamer de vreemde was.

'Dank je wel voor alles wat je afgelopen nacht hebt gedaan. Ik ben bang dat het misschien een beetje te veel voor je is geweest.' Hij keek bezorgd. Hij was die nacht herhaaldelijk langs haar gelopen terwijl ze onvermoeibaar werkte om iemands leven te redden of net met tranen in haar eigen ogen de ogen van een van de jongens dichtdrukte die ze hadden verloren. 'Je zult wel uitgeput zijn.'

'Ik ben moe.' Ze glimlachte met een verdrietige blik. Ze hadden zoveel jongens verloren. En waarom? Ze had er een als een kind in haar armen gewiegd, en hij had haar net als Phillip vastgehouden. De jongen was in haar armen gestorven aan een buikwond. Ze had niets kunnen doen om hem te redden.

'Dank je, Sarah. Ik zal je nu naar huis brengen. Ik denk dat het ergste voorbij is.'

'O ja?' zei ze met een verbaasde blik, op een toon die hem deed opschrikken vanwege de scherpe bijklank. 'Is de oorlog voorbij?'

'Ik bedoelde voor het ogenblik,' zei hij rustig. Hij zag het allemaal niet anders dan zij, maar hij kon het zich niet veroorloven het te zeggen.

'Wat maakt het uit?' vroeg ze en zette haar kopje op Williams bureau. Ze zag dat ze ook haar porselein gebruikten. 'Het gebeurt vandaag, of morgen of volgende week allemaal ergens anders weer, is het niet?' De tranen stonden haar in de ogen. Ze kon de jongens die waren overleden niet vergeten, ook al waren het Duitsers geweest.

'Ja,' zei hij verdrietig, 'tot dit alles voorbij is.'

'Het is zo zinloos,' zei ze, liep naar het raam en keek naar het bekende uitzicht. Alles leek zo bedrieglijk vredig. En Joachim liep langzaam achter haar aan tot hij vlak achter haar stond.

'Het is zinloos... en dom... en verkeerd... maar op dit moment kunnen jij en ik daar niets aan veranderen. Jij brengt een leven in de wereld. Wij brengen dood en vernietiging. Het is een vreselijke tegenstelling, Sarah, maar ik kan er niets aan veranderen.' Ze wist niet waarom, maar ze had met hem te doen. Hij was iemand die niet geloofde in wat hij deed. William had tenminste de troost dat hij wist dat hij juist handelde, maar Joachim niet. Ze had hem wel willen aanraken toen ze hem aankeek, en hem willen zeggen dat het goed zou komen, dat hij op een dag vergeven zou worden.

'Het spijt me,' zei ze zachtjes en liep langs hem naar de deur. 'Het was een lange nacht. Ik had dat niet moeten zeggen. Jij kunt er ook niets aan doen.' Ze stond lange tijd naar hem te kijken en hij verlangde ernaar om weer vlakbij haar te zijn. Maar hij was geroerd door haar woorden.

'Dat is een schrale troost,' zei hij zachtjes terwijl hij haar bleef aankijken. Ze zag er nu zo moe uit en ze had rust nodig anders zou de baby misschien te vroeg komen. Hij voelde zich nog steeds schuldig dat hij haar had gevraagd te komen helpen, maar ze had geweldig gewerkt en de artsen waren haar erg dankbaar.

Daarna bracht hij haar thuis en Emanuelle kwam net met Phillip naar beneden. Ze keek Sarah aan toen Joachim vertrok en zag hoe moe ze was. Ze voelde zich schuldig omdat ze niet mee was gegaan om te helpen.

'Het spijt me,' fluisterde ze toen Sarah vermoeid in een oude stoel ging zitten. 'Ik kon het gewoon niet... het zijn Duitsers.'

'Dat begrijp ik wel,' zei Sarah en vroeg zich af waarom het voor haar niet meer verschil had gemaakt, maar dat had het niet gedaan. Het waren jongens en een paar mannen ...gewoon mensen... Maar ze begreep meer toen Henri een tijdje later naar het opzichtershuisje kwam. Hij keek zijn zusje aan en ze wisselden een blik die Sarah niet begreep. Hij knikte en ze zag dat zijn hand in het verband zat en vroeg zich af hoe dat kwam.

'Henri, wat is er met je hand gebeurd?' vroeg ze rustig.

'Niets, Madame. Ik heb mezelf pijn gedaan toen ik mijn vader hielp met hout zagen.'

'Waarom zaag je hout?' vroeg ze slim. Het was veel te warm om hout voor verwarming nodig te hebben, maar dat wist de jongen wel.

'O, we zijn bezig een hok voor onze hond te maken,' zei hij, maar Sarah wist ook dat ze die niet hadden en toen begreep ze het maar al te goed. De ontploffing bij de munitiebevoorrading was geen ongeluk geweest en op de een of andere manier, om een reden die ze niet eens wilde weten, was Henri daar geweest.

Toen ze zich die avond klaarmaakten om naar bed te gaan, keek ze Emanuelle aan, terwijl ze in de keuken stonden. 'Je hoeft me niets te vertellen... maar ik wil wel dat je tegen Henri zegt dat hij heel voorzichtig moet zijn. Het is nog maar een kind. En als ze hem pakken, vermoorden ze hem.'

'Dat weet ik, Madame,' zei Emanuelle en haar ogen stonden vol zorgen om haar broertje. 'Dat heb ik hem verteld. Mijn ouders weten nergens van. Er is een groep in Romorantin...' Maar Sarah stopte haar.

'Vertel het me niet, Emanuelle. Ik wil het niet weten. Ik wil niet per ongeluk iemand in gevaar brengen. Vertel hem alleen voorzichtig te zijn.'

Emanuelle knikte en ze gingen naar bed, maar Sarah lag die nacht nog lang wakker en dacht aan de jongen en het bloedbad dat hij had aangericht... al die jongens die ledematen misten, verminkte gezichten hadden en levens die zo snel beëindigd waren. En kleine Henri had zijn hand verbrand. Ze vroeg zich af of hij begreep wat hij en zijn vrienden hadden gedaan of dat hij er trots op was. Officieel bekeken was zijn daad vaderlandslievend, maar Sarah wist wel beter. Aan welke kant je ook stond, het bleef in haar ogen moord. Terwijl ze daar lag, hoopte ze alleen maar dat de Duitsers Henri niet zouden pakken en hem zouden kwellen.

Joachim had gelijk. Het was een afschuwelijke oorlog. Een afschuwelijke tijd. Terwijl ze eraan dacht, gleed haar hand over haar buik en de baby trapte haar. Het hielp haar herinneren dat er nog hoop was in de wereld en leven en iets leuks om naar te verlangen en ergens in de verte was William.

14

Daarna zag Sarah Joachim vrijwel dagelijks, hoewel het geen vaste afspraak was. Hij kende haar wandelgewoontes en liep zogenaamd per ongeluk met haar mee. Ze liepen nu iedere dag langzamer, soms gingen ze naar de rivier en soms naar de boerderij. Langzamerhand leerde hij haar kennen. Hij probeerde Phillip ook te leren kennen, maar het jongetje was terughoudend en verlegen, net als zijn eigen zoon op die leeftijd. Maar Joachim was tot ongenoegen van Emanuelle bijzonder vriendelijk tegen hem. Als het met Duitsland te maken had, kon niets of niemand genade vinden in haar ogen.

Maar Sarah wist dat hij een fatsoenlijke man was. Ze bezat meer wereldwijsheid dan Emanuelle, hoewel ze niet meer op de Duitsers gesteld was. Maar hij kon haar aan het lachen maken en wanneer ze zwijgzaam was, wist hij dat ze in gedachten bij haar echtgenoot was.

Hij wist dat het een moeilijke tijd voor haar was. Haar verjaardag kwam en ging. Ze hoorde niets van William of haar ouders. Ze was afgesneden van iedereen van wie ze hield, haar ouders, haar zuster en haar echtgenoot. Ze had alleen haar zoon en Williams baby die op het punt stond geboren te worden.

Op haar verjaardag bracht Joachim haar een boek dat veel voor hem had betekend toen hij in Oxford studeerde en het was een van de weinige persoonlijke dingen die hij had meegenomen.

Het was een boek met ezelsoren dat de gedichten van Rupert Brooke bevatte en ze was er erg blij mee. Toch was het geen prettige verjaardag voor haar. Haar hart was vol van het oorlogsnieuws en de ellende van de bombardementen op Engeland. Op vijftien augustus was de Slag om Engeland begonnen en haar hart brak als ze aan alle mensen dacht die ze daar kende, hun vrienden, Williams familie... de kinderen... Joachim had haar gewaarschuwd dat dit zou gebeuren, maar ze had het niet zo snel verwacht of gedacht dat het zo vernietigend zou zijn wanneer het gebeurde. Londen werd verwoest.

'Ik heb je gezegd dat je hier veiliger zou zijn,' zei hij kalm. 'Vooral nu, Sarah.' Zijn stem klonk vriendelijk bij die woorden en hij hielp haar over een kuil in de weg. Na een tijdje gingen ze op een grote rots zitten. Hij wist dat het beter was om niet over de oorlog te beginnen, maar over andere onderwerpen die haar niet van streek brachten.

Hij vertelde over reizen uit zijn jeugd, naar Zwitserland en over de streken die zijn broer had uitgehaald toen ze nog klein waren. Het viel hem vreemd genoeg op hoeveel zijn broer op haar baby had geleken. Phillip kon nu net lopen, hij had goudblonde krullen en grote blauwe ogen en wanneer hij bij zijn moeder of Emanuelle was, haalde hij voortdurend kattekwaad uit.

'Waarom ben je niet hertrouwd?' vroeg Sarah hem op een middag toen ze uit zaten te rusten. De baby was zo ver ingedaald dat ze zich nauwelijks kon bewegen, maar ze wandelde graag met hem en wilde daar niet mee ophouden. Het was een verademing met hem te praten en zonder dat ze het besefte was ze op zijn aanwezigheid gesteld geraakt.

'Ik ben nooit iemand tegengekomen waar ik van hield,' zei hij eerlijk tegen haar en had eraan willen toevoegen: 'tot nu toe.' Maar dat deed hij niet. 'Het is akelig om te zeggen, maar ik ben er zelfs niet van overtuigd dat ik van mijn eerste vrouw heb gehouden. We waren jong en kenden elkaar al van kind af aan. Ik denk dat het gewoon... van ons werd verwacht,' legde hij uit en Sarah glimlachte. Ze voelde zich erg op haar gemak bij hem en zag geen enkele noodzaak om geheimen voor hem te hebben.

'Ik hield ook niet van mijn eerste echtgenoot,' gaf ze toe. Ze deed hem telkens weer versteld staan, door hem te laten beseffen hoe sterk ze mentaal was, hoe eerlijk, hoe rechtvaardig en hoe dol ze op haar echtgenoot was.

'Ben je eerder getrouwd geweest?' Hij keek oprecht verbaasd.

'Een jaar. Met iemand die ik mijn hele leven kende, net zoals jij en je vrouw. Het was vreselijk. We hadden nooit moeten trouwen. Toen we gescheiden waren, schaamde ik me zo dat ik me een jaar lang heb teruggetrokken. Daarna hebben mijn ouders me meegenomen naar Europa en daar heb ik William leren kennen.' Ze bedacht dat het nu allemaal zo eenvoudig klonk, maar dat was het toen niet geweest. Het was allemaal heel naar geweest. 'Het was een tijdje heel akelig. Maar met William' - haar ogen lichtten op toen ze zijn naam uitsprak - 'maar met William is alles zo anders...'

'Het moet een bijzondere man zijn,' zei Joachim verdrietig.

'Dat is hij ook. Ik ben een heel gelukkige vrouw.'

'En hij een gelukkig man.' Hij hielp haar weer overeind en ze liepen verder naar de boerderij en weer terug. De volgende dag kon ze het niet opbrengen en hij zat rustig met haar in het park. Ze leek rustiger dan anders, nostalgischer en in gedachten verzonken. Maar de dag daarna leek ze weer meer zichzelf en ze stond erop helemaal naar de rivier te lopen.

'Weet je, soms maak ik me zorgen om jou,' zei hij tijdens de wandeling. Ze liep energieker vandaag en het leek of ze haar gevoel voor humor had herwonnen.

'Waarom?' Ze keek geboeid, het was een raar idee dat het hoofd van de Duitse bezettingseenheden in dit gebied, zich zorgen om haar zat te maken en toch voelde ze dat ze nu vrienden waren. Hij was ernstig, indringend en het was een vriendelijke, fatsoenlijke man en ze mocht hem graag.

'Je doet te veel. Je neemt te veel op je.' Hij had inmiddels begrepen hoeveel van het château ze zelf had gerestaureerd en hij stond er nog versteld van. Ze had hem op een dag een rondleiding door een paar kamers gegeven en hij had zich niet kunnen voorstellen dat ze dergelijk precies werk zo vakkundig had kunnen doen. Daarna had ze hem getoond wat ze allemaal in de stallen had gedaan. 'Ik denk niet dat ik je dat had laten doen als je mijn vrouw was geweest,' zei hij vastberaden en ze lachte.

'Dan is het maar goed dat ik met William ben getrouwd.'

Hij glimlachte en benijdde William weer, maar desondanks was hij dankbaar voor haar. Ze bleven die dag lange tijd bij het hek hangen.

Het leek wel of ze hem die middag niet wilde laten gaan en voor het eerst stak ze haar hand uit en bedankte hem toen ze wegliep.

Hij schrok van dat gebaar en het raakte hem diep, maar hij deed of hij het niet merkte. 'Waarvoor?'

'Omdat je de tijd neemt om met me te gaan wandelen... en met me te praten.' Het was veel voor haar gaan betekenen om met hem te praten.

'Ik verlang ernaar je te zien... misschien wel meer dan je weet,' zei hij zachtjes en ze keek de andere kant op. Ze wist niet zeker wat ze moest zeggen. 'Misschien boffen we allebei wel dat we hier samen zijn,' zei hij vriendelijk. 'Een soort noodlot... een hogere lotsbestemming. Deze oorlog zou nog erger voor me zijn als jij hier niet bij me was geweest, Sarah.' In werkelijkheid was hij in jaren niet zo gelukkig geweest en het enige dat hem angst aanjoeg, was de wetenschap dat hij van haar hield en haar op een dag zou moeten verlaten. Dat zij terug zou gaan naar William zonder ooit te weten wat hij voelde wat ze voor hem had betekend. 'Ik dank jóu wel,' zei hij. Kon hij haar maar beetpakken, haar gezicht aanraken, haar haren, haar armen... maar hij was niet zo dapper of zo dom als zijn soldaten.

'Tot morgen, dan,' zei ze zachtjes.

Maar toen hij de volgende ochtend stond te wachten, kwam ze niet en hij maakte zich zorgen. Hij vroeg zich af of alles in orde was en hij wachtte tot het vallen van de avond, voordat hij naar het opzichtershuisje wandelde. Alle lichten brandden daar en achter het keukenraam zag hij Emanuelle bezig. Hij klopte op een van de ramen en ze kwam met gefronste wenkbrauwen en Phillip op haar arm naar de deur. Hij keek geïrriteerd.

'Is de Vrouwe ziek?' vroeg hij in het Frans en ze schudde haar hoofd. Ze aarzelde en besloot het hem toen te vertellen. Ze wist dat ongeacht wat zij van hem en zijn soort vond, Sarah hem aardig vond. Ze mocht hem niet bijzonder. Emanuelle trok dat nooit in twijfel. Maar er was een vreemd wederzijds respect tussen hen.

'Ze is aan het bevallen.' Maar hij bespeurde nog iets in haar ogen, ze leek angstig. Hij voelde dit meer dan dat hij het zag en herinnerde zich wat ze over haar vorige bevalling had verteld.

'Gaat alles naar wens?' vroeg hij en nam het meisje goed op. Emanuelle aarzelde en knikte uiteindelijk. Dat was een opluchting, want al hun verpleegsters en artsen waren naar een bijeenkomst in Parijs. Omdat er op het moment geen zwaar zieke soldaten aanwezig waren, waren er alleen maar zaalhulpen beschikbaar. 'Weet je zeker dat alles goed gaat?' hield hij aan.

'Ja,' snauwde ze. 'Ik was er de vorige keer ook bij.' Hij zei dat ze Sarah de groeten moest doen en vertrok even later met zijn gedachten bij haar, haar pijn en de baby die zou komen en wenste dat het de zijne was geweest en niet die van een ander.

Toen ging hij weer terug naar Williams studeerkamer en bleef daar lange tijd zitten. Hij haalde de foto van haar te voorschijn. Ze lachte om iets dat iemand had gezegd en ze stond naast William op Whitfield. Ze vormden een knap paar. Hij stopte de foto weer weg en schonk een cognac voor zichzelf in. Hij had het net doorgeslikt toen een van de mannen van de wacht hem kwam halen.

'Er is hier iemand voor u, meneer.' Het was elf uur en hij stond op het punt om naar bed te gaan, maar hij kwam naar buiten en was verbaasd om Emanuelle in de hal te zien staan.

'Is er iets aan de hand?' vroeg hij direct bezorgd om Sarah en Emanuelle begon handenwringend snel te spreken.

'Het gaat weer niet goed. De baby komt gewoon niet. De vorige keer... deed Monsieur de Duc alles... hij schreeuwde tegen haar... het duurde uren... ik duwde op haar... en ten slotte moest hij het draaien...' Waarom hadden ze de artsen ook niet hier gehouden, schold hij zichzelf de huid vol. Hij wist dat ze de vorige keer een zware bevalling had gehad en hij had er niet aan gedacht toen ze naar Parijs vertrokken. Hij pakte zijn jasje en rende met Emanuelle naar buiten. Hij had nog nooit een baby gehaald, maar er was absoluut niemand om hen te helpen. En hij wist dat er geen artsen meer in de stad waren. Die waren er al maanden niet meer. Hij kon niemand naar haar toesturen om te helpen.

Toen ze bij het opzichtershuisje kwamen, brandde het licht nog en hij rende met twee treden tegelijk de trap op, hij zag dat kleine Phillip in zijn bedje lag te slapen in de kamer naast de hare. Toen Joachim haar zag, begreep hij direct wat Emanuelle bedoelde. Ze lag vreselijk te woelen en had erge pijn en het Franse meisje zei dat ze al sinds die ochtend weeën had. Het was al zestien uur aan de gang.

'Sarah,' zei hij vriendelijk terwijl hij naast haar ging zitten op de enige stoel in de kamer. 'Ik ben het, Joachim. Het spijt me dat ik de enige ben die kon komen, maar er is niemand anders,' verontschuldigde hij zich beleefd en ze knikte. Ze was zich ervan bewust dat hij er was en het maakte haar niets uit. Ze stak haar hand uit en klampte zich aan hem vast en toen de weeën weer begonnen en eindeloos lang aanhielden, begon ze te huilen.

'Vreselijk... erger dan de vorige keer... ik kan het niet... William...'

'Jawel, je kunt het wel. Ik ben er nu om je te helpen.' Hij klonk bewonderenswaardig kalm en Emanuelle liep de kamer uit om meer handdoeken te halen. 'Heb je al persweeën?' vroeg hij haar terwijl hij haar aankeek.

'Ik geloof het niet... ik...' Toen greep ze zijn beide handen vast. 'O, god... o, het... spijt me... Joachim! Laat me niet in de steek!' Het was de eerste keer dat ze hem bij zijn naam noemde, hoewel hij vaak de hare had genoemd. Hij had haar in zijn armen willen nemen en willen vertellen hoeveel hij van haar hield.

'Sarah, alsjeblieft... je moet me helpen... het gaat goed.' Hij vertelde Emanuelle hoe ze Sarahs benen moest ondersteunen en hield haar schouders vast wanneer de weeën kwamen zodat ze de baby er gemakkelijker uit kon persen. Ze verzette zich eerst tegen hem, maar zijn stem was kalm en sterk en hij scheen te weten wat hij deed. Na ongeveer een uur begon het hoofdje van de baby zichtbaar te worden en ze bloedde niet half zo erg als de eerste keer. Het was duidelijk weer een groot kind en het zou lange tijd duren om het eruit te persen, maar Joachim was vastbesloten te blijven helpen zo lang dat nodig was. Het was bijna ochtend toen ze eindelijk het hoofdje eruit perste en er een gerimpeld gezichtje te voorschijn kwam. In tegenstelling tot Phillip haalde deze baby geen adem en bleef het stil in de kamer. Terwijl hij naar het kind keek en zich toen snel naar Sarah wendde, keek Emanuelle hem bezorgd aan en vroeg zich af wat dat betekende.

'Sarah, je moet de baby eruit persen!' zei hij dringend en keek steeds weer naar het blauwachtige gezichtje van de baby. 'Vooruit nou... Nu, Sarah, persen!' commandeerde hij en klonk meer als een soldaat dan als een arts of een echtgenoot. Hij commandeerde haar en dit keer deed hij wat Emanuelle de vorige keer had gedaan en duwde hard op haar buik om mee te helpen. En beetje bij beetje kwam de baby te voorschijn tot hij levenloos tussen haar benen op bed lag. Ze keek er verdrietig naar en huilde.

'Het is dood! Mijn god, de baby is dood!' huilde ze terwijl hij het kindje oppakte dat nog aan de moeder vast zat. Het was een meisje, maar het vertoonde geen leven toen hij het vasthield, de rug masseerde en beklopte. Hij sloeg tegen haar voetzolen en schudde haar door elkaar, hield haar ondersteboven en toen hij dat deed, gleed er plotseling een grote slijmprop uit haar mond, ze haalde adem, gaf een kreetje en huilde toen harder dan enig kind dat hij ooit had horen huilen. Hij zat onder het bloed en was minstens even aangedaan als Sarah en Emanuelle, van opluchting en om de schoonheid van het leven. Toen knipte hij de navelstreng door en gaf haar met een tedere glimlach aan Sarah. Als hij de vader van het kind was geweest, had hij niet meer van Sarah kunnen houden.

'Je dochter,' zei hij terwijl hij haar in een schoon dekentje gewikkeld, voorzichtig naast Sarah legde. Toen waste hij zijn handen en probeerde zijn overhemd te redden. Even later kwam hij terug naar Sarahs bed. Ze stak haar hand naar hem uit en huilde nog steeds terwijl ze zijn hand in de hare pakte en kuste.

'Joachim, je hebt haar gered.' Hun ogen ontmoetten elkaar en ze keken elkaar lange tijd aan. Het feit dat hij haar de afgelopen uren had geholpen een leven op de wereld te zetten, drong heel sterk tot hem door.

'Nee, hoor,' bagatelliseerde hij zijn daden. 'Ik heb gedaan wat ik kon, maar God heeft beslist. Dat doet hij altijd.' Toen keek hij naar het vredige kindje, zo roze, rond en volmaakt. Het was een heel mooi meisje, dat afgezien van haar blonde donshaartjes, precies op Sarah leek. 'Ze is beeldig.'

'Ja, hè?'

'Hoe noem je haar?'

'Elisabeth Annabelle Whitfield.' Dat hadden William en zij al lang geleden besloten en ze vond dat het precies bij deze slapende baby paste.

Daarna liet hij haar alleen en kwam laat die middag terug om te kijken hoe het ermee ging. Phillip keek geboeid naar de baby, maar kroop wel dichter naar zijn moeder toe.

Joachim had bloemen, een groot stuk chocoladetaart, een pond suiker en nog een kostbare kilo koffie meegenomen. Ze zat rechtop in bed en zag er verrassend goed uit, gezien hetgeen ze door had gemaakt. Dit keer was het gemakkelijker geweest dan de eerste keer en de baby woog 'maar' negen pond, vertelde Emanuelle terwijl iedereen lachte. Dankzij Joachim was alles goed afgelopen. Zelfs Emanuelle was aardig tegen hem. Toen Sarah hem aankeek, nadat Emanuelle de kamer weer had verlaten, wist ze dat wat er ook verder in hun leven zou gebeuren, ze hem altijd dankbaar zou zijn en nooit zou vergeten dat hij haar baby had gered.

'Ik zal nooit vergeten wat je hebt gedaan,' fluisterde ze tegen Joachim toen hij haar hand vastpakte. Die ochtend had er zich een onverbrekelijke band tussen hen gevormd.

'Ik heb je al gezegd dat ze door Gods hand is beroerd.'

'Maar jij was er... ik was zo bang...' De tranen sprongen haar weer in de ogen als ze eraan dacht. Ze had het niet kunnen verdragen als de baby was doodgegaan. Maar hij had haar gered.

'Ik was ook bang,' biechtte hij op. 'We hebben geluk gehad.' Toen glimlachte hij tegen haar. 'Het is gek maar ze lijkt een beetje op mijn zusje.'

'Ook op de mijne,' Sarah lachte zachtjes. Ze dronken allebei een kopje thee en hij had een fles champagne meegesmokkeld en toostte met haar op het lange leven van Lady Elisabeth Annabelle Whitfield.

Ten slotte stond hij op om weg te gaan. 'Je moet nu gaan slapen.' Zonder een woord, bukte hij zich om haar op haar hoofd te kussen. Zijn lippen raakten vluchtig haar haren en hij deed even zijn ogen dicht. 'Slaap lekker, lieveling,' fluisterde hij terwijl zij al sliep voordat hij de kamer had verlaten. Ze had in de verte gehoord wat hij had gezegd, maar ze droomde al van William.

15

Tegen de zomer van het volgende jaar had Londen het zwaar te verduren gehad door de aanhoudende bombardementen, maar de Engelse geestkracht zegevierde. Ze had pas twee brieven van William gekregen, die via de omslachtige wegen van de Résistence naar haar toe waren gesmokkeld. Hij hield vol dat alles in orde was en verweet zichzelf herhaaldelijk dat hij haar niet uit Frankrijk had gehaald toen dat nog mogelijk was. En in de tweede brief verheugde hij zich over de komst van Elisabeth nadat hij Sarahs brief had gekregen. Maar hij vond het afschuwelijk dat ze in Frankrijk waren en dat hij ze op geen enkele manier kon bereiken. Hij vertelde haar niet dat hij talloze mogelijkheden had geprobeerd om naar Frankrijk toe gesmokkeld te worden, al was het maar voor een bezoekje, maar het Ministerie van Oorlog had bezwaren gemaakt. Er bestond op het moment ook geen enkele manier om Sarah uit Frankrijk weg te krijgen. Ze moesten het maar rustig uitzitten, zei hij en hij verzekerde haar dat de oorlog weldra voorbij zou zijn. Zijn derde brief in de herfst bracht Sarah nieuws dat haar bijna teveel werd. Hij had het haar echter niet durven onthouden, uit angst dat ze het nieuws uit een andere bron zou horen. Haar zuster Jane had hem geschreven, omdat ze wist dat ze geen contact met Sarah kon opnemen. Hun ouders waren bij een bootongeluk bij Southampton om het leven gekomen. Ze waren op het jacht van een vriend geweest toen er een zware storm was komen opzetten. Het jacht was gezonken en alle opvarenden waren verdronken voor de kustwacht hen had kunnen bereiken.

Sarah werd verteerd door verdriet toen ze het nieuws hoorde en sprak een hele week niet met Joachim. Hij had net gehoord dat zijn zuster bij een bombardement op Mannheim om het leven was gekomen. Hun verliezen telden voor beiden zwaar. Het nieuws daarna leek alleen maar van kwaad tot erger te worden. De hele wereld stond verstomd toen ze over de aanval op Pearl Harbor hoorden.

'Mijn god, Joachim, wat betekent dat nou weer?' Hij was het haar komen vertellen. Tegen die tijd waren ze goede vrienden geworden, ongeacht hun nationaliteit en het feit dat hij het leven van Elisabeth had gered woog zwaar bij haar. Hij bleef haar levensmiddelen en kleinigheden brengen en hij was er altijd wanneer ze hem nodig had. Toen Phillip weer een bronchitisaanval kreeg, had hij medicijnen voor haar gehaald. Tegen het eind van de dag had Amerika de oorlog aan Japan verklaard en dus ook aan de Duitsers. Dit nieuws leek alles te veranderen. Niet voor hen. Maar voor de hele wereld. Er veranderde in principe niets voor haar. Ze was technisch gezien al zijn gevangene. Maar het was een angstaanjagende gedachte te beseffen dat Amerika was aangevallen. Stel dat New York de volgende keer aan de beurt was? Ze dacht aan Peter en Jane en hun kinderen. Het was zo afschuwelijk om niet bij hen te zijn, zodat ze samen om hun ouders konden rouwen.

'Dit kan zoveel zaken veranderen,' zei hij kalm tegen haar toen hij in de keuken zat. Sommige van zijn mannen wisten dat hij haar soms bezocht, maar niemand scheen er veel achter te zoeken. Ze was mooi, maar ze gedroeg zich met de waardigheid van de châtelaine van het château. Voor Joachim was ze echter veel meer dan dat. Ze was iets dat hij koesterde. 'Ik denk dat het binnenkort ernstige gevolgen voor ons kan hebben,' zei hij somber. En hij had natuurlijk gelijk. De oorlog werd op alle fronten heviger en de bombardementen op Londen werden voortgezet.

Pas twee maanden later hoorde Sarah dat haar zwager op de Stille Oceaan zat en Jane met de kinderen in het huis op Long Island woonde. Het was vreemd te bedenken dat het huis nu van hen was, van haar en Jane, net als het huis in New York. En dat Jane er nu met haar kinderen woonde. Ze voelde zich zo ver weg van hen allen, en het was zo triest om te beseffen dat haar kinderen haar ouders nooit zouden kennen.

Ze was absoluut niet voorbereid op het nieuws dat haar in het voorjaar bereikte. Phillip was toen anderhalf jaar oud en Elisabeth, hun wonderbaby, zoals Joachim haar noemde, was zeven maanden oud, had vier tandjes en was altijd in een goed humeur. Ze kirde, lachte en zong en wanneer ze Sarah zag, kraaide ze van verrukking, sloeg haar armpjes om haar hals en kneep haar zo hard ze kon. Phillip was ook dol op haar. Hij kuste haar steeds, probeerde haar vast te houden en noemde haar 'zijn' baby.

Sarah zat met hen op schoot toen Emanuelle haar een brief uit het dorpshotel kwam brengen met een poststempel uit het Caraïbische gebied.

'Hoe ben je daaraan gekomen?' vroeg Sarah en zweeg vervolgens. Ze had zich allang gerealiseerd dat er heel wat in het leven van Emanuelle en Henri was en misschien ook wel in dat van hun ouders dat ze niet wilde weten. Ze had geruchten gehoord dat er mensen in het hotel werden verstopt en ze had zelfs een keer een oude schuur vlakbij de boerderij laten gebruiken om iemand een week in te verbergen. Ze probeerde niet meer te weten te komen, om hen geen schade te kunnen berokkenen. Henri had meer dan eens lichte verwondingen opgelopen. Een nog veel bedenkelijker feit was echter, dat Emanuelle romantische betrekkingen had aangeknoopt met de zoon van de burgemeester die op intieme voet met de Duitsers stond. Sarah vermoedde terecht dat haar band met hem meer een politieke dan een romantische oorzaak had. Het was een trieste manier om kennis te maken met de liefde. Ze had geprobeerd er met Emanuelle over te praten, maar het meisje was erg introvert en vastbesloten. Ze wilde Sarah niet betrekken in haar bezigheden met of voor de Résistence, tenzij dat moest. Ze had haar nu de brief gebracht en Sarah zag aan het wapen op de achterkant dat hij van de hertog van Windsor afkomstig was. Ze kon zich niet voorstellen waarom zij haar zouden schrijven. Dat hadden ze nooit eerder gedaan, hoewel ze via de radio, die Emanuelles ouders in het hotel hadden verborgen, had gehoord dat hij nu gouverneur op de Bahama's was. De regering was bang dat hij een pion voor de Duitsers zou worden als hij gevangen genomen werd, dus hielden ze hem op een afstand. Voor zijn vertrek waren zijn pro-Duitse gevoelens geen geheim geweest in Engeland.

De brief begon met een hartelijke begroeting, ook namens Wallis en ging toen verder met de mededeling dat hij het heel naar vond degene te zijn die haar moest vertellen dat William vermist werd. Er bestond uiteraard de mogelijkheid dat hij gevangen genomen was, maar tot zijn spijt was dat niet zeker. Het enige dat vaststond, was het feit dat William vermist werd. Ze las de brief met een wezenloze blik. Hij beschreef in detail hoe het was gebeurd en verzekerde haar dat hij ervan overtuigd was dat zijn neef zich verstandig en moedig had gedragen. Misschien was hij verongelukt tijdens het neerstorten, of misschien had hij het overleefd. Hij was vanwege een opdracht van de geheime dienst met een parachute boven Duitsland gedropt. William had zich hier vrijwillig voor gemeld, ondanks de bezwaren van iedereen bij het Ministerie van Oorlog.

'Hij was een bijzonder koppige jongeman en het is ons allemaal duur komen te staan, ben ik bang...' Hij ging verder. 'En jou nog wel het meeste, lieverd. Je moet dapper zijn zoals hij gewild zou hebben en er vertrouwen in hebben dat als God het wil, hij in veiligheid zal zijn of misschien al bij onze Schepper is. Ik hoop dat alles goed met je is en we sturen je onze innigste condoléances en veel liefs voor jou en de kinderen.' Ze staarde naar de brief in haar handen en las hem weer terwijl de snikken in haar keel omhoog kropen en haar verstikten. Emanuelle had naar haar gezicht gekeken en zag dat het geen goed nieuws was. Ze had het gevoeld toen ze hem uit het hotel had meegenomen, dus nam ze Elisabeth snel van haar over en liep de kamer uit, niet wetend wat ze moest zeggen. Ze kwam even later terug en zag Sarah snikkend zitten aan de keukentafel.

'O, Madame...' Ze zette de baby op de grond en sloeg haar armen om haar getroffen werkgeefster. 'Is het Monsieur le Duc?' vroeg ze met gesmoorde stem en Sarah knikte langzaam en keek haar toen met ogen vol tranen aan.

'Hij wordt vermist... en ze denken dat hij gevangen is genomen... of misschien dood... ze weten het niet... De brief was van zijn neef.'

'O, pauvre Madame... hij kan niet dood zijn... Dat moet u niet geloven!'

Ze knikte en wist niet zeker wat ze moest geloven. Ze wist alleen dat ze een bestaan zonder William niet zou overleven. En toch zou hij dat van haar willen, voor hun kinderen, voor hem, maar ze kon het gewoon niet aan. Ze bleef lange tijd zitten huilen en liep toen het huis uit om een lange wandeling alleen door het bos te maken. Joachim zag haar dit keer niet. Ze wist dat het laat was voor hem en dat hij al aan het eten zou zijn. Ze wilde ook alleen zijn. Dat had ze nodig. Ten slotte ging ze op een boomstronk in de duisternis zitten en huilde, terwijl ze de tranen aan de mouwen van haar trui afveegde. Hoe kon ze leven zonder hem? Hoe kon het leven zo wreed zijn? En waarom hadden ze hem met zo'n gevaarlijke opdracht belast, die inhield dat hij boven Duitsland zou worden neergelaten? Ze hadden David naar de Bahama's gestuurd. Waarom stuurden ze William ook niet naar een veilige plek? Ze moest niet denken aan wat er gebeurd zou kunnen zijn. Ze zat uren in het donker in het bos en probeerde naar haar hart te luisteren, te bidden en boodschappen van William te ontvangen. Ze merkte niets. Ze voelde zich tot diep in de nacht als verdoofd, toen ze in het bed lag dat ze hadden gedeeld, toen ze voor het eerst naar het château waren gekomen en ze net van Phillip in verwachting was. En terwijl ze daar lag, wist ze plotseling dat hij in leven was. Ze wist niet hoe of waar of wanneer ze hem zou weerzien, maar ze wist dat het op een dag zou gebeuren. Het leek bijna een teken Gods. Het was zo sterk dat ze het niet kon ontkennen en het stelde haar gerust. Daarna viel ze in slaap en ze werd de volgende ochtend monter wakker en zekerder dan ooit dat William in leven was en niet door de Duitsers was vermoord.

Ze vertelde het later op de dag aan Joachim en hij luisterde kalm, maar hij was minder overtuigd van haar rotsvaste geloof.

'Ik meen het, Joachim... ik voelde die kracht, die absolute zekerheid dat hij ergens in leven is. Ik weet het zeker.' Ze sprak met de overtuiging van een diep gelovige en hij wilde haar niet vertellen hoe sceptisch hij ertegenover stond, of hoe weinig gevangenen het daadwerkelijk overleefden.

'Misschien heb je gelijk,' zei hij rustig, 'maar je moet jezelf voorbereiden op de mogelijkheid dat je ongelijk hebt, Sarah.' Hij probeerde het zo voorzichtig mogelijk te zeggen. Ze moest het feit accepteren dat hij vermist werd en misschien dood was. Het was meer dan een vage mogelijkheid dat ze op dat ogenblik misschien al weduwe was. Hij wilde haar niet dwingen dat feit nu al onder ogen te zien, maar uiteindelijk, ongeacht wat ze die nacht gevoeld had, of wat ze wilde voelen of geloven, zou ze het toch wel moeten aanvaarden.

Naarmate de tijd verstreek zonder geruststellend nieuws van hem en zonder rapporten over zijn gevangenschap of overleving, werd het voor Joachim duidelijk dat hij dood was. Maar niet voor Sarah. Sarah deed telkens alsof ze hem de afgelopen middag nog had gezien, alsof ze in een droom van hem had gehoord. Ze was rustiger, vastbeslotener en zekerder dan in het begin van de oorlog toen ze nog af en toe een brief kreeg. Nu was er niets, alleen stilte. Hij was weg. Vermoedelijk voorgoed. En vroeg of laat zou ze het zich moeten realiseren. Joachim wachtte op dat moment, maar hij wist dat totdat ze Williams dood had geaccepteerd, hun tijd nog niet was gekomen en hij wilde haar niet haasten. Hij stond voor haar klaar wanneer ze hem nodig had, wanneer ze wilde praten, wanneer ze verdriet had, of eenzaam en bang was. Het was soms moeilijk te geloven dat ze elkaars tegenstanders in de oorlog waren. Voor hem waren ze alleen maar een man en een vrouw die nu al twee jaar samen waren en hij hield zielsveel van haar.

Hij wist niet hoe ze het na de oorlog moesten doen of waar ze zouden gaan wonen of wat ze zouden doen. Dat was nu allemaal niet belangrijk voor hem. Het enige belangrijke was Sarah. Hij leefde, ademde en bestond voor haar, maar zij wist het nog steeds niet. Ze wist hoe toegewijd hij haar was en voelde dat hij erg dol op haar en de kinderen was, vooral op Elisabeth, nadat hij haar bij haar geboorte het leven had gered. Sarah besefte nooit werkelijk hoeveel hij van haar hield.

Hij probeerde haar dat jaar op haar verjaardag een schitterend paar diamanten oorbellen te geven die hij in Parijs voor haar had gekocht, maar ze weigerde beslist om ze aan te nemen.

'Joachim, dat kan ik niet doen. Ze zijn beeldschoon. Maar het is onmogelijk. Ik ben getrouwd.' Hij ging hierover niet met haar in discussie, hoewel hij het niet langer geloofde. Hij was ervan overtuigd dat ze nu weduwe was en met alle respect voor William, hij werd al een half jaar vermist en zij was vrij. 'En allemachtig, joh, ik ben je gevangene,' lachte ze. 'Wat zouden de mensen er niet van denken als ik een paar diamanten oorbellen aannam?'

'Ik denk niet dat we iemand uitleg verschuldigd zijn.' Hij was teleurgesteld, maar begreep het. Hij stelde zich er tevreden mee haar een nieuw horloge te geven dat ze wel accepteerde en een heel mooie trui die ze, zoals hij wist, dringend nodig had. Het waren bescheiden geschenken en het was typisch iets voor haar om geen duurdere dingen te accepteren. Dat respecteerde hij ook in haar. Hij had in twee jaar niets aan haar ontdekt dat hem niet beviel, behalve het feit dat ze volhield met William getrouwd te zijn. Maar zelfs dat waardeerde hij in haar. Ze was trouw tot het einde toe, vriendelijk, liefhebbend en toegewijd. Hij had William altijd benijd, maar dat was niet langer meer het geval, hij had medelijden met hem. Die arme man was er niet meer. En vroeg of laat zou Sarah dit onder ogen moeten zien.

Het volgende jaar begon zelfs Sarahs onwrikbare hoop te wankelen, hoewel ze dat tegenover niemand toegaf, zelfs niet tegenover Joachim. William was toen al zo lang weg en geen van de bronnen van de geheime dienst had iets van hem vernomen. Zelfs Joachim had geprobeerd op discrete wijze informatie in te winnen zonder moeilijkheden voor één van beiden te veroorzaken. De heersende gedachte aan beide zijden scheen te zijn dat William in maart 1942 om het leven was gekomen toen hij per parachute boven het Rijnland was gedropt. Ze kon het nog steeds niet geloven en toch, wanneer ze nu aan hem dacht, leken zelfs hun kostbaarste ogenblikken samen te vervagen en dat gevoel joeg haar angst aan. Ze had hem al bijna vier jaar niet meer gezien. Het was een verschrikkelijk lange periode om het met zo weinig hoop en zoveel angst vol te houden, zelfs voor een grote liefde zoals die van hen.

Ze bracht dat jaar Kerstmis rustig met Joachim door. Hij was bijzonder lief en attent voor hen. Het was vooral fijn voor Phillip, die zonder vader opgroeide en geen enkele herinnering aan William had, omdat hij nog niet oud genoeg was geweest om zich iets te herinneren. Joachim was een bijzondere vriend en hij vond hem erg aardig op een pure, eenvoudige manier, net zoals Sarah. Ze haatte nog steeds alles dat de Duitsers voor haar vertegenwoordigden, maar hem had ze nooit gehaat. Het was zo'n fatsoenlijke man en hij werkte hard voor de gewonde mannen die naar het château kwamen om te revalideren. Sommigen koesterden geen hoop meer, hadden geen ledematen, geen toekomst en geen huis om naar terug te keren. Op de een of andere manier besteedde hij aan iedereen tijd, praatte uren met hen om ze hoop te geven en de wil om verder te gaan, net zoals hij dat soms met Sarah deed.

'Je bent een verbazingwekkende man,' zei ze rustig tegen hem toen ze in de keuken in haar huisje zaten. Emanuelle was bij haar familie en Henri was de afgelopen weken weggeweest, naar de Ardennen, had Emanuelle gezegd en Sarah had geleerd geen vragen te stellen. Hij was nu zestien jaar en leidde een leven vol hartstocht en gevaar. Emanuelles eigen leven was steeds moeilijker geworden. De zoon van de burgemeester had achterdocht gekregen en uiteindelijk had ze hem na een enorme ruzie verlaten. Nu had ze een relatie met een van de Duitse officieren en Sarah zei er nooit iets van, maar ze vermoedde dat ze van hem ook gegevens lospeuterde die ze aan de Résistence doorgaf. Sarah bemoeide zich nergens mee. Ze ging, voor zover dat mogelijk was, door met het stapje voor stapje restaureren van het château, hielp bij medische noodgevallen wanneer ze gewenst of dringend nodig was en de rest van de tijd zorgde ze voor haar kinderen. Phillip was vierenhalf en Elisabeth een jaar jonger. Het waren schattige kinderen. Phillip bleef een grote jongen, zoals hij ook was toen hij geboren werd en Elisabeth had haar verrast met haar frêle uiterlijk en met veel smallere trekken dan haar moeder. Ze was in sommige opzichten broos, net zoals bij haar geboorte. Toch was ze altijd vol pit en ondeugende streken. Het was duidelijk dat Joachim dol op hen was. Hij had de avond voor Kerstmis prachtig Duits speelgoed voor ze meegebracht, geholpen de boom te versieren en hij was erin geslaagd een pop voor Lizzie te vinden. Het meisje had zich er direct op gestort, de pop in haar armen geklemd en haar 'baby' gewiegd.

Phillip klom op Joachims schoot, sloeg zijn armen om zijn hals en kroop dicht tegen hem aan terwijl Sarah deed alsof ze het niet zag.

'Jij gaat niet bij ons weg, hè, zoals mijn pappa heeft gedaan?' vroeg hij bezorgd en Sarah voelde de tranen in haar ogen prikken toen ze hem hoorde. Joachim gaf snel antwoord.

'Jouw pappa wilde niet bij je weggaan, hoor. Als hij had gekund, weet ik zeker dat hij hier bij jou zou zijn gebleven.'

'Waarom is hij dan weggegaan?'

'Hij moest wel. Hij is soldaat.'

'Maar jij bent niet weggegaan,' zei het kind logisch en besefte niet dat Joachim zijn eigen kinderen en huis had moeten verlaten om hierheen te komen. Toen sloeg hij zijn armpjes weer om Joachims hals en bleef bij hem zitten tor Joachim hem naar bed bracht, terwijl Sarah het kleintje droeg. Phillip was nog dol op haar en daar was Sarah altijd verrukt over. 'Denk je dat het dit jaar eindelijk allemaal voorbij zal zijn?' vroeg Sarah verdrietig terwijl ze allebei wat cognac dronken nadat ze de kinderen in bed gestopt hadden. Hij had de beste Courvoisier voor haar meegenomen en die was sterk, maar lekker.

'Ik hoop het.' Het leek of er geen eind aan de oorlog kwam. 'Het lijkt soms eindeloos te duren. Wanneer ik die jongens zie die ze naar ons toe sturen, dag in dag uit, week in week uit, jaar in jaar uit, dan vraag ik me af of iemand zich realiseert hoe zinloos het allemaal is en dat het het gewoon niet waard is.'

'Ik denk dat dat de reden is dat jij hier zit, en niet aan het front.' Sarah glimlachte. Hij had bijna net zo'n hekel aan de oorlog als zij.

'Ik ben blij dat ik hier ben,' zei hij vriendelijk. Hij hoopte dat hij het gemakkelijker voor haar had gemaakt en dat was in velerlei opzicht ook zo. Hij pakte over de tafel heen voorzichtig haar hand beet. Hij kende haar nu drieënhalf jaar en in zekere zin leek dat een heel leven. 'Je bent heel belangrijk voor me,' zei hij kalm en toen, met de combinatie van cognac en de sentimentele emoties die de dag opriep, kon hij zijn gevoelens niet langer verbergen. 'Sarah' - zijn stem klonk omfloerst en toch vriendelijk - 'ik wil dat je weet hoeveel ik van je hou.'

Ze wendde haar gezicht af en probeerde haar eigen gevoelens voor hem en zichzelf te verbergen. Ze wist dat ongeacht wat ze voor deze man voelde, ze het uit respect voor William niet kon doen.

'Joachim, doe niet... alsjeblieft...' Ze keek hem smekend aan.

'Vertel me dat je niet van me houdt, dat je dat nooit zou kunnen en ik zal het nooit meer zeggen... maar ik hou van je, Sarah, en ik geloof dat jij ook van mij houdt. Wat doen we? Waarom verbergen we het? Waarom zijn we slechts vrienden terwijl het zoveel meer zou kunnen zijn?' Hij wilde nu meer van haar. Hij had jaren gewacht en hij wilde haar zo graag hebben.

'Ik hou van je,' fluisterde ze over de tafel tegen hem, doodsbenauwd voor haar eigen woorden, bijna net zo erg als voor haar gevoelens. Maar ze had het al lang gevoeld en zich ertegen verzet... vanwege William. 'Maar we kunnen dit niet doen.'

'Waarom niet? We zijn volwassen. De wereld loopt op zijn einde. Mogen we niet een beetje geluk hebben? Een beetje plezier? Een beetje zonneschijn... voordat het voorbij is?' Ze hadden allebei zoveel sterfgevallen gezien, zoveel pijn en ze waren beiden zo moe.

Ze glimlachte om zijn woorden. Ze hield ook van hem, hield van de man die hij was, hield van alles wat hij voor de kinderen en haar had gedaan. 'We hebben elkaars vriendschap... en onze liefde... zolang William leeft, hebben we geen recht op meer.'

'En als dat niet het geval is?' Hij dwong haar de mogelijkheid onder ogen te zien en ze wendde zich af zoals ze altijd deed als ze het moeilijk had. Het was nog steeds te pijnlijk om aan te denken.

'Ik weet het niet. Ik weet niet wat ik dan zou voelen. Maar ik weet dat ik nu nog steeds zijn vrouw ben en dat zal ik vermoedelijk nog lange tijd zijn. Misschien wel voorgoed.'

'En ik?' zei hij en verlangde voor het eerst iets van haar. 'En ik, Sarah. Wat moet ik nu doen?'

'Ik weet het niet.' Ze keek hem ongelukkig aan en hij stond op en liep langzaam naar haar toe. Hij ging naast haar zitten en keek haar aan, zag het verdriet en verlangen en raakte voorzichtig haar gezicht aan met zijn vingers.

'Je kunt altijd op me rekenen. Ik wil dat je dat weet. En op het moment dat je het feit accepteert dat William er niet meer is, zal ik er nog zijn. We hebben tijd, Sarah... we hebben een heel leven.' Toen kuste hij haar zachtjes op haar lippen en zei daarmee alles wat hij haar al zo lang had willen zeggen en ze hield hem niet tegen. Ze kon het niet. Ze wilde dit net zo graag als hij. Het was meer dan vier jaar geleden sinds ze haar man had gezien en ze had drieënhalf jaar met deze man geleefd, zij aan zij, dag in dag uit, en was van hem gaan houden en hem gaan respecteren. En toch wist ze dat ze geen recht hadden op datgene wat ze allebei wilden. Voor haar bestond er meer in het leven dan dat. Ze had een gelofte afgelegd en er was een man waar ze meer van hield dan van welke andere man dan ook.

'Ik hou van je,' fluisterde Joachim tegen haar toen ze elkaar weer kusten.

'Ik hou ook van jou,' zei ze. Maar ze hield ook van William en dat wisten ze allebei.

Hij vertrok niet lang daarna en ging terug naar het château, uit respect voor wie ze was en wat ze van hem wilde. De volgende dag kwam hij terug, speelde met de kinderen en hun leven ging verder zoals daarvoor alsof hun gesprek nooit had plaatsgevonden.

In het voorjaar nam de oorlog voor de Duitsers een ongunstige wending en hij kwam met Sarah praten over zijn gedachten. Hij vertelde waar hij bang voor was. Tegen april was hij ervan overtuigd dat ze dichter bij Duitsland gestationeerd zouden worden en hij vreesde dat hij afscheid van Sarah en de kinderen zou moeten nemen. Hij beloofde terug te komen wanneer de oorlog gewonnen of verloren was en het kon hem niets schelen, zolang zij tweeën het maar overleefden. Hij was voorzichtig met haar gebleven en hoewel ze elkaar nu af en toe kusten, hadden ze het geen van beiden verder laten gaan. Het was beter zo, en hij wist dat ze geen spijt zouden hebben en het slechts langzaamaan konden doen. Ze wilde nog altijd geloven dat William in leven was en terug kon komen. Maar hij wist dat zelfs als dat al het geval zou zijn, het moeilijk voor haar zou zijn om hem nu op te geven. Ze was op hem gaan rekenen en had hem nodig, bijna net zo veel als ze William respecteerde. Ze waren nu meer dan vrienden, ongeacht haar liefde voor William.

Terwijl hij zich zorgen maakte over het nieuws uit Berlijn, had Sarah één keer eens geen aandacht voor hem. Ze had het druk met Lizzie die sinds maart een akelige hoest onder de leden had en met Pasen nog steeds niet de oude was.

'Ik weet niet wat het is,' klaagde Sarah op een avond in de keuken tegen hem.

'Een of ander soort griep. Het heeft de hele winter in het dorp geheerst.' Ze had haar naar de arts in het château gebracht die haar had verzekerd dat het geen longontsteking was, maar de medicijnen die hij haar had gegeven, deden ook niets.

'Denk je dat het tuberculose is?' vroeg ze Joachim bezorgd, maar dat dacht hij niet. Hij had de arts om meer medicijnen gevraagd, maar ze hadden de laatste tijd niets meer kunnen krijgen. Al hun voorraden waren afgesneden. Een van hun artsen was al naar het front en de ander zou in mei gaan. Lang voor die tijd lag Lizzie alweer met hoge koorts in bed. Ze was magerder geworden, haar ogen stonden glazig en ze had die afschuwelijke blik in haar ogen, die kinderen krijgen als ze hoge koorts hebben. De kleine Phillip zat dag in dag uit aan haar voeteneind, zong voor haar en vertelde haar verhaaltjes.

Emanuelle hield Phillip overdag bezig, maar hij was nu heel bezorgd om Lizzie. Ze was nog altijd 'zijn' baby en het joeg hem angst aan dat ze zo ziek was en zijn moeder zich zulke zorgen maakte. Hij bleef maar vragen of alles goed ging en Sarah beloofde hem dat het goed zou komen. Joachim kwam iedere avond bij hen zitten. Hij veegde Lizzie voorhoofdje af, probeerde haar te laten drinken en wanneer ze te hard moest hoesten, wreef hij over haar rug, zoals hij had gedaan toen ze pas geboren was, om haar te helpen ademhalen en tot leven te laten komen. Dit keer scheen het haar niet te helpen. Het ging iedere dag slechter en op de eerste dag van mei had ze weer hoge koorts. Beide legerartsen waren vertrokken en al hun medicijnvoorraden waren volkomen uitgeput. Hij kon geen medicijnen meebrengen, had geen suggesties, hij kon alleen maar dag in dag uit bij hen komen zitten en bidden dat ze beter zou worden.

Hij dacht erover om haar mee te nemen naar Parijs, naar de artsen daar, maar ze was te ziek om te reizen en de dingen liepen ook niet goed. De Amerikanen naderden Frankrijk en de Duitsers begonnen in paniek te raken. Parijs werd ontruimd en het meeste legerpersoneel werd naar het front gestuurd of terug naar Berlijn. Het was een sombere tijd voor het Reich, maar Joachim was veel erger van streek vanwege Lizzie.

Begin mei kwam hij op een middag naar het opzichtershuisje en zag Sarah naast haar zitten zoals ze al weken zat. Ze hield haar hand vast en veegde haar voorhoofdje met een nat washandje af. Dit keer bewoog Lizzie niet. Hij bleef uren bij haar zitten, tot hij uiteindelijk terug moest naar kantoor. Er was daar te veel aan de hand dat hij zonder uitleg kon wegblijven. Hij kwam die avond laat weer terug en Sarah lag op het kinderbed en hield het kindje in haar armen terwijl ze wat doezelde. Hij keek op hen neer en terwijl hij dat deed, sloeg Sarah haar ogen naar hem op en hij zag de angst in haar blik. Hij ging voorzichtig naast haar zitten.

'Enige verandering?' fluisterde hij en Sarah schudde haar hoofd. Ze was sinds die ochtend niet meer wakker geworden. Ineens bewoog Lizzie en deed voor het eerst in dagen haar ogen open en lachte tegen haar moeder. Ze leek wel een engeltje met blonde krullen en grote groene ogen zoals die van Sarah. Ze was drieënhalf jaar oud, maar nu ze zo ziek was, leek ze ouder en zag ze eruit of ze de last van de hele wereld op haar schouders torste.

'Ik hou van je, mammie,' fluisterde ze en deed haar ogen weer dicht terwijl Sarah haar vasthield. Plotseling wist Sarah het. Het leek of ze het leven uit haar voelde wegglijden. Ze wilde haar vasthouden of terugtrekken. Ze was wanhopig, maar ze kon niets doen. Ze hadden geen arts, geen medicijnen, geen verpleegster en geen ziekenhuis voor haar... alleen maar liefde en gebeden en toen, terwijl Sarah naar haar keek, zuchtte ze weer en Sarah raakte haar mooie krullen aan en fluisterde tegen haar kind van wie ze zo vreselijk veel hield.

'Ik hou van je, lieve kindje... ik hou zoveel van je... mammie houdt van je... en God houdt ook van je... je bent nu veilig...' fluisterde ze telkens weer terwijl zij en Joachim huilden. Lizzie keek met een lieve glimlach een laatste keer naar hen op en gleed toen weg: haar zieltje steeg ten hemel.

Sarah voelde dat ze er niet meer was en het duurde maar een seconde voordat Joachim het begreep. Hij ging op het bed naast hen zitten en huilde, hield beiden in zijn armen en wiegde hen. Hij herinnerde zich hoe hij haar had gehaald en nu was ze weg... zo snel en zo lief. Sarah keek hem gebroken aan en hield Lizzie lange tijd vast. Toen legde ze haar eindelijk zachtjes neer en Joachim leidde haar naar beneden. Ze ging samen naar het château om regelingen voor de begrafenis te treffen.

Uiteindelijk regelde Joachim alles alleen. Hij reed de stad in om een klein kistje voor haar te halen en ze huilden samen zachtjes toen ze haar daar in legden. Sarah had haar haren gekamd, haar haar mooiste jurk aangetrokken en haar geliefde pop bij haar gelegd. Het was het ergste dat haar ooit was overkomen en ze overleefde het bijna niet toen ze zag hoe ze haar in de grond lieten zakken. Ze kon zich alleen maar aan Joachim vastklampen en huilen terwijl die arme Phillip ernaast stond, zich aan haar hand vastklampte en niet kon bevatten wat er was gebeurd.

Phillip keek boos en bang en toen ze aarde in haar graf begonnen te scheppen, sprong hij naar voren en probeerde ze tegen te houden. Joachim leidde hem zachtjes weg. Hij huilde en keek woedend naar zijn moeder.

'Je hebt tegen me gelogen! Je hebt gelogen,' schreeuwde hij trillend en huilend. 'Je hebt haar dood laten gaan... mijn baby... mijn baby...' Hij was ontroostbaar en klampte zich aan Joachim vast. Plotseling wilde hij Sarah niet meer bij zich laten. Hij had zoveel van Lizzie gehouden en hij kon er niet tegen haar te verliezen.

'Phillip, alsjeblieft...' Sarah kon de woorden nauwelijks uitbrengen terwijl ze de rondmaaiende armpjes opving en hem vasthield terwijl hij naar haar sloeg. Toen nam ze hem over van Joachim en droeg hem zachtjes naar huis terwijl ze allebei huilden. Ze hield hem die avond lange tijd tegen zich aan en hij snikte wanhopig om 'zijn baby'.

Het was voor iedereen onvoorstelbaar. Phillip, Emanuelle, Joachim... Sarah... Het ene ogenblik was ze er nog... en het volgende was ze weg. Sarah voelde zich dagenlang alsof ze in trance was, net als Phillip. Ze bleven maar rondwandelen, wachtten tot ze thuis zou komen, naar boven gaan en denken haar daar te vinden, om te merken dat het een wrede grap was geweest en ze een of andere streek had uitgehaald. Sarah was zo overmand door verdriet dat Joachim haar zelfs niet durfde te vertellen wat er aan de hand was en pas vier weken later vertelde hij haar dat ze weggingen.

'Wat?' Ze staarde hem aan en droeg nog steeds de oude zwarte jurk die ze nu al weken aan had. Ze voelde zich honderd jaar oud en ze zag eruit als een vogelverschrikker in die jurk. 'Je gaat, wat?' Het scheen niet tot haar door te dringen.

'We vertrekken,' zei hij voorzichtig. 'We hebben vanochtend onze bevelen gekregen. We breken morgen op.'

'Zo snel al?' Ze zag er ziek uit toen hij het haar vertelde. Het betekende weer een verlies, nog meer verdriet.

'Het heeft vier jaar geduurd.' Hij glimlachte verdrietig tegen haar. 'Dat is tamelijk lang om logé's te hebben, vind je niet?'

Ze glimlachte verdrietig terug. Ze kon zich niet voorstellen dat hij vertrok. 'Wat betekent dat, Joachim?'

'De Amerikanen zitten in Saint-Lô. Ze zullen weldra hier zijn en dan trekken ze verder naar Parijs. Dan ben je in veilige handen. Ze zullen goed voor je zorgen.' Dat was tenminste een opluchting voor hem.

'En jij?' vroeg ze met een bezorgde frons. 'Kom jij in gevaar?'

'Ik ben teruggeroepen naar Berlijn en dan verplaatsen we het ziekenhuis naar Bonn. Er is blijkbaar iemand tevreden over mijn werk.' Ze wisten niet hoe weinig hij er met zijn hart bij was geweest. 'Ik denk dat ze me daar houden tot dit voorbij is. God mag weten hoe lang dat zal zijn. Maar daarna kom ik zo snel mogelijk terug.' Het was onvoorstelbaar dat hij na vier jaar vertrok en ze wist dat ze hem vreselijk zou gaan missen. Hij had zoveel voor haar betekend en ze wist dat dit altijd het geval zou zijn, maar ze wist ook dat ze hem niet de toekomst kon beloven die hij wilde. In haar hart behoorde haar leven nog altijd aan William. Misschien na Lizzies dood nog wel meer, het leek wel of ze een deel van hem had verloren en daardoor was ze meer dan ooit naar William gaan verlangen. Ze hadden haar achter op het landgoed begraven, vlakbij het bos waar ze altijd met Joachim had gewandeld. Ze wist dat niets in haar leven haar meer pijn zou doen als het verlies van Lizzie. 'Ik zal je niet kunnen schrijven,' legde hij uit en ze knikte begrijpend.

'Daar zou ik nu wel aan gewend moeten zijn. Ik heb de afgelopen vier jaar vijf brieven gehad.' Eén van Jane, twee van William, één van de hertog van Windsor en nog één van Williams moeder en geen van die brieven had goed nieuws bevat. 'Ik zal naar het nieuws luisteren.'

'Ik neem contact op zodra dat mogelijk is.' Hij kwam dichter naar haar toe en hield haar tegen zich aan. 'Goeie god, wat zal ik je missen.' Toen hij dat zei, besefte ze hoeveel ze hem ook zou missen, hoeveel eenzamer ze dan zou zijn in vergelijking met nu. Ze keek hem verdrietig aan.

'Ik zal je ook missen,' zei ze eerlijk. Toen liet ze zich door hem kussen terwijl Phillip hen van een afstand met een vreemde boze blik gadesloeg.

'Mag ik een foto van je hebben voordat ik ga?' vroeg hij en ze kreunde.

'Zoals ik nu ben? Lieve help, Joachim, ik zie er vreselijk uit.' Hij zou die andere foto toch meenemen. De foto van haar met haar echtgenoot op Whitfield, toen ze nog zorgeloos en jong waren en het leven nog niet zo'n grote tol van hen had geëist. Ze was nu nog geen achtentwintig, maar op het ogenblik zag ze er wel wat ouder uit.

Hij gaf haar ook een fotootje van zichzelf en ze praatten de hele nacht door. Hij was graag die nacht met haar naar bed gegaan, maar hij vroeg het niet en hij wist dat zij het niet wilde. Ze was een zeldzaam soort, een integere vrouw, een menselijk wezen van buitengewone waarde en op en top een dame.

Zij en Phillip stonden de volgende dag toe te kijken toen hij vertrok. Phillip klampte zich aan hem vast als aan een reddingsvlot, maar Joachim vertelde hem dat hij weg moest. Sarah bleef zich afvragen of Phillip het gevoel had dat hij weer een band met Lizzie kwijtraakte. Het was voor iedereen moeilijk, naar en verwarrend. Alleen Emanuelle keek tevreden toen hij voorbereidingen trof voor zijn vertrek. De soldaten gingen eerst, de vrachtwagens waren half gevuld met de overgebleven medische voorraden. De voorraden die niet toereikend waren geweest om Lizzie te redden. Vervolgens vertrokken de ambulances met de patiënten.

Joachim was voor zijn vertrek samen met Sarah naar het graf van Lizzie gegaan. Hij had even geknield en een bosje gele bloemen neergelegd, beiden hadden gehuild en hij had Sarah voor de laatste keer vastgehouden, ver van de ogen van zijn mannen, die het trouwens toch wel wisten. Ze wisten hoeveel hij van haar hield, maar ze wisten ook, zoals soldaten die dicht op elkaar leven dat soort dingen weten, dat er nooit iets tussen hen was gebeurd. Dat respecteerden ze in haar. Ze was voor hen het voorbeeld van hoop, liefde en fatsoen. Ze was altijd beleefd en vriendelijk, ongeacht wat haar gedachten over de oorlog waren of aan welke kant ze vochten. En ze hoopten diep in hun hart dat hun eigen vrouwen net zo sterk zouden zijn als zij. De meeste mannen die haar hadden leren kennen, zouden hun leven voor haar hebben gegeven, net als Joachim.

Hij keek op haar neer terwijl de laatste jeep op hem wachtte en zijn chauffeur bescheiden de andere kant opkeek. Joachim trok Sarah naar zich toe. 'Ik heb meer van je gehouden dan van wie of wat dan ook in mijn hele leven,' zei hij. Hij wilde dat ze dit wist, voor het geval het lot zou bepalen dat hij haar nooit meer zou zien. 'Zelfs nog meer dan van mijn kinderen.' Toen kuste hij haar zachtjes en ze drukte zich even tegen hem aan, wilde tegen hem zeggen wat ze voor hem voelde, maar het was nu te laat. Ze kon het niet doen.

Ze keek hem recht aan en hij kon het daar allemaal lezen. 'Goede reis...' fluisterde ze. 'Wees voorzichtig... ik hou echt van je...' Haar woorden klonken gesmoord. Toen bukte hij zich naar Phillip, die nog steeds stevig Sarahs hand vasthield. Hij wilde iets tegen hem zeggen. Ze hadden samen zoveel meegemaakt.

'Tot ziens, kleine man.' Joachim stikte bijna in de woorden. 'Pas goed op je moeder.' Hij kuste hem op zijn hoofd en streek door zijn haren terwijl Phillip hem vasthield en uiteindelijk los liet. Joachim stond op en keek Sarah lange tijd aan. Toen liet hij haar hand los en stapte in de jeep, hij bleef staan en zwaaide tot ze bij het toegangshek waren gekomen. Ze zag hoe hij in een wolk van stof vertrok. Toen was hij uit het zicht verdwenen en stond ze te huilen.

'Waarom liet je hem gaan?' Phillip keek boos omhoog.

'We hadden geen keus, Phillip.' De politiek was veel te ingewikkeld om aan een kind van zijn leeftijd uit te leggen. 'Hij is een goede man, zelfs al is hij een Duitser en nu moet hij terug naar huis.'

'Hou je van hem?'

Ze aarzelde, heel even. 'Ja. Hij is een goede vriend voor ons geweest, Phillip.'

'Hou je meer van hem dan van mijn vader?'

Dit keer aarzelde ze niet, zelfs geen seconde. 'Natuurlijk niet.'

'Ik wel.'

'Nee, dat doe je niet,' zei ze vastbesloten. 'Je herinnert je je vader niet meer, maar dat is een geweldige man.' Haar stem stierf weg toen ze aan William dacht.

'Is hij dood?'

'Ik denk van niet,' zei ze voorzichtig, ze wilde hem geen valse hoop geven, maar ze wilde wel haar eigen geloof met hem delen, dat ze William nog zouden vinden. 'Als we geluk hebben, komt hij op een dag bij ons terug.'

'Joachim ook?' vroeg hij verdrietig.

'Ik weet het niet,' zei ze eerlijk terwijl ze zwijgend hand in hand naar huis liepen.

16

Sarah, Phillip en Emanuelle stonden 17 augustus te kijken toen de Amerikanen kwamen. Het was al weken aangekondigd dat ze zouden komen en Sarah was benieuwd hen te zien. Ze reden in een kolonne jeeps de weg naar het château op, zoals de Duitsers vier jaar geleden hadden gedaan. Het gaf een heel vreemd gevoel van déjà vu, maar ze richtten geen geweren op haar, ze begreep alles wat ze zeiden en ze juichten toen ze merkten dat zij een Amerikaanse was. Ze dacht nog dagelijks aan Joachim en ze moest echter maar aannemen dat hij Berlijn veilig had bereikt. En Phillip praatte nog voortdurend over hem. Alleen Emanuelle praatte nooit over de Duitsers.

De bevelhebbende officier van de Amerikaanse troepen was kolonel Foxworth uit Texas, een erg aardige man, die zich uitgebreid verontschuldigde voor het feit dat hij zijn mannen in haar stallen onderbracht. De rest sloeg een tent op, maakten gebruik van het opzichtershuisje, dat zij kort geleden hadden ontruimd, en zelfs van het plaatselijke hotel. Ze zetten haar niet weer haar huis uit zo vlak nadat ze er weer met Emanuelle en Phillip was ingetrokken.

'We zijn er zo langzamerhand aan gewend.' Ze glimlachte om de mannen in hun stallen. Hij verzekerde haar dat ze zo weinig mogelijk schade aan zouden brengen. Hij had zijn mannen goed onder controle en ze waren vriendelijk, maar afstandelijk. Ze flirtten een beetje met Emanuelle, maar zij was niet bijzonder in hen geïnteresseerd en ze brachten altijd snoep voor Phillip mee.

Iedereen hoorde de klokken luiden toen de Amerikanen Parijs bevrijdden in augustus. Op vijfentwintig augustus was Frankrijk eindelijk vrij. De Duitsers waren uit Frankrijk verdreven en haar dagen van schande waren voorbij.

'Is het nu allemaal over?' vroeg Sarah ongelovig aan kolonel Foxworth. 'Vrijwel. Zodra we in Berlijn zijn, is het echt voorbij. Hier is het tenminste wel over. U kunt nu terug naar Engeland als u wilt.' Ze wist niet precies wat ze moest doen, maar ze dacht dat ze eigenlijk wel naar Whitfield zou moeten om Williams moeder op te zoeken. Sarah had Frankrijk, sinds de oorlog vijf jaar geleden was uitgebroken, niet meer verlaten. Het was onvoorstelbaar.

De dag voor Phillips verjaardag vertrokken Sarah en Phillip naar Engeland en lieten Emanuelle in het château achter om erop te passen. Het was een meisje met verantwoordelijkheidsgevoel en ze had ook haar prijs in de oorlog betaald. Haar broer Henri was afgelopen winter in de Ardennen omgekomen. Hij was in ieder geval een held geweest in de Résistence.

Kolonel Foxworth en zijn collega in Parijs hadden regelingen getroffen voor Sarah en Phillip om met een militaire vlucht naar Londen te reizen. Hij had de nodige vertrouwelijke mededelingen naar de luchtmacht gezonden dat de hertogin van Whitfield en haar zoon Lord Phillip werden verwacht.

De Amerikanen zorgden voor een jeep naar Parijs en ze reden om de stad heen naar het vliegveld. Ze kwamen kort voor het vertrek aan en ze tilde Phillip op, rende naar het vliegtuig en droeg haar koffertje in de andere hand. Toen ze bij het vliegtuig kwam, deed een soldaat een stap naar voren en hield haar tegen.

'Het spijt me, mevrouw. U kunt niet aan boord van dit vliegtuig. Dit is een militaire vlucht... militaire...' zei hij in het Frans, want hij dacht dat ze hem niet verstond. 'Non... non...' Hij schudde met zijn vinger en ze schreeuwde boven de herrie van de motoren uit dat ze verwacht werden.

'Ze verwachten me! We worden verwàcht!'

'Deze vlucht is alleen voor militair personeel,' schreeuwde hij terug. 'En een of andere oude...' En toen besefte hij wie ze was en hij bloosde tot in zijn haarwortels terwijl hij Phillip van haar overnam. 'Ik dacht... het spijt me werkelijk, mevrouw... Uwe, eh... Majesteit...' Het drong te laat tot hem door dat zij de aangekondigde hertogin was.

'Het geeft niet.' Ze glimlachte en ging achter hem aan het vliegtuig in. Hij had een of ander oud besje verwacht en het was nooit bij hem opgekomen dat de hertogin van Whitfield een jonge vrouw met een klein jongetje zou kunnen zijn. Hij verontschuldigde zich nog steeds toen hij hen verliet.

De vlucht naar Londen duurde niet erg lang, het nam minder dan een uur in beslag om het kanaal over te steken. Onderweg spraken verschillende soldaten vol bewondering over het feit dat ze de bezetting had doorstaan. Het klonk Sarah vreemd in de oren als ze naar hen luisterde. Ze herinnerde zich hoe relatief vredig haar leven was geweest tijdens de vier jaar in het opzichtershuisje onder de bescherming van Joachim. Toen ze in Londen aankwamen, stond er een enorme Rolls-Royce op hen te wachten. Ze moest regelrecht naar het Ministerie voor Luchtvaart om Sir Arthur Harris te ontmoeten, de opperbevelhebber van Bomber Command en de privé-secretaris van de koning, Sir Alan Lascelles die aanwezig was in opdracht van de koning en ook de geheime inlichtingendienst representeerde. Ze gaven vlaggetjes en ordetekens aan Phillip en alle secretarissen noemden hem Lord. Het ging gepaard met heel wat meer ceremonie en respect dan hij gewend was, maar Sarah merkte glimlachend dat Phillip het uiteindelijk best leuk vond.

'Waarom noemen ze me thuis niet zo?' fluisterde hij tegen zijn moeder.

'Wie dan?' Ze vond het wel een geestige vraag. 'O... Emanuelle... de soldaten...'

'Ik zal het ze helpen herinneren,' plaagde ze, maar hij hoorde de humor in haar stem niet en was blij dat ze het met hem eens was.

Verschillende secretarissen en twee hulpen hielden Phillip voor haar bezig. Toen ze naar de bijeenkomst liep, ontmoette ze Sir Arthur en Sir Alan. Ze waren bijzonder vriendelijk tegen haar en ze hadden haar niets nieuws te vertellen. Sinds tweeënhalf jaar had niemand meer iets van William gehoord.

Ze aarzelde, probeerde zich te beheersen en moed te verzamelen om een vraag te stellen. Ze haalde diep adem en keek hen aan. 'Denkt u dat de mogelijkheid bestaat dat hij nog in leven is?' vroeg ze zachtjes. 'Het is mogelijk,' zei Sir Arthur weloverwogen. 'Maar niet waarschijnlijk,' zei hij verdrietig. 'Dan hadden we nu toch wel iets van iemand gehoord. Hij zou door iemand in een krijgsgevangenkamp gezien zijn. En als ze weten wie hij is, zouden ze heus wel met hem pronken. Ik denk dat als ze hem hebben, het hoogst onwaarschijnlijk is dat ze niet weten wie hij is.'

'Juist,' zei ze kalm. Ze praatten nog even verder en ten slotte stond iedereen op, prees haar weer om haar moed in Frankrijk en het feit dat zij en haar zoon het overleefd hadden. 'We hebben ons dochtertje verloren,' zei ze zachtjes, 'in mei van dit jaar... William heeft haar nooit gezien.'

'Wat vreselijk voor u, Uwe Genade. Dat wisten we niet.

Ze leidden haar uiteindelijk weer terug naar buiten, brachten Phillip bij haar terug en reden haar toen met veel bombarie naar Whitfield. De douairière stond daar op hen te wachten en Sarah stond er versteld van hoe goed ze eruit zag. Ze was magerder en heel broos, maar ze was nu negenentachtig. Ze was buitengewoon gezond en ze had in Whitfield en omgeving zoveel mogelijk haar steentje bijgedragen aan de oorlogsinspanning. 'Wat heerlijk je weer te zien,' zei ze toen ze Sarah omhelsde. Toen deed ze, leunend op haar stok, een stap achteruit om naar Phillip te kijken. Ze droeg een helder blauwe jurk, in de kleur van haar ogen en er ging heel wat door Sarah heen toen ze aan William dacht. 'Wat een mooie jongen. Hij lijkt veel op mijn man.' Ze glimlachte. Het was precies hetzelfde wat William na Phillips geboorte had gezegd, namelijk dat hij zoveel op zijn vader leek.

Ze leidde beiden naar binnen en gaf Phillip een kopje thee en eigengemaakte koekjes. Hij keek haar vol ontzag aan, maar hij leek zich verrassend goed thuis te voelen. Daarna nam iemand van het personeel hem mee naar buiten om hem de paarden en de stallen te laten zien terwijl de douairière met Sarah praatte. Ze wist dat ze die dag naar het Ministerie van Luchtvaart was geweest en was benieuwd te horen wat ze tegen haar hadden gezegd. Ze was echter niet verbaasd over het teleurstellende nieuws. Ze was in feite heel wat realistischer dan Sarah en dat verbaasde haar.

'Ik denk niet dat we te weten zullen komen wat er met hem is gebeurd tot Duitsland zich heeft overgegeven en ik hoop dat dat snel gebeurt. Ik denk dat er wel iemand is die het weet, maar die zwijgt om wat voor reden dan ook.' Aan de andere kant kon hij zich aan een boom hebben opgehangen toen hij per parachute was gedropt of hij is neergeschoten door een soldaat die nooit heeft geweten wie hij was en hem had achtergelaten om hem door een boer te laten begraven. Sarah besefte dat er meer mogelijkheden waren dat hij om het leven gekomen was dan dat hij nog in leven zou zijn. Ze begon te begrijpen dat het onwaarschijnlijk was dat haar man nog leefde, maar ze bleef zich aan een laatste sprankje hoop vastklampen, vooral nu ze in Engeland was. Tot haar verdriet hoorde ze toen ze Jane opbelde dat haar zwager Peter in Kiska om het leven was gekomen, in de Aleoeten in Alaska en Jane klonk net zo verdrietig als Sarah nu zonder William.

Op Whitfield bleek William zo veel meer deel van haar leven uit te maken. Alles daar deed haar aan hem denken. Ze voelde het de volgende dag heel sterk toen haar schoonmoeder Phillip een pony voor zijn verjaardag gaf. Hij was zo opgewonden en gelukkig. Sarah had hem niet meer echt zien glimlachen sinds Lizzie was overleden en Joachim was vertrokken. Hier maakte Phillip zo duidelijk deel uit van de wereld van zijn vader en het milieu waarin hij was geboren. Het kind leefde helemaal op. Hij vertelde haar heel beslist dat hij wilde blijven toen ze in oktober aankondigde dat ze terug naar Frankrijk zou gaan.

'Kan ik mijn pony meenemen naar Frankrijk, mamma?' vroeg hij, maar Sarah schudde haar hoofd. Ze zouden weer met een militaire vlucht naar Frankrijk terugkeren en ze konden met geen mogelijkheid een pony meenemen. Er waren nog een paar Amerikanen op het château en hun leven was nog veel te onrustig om er zelfs maar aan te denken een pony mee terug te nemen. Tegelijkertijd begon Sarah intens verdriet te krijgen over het verlies van William. Het terugkeren naar Whitfield had zijn afwezigheid tastbaarder gemaakt en ze miste hem meer dan ooit.

'We komen gauw weer terug, lieveling, en oma bewaart de pony hier voor je.' Hij vond het jammer dat hij hem niet mee naar Frankrijk kon nemen. Het was onvoorstelbaar om te bedenken dat dit alles op een dag van hem zou zijn. Het trof haar diep toen de bedienden hem Uwe Genade begonnen te noemen. Voor hen was William er niet meer en was Phillip nu hertog.

'Ik blijf geloven dat we nog iets van hem zullen horen,' zei Williams moeder de avond voordat Sarah vertrok. 'Geef alle hoop op zijn terugkeer nog niet op,' drong ze aan. 'Ik blijf hopen.' En Sarah beloofde dat zij dat ook zou doen, maar diep in haar hart begon ze nu aan haar rouwproces.

De volgende dag gingen ze terug naar Frankrijk en toen ze daar aankwamen had het Ministerie van Oorlog voor vervoer gezorgd. De zaken leken beter georganiseerd dan toen ze zes weken geleden was vertrokken en eenmaal terug op het château was alles in orde. Emanuelle was thuis, de kolonel had zijn mannen goed onder controle en de meesten waren inmiddels vertrokken. Sommige mannen die vroeger voor haar hadden gewerkt, kwamen terug om de tuin te doen. Ze begon zelf weer aan een paar boiseries te werken en reparaties uit te voeren na jaren van verwaarlozing door de Duitsers. Dankzij Joachims oplettendheid was er verbazingwekkend weinig schade aangericht.

Ze dacht dikwijls aan hem, maar ze had er geen idee van waar hij was of hoe het met hem ging. Ze maakte zich soms zorgen om hem. Ze bad altijd voor hem en William.

Tegen Kerstmis dat jaar was alles rustig op het château en leidde Sarah een eenzaam leven. Alles leek weer normaal, maar het was natuurlijk niet normaal dat er nog steeds een wereldoorlog aan de gang was. De geallieerden waren aan de winnende hand en iedereen dacht dat het nu bijna voorbij zou zijn.

In het voorjaar marcheerden de geallieerden Berlijn binnen en in mei was de oorlog in Europa eindelijk voorbij. Hitler had zelfmoord gepleegd en veel van zijn officieren waren gevlucht. Er heerste chaos in Duitsland. Men hoorde de vreselijkste verhalen over wreedheden in concentratiekampen. Sarah had nog steeds niets van William of Joachim gehoord. Ze had er geen idee van wat er met hen gebeurd was en of ze nog in leven waren. Het leven op het château begon weer in zijn normale ritme te komen toen ze door het Ministerie van Oorlog werd opgebeld.

'We hebben nieuws voor u, Uwe Genade,' kraakte de stem door de hoorn en ze merkte dat ze al huilde voor ze haar zelfs hadden verteld wat het nieuws inhield. Phillip stond in de keuken van het château naar haar te kijken en vroeg zich af waarom zijn moeder huilde. 'We geloven dat we onze man gevonden hebben... of... eh... liever gezegd, uw man. We hebben gisteren een krijgsgevangenkamp bevrijd en daar zaten vier niet-geïdentificeerde soldaten... eh... in een tamelijk slechte conditie... ik vrees dat hij er één van is, als hij het is... Hij had geen identificatie bij zich. De bevelvoerend officier heeft echter met hem op Sandhurst gezeten en zweert dat hij het is. We weten het nog niet zeker, maar we vliegen hem vanavond terug. We willen graag dat u naar Londen komt, als dat kan.' Of ze kon komen? Na drie jaar niets te hebben gehoord? Maakten ze gekheid?

'Ik kom. Kunt u voor vervoer zorgen? Ik kom direct.'

'Ik geloof niet dat we u voor morgen kunnen komen halen, Uwe Genade,' zei hij beleefd. 'Het is overal nogal chaotisch met die vreselijke chaos in Berlijn en de Italianen en zo.' Heel Europa verkeerde op dat ogenblik in een chaos, maar ze was bereid om desnoods het Kanaal over te zwemmen.

Het Ministerie van Oorlog nam weer contact op met de Amerikanen in Frankrijk en dit keer kwam een jeep van het bureau van de Geallieerde Strijdkrachten in Parijs, haar bij het château afhalen waar zij en Phillip ongeduldig stonden te wachten. Ze had hem nog niet verteld waarom ze naar Londen gingen, ze wilde hem niet teleurstellen als William niet de man was, die ze hadden gevonden. Hij was in de wolken om zijn grootmoeder op te zoeken en om zijn pony te zien. Ze zou hem regelrecht naar Whitfield sturen om daar te gaan logeren. Het Ministerie van Oorlog had een auto met chauffeur gestuurd om haar naar het ziekenhuis te brengen waar de mannen verbleven die per vliegtuig uit Duitsland waren overgebracht. Ze hadden haar verteld dat alle vier de mannen ernstig ziek waren en sommigen zwaar gewond, maar ze hadden haar niet verteld in welk opzicht, of wat er met William aan de hand was. Het kon haar ook niets schelen, als hij maar in leven was en gered kon worden. Ze zwoer dat ze alles in het werk zou stellen om hem te redden als hij nog in leven was.

De vlucht naar Londen verliep zonder problemen en toen ze aankwamen stond de auto die Phillip naar Whitfield zou brengen op hen te wachten. Er werd de militaire groet gebracht voor Phillip wat hij prachtig vond. Sarah werd snel naar het Chelsea Royal Hospital vervoerd om de mannen te bekijken die pas de vorige avond rond middernacht uit Duitsland waren overgebracht. Ze bad dat één van hen inderdaad William zou zijn.

Er was slechts één man die het heel misschien zou kunnen zijn. Hij had Williams lengte, maar ze zeiden dat hij ongeveer vijfenzestig of zeventig kilo woog, zijn haar was wit en hij leek veel ouder dan de hertog van Whitfield. Sarah zei niets toen ze dit onderweg naar het ziekenhuis vertelden en ze was angstig stil toen ze haar naar boven brachten. Ze kwamen langs zalen ernstig zieke mannen, drukke artsen en verpleegsters. Ze hadden hun handen vol na alles wat er net in Duitsland was gebeurd. Er werden zo snel mogelijk mannen overgevlogen en vanuit heel Engeland werden artsen opgeroepen.

Ze hadden de man, waarvan ze vermoedden dat het William was, apart in een kamertje gelegd. Er zat een zaalhulp bij hem op de kamer om op zijn ademhaling te letten. Er liep een slang in zijn neus, er stonden een beademingsapparaat en nog een paar andere apparaten en toestellen om hem heen, waaronder een zuurstoftent die hem aan het zicht onttrok.

De zaalhulp trok de tent een eindje opzij zodat ze hem beter kon zien om hem te identificeren. De mannen van het Ministerie van Oorlog gingen onopvallend wat achteruit. Het ziekenhuis wachtte nog op de gegevens van de tandarts van het Bomber Command zodat ze een positieve identificatie konden maken. Sarah had echter geen tandartsgegevens nodig om deze man te identificeren. Hij was nauwelijks herkenbaar, hij was zo verschrikkelijk mager dat hij wel op zijn eigen vader leek, maar toen liep ze dichter naar het bed toe en stak haar hand uit om zijn wang aan te raken. Hij was uit de dood naar haar teruggekeerd en bewoog zich niet, maar ze twijfelde geen seconde. Het was William. Ze draaide zich om en keek de anderen aan. De blik op haar gezicht vertelde hun alles terwijl de tranen zowel over haar wangen liepen als over die van hen.

'Goddank...' fluisterde Sir Alan en vertolkte daarmee Sarahs gevoelens. Ze stond als vastgenageld en kon haar ogen niet van hem afhouden terwijl ze zijn gezicht en zijn handen aanraakte, zijn vingers oplichtte en naar haar lippen bracht om te kussen. Zijn handen hadden een wasachtig aanzien, evenals zijn gezicht en ze zag dat hij op het randje van de dood zweefde, maar ze wist dat ze alles zouden doen om hem te redden. De zaalhulp liet het doek van de zuurstoftent weer zakken en even later kwamen er twee artsen en drie verpleegsters binnen die verscheidene dingen begonnen te doen. De artsen vroegen haar de kamer te verlaten en met een laatste blik naar hem, gehoorzaamde ze. Het was een wonder. Ze had Lizzie verloren... maar ze had William gevonden. Misschien was God niet zo harteloos als ze een tijdje had gedacht. Voor ze vertrok vroeg ze de mannen van het Ministerie van Oorlog of het mogelijk was om Williams moeder op Whitfield te bellen. Ze regelden het direct vanuit het kantoor van de directeur van het ziekenhuis en de adem van de douairière stokte even van opluchting aan de andere kant van de lijn en toen liet ze haar tranen de vrije loop, net als Sarah.

'Goddank... de arme jongen... hoe is het met hem?'

'Helaas niet erg goed, moeder. Maar hij zal snel weer beter worden.'

Ze hoopte dat ze geen onwaarheden sprak, omdat ze het zelf zo graag wilde. Maar hij had het niet zo lang overleefd om nu te sterven. Dat zou ze gewoon niet toestaan.

Daarna vertrokken de mannen van het Ministerie van Oorlog. De directeur van het ziekenhuis besprak Williams conditie met haar. Hij wond er geen doekjes om en kwam met een ernstig gezicht direct ter zake.

'We weten niet of uw echtgenoot in leven zal blijven, Uwe Genade.

Hij heeft in beide benen gangreen, uitgebreid inwendig letsel en hij is al geruime tijd ziek. Al jaren vermoedelijk. Hij heeft gecompliceerde breuken in beide benen die nooit geheeld zijn. Zijn benen zijn vermoedelijk ontstoken geweest sinds zijn val. We kunnen zijn benen in ieder geval niet meer redden en we vrezen voor zijn leven. Dat moet u weten.' Ze wist het, maar weigerde het te accepteren. Nu hij terug was, weigerde ze absoluut hem te verliezen.

'U móet zijn benen redden. Hij is niet zo ver gekomen om nu te sterven.'

'We hebben geen keus, of in ieder geval heel weinig. Hij zal zijn benen in ieder geval niet meer kunnen gebruiken, de spieren en zenuwen zijn te erg beschadigd, hij zal voortaan in een rolstoel moeten zitten.'

'Goed, maar laat hem dan in die rolstoel zijn benen behouden.'

'Uwe Genade, ik geloof niet dat u het begrijpt... het is op het kantje... gangreen...' Ze verzekerde hem dat ze het prima begreep, maar smeekte hem tenminste te proberen Williams benen te redden. Met een geërgerde blik beloofde hij dat ze zouden doen wat ze konden, maar ze moest wel realistisch blijven.

In de daaropvolgende twee weken vonden er vier operaties plaats en William overleefde iedere operatie met de grootste moeite, hoewel hij niet één keer bij bewustzijn kwam sinds zijn aankomst in Londen. De eerste twee operaties waren aan zijn benen, de derde aan zijn rug en de laatste om het inwendig letsel te herstellen dat hem anders uiteindelijk het leven zou hebben gekost. Geen van de specialisten die hem behandelde, begreep hoe hij het had overleefd. Hij was te gronde gericht door ontstekingen en ziekten. Hij was ernstig ondervoed, er waren botten gebroken die nooit geheeld waren en ze vonden zichtbare tekenen van martelen. Hij had alles ondergaan en overleefd... maar het was op het nippertje.

Tegen de derde week hadden ze alles gedaan wat ze konden en nu moesten ze afwachten of hij bij bewustzijn zou komen, in coma zou blijven, of zou sterven. Niemand kon er iets over zeggen. Sarah zat dagelijks bij hem, hield zijn hand vast, sprak tegen hem, wilde dat hij weer zou leven tot ze er bijna slechter uitzag dan hij. Ze was verschrikkelijk mager en bleek en haar ogen stonden glazig. Op een dag kwam één van de hoofdzusters binnen, zag haar en schudde kalm haar hoofd. Ze zei tegen haar: 'Hij kan u niet horen, Uwe Genade. Put uzelf niet zo uit.' Ze had een kopje thee voor Sarah meegebracht en Sarah nam het dankbaar aan, maar ze bleef volhouden dat William haar wel kon horen.

Ze verrichtten eind juli nog een laatste operatie aan zijn milt en vanaf dat moment was het weer een kwestie van afwachten. Sarah verzorgde hem, sprak tegen hem, moedigde hem aan, kuste zijn vingers, lette op hem en week geen ogenblik van zijn zijde. Ze hadden voor haar een bed in zijn kamer neergezet en daar zat ze dag in dag uit, zonder de hoop op te geven. De enige keer dat ze van Williams zijde week was toen de douairière Phillip naar het ziekenhuis bracht om zijn moeder in de wachtkamer te zien. Hij mocht niet naar boven, naar William, en waarschijnlijk zou hij daar ook bang voor zijn geweest. Er was hem verteld hoe verschrikkelijk ziek zijn vader was. In feite was William een vreemde voor Phillip. In de jaren dat hij hem zich zou hebben herinnerd, had het kind hem nooit gezien. Sarah was blij de jongen te zien, ze miste hem verschrikkelijk en hij miste haar, maar ze vond dat ze bij William moest blijven.

Op 1 augustus vertelde de hoofdchirurg haar dat ze naar huis moest gaan, omdat ze ervan overtuigd waren, dat de hertog nooit meer uit zijn coma zou ontwaken. Hij kon nog jaren leven, of nog dagen, maar als hij bij bewustzijn kon komen, had dat inmiddels moeten gebeuren en dat moest ze onder ogen zien.

'Hoe weet u zo zeker dat hij niet plotseling bijkomt, vanmiddag, of zo?' vroeg ze. Hij vond dat ze een beetje hysterisch klonk. Maar alles dat zij wist, was dat ze zijn benen hadden gespaard en nu waren ze van plan het op te geven en hem als oud vuil weg te gooien. Ze had in vijf weken geen nacht meer fatsoenlijk geslapen en ze zou het nu niet opgeven, ongeacht wat ze zeiden. De arts hield echter vol dat ze het beter wisten.

'Ik ben al bijna veertig jaar chirurg,' vertelde hij haar vastbesloten, 'en soms weet je wanneer je moet vechten en wanneer je moet opgeven. We hebben gevochten... en verloren... u moet het hem nu laten opgeven.'

'Hij is drieënhalf jaar krijgsgevangene geweest, noemt u dat opgeven?' schreeuwde ze. Het kon haar niet schelen wie haar hoorde. 'Hij heeft het toen niet opgegeven en ik geef het nu niet op. Begrijpt u me?'

'Natuurlijk, Uwe Genade. Ik begrijp het helemaal.' Hij verliet kalm de kamer en vroeg de directrice wat zij ervan dacht de hertogin van Whitfield een licht kalmerend middel te geven, maar die draaide alleen maar met haar ogen. Die vrouw was bezeten. Ze was geobsedeerd van het idee haar echtgenoot te redden.

'Die arme man is bijna dood. Ze zou hem in vrede moeten laten gaan,' zei ze tegen de hoofdzuster waarmee ze werkte en de andere vrouw schudde ook haar hoofd. Ze had wel meer uitzonderlijke zaken gezien. Ze hadden onlangs een man op een van de zalen gehad die onlangs na bijna zes maanden coma was bijgekomen. Hij had een hoofdwond opgelopen bij een luchtaanval.

'Je weet nooit,' zei ze en ging terug om naar Sarah en William te kijken. Sarah zat in de stoel en sprak zachtjes tegen hem over Phillip en zijn moeder en Whitfield, het château en ze haalde ook Lizzie even aan. Ze zou alles doen, als dat zou helpen, maar tot nu toe was dat niet het geval geweest en hoewel ze het aan niemand wilde toegeven, was ze aan het eind van haar Latijn. De hoofdzuster legde een zachte hand op haar schouder terwijl ze naar hen keek. Heel even dacht ze dat ze hem zag bewegen, ze zei echter niets. Maar Sarah had het ook gezien en vroeg of hij zijn ogen wilde opendoen om haar een keertje aan te kijken... één klein keertje maar... alleen om te zien hoe haar haren zaten. Ze had zichzelf al in een maand niet meer in de spiegel bekeken en ze kon zich precies voorstellen hoe ze eruit zag, maar ze bleef aanhouden, kuste zijn handen en praatte door, terwijl de hoofdzuster geboeid toekeek. En toen gingen zijn ogen langzaam trillend open en hij keek haar glimlachend aan. Zijn ogen vielen weer dicht terwijl hij knikte en ze begon zachtjes te huilen. Ze hadden het voor elkaar... hij had zijn ogen opengedaan... De hoofdzuster huilde ook en ze kneep Sarah in haar hand terwijl ze tegen haar patiënt sprak.

'Het is prettig te zien dat u wakker bent, Uwe Genade, en het werd tijd ook.' Hij bewoog een tijdje niet meer en toen draaide hij heel langzaam zijn hoofd om en keek Sarah recht aan.

'Het zit erg leuk,' fluisterde hij schor.

'Wat?' Ze had er geen idee van waar hij het over had, maar ze was haar hele leven nog nooit zo gelukkig geweest. Ze kon het wel uitschreeuwen van opluchting en vreugde, terwijl ze zich voorover boog om hem te kussen.

'Je haar... dat vroeg je toch?' De zuster en Sarah lachten om hem en de volgende dag zat hij overeind en dronk soep en slappe thee en tegen het eind van de week praatte hij tegen iedereen en langzaam keerden zijn krachten terug, hoewel hij nog altijd vel over been was. Maar hij was er weer. Hij was in leven. Dat was alles wat Sarah interesseerde. Het was alles waar ze voor had geleefd.

Het Ministerie van Oorlog en het Ministerie van Binnenlandse Zaken kwamen hem na een tijdje ook opzoeken en toen hij sterk genoeg was, vertelde hij hun wat er met hem was gebeurd. Het kostte verschillende bezoekjes en het tartte alle beschrijvingen. Ze werden misselijk van de verhalen over wat de Duitsers hem hadden aangedaan. William stuurde Sarah weg toen hij het hun vertelde. Ze hadden zijn benen herhaaldelijk gebroken, hem in het vuil laten liggen tot ze zweerden en hem met hete ijzers en elektrische schokken gemarteld. Ze hadden alles gedaan, behalve hem doodgemaakt. Ze waren er nooit achter gekomen wie hij was en hij had het nooit verteld. Hij had een vals paspoort bij zich gehad en valse militaire gegevens toen ze hem gedropt hadden en dat was alles wat ze ooit over hem te weten waren gekomen. En hij had zijn afgebroken opdracht nooit onthuld.

Hij ontving het 'Distinguished Flying Cross' voor zijn heldhaftigheid, maar het was een schrale troost voor het verlies van zijn benen. In het begin had hij het heel moeilijk bij de gedachte dat hij nooit meer zou kunnen lopen, maar Sarah had gelijk gehad dat ze voor hem had gevochten. Hij was blij dat hij ze nog wel had. Hij zou het vreselijk hebben gevonden als ze zijn benen hadden geamputeerd.

Ze hadden allebei zoveel verloren en op de middag voordat hij het ziekenhuis uit mocht, vertelde ze hem over Lizzie en beiden lieten vele tranen terwijl hij naar haar luisterde.

'O, lieveling, toch... en ik was niet bij je...'

'Je had er ook niets aan kunnen doen. We hadden geen medicijnen of artsen... We hadden niets meer. De Amerikanen waren onderweg en de Duitsers stonden op het punt zich terug te trekken. Ze hadden toen al niets meer en Lizzie was niet sterk genoeg om het te overleven. De commandant van het château was erg goed voor ons, hij heeft alles gegeven wat hij had... maar ze kon niet meer...' Ze huilde en keek haar echtgenoot aan. 'Ze was zo lief... het was zo'n schattig meisje...' Sarah kon nauwelijks spreken terwijl hij haar vasthield. 'Had je haar maar gekend...'

'Dat komt nog wel,' zei hij door zijn eigen tranen heen. 'Wanneer we weer allemaal bij elkaar zijn, ergens anders.' En in zekere zin werd Phillip waardevoller voor hen. Ze miste Lizzie van tijd tot tijd nog steeds heel erg. Ze wist dat er meer moeders waren die tijdens de oorlog hun kinderen hadden verloren. Het was een pijn die bijna ondraaglijk was. Ze was dankbaar dat William die nu met haar kon delen.

Ze dacht nu soms ook aan Joachim, maar hij maakte deel uit van een ver verleden. In de eenzaamheid, de pijn, de angst en het verlies van de oorlog was hij haar enige vriend geweest, op Emanuelle na. Langzamerhand vervaagden de herinneringen aan hem.

Toen Sarah negenentwintig werd, lag William nog in het ziekenhuis. De oorlog met Japan was een paar dagen ervoor beëindigd en de hele wereld was verheugd. Op de dag dat de Japanners zich officieel op het slagschip Missouri overgaven, kwam William weer thuis aan de vooravond van Phillips zesde verjaardag. Het was de eerste keer dat William zijn zoon weer zag, sinds hij een paar maanden oud was en de ontmoeting was erg emotioneel voor hem en een beetje vreemd voor Phillip. Phillip stond hem lange tijd aan te staren voor hij eindelijk naar hem toekwam en op aandringen van zijn moeder zijn armen om zijn vader heensloeg. Zelfs in een rolstoel was William zo'n grote man, dat Phillip ontzag voor hem had. Het speet zijn vader meer dan ooit dat hij al die jaren niet bij hem was geweest.

De tijd die ze op Whitfield doorbrachten, deed iedereen goed. William leerde om met de rolstoel om te gaan en Sarah kreeg voor het eerst in lange tijd de rust die ze zo hard nodig had. Phillip genoot van zijn verblijf en het gaf zijn vader de tijd die hij nodig had om hem te leren kennen.

Hij praatte een keer over Lizzie en het was duidelijk dat dit onderwerp moeilijk voor hem was.

'Ze was heel mooi,' zei hij zachtjes en keek in de verte. 'En toen ze ziek werd, kon mammie geen medicijn voor haar krijgen, dus ging ze dood.' William merkte dat er een zacht verwijt in zijn stem doorklonk, maar hij begreep het niet. Was het mogelijk dat hij haar verantwoordelijk stelde voor de dood van het kind? Dat leek zo onwaarschijnlijk, dat hij het onderwerp niet bij Phillip ter sprake wilde brengen. Hij zou toch wel weten dat zijn moeder al het mogelijke in het werk zou stellen... maar wist hij dat wel? William vroeg het zich af.

Phillip sprak soms ook over Joachim. Hij zei niet veel, maar het was overduidelijk dat het kind hem had gemogen. En ondanks zijn nationaliteit was William hem dankbaar dat hij aardig tegen zijn kinderen was geweest. Sarah sprak nooit over hem, maar toen William naar hem vroeg, zei ze dat hij een aardige man was geweest en een fatsoenlijk mens. Ze vierden dat jaar de negentigste verjaardag van Williams moeder. Ze was bewonderenswaardig en sterker dan ooit, vooral nu William terug was.

Ze waren er allemaal beter aan toe. Maar het viel niet te ontkennen dat ze enorme verliezen hadden geleden... tijd... hoop... mensen waar ze van hadden gehouden... en iedereen had die lieve Lizzie verloren. William die zo lang was weggeweest, en bijna voorgoed was weggeweest... Joachim die in hun leven was gekomen en weer was vertrokken... De verliezen en het verdriet hadden hun tol geëist en ze waren nu aan het herstellen. Soms vroeg Sarah zich af of Phillip niet het meest was geraakt.

Hij had de eerste zes jaar van zijn leven geen vader gehad. En nu moest hij die leren kennen en er een relatie mee opbouwen, dat was niet gemakkelijk voor hem. Hij had in Joachim een vriend verloren... en een zuster die hij nooit zou vergeten, waar hij nog steeds verdriet om had.

'Je mist haar ook, hè?' vroeg ze hem zachtjes toen ze door de bossen wandelden. Hij knikte en keek haar met een paar verdrietige ogen aan, zoals altijd wanneer hij over zijn zusje sprak. 'Ik ook, lieverd.' Ze hield hem stevig vast toen ze verder liepen en Phillip keek de andere kant op en zei niets. In zijn ogen stond iets te lezen dat William al had begrepen en Sarah niet. Hij gaf zijn moeder de schuld van de dood van zijn zusje. Het kwam door haar dat Lizzie was gestorven, door gebrek aan medicijnen... net zoals het haar schuld was dat Joachim was vertrokken... Hij wist niet precies hoe ze deze ellende in zijn leven had laten plaatsvinden, maar hij wist dat ze er iets mee te maken had. Maar hij had het toch naar zijn zin op Whitfield. Hij reed paard, hij wandelde in de bossen, hij was dol op zijn grootmoeder en langzamerhand begon hij William beter te leren kennen.

17

Ze keerden pas halverwege het voorjaar terug naar Frankrijk en tegen die tijd had William de touwtjes weer volledig in handen. Het leek erop dat hij vrede had met het feit dat hij niet kon lopen en hij was weer terug op zijn oude gewicht. Alleen zijn witte haar gaf hem plotseling een ander uiterlijk. Hij was pas tweeënveertig, maar de krijgsgevangenschap had hem jaren ouder gemaakt. Ook Sarah was ernstiger dan ze voor de oorlog was geweest. Iedereen had een hoge prijs voor de gebeurtenissen betaald, ook Phillip. Het was een ernstig jongetje geworden. Hij was erg ongelukkig toen ze Whitfield verlieten. Hij zei dat hij wilde blijven, bij zijn grootmoeder en zijn pony, maar hij moest uiteraard met zijn ouders mee.

William huilde toen ze op het château terugkwamen. Het zag er precies zo uit als hij het zich herinnerde, zoals hij had gedroomd dat het zou zijn als hij ooit weer thuiskwam. Het enige dat Sarah kon doen was hem in haar armen als een kind laten uithuilen. Alles zag er beeldig uit toen ze aankwamen. Emanuelle en haar moeder hadden alles in orde gemaakt. Sarah had Emanuelle bijna een jaar de heerschappij over het château gegeven en ze had zich keurig van haar taak gekweten. Er waren nergens meer sporen te bekennen van wat voor leger dan ook, niet in het château, op de landerijen of in de stallen. Emanuelle had heel wat mensen aan het werk gezet om alles op te ruimen en voor de Whitfields gereed te maken.

'Het ziet er keurig uit,' gaf Sarah haar een complimentje toen ze terugkwamen en daar was Emanuelle blij mee. Ze was erg volwassen voor een meisje van haar leeftijd. Ze was pas drieëntwintig, maar ze verzorgde alles keurig en had oog voor detail.

Die middag nam Sarah William mee naar Lizzies graf en hij huilde toen hij het grafje zag. Sarah kreeg het ook te kwaad. Onderweg naar huis, vroeg hij Sarah weer naar de Duitsers.

'Ze zijn hier verschrikkelijk lang geweest,' zei hij terloops. 'Het is verbazingwekkend dat ze niet meer schade hebben aangericht.'

'Ze hadden een goede commandant. Een aardige man en hij had zijn mannen goed onder controle. Hij vond de oorlog net zomin leuk als wij.' William trok zijn ene wenkbrauw op toen ze dat zei.

'Heeft hij dat dan ooit tegen jou gezegd?'

'Regelmatig,' zei ze rustig. Ze begreep niet goed waarom hij deze vragen stelde, maar ze hoorde iets in zijn stem waaruit ze opmaakte dat hij zich zorgen maakte.

'Was je goed bevriend met hem?' vroeg hij nonchalant, want hij wist hoe vaak Phillip het over hem had. Er waren dagen dat hij bang was dat zijn zoon de Duitser prefereerde boven zijn eigen vader. Dat kwam natuurlijk hard aan bij William, maar hij begreep het wel. Toen Sarah hem nu aankeek, begreep ze zijn vragen. Ze draaide zich zo dat ze William in zijn rolstoel kon aankijken.

'We zijn alleen maar vrienden geweest, William. Verder niets. Hij heeft hier lange tijd gewoond en we hebben veel beleefd... Elisabeth is geboren.' Ze besloot eerlijk tegen hem te zijn, dat moest ze wel, dat was ze altijd geweest. 'Hij heeft geholpen bij de bevalling en haar leven gered, ze zou na de geboorte gestorven zijn als hij er niet was geweest.' Maar ze was toch gestorven, dus misschien deed het er niet meer toe. 'We hebben dit alles hier vier jaar lang overleefd. Het is moeilijk om dat te negeren. Maar als je me vraagt, wat ik denk dat je gaat vragen... nee, er is nooit iets gebeurd.'

Ze schrok van zijn volgende woorden en er liep een rilling over haar rug.

'Phillip zei dat je hem hebt gekust bij zijn vertrek.' Het was verkeerd van hem dat aan zijn vader te vertellen, of het op die manier te vertellen, maar misschien begreep hij niet wat hij deed, misschien ook wel. Soms wist ze niet zeker of ze hem wel begreep. Hij was zo boos op haar sinds Lizzie was gestorven... Hij was tegenwoordig vaak heel teruggetrokken. Hij moest veel verwerken en begrijpen. Dat moesten ze allemaal.

'Ja, dat is zo,' zei Sarah kalm. Ze had niets voor William te verbergen en ze wilde dat hij dat wist. 'Hij is mijn vriend geworden. Joachim haatte Hitlers handelswijze net als wij. En hij hielp ons in veiligheid te blijven. Toen Joachim vertrok, wist ik dat ik hem nooit meer zou zien. Ik weet niet of hij daarna in leven is gebleven of niet, maar ik wens hem het beste. Ik heb hem bij het afscheid gekust, maar ik heb jou niet bedrogen.' De tranen rolden langzaam over haar wangen toen ze dat zei. Ze sprak de waarheid, ze was hem trouw gebleven en het was verkeerd van Phillip om hem jaloers te maken. Ze had toentertijd geweten dat hij boos was omdat ze Joachim had gekust, en ook voor het feit dat ze hem had laten gaan. Hij was over een heleboel dingen boos, maar ze had nooit verwacht dat hij daar iets mee zou doen. Ze was alleen blij dat ze William eerlijk kon vertellen dat ze hem niet had bedrogen. Het was het enige dat al die eenzame nachten de moeite waard had gemaakt.

'Sorry, dat ik het vroeg,' zei hij schuldbewust, maar ze knielde naast hem neer en nam zijn gezicht in haar handen.

'Dat hoeft niet. Je kunt me alles vragen. Ik hou van je. Dat heb ik altijd gedaan. Ik heb je nooit opgegeven. Nooit. Ik heb altijd van je gehouden. En ik heb altijd geloofd dat je thuis zou komen.' Het was waar, dat zag hij aan haar ogen - dat en haar liefde voor hem.

Toen zuchtte hij, opgelucht door haar woorden en hij geloofde haar. Hij was doodsbenauwd geweest na Phillips verhaal. Hij besefte ook dat Phillip hem op zijn eigen manier strafte voor het feit dat hij hen in de steek had gelaten. 'Ik heb nooit gedacht dat ik terug zou komen. Ik bleef mezelf voorhouden dat het zou gebeuren, gewoon om het nog een uur langer vol te kunnen houden, nog een nacht, nog een dag... maar ik heb nooit gedacht dat ik het zou halen. De meesten niet.' Hij had zoveel mannen zien sterven, doodgemarteld door de Duitsers.

'Het is een natie van monsters,' zei hij tegen haar toen ze naar het huis teruggingen, maar ze durfde hem niet nog eens te vertellen dat Joachim anders was. Zoals hij had gezegd: oorlog was iets lelijks. Maar het was goddank voorbij.

Ze waren net drie weken terug op het château toen Emanuelle en Sarah in de keuken brood stonden klaar te maken. Ze praatten over allerlei dingen en toen begon Emanuelle vragen te stellen.

'U zult wel erg blij zijn dat Monsieur le Duc terug is,' begon ze, iets dat voor iedereen die hen zag duidelijk was. Sarah was in jaren niet zo gelukkig geweest en langzamerhand ontdekten ze nieuwe kanten aan hun seksuele leven. Sommige aanpassingen waren minder leuk, maar tot Williams geluk scheen er niet veel veranderd te zijn nu hij de kans kreeg het te proberen.

'Het is heerlijk,' Sarah glimlachte gelukkig en kneedde het brood terwijl Emanuelle naar haar keek.

'Heeft hij veel geld meegenomen uit Engeland?' Het was een vreemde vraag en Sarah keek verbaasd op.

'Nee, hoezo? Natuurlijk niet. Waarom zou hij?'

'Dat vroeg ik me alleen maar af.' Ze keek een beetje beschaamd en er zat haar blijkbaar nog iets dwars, maar Sarah wist niet wat dat kon zijn. Zoiets had ze nooit eerder gevraagd.

'Waarom vraag je zoiets, Emanuelle?' Ze wist dat ze eerder in vreemde dingen verwikkeld was geweest, tijdens de oorlog via haar broer in de Résistence en naderhand met de zwarte markt. Ze had er geen idee van wat ze nu uitvoerde.

'Er zijn mensen... soms... die geld nodig hebben. Ik vroeg me af of u en Monsieur le Duc hun dat zouden willen lenen?'

'Bedoel je gewoon geld geven? Zomaar?' Sarah keek een beetje verbaasd en Emanuelle keek peinzend. 'Niet helemaal. Stel dat die mensen iets te verkopen hadden?'

'Je bedoelt eten?' Sarah begreep nog steeds niet wat ze bedoelde. Ze maakte het brood klaar en veegde haar handen af terwijl ze de jonge vrouw onafgebroken en doordringend aankeek en zich afvroeg waar ze nu in hemelsnaam mee bezig was. Ze was nooit eerder achterdochtig geweest ten opzichte van haar, maar dit keer toch wel. Sarah vond het geen prettig gevoel. 'Heb je het over eten of boerderijbenodigdheden, Emanuelle?'

Ze schudde haar hoofd en dempte haar stem weer voor ze iets zei. 'Nee... ik bedoel bijvoorbeeld juwelen... Er zijn mensen... dans les alentours... in de buurt die geld nodig hebben om opnieuw huizen te bouwen, hun leven... Ze hebben hun spullen verborgen... soms goud... of zilver... of juwelen... en nu moeten ze het verkopen.' Emanuelle had al een tijdje nagedacht hoe ze na de oorlog goed zou kunnen verdienen. Ze wilde nier altijd maar huizen blijven schoonmaken, zelfs niet voor de Whitfields, hoewel ze van hen hield. Toen had ze dit idee gekregen. Ze wist dat verschillende mensen graag belangrijke dingen wilden verkopen, zoals juwelen, zilver, Fabergé sigarettendozen, dure voorwerpen die ze hadden verborgen gehouden. Ze kende één vrouw in. het bijzonder, in Chambord, die een schitterend parelsnoer had dat ze wanhopig graag voor ieder willekeurig bedrag wilde verkopen. De Duitsers hadden haar huis vernield en ze had geld nodig om het weer op te bouwen.

Ze zou een soort trait-d'union zijn. Emanuelle kende mensen met schitterende spullen en de dringende behoefte ze te verkopen en de Whitfields hadden het geld om hen te helpen. Ze had er al enige tijd over willen beginnen, maar ze wist niet precies hoe. Er namen echter steeds meer mensen contact met haar op, in de wetenschap hoe na zij hen stond en smeekten haar hen te helpen. De vrouw met de parels had haar al twee keer opgezocht en vele anderen hadden ook een beroep op haar gedaan.

Er kwamen ook joden uit hun onderduikadressen te voorschijn, en vrouwen die dure geschenken van de nazi's hadden aanvaard en bang waren die te houden. In de Résistence waren juwelen geruild voor een leven of voor informatie. Emanuelle wilde de mensen wel helpen. Tegen een kleine winst voor zichzelf. Ze wilde geen misbruik van hun situatie maken, maar zo hielp ze hen en zichzelf ook. Sarah keek haar echter nog steeds niet-begrijpend aan.

'Maar wat zou ik met die juwelen moeten beginnen?' Die ochtend had ze haar eigen spullen onder de houten planken in Phillips slaapkamer vandaan gehaald.

'Dragen.' Ze glimlachte. Dat had ze zelf wel willen doen, maar ze kon het zich niet veroorloven. Misschien zou dat nog komen. 'U kunt het weer doorverkopen. Er zijn veel mogelijkheden, Madame.'

'Op een dag' - Sarah glimlachte tegen haar - 'zul jij een belangrijke vrouw worden.' Er lag slechts zes jaar leeftijdsverschil tussen hen, maar Emanuelle had een handige ondernemings- en overlevingsgeest en Sarah wist dat zij die zelf niet bezat. Zij bezat innerlijke kracht en uithoudingsvermogen, dat was iets anders dan wat Emanuelle had. Emanuelle Bourgois was uitgerekend.

'Wil u het Monsieur le Duc vragen,' smeekte ze toen Sarah de keuken uitliep met het blad waar zijn lunch op stond. Emanuelles stem klonk een beetje bezorgd.

'Ja,' beloofde ze, 'maar ik kan je verzekeren dat hij zal denken dat ik gek ben.'

Het vreemde was dat hij dat helemaal niet dacht, toen ze het hem vertelde. Hij was geamuseerd. 'Wat een boeiend idee. Dat is een heel bijzonder meisje, hè? Het is in feite een heel goede manier om mensen te helpen en hen geld te lenen. Ik vind het niet zo gek. Ik heb er de laatste tijd over nagedacht hoe we de plaatselijke bevolking zouden kunnen helpen. Maar op zoiets ongebruikelijks was ik niet gekomen.' Hij grinnikte. 'Maar het is mogelijk. Waarom zeg je niet tegen Emanuelle dat ik de mogelijkheden in overweging zal nemen en laten we maar eens kijken wat er gebeurt.'

Drie dagen later ging om negen uur 's ochtends de bel van het château. Sarah ging naar beneden en zag een vrouw in een glanzende zwarte jurk staan, die eruit zag of hij ooit duur geweest moest zijn, haar schoenen waren versleten en ze droeg een Hermès handtas, die Sarah direct herkende. Ze herkende de vrouw niet.

'Out...? Ja...? Kan ik u helpen?'

'En effet... je m'excuse... ik...' Ze keek angstig en blikte telkens over haar schouder of ze verwachtte dat ze door iemand gegrepen zou worden. Terwijl Sarah haar beter opnam, kreeg ze het vermoeden dat ze joods was. 'Het spijt me... een vriendin van me stelde voor... ik heb een vreselijk probleem, Uwe Genade, mijn familie...' Haar ogen schoten vol tranen, terwijl ze het begon uit te leggen. Sarah vroeg haar vriendelijk binnen in de keuken en gaf haar een kopje thee. Ze legde uit dat haar familie tijdens de oorlog naar concentratiekampen was gedeporteerd. Voorzover zij wist, was zij de enige die was overgebleven. Ze had vier jaar in een kelder bij haar buren ondergedoken gezeten. Haar echtgenoot was arts geweest, directeur van een groot ziekenhuis in Parijs. Hij was door de nazi's opgepakt, evenals haar ouders, haar twee zusters en haar zoon... Ze begon weer te snikken terwijl Sarah naar het verhaal luisterde en tegen haar eigen tranen vocht. De vrouw zei dat ze geld nodig had om hen te zoeken. Ze wilde naar Duitsland en Polen, naar de kampen, om te kijken of ze op de lijsten met overlevenden iets kon vinden.

'Ik denk dat het Rode Kruis u daarbij behulpzaam kan zijn, Madame. Er zijn in heel Europa organisaties die dit voor de mensen doen.' Ze wist dat William daar in Engeland al heel wat geld aan had geschonken.

'Ik wil er zelf naar toe. En sommige van die privé-organisaties zijn heel duur. Nadat ik ze heb gevonden, of...' Ze kon de woorden niet over haar lippen krijgen. 'Wil ik naar Israël.' Ze zei het of dat het ware beloofde land was. Sarah voelde intens met haar mee toen de vrouw twee grote dozen uit haar handtas haalde. 'Ik heb iets te verkopen... Emanuelle zei dat u misschien... ze zei dat u erg aardig was.' En dat haar echtgenoot erg rijk was, maar mevrouw Wertheim was beleefd genoeg om dat niet te zeggen. Ze haalde twee dozen van Van Cleef uit haar tas, één met een ketting met een enorme smaragd en diamanten. Uit de ander kwam een bijpassende armband. De stukken leken wel kantwerk. Ze waren beeldig geschakeld en bijzonder indrukwekkend.

'Ik... goede god...! Dat is beeldschoon! Ik weet niet wat ik moet zeggen...' Ze kon zich niet voorstellen dat ze zoiets ooit zou dragen. Het waren schitterende sieraden en beslist de prijs waard die ze ervoor wilde hebben, maar hoe moest je de waarde van iets dergelijks schatten? Toch moest Sarah onwillekeurig toegeven dat ze het idee om zoiets te kopen opwindend vond. Ze had nooit iets dergelijks bezeten. De arme vrouw zat te trillen als een rietje en bad dat ze het zou kopen. 'Mag ik het aan mijn man laten zien? Ik ben zo terug.' Ze rende de trap op met beide dozen in haar handen en stormde de slaapkamer in. 'Dit geloof je nooit.' Ze was buiten adem toen ze het hem vertelde. 'Er zit beneden een vrouw...' Ze maakte de dozen open en gooide de inhoud ervan in zijn schoot. 'En dit wil ze ons verkopen...' Ze hield hem de schitterende sieraden van smaragd voor en hij floot.

'Heel mooi, lieveling. Ze zouden je schattig staan in de tuin. Ze staan heel mooi bij groene...'

'Wees even serieus.' Toen vertelde ze het verhaal van de vrouw en hij had ook met haar te doen.

'Zullen we haar een cheque geven? Ik voel me schofterig haar deze dingen af te nemen. Hoewel ik moet toegeven dat ze jou heel mooi zouden staan.'

'Dank je wel, lieverd. Maar wat doen we met haar?'

'Ik kom wel naar beneden om zelf met haar te praten.' Hij had zich al geschoren en zijn broek en overhemd en zijn kamerjas al aangetrokken. Hij werd heel handig in het aankleden van zichzelf, ondanks zijn beperkingen. Hij volgde Sarah en kwam via de voor hem aangebrachte rolstoelhelling naar beneden.

Mevrouw Wertheim zat nog steeds zenuwachtig in de keuken op hen te wachten. Ze was zo bang, dat ze in staat was zonder haar juwelen te vluchten, uit angst dat ze haar iets vreselijks zouden aandoen. Emanuelle had echter volgehouden dat het aardige mensen waren. Emanuelle kende de mensen die mevrouw Wertheim in de kelder hadden laten onderduiken. Ze had ze in de Résistence leren kennen.

'Goedemorgen,' begroette William haar glimlachend en ze probeerde ontspannen te kijken. Ze wachtte op het oordeel over haar sieraden van smaragd. 'We hebben iets dergelijks eigenlijk nog nooit eerder gedaan en het is een beetje nieuw voor ons.' Hij besloot de vrouw gerust te stellen en direct ter zake te komen. Hij had al besloten dat hij haar wilde helpen. 'Hoeveel wilt u hebben?'

'Ik weet het niet. Tien? Vijftien?'

'Dat is belachelijk.'

Ze bibberde en zei fluisterend. 'Het spijt me, Uwe Genade... vijf?' Ze zou ze voor vrijwel niets hebben verkocht, ze zat zo wanhopig om geld verlegen.

'Ik dacht eerder aan dertig. Lijkt u dat redelijk? Ik bedoel, dertigduizend dollar.'

'Ik... o, mijn god...' Ze begon te huilen en kon zich niet langer beheersen. 'God zegene u... God zegene u, Uwe Genade.' Ze depte haar ogen met een oud kanten zakdoekje en kuste hen beiden toen ze met de cheque in haar handtas vertrok. Zelfs Sarah was in tranen.

'Die arme vrouw.'

'Tja.' Hij keek even mistroostig en deed Sarah toen de ketting en armband om. 'Geniet ervan, lieveling.' Ze voelden zich plezierig na hun goede daad.

Voor het einde van de week kregen ze de kans om nog iemand te helpen.

Sarah hielp Emanuelle na het eten met opruimen en William was in zijn studeerkamer, die Sarah nog steeds vaag aan Joachim deed denken, toen er een vrouw aan de keukendeur verscheen. Ze was jong en zag er nog angstiger uit dan mevrouw Wertheim. Ze had kort haar, maar niet zo kort als direct na de bevrijding het geval was geweest. Sarah dacht dat ze haar wel eens met een van de Duitse officieren had gezien, die in het château hadden gewoond en voor Joachim hadden gewerkt. Het was een heel mooi meisje en voor de oorlog was ze mannequin geweest voor Jean Patou in Parijs.

Emanuelle brieste bijna van woede toen ze haar zag, hoewel ze zelf had gezegd dat ze kon komen. Ze nam zich voor om dit keer meer provisie te vragen. Van mevrouw Wertheim had ze vrijwel niets gevraagd, maar de oude vrouw had erop gestaan dat ze tenminste iets nam.

Het meisje keek zenuwachtig naar Emanuelle en toen naar Sarah. En ze stak direct van wal. 'Mag ik u even spreken, Uwe Genade?' Ze had een diamanten armband te verkopen. Het was een erg mooi sieraad dat van Boucheron afkomstig was. Ze vertelde Sarah dat het een geschenk was geweest. De Duitser die het haar had gegeven, had haar meer geschonken. Hij had haar met een baby laten zitten. 'Hij is steeds ziek... ik kan geen eten voor hem kopen... of medicijnen. Ik ben bang dat hij tbc krijgt...' De woorden raakten Sarah diep en ze dacht aan Lizzie. Ze keek even naar Emanuelle en vroeg haar of het waar was en die knikte.

'Ze heeft een Duitse bastaard... hij is twee jaar en altijd ziekelijk.'

'Belooft u eten, medicijnen en warme kleding te kopen als we u geld geven,' vroeg Sarah haar streng en het meisje zwoer dat ze dit zou doen.

Met die belofte ging Sarah naar William en hij kwam terug om naar het meisje en de armband te kijken. Hij was onder de indruk en na een tijdje met haar te hebben gepraat, kwam hij tot de slotsom dat ze eerlijk was. Hij wilde niet met gestolen sieraden opgescheept zitten, maar daar scheen geen sprake van te zijn.

Ze kochten de armband voor een redelijk bedrag van haar, vermoedelijk de prijs die de Duitser ervoor had betaald en ze vertrok onder uitgebreide dankbetuigingen. Sarah keek Emanuelle aan en lachte terwijl ze in haar keuken ging zitten.

'Wat zijn we nu eigenlijk aan het doen?'

Emanuelle grijnsde breeduit. 'Misschien word ik rijk en krijgt u veel mooie sieraden.' Sarah moest onwillekeurig glimlachen. Het was een beetje gekkenwerk, maar het was leuk en roerend tegelijk. De volgende dag kochten ze de buitengewone parels van de vrouw in Chambord, zodat deze haar huis weer kon opbouwen. De parels waren schitterend en William stond erop dat Sarah ze zou dragen.

Tegen het einde van de zomer had Sarah tien armbanden van smaragd, drie bijpassende kettingen, vier robijnen sets, veel mooie saffieren en verschillende diamanten ringen. Afgezien van een heel mooie turkooi se diadeem. Het was allemaal afkomstig van mensen die hun geld, huizen of kinderen hadden verloren, of gewoon eten op tafel wilden hebben. Het was een menslievendheid die ze geen van beiden aan hun vrienden hadden kunnen vertellen, zonder zich tamelijk dom te voelen. Toch hielp het de mensen van wie ze het kochten en Emanuelle begon er inderdaad op vooruit te gaan van haar provisie. Ze ging er steeds beter verzorgd uitzien, liet zich in de stad kappen en kocht haar kleding in Parijs. Dat had Sarah al sinds het uitbreken van de oorlog niet meer gedaan. Ze begon zich gewoon slonzig te voelen naast Emanuelle.

'William, wat gaan we met al die dingen doen?' vroeg ze hem op een dag, toen ze het evenwicht verstoorde van een stuk of vijf dozen van Van Cleef en Cartier die in haar kast stonden en ze allemaal op haar hoofd terecht kwamen, maar hij lachte slechts om haar.

'Ik heb geen idee. Misschien moeten we een veiling houden.'

'Ik meen het.'

'Waarom openen we geen winkel?' vroeg William opgewekt, maar dat idee vond Sarah belachelijk. Binnen een jaar hadden ze echter een grotere inventaris dan Garrard.

'Misschien zouden we het echt moeten gaan verkopen,' stelde Sarah dit keer voor, maar nu was William niet zo zeker. Hij was druk bezig met het beplanten van grote stukken land rond het château met wijnstokken en had geen tijd om zich zorgen te maken om juwelen. Maar het bleef binnenkomen. Ze waren nu bekend om hun edelmoedigheid en vriendelijkheid. In het najaar van 1947 besloten William en Sarah naar Parijs te gaan om even alleen te zijn en lieten Phillip een paar dagen bij Emanuelle. Ze waren nu anderhalf jaar niet meer in Engeland geweest en hadden het zo druk gehad, dat ze niet eens van het château weg waren geweest.

Parijs was nog heerlijker dan Sarah had verwacht. Ze logeerden in het Ritz Hotel en brachten bijna net zoveel tijd in bed door als tijdens hun huwelijksreis. Ze hadden nog genoeg tijd om te winkelen en bij de Windsors te dineren op de Boulevard Sachet, in een beeldig huis, dat door Bourdin was ingericht. Sarah had een chique nieuwe zwarte japon aan, die ze bij Dior had gekocht. Ze droeg haar schitterende parels en een beeldschone diamanten armband, die ze een paar maanden daarvoor van een vrouw hadden gekocht die alles door toedoen van de Duitsers was kwijtgeraakt.

Iedereen aan tafel wilde weten waar ze die armband vandaan had. Wallis was slim genoeg om de parels op te merken en vertelde Sarah heel vriendelijk dat ze iets dergelijks nog nooit had gezien. Ze was ook geboeid door de armband en toen ze vroeg waar die vandaan kwam, zeiden de Whitfields 'Cartier', zonder verdere uitleg. De sieraden van Wallis vielen in het niet vergeleken bij die van Sarah.

Tot haar verrassing merkte Sarah tijdens de rest van hun verblijf in Parijs, dat ze bijzonder in juweliers was geïnteresseerd. Ze hadden heel mooie dingen, maar die hadden ze op het château ook: feitelijk hadden zij veel meer en sommige dingen van hen waren zelfs mooier. Eigenlijk het meeste ervan.

'Weet je, misschien zouden we er echt iets mee moeten gaan doen,' zei ze mijmerend toen ze naar huis reden in de aangepaste Bentley die voor hem was gemaakt nadat ze Engeland hadden verlaten.

Het duurde nog eens een half jaar voor ze eraan dachten. Ze was met Phillip bezig en wilde nog van hem genieten voor hij het volgende jaar naar Eton zou vertrekken. Eigenlijk wilde Sarah hem in Frankrijk bij zich houden, maar ondanks het feit dat hij daar was geboren en zijn hele leven op het château had doorgebracht, was hij dol op alles wat Engels was en smeekte hij haar letterlijk naar Eton te mogen.

William had het te druk met zijn wijn en zijn wijngaarden om veel aandacht aan de sieraden te schenken. Het was zomer 1948 toen Sarah er absoluut op stond dat ze iets met de berg sieraden zouden doen, die ze hadden verzameld. Het was niet langer een goede investering. Het lag daar maar, op een paar beeldige stukken die ze droeg na, maar de rest lag er maar te liggen.

'Als Phillip weg is, gaan we naar Parijs om het allemaal te verkopen. Dat beloof ik je,' zei William afwezig.

'Ze zullen denken dat we de bank van Monte Carlo hebben overvallen.'

'Het lijkt er wel een beetje op.' Hij grinnikte. 'Nietwaar?' Toen ze in de herfst naar Parijs teruggingen, beseften ze pas dat ze veel te veel hadden om mee te nemen. Ze namen een paar stukken mee, en lieten de rest achter op het château. Sarah verveelde zich en voelde zich eenzaam nu Phillip weg was. Toen ze twee dagen in Parijs waren, keek William haar aan en zei dat hij een oplossing had gevonden.

'Waarvoor?' Ze keek met hem naar een paar nieuwe mantelpakjes bij Chanel toen hij dat tegen haar zei.

'Het juwelen dilemma. We beginnen een eigen winkel en verkopen alles.'

'Ben je gek geworden?' Ze staarde hem aan, hij was nog altijd een bijzonder knappe man in zijn rolstoel. 'Wat moeten wij nu met een winkel? Het château ligt op twee uur afstand van Parijs.'

'We laten hem door Emanuelle leiden. Die heeft, nu Phillip weg is, niets meer te doen en ze staat langzamerhand een beetje boven huishoudelijk werk.' Ze kocht haar kleren bij Jean Patou en Madame Grès en ze zag er bijzonder elegant uit.

'Meen je dat?' Ze had er nooit over nagedacht en ze wist niet zeker of ze het wel een goed idee vond. Misschien zou het wel leuk zijn en ze interesseerden zich allebei voor sieraden. Toen begon ze zich zorgen te maken. 'Denk je niet dat je moeder het ordinair zal vinden?'

'Om een winkel te beginnen? Het is ook ordinair.' Hij lachte. 'Maar het is toch leuk. Denk je niet? En ze is sportief hoor, ik denk dat ze het enig zal vinden.' Ze was over de negentig, maar scheen naarmate de jaren voorbij gingen eerder ruimdenkender geworden dan het tegengestelde. Ze vond het een heerlijk idee dat Phillip in de vakanties en weekeinden bij haar zou komen. 'Wie weet kunnen we ons op een dag hofleveranciers noemen. Dan zullen we de koningin iets moeten verkopen. Ik durf te wedden dat Wallis gek wordt en korting wil hebben.' Het was een volkomen zot idee, maar ze bleven er op de terugweg naar het château steeds over praten en Sarah moest toegeven dat ze het enig vond.

'Hoe zullen we de winkel noemen?' vroeg ze opgewonden toen ze 's avonds in bed lagen en het er over hadden nadat ze op het château waren teruggekomen.

'Whitfield, natuurlijk.' Hij keek haar trots aan. 'Hoe zou je het anders willen noemen, lieverd?'

'Sorry.' Ze draaide zich in het bed om en kuste hem. 'Dat had ik moeten weten.'

'Uiteraard.' Het leek alsof ze weer een baby kregen. Het was een schitterend plan.

Ze schreven al hun ideeën op, inventariseerden de sieraden en lieten het door Van Cleef taxeren die versteld stond van hun verzameling. Ze spraken met advocaten en voor Kerstmis keerden ze terug naar Parijs om een bijzonder stijlvol winkeltje te huren in de Fauburg-St. Honoré. Ze zetten architecten en werklui aan het werk en vonden zelfs een flat voor Emanuelle. Die was buiten zichzelf van opwinding.

'Zijn we helemaal gek?' vroeg Sarah toen ze op Nieuwjaaravond in het Ritz Hotel in bed lagen. Af en toe had ze nog haar bedenkingen.

'Nee, lieveling, dat zijn we niet. We hebben heel veel mensen geholpen door die spullen van hen te kopen en nu gaan we er een beetje plezier aan beleven. Daar steekt geen kwaad in. En wie weet, misschien wordt het wel een succesvolle zaak.'

Ze legden het allemaal uit aan Phillip en Williams moeder toen ze naar Engeland vlogen om Kerstmis met hen op Whitfield door te brengen. Williams moeder vond het een goed idee en beloofde hun eerste sieraad te kopen als ze haar de kans zouden geven. En Phillip kondigde aan dat hij op een dag een filiaal in Londen zou openen.

'Zou je de winkel in Parijs niet willen leiden?' vroeg Sarah verbaasd. Voor een kind dat in het buitenland was opgegroeid en half Engels was, was hij verbazingwekkend Engels gezind.

'Ik wil nooit meer in Frankrijk wonen,' vertelde hij, 'behalve in vakanties. Ik wil op Whitfield wonen.'

'Nou, nou,' zei William, eerder geamuseerd dan van streek. 'Ik ben blij dat iemand dat tenminste wil.' Hij kon zich niet voorstellen er ooit weer te wonen. Evenals zijn neef, de hertog van Windsor, was hij gelukkiger in Frankrijk en dat gold ook voor Sarah.

'Je moet me alles over de opening vertellen,' zei de douairière voordat ze vertrokken. 'Wanneer is dat?'

'In juni,' zei Sarah aarzelend en keek William opgewonden aan. Het was net of ze een baby kregen en aangezien dit hun nooit meer was overkomen, stortte Sarah zich er het daaropvolgende half jaar met hart en ziel op. De avond voor de opening zag alles er schitterend uit.

18

De opening van de winkel was een enorm succes. Het was bijzonder smaakvol ingericht door Elsie de Wolfe, een Amerikaanse, die gemakshalve in Parijs woonde. De hele winkel was uitgevoerd in lichtgrijs fluweel. Het leek op de binnenkant van een sieradendoosje en alle stoelen waren uit de tijd van Louis XVI. William had een paar kleine Degas en wat schetsen van Renoir van Whitfield meegenomen. Er was een beeldige Mary Cassatt waar Sarah dol op was, maar de clientèle kwam niet voor de kunst. De sieraden waren zonder meer verbluffend. Ze hadden de minst opvallende stukken eruit gehaald. Ze stonden er zelf versteld van hoe schitterend het meeste eigenlijk was. Elk stuk werd op zijn eigen waarde beoordeeld, fabelachtige diamanten colliers en enorme parels, opmerkelijke in peervorm geslepen diamanten oorbellen en een robijnen choker die van de tsarina was geweest. De naam van de juwelier waarvan ze afkomstig waren, stond duidelijk op alles dat verkocht werd, zelfs die van Van Cleef op de turkooise diadeem. Ze hadden sieraden van Boucheron, Mauboussin, Chaumet, Van Cleef, Cartier en Tiffany uit New York, Fabergé en Asprey. Hun inventaris was onvoorstelbaar, evenals de ontvangst van de Parijzenaars. Er was op gepaste wijze bekend gemaakt dat de hertogin van Whitfield een winkel genaamd 'Whitfield' zou openen op de Fauburg-St. Honoré en opzienbarende sieraden aan bijzondere dames zou aanbieden.

De hertogin van Windsor kwam net als haar meeste vriendinnen ook naar de opening. Plotseling was le tout Paris er, de hele Parijse samenleving en zelfs een paar nieuwsgierige bekenden uit Londen.

Op de avond van het feest dat ze gaven, verkochten ze vier stukken, een beeldige parel- en diamanten armband van Fabergé met blauw emaille vogeltjes en een parelketting die een van de eerste dingen was geweest die Emanuelle hen had gebracht. Ze verkochten ook het smaragdstel van mevrouw Wertheim en het leverde een aardige prijs op, evenals de enorme cabochon geslepen robijnen ring, die door Van Cleef was gemaakt voor een maharadja.

Sarah stond verbaasd naar dit alles te kijken en kon het allemaal niet geloven terwijl William met plezier toekeek. Hij was trots op haar en heel tevreden over alles wat ze hadden gedaan. Ze hadden het allemaal uit pure menslievendheid gekocht in de hoop iemand te helpen. En nu was het uitgedraaid op deze uitzonderlijke zaak.

'Je hebt schitterend werk geleverd, lieverd,' prees hij haar warm terwijl de kelners meer champagne inschonken. Ter ere van de opening waren er dozen Cristal en onbegrensde hoeveelheden kaviaar.

'Ik kan het gewoon niet geloven! Jij wel?' Ze leek weer een jong meisje, zo'n plezier had ze erin en Emanuelle leek een 'grande dame' zoals die zich tussen de elite bewoog. Ze zag er heel mooi uit in haar zwarte Schiaparelli.

'Natuurlijk wel. Je hebt een uitstekende smaak en dit zijn mooie dingen,' zei hij rustig en nam een slokje champagne.

'We hebben het gemaakt, hè?' giechelde ze.

'Nee, lieveling, jij hebt het gemaakt. Je bent het allerliefste in mijn leven,' fluisterde hij. Zijn jaren als gevangene hadden hem geleerd wat waardevol was, namelijk zijn vrouw en kinderen en zijn vrijheid. Sinds hij weer thuis was, liet zijn gezondheid in vergelijking met vroeger te wensen over. Maar Sarah zorgde goed voor hem en hij werd sterker. Soms leek hij weer net zo vitaal als vroeger, maar hij kon er ook moe en afgemat uitzien. Hij had nog last van zijn benen. De wonden waren eindelijk geheeld, maar de schade aan zijn lichaam was onherstelbaar. Hij was echter gezond en wel en ze waren bij elkaar. Nu hadden ze bovendien deze geweldige zaak. Het was werkelijk leuk voor haar en ze genoot er volop van.

'Kun jij het je voorstellen?' fluisterde ze een paar minuten later tegen Emanuelle. Emanuelle had er heel koel uitgezien toen ze een knappe man een bijzonder dure saffieren ketting had getoond.

'Ik denk' - Emanuelle glimlachte raadselachtig tegen haar patronne - 'dat we hier nog veel plezier van zullen beleven.' Sarah zag dat zij genoot en dat ze nogal liep te flirten met een paar bijzonder belangrijke mannen en het scheen haar niets te interesseren of ze getrouwd waren.

Tegen het eind van de avond kocht David een mooi diamanten ringetje voor Wallis met het luipaard van Cartier erop, die bij de ring paste die ze al droeg en dat was de vijfde verkoop van die avond. Eindelijk ging iedereen naar huis en om middernacht sloten ze hun deuren.

'O, lieveling, het was geweldig!' Sarah klapte in haar handen en William trok haar op schoot in zijn rolstoel terwijl de bewaking afsloot en Emanuelle de kelners vertelde waar ze de restjes kaviaar konden laten.

Ze zou het meenemen naar huis om het de volgende dag met wat vrienden te delen. Sarah had gezegd dat dat mocht. Ze zou de volgende dag een kleine cocktailparty houden in haar flat op de Rue de la Faisanderie om haar nieuwe functie als manager van Whitfield te vieren. Ze was een stuk opgeklommen van La Marolle, sinds haar dagen in de Résistence en de nachten met Duitse soldaten, om gegevens los te krijgen om munitiedepots op te kunnen blazen en eieren, room en sigaretten op de zwarte markt te kunnen verkopen. Het was voor iedereen een moeilijke weg geweest, een lange oorlog, maar het was nu een goede tijd in Parijs.

Niet lang daarna nam William Sarah mee naar hun suite in het Ritz Hotel. Ze hadden het erover gehad om een flatje te zoeken waar ze konden overnachten wanneer ze in Parijs waren. Het was ruim twee uur rijden naar het château. Ze zou niet voortdurend in de winkel hoeven zijn, aangezien Emanuelle en het andere meisje daar waren. Ze wilde daarentegen nieuwe stukken zoeken wanneer ze maar kon, nu de mensen niet meer naar hen toekwamen om hulp en ze wilde wat nieuwe dingen ontwerpen. Ze gingen heel wat vaker naar Parijs dan vroeger. Voorlopig was het Ritz Hotel gemakkelijk en Sarah geeuwde toen ze achter Williams rolstoel naar binnen liep. Een paar minuten later lag ze naast hem.

Terwijl ze in bed gleed, draaide hij zich om en haalde iets uit de lade van het nachtkastje. 'Wat dom van me.' Hij klonk serieus, maar ze kende hem goed genoeg om te weten dat hij iets van plan was. 'Dat ben ik vergeten...' Hij gaf haar een grote, vierkante, platte doos. 'Een kleinigheid om de opening van Whitfield te vieren,' zei hij glimlachend terwijl ze zich afvroeg wat erin zat.

'William, wat ben je toch ondeugend!' Ze voelde zich altijd heel jong naast hem. Hij verwende haar zo erg en hij was zo goed voor haar. 'Wat is het?' Ze schudde het een keertje toen ze het papier eraf had gehaald. Toen zag ze dat het doosje van een juwelier afkomstig was en dat er een Italiaanse naam op stond. Buccellati.

Ze maakte het voorzichtig open met een opgewonden blik in haar ogen en snakte naar adem toen ze het zag. Het was een prachtige, schitterend gemaakte, zware diamanten ketting.

'O, mijn god!' Ze deed haar ogen dicht en klapte de doos direct weer dicht. Hij had haar wel eerder cadeaus gegeven, maar dit was ongelooflijk en ze had nog nooit zoiets gezien. Het leek wel een kanten kraag, alles op ingenieuze wijze in platina gezet met grote diamanten, die in peervorm waren geslepen en als enorme hangende dauwdruppels op de huid rustten. 'O, William...' Ze opende haar ogen en sloeg haar armen om hem heen. 'Dat verdien ik niet!'

'Natuurlijk wel,' wees hij haar terecht, 'dat soort dingen moet je niet zeggen. Bovendien gaan de mensen opletten wat je draagt nu je eigenares van Whitfield bent. We zullen wat interessante sieraden voor je moeten kopen, een paar schitterende stukken,' zei hij grijnzend en was geamuseerd door dat toekomstbeeld. Hij verwende haar graag en net als zijn vader vroeger, had hij het altijd leuk gevonden sieraden te kopen.

Ze deed de ketting om en ging ermee in bed liggen terwijl hij het sieraad en haar bewonderde en ze moesten beiden lachen. Het was een volmaakte avond geweest.

'Lieveling, je zou altijd diamanten moeten dragen in bed,' zei hij terwijl hij haar op haar lippen kuste, met zijn mond naar de ketting en vervolgens verder gleed.

'Denk je dat het een groot succes zal worden?' mompelde ze zachtjes terwijl ze haar armen om hem heen sloeg.

'Dat is het al,' zei hij met omfloerste stem en toen vergaten ze de winkel tot het ochtend werd.

De volgende dag stonden de kranten er vol van, met verhalen over de mensen die er geweest waren, over de sieraden, hoe mooi die waren en hoe elegant Sarah en William waren en het feit dat de hertog en hertogin van Windsor er ook waren. Het was volmaakt.

'We hebben het gemaakt!' Ze grinnikte bij het ontbijt terwijl ze niets anders dan haar diamanten ketting droeg. Ze was bijna drieëndertig jaar en haar figuur was beter dan ooit zoals ze in haar stoel achterover leunde met haar benen over elkaar geslagen en haar haren opgestoken terwijl de diamanten in de ochtendzon schitterden. William glimlachte tevreden.

'Weet je dat je mooier bent dan dat opzichtige spul om je hals, schatje.'

'Dank je wel, lieverd.' Ze boog zich naar hem toe en ze kusten elkaar en enige tijd later namen ze hun ontbijt.

Die middag gingen ze naar de winkel en alles leek goed te lopen. Emanuelle vertelde dat ze nog zes sieraden had verkocht en daar waren heel mooie stukken bij geweest. Sommige mensen kwamen alleen uit nieuwsgierigheid kijken, om de mensen te zien die er kwamen, de sieraden te bewonderen en de opwinding te proeven. Er waren ook twee markante mannen geweest, één kwam voor zijn maîtresse en één voor zijn vrouw. Emanuelle had een afspraakje voor een dinertje met de laatste. Het was een aantrekkelijke regeringsfunctionaris die berucht was om zijn verhoudingen. Het leek Emanuelle wel aardig om eens een keertje met hem uit te gaan. Er stak geen kwaad in. Het was een volwassen man en zij was niet bepaald een maagd.

William en Sarah bleven nog een tijdje om te kijken hoe de zaak liep en naderhand reden ze nog steeds opgewonden over het succes van de opening van Whitfield, terug naar het château. Die avond zat Sarah in bed schetsen te maken van dingen die ze wilde laten maken. Ze konden er niet op rekenen altijd schitterende bestaande stukken te kunnen kopen. Ze wilde naar wat veilingen in New York en naar Christie's in Londen. En ze wist dat Italië een uitstekend land was om juwelen te laten zetten. Ze had het plotseling verschrikkelijk druk. En ze vroeg altijd Williams raad. Hij had zo'n goede smaak en een feilloos inzicht.

Tegen het najaar werd hun moeite beloond. De winkel liep uitstekend, sommige ontwerpen van haar waren uitgevoerd en Emanuelle zei dat de mensen er weg van waren. Ze had er een goed oog voor en William had kennis van stenen. Ze kochten voorzichtig in en ze stonden erop het beste vakmanschap te krijgen. De sieraden vlogen de winkel uit en in oktober ontwierp ze nog meer in de hoop ze nog voor Kerstmis vervaardigd te krijgen.

Tegen die tijd had Emanuelle een diepgaande verhouding met haar regeringsfunctionaris, Jean-Charles de Martin. De pers had het nog niet ontdekt. Ze waren heel voorzichtig geweest, vanwege zijn functie. Ze zagen elkaar altijd in haar flat.

Sarah stond er versteld van dat ze het zo druk had. Ze reden voortdurend naar Parijs, logeerden nog steeds in het Ritz Hotel, want ze had geen seconde de tijd om naar een flat te kijken. Tegen Kerstmis was ze volkomen uitgeput. Ze hadden een enorm kapitaal verdiend met de winkel en William had haar de betoverende robijnring gegeven die van Mary Pickford was geweest. Ze waren met Kerstmis weer naar Whitfield geweest en ze wilden Phillip meenemen naar Parijs. Hij stelde hen geweldig teleur toen hij smeekte op Whitfield te mogen blijven.

'Wat moeten we met hem doen?' vroeg Sarah verdrietig toen ze weer naar huis vlogen. 'Het is nauwelijks te geloven dat hij in Frankrijk is geboren en hier is opgegroeid. Het enige wat hij wil is in Engeland blijven.' Hij was nu haar enig kind en het kwetste haar bijzonder hem zo weinig te zien. Hoe druk ze het hier ook had, ze had altijd tijd voor hem, maar hij scheen weinig interesse in hen te hebben. Het enige dat Frankrijk voor hem betekende, waren zijn herinneringen aan de Duitsers en de eenzame jaren zonder zijn vader.

'Whitfield zal hem in het bloed zitten,' probeerde William haar te troosten. 'Hij groeit er wel overheen. Hij is tien jaar en wil bij zijn vriendjes zijn. Over een paar jaar zal hij het hier ook naar zijn zin hebben. Hij kan naar de Sorbonne en in Parijs wonen.' Maar hij had het al over Cambridge, net zoals zijn vader en in sommige opzichten had Sarah het gevoel dat ze hem al kwijt was. Ze zat er nog over in de put tijdens Nieuwjaar toen ze naar het château terugkeerden en ze een vreselijke kou te pakken kreeg. Ze had er de afgelopen maand ook al één gehad en ze was vreselijk moe en afgemat na al het heen en weer geren voor Kerstmis.

'Je ziet er verschrikkelijk uit,' zei William opgewekt tegen haar toen ze op nieuwjaarsochtend naar beneden kwam. Hij was al in de keuken bezig koffie te zetten.

'Dank je wel,' zei ze somber en vroeg hem of hij dacht dat Phillip gelukkiger zou zijn als ze nog wat paarden voor hem kochten.

'Maak je toch geen zorgen over hem, Sarah. Kinderen leiden hun eigen leven, onafhankelijk van hun ouders.'

'Hij is nog maar klein,' zei ze en de tranen schoten haar plotseling in de ogen. 'Hij is het enige kind dat ik heb.' Toen begon ze echt te huilen en dacht aan het meisje dat ze tijdens de oorlog had verloren, het lieve kleine meisje van wie ze zoveel had gehouden en deze jongen die haar niet langer nodig scheen te hebben. Soms had ze het gevoel dat haar hart zou breken als ze eraan dacht. Het leek zo afschuwelijk dat hij zo ver weg was en zij geen andere kinderen had. Ze was nooit meer in verwachting geraakt sinds William uit Duitsland was teruggekomen. De artsen zeiden dat het best kon, maar het gebeurde gewoon niet.

'Arm kindje,' suste William haar terwijl hij haar in zijn armen hield. 'Het is erg ondeugend van hem om zo onafhankelijk te zijn.' Hij was hem zelf nooit erg na gekomen, hoewel hij het geprobeerd had. Het was vreselijk moeilijk geweest om na de oorlog terug te komen, een zesjarige te ontmoeten en op dat ogenblik een relatie in het leven te roepen. William wist dat hij in sommige opzichten nooit erg intiem met hem zou worden. Hij voelde ook dat Phillip het hem nooit zou vergeven. Het leek wel of hij William er de schuld van gaf dat hij ten strijde was getrokken en niet bij hem was gebleven, zoals hij Sarah de schuld gaf van de dood van zijn zusje. Hij sprak die woorden nooit uit na zijn uitbarsting bij de begrafenis, maar William had altijd het gevoel dat hij dit vond, hoewel hij er nooit iets over zei tegen Sarah.

William zorgde ervoor dat ze die dag weer naar bed ging met wat warme soep en thee. Ze bleef in bed en huilde om Phillip, maakte ontwerpen en toen hij naar boven kwam om naar haar te kijken, was ze net een beetje weggedoezeld. Hij wist wel wat er met haar aan de hand was, ze was volkomen óp van vermoeidheid. Toen de kou zich in haar longen vastzette, belde hij de arts op om naar haar te komen kijken. Hij maakte zich altijd zorgen om haar. Hij vond het vreselijk wanneer ze ziek was, het leek wel of hij voortdurend bang was haar kwijt te raken.

'Dat is belachelijk. Ik ben prima in orde.' Toen hij haar verteld had dat hij de dokter had gebeld, sprak ze hem tegen en moest weer vreselijk hoesten.

'Ik wil dat hij je iets tegen die hoest geeft voor je een longontsteking opdoet,' zei William streng.

'Je weet dat ik een hekel heb aan medicijnen,' klaagde ze. De dokter kwam toch, een lieve oude man uit een ander dorp. Hij was na de oorlog met pensioen gegaan. Ze was nog steeds geïrriteerd over zijn komst en ze herhaalde dat ze geen arts nodig had.

'Bien sur, Madame... maar Monsieur le Duc... het is beter als hij zich geen zorgen maakt,' zei hij diplomatiek tegen haar en ze werd rustiger toen William de kamer was uitgegaan om nog een kopje thee voor haar te halen en toen hij terugkwam zag Sarah er erg timide en een beetje geschrokken uit.

'En, overleeft ze het?' vroeg William joviaal aan de arts en de oude man glimlachte, klopte Sarah op haar knie en stond op om afscheid te nemen.

'Beslist, en ik hoop nog heel lang.' Hij keek op haar neer en deed of hij weer strenger werd. 'Dus u blijft in bed tot u zich beter voelt, n'est-ce pas? '

'Ja, dokter,' zei ze braaf en William vroeg zich af wat de arts had gedaan dat ze zo gehoorzaam was. Alle vechtlust was plotseling verdwenen en ze zag er rustig en heel kalm uit.

De arts had haar geen medicijnen gegeven om redenen die hij haar had gegeven terwijl William de kamer uit was, maar hij had er wel op aangedrongen de warme soep en thee op te drinken en door te gaan waarmee ze bezig was. Nadat hij was vertrokken, vroeg William zich af of de man misschien te oud was en zijn beroep niet meer goed kon uitoefenen. Er waren tegenwoordig veel medicijnen om longontsteking, of tbc te voorkomen en hij was er niet van overtuigd dat soep voldoende was. Hij vroeg zich af of hij haar niet naar Parijs moest brengen.

Ze lag in bed en keek mijmerend uit het raam toen hij weer boven kwam, zijn rolstoel dicht naar haar toe reed en langs haar wang streek. De koorts was verdwenen, ze had alleen die akelige hoest nog en hij maakte zich nog steeds zorgen.

'Als je morgen niet beter bent, neem ik je mee naar Parijs,' zei hij rustig. Ze was te belangrijk voor hem om risico's te lopen.

'Het gaat prima met me,' zei ze kalm met een vreemde blik in haar ogen terwijl ze tegen hem glimlachte. 'Het gaat uitstekend met me... het is alleen erg dom.' Ze moest er zelf nog aan wennen. De afgelopen maanden had ze het zo druk gehad, ze had alleen maar aan Kerstmis, Whitfield en de sieraden kunnen denken en nergens anders aan. En nu...

'Wat betekent dat?' Hij keek haar met gefronste wenkbrauwen aan en ze draaide zich grijnzend op haar rug.

Ze kwam overeind en boog zich dicht naar hem toe, terwijl ze hem ondanks haar verkoudheid zachtjes kuste, maar ze hield op dit ogenblik meer van hem dan ooit. 'Ik ben in verwachting.'

Zijn gezicht bleef even neutraal staan en toen staarde hij haar verbaasd aan: 'Je bent wàt? Nu?'

'Jep.' Ze keek hem stralend aan en leunde weer achterover in de kussens. 'Ik denk dat ik ongeveer twee maanden zwanger ben. Ik ben zo volkomen in die winkel opgegaan dat ik alles ben vergeten.'

'Goede god.' Hij zakte grijnzend terug in zijn rolstoel, nam haar hand in de zijne en boog zich toen naar voren om haar te kussen. 'Je bent geweldig!'

'Ik heb het niet helemaal alleen gedaan, hoor. Jij moet er op een gegeven ogenblik ook iets mee te maken hebben gehad.'

'Och, lieveling...' Hij boog zich weer naar haar toe en wist precies hoe graag ze nog een baby wilde hebben. En hij ook. Maar ze hadden de hoop opgegeven nadat er de afgelopen drie jaar niets was gebeurd. 'Ik hoop dat het een meisje wordt,' zei hij zachtjes en hij wist dat zij dat ook wenste, niet om Lizzies plaats in te nemen, maar om een tegenwicht voor Phillip te vormen. En William had zijn kleine dochtertje nooit gezien, nooit geweten hoe ze was overleden en hij verlangde naar een dochtertje. Sarah hoopte heimelijk ook dat de geboorte van de baby Phillip zou genezen. Hij had zoveel van Lizzie gehouden en was zo anders, zo boos en zo afstandelijk geworden nadat ze haar eenmaal hadden verloren.

William hees zich uit de rolstoel en ging naast Sarah liggen. 'O, lieveling, wat hou ik toch van je.'

'Ik hou ook van jou,' fluisterde ze en hield hem stevig vast. Zo bleven ze lange tijd samen liggen en bedachten hoe gezegend ze waren en keken samen de toekomst tegemoet.

19

'Ik weet het niet,' Sarah fronste haar wenkbrauwen terwijl ze samen met Emanuelle naar de nieuwe sieraden keek. Ze waren pas bezorgd door hetzelfde atelier waar Chaumet mee werkte en Sarah was er niet van overtuigd of ze het mooi vond. 'Wat vind jij ervan?'

Emanuelle pakte een van de zware armbanden op. Het waren roodgouden armbanden bezet met diamanten en robijnen. 'Ik vind ze heel chic en goed gemaakt,' vond ze ten slotte. Ze zag er zelf tegenwoordig ook heel elegant uit, met haar rode haar in een wrong en een zwart Chanel mantelpakje leek ze erg voornaam, zoals ze daar in Sarahs kantoor zat.

'Ze zullen erg duur worden,' zei Sarah eerlijk. Het zat haar dwars om veel geld voor dingen te vragen, maar goed vakmanschap vereiste hoge prijzen. Ze weigerde slecht werk te leveren of minder goede stenen te gebruiken. Bij Whitfield was alleen het allerbeste te krijgen, was haar motto.

'Ik denk niet dat iemand dat iets interesseert,' zei Emanuelle glimlachend, terwijl ze door de kamer slenterde om één van de armbanden in de spiegel te bekijken. 'Iedereen betaalt graag voor wat ze hier krijgen. Ze houden van de kwaliteit en het ontwerp. Ze houden van de oude stukken, maar ook van uw werk, Madame.' Ze noemde haar nog steeds zo, zelfs na al die jaren. Na elf jaar kenden ze elkaar nu goed, sinds de dag dat Emanuelle was gekomen om bij de bevalling van Phillip te helpen.

'Misschien heb je gelijk,' zei Sarah ten slotte. 'Het zijn beeldige stukken. Ik zal ze zeggen dat we ze nemen.'

'Mooi,' Emanuelle was tevreden. Ze hadden de hele ochtend doorgebracht met het bekijken van sieraden. Dit was Sarahs laatste reis naar Parijs om hier de baby te krijgen. Het was eind juni en de baby werd over twee weken verwacht. William nam geen enkel risico meer met haar. Hij had zijn vrouw maanden geleden al verteld dat hij zijn laatste voorstelling als vroedvrouw had gegeven en dat ze hem dit niet meer mocht aandoen, vooral niet na wat hij had gehoord over de tweede bevalling toen hij weg was.

'Maar ik wil dat de baby hier wordt geboren,' had ze weer gezegd voor ze het château verlieten, maar William wilde er absoluut niets over horen.

Ze waren naar Parijs gekomen om de flat te betrekken die ze dat voorjaar eindelijk hadden gekocht. Er waren drie beeldige slaapkamers, twee kamers voor het personeel, een mooie salon, een mooie studeerkamer, een boudoir bij hun slaapkamer en een heel aardige eetkamer en keuken. Sarah had op de een of andere manier tijd gevonden het zelf in te richten en ze hadden vanuit hun slaapkamer een prachtig uitzicht over de Jardin des Tuileries met daarachter de Seine.

Tot Sarahs tevredenheid lag het ook dicht bij Whitfield en het lag dicht bij winkels waar ze graag kwam. Dit keer hadden ze Phillip meegenomen. Hij was woedend dat hij niet op het château of ergens anders kon blijven, of zelfs op Whitfield, en hij beweerde dat het saai was om vast te zitten in Parijs. Sarah had een leraar voor hem aangenomen. Een jongeman die wanneer zij daar geen tijd voor had met hem naar het Louvre, of de Eiffeltoren of de dierentuin kon gaan. Ze moest toegeven dat ze zich de afgelopen veertien dagen, sinds hij thuis was geweest, nauwelijks meer had kunnen bewegen. De baby scheen haar hele bestaan te zijn gaan bepalen.

En Phillip was daar ook over geïrriteerd. Ze hadden het hem tijdens de voorjaarsvakantie verteld en hij had hen vol ontzetting en afschuw aangekeken. Naderhand hoorde Sarah hem tegen Emanuelle zeggen dat het walgelijk was.

Hij was erg intiem met Emanuelle en de winkel was de enige plek waar Phillip graag naartoe ging, om haar op te zoeken en om naar de sieraden te kijken zoals hij die middag ook deed toen Sarah hem bij Emanuelle had afgezet, zodat zij een paar boodschappen kon doen. Hij gaf toe dat hij sommige sieraden erg leuk vond. Ze probeerde hem te vertellen dat de baby ook erg leuk zou zijn, maar hij zei dat baby's dom waren. Elisabeth niet, zei hij verdrietig, maar dat was anders geweest.

'Jij was ook niet dom,' zei Emanuelle vriendelijk terwijl ze in haar kantoor koekjes aten en warme chocola dronken nadat Sarah was vertrokken om nog wat boodschappen te doen voor ze naar het ziekenhuis moest. 'Jij was een enig jongetje,' zei Emanuelle vriendelijk en wenste dat ze hem milder kon stemmen. Hij was zo hard en zo afstandelijk geworden. 'En dat was je zusje ook.' Er verscheen even een andere uitdrukking op zijn gezicht en Emanuelle besloot van onderwerp te veranderen. 'Misschien is het een klein meisje.'

'Ik haat meisjes...' Toen besloot hij zijn uitspraak iets te verzachten. 'Behalve jou dan.' En toen liet hij haar heel erg schrikken. 'Denk je dat je later met me zou willen trouwen? Ik bedoel als je dan nog niet getrouwd bent.' Hij wist dat ze al vrij oud was. Ze was achtentwintig en hij begreep dat tegen de tijd dat hij met haar zou kunnen trouwen, ze bijna veertig moest zijn, maar hij vond dat ze de mooiste vrouw was die hij ooit had gezien, nog mooier dan zijn moeder. Zijn moeder was vroeger ook knap geweest, tot ze dik en vet was geworden door die domme baby. Emanuelle vertelde hem dat hij te groot was om dat zo te voelen, op zijn leeftijd zou hij niet meer jaloers op een baby moeten zijn, hij zou het enig moeten vinden en ook het feit dat hij een grote broer werd. Maar dat zag hij duidelijk anders. Hij was er helemaal niet opgewonden over. Emanuelle zag dat hij erg boos was.

'Ik zou dolgraag met je trouwen, Phillip. Betekent dit dat we verloofd zijn?' Ze keek hem stralend aan en bood hem nog een koekje aan.

'Ik denk van wel. Maar ik kan geen ring voor je kopen. Ik krijg nooit geld van mijn vader.'

'Dat geeft niet. Ik leen er zolang wel een uit de winkel.'

Hij knikte en keek naar een paar dingen die op haar bureau lagen en verbaasde haar toen door zijn volgende woorden en die zouden zijn moeder nog meer verbaasd hebben.

'Ik wil hier later graag met jou werken, Emanuelle... wanneer we getrouwd zijn.'

'O ja?' Ze keek geamuseerd en plaagde hem een beetje. 'Ik dacht dat je in Engeland wilde blijven.' Ze vroeg zich af of hij misschien tot de ontdekking was gekomen dat Parijs toch zo slecht nog niet was.

'We kunnen er daar een openen. In Londen. Dat lijkt me leuk.'

'We zullen het er een keer met je moeder over moeten hebben,' zei ze toen ze haar kop chocola neerzette net op het ogenblik dat Sarah binnenkwam. Sarah was gigantisch maar zag er toch leuk uit in een jurk die Dior die zomer voor haar had gemaakt.

'Waar met mij over hebben?' vroeg Sarah toen ze ging zitten. In Emanuelles ogen leek het of ze het erg ongemakkelijk had en die hoopte dan ook nooit een baby te krijgen. Ze was volledig bereid alle mogelijke moeite te doen om dat te voorkomen. Ze had voldoende bevallingen van Sarah gezien om te weten dat ze geen kinderen wilde. Ze begreep niet hoe Sarah het deed.

'Phillip wil een winkel in Londen openen. Een Whitfield,' zei Emanuelle trots en voelde direct dat hij niet wilde dat ze zijn moeder over hun verloving vertelde, dus deed ze dat niet.

'Dat lijkt me een goed idee.' Ze glimlachte. 'Ik weet zeker dat je vader dat leuk zal vinden. Ik weet alleen niet zeker of ik het overleef.' Het afgelopen jaar, sinds hun opening precies een jaar geleden, was moordend voor haar geweest.

'We zullen moeten wachten tot Phillip oud genoeg is om die zaak te leiden.'

'Dat gebeurt ook,' zei hij met een koppige blik die Sarah goed van hem kende. Ze bood hem een ritje door het Bois de Boulogne aan en hij verliet Emanuelle vol tegenzin nadat hij haar op beide wangen had gekust en even in haar hand had geknepen om haar aan hun verloving te helpen herinneren.

Daarna maakten ze een prettige wandeling door het park en hij was spraakzamer dan anders, hij praatte over Emanuelle en de winkel, over Eton en Whitfield. Hij had zelfs geduld met Sarahs langzame, moeizame manier van lopen. Hij had medelijden met haar, ze zag er nu steeds uit alsof ze het erg moeilijk had.

William zat op hen te wachten toen ze terug kwamen in de flat en ze aten die avond in de Brasserie Lippe. Phillip vond het daar altijd heerlijk. De daaropvolgende veertien dagen wijdde Sarah zich helemaal aan hem, omdat ze wist dat ze niet zoveel tijd meer zou hebben wanneer de baby er eenmaal was. Ze waren van plan naar het château terug te gaan zodra hij geboren was en de artsen toestemming hadden gegeven dat ze op reis kon gaan. Ze hadden haar zelfs al een week voordat de baby zou komen in het ziekenhuis willen hebben, maar dat had ze ronduit geweigerd en tegen William had ze gezegd dat niemand in Amerika zoiets deed. In Frankrijk ging iedereen een dag of veertien voor de baby zou komen, naar een privé-kliniek om verwend te worden en te wachten en na de bevalling bleven ze nog eens twee weken. Zij weigerde om in een kliniek - hoe prachtig die ook mocht zijn - te zitten wachten en niets te doen.

Ze kwamen iedere dag even in de winkel en Phillip was erg opgewonden toen er een nieuwe armband van smaragd binnenkwam en op een andere middag toen Emanuelle tegen hem zei dat ze die ochtend twee grote ringen had verkocht. Het was nog ongeloofwaardiger dat ze een daarvan aan haar minnaar Jean-Charles de Martin had verkocht. Hij had hem voor haar gekocht en haar ongenadig geplaagd, want hij had net gedaan of het voor zijn vrouw was toen hij hem kocht. Toen ze steeds bozer op hem werd, pakte hij de ring uit het doosje en deed hem om haar vinger. Daar zat hij nu en Sarah trok haar wenkbrauw op.

'Betekent dat dat het menens is?' vroeg Sarah, maar ze wist ook hoeveel sieraden hij voor zijn vrouw en vriendinnen bij andere juweliers kocht.

'Het betekent alleen dat ik een mooie nieuwe ring heb,' zei Emanuelle realistisch. Ze koesterde geen illusies. Ze had een paar bijzonder interessante cliënten. Veel mannen die bij hen kochten, kochten zowel voor hun minnaressen als voor hun vrouwen. Ze leidden ingewikkelde levens en iedereen wist dat ze bij Emanuelle Bourgois van discretie verzekerd waren.

Ze gingen laat in de middag terug naar de flat en Phillip ging die avond met zijn leraar naar de film. Het was een aardige jongeman, een student aan de Sorbonne die vloeiend Engels en Frans sprak. Gelukkig mocht Phillip hem.

Het was al juli en Parijs was warm en broeierig. Ze waren er al twee weken en Sarah begon naar huis te verlangen. Het was rond die tijd van het jaar zo mooi op het château. Het was zonde om de zomer in Parijs te verspillen.

'Ik zou het niet "verspillen" willen noemen,' peinsde William glimlachend terwijl hij naar haar keek. Ze leek wel een gestrande walvis zoals ze op hun bed lag in een enorme roze satijnen nachtjapon. 'Heb je het niet warm in dat ding?' vroeg hij, alleen het ernaar kijken gaf hem al een ongemakkelijk gevoel. 'Waarom trek je het niet gewoon uit?'

'Ik wil je niet misselijk maken door me zo te moeten zien.' Toen ze dat zei, reed hij langzaam naar het bed. 'Niets aan jou maakt me ooit misselijk.' Hij was dit keer een beetje verdrietig dat hij er niet bij kon zijn wanneer ze de baby kreeg. Hij voelde zich een beetje buitengesloten met haar dure arts in Parijs en het ziekenhuis, maar hij had haar zelf hier willen hebben, omdat het veel veiliger was.

Ze viel die avond in een diepe slaap, terwijl hij onrustig in de hitte woelde. Ze wekte hem om vier uur 's ochtends omdat de weeën waren begonnen. Hij kleedde zich consciëntieus aan, riep het meisje om haar te helpen en reed vervolgens met haar naar Neuilly, naar het ziekenhuis dat ze hadden uitgezocht. Tegen de tijd dat ze vertrokken had ze veel pijn en ze zei weinig tijdens de korte rit in zijn Bentley. Toen ze bij hem werd weggehaald, wachtte hij zenuwachtig tot het middag werd en was bang dat de zaken net zo moeizaam gingen als de eerste keer. Ze hadden beloofd haar dit keer lachgas te geven en haar de verzekering gegeven dat alles gemakkelijk en modern zou gaan. Zo gemakkelijk als maar mogelijk is voor een vrouw die een baby van negen pond krijgt. Eindelijk kwam de arts om half twee naar hem toe. Hij zag er heel keurig en netjes uit en glimlachte breeduit.

'U heeft een mooie zoon, Monsieur.'

'En mijn vrouw?' vroeg William bezorgd.

'Ze heeft hard gewerkt,' de arts keek even ernstig, 'maar het ging goed. We hebben haar nu iets gegeven om te slapen. U kunt zo meteen naar haar toe.' Toen het zover was, lag ze in witte lakens gewikkeld. Ze was heel bleek en slaperig en scheen er geen idee van te hebben waar ze was of waarom ze daar was. Ze bleef zeggen dat ze die middag moesten winkelen en niet vergeten Phillip in Eton te schrijven.

'Dat weet ik, lieveling... het is goed.' Hij zat rustig uren naast haar en tegen half vijf bewoog ze zich, keek hem aan en toen verward om zich heen. Hij kwam weer dichter bij haar, kuste haar wang en vertelde haar over hun baby. William had hem nog niet gezien, maar alle zusters zeiden dat hij schattig was. Hij woog ruim negen pond en was bijna net zo groot als Phillip destijds. William begreep uit haar blik dat het niet gemakkelijk was geweest voor haar.

'Waar is hij?' vroeg ze en keek de kamer rond.

'In de kinderkamer, ze brengen hem zo wel. Ze wilden dat je wat ging slapen.' En hij kuste haar weer. 'Was het erg?'

'Het was vreemd...' Ze keek hem dromerig aan, hield zijn hand vast en probeerde haar blik ergens op te richten. 'Ze bleven me maar lachgas geven en ik werd er misselijk van... maar het bezorgde me alleen maar een licht gevoel in mijn hoofd, het leek net of alles heel ver weg was, maar de pijn voelde ik toch, ik kon het alleen tegen niemand zeggen.'

'Misschien gebruiken ze het daarom graag.' Ze verkeerden beiden in veiligheid en er was niets vreselijks gebeurd.

'Ik vond het prettiger toen jij het deed,' zei ze verdrietig, dit was allemaal zo raar en steriel. Ze hadden haar zelfs haar baby nog niet laten zien.

'Dank je wel. Maar ik ben helaas niet zo'n beste chirurg.'

Toen brachten ze de baby en alle pijn was plotseling vergeten. Hij was heel mooi en rond, had donker haar, grote blauwe ogen en leek precies op William. En Sarah huilde toen ze hem in haar armen had. Hij was zo volmaakt, zo'n beeldig jongetje. Ze had een meisje gewild, maar het kon haar nu niet meer schelen dat ze een jongen had gekregen. Het enige wat er toe deed was dat hij er was en dat hij gezond was. Ze hadden besloten hem Julian te noemen naar een verre neef van William. En ze stond erop hem William als tweede naam te geven, hoewel zijn vader dat onzin vond, maar hij gaf met tegenzin toe. Sarah huilde weer toen ze hem kwamen halen. Ze begreep niet waarom dat moest. Ze had haar eigen verpleegster en haar eigen kamer. Ze had zelfs haar eigen zitkamer en eigen badkamer, maar ze zeiden dat het niet hygiënisch was om hem te lang bij haar te laten. Hij hoorde in de kinderkamer waar alles zo steriel was. Sarah snoot haar neus en keek William aan toen Julian weg was en de emoties van die dag werden haar teveel. Plotseling voelde hij zich schuldig dat hij haar hier had gebracht, maar hij beloofde haar snel mee naar huis te nemen.

De volgende dag nam hij Phillip en Emanuelle mee, die verkondigde dat Julian heel mooi was toen ze hem door het raam heen zag. Ze lieten de baby's niet bij de bezoekers en Sarah vond het er vreselijk. Sarah zag teleurgesteld hoe Phillip door het glas naar de baby staarde, zijn schouders ophaalde en zich omdraaide. Hij was duidelijk niet onder de indruk. Hij leek zelfs boos op de baby en hij was niet erg aardig tegen zijn moeder.

'Vind je hem niet schattig?' vroeg Sarah hoopvol.

'Gaat wel. Hij is vreselijk klein,' zei Phillip verachtelijk. En zijn vader lachte spottend in de wetenschap wat Sarah had moeten doormaken.

'Voor ons niet, jongeman. Ruim negen pond is een monster!' Verder was er niets monsterachtigs aan hem. Telkens wanneer hij naar Sarah werd gebracht om gevoed te worden, zag ze dat hij een allerliefste aard had. En zodra hij gevoed was en naast haar lag, leek het wel of er een belletje was gegaan, want dan verscheen er direct een zuster om hem bij haar weg te halen.

Op de achtste dag wachtte Sarah William op toen hij met een boeket verse bloemen aankwam en ze stond met vuurschietende ogen in haar zitkamer.

'Als je me hier niet binnen een uur vandaan haalt, pak ik Julian en wandel hier in mijn nachtjapon uit. Ik voel me uitstekend en ik ben niet ziek. En ze laten me zelfs niet in de buurt van de baby.'

'Goed, lieveling,' zei William die had geweten dat dit zou komen: 'morgen, dat beloof ik je.' De volgende dag nam hij hen mee naar de flat en twee dagen later gingen ze allemaal terug naar het château terwijl Sarah Julian in haar armen hield en hij tevreden tegen zijn warme moeder aan sliep.

Rond haar verjaardag in augustus was Sarah weer de oude, mager, gezond, sterk en verrukt van haar baby. Ze hadden de winkel een maand gesloten, Emanuelle zat op een jacht in Zuid-Frankrijk en Sarah dacht niet eens aan de zaak. Toen Phillip weer naar school was in september, gingen ze een paar dagen naar Parijs en Sarah nam de baby mee. Hij ging overal mee naartoe en soms sliep hij vredig in een mandje op haar kantoor.

'Het is zo'n lief jongetje,' iedereen zei er wat van, hij glimlachte, kraaide en lachte altijd en op kerstavond zat hij overeind en iedereen aanbad hem. Iedereen, behalve Phillip. Hij keek iedere keer kwaad wanneer hij hem zag. En hij had altijd iets onaardigs over hem te zeggen. Het kwetste Sarah diep, ze had zo gehoopt dat hij hem aardig zou vinden. Maar de broederlijke genegenheid waar ze zo op gehoopt had, bleef uit en hij bleef afstandelijk en onaardig.

'Hij is gewoon jaloers,' zei William die de situatie accepteerde zoals hij was, in tegenstelling tot Sarah die fel protesteerde tegen zaken die niet gingen zoals zij dat wilde. 'Zo ligt het nu eenmaal.'

'Maar dat is niet eerlijk. Het is zo'n lieve baby, dat verdient hij niet. Iedereen houdt van hem, alleen Phillip niet.'

'Als er maar één mens in zijn leven hem niet aardig vindt, is hij een bijzonder gelukkig man,' zei William realistisch.

'Maar niet als dat ene mens zijn broer is.'

'Soms is dat nu eenmaal zo. Niemand heeft ooit gezegd dat broers vrienden moeten zijn. Kijk maar naar Kaïn en Abel.'

'Ik begrijp het niet. Hij was dol op Lizzie.' Ze zuchtte. 'Jane en ik waren ook dol op elkaar toen we nog klein waren.' En dat waren ze nog, hoewel ze haar nooit meer zag. Jane was na de oorlog hertrouwd en naar Chicago verhuisd, daarna naar Los Angeles en ze kwamen nooit naar Europa. Sarah ging nooit naar Amerika, laat staan naar Californië. Het was moeilijk voor te stellen dat Jane nu met iemand was getrouwd die Sarah niet eens kende, maar dat soort dingen gebeurden.

Zo na als ze elkaar vroeger hadden gestaan, zo ver waren ze nu uit elkaar gegroeid. Ze hielden nog steeds van elkaar en ze schreven elkaar vaak. Sarah drong er altijd op aan dat ze naar Europa zou komen.

Wat zijn ouders er ook van vonden, Phillip bleef afwijzend tegenover zijn broertje staan. Toen Sarah probeerde er met hem over te praten, wuifde hij het weg tot ze aandrong en toen ontplofte hij. 'Luister, ik zit niet op een andere baby te wachten. Ik heb er al één gehad.' Het leek wel of hij het niet weer wilde proberen, zich niet kon openstellen voor het risico, het verlies en het houden van. Hij had van Lizzie gehouden, misschien wel te veel en hij was haar kwijtgeraakt. Met als gevolg dat hij had besloten nooit van Julian te houden. Het was triest voor beide kinderen.

William en Sarah hadden Julian kort na zijn geboorte meegenomen naar Whitfield om kennis te maken met zijn enige grootmoeder en nu waren ze met Kerstmis weer bij elkaar. De douairière was verrukt van hem. Ze zei dat ze nog nooit zo'n tevreden baby had meegemaakt. Hij was het zonnetje in huis en hij bracht iedereen die naar hem keek aan het lachen.

Ze hadden dat jaar een bijzonder prettige Kerstmis met z'n allen op Whitfield. Williams moeder was zesennegentig en zat in een rolstoel, maar ze was nog altijd verbazingwekkend alert. Ze was bijzonder gezellig, de aardigste vrouw die Sarah ooit had gekend en ze was dol op William. Hij nam dat jaar een beeldige diamanten armband voor haar mee en ze mompelde dat ze veel te oud was voor zoiets moois, maar het was duidelijk dat ze het heel mooi vond en ze deed hem gedurende de hele periode dat zij er waren, niet meer af. Toen ze na nieuwjaar vertrokken, hield ze William stevig vast en vertelde hem dat hij altijd zo'n goede zoon was geweest en dat hij haar altijd heel erg gelukkig had gemaakt.

'Waarom denk je dat ze dat zei?' vroeg William met tranen in zijn ogen toen ze vertrokken. 'Ze is altijd erg goed voor me geweest,' zei hij en wendde zich af, omdat hij zich schaamde dat Sarah hem zag huilen, maar zijn moeder had hem oprecht ontroerd. Ze had ook Julians bolle wangetjes gekust en Sarah bedankt voor alle beeldige geschenken uit Parijs. Twee weken later stierf ze vredig in haar slaap en vertrok om haar echtgenoot en haar Schepper te ontmoeten na een heerlijk leven op Whitfield.

William was erg verdrietig om het verlies, maar zelfs hij moest toegeven dat ze een goed en lang leven had gehad. Ze zou dat jaar zevenennegentig zijn geworden en was haar hele leven gezond geweest. Er was veel om dankbaar voor te zijn, toen ze allemaal op het kerkhof op Whitfield stonden. Koning George en Koningin Elisabeth kwamen, haar nog in leven zijnde familie, alle vrienden en iedereen die haar had gekend.

Phillip scheen haar afwezigheid nog het sterkst te voelen. 'Betekent dit dat ik hier niet meer naar toe kan?' vroeg hij met tranen in zijn ogen.

'Voorlopig niet,' zei William verdrietig. 'Het zal er altijd blijven voor jou. En op een dag is het van jou. We zullen proberen er iedere zomer een tijdje naar toe te gaan. Maar je kunt hier tijdens de vakanties en weekends niet meer naar toe zoals toen oma nog leefde. Het zou geen pas geven voor jou om hier alleen met het personeel te zijn. Je kunt naar La Marolle gaan, of naar Parijs, of bij familie logeren.'

'Dat wil ik allemaal niet,' zei hij humeurig. 'Ik wil hier blijven.' William zag geen mogelijkheid om dit te bewerkstelligen. Over een tijdje kon hij hier alleen verblijven, wanneer hij op Cambridge zat. Dat duurde nog zeven jaar en ondertussen zou hij zich tevreden moeten stellen met bezoekjes van tijd tot tijd in de zomer.

In het voorjaar werd het William duidelijk dat hij niet zo lang van Whitfield kon wegblijven als hij had verwacht. Nu er niemand van de familie meer aanwezig was, betekende dat plotseling dat er niemand was die overal op lette en direct beslissingen nam. Het verbaasde hem hoeveel zijn moeder nog had gedaan en het was toch nog moeilijk het landgoed zonder haar te leiden.

'Ik vind dit heel vervelend,' zei hij op een avond tegen Sarah terwijl hij de ene bladzijde na de andere las vol klachten van zijn rentmeesters. 'Maar ik denk echt dat ik er meer tijd zal moeten doorbrengen. Vind je dat erg?'

'Waarom zou ik?' Ze glimlachte. 'Ik kan Julian nu overal mee naartoe nemen.' Hij was acht maanden oud en nog steeds erg gemakkelijk. 'Emanuelle heeft de winkel volkomen onder controle.' Ze had nog twee meisjes aangenomen zodat er nu vier mensen aanwezig waren en de zaken liepen uitstekend. 'Ik vind het niet erg een tijdje in Londen door te brengen.' Dat had ze altijd leuk gevonden. Phillip kon tijdens de weekeinden naar Whitfield komen en ze wist dat hij dat fijn zou vinden.

Ze brachten er de hele maand april door, afgezien van een kort reisje naar Cap d'Antibes met Pasen. Ze zagen de Windsors op een diner en Wallis vertelde nadrukkelijk dat ze onlangs nog een paar erg mooie stukken in Sarahs winkel in Parijs had gekocht. Ze was erg onder de indruk van hun koopwaar, vooral van de nieuwe ontwerpen. In heel Londen scheen iedereen over Whitfield te praten.

'Waarom open je er hier niet ook één?' vroeg William haar op een avond toen ze een feest verlieten waar drie dames haar met vragen hadden overladen.

'In Londen? Zo snel al?' Ze had de winkel in Parijs pas twee jaar en ze durfde niet goed nu al risico's te nemen, bovendien wilde ze niet gedwongen zijn veel tijd in Londen door te brengen. Het was tot daar aan toe dat ze nu hier met hem moest zijn, maar het was heel iets anders als ze al haar tijd moest doorbrengen met het heen- en weer te racen over Het Kanaal. En ze wilde veel tijd aan de baby besteden, voordat hij opgroeide en uit haar leven verdween zoals met Phillip was gebeurd. Ze was zich er nu maar al te goed van bewust hoe vluchtig het leven kon zijn.

'Je zou een heel goede kracht moeten hebben om het te leiden. Eigenlijk' - William keek peinzend en probeerde een verre herinnering op te diepen - 'ze hadden bij Garrard een geweldige vent. Heel discreet, heel kundig, jong en misschien een beetje ouderwets, maar precies wat de Engelsen waarderen, vol goede manieren en oude tradities.'

'Waarom zou hij daar weg willen? Het zijn hier allemaal bijzonder prestigieuze juweliers. Misschien is hij wel geschokt door een nieuwe onderneming als Whitfield.'

'Ik heb altijd de indruk gehad dat hij daar een beetje ondergewaardeerd werd, een soort vergeten man, maar wel een goede. Ik zal volgende week eens langs gaan en kijken of ik hem zie. We kunnen met hem gaan lunchen als je dat wilt.'

Sarah grinnikte tegen hem en kon nauwelijks geloven wat ze deden. 'Je bezorgt me telkens meer moeilijkheden, hè?' Maar ze genoot ervan. Ze genoot van de manier waarop hij haar aanmoedigde en hielp de dingen te doen die ze werkelijk wilde. Ze wist dat ze het zonder hem nooit zou kunnen doen.

Zoals beloofd, ging William de volgende middag bij Garrard langs en kocht een beeldige antieke diamanten ring voor haar. Hij was erg oud en erg mooi. Tijdens die koop, zag hij de man in kwestie. Nigel Holbrook. Ze maakten een lunchafspraak voor de volgende dinsdag om twaalf uur in de Savoy Grill.

Zodra ze het restaurant inliep, wist Sarah precies wie hij was, uit Williams eerdere beschrijving. Hij was lang, mager en heel bleek, met grijs-blond haar en een keurig snorretje. Hij droeg een goed gesneden pak met een krijtstreepje en leek op een bankier of een advocaat. Er was iets stijlvols aan hem, iets karakteristieks en discreets en hij was bijzonder gereserveerd toen William en Sarah hem vertelden wat ze in gedachten hadden. Hij zei dat hij zeventien jaar bij Garrard had gewerkt, sinds zijn tweeëntwintigste en het zou moeilijk zijn daar weg te gaan, maar hij moest toegeven dat het toekomstbeeld van een nieuwe onderneming zoals die van hen, hem enorm boeide. 'Vooral gezien de reputatie van uw winkel in Parijs,' zei hij kalm. 'Ik heb wat werk van u gezien, Uwe Genade,' zei hij tegen Sarah, 'en dat is inderdaad heel mooi. De Fransen kunnen' - hij aarzelde en ging toen verder - 'soms minder solide zijn... als ze de kans krijgen.' Ze lachte om zijn chauvinisme, maar ze wist wat hij bedoelde. Als ze de ateliers die voor haar werkten niet in het oog hield, zouden ze inderdaad slordig te werk gaan,'maar dat liet ze niet toe. Ze was blij met zijn woorden en de reputatie die ze verdiende.

'We hopen het nog lang vol te kunnen houden. We willen de dingen goed doen, meneer Holbrook.' Hij kende zijn vak. En Sarah was het volkomen met William eens. Hij was precies de man die ze in Londen nodig hadden. Het was hier een volkomen andere sfeer en ze voelde instinctief dat ze zich er gracieuzer moesten bewegen, minder zwierig en met het soort waardigheid dat Nigel Holbrook bood. Ze vroegen hem om hen te bellen als hij een besluit had genomen. Een week later maakte Sarah zich ongerust dat hij nog steeds niet had gebeld.

'Geef hem de tijd. Misschien duurt het nog wel een maand. Maar je kunt erop rekenen dat hij erover nadenkt.' Ze hadden hem een bijzonder edelmoedig aanbod gedaan en hoe loyaal hij ook tegenover Garrard stond, het was moeilijk voor te stellen dat hij niet in de verleiding werd gebracht. Zo niet, dan was William zwaar onder de indruk van zijn trouw aan zijn huidige werkgever. Hij wist dat die hem onmogelijk een salaris kon bieden zoals hem nu werd aangeboden.

Hij belde hen uiteindelijk op Whitfield, de avond voordat ze vertrokken. Sarah wachtte ongeduldig terwijl William het gesprek aannam en hij hing glimlachend op. 'Hij doet het,' kondigde hij aan. 'Hij wil Garrard graag twee maanden opzegtermijn geven en dat is verdomd fatsoenlijk van hem en dan staat hij jou ter beschikking. Wanneer wil je openen?'

'Goede god... daar had ik nog helemaal niet aan gedacht... ik weet het niet... aan het eind van het jaar... met Kerstmis? Denk je echt dat we het moeten doen?'

'Natuurlijk.' Hij had alle vertrouwen in haar. 'Ik moet toch over een paar weken terugkomen, dan kunnen we naar een geschikte plek kijken en met een architect gaan praten. Ik ken een goede.'

'Ik kan maar beter wat nieuwe stukken gaan kopen.' Ze had het geld dat ze in de winkel in Parijs had verdiend, gebruikt om nieuwe stukken te kopen en nieuwe ontwerpen te laten maken, maar nu zou ze kapitaal nodig hebben en ze was van plan het geld te gebruiken dat ze nog had van de verkoop van het huis van haar ouders op Long Island. Als het in Londen zo zou gaan als in Parijs, dan wist ze dat ze snel geld zou verdienen.

Toen zei William iets waar ze nog niet eens aan had gedacht. 'Het ziet ernaar uit dat Phillip zijn winkel krijgt,' zei hij met een langzame glimlach terwijl ze plannen maakten voor hun terugkeer naar Londen.

'Ja, hè? Denk je dat hij het echt ooit zal doen?'

'Misschien wel.'

'Ik kan me niet voorstellen dat hij bij ons komt werken. Hij is zo onafhankelijk...' En zo koel en afstandelijk... en zo boos vanwege Julian...

'Hij zal je op een dag misschien nog wel verrassen. Je weet nooit wat kinderen zullen doen. Wie had ooit gedacht dat ik juwelier zou worden?' Hij lachte en ze kuste hem. De volgende dag gingen ze terug naar Parijs.

Nigel vloog de daaropvolgende paar maanden verschillende keren naar Parijs om hen te ontmoeten, om met Emanuelle te praten en om te kijken hoe de zaak in Parijs te werk ging. Ze hadden het er al over om naar een groter pand te verhuizen, de zaken liepen goed, maar Sarah wilde de goden niet verzoeken, vooral niet in verband met de opening in Londen.

Nigel was bijzonder onder de indruk van alles wat ze in Parijs deden. Hij raakte zelfs op Emanuelle gesteld, die terecht al snel begreep dat hij niet direct interesse in dames had. Ze vermoedde zelfs dat hij daar helemaal geen interesse voor had en ze had gelijk, maar ze bewonderde zijn feilloze smaak, zijn uitstekende zakeninstinct en zijn goede afkomst. Ze had de afgelopen paar jaar geprobeerd zichzelf te vervolmaken en ze bewonderde Nigels rustige stijl en goede manieren. Ze dineerden samen wanneer hij naar de stad kwam en ze stelde hem voor aan een paar vrienden van haar, waaronder een bekende ontwerper die later erg belangrijk zou worden in het leven van Nigel. De meeste tijd besteedden ze al hun aandacht aan de zaak.

Ze hadden een beeldig winkeltje in New Bond Street gevonden en Williams architect had een paar schitterende ideeën. Ze zouden alles in marineblauw fluweel en wit marmer uitvoeren.

Het zou op 1 december geopend worden en ze moesten zich kapot werken om dat te halen. Emanuelle kwam naar Londen om te helpen en liet het beste meisje in Parijs achter om daar de zaak waar te nemen. Maar de winkel op Fauburg-St.Honoré draaide op dit moment uit zichzelf. De winkel in Londen was nu hun troetelkindje.

De week voor de opening werkten ze iedere avond tot middernacht met een ploeg onvermoeibare werklui, die marmer legden, lichten plaatsten, spiegels bevestigden en fluweel aanbrachten. Het was een prachtig gezicht en Sarah was nog nooit zo moe geweest, maar ze had ook nooit eerder zoveel plezier gehad.

Ze had Julian met zich meegenomen naar Londen en ze logeerden weer in het Claridge Hotel met een kinderjuffrouw. Ze waren 's avonds te moe om nog het hele eind naar Whitfield te rijden.

Iedereen wilde feesten voor hen geven, maar ze hadden nooit tijd. Ze werkten onophoudelijk door tot ze hun deuren eindelijk openden. Ze hadden vierhonderd familieleden en vrienden uitgenodigd en nog eens honderd van Nigels beste klanten van Garrard. Het was een verzameling titels en elite die hun opening van tweeënhalf jaar geleden in Parijs volkomen in de schaduw stelde. Het was onvoorstelbaar en iedereen stond perplex van de sieraden die Sarah had gekocht voor de opening. Ze was eigenlijk bang geweest dat ze te ver was gegaan, dat de stukken die ze had gekocht te indrukwekkend en te duur zouden zijn.

Terwijl ze in Parijs een paar verfijnde stukken had die je zonder een gewapende bewaker kon dragen, had ze in Londen alle registers opengetrokken en was nergens voor teruggedeinsd. Ze had elke cent besteed die ze van het landgoed op Long Island had geërfd. Toen ze rondkeek terwijl de eerste gasten arriveerden, wist ze dat het het waard was geweest.

De volgende dag, toen Nigel stomverbaasd en bleek naar haar toekwam, dacht ze dat er iets vreselijks was gebeurd. 'Wat is er aan de hand?'

'De secretaris van de koningin is hier net geweest.' Ze vroeg zich af of ze een of andere afschuwelijke faux pas hadden gemaakt en keek William met bezorgd gefronste wenkbrauwen aan terwijl Nigel verder ging met zijn uitleg. 'Hare Koninklijke Hoogheid wenst iets te kopen dat haar hofdame hier gisteravond heeft gezien. We hebben het vanochtend naar het paleis gestuurd en ze vond het erg mooi.' Sarah luisterde verbijsterd. Ze hadden het voor elkaar. 'Ze wil de grote broche met de diamanten veren graag kopen.' Hij leek erg veel op het embleem van de Prins van Wales en ze had hem voor een gigantisch kapitaal van een dealer in Parijs gekocht. Ze had zich geschaamd toen ze het prijskaartje had geschreven en eraan had bevestigd.

'Goede god,' zei Sarah onder de indruk van de verkoop, maar Nigel was van iets heel anders onder de indruk.

'Dat betekent, Uwe Genade, dat we op onze allereerste dag hofleveranciers zijn geworden,' en dat betekende dat ze iets aan de koningin hadden verkocht. Garrard was de officiële hofleverancier en de juwelier die jaarlijks de kroonjuwelen opknapte, die in de Tower van Londen werden bewaard. Dit was dus een bijzonder belangrijke pluim op hun hoed in Londen. 'Als de koningin het wenst, kan ze ons na drie jaar een koninklijke aanstelling verlenen.' Hij was overweldigd en zelfs William trok een wenkbrauw op. Ze hadden een enorme slag geslagen zonder er zelfs maar hun best voor te doen.

De aankoop van de koningin was nog maar het begin. Van de opbrengst van de rest van de stukken die ze die maand verkochten, hadden ze de zaak nog een jaar lang draaiende kunnen houden. Sarah was blij dat ze naar Parijs terug kon en alles in Nigels handen achter kon laten. Ze kon het zich nauwelijks voorstellen toen ze na nieuwjaar terugvlogen naar Parijs. Emanuelle was al lang weer terug in Parijs en haar kerst-verkoopcijfers waren verbazingwekkend.

Sarah merkt ook dat er een vriendelijke rivaliteit tussen de twee winkels ontstond, de een probeerde de ander in de schaduw te stellen. Maar dat was niet erg. Nigel en Emanuelle mochten elkaar graag. Bovendien, wilde Sarah dat de twee winkels hetzelfde niveau hadden, maar wel verschillend zouden zijn. In Londen verkochten ze antieke juwelen, waarvan veel van koninklijke herkomst van Europese koningen was en ook wat moderne ontwerpen. In Parijs verkochten ze ook antieke juwelen, maar ook heel veel nieuwe stukken die zowel chic als opvallend waren.

'Zo, wat nu?' plaagde William toen ze terugreden naar het château. 'Buenos Aires? New York? Cap d'Antibes?' Hun mogelijkheden waren onbegrensd, maar Sarah was tevreden met wat ze had. Het was nog te overzien en zo was het leuk. Het hield haar bezig, maar ze kon ook nog van haar kinderen genieten. Julian was anderhalf jaar en hield iedereen bezig, terwijl hij op tafels klom, op stoelen waggelde, van de trap afviel en door de deur naar de tuin verdween. Sarah hield hem voortdurend in het oog en het meisje uit het dorp dat haar kwam helpen had haar handen vol aan hem. Ze namen haar altijd mee naar Parijs en in Londen namen ze tijdelijke kinderjuffrouwen in dienst. Sarah wilde graag het grootste deel van de tijd zelf voor hem zorgen en hij zat graag op Williams schoot om rond te racen in de rolstoel.

'Vite! Vite!' kraaide hij en drong er bij zijn vader op aan sneller te gaan. Het was een van zijn eerste woorden, maar het was het juiste voor hem en hij gebruikte het graag en veel. Het was een fijne tijd. Al hun dromen waren uitgekomen. Hun levens waren druk, vol en gelukkig.

20

De daaropvolgende vier jaar werden William en Sarah door Julian en de twee winkels volledig in beslag genomen. De zaken liepen in beide steden goed en dus stemde Sarah er uiteindelijk mee in de zaak in Parijs uit te breiden. De winkel in Londen bleef zoals hij was ondanks de uitstekende zaken die ze deden. Hij was stijlvol, discreet, stond in aanzien en paste bij de Engelsen. Zowel Emanuelle als Nigel verrichtten hun werk uitstekend. Sarah was heel tevreden toen ze de kaarsen op de verjaardagstaart voor haar negenendertigste uitblies. De zestienjarige Phillip logeerde bij hen op het château. Hij was bijna net zo lang als zijn vader en kon bijna niet meer wachten om naar Whitfield terug te keren. Hij zou naar vrienden gaan en was alleen voor Sarahs verjaardag gebleven omdat zijn vader had gezegd dat dit moest. Ze wilde dat hij bleef om zijn eigen verjaardag bij hen te vieren, maar daar voelde hij niets voor. Hij kreeg het waarachtig voor elkaar ook Julians vijfde verjaardag in juli te vergeten. Familie speelde geen grote rol in Phillips leven. Hij leek hen zelfs zoveel mogelijk te mijden. Hij had een muur opgetrokken die hij door niemand liet neerhalen. Naarmate de jaren verstreken, had ze langzamerhand iets van William geleerd.

'Ik denk dat we blij mogen zijn dat hij hier nog komt,' zei ze tegen William op de dag dat hij vertrok. 'Hij wil alleen maar polo spelen, bij zijn vrienden zijn en op Whitfield wonen.' Ze hadden het uiteindelijk goed gevonden om hem er tijdens weekeinden en af en toe met vakanties, naartoe te laten gaan en hij mocht vrienden meenemen zolang hij ook een van de leraren uitnodigde om mee te gaan. Het was een regeling die iedereen scheen te bevallen, vooral Phillip. 'Is het niet grappig dat hij zo Engels is en Julian zo Frans?' Alles aan dat jochie was puur Gallisch. Hij sprak het liefst Frans met hen, genoot van het leven op het château en was veel liever in Parijs dan in Londen.

'Les Anglais me font peur,' zei hij altijd. 'De Engelsen jagen me angst aan.' Sarah vertelde hem dat dit onzin was, aangezien zijn vader Engels was en hijzelf ook, hoewel hij als de tweede zoon nooit de titel zou erven. Hij zou alleen maar Lord Whitfield zijn. Sommige Engelse tradities waren wereldvreemd. Ze dacht niet dat het Julian ooit iets zou kunnen schelen. Hij was altijd tevreden en goedgehumeurd, er zat hem nooit iets dwars, zelfs de onverschilligheid van zijn oudere broer niet. Hij had als jongetje al geleerd bij hem uit de buurt te blijven en zijn eigen weg te gaan en dat leek hen beiden uitstekend te passen. Hij was dol op zijn ouders, zijn vrienden, zijn dieren, iedereen die op het château werkte en hij ging dolgraag op bezoek bij Emanuelle. Julian hield van iedereen en alles en dat was wederkerig, want iedereen die hem kende, hield ook van hem.

Sarah peinsde hierover terwijl ze in september de bloemen op Lizzies graf verzorgde. Ze ging er nog steeds regelmatig naar toe, zorgde dat het er netjes uitzag en ze kon er niets aan doen dat ze altijd moest huilen wanneer ze het opzocht. Het was ongelooflijk dat ze haar na elf jaar nog miste. Ze zou nu vijftien jaar zijn geweest... zo lief en zo schattig... Ze had een beetje op Julian geleken, alleen zachter, niet zo sterk... Sarahs ogen schoten vol tranen terwijl ze een paar bloemen snoeide en de aarde eromheen wat aanduwde. Ze hoorde Williams rolstoel niet aan komen rijden. De laatste tijd was hij niet erg in orde geweest. Hij had veel last van zijn rug, maar hij klaagde nooit. Sarah wist echter dat de reumatiek in zijn benen de afgelopen winter erger was geworden.

Ze voelde een hand op haar schouder, draaide zich om terwijl de tranen over haar wangen stroomden en stak haar armen naar hem uit. Hij veegde voorzichtig de tranen van haar wangen en kuste haar. 'Arme lieveling...' Hij keek naar het goed onderhouden graf. '... arme kleine Lizzie...' Hij vond het ook naar dat Sarah nooit meer een dochtertje had gekregen om haar te troosten, hoewel Julian een grote bron van vreugde voor hen beiden was en hij accepteerde Phillip zoals hij was. Hij had zijn enige kleine meisje helaas nooit gekend en zonder haar gezicht ooit gezien te hebben, miste hij haar.

Sarah draaide zich om en maakte haar werk af, vervolgens ging ze naast hem op de grond zitten en accepteerde zijn keurig gestreken zakdoek.

'Het spijt me... na al die jaren zou ik niet meer moeten huilen...' Maar ze voelde steeds weer het warme lichaampje naast het hare, de armpjes om haar nek tot ze zo stil geworden was en was opgehouden met ademhalen...

'Het spijt mij ook.' Hij glimlachte vriendelijk naar haar. 'Misschien zouden we nog een baby moeten krijgen.'

Ze wist dat hij maar gekheid maakte en ze glimlachte tegen hem. 'Dat zou Phillip leuk vinden.'

'Het zou goed voor hem zijn. Het is een bijzonder egocentrisch jongmens.' Phillip had hem dit keer geïrriteerd nu hij zo ongeduldig en onaardig tegen zijn moeder was geweest.

'Ik weet niet op wie hij lijkt, jij bent zeker niet zo, ik, hoop ik, ook niet... Julian is dol op iedereen... en je moeder was heel lief. Mijn ouders waren ook erg aardig en mijn zuster ook.'

'Er moet ergens in mijn voorgeslacht een Westgotische koning gezeten hebben, of een woeste Noorman. Ik weet het niet. Maar Phillip is zonder meer Phillip.' Het enige wat hem interesseerde was Whitfield, Cambridge en de winkel in Londen. Die boeide hem mateloos en altijd wanneer hij daar was, stelde hij Nigel honderd-en-één vragen en dat amuseerde de oudere man wel. Hij gaf overal antwoord op, vertelde hem wat hij over de stenen wist en liet hem alle belangrijke punten betreffende afmeting, kwaliteit, helderheid en zettingen zien. Phillip had nog heel wat te leren voor hij bij Whitfield kon gaan werken.

'Misschien zouden we dit jaar eens ergens naartoe moeten gaan.' Sarah keek William aan en vond dat hij er moe uitzag. Op tweeënvijftigjarige leeftijd had hij in zijn leven heel wat meegemaakt; er waren tijden dat het hem was aan te zien. Hij joeg haar onvermoeibaar op, van Parijs naar Londen en weer terug. Maar het daaropvolgende jaar toen Julian met zijn school in La Marolle begon, zouden ze wat meer tijd op het château doorbrengen. Dit was het laatste jaar dat ze nog echt konden reizen. 'Ik zou het erg leuk vinden naar Burma of Thailand te gaan om naar stenen te kijken,' zei ze bedachtzaam.

'O, ja?' William was verbaasd. Ze had verschrikkelijk veel kennis over stenen vergaard sinds ze de zaak zes jaar geleden hadden opgezet en ze was erg kieskeurig over wat ze kocht en van wie. Daardoor had Whitfield een vlekkeloze reputatie. De zaken waren zowel in Londen als in Parijs gegroeid. In Londen had de koningin weer verscheidene keren bij hen gekocht, evenals de hertog van Edinburgh en ze hoopten weldra een bord op de gevel te kunnen plaatsen met het koninklijke wapen.

'Ik zou dolgraag weg willen. We zouden Julian zelfs mee kunnen nemen.'

'Wat romantisch,' plaagde William. Maar hij wist heel goed dat ze hem altijd graag in de buurt had. 'Zal ik dan maar eens iets voor ons drietjes regelen? We zouden misschien een meisje mee kunnen nemen om ons met Julian te helpen. We zouden waarschijnlijk nog voor Kerstmis naar de Oost heen en weer kunnen reizen.' Het zou een hele lange reis worden en ze wist dat het vermoeiend voor hem zou zijn, maar het zou hen beiden ook goeddoen.

Ze vertrokken in november en kwamen op kerstavond terug in Engeland. Ze troffen Phillip aan op Whitfield. Ze waren langer dan zes weken weggeweest en hadden hem van alles en nog wat te vertellen over tijgerjachten in India, bezoekjes aan het strand in Thailand en Hong-Kong, tempels en robijnen... smaragden... en schitterende juwelen. Sarah had een enorm kapitaal aan schitterende stenen mee teruggebracht. Phillip was geboeid zowel daardoor als door de verhalen die ze te vertellen hadden. Hij was zelfs voor één keertje aardig tegen zijn broertje.

De daaropvolgende week toonde Sarah haar schatten aan Nigel die haar verzekerde dat ze goed had ingekocht. Emanuelle was opgetogen over een paar Indiase juwelen van maharadja's die ze mee terugnam naar Parijs en dat waren de dames die ze kochten eveneens.

Het was een schitterende reis geweest en een produktieve herfst, maar iedereen was blij om weer terug te zijn op het château. Het meisje dat ze hadden meegenomen had haar familie fantastische verhalen te vertellen en Julian was dolblij weer bij zijn vrienden thuis te zijn, net als Sarah. Ze zei er niet veel over, maar hoewel Williams gezondheid tijdens de reis was verbeterd, had zij in India iets opgelopen dat ze maar niet kwijt kon raken. Haar maag was voortdurend van streek en ze deed haar best om niet te klagen. Tegen de tijd dat ze op het ch^sateau terug waren, begon ze ongerust te worden. Ze wilde William niet ongerust maken en probeerde er luchtig over te doen, maar zelfs toen ze eenmaal thuis waren, kon ze nauwelijks een hap door haar keel krijgen. Uiteindelijk ging ze de volgende keer dat ze in Parijs waren naar een arts. Hij deed een paar onderzoeken, zag niets ernstigs en vroeg haar toen om terug te komen. Tegen die tijd voelde ze zich een beetje beter.

'Wat denkt u dat het is?' vroeg ze en raakte vervolgens zeer geïrriteerd. Ze had sinds november van geen enkele maaltijd meer genoten.

'Ik denk dat het niets ernstigs is, Madame,' zei de arts rustig.

'Dat is fijn.' Maar ze wist nog steeds niet wat ze had opgelopen. Goddank had Julian het niet gekregen. Ze was voorzichtig geweest met zijn eten en drinken. Ze wilde niet dat hij daar ziek zou worden. Voor zichzelf was ze aanzienlijk minder voorzichtig geweest.

'Heeft u nog plannen voor de volgende zomer, Madame?' vroeg hij met een glimlachje en Sarah schrok hevig. Dacht hij aan een operatie? Maar dat duurde nog zeven maanden en toen vroeg ze zich plotseling iets af. Maar dat kon toch niet. Niet weer. Dit keer niet.

'Ik weet het niet... waarom...?' zei ze ongerust.

'Ik denk dat u in augustus een baby krijgt.'

'Echt waar?' Ze kon het zich op haar leeftijd niet voorstellen. In augustus zou ze veertig worden. Ze had wel vreemder dingen gehoord en ze was nog niet echt te oud. Ze zag er nog altijd hetzelfde uit, maar de kalender kon je niet voor de gek houden. Veertig was veertig. 'Weet u het zeker?'

'Ik denk van wel. Ik zou nog een onderzoek willen doen om er zeker van te zijn.' Dat deed hij en ze vertelde het William zodra de arts haar had gebeld.

'Maar op mijn leeftijd... is het niet belachelijk?' Ze vond het dit keer een beetje gênant. 'Het is helemaal niet belachelijk.' Hij keek enthousiast. 'Toen ik werd geboren was mijn moeder veel ouder dan jij en ik ben volkomen in orde en ze heeft het overleefd.' Hij keek haar gelukkig aan. 'Bovendien heb ik tegen je gezegd dat we nog een kind moesten nemen.' Dit keer wilde hij ook een dochter.

'Je gaat me zeker weer naar die afschuwelijke kliniek sturen, hè?' Sarah keek hem half spottend aan en hij lachte. Er waren tijden dat ze in zijn ogen nog steeds een jong meisje leek, ze was mooi.

'Tja, ik ga de bevalling niet weer zelf doen - niet op jouw leeftijd!' zei hij plagend en ze gilde tegen hem: 'Zie je wel! Jij denkt ook dat ik te oud ben. Wat zullen de mensen er niet van denken?'

'Ze zullen denken dat we erg gelukkig zijn... en helaas niet zo erg netjes opgevoed,' plaagde hij en ze moest om zichzelf lachen. Een baby op je veertigste was wel een beetje mal, maar ze moest toegeven dat ze er ook blij mee was. Ze had zo van Julian genoten, maar hij was niet bepaald een baby meer op zijn vijfde en hij zou in september naar school gaan.

Emanuelle schrok een beetje toen Sarah het haar in maart vertelde en Nigel was een beetje verlegen vanwege het nieuws, maar feliciteerde hen beleefd. De beide winkels liepen zo goed dat ze Sarahs voortdurende aandacht niet nodig hadden. Ze bracht dat jaar veel tijd door op het château en zoals altijd, kwam Phillip 's zomers bij hen. Hij gaf weinig commentaar op de zwangerschap van zijn moeder. Hij vond het te walgelijk om zelfs maar over te praten.

Dit keer won Sarah het van William wat betreft de bevalling. Ze sloten een compromis en hij liet haar naar het nieuwe ziekenhuis in Orléans gaan dat niet zo chic was als de kliniek, maar wel erg modern en hij was tevreden met de plaatselijke arts.

Ze vierden haar verjaardag en hadden een fijne tijd, zelfs Phillip was erg gezellig. Hij vertrok de volgende dag naar Whitfield om daar het laatste deel van zijn vakantie door te brengen voordat hij naar Cambridge zou vertrekken. Op de avond van zijn vertrek voelde Sarah zich niet op haar gemak en nadat Julian naar bed was gebracht, keek ze William op een vreemde manier aan. 'Ik weet niet zeker wat er aan de hand is, maar ik voel me raar.' Ze dacht dat ze hem maar beter kon waarschuwen.

'Zullen we een arts roepen?'

'Dat vind ik zo dom. Ik heb geen weeën. Ik voel me alleen...' Ze probeerde het hem te beschrijven terwijl hij haar zenuwachtig aankeek. 'Ik weet het niet... een beetje zwaar... meer dan zwaar... en ik wil steeds maar rondlopen of zo.' Ze voelde een vreemde druk.

'Misschien duwt de baby ergens tegenaan.' Deze baby was niet zo groot als de anderen waren geweest, maar groot genoeg om het haar al wekenlang moeilijk te maken. Hij bewoog voortdurend. 'Waarom neem je niet een warm bad en ga een beetje liggen. Dan kun je kijken hoe je je daarna voelt.' Hij keek haar vastbesloten aan. Hij kende haar te goed en hij vertrouwde haar niet helemaal. 'Ik wil dat je me vertelt wat er aan de hand is. Ik wil niet dat je tot de laatste seconde wacht en dat we dan het ziekenhuis niet halen. Hoor je me, Sarah?'

'Ja, Uwe Genade,' zei ze timide. Hij glimlachte tegen haar en liet haar een bad nemen. Een uur later lag ze op hun bed en voelde nog steeds dezelfde druk. Ze had inmiddels aangenomen dat het indigestie was en geen bevalling.

'Weet je dat zeker?' vroeg hij haar toen hij terugkwam om weer naar haar te kijken. Er was iets aan de manier waarop ze keek, dat hem zenuwachtig maakte.

'Ik beloof het.' Ze grinnikte.

'Goed. Zorg ervoor dat je je benen over elkaar houdt.' Hij ging terug naar de andere kamer om een paar balansen door te nemen van de winkels en Emanuelle belde haar op vanuit Monte Carlo om te vragen hoe het ermee was en ze praatten wat. Haar verhouding met Jean-Charles de Martin was twee jaar geleden beëindigd en ze was nu verwikkeld in een veel gevaarlijker liaison met de minister van Financiën.

'Lieverd, wees voorzichtig,' gaf Sarah haar een standje en haar vriendin lachte.

'Moet je horen wie dat zegt!' Emanuelle had haar een beetje geplaagd met haar zwangerschap.

'Leuk, hoor.'

'Hoe gaat het ermee?'

'Het gaat goed. Dik, saai. En ik geloof dat William een beetje zenuwachtig begint te worden. Ik kom naar de winkel zodra ik kan, als jij terug bent van vakantie.' Ze waren zoals ieder jaar in augustus gesloten, maar ze zouden in september weer open gaan.

Ze praatten nog een beetje en toen ze ophing, liep Sarah weer door de kamer heen en weer. Ze ging talloze keren naar de badkamer.

Telkens als ze uit de badkamer kwam, wilde ze weer door de kamer wandelen, toen liep ze naar beneden, kwam weer terug en ze liep nog te ijsberen toen William in hun slaapkamer terugkwam.

'Wat doe je in hemelsnaam?'

'Ik kan niet lekker liggen en ik voel me onrustig.' Ondertussen had ze een scherpe pijn in haar rug en had het gevoel dat haar buik langs de vloer sleepte. Ze ging weer naar de badkamer en toen ze naar hun slaapkamer terugliep, werd ze overvallen door een enorme wee, die in haar rug begon en haar het gevoel gaf dat ze moest persen. Ze wilde opeens alleen maar blijven staan waar ze stond om de baby eruit te duwen. De wee bleef voortduren, bleef persen van haar rug naar haar buik en naar beneden. Ze kon nauwelijks staan en terwijl ze een stoel vastgreep, snelde William direct naar haar toe. Hij herkende de uitdrukking op haar gezicht. Hij trok haar op zijn rolstoel en legde haar met een angstige blik in zijn ogen op bed.

'Sarah, dit doe je me niet weer aan! Wat is er gebeurd?'

'Ik weet het niet.' Ze kon nauwelijks meer spreken. 'Ik dacht dat het indigestie was... maar ik moet persen... het is... o, god... William... de baby komt!'

'O, nee, hoor!' Hij weigerde absoluut het weer te laten gebeuren, hij liet haar even alleen en reed door de kamer om het ziekenhuis op te bellen en hen te vragen een ziekenauto te sturen. Ze was veertig jaar, geen drieëntwintig en hij was niet van plan weer spelletjes te gaan spelen met nog een baby van ruim tien pond. Ze schreeuwde luidkeels om hem toen hij had opgehangen. Ze hadden hem verzekerd dat ze onmiddellijk zouden komen. Het ziekenhuis lag op twintig minuten afstand en de arts zou meekomen.

Ze greep zijn overhemd beet toen hij weer bij haar kwam en klampte zich aan zijn hand vast. Ze huilde niet, maar ze leek in een verschrikkelijke strijd verwikkeld te zijn en keek verrast en angstig. 'Ik weet dat het komt... William... ik voel het!' Ze schreeuwde tegen hem, het gebeurde allemaal zo heftig en snel en ze had geen enkele waarschuwing gehad. Althans, bitter weinig. 'Ik voel het hoofdje van de baby... het komt eraan!' schreeuwde ze uit. En terwijl ze daar lag te persen en te gillen, tilde hij snel haar nachtjapon op en zag, zoals hij al eerder had meegemaakt, dat het hoofdje van de baby al zichtbaar was. Alleen had het de vorige keer uren geduurd en veel moeite gekost. Dit keer scheen het door niets meer tegengehouden te worden. 'William... William... nee! Ik kan dit niet... laat het ophouden!' Maar niets hield deze baby tegen. Het hoofdje kwam gestaag uit de moeder en even later zag hij een gezichtje met twee heldere oogjes met een volmaakt schreeuwend roze mondje. Ze zagen het allebei. William greep direct naar beneden om haar te helpen. Hij probeerde Sarah zich te laten ontspannen en even later weer te laten persen. Plotseling kwamen de schoudertjes en armpjes los en toen gleed de rest van het lichaampje er snel uit. Het was een beeldig meisje en ze keek hen allebei woedend aan terwijl Sarah met een verbaasde blik in haar ogen achterover op bed lag. Ze stonden versteld van de ongelooflijke kracht van de geboorte. Het was zo intensief en snel gegaan. Het ene moment zat ze nog met Emanuelle te praten en het volgende had ze een baby gekregen. De hele bevalling had nog geen tien minuten geduurd.

'Help me herinneren dat ik je nooit meer vertrouw,' zei William schor terwijl hij haar aankeek en kuste. Hij wachtte tot de arts kwam om de navelstreng door te snijden en wikkelde hen in schone lakens en handdoeken. Hun kersverse dochter was enigszins bedaard, lag aan haar moeders borst en keek haar af en toe nijdig aan, over de ruwe manier waarop ze uit haar gezellige onderdak was verwijderd.

Ze glimlachten beiden toen de arts twintig minuten later kwam. Hij verontschuldigde zich uitgebreid en legde uit dat hij zo snel mogelijk was gekomen. Het was tenslotte Sarahs vierde kind en niemand had kunnen weten dat ze zo snel zou komen.

Hij feliciteerde hen beiden en stelde vast dat alles met de baby in orde was en sneed de navelstreng door die William netjes met een schoon touwtje dat hij in zijn kantoor had gevonden, had afgebonden. Hij gaf hen beiden een complimentje over hun knappe prestatie en bood aan Sarah mee te nemen naar het ziekenhuis, maar gaf toe dat het niet nodig was.

'Ik blijf veel liever thuis,' zei Sarah kalm en William keek haar aan en deed alsof hij boos was.

'Dat weet ik wel. De volgende keer leg ik je twee maanden van tevoren in een ziekenhuis in Parijs!'

'De volgende keer!' zei ze. 'De vòlgende keer! Ben je gek geworden? De volgende keer ben ik grootmoeder!' Ze lachte tegen hem en plotseling voelde ze zich weer meer de oude. Het was een schokkende ervaring geweest. Heel kort, heel erg pijnlijk, maar in feite was het erg gemakkelijk gegaan.

'Ik weet niet of ik dat wel kan geloven,' kaatste hij terug en liet de arts uit. Vervolgens bracht hij haar een glas champagne en keek lange tijd naar haar en zijn nieuwe dochter. 'Wat is ze mooi, hè?' Hij staarde naar de baby aan haar moeders borst terwijl hij langzaam naar hen toe rolde.

'Ja.' Sarah glimlachte terwijl ze naar hem opkeek. 'Ik hou van je, William. Dank je wel voor alles...'

'Geen dank.'

Hij boog zich over haar heen en kuste haar. Ze noemden de baby Isabelle. 's Ochtends kondigde Julian aan dat het 'zijn' baby was, helemaal van hem en ze moesten het aan hem vragen als ze de baby wilden vasthouden. Hij had haar steeds in zijn armen, met alle tederheid van een nieuwe vader. Hij bezat alle gevoelens die Phillip nooit had gehad, alle zachtheid en alle liefde. Hij was dol op zijn kleine zusje. En naarmate hij ouder werd, ontstond er een band tussen hen tweeën waar niemand tussen kon komen. Isabelle was dol op Julian en hij bleef haar liefdevolle broer en meest fanatieke beschermer. Zelfs hun ouders konden daar niet tussen komen en ze leerden al heel snel het ook niet eens te proberen. Isabelle was van Julian en omgekeerd.

21

Phillip studeerde in de zomer van 1962 in Cambridge af en niemand van het gezin was verbaasd toen hij aankondigde dat hij bij Whitfield in Londen wilde gaan werken. Het enige dat wel verrassend was, was dat hij tegenover iedereen aankondigde dat hij de winkel ging leiden.

'Dat denk ik niet, lieveling,' zei Sarah kalm. 'Je moet de zaak eerst leren kennen.' Hij had tijdens de zomermaanden cursussen in economie en emology, edelsteenkunde, gevolgd en hij vond dat hij alles wist dat hij voor Whitfield nodig had.

'Je moet je eerst door Nigel laten uitleggen hoe alles werkt.' William was het volkomen met haar eens en Phillip was woedend.

'Ik weet meer dan die uitgedroogde pruim in zijn hele leven zal weten,' beet hij hen toe en Sarah werd erg boos.

'Dat denk ik niet. En als je je niet inhoudt ten opzichte van hem en hem niet met het nodige respect tegemoet treedt, laat ik je helemaal niet bij Whitfield werken, is dat duidelijk? Met jouw houding, Phillip, zul je geen aanwinst voor het bedrijf zijn.' Hij was een paar dagen later nog steeds woedend op haar, maar hij stemde erin toe voor Nigel te werken. Een tijdje tenminste en daarna wilde hij de zaak nader overwegen.

'Dat is belachelijk,' raasde Sarah naderhand. 'Hij is tweeëntwintig, goed, bijna drieëntwintig, maar hoe komt hij op het idee dat hij meer weet dan Nigel? Hij zou de grond moeten kussen waarop de man loopt.'

'Phillip kust niemands voeten,' zei William naar waarheid, 'behalve als hij ermee krijgt wat hij hebben wil. Nigel is voor hem van geen enkele waarde. Ik ben bang dat Nigel geen gemakkelijke tijd tegemoet gaat met Phillip.' Voordat Phillip in juli begon, waarschuwden ze Nigel dat hij de baas was en wanneer hij het gevoel had dat hun zoon niet te regeren was, hij toestemming had hem te ontslaan. Hij was diep onder de indruk van hun vertrouwen in hem.

Zijn verhouding met Phillip leek het daaropvolgende jaar ook op een soort spitsroeden lopen en er waren ogenblikken waarop hij hem met liefde de nek had omgedraaid. Maar hij moest toegeven dat het zakeninstinct van de jongen uitstekend was, dat hij soms goede ideeën had en hoewel hij hem als mens niet bepaald prettig vond, dacht hij dat hij uiteindelijk voor de zaak wel goed zou zijn. Het ontbrak hem aan de fantasie en het gevoel voor ontwerpen dat zijn moeder bezat, maar hij had alle scherpzinnigheid van zijn vader. Dat had hij getoond in zijn hulp om Whitfield te leiden.

Williams gezondheid was de afgelopen zes tot zeven jaar allesbehalve goed geweest. Hij had reumatiek gekregen op de plekken van zijn oude wonden en Sarah had met hem alle mogelijke specialisten afgelopen, maar ze konden hem niet meer helpen. Hij had zoveel geleden en was zo lang gemarteld dat er nu weinig meer aan te doen was. William droeg het moedig. Op zijn zestigste verjaardag in 1963 leek hij wel tien jaar ouder en Sarah maakte zich zorgen. Isabelle was toen zeven jaar en een kleine feeks. Ze had het donkere haar van Sarah en dezelfde groene ogen, maar ze had een eigen persoonlijkheid en een aard die iedere vorm van tegenspraak tartte. Isabelles wil was wet wat haar betreft en niemand hoefde een poging te doen haar van het tegendeel te overtuigen. De enige die haar ooit van gedachten kon laten veranderen was haar broer Julian, die dol op haar was. En ze hield met dezelfde onvoorwaardelijke overgave van hem maar ze deed desondanks precies wat ze zelf wilde.

Julian was dertien en hij had nog steeds hetzelfde gemakkelijke karakter dat hij als baby had gehad. Wat Isabelle ook deed, tegen hem of een ander, hij genoot ervan. Wanneer ze aan zijn haar trok, wanneer ze tegen hem schreeuwde, wanneer ze dingen pakte die hem dierbaar waren en in een boze bui kapot gooide, hij kuste en kalmeerde haar, vertelde haar hoeveel hij van haar hield en uiteindelijk werd ze weer rustig. Sarah bewonderde zijn geduld. Er waren ogenblikken dat ze de neiging kreeg haar eigen dochter de nek om te draaien. Ze was mooi en bekoorlijk, maar ze was absoluut geen gemakkelijk mens in de omgang.

'Wat heb ik gedaan om dit allemaal te verdienen?' vroeg ze William meer dan eens. 'Wat heb ik ooit gedaan om zulke moeilijke kinderen te krijgen?' Phillip was al jaren een nagel aan haar doodskist en Isabelle kon haar razend maken. Maar Julian maakte alles goed, smeerde balsem op alle wonden, hij beminde, kuste, zorgde en hij deed precies de juiste dingen. Hij leek op William.

Hun zaken liepen nog steeds uitstekend. Sarah bleef het druk hebben met beide winkels maar als het even kon bracht ze ook tijd bij haar kinderen door, terwijl ze aan sieraadontwerpen werkte en de markt afsnuffelde om mooie stenen op te sporen. Ze kocht nog steeds af en toe zeldzame en heel indrukwekkende antieke stukken. Ze waren ondertussen de favoriete juwelier van de koningin geworden en ook van veel bekende mensen in beide steden. Ze vond het leuk zoals Julian tegenwoordig haar schetsen bestudeerde en hier en daar veranderingetjes aanbracht die aanzienlijke verbeteringen inhielden. Af en toe ontwierp hij zelf iets, volkomen anders dan haar stijl maar toch heel mooi. Ze had onlangs een van zijn ontwerpen laten maken en droeg deze ook. Julian had het schitterend gevonden. Phillip had totaal geen interesse in ontwerpen en hield zich bezig met de zakelijke kant van hun werk. Julian had een ware hartstocht voor sieraden. William zei vaak dat ze elkaar later goed zouden aanvullen, als ze elkaar tenminste niet voor die tijd om het leven hadden gebracht, voegde Sarah eraan toe. Ze had er geen idee van hoe Isabelle in het geheel zou passen, alleen dat ze een heel rijke, tolerante echtgenoot zou moeten hebben, die haar een deel van iedere dag toestond haar woedeuitbarstingen de vrije loop te laten. Sarah probeerde altijd geduldig met haar te zijn en haar uit te leggen waarom ze niet alles kon doen wat ze wilde, maar het was altijd Julian die haar tot rede kon brengen, die haar kon kalmeren en laten luisteren.

'Hoe is het mogelijk dat ik maar één redelijk kind heb?' klaagde Sarah op een middag eind november tegen William.

'Misschien heb je tijdens je zwangerschap een belangrijke vitamine gemist,' plaagde hij terwijl zij de radio in de keuken van het château aanzette. Ze waren net terug van een bezoek aan weer een andere arts voor hem in Parijs. Hij had een warm klimaat aangeraden en veel goede zorg en ze stond op het punt een reis naar het Caribisch gebied te boeken, of misschien zelfs naar Californië, naar haar zuster.

Ze schrokken allebei toen ze het nieuws hoorden. President Kennedy was doodgeschoten. Terwijl ze luisterden en het nieuws de daaropvolgende dagen volgden, waren ze evenals de rest van de wereld, diep geschokt. Het was allemaal zo ongelooflijk, en die arme vrouw met haar twee kindjes. Sarah huilde toen ze naar het journaal keken en ze begrepen niet dat zoiets in deze wereld kon gebeuren. Ze hadden ergere dingen meegemaakt in hun leven, de oorlog, het gemartel in de concentratiekampen... maar toch, ze rouwden om het verlies van deze ene man. Het wierp bijna tot Kerstmis een schaduw over hun doen en laten en dat van de wereld.

Ze namen tijdens de vakantie een kijkje in de winkel in Londen om te zien hoe het met Phillip ging en ze waren blij dat hij met Nigel overweg kon. Hij was intelligent genoeg om in te zien hoe waardevol Nigel voor hen was en sprak hem minder tegen. Hij scheen zijn eigen plekje in Whitfield gevonden te hebben. Hun verkoopcijfers met Kerstmis waren meer dan schitterend, wat ook in Parijs het geval was. In februari maakten Sarah en William eindelijk de reis die ze al zo lang wilden maken. Ze gingen een maand weg naar Zuid-Frankrijk. In het begin was het fris, maar van daaruit gingen ze naar Marokko en kwamen ze via Spanje terug waar ze vrienden opzochten. Overal waar ze naar toe gingen, plaagde Sarah William dat hij een Whitfield moest openen. Ze maakte zich veel zorgen om hem. Hij zag er zo moe en bleek uit en hij had tegenwoordig zo veel pijn. Twee weken na hun thuiskomst voelde William zich ondanks hun fijne vakantie moe en zwak en Sarah was doodsbenauwd.

Toen ze op het château waren, kreeg hij een lichte hartaanval. Hij had gezegd dat hij zich na het eten niet zo prettig voelde en dacht dat zijn maag een beetje van streek was. Toen kreeg hij pijn op zijn borst en Sarah belde, meteen de dokter. Die kwam direct uit het ziekenhuis, veel sneller dan toen Isabelle geboren werd. Tegen die tijd voelde William zich een beetje beter. Toen hij de volgende dag werd onderzocht, zeiden ze dat het een lichte hartaanval was geweest, de arts noemde het 'een soort waarschuwing'. Hij legde Sarah uit dat William tijdens de oorlog zoveel had doorstaan dat het zijn hele lichaam had overbelast. De pijn die hij nu had, vormde alleen maar extra belasting.

Hij zei dat William heel erg voorzichtig moest zijn, een rustig leven moest leiden en goed moest oppassen. Ze was het er zonder aarzeling mee eens dat hij dit niet deed, hoewel William dat tegensprak.

'Wat een onzin! Je denkt toch niet dat ik dat allemaal heb overleefd om de rest van mijn leven in een hoekje onder een deken te slijten. Allemachtig, Sarah, dat was niets. Iedereen heeft wel eens zo'n soort aanval.'

'Nou, maar jij niet. Ik wil niet dat jij jezelf uitput. Ik heb je de komende veertig jaar nog nodig, dus je kunt je verdomme maar beter koest houden en naar de dokter luisteren.'

'Kletskoek!' zei hij en keek geïrriteerd terwijl ze tegen hem lachte, opgelucht dat hij zich nu beter voelde, maar ze zou er wel voor zorgen dat hij het rustig aan deed. Ze liet hem daarna de hele maand april thuisblijven. Ze maakte zich voortdurend zo ongerust om hem dat ze er misselijk van werd. Ze werd ook misselijk van Phillips houding ten opzichte van zijn vader. De andere twee kinderen waren dol op hem, Isabelle aanbad hem letterlijk. Ze kwam elke dag na schooltijd bij hem zitten om hem voor te lezen en Julian deed alles wat hij kon om hem te vermaken. Phillip was een keer uit Engeland komen vliegen om hem op te zoeken, en hij had daarna nog een keertje opgebeld. Volgens de laatste krantenberichten had hij het te druk met het achterna zitten van debutanten om zich om zijn vader te bekommeren.

'Hij is het meest zelfzuchtige wezen dat ik ken,' raasde Sarah tegen Emanuelle die hem altijd verdedigde. Ze was zo dol op de kleine Phillip geweest dat ze zijn fouten minder duidelijk zag dan de anderen. Nigel had er met gemak een stel kunnen noemen, maar desondanks scheen hij een soort relatie met hem te hebben opgebouwd waarbij ze goed konden samenwerken. Sarah was daar dankbaar voor, maar ze was van streek door zijn gebrek aan aandacht voor zijn vader. Toen hij was gekomen, had hij haar vol ontzetting aangekeken en verteld dat ze er beroerder uitzag dan zijn vader.

'Je ziet er vreselijk uit, moeder,' zei Phillip koeltjes.

'Dank je wel,' Sarah was gekwetst door zijn opmerking.

Emanuelle vertelde haar hetzelfde toen ze de eerstvolgende keer daarna naar Parijs kwam. Ze was vrijwel groen en doodsbleek. Emanuelle maakte zich zorgen om haar. Sarah was erg geschrokken van Williams hartaanval. Ze wist één ding zeker over haar leven en dat was dat ze niet zonder hem kon leven.

Tegen juni was alles, op het eerste gezicht althans, weer normaal. William had natuurlijk nog pijn, maar hij had zich erin geschikt, klaagde weinig en zag er gezonder uit dan voor zijn 'probleempje' zoals hij het noemde.

Sarahs problemen leken te groeien. Het was zo'n tijd waarin niets goed ging en ze zich nooit prettig voelde. Ze had rugpijn en buikpijn en voor het eerst in haar leven vreselijke hoofdpijn. Het was zo'n periode waarin de stress van de afgelopen maanden in alle hevigheid op haar afkwam.

'Je hebt vakantie nodig,' zei Emanuelle tegen haar. Ze wilde eigenlijk naar Brazilië en Columbia om naar smaragden te kijken, maar ze dacht niet dat William dat aan zou kunnen. En ze wilde hem ook niet alleen laten.

Ze sprak er de volgende middag met hem over en hij hield zich op de vlakte. Hij vond dat ze er niet best uitzag en dacht dat de reis ook voor haar teveel zou zijn. 'Waarom gaan we in plaats daarvan niet naar Italië? Kunnen we voor de verandering eens sieraden van een ander kopen.' Ze lachte, maar ze moest toegeven dat ze het een leuk voorstel vond. Ze had een nieuwe start nodig, ze had zich de laatste tijd zo lusteloos gevoeld. Haar menopauze was begonnen en dat gaf haar het gevoel oud en onaantrekkelijk te zijn. De reis naar Italië maakte haar weer jong en ze genoten van de herinnering aan zijn aanzoek in Venetië. Het leek allemaal zo lang geleden. Het leven was grotendeels goed voor hen geweest en de jaren waren voorbij gevlogen. Haar ouders leefden allang niet meer, haar zuster was een nieuw leven begonnen en Sarah had jaren geleden gehoord dat Freddie omgekomen was bij een auto-ongeluk in Palm Beach nadat hij uit de Pacific was teruggekeerd. Het maakte allemaal deel uit van een ander leven, een leven van gesloten boeken. William vormde nu al jarenlang haar hele leven. William... en de kinderen... en de winkels... Ze voelde zich als herboren toen ze van de reis terugkwam, maar was humeurig vanwege het feit dat ze dikker was geworden na twee weken pasta gegeten te hebben.

Ze bleef nog een maand lang zwaarder worden. Ze wilde een keer naar de dokter gaan, maar scheen er nooit tijd voor te hebben en ze voelde zich verder goed, veel beter dan twee maanden daarvoor. Maar plotseling voelde ze toen ze op een avond met hem in bed lag een vreemd, maar vertrouwd gevoel.

'Wat was dat?' vroeg ze aan hem alsof hij het ook gevoeld had.

'Wat was wat?'

'Er bewoog iets.'

'Ik.'

Toen draaide hij zich om en glimlachte tegen haar. 'Waarom ben je vanavond zo zenuwachtig? Ik dacht dat we daar vanochtend al iets aan hadden gedaan.' Dat was tenminste niet veranderd, ook al was zij dat wel. Ze voelde zich nu prettiger. Dankzij William was de tijd in Italië bijzonder romantisch geweest.

Ze zei niets meer tegen hem, maar de volgende ochtend ging ze direct naar de dokter in La Marolle. Ze beschreef al haar symptomen en het feit dat ze ervan overtuigd was geweest dat ze vier maanden geleden met de menopauze was begonnen. Verder beschreef ze het gevoel dat ze de vorige avond in bed had gehad toen ze naast William had gelegen.

'Ik weet dat het gek klinkt,' zei ze, 'maar het voelde... het voelde als een baby...' Ze voelde zich net als zo'n oud mannetje zonder benen dat denkt dat zijn knie jeukt.

'Het is niet onmogelijk. Ik heb verleden week een bevalling gedaan bij een vrouw van zesenvijftig. Het was haar achttiende kind,' zei hij opgewekt terwijl Sarah kreunde bij dat idee. Ze was dol op de kinderen die ze had, hoe lastig ze ook waren, en er was een tijd geweest dat ze er meer had willen hebben, maar die tijd was voorbij. Ze was bijna achtenveertig jaar en William had haar nodig, ze was gewoon te oud om nog een baby te kunnen krijgen. Isabelle zou die zomer acht worden en dat was hun baby.

'Uwe Genade,' zei de arts officieel terwijl hij opstond om haar na het onderzoek aan te kijken, 'ik kan u mededelen dat u inderdaad in verwachting bent.' Heel even had hij zelfs gedacht dat het misschien een tweeling zou zijn, maar hij was er nu van overtuigd dat dit niet het geval was. Het was er maar één, maar wel een stevige. 'Ik denk dat hij zo rond Kerstmis wordt geboren.'

'Dat meent u niet.' Ze keek geschrokken, werd even bleek en voelde zich duizelig.

'Ik meen het werkelijk, ik ben er zeker van.' Hij glimlachte. 'Ik weet zeker dat de hertog er blij mee zal zijn.' Maar zelfs dat wist ze dit keer niet zeker. Misschien zou hij er na zijn hartaanval anders over denken. Ze kon het zich nu zelfs niet voorstellen. Ze zou achtenveertig jaar zijn wanneer dit kind geboren werd en hij zou eenenzestig zijn. Wat belachelijk. En plotseling wist ze heel zeker dat ze deze baby niet kon krijgen.

Ze bedankte de arts en reed peinzend terug naar het château. Wat zou ze doen en wat moest ze tegen William zeggen? De hele gedachte deprimeerde haar hevig, nog meer toen ze dacht dat de menopauze was begonnen. Dit was belachelijk. Het was verkeerd op hun leeftijd. Ze kon het niet nog eens doen. En ze vermoedde dat hij er vermoedelijk net zo over dacht. Ze bedacht dat de baby op haar leeftijd misschien niet eens normaal zou zijn. Ze overwoog voor het eerst in haar leven een abortus.

Ze vertelde het William die avond na het eten en hij luisterde rustig naar al haar bezwaren. Hij hielp haar herinneren dat zijn ouders net zo oud waren geweest toen hij was geboren en dat het hem noch hen kwaad had gedaan, maar hij begreep ook hoe overstuur Sarah was. Ze was vooral geschrokken. Ze had vier kinderen gehad, één was overleden, één was een late verrassing geweest... en nu dit, zo onverwacht, zo laat en toch was het in zijn ogen zo'n groot geschenk - op welk tijdstip dan ook - dat hij niet zou weten hoe ze het zouden kunnen weigeren. Maar hij liet haar uitpraten en lag die avond naast haar en hield haar tegen zich aan. Hij was een beetje geschrokken van haar gevoelens, maar vroeg zich ook af of ze alleen maar bang was. Ze had vroeger heel wat te verduren gehad en het zou nu misschien nog moeilijker zijn.

'Wil je dit kind echt niet?' vroeg hij verdrietig terwijl hij die avond zoals altijd wanneer ze gingen slapen met zijn armen om haar heen geslagen lag. Hij was teleurgesteld dat ze het niet scheen te willen, maar hij wilde niet aandringen.

'Jij wel?' Ze beantwoordde zijn vraag met een wedervraag, omdat ze het zelf eigenlijk ook niet wist.

'Ik wil wat goed voor jou is, liefje. Ik leg me neer bij jouw beslissing.'

Toen ze hem dat hoorde zeggen, sprongen de tranen haar in de ogen, hij was altijd zo lief voor haar, stond altijd voor haar klaar en dat maakte hem nog waardevoller. 'Ik weet niet wat ik moet doen... wat goed is... aan de ene kant wil ik het wel... en aan de andere kant niet...'

'Zo dacht je er de laatste keer ook over,' hielp hij haar herinneren.

'Ja, maar toen was ik veertig... nu ben ik tweehonderd.' Hij lachte zachtjes om haar en ze glimlachte door haar tranen heen. 'Het is allemaal jouw schuld. Je bent de schrik van de buurt,' zei ze en hij lachte. 'Het is nog een wonder dat ze je los laten rondlopen.' Maar hij vond het heerlijk om te horen en dat wist ze. De volgende dag maakten ze een lange wandeling over hun grondgebied en ze kwamen onwillekeurig bij Lizzies graf terecht. Daar stonden ze stil en ze veegde wat bladeren opzij. Ze knielde even neer, ruimde wat op en voelde zich toen ineens heel dicht bij haar. Ze keek naar William die verdrietig op haar neerkeek.

'Sarah, kunnen we hierna... werkelijk een leven nemen? ... hebben we daar het recht toe?' Plotseling herinnerde ze zich weer het gevoel van Lizzie in haar armen... twintig jaar later... het kind dat God hen had afgenomen en nu gaf Hij haar een ander. Had ze het recht om dat geschenk in twijfel te trekken? En wie was zij, nadat ze William bijna was kwijtgeraakt, om te beslissen wie er mocht leven en wie niet? Plotseling werd ze door gevoelens overmand en wist ze wat ze wilde. Ze omhelsde hem en begon te huilen, om Lizzie, om hem, om zichzelf, om de baby die ze bijna had vermoord... alleen wist ze diep in haar hart dat ze dat niet kon. 'Het spijt me zo... het spijt me zo, lieveling...'

'Sst... het is goed... alles is nu in orde.' Ze zaten lange tijd bij elkaar, praatten over Lizzie en hoe lief ze was geweest, over dit nieuwe kind en de kinderen die ze hadden en hoe gezegend ze waren. Daarna gingen ze langzaam terug naar het château, zij naast hem en hij in zijn rolstoel. Ze voelden een vreemd vredig gevoel en waren vol hoop over de toekomst.

'Wanneer zei je ook weer dat de baby zou komen?' vroeg hij en voelde zich plotseling heel trots en erg tevreden terwijl hij tegen Sarah glimlachte.

'De arts zei rond Kerstmis.'

'Mooi,' zei hij gelukkig. En toen grinnikte hij. 'Ik sta te popelen om het Phillip te vertellen.' Ze lachten zoals ze nu al vijfentwintig jaar deden.

22

Dit keer bleef Sarah tijdens haar zwangerschap dichtbij het château, ze kon van daaruit haar zaken afhandelen en ze wilde niet voor gek lopen in Londen of Parijs. Want wat William ook zei over de leeftijd van zijn ouders, ze voelde zich toch opgelaten over haar late zwangerschap, hoewel ze moest toegeven dat ze ervan genoot.

Uiteraard was Phillip werkelijk woedend geweest toen ze het hem vertelden. Hij zei dat het het meest onbeschaafde was dat hij ooit had gehoord en zijn vader lachte hem luidkeels uit. De andere kinderen vonden het allebei leuk. Julian was dol enthousiast en Isabelle kon, evenals Sarah, haar ongeduld om met de baby te spelen maar met moeite bedwingen.

Ze ontwierp een paar speciale sieraden voor Kerstmis en was erg tevreden over de manier waarop ze werden gemaakt. Nigel en Phillip kochten een paar uitstekende nieuwe stenen en ze was bijzonder onder de indruk van hun keuzes.

Dit keer verzette ze zich niet tegen William toen hij zei dat ze de baby niet thuis kon krijgen. Ze gingen naar Parijs en ze liet zich twee dagen voordat ze uitgeteld was, in het ziekenhuis in Neuilly inschrijven. William zei dat ze na haar vertoning met Isabelle die binnen tien minuten kwam, blij mocht zijn dat hij haar nog zoveel tijd gaf. Ze vond het erg vervelend daar naartoe te moeten en ze hield vol dat ze twee keer zo oud was dan welke andere moeder dan ook. Maar in zekere zin, vonden ze het beiden grappig, William zat uren bij haar, speelde kaart en praatte over de zaak. Julian en Isabelle waren met het personeel op het château gebleven. Het was al een week na Kerstmis.

Op Nieuwjaarsdag dronken Sarah en William champagne. Ze lag er toen al vijf dagen en had er meer dan genoeg van. Ze zei dat als de baby de volgende dag niet zou komen, ze naar het château terug zou gaan. Hij dacht niet dat het haar kwaad zou doen, maar die middag braken haar vliezen, en tegen de avond waren de weeën al hevig en keek ze bijzonder wazig. Ze waren net gekomen om haar weg te halen, toen ze zijn hand beetpakte en hem aankeek. 'Dank je wel... dat ik de baby... kan krijgen.' Hij had erg graag bij haar willen blijven, maar de artsen hadden daar bezwaar tegen. Dat was tegen de regels van het ziekenhuis en gezien de leeftijd van Madame en het hoge risico, vonden ze het beter dat hij ergens anders wachtte.

Tegen middernacht had hij nog niets gehoord en tegen vier uur in de ochtend begon hij in paniek te raken. Ze was toen zes uur weg en dat was vreemd nadat Isabelle zo snel was gekomen, maar elke baby scheen anders te zijn.

Hij ging naar de receptie en vroeg de zuster voor de zoveelste keer of ze iets had gehoord en wenste dat hij naar Sarah toe kon en haar zelf kon zien. Maar er werd hem verteld dat er geen nieuws was en ze zouden het hem laten weten zodra zijn vrouw de baby had gekregen.

Toen de arts tegen zeven uur in de ochtend eindelijk kwam, was William op van de zenuwen. Hij had alles gedaan wat hij kon bedenken om de tijd door te komen, zelfs gebeden. Hij vroeg zich zelfs af of hij gek was geweest om haar deze baby te laten krijgen. Misschien was het teveel voor haar. Stel dat het haar het leven kostte?

De arts keek ernstig toen hij de kamer binnenkwam en William wachtte angstvallig af.

'Is er iets gebeurd?'

'Nee.' Hij schudde vastbesloten zijn hoofd. 'Het gaat naar omstandigheden heel goed met de Vrouwe. U heeft een pracht van een zoon, Monsieur. Een hele grote jongen, meer dan tien pond. Ik heb hem alleen met de keizersnede moeten halen. Uw vrouw heeft erg haar best gedaan om op de natuurlijke wijze te bevallen, maar het lukte haar eenvoudig niet.' Het was net als toen Phillip werd geboren en hij herinnerde zich hoe afschuwelijk dat was geweest. De arts had toen met een keizersnede gedreigd. Ze had dat weten te ontlopen en vijf kinderen gekregen. Maar nu waren Sarahs vruchtbare dagen op haar achtenveertigste eindelijk voorbij. Het was een bewonderenswaardige carrière. William glimlachte opgelucht en keek de arts aan.

'Is alles goed met haar?'

'Ze is heel moe... En ze zal pijn van de operatie krijgen... We zullen natuurlijk voor haar doen wat we kunnen... om het haar zo prettig mogelijk te maken. Ze kan over een dag of veertien naar huis.' Hij verliet de kamer en William bleef over haar zitten nadenken, hoeveel ze voor hem betekende en de kinderen die ze had gekregen... en nu deze baby.

Aan het eind van de middag kreeg hij haar eindelijk weer te zien en ze was nog half in slaap, maar ze glimlachte tegen hem en wist dat ze een baby had gehad.

'Het is een jongen,' fluisterde ze en hij knikte glimlachend en kuste haar. 'Is dat goed?'

'Het is geweldig,' stelde hij haar gerust en ze dommelde weer weg, toen deed ze plotseling haar ogen open. 'Kunnen we hem Xavier noemen?' vroeg ze.

'Goed,' hij was het met haar eens, maar ze herinnerde zich er naderhand niets meer van, hoewel ze zei dat ze het wel een heel leuke naam vond. Ze noemden hem Xavier Albert, naar zijn neef wijlen de koning, de vader van koningin Elisabeth op wie William altijd heel erg gesteld was geweest.

Ze bleef drie hele weken in het ziekenhuis en ze kwamen triomfantelijk met de baby thuis hoewel William haar ongenadig plaagde met het feit dat ze nu geen baby's meer kon krijgen. Hij zei dat hij dit vreselijk vond en dat hij had gehoopt dat ze hun zesde kind op haar vijftigste verjaardag gekregen zouden hebben. 'We kunnen natuurlijk altijd adopteren,' zei hij op de terugweg naar het château en daarop dreigde ze met een echtscheiding.

De kinderen waren verrukt van Xavier. Het was een grote en tevreden baby met een gemakkelijke aard. Hij scheen zich door niets uit het veld te laten slaan en vond iedereen aardig, maar hij had niet de uitstraling van zijn broer Julian. Die bezat een open, gelukkige aard. Hij had een eigen persoonlijkheid, gelukkig niet in die mate als zijn zuster.

Tegen de volgende zomer werd Xavier voortdurend door iedereen overal naartoe gesleept. Hij was altijd in iemands armen of werd ergens mee naartoe genomen door Julian, Isabelle of zijn ouders.

Sarah ging minder in de baby op dan ze wel gewild had. William was niet in orde en tegen het eind van de zomer, vergde hij al haar aandacht. Zijn hart speelde weer op en de arts in La Marolle zei dat hij niet tevreden over hem was. Zijn artritis werd steeds erger.

'Het is zo'n onzin om jou zo tot last te zijn,' klaagde hij en nam Xavier met zich mee naar bed wanneer hij maar kon, maar meestal had hij teveel pijn om echt van hem te kunnen genieten.

Kerstmis was dat jaar triest en geforceerd. Sarah was in twee maanden al niet meer in Parijs geweest en sinds de zomer niet meer in Londen. Ze kon op dat ogenblik ook niet voor de zaak zorgen en ze moest Nigel, Phillip en Emanuelle vertrouwen dat die het voor haar deden. Ze wilde nu alleen maar al haar aandacht aan William schenken.

Julian bracht iedere seconde van zijn vakantie bij hem door. Zelfs Phillip kwam op Kerstavond uit Londen overvliegen. Ze hadden een gezellig diner in de eetkamer en konden zelfs naar de kerk, hoewel William zich niet goed genoeg voelde om mee te gaan. Phillip merkte dat hij gekrompen scheen te zijn. Hij zag er teer en uitgemergeld uit, maar zijn geest, zijn kracht, zijn charme en zijn gevoel voor humor waren nog aanwezig. Op zijn eigen manier was hij een groot man en dat drong die dag ook even tot Phillip door.

Op kerstdag kwam Emanuelle uit Parijs en ze zei niet tegen Sarah hoe ze geschrokken was van Williams uiterlijk, maar ze huilde de hele terugweg naar Parijs.

Phillip vertrok de volgende ochtend. Julian ging in Courchevel skiën, maar hij wilde eigenlijk niet weg en zei tegen zijn moeder dat als ze hem nodig had, hij direct terug zou komen. Ze hoefde hem alleen maar te bellen. Isabelle vertrok om de rest van de vakantie bij een vriendin in Lyon door te brengen die ze de vorige zomer had ontmoet. Het was een groot avontuur voor haar en de eerste keer dat ze zo lang van huis weg zou zijn. Sarah vond dat ze op negenjarige leeftijd oud genoeg was om het te kunnen doen. Ze zou over een week thuiskomen en dan zou haar vader zich misschien beter voelen.

Helaas ging hij iedere dag achteruit. Op Nieuwjaarsdag was hij te zwak om Xaviers eerste verjaardag te kunnen vieren. Sarah had een taartje voor hem gebakken en zong 'lang zal hij leven' voor hem tijdens de lunch, maar daarna rende ze weer naar boven om bij William te zijn.

Hij sliep hoofdzakelijk de laatste paar dagen, maar hij deed zijn ogen open toen hij haar hoorde binnenkomen, hoe zachtjes ze het ook probeerde te doen. Hij wilde gewoon graag zeker weten dat ze ergens bij hem in de buurt was. Ze dacht er toen over om hem in het ziekenhuis te laten opnemen, maar de arts zei dat dit geen zin had. Ze konden toch niets voor hem doen. Het lichaam dat vijfentwintig jaar tevoren zo gehavend was, liet het afweten, de onderdelen waren zo beschadigd dat ze slechts tijdelijk te repareren waren geweest en hadden gefunctioneerd, maar daar kwam nu een eind aan. Sarah moest er niet aan denken. Ze wist hoe sterk zijn geest was en dat hij uiteindelijk weer zou herstellen.

De avond van Xaviers verjaardag lag ze rustig naast William in bed en hield hem tegen zich aan. Ze voelde hoe hij zich aan haar vastklampte, bijna als een kind, net zoals Lizzie had gedaan en toen wist ze het. Ze hield hem dicht tegen zich aan, dekte hem met dekens toe en probeerde hem alle liefde en kracht te schenken die ze had. Vlak voor zonsopgang, keek hij haar aan, kuste haar lippen en zuchtte. Ze kuste hem zachtjes op zijn gezicht terwijl hij zijn laatste adem uitblies en zachtjes stierf in de armen van de vrouw die van hem hield.

Ze zat lange tijd met hem in haar armen terwijl de tranen over haar gezicht stroomden. Ze wilde hem niet laten gaan, niet zonder hem leven. Lange tijd wilde ze met hem meegaan, maar toen hoorde ze Xavier in de verte huilen en ze besefte dat ze het niet kon doen. Het leek alsof hij wist dat zijn vader er niet meer was en wat een vreselijk verlies dit voor hem was, voor hen allen trouwens.

Sarah legde hem voorzichtig neer en kuste hem nog een keer. En toen de zon opkwam en het licht aarzelend door de kamer scheen, verliet ze hem en deed huilend zachtjes de deur dicht. De hertog van Whitfield was niet meer. En zij was weduwe.

23

De begrafenis was triest en plechtig in de kerk van La Marolle. Het plaatselijke koor zong 'Ave Maria' terwijl Sarah naast haar kinderen zat. Er waren goede vrienden uit Parijs gekomen, maar de echte herdenkingsdienst zou vijf dagen later in Londen worden gehouden.

Ze begroeven hem naast Lizzie op het Château de la Meuze en zij en Phillip hadden er de hele avond woorden over, omdat hij beweerde dat de hertogen van Whitfield al zeven eeuwen lang op Whitfield waren begraven. Maar ze stemde er niet mee in. Ze wilde hem hier hebben, bij haar en hun dochter, op de plek waarvan hij hield en waar hij met Sarah had geleefd en gewerkt.

Ze liepen zwijgend de kerk uit terwijl ze Isabelles hand vasthield en Julian zijn arm om haar heen sloeg. Emanuelle was uit Parijs gekomen en ze liep aan Phillips arm de kerk uit. Het was een klein groepje en Sarah diende naderhand voor iedereen de lunch op in het château. De plaatselijke bevolking kwam condoleren en Sarah nodigde hen ook uit voor de lunch, de mensen die voor hem hadden gewerkt, hem hadden gekend en van hem hadden gehouden. Ze kon zich geen leven zonder hem voorstellen. Ze zag er als verdoofd uit toen ze door de zitkamer liep, mensen wijn aanbood, handen schudde, luisterde naar verhalen over Monsieur le Duc. Dit was zijn eigenlijke leven geweest, het leven dat ze zesentwintig jaar hadden opgebouwd en gedeeld. Het was onmogelijk te begrijpen dat het nu voorbij was.

Nigel was ook uit Londen overgevlogen. Ook hij huilde tijdens de begrafenis, evenals Sarah, terwijl Julian haar tegen zich aan hield. Het was meer dan ze kon verdragen om hem hier naast Lizzie te zien. Het leek pas gisteren dat ze hier waren geweest en erover hadden gepraat... over haar... en over het krijgen van Xavier die nu zo'n bron van vreugde vormde. De tragedie was dat hij zijn vader nooit zou kennen. Hij zou twee broers hebben die voor hem zorgden en een moeder en een zuster die dol op hem waren, maar hij zou nooit de man kennen die William was geweest. Die gedachte verscheurde haar inwendig.

Twee dagen later reisden ze allemaal naar Londen voor de herdenkingsdienst. Die was vol pracht en praal en plechtigheden. Al zijn familieleden waren aanwezig, evenals de koningin en haar kinderen. Daarna reden ze allemaal naar Whitfield waar vierhonderd mensen op de thee kwamen. Sarah voelde zich een automaat toen ze iedereen de hand drukte en ze draaide zich plotseling om toen ze achter zich iemand 'Uwe Genade' hoorde zeggen en een mannenstem hoorde antwoorden. Eén krankzinnig ogenblik dacht ze dat William de kamer was binnengekomen, maar ze schrok ervan toen ze zag dat het Phillip was. En voor het eerst besefte ze dat haar zoon nu hertog was.

Het was een moeilijke tijd voor hen allemaal, een tijd die ze nooit meer zouden vergeten. Ze wist niet waar ze naartoe moest, of wat ze moest doen om aan de smart te ontkomen die ze voelde. Als ze naar Whitfield ging, voelde ze hem daar en op het château zou het nog erger zijn. Als ze in het hotel in Londen ging logeren, zou ze ook alleen maar aan hem denken en de flat in Parijs joeg haar angst aan. Ze waren daar zo gelukkig geweest en ze hadden in het Ritz Hotel gelogeerd tijdens hun huwelijksreis... Ze kon nergens naartoe en zich nergens verbergen. Hij was overal, in haar hart, in haar ziel, in haar geest en in hen allen wanneer ze naar haar kinderen keek.

'Wat ga je doen?' vroeg Phillip rustig toen ze op een dag op Whitfield naar buiten zat te kijken. Ze had er geen idee van en plotseling gaf ze geen zier meer om de zaak. Ze had hem die met alle plezier zo geschonken. Maar hij was pas zesentwintig, hij moest nog veel leren en Julian was nog maar vijftien, zelfs al wilde hij later de winkel in Parijs leiden.

'Ik weet het niet,' zei ze eerlijk. Hij was een maand dood en ze kon nog steeds niet goed nadenken. 'Ik blijf maar piekeren, maar ik kan het niet. Ik weet niet waar ik naartoe moet, of wat ik moet doen. Ik blijf me afvragen wat hij gewild zou hebben dat ik deed.'

'Ik denk dat hij gewild zou hebben dat je verder ging,' zei Phillip eerlijk, 'met alles... de zaak, bedoel ik... en alles wat je altijd met hem deed. Je kunt niet zomaar ophouden met leven.' Er waren tijden dat de verleiding groot was.

'Soms zou ik dat wel willen.'

'Dat weet ik, maar dat kun je niet doen,' zei hij rustig. 'We hebben allemaal een taak in het leven.' En de zijne was zwaarder dan die van de meesten nu. Hij had Whitfield geërfd, Julian zou er nooit een deel van hebben. Hij zou het château beheren dat hij met Isabelle en Xavier moest delen. Dat was de onrechtvaardigheid van het Engelse systeem. Phillip had nu ook de last op zijn schouders die de titel met zich meebracht. Zijn vader had zich netjes en stijlvol van zijn taak gekweten, maar Sarah was in dit opzicht niet zo overtuigd van Phillip. 'En jij?' vroeg ze hem toen vriendelijk. 'Wat ga jij nu doen?'

'Hetzelfde als wat ik al deed,' antwoordde hij aarzelend en toen besloot hij haar iets te vertellen dat hij nog niet eerder had gezegd. 'Ik wil je over een tijdje graag aan iemand voorstellen.' Het was een vreemd tijdstip om het haar te vertellen, en daarom had hij het niet gedaan. Hij had hun met Kerstmis over Cecily willen vertellen, maar zijn vader was zo ziek geweest dat hij het niet ter sprake had gebracht.

'Een speciaal iemand?'

'Min of meer,' antwoordde hij vaag en bloosde.

'Misschien kunnen we een keertje samen eten voor ik uit Engeland vertrek.'

'Dat zou ik erg leuk vinden,' zei hij verlegen. Hij was anders dan de rest van de familie, maar ze bleef zijn moeder.

Ze hielp het hem veertien dagen later onthouden toen ze erover dacht om naar Parijs terug te keren. Emanuelle had wat problemen met de zaak gehad en Isabelle moest terug naar school. Ze had haar op Whitfield bij zich gehouden, hoewel Julian weken daarvoor al was teruggekeerd om naar school te gaan.

'Hoe zit het met die vriendin waarmee we uit eten zouden gaan?' drong ze vriendelijk aan en hij deed vaag.

'O, dat... daar heb je vermoedelijk geen tijd meer voor voor je vertrekt.'

'O, jawel,' sprak ze hem tegen. 'Ik heb altijd tijd voor jou. Wanneer zou je willen?' Hij had spijt dat hij het ooit ter sprake had gebracht, maar ze maakte het hem zo gemakkelijk mogelijk. Ze spraken af bij Connaught. Het meisje dat ze de volgende avond ontmoette was absoluut geen grote verrassing voor haar. Helaas. Ze was zo typisch Engels. Lang, mager en bleek en ze zei bijna geen woord. Ze was van uitstekende huize, uiterst respectabel en het meest saaie meisje dat Sarah ooit had ontmoet. Ze heette Lady Cecily Hawthorne. Haar vader was een belangrijke minister in het kabinet en het was een erg aardig meisje, bijzonder netjes en keurig opgevoed, maar Sarah vroeg zich onwillekeurig af hoe Phillip haar om zich heen kon verdragen. Ze had absoluut geen sex-appeal, er was niets warms of gezelligs aan haar en ze was beslist niet iemand waar je ooit mee kon lachen. Sarah probeerde dit voorzichtig onder woorden te brengen voordat ze de volgende ochtend vertrok.

'Het is een lief meisje,' zei ze tijdens het ontbijt.

'Ik ben blij dat je haar mag.' Hij leek erg tevreden en Sarah vroeg zich af hoe ernstig dit was en of ze zich zorgen moest maken. Aan de ene kant had ze een baby die nog in de luiers was en aan de andere kant moest ze zich zorgen maken over schoondochters en William was er niet meer. Er was geen rechtvaardigheid in de wereld, kreunde ze inwendig, terwijl ze Phillip nonchalant probeerde aan te kijken.

'Is het serieus?' vroeg ze en probeerde zich niet in een stukje toost te verslikken toen hij knikte. 'Erg serieus?'

'Dat zou kunnen. Ze is zeker het soort meisje waarmee ik zou willen trouwen.'

'Ik begrijp waarom je dat denkt, lieverd,' zei ze en probeerde rustig te klinken terwijl ze zich afvroeg of hij haar geloofde. 'En het is een lief meisje... maar is ze wel leuk genoeg? Dat is wel belangrijk. Je vader en ik hebben altijd veel plezier gehad samen. Dat is heel belangrijk in een huwelijk.'

'Plezier?' zei hij en keek haar verbaasd aan. 'Plezier? Wat doet dat er nou toe? Moeder, ik begrijp je niet.'

'Phillip.' Ze besloot eerlijk tegen hem te zijn en hoopte dat ze er geen spijt van zou krijgen. 'Goede komaf is niet voldoende. Je hebt meer nodig... een beetje karakter, iemand waarmee je het bed in en uit wilt springen.' Hij was oud genoeg om de waarheid van haar te horen en het was tenslotte 1966 en geen 1923. Er gingen jonge mensen naar San Francisco met spreien om zich heen en bloemen in hun haar, zo saai kon hij toch niet zijn. Maar het verbazingwekkende was, dat hij dat wel was. Hij keek ontsteld zijn moeder aan.

'Tja, ik zie heus wel dat jij en vader dat nogal eens hebben gedaan, maar dat wil niet zeggen dat ik mijn vrouw ook op die manier kies.'

Ze wist op dat moment dat, als hij met dit meisje zou trouwen, hij een verschrikkelijke vergissing zou begaan, maar ze wist ook, dat als ze het hem vertelde, hij haar nooit zou geloven.

'Geloof jij nog steeds in het meten met twee maten, Phillip? Dat er een soort meisje is om mee te spelen en een ander soort om mee te trouwen? Of geef je werkelijk de voorkeur aan de ernstige, goed opgevoede meisjes? Want als je het leuk vindt om met de sexy en aantrekkelijke meisjes te spelen en je trouwt met een keurig meisje dan vraag je om veel problemen.' Beter kon ze het niet onder woorden brengen, maar ze zag dat hij het begreep.

'Ik moet aan mijn positie denken,' zei hij en klonk erg geïrriteerd.

'Dat deed je vader ook, Phillip. En hij is met mij getrouwd. Ik geloof niet dat hij er spijt van heeft gehad. Dat hoop ik tenminste niet.' Ze glimlachte verdrietig tegen haar oudste zoon en had het gevoel dat hij een volkomen vreemde voor haar was.

'Je was van een prima familie, ook al was je gescheiden.' Dit had ze hen allemaal lang geleden verteld, zodat ze het niet van een ander zouden horen. 'Ik begrijp dus dat je Cecily niet mag?' vroeg hij ijzig terwijl hij opstond om de ontbijttafel te verlaten.

'Ik mag haar heel graag. Ik denk alleen dat als jij van plan bent om met haar te trouwen, je eens ernstig moet nadenken wat je van een vrouw verwacht. Het is een erg aardig meisje, maar ze is bijzonder ernstig en niet erg gemakkelijk in de omgang.' Sarah had altijd geweten dat hij een voorkeur had voor meisjes met meer pit 'ernaast' van verhalen die ze in Londen en Parijs had gehoord. Hij wilde graag gezien en gefotografeerd worden met het 'juiste' soort meisjes, maar genoot tegelijkertijd van de anderen. En er bestond geen twijfel over dat Cecily een van de 'juiste' meisjes was. Ze was ook een uitzonderlijk saai exemplaar.

'Ze zou een uitstekende hertogin van Whitfield zijn,' zei Phillip grimmig.

'Tja, dat is belangrijk. Maar is het voldoende?' Ze voelde zich gedwongen het hem te vragen.

'Dat kan ik het beste beoordelen,' zei hij en ze knikte in de hoop dat hij gelijk had, maar was er zeker van dat dit niet zo was.

'Ik wil alleen wat goed voor jou is,' zei ze tegen hem terwijl ze hem kuste. Hij ging naar de stad terwijl zij die middag met haar twee jongere kinderen terugkeerde naar Parijs. Ze nam hen mee naar het château en liet ze achter bij Julian om nog een paar dagen naar Parijs te gaan en zich aan de zaak te wijden. Haar hart was er niet meer bij en ze wilde alleen maar terug naar het château om zijn graf op te zoeken, hoewel Emanuelle haar vertelde dat dit morbide was.

Het duurde heel lang voor ze weer de oude was en die zomer was ze nog maar halverwege. Toen deelde Phillip hen mede dat hij met Cecily Hawthorne ging trouwen. Sarah had medelijden met hem, maar dat zou ze nooit zeggen. Ze zouden in zijn flat in Londen gaan wonen en veel tijd op Whitfield doorbrengen. Daar zou ze haar paarden kunnen houden. Phillip verzekerde zijn moeder dat het jachthutje te allen tijde ter beschikking zou staan voor haar. Hij en Cecily zouden uiteraard in het hoofdhuis wonen. Hij sprak zelfs nooit over zijn broers of zusje.

Sarah hoefde geen trouwplannen te maken. Dat deden de Hawthornes en het huwelijk werd op hun familiebezit in Staffordshire gehouden. De Whitfieldjes kwamen allemaal en Sarah pakte Julians arm beet. Het was een kersthuwelijk en de bruid droeg een beige wollen mantelpakje van Chanel bij het huwelijksontbijt.

Isabelle had een lief wit fluwelen jurkje aan met een bijpassende mantel van hermelijn en Xavier had een zwart fluwelen pak aan van La Châteleine uit Parijs. Julian zag er vreselijk knap uit in zijn jacquet, evenals Phillip. De bruid had een kanten bruidsjapon van haar grootmoeder aan. Ze was er een beetje te lang voor en de sluier zat vreemd op haar hoofd en als Sarah iemand had gehad om tegen te kunnen roddelen, zoals Emanuelle die niet was gekomen, zou ze hebben toegegeven dat ze er vreselijk uitzag. Net een lange sliert, zonder enige charme of sex appeal. Ze had niet eens de moeite genomen make-up op te doen. Maar Phillip scheen heel tevreden met haar te zijn. Het huwelijk vond een week voor Kerstmis plaats en ze zouden hun huwelijksreis naar de Bahama's maken.

Sarah vroeg zich onwillekeurig af wat William van hen gedacht zou hebben. Toen ze die avond naar het Claridge Hotel terugkeerde, vond ze het heel vervelend dat ze haar eerste schoondochter niet mocht en ze vroeg zich af of ze meer geluk met de anderen zou hebben.

Het was een vreemd leven. Deze kinderen die zulke merkwaardige dingen deden. Die hun eigen levens leidden, op hun eigen manier met mensen die niemand aantrok behalve henzelf. Ze miste William daardoor nog meer toen ze naar Parijs terug vloog en naar het château reed. Het was de eerste Kerstmis die ze zonder hem hadden doorgebracht... een jaar sinds zijn dood... en Xavier zou op Nieuwjaarsdag twee worden. Haar gedachten waren vol herinneringen terwijl ze naar huis reden. Toen ze in de schemering langzaam voor het château stilstond, zag ze daar een man staan die haar heel bekend voorkwam en toch volkomen anders was. Ze vroeg zich af of ze droomde. Maar ze droomde niet. Hij was het... en heel even leek het of hij nauwelijks was veranderd. Hij liep langzaam met een vriendelijke glimlach naar haar toe en ze kon hem alleen maar aanstaren... Het was Joachim.

24

Toen Sarah voor het château uit de Rolls stapte, keek ze of ze een spook had gezien en in zekere zin was dat ook zo. Het was bijna drieëntwintig jaar geleden sinds ze afscheid van hem had genomen. Drieëntwintig jaar sinds hij haar bij het afscheid had gekust en zijn troepen mee naar Duitsland had genomen. Ze had nooit meer iets van hem gehoord, en nooit geweten of hij nog in leven was, of was gestorven, maar ze had vaak aan hem gedacht, vooral in verband met Lizzie.

Hij keek haar lang en strak aan toen ze langzaam uit haar auto stapte. Ze was weinig veranderd en nog steeds heel mooi. Ze zag er nu waardiger uit. Haar haren waren niet erg grijs. Ze was dar jaar vijftig geworden, maar hij kon zich dat nauwelijks voorstellen toen hij naar haar keek.

'Wie is dat?' fluisterde Julian. De man keek heel vreemd. Hij was mager en oud en staarde hun moeder aan.

'Het is goed, lieverd. Dat is een oude vriend. Neem de kinderen maar mee naar binnen.' Hij pakte Xavier op en nam Isabelle mee. Toen ze het château inliepen, keken ze over hun schouder achterom. 'Joachim?' fluisterde ze terwijl hij langzaam naar haar toeliep met de glimlach die ze zo goed kende. 'Wat doe jij hier?' Hij had zo lang gewacht met komen. En waarom nu? Er was zoveel dat ze hem moest vertellen en vragen.

'Hallo, Sarah,' zei hij kalm en nam haar handen in de zijne. 'Het is lang geleden... maar je ziet er goed uit.' Ze zag er meer dan goed uit. Alleen haar te zien, bezorgde hem al hartkloppingen.

'Dank je wel.' Ze wist dat hij nu zestig moest zijn, maar de jaren waren niet zo vriendelijk voor hem geweest. Hoewel vriendelijker voor hem dan voor William. Hij leefde nog en William niet meer. 'Ga je mee naar binnen? We komen net terug uit Engeland,' legde ze uit en klonk plotseling als een gastvrouw tegen een reeds lang verwachte logé, 'van Phillips huwelijk.' Ze glimlachte en hun ogen zochten nog steeds naar de woorden tussen de lijntjes.

'Phillip? Getrouwd?'

'Hij is nu zevenentwintig,' hielp ze hem herinneren terwijl ze de deur voor hem opendeed en hij achter haar aan liep. Ze waren zich er beiden plotseling pijnlijk van bewust dat hij hier vroeger ook had gewoond.

'En je hebt nog meer kinderen gekregen?'

'Drie,' ze knikte glimlachend. 'Pas geleden nog ééntje, Xavier wordt volgende week twee jaar.'

'Heb je een baby?' Hij schrok zichtbaar en ze lachte.

'Je bent nog niet half zo verbaasd als ik was. William nam het heel sportief op.' Ze wilde hem niet vertellen dat William was overleden, nog niet tenminste. En toen besefte ze dat Joachim niet wist dat William ooit was teruggekomen. Er was zoveel dat ze hem moest vertellen.

Ze nodigde hem uit in de grote salon te gaan zitten en hij keek naar de kamer die zoveel herinneringen voor hem bevatte. Maar het was nog opmerkelijker om naar haar te kijken en hij kon zichzelf er niet van weerhouden haar aan te staren. Hij besefte dat, als hij een dag eerder was gekomen, ze misschien nog in Engeland was geweest.

'Wat voert jou hierheen, Joachim?'

Hij wilde zeggen 'jij', maar dat deed hij niet. 'Een broer van me woont in Parijs. Ik heb hem met Kerstmis opgezocht. We zijn allebei alleen en hij vroeg me te komen.' En toen 'ik heb je al heel lang weer eens willen zien, Sarah.'

'Je hebt me nooit geschreven,' zei ze zachtjes. Ze had hem ook niet geschreven, zelfs al had ze geweten waar hij was. Misschien een keertje, maar dat had haar niet eerlijk tegenover William geleken.

'Het was allemaal erg moeilijk na de oorlog,' legde hij uit. 'Berlijn was lange tijd een gekkenhuis en toen ik weer hier naartoe kon, las ik in de kranten over het wonderbaarlijke overleven van de hertog van Whitfield. Ik vond het heel fijn voor jou, ik wist hoe graag je wilde dat hij terug zou komen. Het leek me niet passend om je daarna te schrijven, of om je te komen opzoeken. Ik heb er wel eens over gedacht. Ik ben de afgelopen jaren verschillende keren in Frankrijk geweest, maar het leek nooit juist, dus ben ik nooit naar je toegekomen.'

Ze knikte. Ze begreep het maar al te goed. In zekere zin zou het vreemd zijn geweest om hem te zien. Het viel niet te ontkennen dat ze eens iets voor elkaar hadden gevoeld. Ze hadden het gelukkig onder controle kunnen houden, maar ze kon dan niet doen of dat gevoel nooit had bestaan.

'William is vorig jaar gestorven,' vertelde ze hem verdrietig. 'Of eigenlijk dit jaar, op twee januari.' Hij zag aan haar ogen hoe eenzaam ze zonder hem was. En weer kon hij niet doen of hij het niet had geweten. Het was de reden dat hij nu was gekomen. Hij had zich niet in haar leven met hem willen mengen, want hij wist hoeveel ze van haar man hield. Nu hij wist dat hij er niet meer was, was hij gekomen om de droom van zijn leven te vervullen.

'Dat weet ik. Dat heb ik ook in de krant gelezen.'

Ze knikte en begreep nog steeds niet waarom hij was gekomen, maar ze was desondanks blij hem te zien. 'Ben je hertrouwd?' Hij schudde zijn hoofd. 'Nooit.' Ze had hem meer dan twintig jaar achtervolgd en hij was nooit meer een vrouw zoals zij tegengekomen.

'Ik zit tegenwoordig in het juweliersvak, weet je.' Ze keek geamuseerd en hij trok een wenkbrauw op.

'O, ja?' Dit keer leek hij werkelijk verrast. 'Dat is wat nieuws, hè?'

'Niet meer. Het is na de oorlog begonnen.' Ze vertelde hem over alle mensen die naar hen toegekomen waren om hun sieraden te verkopen en hoe de zaak nadien was gegroeid. Ze vertelde hem over de winkel in Parijs en Emanuelle die daar de leiding had en over de winkel in Londen.

'Dat klinkt fantastisch. Ik moet Emanuelle eens opzoeken wanneer ik in Parijs ben.' Maar terwijl hij het zei, bedacht hij dat hij dat beter niet kon doen. Hij wist dat ze hem nooit echt had gemogen. 'Ik denk dat de prijzen een beetje te hoog voor me zijn. Wij hebben alles verloren,' zei hij terloops. 'Al onze bezittingen liggen nu in Oost-Duitsland.'

Ze had met hem te doen. Er hing een waas van verdriet om deze man. Hij zag er verslagen en vreselijk eenzaam uit. Ze bood hem een glas wijn aan en ging even bij de kinderen kijken. Isabelle en Xavier zaten in de keuken te eten bij het keukenmeisje en Julian was naar boven om zijn vriendin op te bellen. Ze wilde hem aan Joachim voorstellen, maar eerst wilde ze nog wat met hem praten. Ze had het vreemde gevoel dat hij haar om een bepaalde reden was komen opzoeken.

Ze liep terug naar de zitkamer en zag dat hij naar de boeken stond te kijken. Even later zag ze dat hij het boek had gevonden dat hij haar twintig jaar geleden met Kerstmis had gegeven. 'Je hebt het nog.' Hij keek blij en ze glimlachte. 'Ik heb jouw foto nog op mijn bureau in Duitsland staan.' Het klonk haar triest in de oren. Er had inmiddels allang iemand anders dan Sarah op zijn bureau moeten staan.

'Ik heb de jouwe ook. Ik heb hem opgeborgen.' Zijn foto had geen plaats gehad in haar leven met William en dat wist Joachim. 'Wat doe je nu?' Hij zag er gedistingeerd uit, niet arm, maar ook niet welgesteld.

'Ik ben hoogleraar in de Engelse literatuur aan de universiteit van Heidelberg.' Hij glimlachte terwijl ze beiden aan hun lange gesprekken over Keats en Shelley dachten.

'Ik ben ervan overtuigd dat je daar erg goed in bent.'

Hij zette zijn wijnglas neer en kwam dichter bij haar zitten.

'Misschien had ik niet moeten komen, Sarah, maar ik heb zoveel aan je gedacht. Het lijkt of ik hier gisteren pas ben weggegaan.' In werkelijkheid was het niet gisteren geweest, maar een mensenleven geleden. 'Ik moest je terugzien... om te kijken of je je mij ook nog herinnerde, of het voor jou ook nog zoveel betekent, zoals het toen voor ons beiden was.' Het was veel gevraagd en haar leven was zo vol geweest en het zijne blijkbaar zo leeg.

'Het is lang geleden, Joachim... Ik ben je nooit vergeten.' Ze moest eerlijk tegen hem zijn. 'En ik heb toen van je gehouden. Werkelijk, en als de dingen misschien anders hadden gelegen, als ik niet met William was getrouwd... maar dat was wel zo... en hij is thuisgekomen. Ik heb veel van hem gehouden. Ik kan me niet voorstellen ooit weer van een andere man te houden.'

'Zelfs niet van iemand waar je al van gehouden hebt?' In zijn ogen stonden de hoop en de vergeefse dromen te lezen, maar ze kon hem niet het antwoord geven dat hij wilde horen.

Ze schudde verdrietig haar hoofd. 'Zelfs niet met jou, Joachim. Ik kon het toen niet en ik kan het nu niet... ik ben voorgoed met William getrouwd.'

'Maar hij is er nu niet meer,' zei hij zachtjes en vroeg zich af of hij misschien te vroeg was gekomen.

'In mijn hart wel, net als toen. Ik was toen dankbaar en dat ben ik nu... ik kan niet anders, Joachim.'

'Wat jammer,' zei hij en zag er verslagen uit.

'Ja, dat vind ik ook,' zei ze zachtjes.

Toen kwamen de kinderen binnen. Isabelle zag er schattig uit toen ze een revérence voor hem maakte en Xavier rende door de kamer en maakte tevreden alles kapot dat op zijn weg lag en ten slotte kwam Julian ook naar beneden om te vragen of hij met wat vrienden weg mocht. Ze stelde hen aan Joachim voor.

'Je hebt een mooi gezin,' zei hij toen ze weer waren vertrokken. 'Dat kleintje lijkt een beetje op Phillip.' Phillip was tijdens de bezetting ongeveer van die leeftijd geweest en ze zag in zijn ogen zijn genegenheid voor haar zoon... en voor Lizzie... Ze wist dat hij op dat ogenblik ook aan haar dacht en ze knikte. 'Ik denk soms ook aan haar... in zekere zin was het alsof ze onze baby was.'

'Tja.' En dat had William ook zo gevoeld. Hij had haar verteld dat hij jaloers was geweest op Joachim, omdat die Elisabeth had gekend en hij niet. 'Ze was zo lief... Julian lijkt een beetje op haar. En Xavier soms... Isabelle is heel anders.'

'Zo ziet ze er ook uit.' Hij glimlachte. 'En jij ook, Sarah. Ik hou nog steeds van je. Dat zal ik ook altijd blijven doen. Je bent precies zoals ik dacht dat je zou zijn... misschien nog mooier... en nog altijd even goed. Misschien zou ik willen dat je niet zo was.'

Ze lachte zachtjes bij wijze van antwoord. 'Het spijt me.'

'William was een bijzonder gelukkig man. Ik hoop dat hij dat besefte.'

'Ik denk dat we dat allebei deden. Het was te kort... had het maar langer geduurd.'

'Hoe was hij de oorlog doorgekomen? De kranten schreven dat het een wonder was dat hij het had overleefd.'

'Dat was het ook. Hij was zwaar gewond en gemarteld.'

'Ze hebben afschuwelijke dingen gedaan,' zei hij zonder aarzeling. 'Ik heb me een tijdlang geschaamd om te zeggen dat ik Duitser was.'

'Jij hebt alleen je mannen geholpen toen je hier was. De rest is door anderen gedaan. Jij hoeft je nergens voor te schamen.' Ze had van hem gehouden en hem gerespecteerd ondanks hun verschillende posities.

'We hadden er veel eerder mee op moeten houden. De wereld zal het ons nooit vergeven. De misdaden waren onmenselijk.' Ze moest het met hem eens zijn, maar ze wisten tenminste allebei dat zijn geweten rein was. Het was een goed mens en hij was een respectabel soldaat geweest.

Uiteindelijk stond hij op en keek om zich heen alsof hij ieder stukje en ieder detail in zich op wilde nemen, voordat hij weer vertrok. 'Ik moet weer terug naar Parijs. Mijn broer wacht op me.'

'Kom gerust nog eens langs,' zei ze toen ze met hem naar buiten liep, maar ze wisten allebei dat hij dat niet zou doen. Ze liep langzaam met hem naar zijn auto en toen ze daar waren aangekomen, stond hij stil en keek haar weer aan. Het verlangen in zijn hart brandde in zijn ogen en hij snakte ernaar om haar aan te raken.

'Ik ben blij dat ik je heb opgezocht... dat had ik al zo lang willen doen.' Hij glimlachte en raakte zachtjes haar wang aan zoals hij vroeger wel eens deed. Ze boog zich voorover en kuste hem op zijn wang, raakte zijn gezicht aan en deed een stap achteruit. Het was of ze een laatste stap uit het verleden nam, terug het heden in.

'Wees voorzichtig, Joachim...'

Hij aarzelde even en knikte. Hij stapte in zijn auto met een lichte saluutbeweging. Ze zag de tranen in zijn ogen niet toen hij wegreed. Ze zag alleen zijn auto... en de man die hij vroeger was geweest. Ze kon alleen maar aan haar herinneringen aan William denken. Joachim had haar leven jaren daarvoor verlaten. Hij was er niet meer. En er was geen plaats voor hem. Die was er al jaren niet meer. Pas toen ze de auto niet meer kon zien, draaide ze zich om en liep naar binnen, naar haar kinderen.

25

Toen Julian in 1972 zijn graad in de filosofie en letteren aan de Sorbonne had behaald, was Sarah bijzonder trots op hem. Ze gingen allemaal naar de plechtigheid, behalve Phillip, die het te druk had in Londen met het kopen van beroemde sieraden, waaronder een beroemde diadeem. Emanuelle kwam wel en zag er keurig uit in een donkerblauw mantelpakje van Givenchy en een schitterend bij elkaar passend saffieren set van Whitfield. Ze was inmiddels een belangrijke vrouw geworden. Haar verhouding met de minister van Financiën was sinds tijden een publiek geheim. Ze waren al een aantal jaren bij elkaar en hij behandelde haar met respect en genegenheid. Zijn vrouw was al jaren ziek, zijn kinderen waren het huis uit en ze kwetsten niemand. Ze waren discreet. Hij was erg lief en ze hield oprecht van hem. Hij had jaren geleden een riante flat aan de Avenue Foch voor haar gekocht. Ze ontving zijn gasten en iedereen werd graag op hun feesten uitgenodigd. De belangrijkste mensen uit Parijs schenen daar naartoe te gaan en haar positie als manager van Whitfield was een boeiend en uitermate interessant onderwerp. Ze kleedde zich feilloos en had een goede stijl, ook in de sieraden die ze in de loop der tijd zelf had aangeschaft en van hem had gekregen.

Sarah was blij dat ze nog altijd voor haar werkte, vooral nu Julian in de zaak kwam. Hij had een uitstekende smaak en een schitterend gevoel voor ontwerpen en oog voor bijzondere sieraden, maar hij moest nog veel leren over het leiden van de zaak. Emanuelle werkte allang niet meer in de winkel. Ze had een kantoor boven, ze was de algemeen directeur. Haar kantoor lag precies tegenover dat van Sarah. Soms lieten ze hun deuren openstaan en schreeuwden ze als twee meisjes die in een studentenflat hun huiswerk maakten over de gang. Ze waren goede vriendinnen gebleven. Alleen hun vriendschap, haar kinderen en haar toenemende werklast hadden Sarah over Williams dood heen geholpen. Het was meer dan zes jaar geleden en het waren afschuwelijk eenzame jaren voor Sarah geweest.

Het leven was op talloze belangrijke punten en alle minder belangrijke niet meer hetzelfde zonder hem. Alle vrolijkheid die ze hadden gedeeld, alle attente gebaartjes, de glimlachjes, de bloemen, het intense begrip, de gedeelde of zelfs regelrecht tegengestelde inzichten, zijn eindeloze goede humeur en grenzeloze wijsheid, waren allemaal verdwenen en de pijn die ze voelde was bijna pijnlijk tastbaar.

De kinderen hadden haar de afgelopen jaren bezig gehouden, Isabelle was zestien en Xavier zeven. Hij haalde vaak kattekwaad uit en Sarah vroeg zich vaak af of hij zijn jeugd wel zou overleven. Ze vond hem op het dak van het château, of in onderaardse gangen, die hij in de buurt van de stallen maakte, of hij probeerde elektrische bedrading uit en bouwde dingen die eruit zagen of ze hem moeiteloos het leven zouden kosten. Hij overleefde het en zijn energie en vernuftigheid boeiden haar. Hij had ook een voorliefde voor stenen en hij dacht altijd dat hij goud, zilver of diamanten had gevonden. Zodra er iets op de grond glinsterde, sprong hij erop af en verkondigde dat hij een sieraad voor Whitfield had gevonden.

Phillip had zelf kinderen, een jongen van vijf en een meisje van drie, Alexander en Christine. Sarah moest tegenover Emanuelle toegeven dat ze zo op Cecily leken, dat ze haar maar nauwelijks konden boeien. Het waren lieve kinderen, maar erg flets en bleek en niet erg opwindend of innemend. Ze waren afstandelijk en verlegen, zelfs met Sarah. Soms nam Sarah Xavier mee naar Whitfield om met hen te spelen, maar hij was veel ondernemender dan zij en haalde altijd zoveel kattekwaad uit, dat het uiteindelijk duidelijk werd dat Phillip niet erg enthousiast was over hun komst.

Phillip was eigenlijk helemaal niet erg gesteld of geïnteresseerd in zijn broers of zuster. Alleen voor Julian hield Sarah haar hart wel eens vast, soms dacht ze dat Phillip hem haatte.

Hij was onredelijk jaloers op hem, zo erg zelfs dat ze, toen Julian in de zaak kwam, zich zorgen maakte dat Phillip hem iets zou aandoen. Ze vermoedde dat Emanuelle er ook bang voor was en ze had haar al gewaarschuwd hem in het oog te houden. Phillip was vroeger haar vriend geweest, haar beschermeling toen ze jong was. Haar leven was toen minder gesoigneerd geweest dan nu en in zekere zin kende ze hem beter dan Sarah. Ze wist waartoe hij in staat was, voor welke minachtingen hij bang was en welke wraakgevoelens hij koesterde wanneer hij dacht dat iemand hem dwars zat. Emanuelle stond er eigenlijk van te kijken dat Phillip na al die jaren nog steeds met Nigel overweg kon. Het was een ongebruikelijke band, een soort verstandshuwelijk, maar het werkte blijkbaar wel.

Phillip vond het afschuwelijk dat Julian zo geliefd was, bij zijn familie, bij zijn vrienden en zelfs bij zijn vriendinnen. Hij ging met de meest aantrekkelijke vrouwen in de stad uit, ze waren altijd mooi, leuk en charmant en ze waren dol op hem. Zelfs voor zijn huwelijk waren de vrouwen met wie Phillip uitging altijd enigszins uitgebluste types geweest. Emanuelle wist dat hij nog steeds door dat soort vrouwen werd aangetrokken wanneer zijn vrouw niet in de buurt was. Ze had hem eens in Parijs met een dergelijk type gezien en hij had gedaan of het zijn secretaresse was geweest en of ze op zakenreis waren. Ze logeerden in het Plaza Athénée en hij had haar hun meest opvallende sieraden geleend en hij had Emanuelle gevraagd of ze zo lief wilde zijn er niets over tegen zijn moeder te zeggen. De sieraden verbleekten echter op het vermoeide en verlopen meisje en de belachelijk korte kleding die ze droeg was niet eens modieus geweest. Ze zag er gewoon goedkoop uit, maar dat scheen Phillip niet te merken. Sarah had met hem te doen. Het werd haar toen duidelijk dat hij geen gelukkig huwelijk had.

Phillip werd niet gemist bij het afstuderen van Julian.

'Zo, jonge vriend,' vroeg Emanuelle aan Julian toen ze met zijn allen de Sorbonne verlieten, 'wanneer ga je aan het werk? Morgen, n'est-ce pas?' Hij wist dat ze hem plaagde omdat ze naar het feest kwam dat zijn moeder die avond op het château voor hem gaf en al zijn vrienden zouden komen.

De jongens sliepen in de stallen en de meisjes in het hoofdhuis en het opzichtershuisje en de rest van de gasten logeerden in de plaatselijke hotels. Ze verwachtten rond de driehonderd mensen. Na het feest zou hij een paar dagen naar de Rivièra gaan, maar hij had zijn moeder beloofd dat hij maandag aan het werk zou gaan.

'Maandag, dat beloof ik.' Hij keek Emanuelle met grote ogen aan, die al menig hart hadden laten smelten. Hij leek zoveel op zijn vader. 'Dat zweer ik...' Hij hield zijn hand plechtig omhoog en Emanuelle lachte. Het zou gezellig zijn hem bij Whitfield te hebben. Hij was zo knap dat de vrouwen alles van hem zouden kopen. Ze hoopte alleen dat hij niet voor hen zou kopen. Hij was verschrikkelijk royaal, net zoals William was geweest, en bijzonder vriendelijk.

Sarah had hem haar flat in Parijs aangeboden tot hij iets voor zichzelf had gevonden en hij wilde daar graag wonen. Ze had hem net een Alfa Romeo gegeven als geschenk voor zijn afstuderen en dat zou menig meisje imponeren. Hij bood aan Emanuelle die dag naar het château mee te nemen nadat ze in het Relais op de Plaza hadden geluncht, maar ze had beloofd met Sarah mee te rijden.

In plaats daarvan reed Isabelle met hem mee naar het château en hij plaagde haar met haar lange benen en haar korte rokken toen ze zich in de auto opvouwde en eerder vijfentwintig leek dan zestien.

En zoals Julian vaak zei, was ze een echte lastpost. Ze flirtte met al zijn vrienden en was al met heel wat ervan uitgeweest. Hij stond er altijd van versteld dat zijn moeder niet strenger tegen haar was. Sinds de dood van zijn vader, was ze toegeeflijker tegen hen allen. Het leek bijna of ze de kracht of het verlangen niet meer had om zich tegen hen te verzetten. Julian vond dat ze Xavier ook voor galg en rad liet opgroeien. Het enige dat hij ooit deed was voetzoekers in de stallen laten afgaan om de paarden te laten schrikken, of de dieren van de boerderij door de wijngaarden opjagen. Isabelles wandaden waren discreter en veel gevaarlijker, als hij de woorden van zijn vriend Jean-Francois moest geloven. Ze had hem onlangs tijdens een ski-weekend in St.Moritz helemaal gek gemaakt en vervolgens de deur voor zijn gezicht dichtgeslagen. Julian was daar dankbaar voor geweest, maar hij wist ook dat ze binnenkort de deur niet meer dicht zou slaan, maar open zou laten staan.

'En, heb jij nog nieuws, nog nieuwe vriendjes?' vroeg hij toen ze in zuidelijke richting over de Route 20 reden in de richting van Orléans.

'Niemand speciaal.' Ze klonk erg koel en dat was ongewoon voor haar. Normaal schepte ze tegen hem op over haar laatste veroveringen. Maar ze was tegenwoordig mysterieuzer en werd met het uur mooier. Ze leek op hun moeder, maar op een zwoelere, sensuelere manier. Ze straalde hartstocht naar directe bevrediging uit. Haar verborgen onschuld maakte de uitnodiging alleen maar verleidelijker.

'Hoe is het op school?' Ze ging nog naar school in La Marolle en volgens hem was dat verkeerd. Hij vond dat ze naar een andere school zou moeten gaan, misschien naar een klooster. Hij was op haar leeftijd tenminste zo verstandig geweest om discreet te werk te gaan. Hij leek een en al onschuld en deed alsof hij na school ging tennissen terwijl hij in werkelijkheid een verhouding met een van de leraressen had. Niemand had het ooit ontdekt, maar uiteindelijk was ze serieus geworden en had ze gedreigd zelfmoord te plegen toen hij haar tenslotte verliet en daar was hij vreselijk van geschrokken. Daarna was het de moeder van één van zijn vriendjes geweest, maar dat was ook ingewikkeld geweest en daarna begreep hij dat het gemakkelijker was om maagden achterna te zitten, dan al die ingewikkelde toestanden met oudere vrouwen. Maar ze boeiden hem toch nog steeds. Hij was alles verslindend als het op vrouwen aankwam. Hij was dol op allemaal, oud, jong, mooi, gewoon, intelligent en soms zelfs lelijk. Isabelle beschuldigde hem ervan geen smaak te hebben en zijn vrienden zeiden dat hij altijd op scherp stond. Dat was waar, maar het was geen grote zonde wat Julian betrof. Hij was bereid op ieder ogenblik ter wille te zijn. 'School is stom en saai,' antwoordde Isabelle hem en keek humeurig, 'maar voor deze zomer is het goddank voorbij.' En ze was woedend dat ze tot augustus nergens naar toe gingen. Haar moeder had haar een reis naar Capri beloofd, maar tot die tijd wilde ze op het château blijven. Ze moest daar nog wat zaken nalopen, ze wilde nog wat veranderingen aanbrengen in de zaak in Parijs en op de boerderij en in de wijngaard moesten nog reparaties worden uitgevoerd.

'Het is hier zo saai,' klaagde ze terwijl ze een sigaret aanstak, een paar trekjes nam en hem uit het raampje gooide. Hij geloofde niet dat ze echt rookte, ze wilde alleen maar indruk maken.

'Toen ik zo oud was als jij, vond ik het hier altijd heerlijk. Er is zoveel te doen en ik mocht altijd vriendjes te logeren hebben van moeder.'

'Geen jongens.' Ze keek hem nors aan. Ze was dol op hem, maar soms begreep hij nergens iets van, vooral de laatste tijd.

'Vreemd,' plaagde hij haar onbarmhartig, 'ik mocht wel altijd jongens te logeren vragen.'

'Grappig, hoor.'

'Dank je. In ieder geval wordt het vanavond niet saai, liefje. Maar je zorgt ervoor dat je je gedraagt anders sla ik je bont en blauw.'

'Dank je wel.' Ze sloot haar ogen en liet zich naar beneden glijden op de zitplaats van zijn Alfa Romeo. 'Ik vind trouwens dat je een mooie auto hebt.' Ze glimlachte tegen hem. Soms mocht ze hem werkelijk graag.

'Ik ook. Het was aardig van moeder om die aan mij te geven.'

'Ja, ze zal mij waarschijnlijk tot mijn negentigste laten wachten.' Isabelle vond dat haar moeder onredelijk tegen haar was. Maar iedereen die haar dwarsboomde, was in haar ogen een monster.

'Misschien heb je tegen die tijd je rijbewijs.'

'Ach, schei toch uit.' Haar rijkunsten waren berucht bij het hele gezin. Ze had al twee oude karren van het château beschadigd en ze beweerde dat dit kwam omdat ze zo moeilijk te besturen waren en dat het niets met haar rijstijl te maken had. Maar Julian wist wel beter en hij zou haar niet achter het stuur van zijn kostbare Alfa Romeo laten.

Ze waren lang voor de gasten op het château en Julian ging nog snel even zwemmen en keek toen of hij zijn moeder kon helpen. Ze had een plaatselijk cateringbedrijf ingezet en er stonden overal lange tafels. Er waren verschillende bars opgezet en de enorme dansvloer was overkapt. Er waren twee bands, een plaatselijke en een grote luxeband uit Parijs. Julian was opgewonden en geroerd dat zijn moeder zo'n geweldig feest voor hem organiseerde.

'Dank je wel, Maman,' zei hij en sloeg zijn arm om haar heen die nog nat van het zwemmen was. Hij was lang en knap zoals hij daar kletsnat in zijn zwembroekje naast haar stond. Emanuelle stond naast haar en deed alsof ze flauwviel toen ze hem zag.

'Trek iets aan, lieverd. Ik weet niet zeker of ik dat allemaal wel aan kan op kantoor.' En het was nog de vraag of anderen dat zouden kunnen. Ze besloot er aan te denken de meisjes in het oog te houden. Ze was er helemaal niet van overtuigd dat Julian hen na de lunch niet naar zijn flat zou meenemen. Ze wist dat hij een enigszins ondeugende reputatie had. 'We zullen onze fantasie eens moeten laten werken om te zien hoe we jou lelijker kunnen maken.' Dat was echter volkomen onmogelijk, hij straalde charme en sex-appeal uit. Julian was de totale tegenstelling van zijn terughoudende en alles onderdrukkende broer.

'Ga je verkleden voor de gasten komen.' Zijn moeder glimlachte tegen hem.

'Misschien beter van niet,' fluisterde Emanuelle. Ze genoot altijd van een aantrekkelijk lichaam en vond het leuk hem een beetje te plagen. Het was tenslotte onschuldig, ze was een oude vriendin en hij was voor haar niet meer dan een kind. Ze was net vijftig geworden.

Julian kwam lang voor de gasten arriveerden terug naar beneden en had een half uur met Xavier doorgebracht terwijl hij zich aankleedde en hem vertelde over cowboys in het wilde westen. Om de een of andere reden was Xavier door Davy Crockett geboeid. Hij was geïnteresseerd in Amerikaanse dingen en hij had iemand op school verteld dat hij eigenlijk uit New York kwam en maar een jaar in Frankrijk was omdat zijn ouders hier zaken deden.

'Nou ja, mijn moeder ìs Amerikaanse.' Zo had hij zich naderhand verdedigd. Hij wilde het liefst Amerikaan zijn. Omdat hij zijn vader nooit had gekend en tegenwoordig maar heel weinig van Phillip te zien kreeg, voelde hij totaal geen verwantschap met de Engelsen. Terwijl Julian duidelijk Frans was, vond Xavier het veel opwindender te doen alsof hij uit New York of Chicago kwam, of zelfs Californië. Sarah vond het vermakelijk zoals hij het voortdurend over zijn tante Jane en de neefjes en nichtjes had die hij niet eens kende. Ze sprak vaak Engels tegen hem en hij sprak het erg goed, evenals Julian, maar wel met een Frans accent. Julians Engels was beter dan het zijne, maar het was toch te horen dat hij Frans was, in tegenstelling tot Phillip die puur Engels sprak. Isabelle kon het niet schelen waar ze vandaan kwam zo lang ze maar niets met haar familieleden te maken had. Ze wilde van iedereen onafhankelijk zijn zodat ze precies kon doen en laten wat ze wilde.

'Ik wil dat je je vanavond netjes gedraagt,' waarschuwde Julian Xavier toen hij naar zijn vrienden toeging. 'Geen wilde streken, geen blessures. Ik wil plezier op mijn feest hebben. Waarom ga je geen tv kijken?'

'Dat kan niet,' zei hij terloops. 'Die heb ik niet.'

'Je kunt in mijn kamer gaan kijken.' Julian glimlachte tegen hem, want ook al was hij nog zo onmogelijk, hij genoot van zijn aanwezigheid. 'Ik geloof dat er een voetbalwedstrijd is.'

'Mooi!' schreeuwde hij toen hij koers zette naar de kamer van zijn broer en Davy Crocket neuriede.

Julian glimlachte nog steeds toen hij Isabelle op de trap tegenkwam. Ze had een witte, bijna doorschijnende jurk aan die nauwelijks tot haar billen reikte en haar buik was bedekt met iets dat op een maliënkolder leek.

'Cardin?' Hij probeerde het op koele toon te vragen.

'Courrèges,' verbeterde ze hem en zag er ondeugend en veel gevaarlijker uit dan ze besefte. Ze was een bron van problemen.

'Ik leer het wel.'

Maar dat deed Sarah ook. Toen ze haar dochter zag, stuurde ze haar meteen terug naar boven om iets anders aan te trekken. Isabelle smeet iedere deur dicht die ze tegenkwam terwijl Emanuelle naar haar keek en Sarah zuchtend een glas champagne pakte.

'Dat kind wordt mijn ondergang. En als zij het niet is, dan Xavier wel.'

'Dat heb je ook van de anderen gezegd,' hielp Emanuelle haar herinneren.

'Niet waar,' verbeterde Sarah haar. 'Phillip stelde me teleur omdat hij zo afstandelijk en koel was en over Julian maakte ik me zorgen omdat hij met de moeders van al zijn vriendjes sliep en dacht dat ik dat niet wist. Maar Isabelle is heel anders. Ze weigert iedere vorm van controle of zich te gedragen of naar rede te luisteren.' Emanuelle moest het wel met haar eens zijn. Ze zou niet graag de moeder van het meisje zijn. Als ze Isabelle zag was ze altijd blij dat ze nooit kinderen had gehad. Xavier was weer heel anders, hij was onmogelijk, maar zo warm en lief dat je geen weerstand aan hem kon bieden. Hij leek op Julian, maar hij was vrijmoediger en avontuurlijker. De Whitfieldjes waren een interessant stel. Niemand zag Isabelle weer te voorschijn komen in een maillot met zebrastrepen en een witleren rok die nog erger was dan wat ze eerder had gedragen. Gelukkig zag Sarah haar dit keer niet.

'Heb je het naar je zin?' vroeg Sarah toen ze Julian uren later zag. Hij was een beetje aangeschoten, maar ze wist dat het geen kwaad kon. Niemand hoefde ergens met de auto naartoe en hij had heel hard gewerkt om aan de Sorbonne te kunnen afstuderen. Hij verdiende het.

'Maman, je bent geweldig! Dit is het beste feest dat ik ooit heb meegemaakt.' Hij zag er gelukkig, slordig en verhit uit. Hij had urenlang met twee meisjes gedanst die hem voor een onmogelijke keus stelden. Het was een avond vol verrukkelijke dilemma's.

En dat gold ook voor Isabelle. Ze lag languit in het struikgewas bij de stallen met een jongen die ze die avond had leren kennen. Ze wist dat het een vriend van Julian was, maar ze kon zich zijn naam niet herinneren. Hij kon echter wel het beste kussen van iedereen die ze ooit was tegengekomen en hij had haar net verteld dat hij van haar hield.

Uiteindelijk zag iemand van het personeel haar en fluisterde zachtjes iets tegen de hertogin, die plotseling samen met Emanuelle op het pad bij de stallen verscheen en deed of ze toevallig passeerde en gezellig liep te kletsen. Toen Isabelle haar hoorde, haastte ze zich weg en de twee vrouwen keken elkaar aan en lachten. Ze voelden zich gelijktijdig oud en jong. In augustus zou Sarah zesenvijftig worden, hoewel ze daar niet naar uit zag.

'Heb jij ooit zoiets gedaan,' vroeg Emanuelle. 'Ik wel.'

'Je hebt het alleen met de Duitsers tijdens de oorlog gedaan,' plaagde Sarah haar en Emanuelle verbeterde haar prompt.

'Dat was om gegevens los te krijgen,' zei ze trots.

'Het is een wonder dat wij daardoor niet allemaal over de kling zijn gejaagd,' wees Sarah haar dertig jaar later terecht.

'Ik had hen met liefde allemaal over de kling gejaagd,' zei ze heftig.

Toen vertelde Sarah haar over Joachim die vlak na het huwelijk van Phillip op de proppen was gekomen. Ze had het nooit eerder aan iemand verteld en Emanuelle reageerde geprikkeld.

'Ik sta ervan te kijken dat hij nog leeft. Er zijn veel van hen vermoord nadat ze terug waren in Berlijn. Hij was redelijk fatsoenlijk, voor zover het een nazi betreft, maar eens een nazi, altijd een nazi...'

'Hij zag er triest uit en zo oud..., ik denk dat ik hem bitter heb teleurgesteld. Ik geloof dat hij dacht terug te kunnen komen nu William er niet meer was en dat alles anders zou zijn. Maar dat zou nooit kunnen. 'Emanuelle knikte. Ze wist hoeveel Sarah van William had gehouden. Ze had sinds zijn dood nooit naar een andere man gekeken en ze dacht niet dat ze het ooit nog zou doen. Ze had voorzichtig geprobeerd haar aan wat vrienden voor te stellen toen er een paar jaar voorbij waren gegaan, maar het was duidelijk dat ze totaal geen interesse had. Ze was tegenwoordig alleen maar geïnteresseerd in haar zaak en haar kinderen.

Het feest was om vier uur in de ochtend afgelopen. Terwijl de laatste jongelui in het zwembad vielen, de bands vertrokken, kwam iedereen ten slotte tegen de dageraad in de keuken van het château terecht, waar Sarah roereieren aan het bakken was en koffie zette. Het was leuk ze hier te hebben, ze vond het gezellig en ze was de laatste tijd blij dat een paar van haar kinderen zo laat in haar leven waren gekomen. Veel vriendinnen van haar waren eenzaam en alleen, terwijl zij hen altijd om zich heen zou hebben. Ze maakten haar misschien gek, maar de mensen die haar goed kenden, wisten dat ze ervan genoot.

Ze ging tegen acht uur naar haar eigen kamer en glimlachte toen ze Xavier diep in slaap op Julians bed zag. De televisie stond nog aan met slechts sneeuw op het scherm en een voortdurende opname van de 'Marseillaise'. Ze ging naar binnen en zette hem af, nam hem zijn Davy Crocketthoed af en streek zijn haar glad. Toen liep ze naar haar eigen kamer en sliep tot het middag was.

Sarah en Emanuelle lunchten samen voor ze naar Parijs terugging. Ze hadden veel te bespreken. Ze breidden de winkel in Parijs weer uit en Nigel had de laatste tijd gezegd dat ze moesten overwegen dit ook in Londen te doen. Ze waren nog steeds officieel hofleveranciers. Ze hadden de afgelopen jaren veel aan staatshoofden verkocht, aan verschillende koningen en koninginnen en veel Arabieren. De zaken liepen uitstekend bij beide ondernemingen en Sarah was opgewonden vanwege het feit dat Julian in de zaak stapte.

Hij begon zoals afgesproken de volgende week en alles verliep prima totdat ze in augustus dichtgingen. Toen vertrok hij met een stel vrienden naar Griekenland en zij nam Xavier en Isabelle mee naar Capri. Ze genoten daar. Ze vonden de Marina Grande enig en de Marina Piccola, en het plein, de strandclubs zoals Canzone del Mare, of een paar meer algemene clubs. Isabelle had Italiaans op school geleerd en met de paar woorden Spaans die ze al kende, voelde ze zichzelf een groot taalkundige.

Ze genoten en logeerden in het Quisisana, aten ijs op het plein en Sarah kon zich niet beheersen om de juweliers af te lopen. Ze vond de prijzen hoog, maar sommige stukken waren erg mooi. Er was niet veel voor haar te doen, behalve eten, lezen, ontspannen en tijd met de kinderen doorbrengen. Ze vond het geen probleem Isabelle alleen naar de strandclub te laten gaan in een van de standtaxi's die iedereen nam. Ze ontmoette haar later op de ochtend met Xavier die altijd naar de ezeltjes toe wilde.

Op een ochtend, toen Isabelle al vooruit was gegaan, bleven Sarah en Xavier wat langer op het plein om een paar boodschappen te doen. Ze kwamen net op tijd voor de lunch bij het Canzone del Mare en Sarah zocht overal naar haar dochter, maar ze kon haar niet vinden. Ze raakte in paniek, tot Xavier haar sandalen onder een stoel vond en haar spoor naar een kleedhokje leidde. Daar vonden ze haar zonder de bovenkant van haar bikini met een man die twee keer zo oud was als zij, die kreunend haar borst beetpakte terwijl zij de enorme bult in zijn zwembroek vasthield.

Eén seconde stond Sarah verstijfd, toen pakte ze Isabelle zonder na te denken bij haar arm en sleepte haar het hokje uit.

'Wat ben jij in vredesnaam aan het doen?' ging ze tegen haar tekeer en Isabelle barstte in snikken uit terwijl de man te voorschijn kwam en zonder veel succes een handdoek om zich heen sloeg om zich een houding te geven. 'Weet u wel dat mijn dochter zestien is?' vroeg ze hem op venijnige toon en probeerde zich met moeite te beheersen. 'Ik zou de politie kunnen inschakelen.' Maar ze wist dat ze dan eigenlijk haar dochter zou moeten aangeven. Ze probeerde hem alleen maar angst aan te jagen zodat hij het niet weer zou proberen en ze zag aan zijn gezicht dat haar opmerking raak was geweest. Het was een aantrekkelijke man uit Rome en hij leek een beetje op een playboy.

'Signora, mi dispiace... ze zei dat ze eenentwintig was. Het spijt me heel erg,' verontschuldigde hij zich uitvoerig en keek spijtig naar Isabelle die hysterisch naast haar moeder stond te snikken. Ze gingen terug naar het hotel en Sarah vertelde haar op ijzige toon dat ze de rest van de middag op haar kamer kon doorbrengen en dat ze het er later nog wel verder over zou hebben. Toen ze met Xavier terugging naar het strand, wist ze dat ze meer zou moeten doen dan praten. Phillip en Julian hadden gelijk. Isabelle zou naar een andere school gestuurd moeten worden. Maar waarheen? Dat was de vraag.

'Wat deden ze daar?' vroeg Xavier nieuwsgierig toen ze weer langs hetzelfde kleedhokje liepen en Sarah voelde de rillingen over haar rug lopen om wat ze had gezien.

'Niets, lieverd, ze speelden domme spelletjes.'

Ze hield Isabelle daarna heel kort en de rest van de vakantie was lang zo leuk niet meer. De volgende dag pleegde Sarah een paar telefoontjes. Ze had een prima school voor haar dochter gevonden bij de Oostenrijkse grens, vlak bij Cortina. Ze kon daar de hele winter skiën, Italiaans en Frans spreken en zich een beetje beter leren beheersen. Het was een meisjesschool en er was geen jongensschool in de buurt. Sarah had daar heel duidelijk naar gevraagd.

Ze vertelde het Isabelle op de laatste dag van de vakantie en zoals verwacht, schopte Isabelle een rel, maar Sarah hield voet bij stuk, zelfs toen Isabelle begon te huilen. Het was voor haar eigen bestwil. Als ze niet ging, wist ze dat Isabelle binnen korte tijd domme dingen zou gaan doen en misschien zelfs zwanger zou raken.

'Ik ga niet!' raasde ze. Ze belde zelfs Julian op in de winkel in Parijs. Maar hij was het dit keer met zijn moeder eens. En na Capri gingen ze naar Rome om haar benodigdheden te kopen. De school zou over een paar dagen beginnen en het had geen zin om haar mee terug te nemen naar Frankrijk en nog meer problemen te krijgen. Sarah en Xavier brachten haar weg en ze keek somber toen ze het gebouw zag. Het was erg mooi en ze had een grote zonnige kamer voor zichzelf. De andere meisjes zagen er aardig uit. Er waren Franse meisjes, Engelse, Duitse, Italiaanse, twee Braziliaanse, een Argentijns meisje en één uit Teheran. Het was een interessant groepje en er zaten maar vijftig meisjes op de school. Isabelles school in La Marolle had het instituut warm aanbevolen en de directeur had Sarah gefeliciteerd met haar goede keus.

'Ik kan niet geloven dat je me hier achterlaat,' jammerde Isabelle, maar Sarah bleef onvermurwbaar. Ze lieten haar daar achter en Sarah moest de hele weg naar het vliegveld huilen. Daarna vlogen zij en Xavier naar Phillip in Londen. Nadat ze haar zoon bij zijn neef en nichtje had afgezet om te lunchen, ging ze regelrecht naar de winkel in Londen. Alles leek in orde. Ze lunchte met Phillip en schrok toen ze hem nare opmerkingen over zijn broer hoorde maken.

'Waar slaat dat op?' vroeg Sarah ronduit. 'Wat heeft hij gedaan dat je zo geïrriteerd bent?'

'Hij met zijn stomme ideeën over ontwerpen. Ik begrijp niet waarom hij zich met dat soort dingen moet bemoeien,' ging hij tegen haar tekeer. Ze reageerde sussend.

'Omdat ik het hem heb gevraagd. Hij heeft een talent voor ontwerpen. Veel meer dan jij of ik en hij heeft verstand van mooie stenen en wat je er wel en niet mee kunt doen.' Hij had onlangs een smaragd van meer dan honderd karaat van een maharadja geslepen en ieder ander zou de steen hebben laten barsten. Maar Julian wist precies wat hij ermee kon doen en had de steen zolang deze in het atelier was geweest voortdurend in het oog gehouden.

'Het is niet erg als hij dat doet. Jij bent goed in andere dingen,' hielp Sarah hem herinneren. Hij kon bijzonder goed zaken doen met de aristocratie en de zaak op die manier op het hoogste niveau houden. Want ook al was hij nog zo saai, deze mensen waren dol op hem.

'Ik begrijp niet waarom je hem altijd verdedigt,' zei Phillip geïrriteerd.

'Als het je een troost is, Phillip,' zei ze en weigerde op zijn woorden in te gaan, maar ze was teleurgesteld dat hij nog steeds zo jaloers was. Het was erger dan ooit. 'Ik verdedig jou ook. Ik hou toevallig van jullie allebei.' Hij gaf haar geen antwoord, maar leek een beetje gesust toen hij naar Isabelle vroeg en haar vertelde dat hij hele goede dingen over de school had gehoord.

'Laten we hopen dat ze een wonder kunnen bewerkstelligen,' zei Sarah zachtjes.

Toen ze naar zijn kantoor terugliepen, zag ze een heel knap meisje uit het gebouw komen. Ze had lange, goed gevormde benen en een heel kort rokje dat Isabelle ook zou kunnen dragen. Ze keek hem veelbetekenend aan. Hij leek woedend op haar te zijn en probeerde te doen alsof hij haar niet kende. Het meisje was nieuw en had er geen idee van dat Sarah zijn moeder was. Stomme trut, dacht hij bij zichzelf, maar Sarah had binnen een seconde de blik gezien die tussen hen werd gewisseld. Hoewel ze niets tegen hem zei, voelde hij zich verplicht haar een uitleg te geven en dat maakte hun verhouding alleen maar duidelijker voor Sarah.

'Het doet er niet toe, Phillip. Je bent drieëndertig jaar, wat jij doet is jouw zaak.' En toen besloot ze de koe toch bij de horens te vatten. 'Wat betekent Cecily tegenwoordig nog voor je?' Hij keek geschrokken en bloosde zelfs bij die vraag.

'Tja, ze is de moeder van mijn kinderen.'

'En dat is alles?' Sarah keek hem koeltjes aan.

'Natuurlijk niet, ik... zij... ze is er op het ogenblik niet. Lieve God, moeder... dat was maar een grapje, dat meisje dat met me flirtte.'

'Lieverd, het doet er niet toe.' Hij was zijn oude streken duidelijk nog niet vergeten, hij sliep met hoertjes, de meisjes waar hij 'plezier' mee had zoals hij het altijd noemde terwijl hij met het andere soort was getrouwd. Ze vond het jammer voor hem dat hij niet beide in één vrouw had gevonden, maar hij beklaagde zich nooit bij haar, dus liet ze tot zijn opluchting de zaak voor wat hij was.

De volgende dag vlogen zij en Xavier terug naar Parijs en Julian kwam hen van het vliegveld afhalen. Tijdens de korte rit vertelde Sarah haar zoon alles over de bezichtiging van de kroonjuwelen in de Tower van Londen met zijn vader toen ze hem voor het eerst had ontmoet.

'Was hij erg sterk?' vroeg Xavier die altijd graag dingen over zijn vader hoorde.

'Ja, heel erg.' verzekerde ze hem. 'En erg goed, knap en erg lief. Het was een geweldige man, lieverd, en dat zul jij op een dag ook zijn. Dat ben je in zekere zin al.' En dat was Julian ook.

Ze aten met Julian in Parijs op weg naar huis en hij was blij hen te zien. Hij wilde alles over Isabelle en de winkel in Londen horen. Ze zei niets over haar ontmoeting met Phillip of zijn opmerkingen over hem. Ze wilde het vuurtje tussen hen niet nog verder opstoken. Ten slotte reed Sarah terug naar het château met de auto die ze in Parijs had achtergelaten. Xavier sliep tijdens de autorit en ze keek af en toe naar hem, terwijl hij slapend naast haar lag en bedacht hoe blij ze met hem was. Andere vrouwen van haar leeftijd brachten soms een zaterdag met hun kleinkinderen door, zij had dit lieve knulletje om haar leven mee te delen. Ze herinnerde zich hoe van streek ze was geweest toen ze pas had ontdekt dat ze weer zwanger was en hoe geruststellend William was geweest... en haar inmiddels gestorven schoonmoeder die William een grote zegen had genoemd. En dat was hij zijn hele leven voor iedereen geweest zoals dit kind het nu voor haar was... haar heel bijzondere eigen zegen.

26

Isabelle schreef hen zo weinig mogelijk, alleen wanneer haar docenten haar ertoe dwongen. Als ze echter schreef, klaagde ze steen en been over de school. Na de eerste paar weken vond ze het er in feite heerlijk. Ze genoot van de wereldwijze meisjes die ze daar ontmoette, de plaatsen die ze opzochten en ze vond het heerlijk om in Cortina te skiën. Ze ontmoette er zelfs nog boeiender mensen dan in Frankrijk en hoewel de school haar kort hield, maakte ze toch veel vrienden bij de pittige Romeinse kliek en kreeg ze voortdurend brieven en telefoontjes van mannen. De school deed haar best dit niet aan te moedigen, maar ze konden het niet helemaal voorkomen.

Tegen het einde van het eerste jaar zag Sarah een opvallende verandering bij haar en Emanuelle zag het ook. Isabelle gedroeg zich niet direct beter, maar ze was wat redelijker en veel mondainer. Ze wist beter wat ze moest doen en laten en hoe ze zich tegenover mannen moest gedragen zonder zich al te uitnodigend op te stellen. In sommige opzichten was Sarah opgelucht en in andere maakte ze zich zorgen.

'Het is een gevaarlijk meisje,' zei ze op een dag tegen Julian en hij was het met haar eens. 'Ze doet me altijd aan een bom denken die op het punt staat te ontploffen. Maar nu is het een veel ingewikkelder soort... misschien een Russische... of een onbetrouwbare raket...'

Julian moest lachen om de omschrijving van zijn zuster. 'Ik weet niet zeker of je dat ooit nog kunt veranderen.'

'Ik ook niet. En daar maak ik me juist ongerust over,' gaf zijn moeder toe. 'En hoe zit het met jou?' Ze had hem wekenlang niet gezien. 'Ik hoor dat je druk bezig bent met een van onze beste klanten.' Ze wisten allebei wat ze bedoelde en hij vroeg zich af of Emanuelle het haar had verteld. 'La Comtesse de Brise is een bijzonder interessante vrouw, Julian, en veel gevaarlijker dan je zuster.'

'Dat weet ik,' gaf hij met een grijns toe, 'ik ben als de dood voor haar, maar ik ben ook dol op haar.' Ze was vierendertig jaar en de overleden comte was haar derde echtgenoot in vijftien jaar geweest. Ze verslond mannen. En nu wilde ze Julian hebben. Ze had de afgelopen maand voor een half miljoen dollar aan juwelen gekocht en dat kon ze zich best veroorloven, maar ze kwam nog steeds terug om meer en hij was het grootste sieraad dat ze wilde hebben.

'Denk je dat je haar aankunt,' vroeg ze hem eerlijk. Ze was bang dat hij gekwetst zou kunnen worden, maar dat was hij ook, dus was hij voorzichtig.

'Voor een tijdje wel. Ik speel heus erg voorzichtig, hoor moeder.'

'Mooi.' Ze glimlachte tegen hem. Het was een druk stelletje, met hun ondeugden, hun partners en hun verhoudingen. Ze hoopte alleen maar dat Isabelle het tweede jaar van haar 'finishing school' in Zwitserland af zou maken. Ze maakte het jaar af en vloog op de dag van het feest van het vijfde lustrum van Whitfield naar huis. Sarah hield het festijn op het château voor zevenhonderd gasten uit heel Europa. Er zou veel pers aanwezig zijn, en vuurwerk worden afgestoken. De meeste vorsten van Europa zouden komen en iedereen van enig belang was uitgenodigd. Emanuelle en Julian hadden haar geholpen met het organiseren. Phillip, Nigel en Cecily kwamen voor het feest overvliegen.

Het was geweldig. Alle genodigden waren gekomen, het eten was verfijnd, het vuurwerk bijzonder, de sieraden beeldig en hoofdzakelijk van hen afkomstig. Het was een werkelijk volmaakte avond en een grote triomf voor Whitfield. De pers was lyrisch en kwam Sarah voor het vertrek feliciteren met deze grootse gebeurtenis. Zij bedankte en feliciteerde op haar beurt iedereen die haar met het feest had geholpen.

'Heeft iemand Isabelle gezien?' vroeg Sarah die avond laat. Ze had haar niet zelf van het vliegveld kunnen halen, maar iemand gestuurd om haar af te halen en naar het feest te brengen. Ze had haar, voor ze zich had verkleed, bij aankomst gezien en gekust, maar sindsdien was ze haar niet meer tegengekomen. De menigte was gewoon te groot en ze had teveel te doen gehad om haar te zoeken. Ze had ook Phillip en Julian het grootste deel van de avond nauwelijks gezien. Phillip had zijn vrouw aan het begin van de avond in de steek gelaten en had veel tijd besteed aan een mannequin, die voor verschillende advertenties van hem model had gestaan en hij had haar verteld hoe goed hij die vond, terwijl hij met haar danste. Julian had het erg druk gehad met het achternazitten van een paar van zijn laatste veroveringen. De één was getrouwd, twee waren een beetje te oud en verder kwamen alle andere mooie meisjes in aanmerking, waar iedere man op het feest hem om benijdde, vooral zijn broer.

Ze hadden Xavier die nacht bij een vriendje laten logeren, zodat hij niet teveel streken uit kon halen, hoewel hij zich nu hij negenenhalf was wat beter begon te gedragen. Davy Crockett was niet langer meer zijn idool. James Bond betekende nu alles voor hem. Julian kocht alles wat hij erover kon vinden en had hem al twee keer meegesmokkeld naar de bioscoop.

Sarah had een jurk voor Isabelle achtergelaten. Ze had een doorschijnende roze organdie jurk voor haar gekocht bij Emanuels in Londen en was ervan overtuigd dat Isabelle er daarin als een sprookjesprinses uit zou zien. Ze hoopte dat ze niet ergens in het struikgewas zou liggen met die jurk. Ze lachte bij zichzelf om die gedachte. Toen ze haar uiteindelijk vond, was er geen struikgewas te bespeuren en danste ze heel bezadigd met een oudere man en was diep in een gesprek met hem verwikkeld. Sarah keek even goedkeurend en zwaaide naar haar voor ze verder liep. Haar hele gezin zag er die avond schitterend uit, zelfs haar schoondochter in een jurk van Hardy Amies en een kapsel van Alexandre. Het Château de la Meuze leek een sprookjesland. Ze wenste met heel haar hart dat William het kon zien. Hij zou zo trots op hen zijn geweest en misschien zelfs op haar... ze hadden zo hard en zo lang op het château gewerkt. Het was nauwelijks voor te stellen dat het ooit niet helemaal volmaakt was geweest, laat staan bouwvallig en gammel zoals het eruit had gezien toen ze het hadden gevonden. Dat was allemaal zo lang geleden. Vijfentwintig jaar geleden sinds ze met Whitfield waren begonnen... vijfendertig sinds ze het château op hun huwelijksreis hadden ontdekt. Waar bleef de tijd?

De kritieken van de pers over het feest waren de volgende dag zeer lovend. Iedereen was het erover eens dat het het feest van de eeuw was geweest en wenste Whitfield nog honderd jaar toe als ze op het volgende lustrumfeest werden uitgenodigd. De daaropvolgende dagen baadde Sarah in de glorie van het feest. Ze zag Isabelle die dagen erg weinig. Die zocht weer contact met haar vroegere vrienden. Nu ze achttien was, kon ze autorijden en had ze meer vrijheid dan ze vroeger had gehad. Sarah wilde haar toch nog in het oog houden en maakte zich zorgen toen ze haar op een middag niet kon vinden.

'Ze is met de Rolls weggegaan,' vertelde Xavier toen ze hem zag.

'O, ja?' Sarah keek verbaasd. Ze zou met de Peugeot stationwagon rijden die voor haar en andere mensen op het château klaarstond. 'Weet je ook waar ze naar toe is, lieverd?' vroeg Sarah hem en dacht dat ze vermoedelijk naar het dorp was.

'Ik geloof dat ze naar Parijs ging,' zei hij en slenterde weg. Er was een nieuw paard in de stallen en daar wilde hij naar kijken. Hij deed soms nog steeds of hij een cowboy was. De rest van de tijd was hij een onderzoeker.

Ze belde Julian in de winkel en vroeg hem op te letten voor het geval ze langs kwam. En ja hoor, een uur later kwam ze als klant vermomd binnenlopen in een leuke smaragdgroene jurk en met een zonnebril op.

Julian zag haar op de monitor in zijn kantoor boven en zodra hij haar zag, liep hij naar de winkel beneden.

'Kan ik u helpen, Mademoiselle?' vroeg hij met zijn charmantste stem en ze lachte. 'Een diamanten armband misschien? Een verlovingsring? Een diadeempje?'

'Een kroon zou aardig zijn.'

'Maar natuurlijk.' Hij bleef het spelletje met haar meespelen. 'Van smaragd, zodat hij bij uw jurk past, of diamant?'

'Ik neem beide wel.' Ze straalde en hij vroeg haar terloops wat ze in de stad deed.

'Gewoon wat drinken met een kennis.'

'Je hebt twee uur en tien minuten gereden om even iets met iemand te drinken?' vroeg hij. 'Dan moet je wel erge dorst hebben.'

'Grappig, hoor. Ik had niets te doen thuis, dus ben ik maar de stad in gegaan. Dat deden we in Italië altijd. Je weet wel, naar Cortina om te lunchen of te winkelen.' Ze zag er bijzonder gedistingeerd en mooi uit. Ze was zonder meer onweerstaanbaar.

'Wat chique,' plaagde hij. 'Jammer dat de mensen hier niet zo gezellig zijn.' Hij wist dat ze over een paar weken naar Zuid-Frankrijk zou gaan en in Cap Ferrat bij een van haar schoolvriendinnen zou gaan logeren. Ze was nog steeds erg verwend, maar ontegenzeglijk volwassen.

'Waar ontmoet je die kennis?'

'In het Ritz Hotel, om iets te drinken.'

'Kom maar,' zei hij en kwam vanachter de toonbank vandaan. 'Ik zal je wel brengen. Ik moet een diamanten collier naar een burggravin brengen.'

'Ik ben met mijn auto,' zei ze kil, 'nou ja, die van moeder.' En hij stelde geen vragen meer.

'Dan kun je mij een lift geven. De mijne is stuk. Ik was van plan een taxi te nemen,' loog hij, want hij wilde zien met wie ze had afgesproken. Hij liep naar de inpaktafel en pakte een duur uitziende doos op, stak die in een envelop en liep achter Isabelle aan naar buiten. Hij stapte in haar auto voor ze kon tegenspreken. Hij kletste of het de gewoonste zaak van de wereld was dat ze naar de stad kwam om een kennis te ontmoeten en hij kuste haar toen hij bij de receptie afscheid van haar nam en deed of hij met de receptionist praatte die hem goed kende en die aan zijn toneelspelletje meedeed.

'Kun je doen of je deze doos van me aanneemt, Renaud? Gooi hem maar weg nadat ik weg ben gegaan, maar zorg dat niemand het ziet.'

'Ik zou hem aan mijn vrouw moeten geven,' fluisterde hij terug, 'maar misschien verwacht ze meer dan een doos. Wat doe je vandaag?'

'Ik achtervolg mijn zusje,' vertrouwde hij hem toe en deed nog steeds of hij hem instructies gaf. 'Ze ontmoet iemand in de bar en ik wil zeker weten of dat in orde is. Het is een bijzonder knap meisje.'

'Dat zag ik. Hoe oud is ze?'

'Net achttien.'

'O, la, la...' Renaud floot vol sympathie. 'Ik ben blij dat het mijn dochter niet is... sorry...' verontschuldigde hij zich snel.

'Zou je even naar binnen kunnen gaan om te kijken of er al iemand bij haar zit? Dan kan ik binnenkomen en doen of ik hen toevallig tegen het lijf loop. Maar ik wil het niet verprutsen voordat hij er is.' Hij veronderstelde dat ze een man ontmoette, het was niet waarschijnlijk dat ze twee uur zou rijden voor een vriendin.

'Zeker,' zei Renaud bereidwillig toen hem voor de zekerheid een groot bankbiljet in handen werd gedrukt, hij wilde dit keer graag helpen. Lord Whitfield was aardig en gaf royale fooien.

Julian deed of hij uitvoerige aanwijzingen opschreef bij de receptie en Renaud was binnen een minuut weer terug. 'Ze is er en je hebt een probleem, vriend.'

'Merde. Wie is het? Ken je hem?' Hij begon bang te worden dat het een of andere maffiafiguur was.

'Nou en of. Hij is hier altijd, of althans, een aantal keren per jaar. Altijd bezig vrouwen te versieren. Soms oude vrouwen, soms jonge.'

'Ken ik hem?'

'Misschien. Hij geeft minstens twee keer per reis ongedekte cheques uit en geeft nooit een fooi tenzij iemand anders kijkt.'

'Dat klinkt charmant. 'Julian kreunde.

'Hij is zo arm als een kerkrat. En ik geloof dat hij op geld uit is.'

'Mooi. Dat is precies wat we nodig hebben. Hoe heet hij?'

'Dat zul je schitterend vinden. De Principe di Venezia e San Tebaldi. Hij zegt dat hij een van de prinsen van Venetië is. Misschien is dat wel zo. Daar zijn er minstens tienduizend van.' Dat was niet zoals bij de Engelsen of zelfs de Fransen. De Italianen hadden meer prinsen dan tandartsen. 'Het is echt een zak, maar hij is knap om te zien en zij is jong. Ze ziet het verschil niet. Zijn voornaam is Lorenzo.'

'Wat voornaam.' Julian was niet direct blij met dit nieuws.

'Verwacht geen fooi,' hielp zijn vriend hem herinneren. Julian bedankte hem nog een keer en slenterde de bar in met een afwezige, zakelijke en ongelooflijk aristocratische houding. Hij was Echt, zoals Renaud altijd zei en hij had er kijk op. Hij had natuurlijk gelijk en Julian zag ernaar uit. Niet zoals de pastaprins, zoals Renaud hem noemde.

'O, ben je daar... sorry...' zei Julian en deed met een enorme grijns of hij haar toevallig tegenkwam. 'Ik wilde alleen even afscheid nemen.' Hij keek even naar de man die bij haar zat, glimlachte breed en deed of hij het heel leuk vond hem te ontmoeten. 'Hallo... sorry dat ik stoor... ik ben de broer van Isabelle, Julian Whitfield,' zei hij ongedwongen en stak een hand uit. Hij deed heel gemakkelijk en ontspannen terwijl zijn zusje enigszins in verlegenheid was gebracht. De prins vond het geen probleem. Hij was charmant, glad en sluw.

'Piacere... Lorenzo di San Tebaldi... ik ben blij u te ontmoeten. U heeft een bijzonder charmante zuster.'

'Dank u. Dat ben ik helemaal met u eens.' Hij kuste haar luchtig en verontschuldigde zich dat hij wegging, maar hij moest terug naar de zaak in verband met een vergadering. Hij vertrok zonder een keer om te kijken en ondanks zijn schitterende toneelspel wist Isabelle direct dat ze grote problemen kon verwachten.

Julian knipoogde naar de receptionist op zijn weg naar buiten en haastte zich terug naar kantoor. Zodra hij er was, belde hij zijn moeder op, maar het gesprek was niet geruststellend.

'Maman, ik ben bang dat we een probleempje hebben.'

'Wat? Of moet ik zeggen, wie?'

'Ze ontmoette een heer van zo'n jaar of vijftig. De receptionist van het Ritz Hotel kende hem wel, het is een soort fortuinzoeker. Hij is erg knap, maar stelt niets voor.'

'Merde,' zei Sarah botweg aan de andere kant van de lijn. 'Wat moeten we nu met haar beginnen. Haar weer opsluiten?'

'Daar wordt ze een beetje te oud voor. Het zal dit keer niet zo gemakkelijk zijn.'

'Dat weet ik.' Ze zuchtte geërgerd, Isabelle was pas twee dagen thuis en ze veroorzaakte alweer moeilijkheden. 'Ik weet niet wat ik met haar aan moet.'

'Ik ook niet. Maar ik moet die vent niet.'

'Hoe heet hij?' Of dat er iets toe deed.

'Principe Lorenzo di San Tebaldi. Ik geloof dat hij uit Venetië komt.'

'Jezus. Daar zitten we net op te wachten. Een Italiaanse prins. Mijn God, wat is ze toch dom.'

'Dat moet ik wel met je eens zijn. Maar ze is zonder meer onweerstaanbaar.'

'Des te erger,' riep zijn moeder wanhopig uit.

'Wat wil je dat ik doe? Teruggaan en haar bij haar haren meeslepen?'

'Dat zou ik je vermoedelijk moeten vragen. Maar ik denk dat je haar met rust moet laten. Ze komt uiteindelijk wel thuis en dan zal ik proberen haar tot rede te brengen.'

'Je neemt het sportief op.'

'Nee,' zei Sarah. 'Ik ben alleen maar moe.'

'Nou ja, laat je niet uit het veld slaan. Ik vind je geweldig.'

'Je weet niet beter.' Maar ze was geroerd door zijn vriendelijke woorden, die ze nodig had om zichzelf voor te bereiden op de strijd die zeker zou komen wanneer Isabelle thuiskwam. Rond middernacht kwam ze met de Rolls thuis. Dat betekende dat ze om tien uur uit Parijs was weggegaan en dat was redelijk voor haar doen. Haar moeder was toch verre van gelukkig. Sarah kwam naar beneden om haar te begroeten toen Isabelle door de gang van het château liep. Ze had zitten wachten en haar horen binnenkomen.

'Goedenavond Isabelle. Heb je het leuk gehad?'

'Ja, dank je.' Ze was zenuwachtig, maar koel toen ze haar moeder onder ogen kwam.

'Hoe is het met mijn auto?'

'Heel goed... ik... sorry, ik wilde het vragen. Ik hoop dat je hem niet nodig hebt gehad.'

'Eigenlijk niet,' zei Sarah kalm. 'Ga je even mee naar de keuken om een kopje thee te drinken. Je zult wel moe zijn na al dat rijden.' En dat joeg Isabelle nog meer angst aan. Dit was menens. Haar moeder schreeuwde niet, maar haar toon was ijzig.

Ze gingen aan de keukentafel zitten en Sarah maakte een kopje pepermuntthee voor haar. Daar was Isabelle niet bijzonder in geïnteresseerd. 'Je broer Julian heeft me vanmiddag opgebeld,' zei Sarah even later en keek haar dochter aan.

'Dat dacht ik wel,' zei Isabelle zenuwachtig en bewoog met haar vingers onrustig om het kopje. 'Ik heb alleen maar een oude kennis uit Italië ontmoet... een van de onderwijzers.'

'O, ja?' zei haar moeder. 'Wat een interessant verhaal. Ik heb de gastenlijst nagekeken en hij was hier op het feest als introducé van iemand. De Principe di San Tebaldi. Ik heb je met hem zien dansen. Hij is erg knap, hè?' Isabelle knikte en wist niet wat ze tegen haar moeder moest zeggen. Ze durfde haar dit keer niet tegen te spreken, ze wachtte alleen af wat haar straf zou zijn, maar haar moeder had haar meer te vertellen en het was een marteling voor Isabelle terwijl ze wachtte.

'Helaas,' ging Sarah verder, 'heeft hij een tamelijk vervelende reputatie... Hij komt af en toe naar Parijs... en zoekt dames met geld uit. Soms lukt hem dat goed en soms minder goed. Hij is in ieder geval niet geschikt voor jou om mee uit te gaan, lieverd.' Ze zei niets over zijn leeftijd of het feit dat Isabelle zonder toestemming de stad was ingegaan. Ze probeerde redelijk met haar te praten en uit te leggen dat haar vriend een fortuinzoeker was. Sarah dacht dat ze hiervan onder de indruk zou raken, maar dat was niet zo.

'De mensen zeggen altijd dat soort dingen over prinsen, omdat ze jaloers zijn,' zei ze onschuldig, maar nog steeds te bang om haar moeder fel tegen te spreken. Bovendien wist ze instinctief dat ze deze strijd zou verliezen.

'Hoe kom je daarbij?'

'Dat heeft hij me verteld.'

'Dat heeft híj je verteld?' Sarah keek ontzet. 'Komt het niet in je op dat hij dat tegen je zegt om zichzelf te dekken voor het geval er over hem wordt gekletst? Dat is een misleidende voorstelling van zaken, Isabelle. Allemachtig, zo dom ben je toch niet.' Maar als het op mannen aankwam, was ze dat wel, dat was ze altijd geweest en vooral wat deze betreft.

Julian belde die middag verschillende mensen op en iedereen vertelde hem hetzelfde over Isabelles nieuwe vriend. Het was een bron van problemen.

'Dit is geen aardige man, Isabelle. Je moet me dit keer vertrouwen.

Hij gebruikt je.'

'Je bent jaloers.'

'Dat is belachelijk.'

'Het is waar!' Ze schreeuwde tegen haar. 'Sinds pappa dood is, heb je niemand meer gehad en dat geeft je het gevoel oud en lelijk te zijn en dat ben je ook... je wilt hem gewoon voor jezelf hebben!...' Het was een stortvloed van woorden en Sarah staarde haar verbaasd aan, maar ze sprak rustig verder.

'Ik hoop dat je dat niet gelooft. Want we weten beiden dat dit niet klopt. Ik mis je vader vreselijk, ieder ogenblik, ieder uur van de dag' - de tranen sprongen haar in de ogen bij die gedachte - 'maar het idee is geen ogenblik bij me opgekomen hem te vervangen door een fortuinzoeker uit Venetië.'

'Hij woont tegenwoordig in Rome,' verbeterde Isabelle haar alsof dat er iets toe deed, terwijl haar moeder bedacht hoe enorm dom de jeugd was. Soms stond ze werkelijk versteld van de chaos die ze van hun levens maakten. Aan de andere kant had zij het op die leeftijd niet veel beter gedaan met Freddie, hielp ze zichzelf herinneren en probeerde redelijk tegen haar dochter te zijn.

'Het kan me niet schelen waar hij woont,' Sarah begon haar geduld te verliezen. 'Je gaat niet meer met hem om. Begrijp je me?' Isabelle gaf geen antwoord. 'En als je de volgende keer weer mijn auto pakt, bel ik de politie om je terug te laten halen. Isabelle, gedraag je of het zal nog slecht met je aflopen! Hoor je me?'

'Je kunt me niet langer de wet voorschrijven. Ik ben achttien.'

'En dom. Die vent zit achter je geld aan, Isabelle, en je naam, want die is meer waard dan de zijne. Bescherm jezelf. Blijf bij hem uit de buurt.'

'En als ik dat niet doe?' hoonde ze. Maar daar had Sarah geen antwoord op. Misschien zou ze haar een tijdje naar Phillip op Whitfield moeten sturen, naar zijn ongelooflijk saaie vrouw en kinderen. Maar Phillip zou geen betere invloed op zijn zuster hebben met zijn secretaresses, zijn hoertjes en zijn spelletjes. Wat mankeerde hen toch allemaal? Phillip was getrouwd met een vrouw die hem koud liet en dat was vermoedelijk altijd al zo geweest, maar ze was respectabel. Julian sliep met iedere vrouw en indien mogelijk met haar moeder, en nu was Isabelle half gek van deze klaploper uit Venetië. Wat hadden zij en William gedaan om dergelijke onredelijke kinderen voort te brengen, vroeg ze zichzelf af.

'Doe het niet weer,' waarschuwde ze Isabelle. Toen ging ze naar haar kamer en even later hoorde ze de deur van Isabelles slaapkamer dichtslaan.

Isabelle gedroeg zich een week netjes en verdween toen weer, dit keer met de Peugeot. Ze beweerde dat ze een vriendin in Garches ging opzoeken en Sarah kon het tegendeel niet bewijzen, maar ze geloofde haar niet. De sfeer was gespannen tot ze naar Cap Ferrat vertrok en daarna slaakte Sarah een zucht van verlichting hoewel ze niet wist waarom. De Côte d'Azur lag niet direct op een andere planeet. Maar ze zou bij vrienden logeren en niet bij die lammeling uit Venetië rondhangen.

Toen Julian een weekend in het zuiden was, stuurde hij haar kranten uit Nice, Cannes en Monte Carlo. Ze stonden vol verhalen over de prins van San Tebaldi en Lady Isabelle Whitfield.

'Wat moeten we met haar doen?' vroeg Sarah hem wanhopig.

'Ik weet het niet,' antwoordde Julian eerlijk. 'Maar ik denk dat we er maar beter naartoe kunnen gaan.' Dat deden ze de daaropvolgende week toen ze beiden tijd hadden en ze probeerden het haar allebei duidelijk te maken. Maar ze weigerde te luisteren en vertelde hen botweg dat ze van hem hield en dat hij dol op haar was.

'Natuurlijk, stomkoppie,' probeerde haar broer haar uit te leggen. 'Hij kan wel raden hoeveel je waard bent. Met jou kan hij de rest van zijn leven op zijn lauweren rusten.'

'Ik word doodziek van je!' schreeuwde ze. 'Van jullie allebei!'

'Doe toch niet zo stom,' schreeuwde hij terug. Ze namen haar mee naar het Hotel Miramar, maar ze liep weg. Ze verdween letterlijk een week van de aardbodem en toen ze terugkwam, was Lorenzo bij haar. Hij verontschuldigde zich uitvoerig tegenover hen beiden dat hij zo gedachteloos was geweest om hen niet op te bellen... Sarah keek hem vernietigend aan. Ze was ziek van ongerustheid geweest en had de politie niet durven bellen uit angst voor een schandaal. Ze wist dat Isabelle bij Lorenzo moest zijn...

'Isabelle was zo van streek...' Hij ging verder____en nu vroeg hij nederig om hun vergiffenis... Maar Isabelle kwam tussenbeide en zei ronduit tegen haar moeder:

'We willen trouwen.'

'Nooit,' zei haar moeder botweg.

'Dan loop ik weer weg. En weer. Tot je het goedvindt.'

'Je verspilt je tijd. Ik zal het nooit goedvinden.' En toen richtte ze zich tot Lorenzo. 'En bovendien krijgt ze geen cent meer.' Maar Isabelle wist beter.

'Dat kun je niet doen. Niet alles. Je weet dat ik, wat er ook gebeurt, op mijn eenentwintigste pappa's erfenis krijg.' Sarah had spijt dat ze haar dit ooit had verteld, maar Lorenzo keek heel opgelucht bij dit nieuws en Julian zag eruit of hij misselijk was. Het was zo duidelijk voor iedereen. Alleen Isabelle was te jong om het te begrijpen. Het was een vurig meisje van achttien met geen enkele levenservaring. Een angstaanjagende combinatie. 'Ik ga met hem trouwen,' kondigde ze weer aan en Sarah was geïntrigeerd door het feit dat Lorenzo zijn mond hield. Hij liet de toekomstige bruid haar eigen strijd en de zijne strijden. Sarah had Isabelle er graag op willen wijzen dat dat een veeg teken voor de toekomst was.

'Ik zal je nooit met hem laten trouwen.'

'Je kunt me niet tegenhouden.'

'Ik zal alles doen wat ik kan,' zwoer Sarah en Isabelles ogen fonkelden van woede en haat.

'Je wilt niet dat ik gelukkig word. Dat heb je nooit gewild. Je haat me.' Maar dit keer corrigeerde Julian haar.

'Dat is het stomste wat ik ooit heb gehoord.' Toen wendde hij zich tot zijn toekomstige zwager en hoopte aan zijn gevoel voor redelijkheid of fatsoen te kunnen appelleren, maar dat lukte niet.

'Wil je werkelijk op die manier met mijn zuster trouwen, Tebaldi? Wat heeft dat voor zin?'

'Natuurlijk niet. Mijn ziel wordt verscheurd als ik jullie allemaal zo zie.' Hij rolde met zijn ogen en zag er voor iedereen, behalve voor Isabelle, belachelijk uit. 'Maar wat kan ik zeggen... ik ben dol op haar. Ze spreekt voor ons beiden... we gaan trouwen.' Hij keek of hij op het punt stond in zingen uit te barsten en Julian wist niet of hij moest huilen of lachen.

'Voel je je niet een beetje belachelijk? Ze is achttien. Je zou haar grootvader kunnen zijn, bijna tenminste.'

'Ze is de vrouw van mijn leven,' kondigde hij aan. En het enige opmerkelijke aan hem was dat hij nooit getrouwd was geweest. Het was tot nu toe altijd voordeliger voor hem geweest om vrij te blijven. Maar de winst lag een stuk hoger wanneer hij dametje Whitfield kon vangen, wier familie de grootste juwelierszaken van Europa in handen had, afgezien van hun land, titel en oorspronkelijke eigendommen. Het was een welgevulde beurs. Geen prijs voor een amateur. Maar dat was Lorenzo niet.

'Waarom wachten jullie niet als jullie zo zeker zijn?' probeerde Julian weer, maar ze schudden beiden hun hoofd.

'Dat kunnen we niet... en de schande...' Lorenzo keek of hij op het punt stond in tranen uit te barsten. 'Ik heb net een week met haar doorgebracht. Haar reputatie... en stel nou dat ze in verwachting raakt?'

'O, mijn god.' Sarah liet zich in een stoel vallen. De gedachte eraan maakte haar al bijna misselijk. Een kind van hem in haar familie zou nog erger zijn dan die twee kleurloze kinderen van die arme Cecily. 'Ben je zwanger?' vroeg ze Isabelle ronduit.

'Dat weet ik niet. We zijn niet voorzichtig geweest.'

'Wat heerlijk. Ik kan mijn ongeduld nauwelijks bedwingen om de resultaten daarvan over een paar weken te horen.' Er bestond natuurlijk altijd nog de mogelijkheid van een abortus, maar daar ging het nu niet om. Het ging nu om een huwelijk.

'We willen deze zomer trouwen... of op zijn laatst met Kerstmis. In het château,' zei ze alsof hij het haar had ingeprent en dat was ook zo. Hij wilde een groot luisterrijk huwelijk, zodat ze niet zonder meer van hem af konden komen. En dat konden ze toch niet. Als ze trouwden, zou het voorgoed zijn. Hij was katholiek en hij zou, nadat ze op het château waren getrouwd, in de katholieke kerk in Rome met Isabelle trouwen. Hij had al tegen haar gezegd dat dit zijn enige voorwaarde was. Hij zei dat het enige wat er voor hem toe deed, het feit was dat ze voor de ogen van God getrouwd zouden zijn en hij had zelfs gehuild toen hij die woorden had gesproken. Gelukkig had Sarah dat niet hoeven horen.

Ze streden tot diep in de nacht, discussieerden, argumenteerden en schreeuwden tot Julian er schor van was, Sarah een barstende hoofdpijn had, Isabelle bijna was flauwgevallen terwijl Lorenzo om ijs, reukzout en vochtige handdoeken belde. Uiteindelijk gaf Sarah toe. Ze had geen keus. Ze zouden toch weglopen als ze niet toegaf. Daar was ze van overtuigd. Isabelle zwoer het. Ze probeerde hen over te halen een jaar te wachten, maar dat wilden ze ook niet. En Lorenzo bleef volhouden dat het beter was om het nu te doen, voor het geval ze in verwachting zou zijn.

'Waarom wachten we niet om te kijken of het zo is?' stelde Sarah kalm voor. Maar ze wilden tegen het eind van de avond zelfs niet instemmen met het idee tot Kerstmis te wachten. Lorenzo had hun enorme afschuw goed ingeschat en hij wist dat als hij de zaak niet snel afdwong, ze een manier zouden vinden om van hem af te komen en dat het niet door zou gaan.

Voor de nacht verstreken was, waren ze het erover eens dat het eind augustus zou worden, op het château met alleen een handjevol naaste vrienden en geen pers. Lorenzo was teleurgesteld niet de grote trouwerij te hebben die ze verdienden, maar hij beloofde haar een geweldig feest in Italië dat hij niet zou betalen. Dat verzekerde haar moeder haar tenminste.

Het was een nare nacht voor haar en Julian. Isabelle vertrok en ging met Lorenzo naar zijn hotel. Ze konden haar nu niet meer tegenhouden. Ze ging vastbesloten haar eigen ondergang tegemoet.

Het huwelijk was bescheiden, maar smaakvol op het Château de la Meuze met alleen hun naaste vrienden. Isabelle zag er schattig uit in een kort wit jurkje van Marc Bohan van Dior en een grote chique breedgerande dameshoed. Sarah was intens dankbaar dat ze niet in verwachting was.

Phillip en Cecily kwamen vanuit Engeland voor het huwelijk, Julian gaf haar weg, Xavier droeg de ring en Sarah wenste dat hij hem zou verliezen.

'Je ziet er bijzonder gelukkig uit,' zei Emanuelle zachtjes toen ze champagne dronken in de tuin.

'Misschien moet ik voor de lunch al overgeven,' zei Sarah somber. Ze had toegekeken hoe ze in haar eigen tuin getrouwd werden door een katholieke priester en een Anglicaanse bisschop. Daarmee was het dubbel officieel en dubbel rampzalig voor Isabelle. De hele dag had Lorenzo overdreven gedaan, gegrijnsd, iedereen gecharmeerd, getoost en het erover gehad hoe graag hij de grote hertog, Isabelles vader had willen leren kennen.

'Hij overdrijft een beetje, hè?' zei Phillip en bracht voor een keertje zijn moeder aan het lachen met zijn 'understatement'. 'Pathetisch, gewoon.'

'En niet zo'n beetje.' In vergelijking met hem was Cecily Greta Garbo. Nu waren er al twee die ze niet mocht. Cecily vond ze alleen maar saai. Ze haatte Lorenzo en dat brak haar hart, omdat het betekende dat ze nooit meer intiem met Isabelle kon worden, zolang ze met Lorenzo getrouwd was. Het was geen geheim hoe zij tegenover haar echtgenoot stond.

'Hoe kan ze toch denken dat ze van hem houdt?' vroeg Emanuelle wanhopig. 'Hij is zo duidelijk... zo glad...'

'Ze is jong. Ze begrijpt nog niets van dit soort mannen,' zei Sarah met oneindige wijsheid. 'Helaas zal ze nu in korte tijd veel leren.' Het deed haar weer denken aan haar ervaring met Freddie Van Deering. Ze had dat Isabelle graag bespaard en ze had het geprobeerd, maar het had geen zin. Isabelle had haar keus gemaakt en iedereen behalve Isabelle wist dat het geen beste keus was.

Het trouwfeest duurde tot het eind van de middag en toen vertrokken Isabelle en Lorenzo. Ze zouden naar Sardinië gaan voor hun huwelijksreis, naar een nieuw vakantieoord om zijn vriend de Aga Khan te ontmoeten. Dat zei hij tenminste. Sarah kon zich voorstellen dat er veel mensen waren die hij zei te kennen en die de komende paar jaar in rook zouden opgaan als het huwelijk tenminste zo lang zou duren. Ze hoopte dat dit niet het geval zou zijn.

Nadat ze in een gehuurde Rolls-Royce met chauffeur naar het vliegveld waren vertrokken, zaten de familieleden somber in de tuin en overwogen haar daad met het gevoel dat ze haar voorgoed hadden verloren. Alleen Phillip leek het, zoals gewoonlijk, niet zoveel te doen. Hij praatte rustig met een vriendin van Emanuelle en Sarah. Voor de rest van het gezin leek het meer op een begrafenis dan op een huwelijk. Sarah had het gevoel dat ze niet alleen ten opzichte van haar dochter maar ook tegenover haar echtgenoot te kort was geschoten. Hij zou het afgrijselijk gevonden hebben als hij Lorenzo had kunnen zien.

Sarah kreeg een kort berichtje van haar toen ze in Rome aankwamen en toen geen woord meer tot Kerstmis. Sarah belde een paar keer en stuurde verschillende brieven, maar Isabelle gaf nooit antwoord. Ze was duidelijk boos op hen allemaal. Julian sprak haar een paar keer, dus Sarah wist tenminste dat alles in orde was. Niemand kreeg echter het idee dat ze gelukkig was. Ze kwam het daaropvolgende jaar niet thuis en wilde niet dat Sarah bij haar kwam, dus deed ze dat niet. Julian vloog een keertje naar Rome om haar op te zoeken. Hij zei dat ze heel ernstig was, heel mooi, heel Italiaans en volgens hun gemeenschappelijke bank, gaf ze kapitalen uit. Ze had een paleisje in Rome gekocht en een villa in Umbria. Lorenzo had een jacht gekocht, een nieuwe Rolls en een Ferrari. En voor zover Julian het kon zien, was er geen baby op komst.

Ze kwamen na het eerste jaar met tegenzin terug op het château om Kerstmis te vieren en Isabelle sprak met niemand. Ze gaf haar moeder een mooie gouden Buccelati armband met parels. Zij en Lorenzo vertrokken op tweede kerstdag om in Cortina te gaan skiën. Het was moeilijk uit te maken wat er zich tussen hen afspeelde en ze werd zelfs niet vertrouwelijk met Julian. Emanuelle bracht uiteindelijk de waarheid boven tafel. Ze vloog na een zakenreis naar Londen om Nigel en Phillip op te zoeken, naar Rome en vertelde Sarah naderhand dat ze vond dat Isabelle er verschrikkelijk uitzag. Ze had kringen onder haar ogen, was broodmager en lachte nooit meer. Lorenzo was niet één keer thuis geweest, toen ze haar had opgezocht.

'Ik geloof dat daar problemen zijn, maar ik denk niet dat ze dat tegenover jou zal toegeven. Zorg ervoor dat je deur openstaat, ik verzeker je dat ze uiteindelijk wel thuis zal komen.'

'Ik hoop dat je gelijk hebt,' zei Sarah verdrietig. Het verlies was haar zwaar gevallen. Want in feite had ze de afgelopen twee jaar haar enige, nog levende dochter, verloren.

27

Het duurde drie kwellende jaren voordat Isabelle weer naar Parijs kwam. Ze kwamen toen Sarah hen uitnodigde voor het zesde lustrumfeest van Whitfield in het Louvre. Ze hadden een gedeelte voor het feest gehuurd. Dat was nooit eerder gedaan en Emanuelle moest haar connecties bij de overheid gebruiken om er toestemming voor te krijgen. Het hele gebied eromheen zou afgesloten worden en er zouden honderden museumbewakers en politieagenten aan te pas komen om het te laten slagen. Maar Sarah wist dat dit het geval zou zijn. Lorenzo wist dat dit geen gebeurtenis was die ze moesten mislopen. Sarah was heel verbaasd dat ze de uitnodiging accepteerden. Isabelle en Lorenzo waren toen al vijf jaar getrouwd en Sarah was bijna gaan berusten in de afstand tussen hen. Ze gaf al haar energie en genegenheid aan Xavier en Julian en in zekere zin aan Phillip, ook al zag ze hem weinig. Hij was tegen die tijd vijftien jaar met Cecily getrouwd en de pers maakte opmerkingen over zijn verhoudingen, maar ze werden nooit bevestigd. Sarah vermoedde dat dit uit ontzag voor zijn positie was. De hertog van Whitfield kon volgens sommigen 'onvoorspelbaar' zijn. Sarahs feest was het schitterendste dat Parijs ooit had meegemaakt. De vrouwen waren zo adembenemend mooi en de mannen zo belangrijk, dat er van de mensen aan haar hoofdtafel met gemak vijf regeringen samengesteld hadden kunnen worden. De president van Frankrijk was er, Onassis met zijn vrouw, de Rainiers, de Arabieren, de Grieken, iedere mogelijke Amerikaan van enig belang en alle gekroonde hoofden van Europa. Iedereen die ooit hun sieraden had gedragen was aanwezig en vele jongedames die het hoopten te gaan doen. Er waren courtisanes en koninginnen, de rijken en de beroemden. Het feest van vijf jaar geleden viel daarbij vergeleken in het niet. Kosten noch moeite werden gespaard en Sarah was enthousiast toen ze het zag. Ze leunde in rustige triomf achterover terwijl ze naar duizend dinerende en dansende mensen keek die dronken en plezier hadden met elkaar of voor de pers en ongetwijfeld misdroegen velen zich op allerlei manieren, maar daar merkte niemand iets van.

Julian had een heel aardig meisje meegenomen, een toneelspeelster. Sarah had over haar gelezen in een recent schandaal en dat was eens iets heel anders voor hem. Hij was de laatste tijd uit geweest met een bijzonder mooie Braziliaanse mannequin. Hij had nooit tekort aan meisjes, maar hij gedroeg zich altijd netjes. Ze hielden van hem wanneer ze kwamen en wanneer ze gingen. Meer kon een mens niet vragen. Sarah had graag gewild dat hij trouwde, maar ondanks zijn negenentwintig jaar was daar nog geen enkele kans op en ze drong niet aan.

Phillip was natuurlijk met zijn vrouw gekomen, maar hij bracht het grootste deel van de avond door met een meisje dat voor Saint Laurent werkte. Hij had haar het jaar tevoren in Londen ontmoet en ze leken veel gemeen te hebben. Hij keek altijd naar Julians meisjes en dat merkte de toneelspeelster ook op, maar kwam er niet toe zichzelf voor te stellen en later raakte hij hen kwijt in de menigte. Het duurde eeuwen voor hij naderhand Cecily weer terugvond die tevreden met de koning van Griekenland over paarden praatte.

Sarah zag tot haar vreugde dat Isabelle één van de mooiste vrouwen onder de aanwezigen was. Ze droeg een nauwe zwarte Valentino jurk die haar figuur op duizelingwekkende wijze omhulde, haar lange zwarte haren golfden over haar rug en ze droeg een opvallend diamanten collier en armband met bijpassende oorbellen die Julian haar had geleend. Ze had de sieraden niet eens nodig. Ze was gewoon zo mooi, dat iedereen haar aanstaarde en Sarah was blij dat ze voor het feest was thuisgekomen. Ze had geen illusies wat betreft de reden van hun komst. Lorenzo bewerkte de menigte die avond, liep achter mensen van koninklijke bloede aan en poseerde voortdurend voor de pers. Sarah merkte het op, evenals zijn vrouw die rustig toekeek, maar Sarah zei niets. Ze voelde heel goed dat er iets fout zat en ze wachtte tot Isabelle erover begon, maar dat deed ze niet. Ze bleef lang en danste met oude vrienden, vooral met een bekende Franse prins die haar altijd had gemogen. Er waren zoveel mannen die met liefde jacht op Isabelle zouden maken, ze was drieëntwintig jaar en heel mooi, maar ze was al vijf jaar vergeven, getrouwd met Lorenzo.

Sarah nam iedereen de volgende dag mee uit lunchen naar Le Fouquet om ze voor de hulp bij het feest te bedanken. Emanuelle was er natuurlijk en Julian, Phillip en Cecily, Nigel, zijn vriend, de ontwerper en Isabelle en Lorenzo. Xavier was toen al weg. Hij had Sarah maandenlang gesmeekt hem naar oude vrienden van haar in Kenia te laten gaan. In het begin had ze zich ertegen verzet, maar hij had zo aangehouden en ze had het zo druk met de plannen voor het zesde lustrum, dat ze hem uiteindelijk had laten gaan en hij had haar uitvoerig bedankt. Op zijn veertiende wilde hij alleen maar de wereld verkennen en hoe verder weg hoe beter. Hij was graag bij haar en hij was dol op Frankrijk, maar hij had een voortdurend verlangen naar exotische en onbekende dingen. Hij had het boek van Thor Heyerdahl vier keer gelezen en scheen alles over Afrika, de Amazone en iedere andere mogelijke plek ter wereld te weten, waar nooit iemand uit zijn familie ooit naar toe had willen gaan. Hij had beslist een eigen persoonlijkheid, in sommige opzichten had hij iets weg van William, in andere iets van Sarah. Hij bezat Julians warmte en veel van Williams gevoel voor humor. Hij had een avontuurlijke aard en een hartstocht voor het ruige leven dat niemand anders in het gezin met hem deelde. De rest gaf de voorkeur aan Parijs, Londen en Antibes, of zelfs Whitfield.

'We zijn maar een saai stelletje vergeleken bij hem,' zei Sarah glimlachend. Hij had haar al een stuk of vijf brieven geschreven over de schitterende dieren die hij had gezien. En hij smeekte nu al om nog eens terug te mogen gaan als zij het goed vond.

'Dat heeft hij beslist niet van mij,' grinnikte Julian. Hij voelde zich op een bank meer op zijn gemak dan op safari.

'Of van mij.' Voor de verandering lachte Phillip om zichzelf en Lorenzo begon onmiddellijk een eindeloos verhaal dat iedereen verveelde over zijn goede vriend de maharadja van Jaipur.

Ondanks zijn aanwezigheid was het een gezellige lunch en daarna ging iedereen zijns weegs en de Whitfieldjes namen afscheid van hun moeder. Julian zou met vrienden een paar dagen naar Saint-Tropez gaan om uit te rusten na al het werk voor het gigantische feest en Phillip en Cecily zouden terugvliegen naar Londen. Nigel bleef een paar dagen in Parijs bij zijn vriend, Emanuelle ging weer aan het werk en Sarah tenslotte ook. Alleen Isabelle bleef na de lunch hangen. Lorenzo zei dat hij iets bij Hermès moest halen en daarna wat vrienden zou treffen. Ze zouden pas de volgende dag vertrekken en voor het eerst in jaren leek Isabelle met haar moeder te willen praten. Ze aarzelde toen ze eindelijk alleen waren en Sarah vroeg haar of ze nog een kopje koffie wilde.

Ze bestelden allebei een espresso en Isabelle kwam naast haar zitten. Ze had aan de andere kant van de drukke tafel gezeten, maar er lag een bijzonder verdrietige uitdrukking in haar ogen en ze keek haar moeder ten slotte wanhopig aan terwijl ze probeerde de tranen tegen te houden.

'Ik geloof niet dat ik het recht heb om nu iets te zeggen, hè?' zei ze spottend en Sarah raakte zachtjes haar hand aan en wilde dat ze de narigheid kon wegnemen, dat ze haar vanaf het begin ertegen had kunnen beschermen. Maar ze had al lang geleden de harde les geleerd dat dit niet kon. 'Ik mag me niet echt beklagen, want jullie hebben me allemaal gewaarschuwd.'

'Jawel, hoor.' Sarah glimlachte. 'Je kunt je altijd beklagen.' En toen besloot ze eerlijk te zijn. 'Je bent niet gelukkig, hè?'

'Nee, niet erg,' gaf Isabelle toe en veegde een traan van haar wang. 'Ik had er geen idee van hoe het zou zijn... ik was zo jong en dom... jullie wisten het allemaal. En ik zag het gewoon niet...' Het was allemaal waar, maar het deed Sarah toch verdriet. Het was geen troost om dit keer gelijk te hebben gehad. Niet ten koste van haar kind. Het brak haar hart om haar zo ongelukkig te zien. Ze had jaren geprobeerd erin te berusten haar nauwelijks meer te zien, maar het was altijd naar geweest. Nu ze zag hoe ongelukkig ze was geweest, scheen haar vervreemding van hen nog zinlozer.

'Je was erg jong,' verontschuldigde Sarah haar. 'En erg koppig. En hij was erg sluw.' Isabelle knikte mistroostig, dat wist ze nu maar al te goed. 'Hij heeft je heel gewiekst bewerkt om te krijgen wat hij wilde hebben.' Hij had hen allen bewerkt, hij had hen gedwongen en overgehaald om Isabelle met hem te laten trouwen. Het was gemakkelijk om Isabelle te vergeven, maar minder eenvoudig om Lorenzo te vergeven. 'Hij wist wat hij deed.'

'Meer dan je weet. Zodra we in Rome aankwamen en hij kreeg wat hij wilde hebben, veranderde alles. Het leek wel of hij het paleis al had uitgezocht. Hij zei dat iedereen daar zoiets had, iedereen van enig belang, en we zouden het nodig hebben voor al onze kinderen en de villa in Umbria ook. En toen kocht hij de Rolls... en het jacht... en de Ferrari... en plotseling zag ik hem helemaal niet meer. Hij was altijd weg met zijn vrienden en ik las in de krant dingen over hem met andere vrouwen. En telkens wanneer ik hem daar iets over vroeg, lachte hij alleen maar en zei dat het oude vrienden, of nichtjes waren. Hij moet familie van half Europa zijn,' zei ze grimmig en keek haar moeder recht aan. 'Hij heeft me jaren bedrogen. Hij verbergt het niet eens meer. Hij doet waar hij zin in heeft en zegt dat ik er niets tegen kan doen. In Italië bestaat geen echtscheiding en hij is familie van drie kardinaals, hij zegt dat hij nooit van me zal scheiden.' Ze keek wanhopig. Sarah wist niet hoe het zover had kunnen komen, dat hij haar zo onbeschaamd tartte. Hoe durfde hij hier te komen en met hen samen te zijn, op haar feest, haar vrienden achterna te lopen nadat hij haar dochter had misbruikt. Ze was woedend.

'Heb je hem om een echtscheiding gevraagd?' Sarah keek bezorgd terwijl ze de hand van haar dochter streelde en Isabelle knikte.

'Twee jaar geleden had hij een hartstochtelijke verhouding met een bekende vrouw uit Rome. Ik kon er niet meer tegen. Het stond uitgebreid in alle kranten. Ik zag niet wat het verder nog voor zin had.' Toen begon ze openlijk te huilen. 'Ik ben zo eenzaam geweest...' Sarah sloeg haar armen om haar heen en Isabelle snoot haar neus en ging verder met haar verdrietige relaas. 'Ik heb het hem verleden jaar weer gevraagd. Maar hij zegt altijd nee, dat ik me moet neerleggen bij het feit dat we voorgoed zijn getrouwd.'

'Hij wil met je bankrekening getrouwd zijn, niet met jou.' Dat had hij altijd gewild en volgens Julian had hij veel geluk gehad. Hij had veel geld dat Isabelle hem had gegeven, opzij gezet en had haar verder alles laten betalen. Ze had dat niet zo erg gevonden als ze van hem had gehouden. Ze hield echter al jaren niet meer van hem. Toen hun eerste hartstocht was gedoofd, en dat was al gauw geweest, was er helemaal niets meer van overgebleven, behalve berouw. 'Je hebt tenminste geen kinderen van hem gekregen. Als je er al vanaf kan komen, is het op die manier tenminste minder problematisch. En je bent nog jong, je kunt later altijd nog kinderen hebben.'

'Niet van hem,' zei Isabelle somber en dempte haar stem nog meer terwijl ze aan tafel zaten en de obers bescheiden op een afstand bleven. 'Wij kunnen nooit kinderen krijgen.'

Nu keek Sarah verwonderd. Tot dan toe was ze nergens werkelijk verbaasd over geweest. 'Waarom niet?' Hij had zelfs gezegd dat Isabelle zwanger zou kunnen zijn toen hij met haar wilde trouwen, het was de belangrijkste reden geweest dat ze niet tot Kerstmis hadden gewacht. En zo oud was hij niet. Hij was nu vierenvijftig. William was ouder geweest toen ze Xavier hadden gekregen en zijn gezondheid was toen al niet goed geweest, bedacht Sarah met een warm gevoel. 'Is er iets met hem?'

'Hij heeft de bof gehad, en is steriel geworden. Dat heeft zijn oom me verteld. Enzo heeft me nooit iets gezegd. Toen ik hem ernaar vroeg, lachte hij. Hij zei dat ik geluk had gehad, het was een ingebouwde geboorte-preventie. Hij heeft tegen me gelogen, Maman... hij zei dat we tientallen kinderen zouden krijgen.' De tranen bleven over haar wangen rollen. 'Ik denk dat ik nog wel getrouwd met hem had kunnen blijven, ook al had ik nog zo'n grote hekel aan hem, als we kinderen hadden gehad.' Er was nu een leegte in haar hart dat door niets opgevuld kon worden. Vijf lange jaren had ze van niemand kunnen houden en niemand had van haar gehouden. Zelfs haar familie niet, want hij had haar gedwongen om ruzie met hen te maken.

'Op die manier moet je geen kinderen krijgen, lieverd,' zei Sarah rustig. 'Je wilt toch niet dat ze in ellendige omstandigheden opgroeien.' Ze wilde ook niet dat haar eigen dochter zo moest leven.

'We slapen toch al niet meer met elkaar. Dat doen we al drie jaar niet meer. Hij komt nooit thuis, alleen om overhemden of geld te halen.'

Er was iets dat Isabelle had gezegd dat Sarahs interesse wekte en ze bedacht dat ze dit moest onthouden voor later. De Principe di San Tebaldi was niet zo handig als hij wel gedacht had. 'Het kan me niet meer schelen,' ging Isabelle verder. 'Niets kan me meer schelen. Het is net een gevangenis.' En zo zag ze eruit. In het daglicht zag Sarah dat Emanuelle gelijk had gehad toen ze naar Rome was geweest en nu wist ze waarom. Isabelle zag er mat, bleek en verschrikkelijk ongelukkig uit. En met recht.

'Wil je thuiskomen? We kunnen hier misschien een echtscheiding regelen. Je bent op het château getrouwd.'

'We zijn in Italië nog eens getrouwd,' zei Isabelle wanhopig. 'Voor de kerk. Als ik hier een echtscheiding krijg, zou die in Italië niet geldig zijn en ik kan toch nooit meer hertrouwen. Dat zou onwettig zijn. Lorenzo zegt dat ik me in mijn lot moet schikken. Hij gaat nergens naartoe.' Ze waren weer aan hem overgeleverd zoals al eerder het geval was geweest. Het stond Sarah niet aan. Het was nog erger dan haar eerste huwelijk was geweest, ook al waren er veel overeenkomsten. Haar vader had haar er destijds uit geholpen. Ze wist dat ze een manier moest vinden om haar dochter te helpen.

'Wat kan ik doen om je te helpen? Wat wil je, lieverd?' vroeg Sarah verdrietig. 'Ik zal direct met mijn advocaten overleggen, maar ik denk dat je je tijd met hem zult moeten uitzitten. Uiteindelijk zal er iets komen dat hij liever wil hebben dan jou en misschien kunnen we dan met hem onderhandelen.' Ze moest echter toegeven dat het niet gemakkelijk zou zijn. Hij was een taaie.

Isabelle keek haar toen eigenaardig aan. Er was iets dat ze heel graag wilde hebben. Niet zo graag als een echtscheiding, of een kind, maar het zou haar leven weer een doel geven. Ze had er lang over nagedacht, maar gezien de vervreemding tussen hen had ze gevonden dat ze het haar niet kon vragen.

'Ik zou een zaak willen hebben,' fluisterde ze en Sarah keek verbaasd.

'Wat voor een zaak?' Sarah dacht dat ze een soort boetiek bedoelde. Maar dat was niet zo.

'Whitfield.' Ze was heel zeker.

'In Rome?' Sarah had er nooit over nagedacht. De Italianen hadden Buccelati en Bulgari. Ze had er nooit aan gedacht in Rome iets te openen, maar het was een boeiend idee, hoewel Isabelle een beetje te jong was om het te leiden. 'Dat is een interessant idee. Maar weet je dat zeker?'

'Absoluut.'

'Stel dat je erin slaagt van hem te scheiden, of gewoon besluit weg te gaan, gescheiden of niet, wat doen we dan?'

'Dat doe ik niet. Ik vind Italië fijn. Ik heb een hekel aan Lorenzo en aan mijn leven met hem. Maar het is een heerlijk land.' Haar gezicht klaarde voor het eerst op. 'Ik heb geweldige vrienden en de vrouwen zijn zo chique. Ze dragen ladingen juwelen. Moeder, het zou een enorm succes worden, dat verzeker ik je.' Sarah was het eens met haar opmerking over Italiaanse vrouwen, maar het was een nieuw idee voor haar en ze moest het serieus overwegen.

'Laat me erover nadenken. En denk jij ook eens na. Begin er niet overhaast aan. Het is een enorme hoeveelheid werk en een zware verplichting. Je moet erg hard en lang werken. Het heeft heel wat meer om het lijf dan alleen maar het inrichten. Praat met Emanuelle... praat met Julian... je moet heel zeker van jezelf zijn voor je eraan begint.'

'Het is het enige dat ik het afgelopen jaar heb gewild, ik wist alleen niet hoe ik het je moest vragen.'

'Nou, dat heb je gedaan.' Sarah glimlachte naar haar. 'Laat me er eens over denken en praat met je broers.' Toen werd ze weer ernstig. 'En laat me er eens over denken hoe ik je met Lorenzo kan helpen.'

'Dat kun je niet,' zei Isabelle verdrietig.

'Je weet maar nooit.' Diep in haar hart vermoedde Sarah dat het met geld wel zou lukken. Op de juiste manier en op het juiste moment. Ze hoopte alleen dat dit ogenblik snel zou aanbreken, zodat Isabelle niet veel langer meer met hem getrouwd zou hoeven blijven.

Ze bleven nog een uur zitten praten en liepen toen langzaam gearmd naar de winkel. Het deed Sarah goed om haar weer zo dichtbij te voelen. Dat was in jaren niet het geval geweest, niet sinds haar tienertijd en het verliezen van Isabelle was heel naar geweest. Het was bijna net zo verdrietig geweest als het verlies van Lizzie, want op veel manieren was Isabelle voor haar gestorven. Maar nu was ze terug en Sarah voelde zich opgelucht.

Isabelle nam voor de winkel afscheid en ging theedrinken met een vroegere, pas getrouwde, schoolvriendin. Isabelle benijdde haar om haar onschuld. Wat zou het heerlijk zijn om opnieuw te kunnen beginnen. Maar ze wist dat daar voor haar geen kans op was. Haar leven, zou zo leeg als het was, met Lorenzo eindigen. Als haar moeder haar een zaak liet openen, zou ze iets te doen hebben en kon ze zich daarop concentreren in plaats van thuis te zitten en hem te haten, en iedere keer te huilen wanneer ze een baby zag, of wanneer ze aan de baby's dacht die ze nooit zou krijgen. Ze had zonder kinderen kunnen leven als ze van hem had gehouden, of zonder zijn liefde als ze een kind had gehad om haar te troosten, maar om beiden te ontberen was een dubbele straf en soms vroeg ze zich af wat ze had gedaan om dit te verdienen.

'Ze is veel te jong,' zei Phillip vastberaden toen Sarah hem opbelde. Ze had het al met Julian besproken en hij vond het een interessant idee. Hij kon sommige oude stukken van Buccellati wel waarderen en veel nieuwe ontwerpen die door jonge Italiaanse ontwerpers werden gemaakt. Hij dacht dat Rome heel opwindend zou kunnen zijn, volkomen anders dan Parijs of Londen dat elk een eigen stijl en een eigen cliëntèle had. Londen had de koningin en de oude garde. Parijs had het flitsende, schitterende, chique en superrijke 'nouveau riche'. Rome zou alle inhalige modieuze Italianen hebben die sieraden verzwolgen.

'We zouden iemand aan kunnen nemen om haar met de leiding te helpen, dat is geen probleem.' Sarah schoof zijn bezwaren opzij. 'De vraag is alleen of Rome de juiste markt is.'

'Dat denk ik wel,' zei Julian rustig die aan hetzelfde gesprek deelnam.

'Ik denk dat jullie zoals gewoonlijk niet weten waar jullie het over hebben,' snauwde Phillip en Sarah voelde zich gekwetst. Dat deed hij altijd. Julian was helemaal zoals Phillip wilde zijn en niet was. Knap, charmant, jong en bij iedereen geliefd, vooral bij vrouwen. Phillip was in de loop der jaren steeds saaier geworden, zo erg, dat hij wel uitgedroogd leek. In plaats van sensueel, was hij achterbaks. Hij was veertig jaar en Sarah moest tot haar spijt toegeven dat hij eerder vijftig leek. Zijn huwelijk met Cecily had ook niet bepaald geholpen, maar dat was zijn keus geweest en ze was nog steeds het soort vrouw dat hij wilde hebben, respectabel, saai, goed opgevoed en meestal afwezig. Ze bracht haar meeste tijd op het platteland door met haar paarden. En ze had onlangs een paardenfokkerij in Ierland gekocht.

'Ik denk dat we eens bij elkaar moeten komen om hierover te praten,' zei Sarah nonchalant. 'Kunnen jij en Nigel hier komen, of wil je dat wij naar Londen komen?'

Uiteindelijk werd er besloten dat het eenvoudiger was als Nigel en Phillip naar Parijs zouden komen. Isabelle en Lorenzo waren tegen die tijd weg en ze argumenteerden drie dagen lang met zijn vijven. Uiteindelijk won Emanuelle. Ze wees erop dat als William en Sarah niet zo moedig waren geweest om iets nieuws en anders te proberen er nooit een Whitfield zou zijn geweest. Als ze niet groeiden en uitbreidden, zou het op een dag niet meer lukken. Ze gingen de tachtiger jaren in, een tijdperk van expansies. Ze had het gevoel dat ze naar Rome moesten kijken, misschien zelfs naar Duitsland... New York... de wereld hield niet op bij Londen en Parijs.

'Goed en begrepen,' zei Nigel. Hij zag er tegenwoordig goed uit, gedistingeerd als altijd en Sarah moest er niet aan denken dat hij op een dag met pensioen zou gaan. Hij was nu eind zestig. In tegenstelling tot haar zoon dacht Nigel nog altijd vooruit, probeerde nieuwe ideeën en wilde verder in de wereld.

'Ik denk dat ze gelijk heeft,' voegde Julian eraan toe. 'We kunnen hier niet gewoon tevreden zitten zijn over onszelf. Dat is de zekerste manier om een zaak om zeep te helpen. Ik vind trouwens dat we hier al veel eerder over hadden moeten nadenken, zonder Isabelle. Dit is een uitstekend tijdstip.'

Tegen het vallen van de avond waren ze het erover eens, hoewel, Phillip met tegenzin. Hij dacht dat een nieuw filiaal ergens in Engeland zinvoller zou zijn dan in Rome, maar de anderen waren daartegen. Hij kon zich niet voorstellen dat welke plaats dan ook buiten Engeland de moeite waard kon zijn.

Sarah belde die avond Isabelle op en vertelde haar het nieuws en het leek wel of haar grooste hartewens in vervulling was gegaan. Het arme kind snakte naar leven, liefde, leiding, en genegenheid. Sarah beloofde haar de volgende week op te komen zoeken om hun plannen te bespreken. En toen ze dat deed, was ze verbluft over het feit dat ze gedurende het hele verblijf van vijf dagen, Lorenzo niet één keer zag.

'Waar is hij?' durfde Sarah uiteindelijk te vragen.

'Met vrienden op Sardinië. Ik heb gehoord dat hij een nieuwe vriendin heeft.'

'Wat leuk voor hem,' zei Sarah scherp en dacht plotseling weer aan Freddie die op het feest van hun trouwdag met zijn hoertjes over het grasveld was aan komen rijden. Ze vertelde er Isabelle voor het eerst over en haar dochter staarde haar onthutst aan.

'Ik heb altijd geweten dat je gescheiden was. Maar ik heb nooit geweten waarom. Ik geloof niet dat ik er vroeger ooit over heb nagedacht. Ik dacht niet dat jij ooit een vergissing kon maken of ongelukkig kon zijn...' Of getrouwd kon zijn met een man die prostituées in het huis van zijn schoonouders haalde. Zelfs veertig jaar later was het nog een opzienbarend verhaal.

'Vergissen is menselijk. Ik heb destijds een grote vergissing begaan. Jij ook. Uiteindelijk ben ik er met de hulp van mijn vader uitgekomen. Toen ben ik jouw vader tegengekomen. Jij komt op een dag ook nog wel de ware tegen. Wacht maar.' Ze kuste haar zachtjes op de wang en liep terug naar het Excelsior Hotel waar ze logeerde.

Het jaar daarop werkten ze heel hard aan de ruimte die ze aan de Via Condotti hadden gehuurd. Het was groter dan de twee andere winkels en bijzonder aantrekkelijk. Het was een echte showplek en Isabelle kon haar enthousiasme nauwelijks de baas. Het was bijna zoiets als een baby krijgen, zei ze tegen vrienden. Ze at, dacht, dronk en sprak alleen nog maar over de winkel. Het kon haar niets meer schelen dat ze Enzo nooit zag. Hij spotte ermee en vertelde haar dat ze nog wel ten val zou komen. Maar hij had niet op Sarah gerekend.

Ze had een pr-fïrma in de arm genomen om de aandacht van de Italiaanse pers te trekken. Ze liet Isabelle feesten geven en op allerlei manieren in de Romeinse samenleving contacten leggen waar ze nooit aan had gedacht. Ze schonk aan liefdadigheid, gaf lunches en bezocht belangrijke gebeurtenissen in Rome, Florence en Milaan. Plotseling werd Lady Isabelle Whitfield de Principessa di San Tebaldi een van de meest gezochte personen in Rome. En tegen de tijd dat ze klaar waren om te openen, was zelfs haar echtgenoot geïnteresseerd. Hij vertelde zijn vrienden over de zaak, praatte over de schitterende sieraden die hij zelf uitzocht en over iedereen die al van hem had gekocht. Isabelle hoorde de verhalen, maar ze besteedde er geen aandacht aan. Ze had het te druk: dag en nacht werken, plannen maken, met architecten praten en personeel aannemen. Emanuelle was de laatste twee maanden naar Rome gekomen om haar te helpen en ze hadden een zeer kundige jongeman aangenomen, een zoon van een goede vriend van haar, die de afgelopen vier jaar een belangrijke positie bij Bulgari had gehad. Ze hadden hem gemakkelijk weg kunnen kopen en hij zou Isabelle helpen met de leiding. Hij kon zijn geluk niet op en had diep ontzag voor haar. Binnen korte tijd waren ze goede vrienden en Isabelle mocht hem graag. Hij was intelligent, goed, aardig en had gevoel voor humor. Hij had ook een vrouw en vier kinderen. Hij heette Marcello Scuri.

Hun openingsfeest was dé gebeurtenis in Rome op dat moment en absoluut iedereen in Italië was aanwezig, evenals verschillende koninklijke cliënten uit Londen en Parijs. De mensen kwamen uit Venetië, Florence, Milaan, Napels, Turijn, Bologna en Perugia. Ze kwamen uit het hele land. Haar jaar van voorzichtig fundamenten leggen, betaalde zich nu terug en Sarahs voorzorgsmaatregelen waren uitstekend geweest. Zelfs Phillip moest met tegenzin toegeven dat het een schitterende zaak was en Nigel zei dat als hij op dat ogenblik zou sterven, hij als een gelukkig man zou heengaan. Het was volmaakt voor Rome, de sieraden waren zo mooi en zo magnifiek, de perfecte mengelmoes van oud en nieuw, opvallend en bescheiden, alleen maar duur en opzienbarend. Isabelle was opgewonden over het succes net als haar moeder.

Marcello, de jonge directeur, en Isabelle werkten prima samen. Emanuelle was trots op hen. En Isabelles broers prezen allebei haar schitterende resultaten. Ze had uitstekend werk verricht. En toen ze drie dagen later naar hun eigen zaken terugkeerden, liep de winkel op rolletjes.

Emanuelle was al een dag eerder teruggegaan om een kleine crisis in de Parijse zaak op te lossen. Er was een inbraak gepleegd, maar als door een wonder en dankzij het prima beveiligingssysteem van kogelvrij glas en automatisch vergrendelde deuren, was er niets weggenomen. Emanuelle vond dat ze er moest zijn om geestelijke bijstand te verlenen. Het personeel was nogal geschrokken. Het werd steeds moeilijker om winkels tegen diefstal te beschermen. Tot nu toe waren de beide winkels goed beveiligd en ze hadden geluk gehad.

Sarah was nog vol van het verloop van de opening in Rome toen zij en Julian op het vliegtuig naar Parijs stapten. Ze vroeg hem of hij het naar zijn zin had gehad en hij zei dat dit het geval was geweest. Ze had hem in het begin zien praten met een knappe jonge principessa en naderhand met een bekende mannequin van Valentino. De vrouwen in Rome waren beslist mooi, maar ze had het gevoel dat Julian het een tijdje wat rustiger aan deed. Hij was bijna dertig en er waren momenten dat Sarah vermoedde dat hij zich fatsoenlijk gedroeg. Hij was een tijdlang een echt wilde jongen geweest, maar volgens de verhalen die ze over hem in de kranten had gelezen, hield hij zich de laatste tijd erg rustig. Toen het vliegtuig aanstalten maakte om op Orly te landen, vertelde hij waarom.

'Herinner je je Yvonne Charles?' vroeg hij onschuldig en Sarah schudde haar hoofd. Ze hadden het vlak daarvoor over zaken gehad en ze kon zich niet herinneren of de vrouw die hij bedoelde een cliënte was. 'Alleen van naam. Hoezo? Heb ik haar ontmoet?'

'Ze is toneelspeelster. Je hebt haar verleden jaar op het lustrumfeest ontmoet.'

'Samen met zo'n duizend anderen. Ik wist wel dat ik nog een goed geheugen had.' Toen herinnerde ze zich haar plotseling, niet van het feest, maar van iets dat ze in de kranten had gelezen. 'Heeft zij een paar jaar geleden niet een bijzonder slordige scheiding gehad... en is toen hertrouwd? Ik geloof dat ik iets over haar heb gelezen... Waarom?'

Hij zag er even niet zo erg op zijn gemak uit terwijl het vliegtuig de landing inzette. Het was jammer dat zijn moeder zo'n goed geheugen had. Ze was op vierenzestigjarige leeftijd nog precies even scherp als altijd, even sterk en op mildere wijze, net zo mooi. Hij was dol op haar, maar soms zou hij willen dat ze wat minder nauwkeurig was.

'Zoiets...' antwoordde hij vaag. 'Eigenlijk gaat ze nu weer scheiden. Ik heb haar tussen twee huwelijken in ontmoet' - of mogelijk tijdens, hem kennende - 'en we hebben elkaar een paar maanden geleden weer ontmoet.'

'Kwam dat even goed uit.' Sarah glimlachte, soms was hij in haar ogen nog zo jong. Al haar kinderen trouwens. 'Dat was geluk hebben.'

'Ja.' Plotseling lag er iets in zijn ogen dat haar bang maakte. 'Het is een heel bijzonder meisje.'

'Dat zal wel als ze nu al twee huwelijken achter de rug heeft. Hoe oud is ze?"

'Vierentwintig. Maar ze is erg volwassen voor haar leeftijd.'

'Dat moet wel.' Ze wist niet wat ze tegen hem moest zeggen of waar hij naar toe wilde, maar ze had het gevoel dat ze het niet prettig zou vinden.

'Ik ga met haar trouwen,' zei Julian kalm en Sarah had het gevoel of de grond zich onder haar opende toen de wielen van het vliegtuig de landingsbaan raakten.

'O?' Ze probeerde normaal te blijven kijken, maar ze voelde haar hart bonzen toen ze landden. 'Wanneer heb je dat besluit genomen?'

'Verleden week. We hadden het allemaal zo druk met de opening, dat ik niets wilde zeggen tot het allemaal voorbij was.' Wat attent van hem. Wat heerlijk voor hem om haar te vertellen dat hij met een meisje ging trouwen dat al twee keer was gescheiden. 'Je zult haar heel aardig vinden.' Ze hoopte dat hij gelijk had, maar ze had geen van hun partners tot nu toe erg aardig gevonden. Ze begon de hoop op te geven dat ze ooit aangetrouwde familie zou krijgen die ze zelfs maar zou kunnen verdragen, laat staan waar ze dol op zou zijn. Tot nu toe was het haar niet best afgegaan.

'Wanneer krijg ik haar te zien?'

'Gauw.'

'Wat dacht je van vrijdagavond? We zouden bij Maxim kunnen dineren voor ik uit Parijs vertrek.'

'Dat zou leuk zijn.' Hij glimlachte haar warm toe.

En toen durfde ze hem iets te vragen waarvan ze wist dat ze het misschien niet zou moeten doen. 'Ben je er helemaal zeker van?'

'Absoluut.' Daar was ze al bang voor. Toen zag hij haar gezicht en begon te lachen. 'Moeder... vertrouw me...' Kon ze dat maar, maar ze voelde diep in haar hart dat hij een vergissing beging. Toen ze elkaar vrijdagavond in Maxim ontmoetten, wist ze het zeker.

Het meisje was ontegenzeglijk mooi, ze had de koele, ijzigblonde schoonheid die men in gedachten de Zweden toeschrijft. Ze was lang, groot en slank en had een roomkleurige huid, grote blauwe ogen en lichtblond haar dat steil op haar schouders hing. Ze zei dat ze op veertienjarige leeftijd mannequin was geweest, maar toen bij de film was gegaan en sinds haar zeventiende toneel had gespeeld. Ze had in zeven jaar vijf films gemaakt en Sarah herinnerde zich vaag iets over een schandaal omdat ze op minderjarige leeftijd met een directeur had geslapen. En er was iets met haar eerste echtscheiding van een net zo ondeugende jonge toneelspeler aan de hand geweest. Haar tweede echtgenoot was een boeiender keuze geweest. Ze was getrouwd geweest met een Duitse playboy en had geprobeerd hem heel wat geld afhandig te maken. Julian beweerde dat ze net tot een overeenkomst waren gekomen, en dat ze tegen Kerstmis konden trouwen.

Sarah stond niet te popelen om het te vieren. Ze wilde naar huis om te huilen. Het gebeurde weer. Een van haar kinderen liep blindelings in de val van een ander en weigerde het te zien. Waarom kon hij geen verhouding met haar hebben? Waarom moest hij zichzelf een rad voor ogen draaien, dat dit een meisje was om mee te trouwen? Het zou voor Helen Keiler zelfs duidelijk zijn dat ze dit niet was. Ze was mooi en ongelooflijk sexy, maar ze had kille ogen en alles aan haar was berekenend en vooropgezet. Er was niets spontaans, of gemeends of warms, of liefhebbend aan haar. Sarah vermoedde, te oordelen naar de manier waarop ze naar hem keek, dat ze hem aardig vond, hem wilde hebben, maar niet van hem hield. Alles aan dit meisje wees erop dat ze nam en niet gaf. Julian maakte zichzelf wijs dat het een schattig meisje was en dat hij van haar hield.

'En?' vroeg hij tevreden toen Yvonne na het diner even haar neus ging poederen. 'Is ze niet geweldig? Vind je het geen schat?' Hij was zo blind dat ze er doodmoe van werd. Dat waren ze allemaal. Ze klopte hem op de hand en zei dat het een mooi meisje was en dat was waar. En toen hij de volgende dag een paar kranten voor haar haalde, probeerde ze er voorzichtig over te praten.

'Ik denk dat een huwelijk iets is, waar je ernstig over moet nadenken,' begon ze en voelde zich vierhonderd jaar oud en ongelooflijk dom.

'Ik ook,' zei hij en keek geamuseerd omdat zijn moeder zo schoolmeesterachtig deed. Dat was niets voor haar. Normaal gesproken was ze tamelijk direct, maar ze was bang om dat nu te zijn. Ze had haar lesje geleerd, en ook als ze groot gelijk had, wilde ze hem niet verliezen. Maar ze wist dat het met Julian anders was. Isabelle was driftig en jong geweest en Julian was dol op zijn moeder en minder geneigd haar volkomen af te wijzen. 'Ik denk dat we heel gelukkig zullen worden,' zei hij optimistisch. En dat verschafte Sarah de opening die ze moest hebben.

'Ik ben daar niet zo zeker van. Yvonne is geen doorsnee meisje, Julian. Ze heeft een wisselende carrière gehad en tien jaar lang voor zichzelf gezorgd.' Ze was op veertienjarige leeftijd van huis weggelopen, had ze uitgelegd, en van school gegaan om mannequin te worden. 'Ze is een overlever. Ze zorgt voor zichzelf, misschien nog meer dan voor jou. Ik weet niet of ze hetzelfde wil als jij, wanneer je aan een huwelijk denkt.'

'Wat bedoel je daarmee? Denk je dat ze achter mijn geld aanzit?'

'Mogelijk.'

'Dat heb je fout.' Hij keek haar boos aan. Volgens hem mocht ze dit niet doen. Maar zij vond van wel, want ze was zijn moeder. 'Ze heeft net een half miljoen dollar van haar echtgenoot in Berlijn gekregen.'

'Wat prettig voor haar,' zei Sarah koeltjes. 'En hoe lang zijn ze getrouwd geweest?'

'Acht maanden. Ze is bij hem weggegaan omdat hij haar dwong een abortus te ondergaan.'

'Weet je dat zeker? De kranten zeiden dat ze bij hem wegging vanwege een Griekse scheepsmagnaat en dat hij haar toen aan de kant heeft gezet voor een Frans meisje. Je zoekt wel een ingewikkeld stel mensen uit, hoor.'

'Het is een net meisje en ze heeft een moeilijke tijd achter de rug. Ze heeft nooit iemand gehad die voor haar zorgde. Haar moeder was een hoer en ze heeft haar vader nooit gekend. Hij is voor haar geboorte vertrokken en haar moeder heeft haar op haar dertiende in de steek gelaten. Hoe kun je verwachten dat ze naar een keurige finishing school is gegaan, zoals mijn zusje?' Zijn zusje had ondanks dat haar eigen vergissingen begaan, maar dit meisje maakte geen vergissingen. Ze nam intelligente, berekenende beslissingen. En Julian was daar een van. Dat was overduidelijk.

'Ik hoop dat je gelijk hebt. Ik wil alleen niet dat je ongelukkig wordt.'

'Je moet ons onze eigen levens laten leiden,' zei hij boos. 'Je kunt ons niet de wet voorschrijven.'

'Dat probeer ik ook niet te doen.'

'Dat weet ik.' Hij dwong zichzelf kalmer te worden. Hij wilde eigenlijk geen ruzie met haar. Maar hij vond het naar dat ze niet onder de indruk was van Yvonne. Hij was vanaf het eerste ogenblik dat hij haar had gezien, gek van haar geweest. 'Je denkt alleen dat je altijd weet wat goed voor ons is en soms heb je dat fout.' Hoewel hij helaas moest toegeven dat dit niet vaak het geval was. Hij had toch het recht te doen wat hij wilde.

'Ik hoop dat ik dit keer ongelijk heb,' zei ze verdrietig.

'Krijgen we dan je zegen?' Dat betekende veel voor hem. Hij was altijd dol op haar geweest.

'Als je dat wilt.' Ze boog zich voorover en kuste hem met tranen in haar ogen. 'Ik hou zoveel van je... ik wil niet dat je ooit hoeft te lijden.'

'Dat gebeurt niet.' Hij straalde. Toen vertrok hij en Sarah zat alleen in de flat en dacht lange tijd aan William en haar kinderen en vroeg zich vertwijfeld af waarom ze allemaal zo dom waren.

28

Julian en Yvonne trouwden met Kerstmis voor de burgerlijke stand op de mairie van La Marolle. En toen ze allemaal weer naar het château terugkeerden, wachtte daar een uitgebreide lunch. Er waren ongeveer veertig gasten en Julian zag er dolgelukkig uit. Yvonne droeg een kort beige kanten jurkje van Givenchy dat Sarah vaag deed denken aan een moderne versie van haar eigen jurk toen ze met William trouwde. Maar daar hielden alle overeenkomsten op. Het meisje leek iets hards en kouds te hebben en dat joeg Sarah angst aan.

Emanuelle had het ook gezien en de twee vrouwen stonden samen spottend in een stil hoekje te lachen. 'Waarom overkomt ons dit telkens weer?' zei Sarah en schudde haar hoofd terwijl ze haar oude vriendin aankeek die vriendelijk een hand op haar schouder legde.

'Ik heb het je gezegd... telkens wanneer ik jou zo zie, zegen ik het feit dat ik geen kinderen heb.' Maar dat was niet helemaal waar. Er waren momenten dat ze haar erom benijdde, vooral nu ze ouder werd.

'Ze laten me soms werkelijk versteld staan. Ik begrijp het niet. Ze lijkt wel een ijsklomp en hij denkt dat ze dol op hem is.'

'Ik hoop dat hij nooit de waarheid zal zien,' zei Emanuelle rustig en ze vertelde Sarah niet dat hij voor hun huwelijk een dertig karaats ring voor haar had gekocht en er twee bijpassende armbanden bij had besteld. Yvonne speelde het goed en Emanuelle wist zeker dat dit pas het begin was.

Isabelle was ook naar het huwelijk gekomen, dit keer zonder Lorenzo en ze zat vol verhalen over de winkel in Rome. Alles liep op rolletjes. Ze was alleen geïrriteerd over het feit dat ze zoveel geld aan bewaking moest besteden. De situatie in Italië met het terrorisme en de Rode Brigade maakte het haar erg moeilijk. Maar de zaken liepen fantastisch. Phillip gaf zelfs toe dat hij het bij het verkeerde eind had gehad, hij kon zichzelf echter niet zo ver krijgen om naar het huwelijk van zijn broer te komen. Maar dat kon Julian niet schelen. Hij was helemaal vol van Yvonne. En nu had hij haar.

Ze gingen op huwelijksreis naar Tahiti. Yvonne had gezegd dat ze daar nooit was geweest en er altijd naar toe had gewild. Op de terugweg zouden ze in Los Angeles een tussenstop maken om tante Jane,

Sarah zuster, op te zoeken. Sarah had haar in jaren niet gezien, maar ze hielden nog steeds contact en Julian had de familieband altijd gaande gehouden. Gelukkig wilde Yvonne naar Beverly Hills om te winkelen.

Sarah zwaaide hen uit, samen met de andere gasten. Isabelle logeerde tot Sarahs vreugde tot Nieuwjaar op het château. Ze vierden de zestiende verjaardag van Xavier en Isabelle zei het nauwelijks te geloven dat hij zo volwassen was, ze herinnerde zich hem nog als baby en daar moest Sarah om lachen.

'Moet je je voorstellen hoe ik me voel wanneer ik naar jou, Julian en Phillip kijk. Het lijkt pas gisteren dat jullie allemaal klein waren...' Haar gedachten dwaalden toen even af terwijl ze aan de jaren met William dacht. Ze waren zo gelukkig geweest.

'Je mist hem nog steeds, hè?' vroeg Isabelle zachtjes en Sarah knikte.

'Dat houdt nooit op. Alleen je leert ermee te leven.' Net zoals het verlies van Lizzie. Er was nooit een einde aan haar liefde voor haar gekomen, of aan het gevoelige verlies, ze had alleen geleerd de dagelijkse pijn te verdragen tot het een last werd waaraan ze gewend was geraakt. Daar wist Isabelle ook over mee te praten. Het gebrek aan kinderen in haar leven was een voortdurende innerlijke pijn en wanneer ze haar gedachten liet gaan, woog haar haat voor Lorenzo zwaar, maar dat was de laatste tijd minder vaak het geval. Ze had het gelukkig te druk met de zaak om aan veel andere dingen te denken. Sarah was enthousiast dat ze een winkel in Rome hadden geopend die door Isabelle geleid werd.

Ze vond het jammer dat ze vertrok en het leven daarna weer z'n gangetje ging. Dat jaar leek zoals altijd, voorbij te vliegen. En toen was het plotseling zomer en kwamen ze allemaal om haar verjaardag te vieren. Ze zou vijfenzestig worden en om de een of andere reden zag ze er tegenop, maar ze stonden er allemaal op naar het château te komen en het met haar te vieren en dat was haar enige troost.

'Ik moet er niet aan denken dat ik zo oud ben,' zei ze tegen Isabelle, toen ze kwamen. Lorenzo was dit keer helaas ook gekomen. Isabelle was altijd gespannen wanneer hij in de buurt was, maar ze hadden veel over de winkel te bespreken en dat leidde haar af.

Phillip en Cecily kwamen natuurlijk ook. Ze was in een prima stemming en praatte voortdurend over haar nieuwe paard. Ze was betrokken bij het Engelse Olympische ruiterteam en zij en prinses Anne hadden pas samen in Schotland gejaagd. Ze waren vroegere schoolvriendinnen en Cecily merkte niet eens dat Phillip niet naar haar luisterde of met haar sprak. Ze praatte maar door. De kinderen waren ook gekomen. Alexander en Christina. Ze waren veertien en twaalf en Xavier was zo aardig om hen bezig te houden, hoewel hij ouder was. Hij nam ze mee om te zwemmen in het zwembad, speelde tennis met hen en plaagde ze door te zeggen dat ze hem 'oom Xavier' moesten noemen en dat vonden ze wel grappig.

Ten slotte arriveerden Julian en Yvonne in zijn spiksplinternieuwe Jaguar. Ze zag er mooier uit dan ooit en tamelijk lusteloos. Sarah wist niet zeker of het door de hitte kwam of dat het verveling was. Het was niet waarschijnlijk dat het voor iemand een opwindend weekeinde zou worden, peinsde ze en ze voelde zich schuldig omdat ze hen allemaal hierheen had gehaald. Ze kon ze tenminste over haar reis met Xavier naar Botswana vertellen. Dat was boeiend geweest en ze hadden zelfs familie van William in Kaapstad opgezocht. Ze had voor iedereen geschenken meegebracht, en Xavier had een paar bijzondere fossielen en stenen meegenomen, een paar zeldzame, maar ruwe edelstenen en een verzameling zwarte diamanten. Hij had een voorliefde voor stenen en hij had er oog voor, een ingeworteld instinct voor hun waarde in ruwe staat en hoe ze bewerkt en bewaard moesten worden. Hij had de diamantmijnen, die hij in de omgeving van Johannesburg had bezocht, bijzonder interessant gevonden en geprobeerd zijn moeder om te praten een tanzaniet, zo groot als een grapefruit, mee naar huis te nemen.

'Ik had geen idee wat ik ermee moest doen,' legde ze uit nadat ze het verhaal had verteld.

'Ze zijn tegenwoordig erg gewild in Londen,' zei Phillip, maar hij was niet in een erg goede bui. Nigel was onlangs ziek geweest en had het erover aan het eind van het jaar met pensioen te gaan. Hij zei tegen zijn moeder dat hij onvervangbaar zou zijn na al die jaren en ze hielp hem niet herinneren aan de hekel die hij vroeger aan hem had gehad. Ze zouden hem allemaal missen als hij wegging en ze hoopte maar dat hij het niet zou doen.

Ze praatten tijdens de lunch op de eerste dag nog een tijdje verder over de reis naar Afrika en toen verontschuldigde ze zich dat ze hen verveelde. Enzo staarde naar de hemel en ze zag dat Yvonne onrustig werd.

Cecily zei dat ze na de lunch de stallen wilde bekijken en Sarah vertelde haar dat daar niets nieuws was, alleen maar dezelfde oude saaie paarden, maar Cecily ging toch. Lorenzo ging een dutje doen, Isabelle wilde haar moeder een paar schetsen laten zien die ze had gemaakt en Julian had beloofd Xavier en de kinderen van Phillip mee te nemen voor een ritje in zijn nieuwe auto en zo bleven Phillip en Yvonne alleen achter. Ze voelden zich een beetje opgelaten. Hij had haar maar één keer ontmoet sinds hun huwelijk, maar hij moest toegeven dat het een opvallend mooi meisje was. Haar blonde haar was zo licht dat het in de middagzon bijna wit leek toen hij haar aanbood de tuin te laten zien. Terwijl ze rondwandelden, noemde ze hem 'Uwe Genade' en dat scheen hij niet erg of ongepast te vinden, maar zij genoot er ook van Lady Whitfield te zijn. Ze vertelde hem over haar enige korte ervaring in Hollywood en dat scheen hem te boeien. Terwijl ze wandelden en praatten, ging ze dichter bij hem lopen. Hij kon de geur van haar haren ruiken en terwijl hij op haar neerkeek, kon hij precies in de bovenkant van haar jurk kijken. Ineens had hij moeite zich te beheersen terwijl hij naast haar stond, ze was een ongelooflijk sensuele jonge vrouw.

'Je bent heel mooi,' zei hij plotseling terwijl ze hem bijna verlegen aankeek. Ze stonden achterin de rozentuin en de lucht was zo stil en warm dat ze haar kleren wel had willen uittrekken.

'Dank je.' Ze sloeg haar blik neer, haar lange wimpers raakten haar wang en plotseling kon hij zich niet inhouden en hij raakte haar aan. Het was bijna sterker dan hijzelf, een verlangen zo groot, dat hij het niet kon tegenhouden. Hij liet zijn hand in haar jurk glijden en ze kreunde en kwam dichter bij hem tot ze tegen hem aanleunde. 'O, Phillip...' zei ze zachtjes alsof ze wilde dat hij het nog eens deed en dat deed hij. Hij nam haar beide borsten in zijn handen en speelde met haar tepels.

'Mijn god, wat ben je mooi,' fluisterde hij en toen trok hij haar langzaam op het gras naast zich. Ze lagen daar en voelden elkanders hartstocht stijgen tot ze er beiden bijna gek van werden.

'Nee... dat kunnen we niet...' zei ze zachtjes terwijl hij haar dunne ondergoed langs haar knieën naar beneden trok. 'We zouden het niet hier...' Ze maakte bezwaren tegen de plek, niet tegen de daad of de man. Hij kon zich toen al niet meer beheersen. Hij moest haar hebben. Hij barstte van verlangen naar haar en op dat preciese ogenblik terwijl ze daar in de schitterende zon lagen, had niets hem meer kunnen tegenhouden. Terwijl hij langzaam hunkerend bij haar naar binnenging en toen met een overweldigende kracht, duwde ze zich hard tegen hem aan, spoorde hem aan, verleidde hem, martelde hem met verlangen en plaagde hem toen tot hij het door de stille lucht uitschreeuwde en toen was het voorbij.

Daarna lagen ze naast elkaar te hijgen. Hij keek haar aan en kon niet geloven wat ze hadden gedaan of hoe geweldig het was geweest. Hij had nooit iemand zoals zij gekend. En hij wist dat hij haar steeds weer zou willen hebben. Terwijl hij naar haar keek, wilde hij haar alweer hebben. Hij voelde zich harder worden en stortte zich zwijgend op haar. Het enige dat hij hoorde was haar verrukkelijke gekreun tot ze weer klaarkwamen en hij hield haar dicht tegen zich aan.

'Mijn god, je bent ongelooflijk,' fluisterde hij tegen haar en vroeg zich af of iemand hem had gehoord, maar het kon hem niets meer schelen. Hij was ongevoelig voor alles, behalve voor deze vrouw, die hem bijna gek maakte.

'Jij ook,' zei ze zachtjes tegen hem en voelde hem nog in zich kloppen. 'Zo is het nog nooit voor me geweest,' zei ze en hij geloofde haar. Toen schoot hem iets te binnen en hij trok zich langzaam wat terug om haar beter aan te kijken.

'Zelfs niet met Julian?' Ze schudde haar hoofd en er was iets aan haar ogen dat hem zei dat ze iets verzweeg. 'Is er iets aan de hand of zo?' Hij keek hoopvol en ze haalde haar schouders op en klampte zich vol liefde aan zijn oudere broer vast. Ze was er al lang achter gekomen dat een Lord geen hertog was en een tweede zoon, niet zijn oudere broer. Het idee van hertogin en niet slechts lady, stond haar wel aan.

'Het is... het is niet hetzelfde...' zei ze verdrietig. 'Ik weet het niet.' Ze haalde gekweld haar schouders op. 'Misschien is er iets met hem... we hebben geen seksueel leven...' fluisterde ze. Phillip keek haar verbaasd met een gelukkige glimlach aan.

'Werkelijk?' Hij leek zo tevreden. Julian was maar namaak. Zijn reputatie betekende niets. Al die jaren had hij hem gehaat. Voor niets. 'Wat verbazingwekkend.'

'Ik dacht dat hij... misschien homo was.' Ze keek beschaamd en haar jeugd roerde hem. 'Maar dat geloof ik niet. Ik denk dat hij niets is.'

Duizenden vrouwen zouden hebben gegild van het lachen om deze woorden, maar ze was een betere toneelspeelster dan wie dan ook vermoedde, vooral Phillip.

'Wat ontzettend naar.' Maar hij vond het helemaal niet naar. Hij was enthousiast. En hij wilde zich helemaal niet van haar terugtrekken om zijn kleren weer aan te trekken. Hij had de zijne alleen maar naar beneden geritst, maar ze moesten even in de rozenstruiken naar haar zijden slipje zoeken en terwijl ze daarmee bezig waren, lachten ze en vroegen zich af wat zijn moeder wel zou denken als zij het vond. 'Ik neem aan dat ze zou denken dat de tuinman een pleziertje heeft gehad.' Hij grinnikte en Yvonne moest zo om zijn woorden lachen, dat ze weer op de grond viel en in het zachte gras rolde. Haar lange slanke dijen wenkten hem en hij nam haar zonder aarzeling weer. 'Ik neem aan dat we terug moeten gaan,' zei hij uiteindelijk spijtig. Maar zijn hele leven was de afgelopen twee uur veranderd. 'Denk je dat je vanavond een tijdje bij hem weg kunt komen?' vroeg hij en vroeg zich af waar ze naar toe konden gaan. Misschien naar een plaatselijk hotel. Toen kreeg hij een beter idee. De oude barakken in de stallen. Er lagen daar nog tientallen matrassen en dekens die voor de paarden gebruikt werden. Hij moest er niet aan denken de nacht zonder haar door te brengen en het verbodene ervan maakte het nog verleidelijker. 'Ik kan het proberen,' zei ze hoopvol. Zo leuk had ze het sinds haar huwelijk nog niet gehad... dit keer. En het was haar specialiteit. De Doublé Entendre Extraordinaire. Ze genoot ervan. Haar eerste echtgenoot had een tweelingbroer gehad. En ze had met zijn broer en zijn vader geslapen voor hij haar had verlaten. Klaus was lastiger geweest, maar bijzonder amusant. En Julian was lief, maar zo kinderlijk. Ze had zich sinds mei verveeld. Phillip was het beste dat haar het hele jaar was overkomen... misschien was hij wel van alles het beste.

Ze liepen over de weg terug, naast elkaar, hun handen raakten elkaar en ze leken een normaal gesprek te voeren, maar ze vertelde hem zachtjes steeds hoeveel ze van hem hield... hoe goed hij was geweest... hoe nat ze was... en dat ze nauwelijks tot vanavond kon wachten... tegen de tijd dat ze bij het huis terug waren, had ze hem helemaal gek gemaakt. Hij zag er verhit en wazig uit toen Julian te voorschijn kwam in de Jaquar.

'Hallo!' Hij zwaaide, 'Wat hebben jullie gedaan?'

'Naar de rozentuin gekeken,' zei ze liefjes.

'In deze hitte? Wat een moed.' De jongelui stapten uit de nieuwe auto en hij merkte hoe warm en wanhopig zijn broer eruit zag en hij had hem wel willen uitlachen, maar dat deed hij niet.

'Arm kindje, heeft hij je erg verveeld?' vroeg hij nadat Phillip was verdwenen. 'Net iets voor hem om je op de heetste dag van het jaar het domein over te slepen om naar de tuinen te kijken.'

'Hij bedoelde het goed,' fluisterde ze en toen gingen ze naar boven om voor ze aan tafel gingen de liefde te bedrijven.

Het diner was die avond een gezellige boel. Iedereen had een prettige dag gehad en was in een goede bui. Cecily had een paar oude Duitse militaire zadels in de schuur gevonden en was daardoor geboeid. Ze vroeg Sarah zelfs of ze er een mee naar Engeland kon nemen en Sarah zei dat ze mocht meenemen wat ze wilde. Xavier had in Julians nieuwe auto mogen rijden, de jongere kinderen hadden het ook leuk gehad en ondanks Lorenzo's aanwezigheid, zag Isabelle er ontspannen en gelukkig uit. De pasgehuwden verkeerden ook in opperbeste stemming. Phillip was een beetje stil, maar dat was niet ongebruikelijk voor hem. En zelfs het feestvarken scheen vrede te hebben met wat ze 'die vreselijke getallen' noemde. Ze was zo blij hen allemaal te zien, dat de verjaardag plotseling minder belangrijk was. Ze vond het jammer dat iedereen de volgende middag weer zou vertrekken. Hun bezoekjes waren altijd zo kort, maar nu Isabelle weer terug was, was het best plezierig.

Ze zaten die avond lange tijd in de salon, Julian stelde haar vragen over de bezetting tijdens de oorlog en hij was geboeid door sommige verhalen. Cecily wilde weten hoeveel paarden ze er hadden ondergebracht en welk soort en Yvonne bleef achter Julian staan om zijn schouders te masseren. Enzo doezelde in een gemakkelijke stoel en Isabelle speelde kaart met haar jongste broer terwijl Phillip cognac dronk, sigaren rookte en het raam uit keek naar de stallen.

Uiteindelijk begreep Julian wat Yvonne van plan was en ze verdwenen rustig naar boven na zijn moeder nog een kus te hebben gegeven. Cecily was de volgende die naar bed ging. Ze zei dat ze nog moe was van haar reisje naar Schotland. En ten slotte vertrok Phillip ook. Enzo soeste verder en Isabelle en Sarah kletsten lange tijd door nadat Xavier naar bed was gegaan. Het huis was rustig en het was een volle maan. Het was een mooie avond voor haar verjaardag. Ze hadden taart gegeten en champagne gedronken en ze had genoten van haar kinderen om zich heen.

Ondertussen gebruikte Yvonne haar meest exotische kunsten om haar echtgenoot gek te maken. Ze had dingen in Duitsland geleerd die ze graag met hem deed en die hem volkomen buiten zichzelf deden raken. Een half uur later was hij zo uitgeput en zo bevredigd dat hij in een diepe slaap viel en ze gleed zachtjes met een glimlach de kamer uit. Ze had een spijkerbroek en een T-shirtje aan toen ze naar de stallen rende.

Cecily was tegen die tijd ook in slaap. Ze had slaappillen genomen, dat deed ze graag, want dan wist ze zeker dat ze goed sliep. Ze had er de kater, die ze er af en toe van kreeg, voor over. Tegen de tijd dat Phillip de kamer verliet, lag ze al te snurken. Hij droeg dezelfde kleren die hij tijdens het diner aan had gehad. Hij kende de kleine paadjes goed, dus er knapten maar een paar takjes onder zijn voeten. Er was niemand die hem hoorde. Hij liep de stallen in via de achterdeur en stond even stil om zijn ogen aan de duisternis te laten wennen. Toen zag hij haar op nauwelijks een meter afstand van hem vandaan. Ze zat mooi en glanzend bleek in het maanlicht als een geestverschijning, volkomen naakt schrijlings op een van de Duitse zadels. Hij ging achter haar zitten en trok haar dicht tegen zich aan terwijl hij zich tegen haar aanduwde en voelde haar satijngladde huid terwijl zijn verlangen steeg. Toen trok hij haar van het zadel af en droeg haar naar een van de matrassen in de stallen. Op de plek waar de Duitse soldaten hadden gewoond, bedreef hij nu de liefde met haar, zwoegde op haar en smeekte haar hem nooit meer te verlaten. Ze lagen uren bij elkaar. Terwijl hij haar tegen zich aan hield, wist hij dat zijn leven nooit meer hetzelfde zou zijn. Dat kon niet meer. Hij kon haar niet laten gaan... ze was te bijzonder... te zeldzaam... te sterk... als een drug die hij nodig had om te overleven.

Isabelle ging na één uur na bed, nadat Lorenzo eindelijk was wakker geworden. Hij verontschuldigde zich en liep slaperig de trap op terwijl Sarah alleen in haar zitkamer zat en zich afvroeg hoe het af zou lopen.

Ze konden niet eeuwig zo blijven doorgaan. Vroeg of laat moest hij haar laten gaan. Hij hield haar gegijzeld en Sarah was niet van plan hem dat voorgoed te laten doen. De gedachte eraan maakte haar kwaad. Isabelle was zo'n mooi meisje en ze had recht op meer van het leven dan hij haar wilde geven. Hij was precies zo geweest als waar ze bang voor was geweest en erger. Terwijl Sarah daaraan dacht, liep ze in het maanlicht naar de patio. Het deed haar denken aan de zomeravonden tijdens de oorlog, toen Joachim er nog was en ze tot diep in de nacht over Rilke, Schiller en Thomas Mann hadden gepraat... hadden geprobeerd niet aan de oorlog te denken, of aan de gewonden, en of William nog leven was. Terwijl ze eraan dacht, liep ze automatisch naar het opzichtershuisje. Daar woonde niemand meer. Het was al lange tijd onbewoond. Het nieuwe opzichterhuisje lag dichter bij het hek en was veel moderner. Ze liet het oude om sentimentele redenen staan. Zij en William hadden daar het eerst samengewoond, terwijl ze aan het château werkten en Lizzie was er geboren en gestorven.

Ze dacht tijdens haar wandelingetje voor het naar bed gaan nog aan die tijd, toen ze een geluid hoorde terwijl ze langs de stallen liep. Het was een zacht gekreun en ze vroeg zich af of er een dier gewond was.

Ze hielden daar een stuk of vijf paarden voor het geval iemand wilde paardrijden, maar de meeste waren al oud en niet erg opwindend. Ze maakte zachtjes de deur open en er scheen niets aan de hand te zijn, de dieren waren allemaal weer rustig, maar toen hoorde ze weer geluiden. Ze kwamen uit de oude barakken. Het klonk als een vreemd onaards geluid en ze kon zich niet voorstellen wat het was, toen ze er langzaam naartoe liep. Het kwam niet eens in haar op om bang te zijn, of om een hooivork te pakken of iets dergelijks, om zichzelf te beschermen als het een insluiper of een hondsdol beest zou zijn. Ze liep gewoon de box in waar het geluid vandaan kwam, draaide het licht aan en zag de verstrengelde lichamen van Phillip en Yvonne, beiden spiernaakt en het was voor iedereen heel duidelijk wat ze aan het doen waren. Ze staarde hen even stomverbaasd aan en zag de blik vol afschuw op Phillips gezicht voor ze zich omdraaide, zodat ze zich konden aankleden. Toen draaide ze zich razend naar hen om.

Ze wendde zich zonder een ogenblik te aarzelen tot Yvonne. 'Hoe durf je dit Julian aan te doen? Hoe durf je, slet, met zijn eigen bróer, in zijn huis, onder mijn dak! Hoe durf je!' Maar Yvonne gooide alleen haar lange blonde haar over één schouder en bleef staan. Ze had zelfs niet de moeite genomen zich aan te kleden en stond zonder enige schaamte in al haar naakte schoonheid voor Sarah.

'En jij!' Ze wendde zich tot Phillip. 'Altijd sluip je stiekem rond... altijd beduvel je je vrouw en word je verteerd door jaloezie op je broer. Ik walg van je. Ik schaam me dood voor jou, Phillip.' Ze keek hen aan terwijl ze voor haar stonden en ze trilde om Julian, om zichzelf, om wat ze deden met elkanders levens en hun volkomen gebrek aan respect voor iedereen om hen heen. 'Als ik merk dat dit doorgaat, dat dit weer gebeurt, waar dan ook, dan vertel ik het direct aan Cecily en Julian. En ik laat jullie ondertussen schaduwen.' Ze was absoluut niet van plan dat te doen, maar ze was ook niet van plan hun ontrouw te gedogen, zeker niet in haar eigen huis en op kosten van Julian, die dat niet verdiende.

'Moeder, ik... het spijt me vreselijk.' Phillip had inmiddels een paardendeken om zich heengeslagen en hij voelde zich diep vernederd dat hij ontdekt was. 'Het was iets heel ongewoons... ik weet niet wat er gebeurde...' ratelde hij en stond op het punt in tranen uit te barsten.

'Zij wel,' zei Sarah bruusk en keek haar strak aan.

'Laat het nooit weer voorkomen,' zei ze en keek haar recht in de ogen. 'Ik waarschuw je.' Toen maakte ze rechtsomkeert en liep weg. Nadat ze weggelopen was en weer buiten stond, leunde ze tegen een boom en begon te huilen, uit verdriet en schaamte en de schande voor hen en zichzelf. Toen ze langzaam naar het château liep, kon ze alleen maar aan Julian denken en de narigheid die hem te wachten stond. Wat waren haar kinderen dom. En waarom kon ze hen toch nooit helpen.

29

Yvonne was ongewoon stil toen ze met Julian van het château terug naar huis reden. Ze leek niet van streek, maar was ook niet erg spraakzaam. Op de dag van hun vertrek had er een vreemde sfeer gehangen, bijna net als voor een storm, had Xavier onschuldig tegen zijn moeder gezegd nadat ze waren weggegaan. Het weer was heet en onafgebroken zonnig. Sarah had tegen niemand gezegd wat ze had gezien, maar Phillip en Yvonne wisten het. Dat was voldoende. De anderen gingen hun gang, en waren zich niet bewust van wat er de afgelopen nacht in de stallen was voorgevallen en dat was wel goed zo. Iedereen zou versteld hebben gestaan, behalve Lorenzo misschien, die het wel amusant gevonden zou hebben en Julian die er kapot van zou zijn geweest.

Toen ze in Parijs aankwamen, vroeg Julian vriendelijk aan Yvonne of er iets was gebeurd waardoor ze van streek was geraakt.

'Nee,' ze haalde haar schouders op. 'Ik verveelde me alleen.' Maar toen hij die avond met haar naar bed probeerde te gaan, hield ze hem af.

'Wat is er?' Hij bleef aanhouden, ze was de avond tevoren zo enthousiast geweest en nu was ze opeens zo koel. Ze was altijd onvoorspelbaar, net kwikzilver, maar dat vond hij leuk. Soms vond hij het het leukst wanneer ze zich verzette, dat maakte haar des te opwindender. Dit keer reageerde hij ook zo, maar nu was het geen spelletje.

'Schei uit... ik ben moe... ik heb hoofdpijn.' Dat excuus had ze nooit eerder gebruikt, maar ze was nog steeds geïrriteerd over het gedoe van de vorige avond met Sarah die deed of zij alles voor het zeggen had en hen bedreigde, en Phillip, die als een kind voor haar kroop. Ze was zo boos geweest dat ze hem naderhand hard had geslagen en hij was zo opgewonden geraakt dat hij haar weer had genomen. Ze hadden de stallen niet voor zes uur in de ochtend verlaten. Nu was ze moe en geïrriteerd over het feit dat ze allemaal zo aan hun moeder hingen.

'Laat me met rust,' herhaalde ze tegen hem. Het waren allemaal moederskindjes en dan had je nog die snob van een zuster. Ze wist dat ze haar allemaal afkeurden. Maar dat kon haar niet schelen. Ze kreeg wat ze wilde hebben. En nu kreeg ze misschien nog meer, als Phillip deed wat hij zei dat hij zou doen en haar vanuit Londen zou komen opzoeken. Ze konden haar oude studio op het Ile Saint Louis gebruiken of naar het hotel gaan waar hij logeerde, of als ze wilde hier met hem naar bed gaan in Julians bed, wat dat oude kreng er ook van zei. Maar ze was nu voor niemand in de stemming en al helemaal niet voor haar man.

'Ik wil je nu...' plaagde Julian haar, opgewonden door haar weigering en hij voelde iets dierlijks en vreemds, zoals een roofdier dat te dicht bij hem was gekomen. Het leek wel of hij instinctief de geur van een ander om haar heen rook en haar weer de zijne wilde maken. 'Wat is er aan de hand?' bleef hij maar vragen en probeerde haar met zijn handige vingers op te winden, maar ze hield hem steeds op een afstand en dat kwam niet vaak voor.

'Ik heb vergeten de pil te nemen vandaag,' zei ze en hij fluisterde met omfloerste stem terwijl hij tegen haar aan lag: 'Neem die dan straks.' Maar in werkelijkheid waren ze de vorige dag op geraakt en ze wilde nu een paar dagen voorzichtig zijn. Ze had voor de rest van haar leven genoeg abortussen gehad en kinderen wilde ze al helemaal niet. Niet van Julian en niet van een ander. Wanneer hij er uiteindelijk op aan zou dringen, zou ze zich heimelijk laten steriliseren. Dat zou alles gemakkelijker maken. Maar op het ogenblik was het niet zo gemakkelijk. 'Laat die pil toch.' Hij speelde met haar en draaide haar om zodat ze hem aankeek. Hij werd, evenals zijn broer de avond tevoren, overspoeld door verlangen naar haar. Zoals alle mannen sinds haar twaalfde toen ze erachter was gekomen wat ze precies van haar wilden. Ze wist wat Julian nu wilde, maar ze wilde het hem niet geven. Ze gaf er de voorkeur aan hem te kwellen. Ze lag met haar benen gespreid en haar ogen open en als hij dichterbij kwam, zou ze hem slaan. Toen kon hij zich niet meer beheersen. Ze was te ver gegaan met haar afwijzing, terwijl ze er met gespreide benen naakt en mooi bij lag, haar lichaam lokte hem en zij deed alsof dat niet het geval was.

Hij nam haar snel en hard en ze was verbaasd over de kracht maar ze huiverde ook van genot en naderhand kreunde ze over haar stommiteit. Maar dat was ze altijd en dit keer was ze echt boos.

'Verdomme!' zei ze terwijl ze zich omdraaide.

'Wat is er aan de hand?' Hij keek gekwetst, ze gedroeg zich erg vreemd.

'Ik heb gezegd dat ik niet wilde. Stel nou dat ik zwanger word?'

'Nou, en?' Hij keek geamuseerd. 'Dan krijgen we een baby.'

'O, nee,' beet ze hem toe. 'Ik ben nog te jong... ik wil nu nog geen baby. We zijn net getrouwd.' Meer wilde ze hem nog niet vertellen en ze wist hoe graag hij kinderen wilde hebben.

'Goed, goed. Ga maar een warm bad nemen, of een koude douche, of een spoeling of zoiets, of neem de pil. Het spijt me.' Maar daar leek het niet erg op toen hij haar kuste. Hij zou het heel leuk hebben gevonden om haar zwanger te maken.

Toen hij drie weken later onverwacht 's middags thuiskwam, trof hij haar kokhalzend boven het toilet aan.

'Och, arm kindje,' zei hij en hielp haar naar bed. 'Heb je iets verkeerds gegeten, of griep?' Hij had haar nog nooit zo ziek gezien, terwijl ze hem met ogen vol haat aankeek. Ze wist het maar al re goed. Het was de zevende keer voor haar. Ze had de afgelopen twaalf jaar zes keer een abortus gehad en ze zou er nu weer een krijgen. Ze was vanaf het allereerste ogenblik misselijk, en ze wist het altijd, net als nu.

'Niets,' hield ze vol. 'Er is niets.' Maar hij wilde niet terug naar kantoor, en haar alleen laten. Die avond maakte hij soep voor haar en dat hield ze ook niet binnen. De volgende ochtend was ze niet veel beter, dus kwam hij zonder vooraf te waarschuwen thuis om voor haar te zorgen. Ze was weg toen hij de telefoon opnam en de receptioniste van haar arts opbelde om te bevestigen dat haar abortus de volgende ochtend zou plaatsvinden.

'Haar wat?' schreeuwde hij door de telefoon. 'Zeg dat af! Ze komt niet.' Toen belde hij naar het kantoor op, zei dat hij de rest van de middag niet kwam en wachtte haar op. Ze kwam om vier uur thuis en was absoluut niet op zijn woede voorbereid toen ze de flat inliep.

'Je arts heeft opgebeld,' legde hij uit en ze keek hem aan terwijl ze zich één seconde afvroeg of hij het wist. Daarna twijfelde ze er niet meer aan of hij het wist of wat hij ervan vond. Hij was laaiend. 'Waarom heb je me niet verteld dat je in verwachting was?'

'Omdat het te snel is... we zijn er niet klaar voor... en...'

Ze keek hem aan en vroeg zich af of hij haar zou geloven.

'De dokter zei dat het te snel was na de abortus waar Klaus me toe heeft gedwongen.'

Hij trapte er bijna in, maar toen herinnerde hij het zich. 'Dat was verleden jaar.'

'Ik ben er nog niet helemaal van hersteld.' Ze begon te huilen. 'Ik wil onze baby, Julian, maar nu nog niet.'

'Soms is de keus niet aan ons en moeten we er het beste van zien te maken. Ik wil niet dat je een abortus ondergaat.'

'Nou, ik wel.' Ze keek hem koppig aan. Ze zou zich er niet door hem van af laten brengen. Bovendien was dit geen tijd voor haar om zwanger te raken. Phillip zou komen en ze wilde nu geen dikke buik, of uiteindelijk een baby. Ze wilde het wèg hebben uit haar lichaam, nu, of op zijn laatst de volgende ochtend.

'Ik sta dit niet toe.' Ze maakten de halve nacht ruzie en hij weigerde de volgende ochtend aan het werk te gaan, uit angst dat ze naar haar arts zou gaan en toen ze besefte hoe ernstig hij het meende, werd ze echt onaangenaam. Ze vocht voor haar leven, of dat dacht ze tenminste en ze kwetste hem diep terwijl hij luisterde.

'Luister, verdomme, ik kom ervan af wat je ook doet... het is vermoedelijk niet eens jouw baby.' Hij stond versteld van haar woorden die hem als een dolksteek troffen, deinsde geschrokken achteruit en kon haar niet geloven.

'Wil je me vertellen dat dit het kind van een ander is?' Hij staarde haar vol afschuw en verbazing aan.

'Dat zou kunnen,' zei ze gevoelloos en zonder enige uitdrukking op haar gezicht.

'Mag ik vragen van wie? Is die Griekse minkukel weer langs geweest?'

Hij had hem een paar keer gezien voordat ze trouwden en hij wist dat Yvonne hem erg sexy vond. Plotseling vond ze het één grote grap. Zijn baby was vermoedelijk de volgende hertog van Whitfield, helemaal niet de zoon van de tweede zoon, maar van de oudste zoon van de hertog, de Hertog van Whitfield. Ze begon te lachen en kon niet meer ophouden, ze werd hysterisch. Daardoor raakte hij buiten zichzelf en sloeg haar. 'Wat is er met jou aan de hand? Wat heb je gedaan?' Toen had ze het opgegeven, ze wist dat ze het bij Julian had bedorven vanaf het ogenblik dat ze weigerde zijn baby te dragen. Ze kon nu niets meer van hem krijgen. Het spel was uit. Het werd tijd om zich op Phillip te concentreren.

'Weet je -' ze grinnikte boosaardig tegen hem - 'ik heb met je broer geslapen. De baby is vermoedelijk van hem, dus je hoeft je er geen zorgen meer over te maken.' Julian keek haar vol afschuw, verdrietig aan, ging op het bed zitten en begon tegelijkertijd te lachen en te huilen.

'Dat is werkelijk erg grappig.' Hij veegde zijn ogen af, maar lachte niet langer.

'Ja, hè? Dat vond je moeder ook.' Ze besloot hem nu alles te vertellen. Het deed er niet toe. Ze had nooit van hem gehouden. Het was een tijdje leuk geweest, maar nu wist ze dat het voorbij was. 'Ze betrapte ons in de stallen van het château. Naaiend.' Hij deinsde terug om haar woordkeus en het beeld dat ze opriep.

'Weet mijn moeder hiervan?' Hij keek ontzet. 'Wie nog meer? Phillips vrouw?'

'Dat weet ik niet.' Ze haalde haar schouders op. 'Ik denk dat we het haar moeten vertellen als ik zijn baby krijg.' Ze tergde hem daarmee, want ze was niet van plan wat voor kind dan ook te krijgen, tenzij Phillip zich natuurlijk van Cecily zou laten scheiden en met haar zou trouwen, dan zou ze misschien de baby willen. Het zou een huwelijk bevorderen en als stimulans zou ze misschien de baby willen krijgen.

Maar Julian keek haar met gebroken ogen aan. 'Mijn broer heeft jaren geleden een vasectomie ondergaan, omdat zijn vrouw geen kinderen meer wilde hebben,' zei hij toonloos. 'Heeft hij je dat verteld? Of heeft hij die moeite niet genomen?' Julian wist precies wanneer het was gebeurd en dat het zijn kind was. Het was gebeurd op de avond dat ze de pil was vergeten en hij haar had gedwongen. Vervolgens drong er iets anders tot hem door en hij keek haar nijdig en vol haat aan. 'Ik begrijp niet hoe je me dit kunt aandoen, of waarom. Ik zou jou nooit iets dergelijks aandoen.' En wel omdat hij een fatsoenlijk mens was. 'Maar ik zal je één ding vertellen en je kunt me maar beter geloven. Als je met mij bent getrouwd vanwege mijn geld, zul je geen rooie cent van me krijgen tenzij je deze baby baart. Als je hem laat weghalen, zal ik ervoor zorgen dat je geen cent van mij of mijn familie krijgt. En hou jezelf niet voor de gek, mijn broer zal je ook niet helpen. Dat kind in jou is een mensje, een leven... en het is van mij en ik wil het hebben. Daarna kun je vertrekken. Je kunt naar Phillip gaan als je dat wilt. Hij zal nooit met je trouwen. Hij heeft het lef niet om zijn vrouw in de steek te laten. Maar je kunt doen wat je wilt en ik zal je een redelijke toelage geven. Misschien zelfs een grote. Als je mijn baby vermoordt, Yvonne, dan is alles uit. Je zult nooit een cent van me te zien krijgen. En dat meen ik.'

'Is dat een dreigement?' Ze keek hem zo vol haat aan dat het nauwelijks voorstelbaar was dat hij ooit had kunnen denken dat ze van hem hield.

'Ja. Ik vertel je dat je geen cent van me krijgt wanneer je die baby niet krijgt, zelfs als je een miskraam krijgt. Houd hem, krijg hem, geef hem aan mij en je kunt je van me laten scheiden en een toelage krijgen... dat zweer ik je... Is dat afgesproken?'

'Ik zal erover nadenken.' Hij liep door de kamer naar haar toe en kreeg voor het eerst in zijn leven gewelddadige gevoelens ten opzichte van een vrouw. Hij greep haar bij haar lange blonde haar en trok eraan. 'Je kunt maar beter snel nadenken en ik zweer je dat als je mijn baby vermoordt, ik jou vermoord.'

Toen duwde hij haar van zich af en liep het huis uit. Hij bleef uren weg, bedronk zich, huilde en toen hij thuiskwam, was hij zo dronken dat hij bijna was vergeten waarom hij zo van streek was. De volgende ochtend vertelde ze hem dat ze het zou doorzetten en de baby zou krijgen. Eerst wilde ze een toelage van hem. Hij zei dat hij zijn advocaten zou bellen zodra hij op kantoor was. Hij maakte heel duidelijk dat ze bij hem moest blijven wonen, ze kon naar de logeerkamer, maar hij wilde zeker weten dat ze goed voor zichzelf zorgde en hij wilde erbij zijn wanneer ze de baby kreeg.

Ze keek hem venijnig aan en sprak op harde, nijdige toon die er geen twijfel over liet bestaan hoe ze tegenover hem of zijn baby stond.

'Ik haat je.'

En ze haatte ieder ogenblik van haar zwangerschap. Phillip kwam haar de eerste paar maanden opzoeken, maar na Kerstmis werd het gewoon te lastig. Ze was toen ook geen aardig gezelschap meer en de situatie werd te ingewikkeld. Hij gaf er niets om dat Julian wist wat hij deed, dat vond hij eigenlijk wel leuk. Maar hij wist dat zijn moeder het ook wist en hij wilde haar niet tegenkomen. Hij had tegen Yvonne gezegd dat ze samen op vakantie zouden gaan, als de baby er in juni was. En daarna haatte ze Julian nog meer. Vanuit haar gezichtspunt bekeken, had hij alles in het honderd laten lopen en haar alles gekost wat ze wilde hebben. Ze wilde Phillip liever dan wat dan ook en ze wilde zijn hertogin zijn. Hij zei dat hij zijn vrouw misschien uiteindelijk zou verlaten, maar dat het nu niet het juiste tijdstip was, want haar moeder was ernstig ziek en ze was erg van streek en dan de baby... Hij drong erop aan dat ze zou wachten en rustig zou blijven. Die woorden maakten haar alleen maar hysterischer en nog bozer op Julian. Ze begon Phillip dagelijks op te bellen, hoonde en treiterde hem telefonisch op de meest ongelukkige ogenblikken op kantoor en thuis en hielp hem herinneren aan alles wat ze hadden gedaan en plotseling smeekte hij haar weer om haar gunsten, snakte van verlangen en kon nauwelijks tot juni wachten. Ze had hem weer gek van verlangen naar haar gemaakt en nu leek het wachten tot juni niet zo verschrikkelijk meer. Ze spraken elkaar iedere dag door de telefoon, gewoonlijk meer dan eens en altijd seksueel terwijl ze hem vertelde wat ze met hem zou doen wanneer ze weg zouden gaan nadat ze de baby had gekregen. Dat wilde Phillip graag en hij genoot ervan.

Zij en Julian spraken nauwelijks met elkaar. Ze was in een andere kamer getrokken en ze zag er bijna net zo beroerd uit als ze zich voelde. Ze gaf een half jaar lang over en begon daar twee maanden later weer mee. Julian dacht dat het voor een deel door haar tegenzin en woede kwam. Hij zag de voortdurende telefoontjes naar Phillip op zijn rekening, maar hij zei niets. Hij had er geen idee van wat er tussen die twee zou gaan gebeuren en hij probeerde zichzelf wijs te maken dat het hem niets kon schelen, maar dat was wel het geval. De hele ervaring was ongelooflijk kwetsend geweest. Het enige dat hem opbeurde, was de baby die ze zou krijgen en aan hem zou geven. Ze wilde geen voogdij, geen bezoekrechten en geen enkel recht op het kind. De baby was helemaal van Julian. Voor slechts één miljoen dollar. Het was hem duur te staan gekomen. Maar hij zou betalen. Nadat ze de baby had gekregen.

Hij had slechts één gesprek met zijn moeder over de hele gebeurtenis, om uit te leggen waarom hij een paar van zijn aandelen in de zaak verkocht. Yvonne uitbetalen zou hem al zijn spaargeld kosten, maar hij wist dat het het waard was.

'Het spijt me dat ik me dit op de hals heb gehaald,' excuseerde hij zich op een dag tegenover Sarah, maar die vond dat absurd. Het was zijn leven en hij was haar geen verontschuldigingen of verklaringen schuldig.

'Je bent de enige die erdoor gekwetst is. Ik vind het alleen erg naar dat het gebeurd is,' zei ze tegen hem.

'Ik ook... maar ik heb de baby tenminste.' Hij glimlachte spottend en keerde terug naar de koude oorlog in zijn flat. Hij had al een zuster aangenomen voor het kind, een kamer klaargemaakt en Isabelle had beloofd uit Rome te komen om hem te helpen. Hij had er geen idee van hoe hij voor een kind moest zorgen, maar hij wilde het graag leren. Yvonne had al gezegd dat ze regelrecht van het ziekenhuis naar haar eigen flat zou gaan. Hun afspraak zou dan nagekomen zijn. En haar bankrekening een miljoen rijker.

De baby zou niet voor mei komen, maar eind april begon ze haar spullen al in te pakken alsof ze niet kon wachten om te vertrekken en Julian keek geboeid toe.

'Voel je helemaal niets voor dit kind?' vroeg hij verdrietig. Maar hij kende het antwoord op die vraag al lang. Ze gaf alleen maar om Phillip.

'Waarom zou ik? Ik heb het nooit gezien.' Ze had geen moederlijk instinct en geen spijtgevoelens ten opzichte van hem. Het enige waarin ze nu geïnteresseerd was, was het voortzetten van haar verhouding met Phillip. Hij had haar verteld dat hij de eerste week van juni op Mallorca had geboekt. Het kon haar niets schelen waar ze naartoe gingen, als ze maar bij hem was. Ze zou ervoor zorgen dat ze alles kreeg wat ze wilde hebben.

Op één mei, werd Julian op kantoor opgebeld. Lady Whitfield was net opgenomen in de kliniek in Neuilly, hetzelfde ziekenhuis waar hij was geboren, in tegenstelling tot zijn broer en zuster die met behulp van zijn vader op het château waren geboren.

Emanuelle zag hem vertrekken en vroeg of hij het prettig vond als ze met hem meeging, maar hij schudde zijn hoofd en haastte zich naar zijn auto. Een half uur later was hij in het ziekenhuis, ijsbeerde heen en weer, wachtte tot hij in de verloskamer werd toegelaten en was heel even bang dat Yvonne het niet zou toestaan. Maar een paar minuten later kwam er een zuster naar hem toe, gaf hem een groen katoenen pak en iets dat op een douchemuts leek. Ze vertelde hem waar hij zich kon omkleden en leidde hem toen naar de verloskamer waar Yvonne hem tussen de weeën door met uitgesproken haat aankeek.

'Het spijt me...' Hij had direct medelijden met haar en probeerde haar hand vast te houden, maar ze trok hem terug en klampte zich aan het bed vast. De weeën waren verschrikkelijk. De zuster zei dat het erg goed ging en erg snel voor een eerste baby. 'Ik hoop dat het snel gaat,' fluisterde hij tegen Yvonne, hij wist niet wat hij anders tegen haar moest zeggen.

'Ik haat je,' beet ze hem toe met op elkaar geklemde kiezen. Ze probeerde eraan te denken dat ze hier een miljoen dollar voor zou krijgen en dat het de moeite waard was. Het was een vreselijke manier om een kapitaal te verdienen.

Toen nam de vaart van de bevalling wat af, ze kreeg een injectie en het sleepte zich voort, terwijl Julian zenuwachtig bleef zitten en zich afvroeg of alles goed ging. Het was zo vreemd hier bij deze vrouw te zijn die hem niets meer zei en die hem duidelijk haatte terwijl ze op hun baby wachtten. Het leek erg surrealistisch en hij had spijt dat hij toch niet iemand had gevraagd mee te gaan. Hij voelde zich plotseling erg eenzaam.

Toen kwamen de weeën weer opzetten en Julian moest toegeven dat hij heel erg met haar te doen had, het zag er vreselijk uit. De natuur wist niets van haar onverschilligheid ten opzichte van dit kind, of het feit dat ze het niet behield, maar desondanks moest ze er een hoge prijs voor betalen. Ze werkte lang en hard en vergat even haar haat voor Julian en liet zich door hem helpen. Hij hield haar schouders en handen vast en iedereen in de kamer moedigde haar tot de avond toe aan. Toen klonk er plotseling een lange dun kreetje en er verscheen een boos rood gezichtje dat door de arts werd vastgehouden. De tranen schoten Yvonne in de ogen toen ze naar hem keek en ze glimlachte heel even. Toen keek ze de andere kant op en de arts gaf de baby aan Julian, die openlijk, ongegeneerd huilde en het gezichtje tegen het zijne legde. Op het ogenblik dat de baby hem hoorde, zweeg hij.

'O, God, wat is hij mooi,' zei hij vol ontzag over zijn zoon en toen hield hij hem voorzichtig voor Yvonne, maar ze schudde haar hoofd en wendde zich af. Ze wilde hem niet zien.

Ze lieten Julian de baby meenemen naar de kamer ernaast en hij hield hem uren vast tot ze Yvonne terugbrachten. En ze vroeg of hij wilde weggaan zodat ze Phillip kon opbellen. Ze zei tegen de zuster dat ze de baby naar de kinderkamer moest brengen en hem niet meer naar haar toe moesten brengen. Daarna keek ze de man aan wiens zoon ze net had gebaard en met wie ze was getrouwd, maar haar gezicht vertoonde geen enkele emotie.

'Dat is dan het afscheid, hè?' zei ze rustig, maar ze stak geen hand uit, geen armen, geen hoop en Julian voelde verdriet voor hen beiden, ondanks de komst van de baby. Het was een emotionele dag voor hem en de tranen kwamen gemakkelijk naar boven terwijl hij haar aankeek en knikte.

'Het spijt me dat het zo is gelopen met ons,' zei hij verdrietig. 'De baby is zo mooi, vind je niet...'

'Dat zal wel.' Ze haalde haar schouders op.

'Ik zal goed voor hem zorgen,' fluisterde hij, deed een stap dichter naar haar toe en kuste haar op de wang. Ze had zo hard voor hem gewerkt en nu gaf ze hem op. Julian vond het hartverscheurend, maar Yvonne niet. Hij was de enige die huilde.

Ze keek hem nonchalant aan voor hij vertrok. 'Bedankt voor het geld.'

Dat was alles wat hij ooit voor haar had betekend. En toen liet hij haar haar eigen leven leven.

De volgende dag verliet ze het ziekenhuis. Het geld was die ochtend al op haar rekening gestort. Hij had haar volgens afspraak een miljoen dollar voor hun baby betaald.

Julian nam de baby met de zuster mee naar huis. Hij noemde hem Maximillian. Max. En die naam hoorde bij de baby. Sarah kwam die middag met Xavier uit het château om hem te zien en Isabelle vloog die avond uit Rome en hield hem urenlang in de schommelstoel in haar armen. In zijn korte leventje had hij al zijn moeder verloren, maar een adorerende familie erbij gekregen die vol liefde op hem hadden gewacht. Isabelle dacht dat haar hart zou breken van verlangen toen ze hem vasthield.

'Wat heb jij een geluk,' fluisterde ze die avond tegen haar broer toen ze op de slapende Max neerkeken.

'Dat dacht ik een half jaar geleden ook niet, hoor,' zei Julian tegen haar. 'Maar nu wel. Het was het waard.' Hij vroeg zich af waar Yvonne naartoe was gegaan, hoe het met haar was, of ze spijt had, maar hij dacht van niet toen hij die avond in bed lag en aan zijn zoon dacht en hoe blij hij was om hem te hebben.

30

Dat jaar kwam de familie op Sarahs verjaardag weer bij elkaar, hoewel niet allemaal. Yvonne was er niet meer natuurlijk en Phillip bleef discreet weg nadat hij zich had verontschuldigd dat hij het echt te druk had in Londen. Sarah had via Nigel, die nog steeds aan het werk was, vernomen dat Phillip en Cecily met een proefscheiding bezig waren, maar ze zei niets tegen Julian.

Julian kwam natuurlijk met Max en een zuster, maar hij deed het meeste zelf en het was duidelijk dat hij het heerlijk vond. Sarah keek vol bewondering hoe hij Max verschoonde, baadde, voedde en aankleedde. Het was alleen naar om aan te moeten zien hoe Isabelle moest toekijken. Er lag nog steeds een verlangen in haar ogen dat Sarah diep raakte. Ze konden nu openlijker praten, ze was die zomer zonder Lorenzo naar het château gekomen. Het was ook een bijzondere zomer voor hen allen omdat het Xaviers laatste zomer thuis was. Hij zou in de herfst op zeventienjarige leeftijd, een jaar eerder dan normaal, op Yale beginnen en Sarah was erg trots op hem. Hij zou politieke wetenschappen gaan studeren met als bijvak geologie. En hij had het erover om zijn op één na laatste studiejaar ergens in Afrika te besteden aan een bijzonder project.

'We zullen je vreselijk missen,' gaf Sarah toe en iedereen was het met haar eens. Ze zou zelf meer tijd in Parijs gaan doorbrengen en minder op het château, zodat ze niet zo eenzaam zou zijn. Op zesenzestigjarige leeftijd beweerde ze graag dat iedereen de zaken zelf leidde, maar ze had nog een stevige vinger in de pap, evenals Emanuelle, die net zestig was geworden en dat vond Sarah nog moeilijker voor te stellen dan haar eigen leeftijd.

Xavier was heel opgewonden over Yale en Sarah kon zich dat wel indenken. Hij zou rond Kerstmis terugkomen en Julian beloofde hem op te zoeken wanneer hij voor zaken naar New York moest. Ze bespraken dit en Sarah en Isabelle slenterden naar de tuin om wat te praten. Isabelle vroeg bescheiden wat er met Phillip aan de hand was. Ze had ook het gerucht van hun scheiding gehoord en de verhalen over zijn verhouding met Yvonne hadden haar de vorige zomer via Emanuelle bereikt.

'Het was een akelige toestand,' zei Sarah met een zucht, ze was er nog door van streek. Maar Julian scheen er redelijk goed doorheen gekomen te zijn, vooral nu met de baby.

'We maken je het leven niet gemakkelijk, hè, moeder?' vroeg Isabelle spottend en haar moeder glimlachte. 'Jullie maken het jezelf niet gemakkelijk.' Maar Isabelle lachte terwijl ze het zei.

'Ik moet je iets vertellen.'

'O, ja? Heeft Enzo er eindelijk in toegestemd weg te gaan?'

'Nee.' Isabelle schudde langzaam haar hoofd en ze keek haar moeder recht aan. Maar Sarah zag dat ze rustiger keek dan in lange tijd het geval was geweest. 'Ik ben in verwachting.'

'Je bent wat?' Dit keer stond Sarah versteld, ze had gedacht dat daar geen kans meer op was. 'Echt waar?' Ze keek verbaasd en daarna opgewonden toen ze haar arm om haar heen sloeg. 'Maar lieverd, dat is geweldig!' Toen trok ze zich verwonderd weer iets van haar terug. 'Ik dacht... wat zei Lorenzo ervan? Hij moet buiten zichzelf zijn.' Maar het toekomstbeeld dat de basis van dit huwelijk verstevigd werd, vond Sarah niet echt goed nieuws.

Isabelle moest onwillekeurig lachen over de absurde situatie. 'Moeder, het is niet van hem.'

'Och, lieve help.' De zaken werden weer ingewikkeld. Ze ging op een muurtje zitten en keek Isabelle aan. 'Wat heb je nu weer uitgehaald?'

'Hij is geweldig. Ik ken hem nu een jaar... moeder... ik kan er niets aan doen... ik ben zesentwintig jaar, ik kan geen leeg leven leiden... ik moet van iemand houden... met iemand kunnen praten...'

'Dat begrijp ik,' zei ze kalm en dat was ook zo. Ze had het vreselijk gevonden om te weten hoe eenzaam Isabelle was en hoe weinig hoop er voor haar bestond. 'Maar een baby? Weet Enzo het?'

'Ik heb het hem verteld. Ik hoopte dat hij zo woedend zou worden dat hij weg zou gaan, maar hij zei dat het hem niets kon schelen. Iedereen zal denken dat het van hem is. Hij vertelde me zelfs dat hij verleden week door twee vrienden is gefeliciteerd. Hij is gek.'

'Nee, inhalig,' zei Sarah terloops. 'En de vader van de baby? Wat zegt hij ervan? Wie is het?'

'Het is een Duitser. Uit München. Hij staat aan het hoofd van een heel belangrijke vestiging daar en zijn vrouw heeft veel invloed en wil geen scheiding. Hij is zesendertig en ze moesten trouwen toen hij negentien was. Ze leiden volkomen eigen levens, maar ze wil de schande van een scheiding niet. Nog niet.'

'Wat vindt hij van de schande van een onwettige baby,' vroeg ze ronduit.

'Niet geweldig. Ik ook niet. Maar wat voor keus had ik? Denk je dat Lorenzo ooit zal weggaan?'

'We zullen het proberen. En jij?' Ze keek haar dochter onderzoekend aan. 'Ben je gelukkig? Is dit wat je wilt?'

'Ja, ik houd echt van hem. Hij heet Lukas von Ausbach.'

'Ik ken die familie wel, maar dat zegt niets. Denk je dat hij ooit met je zal trouwen?'

'Als hij kan.' Ze was eerlijk tegen haar moeder.

'En als hij niet kan? Als zijn vrouw hem niet laat gaan? Wat dan?'

'Dan heb ik tenminste een baby.' Ze had zo graag een kind gewild, vooral wanneer ze Julian met Max zag.

'Wanneer moet de baby trouwens komen?'

'In februari. Kom je dan?' vroeg Isabelle zachtjes en haar moeder knikte.

'Natuurlijk.' Ze was geroerd door die vraag en toen vroeg ze zich plotseling iets af. 'Weet Julian hiervan af?' Die twee waren elkaar altijd zo na geweest dat het nauwelijks voorstelbaar was, dat dit niet het geval zou zijn. Isabelle zei dat ze het hem die ochtend had verteld. 'Wat zegt hij ervan?'

'Dat ik net zo gek ben als hij.' Ze glimlachte.

'Het moet in jullie genen zitten,' zei Sarah toen ze opstonden en ze weer naar het château terugwandelden. Maar één ding stond vast. Haar kinderen waren nooit saai.

In september vertrok Xavier zoals afgesproken naar Yale en Julian ging in oktober naar New Haven om hem op te zoeken. Het ging goed met hem. Hij vond de universiteit heerlijk en had twee aardige kamergenoten en een bijzonder aantrekkelijk vriendinnetje. Julian nam ze mee uit eten en ze hadden een gezellige tijd. Xavier genoot van zijn Amerikaanse leven en hij was van plan met Thanksgiving naar Californië te gaan om zijn tante op te zoeken.

Toen Julian naar Parijs terugkeerde, hoorde hij dat Phillip en Cecily een scheiding hadden aangevraagd en met Kerstmis zag hij een foto van zijn broer en ex-vrouw in de Tatler. Hij liet het aan Sarah zien toen ze in de winkel was en ze fronste haar wenkbrauwen. Ze was er niet gelukkig mee.

'Denk je dat hij met haar zal trouwen?' vroeg ze Emanuelle toen ze het er naderhand over hadden.

'Mogelijk.' Ze had niet langer het vertrouwen in hem van vroeger, vooral de laatste tijd niet. 'Hij zou het zelfs kunnen doen om Julian te pesten.' Zijn jaloezie was nooit minder geworden, eerder met de jaren toegenomen.

Xavier kwam met Kerstmis thuis en de dagen vlogen zoals gewoonlijk voorbij. En toen hij weer naar school terug ging, ging Sarah naar Rome om een oogje op de winkel te houden en Isabelle te helpen met de voorbereidingen voor de baby.

Marcello was er nog steeds en werkte hard terwijl Isabelle zich klaarmaakte om te vertrekken. De zaken liepen prima zoals ze van het begin af aan hadden gedaan. Sarah glimlachte toen ze haar dochter tegen iedereen instructies in het Italiaans hoorde afratelen. Ze was mooi en zag er leuker uit dan ooit tevoren, maar ze was enorm. Het deed haar denken aan de tijd dat zij in verwachting was van haar eigen kinderen, die altijd zo groot waren geweest. Isabelle zag er bijzonder gelukkig uit.

Sarah nodigde kort na haar aankomst haar schoonzoon uit voor de lunch. Ze gingen naar El Toula en Sarah kwam vrij snel na de eerste gang ter zake. Ze wond er dit keer geen doekjes om met Lorenzo.

'Lorenzo, we zijn allebei volwassen mensen.' Hij scheelde niet veel in leeftijd met haar en Isabelle was nu negen jaar met hem getrouwd. Het leek een hoge prijs voor een jeugdzonde en ze wilde graag alles doen om er een eind aan te maken. 'Jij en Isabelle zijn allang niet meer gelukkig. Deze baby is... tja, we weten allebei hoe de vork in de steel zit. Vind je ook niet dat het tijd wordt er maar eens een eind aan te maken?'

'Mijn liefde voor Isabelle blijft eeuwig,' zei hij en klonk melodramatisch terwijl Sarah enorm haar best deed om haar geduld te bewaren.

'Daar ben ik van overtuigd. Maar het moet voor jullie allebei akelig zijn, voor jou zeker.' Ze besloot een andere tactiek toe te passen en hem als de gekwetste partij te behandelen. 'En nu deze vreselijke schande voor jou met die baby. Vind je niet dat dit een goed moment is om wat verstandige investeringen te doen en te besluiten Isabelle te verlaten om een nieuw leven te beginnen?' Ze wist niet hoe ze het anders moest zeggen. 'Hoeveel' klonk een beetje bot, hoewel het verleidelijk was. Ze miste William op dit ogenblik meer dan ooit. Maar Enzo had het begrepen.

'Investeringen?' vroeg hij en keek hoopvol.

'Ja, ik dacht dat wat Amerikaanse aandelen belangrijk voor een man in jouw positie zouden zijn. Of Italiaanse, als je daar de voorkeur aan geeft.'

'Aandelen? Hoeveel aandelen?' Hij at niet meer, om ieder woord dat ze zei goed te verstaan.

'Hoeveel dacht je?'

Hij maakte een vaag Italiaans gebaar terwijl hij naar haar keek. 'Ma... ik weet het niet... vijf... tien miljoen dollar?' Hij probeerde maar wat en ze schudde haar hoofd.

'Nee, dat gaat niet. Een of twee misschien. Maar beslist niet meer.' De onderhandelingen waren begonnen en Sarah was tevreden over de manier waarop de zaken liepen. Hij was duur, maar hij was ook inhalig genoeg om te doen wat zij wilde.

'En het huis in Rome?'

'Daar moet ik natuurlijk met Isabelle over praten, maar ik ben ervan overtuigd dat ze een ander zal kunnen vinden.'

'En het huis in Umbria?' Hij wilde alles.

'Dat weet ik echt niet, Lorenzo. We zullen dat met Isabelle moeten bespreken.' Hij knikte instemmend.

'Weet je, de juwelierszaak loopt hier uitstekend.'

'Jazeker,' zei ze vaag.

'Het zou interessant zijn om een partner te worden.' Ze had op willen staan om hem in zijn gezicht te slaan, maar ze beheerste zich.

'Dat is onmogelijk. We hebben het over een cash investering, niet over een bondgenootschap.'

'Tja. Ik zal erover nadenken.'

'Dat hoop ik,' zei Sarah kalm terwijl ze de rekening betaalde. Hij vertoonde geen enkele neiging die van haar over te nemen. Sarah zei niets tegen Isabelle over de lunch. Ze wilde geen valse hoop wekken voor het geval hij niet toe zou happen en de situatie zou laten voor wat hij was. Maar Sarah hoopte vurig dat hij dit niet zou doen.

De baby zou pas over een maand komen en Isabelle wilde haar heel graag aan Lukas voorstellen. Hij had voor twee maanden een flat in Rome gehuurd om een project te bestuderen zodat hij bij haar kon zijn wanneer de baby kwam. Sarah moest het met haar eens zijn. Ze had het dit keer goed gedaan. Zijn enige tekortkoming was zijn vrouw en gezin in München.

Hij was lang, hoekig en jong, met net zulk donker haar als Isabelle, hij genoot van het buitenleven, skiën, kinderen, kunst en muziek en had een goed ontwikkeld gevoel voor humor. En hij probeerde Sarah over te halen een winkel in München te beginnen.

'Dat is mijn beslissing niet meer,' zei ze lachend, maar Isabelle zwaaide met haar vinger tegen haar.

'O, jawel, moeder, en doe maar niet of het anders is.'

'Nou ja, in ieder geval niet alleen de mijne.'

'Maar wat vind jij er van?' hield haar dochter aan.

'Ik denk dat het te vroeg is om die beslissing te nemen. En als jij een winkel in München opent, wie doet Rome dan?'

'Marcello kan het met zijn ogen dicht zonder mij. En iedereen is dol op hem.' Sarah ook, maar weer een andere winkel openen was nog altijd een grote beslissing.

Ze brachten een heerlijke avond samen door en Sarah vertelde Isabelle naderhand dat ze Lukas bijzonder aardig vond. Ze lunchte daarna nog een keer met Lorenzo, maar hij had tot nu toe nog geen beslissing genomen. Sarah informeerde voorzichtig hoe Isabelle tegenover de beide huizen stond en haar dochter gaf toe dat ze aan beide een hekel had en het niet erg zou vinden als Enzo ze nam zolang zij maar kon wegkomen.

'Waarom?' vroeg ze aan haar moeder, maar Sarah deed vaag. Dit keer speelde ze echter haar troefkaart uit en hielp Lorenzo eraan herinneren dat het een reden tot nietigverklaring van de katholieke kerk was, als Isabelle zou aanvoeren dat hij het huwelijk was aangegaan in de wetenschap dat hij steriel was, maar dit Isabelle niet had laten weten. Sarah keek hem vastberaden aan en lachte bijna terwijl ze wachtte tot hij in paniek raakte. Hij probeerde te ontkennen dat hij het had geweten, maar Sarah liet zich niet van haar stuk brengen. Ze verminderde de cash aanbieding van twee miljoen dollar naar één en bood hem beide huizen aan. En hij zei dat hij het haar zou laten weten terwijl hij haar met de rekening liet zitten en verdween.

Julian belde om de paar dagen op om te vragen hoe het met Isabelle ging en of de baby er al was en tegen midden februari werd Isabelle er dol van. Lukas moest over twee weken terug naar München, de baby was er nog niet en ze werd iedere minuut zwaarder. Ze werkte niet meer en ze zei dat ze niets te doen had, behalve tassen kopen en ijs eten.

'Waarom handtassen?' vroeg haar broer verwonderd en vroeg zich af of ze een nieuwe gril had ontwikkeld.

'Dat is het enige dat past. Ik kan niet eens meer schoenen dragen.'

Hij lachte om haar, maar werd ernstiger toen hij haar vertelde dat Yvonne hem had opgebeld om te zeggen dat ze in april met Phillip zou trouwen. 'Dat zou interessant kunnen worden in de toekomst,' zei hij spottend tegen zijn zuster. 'Hoe leg ik Max uit dat zijn tante in feite zijn moeder is, of andersom?'

'Maak je geen zorgen. Misschien heb je tegen die tijd een nieuwe moeder voor hem gevonden.'

'Ik doe mijn best,' zei hij en probeerde luchthartig te klinken, maar ze wisten allebei dat hij nog erg van streek was over Yvonne en Phillip.

Het was een zware slag voor hem en een enorme klap in zijn gezicht van Phillip en het was feitelijk de reden waarom deze het deed. Dat en het feit dat Julians vrouw hem letterlijk gek had gemaakt. 'Hij moet me altijd veel meer hebben gehaat dat ik me heb gerealiseerd,' zei hij verdrietig tegen zijn zuster.

'Hij heeft vooral een hekel aan zichzelf,' zei ze verstandig. 'Ik denk dat hij altijd jaloers op ons allemaal is geweest. Ik weet niet waarom. Misschien vond hij het prettig moeder voor zichzelf te hebben tijdens de oorlog, of zoiets. Ik weet het gewoon niet. Maar ik kan je één ding vertellen. Hij is geen gelukkig mens. En hij zal niet gelukkig met haar worden. De enige reden dat ze met hem trouwt, is omdat ze hertogin van Whitfield kan zijn.'

'Denk je dat dat alles is?' Hij wist niet zeker of dat het beter of erger maakte maar het was tenminste een uitleg.

'Ik ben ervan overtuigd,' zei Isabelle zonder aarzeling. 'Vanaf het ogenblik dat ze jou ontmoette, kon je aan alles merken dat dit haar grote slag ging worden.'

'Nou ja, hij krijgt in ieder geval een geweldige vrouw in bed.' Hij lachte en zij grinnikte.

'Je klinkt of het al beter gaat.'

'Ik hoop dat je je ook gauw beter voelt. Zorg dat je die baby gauw kwijtraakt,' plaagde hij haar.

'Ik doe mijn best!'

Ze deed alles wat ze kon. Ze liep iedere dag kilometers met Lukas, ze ging winkelen met haar moeder. Ze oefende, ging zwemmen in een zwembad van een kennis. De baby was drie weken overtijd en ze zei dat ze er gek van werd. En toen eindelijk voelde ze op een dag dat er iets gebeurde. Ze had een hele lange wandeling gemaakt en een schaal pasta in een Italiaans eethuisje gegeten. Ze waren bij Lukas thuis, waar zij ook logeerde. Ze had Lorenzo al in veertien dagen niet gesproken en had er geen idee van wat hij uitvoerde en dat kon haar nu ook niets schelen.

Zodra ze er die avond iets over tegen Lukas zei, liet hij haar opstaan en door de flat lopen. Hij hield vol dat de bevalling op die manier op gang zou komen. Ze belde haar moeder in het hotel op, die met een taxi kwam en ze zaten tot middernacht wijn te drinken en te praten. Op een gegeven moment begon Isabelle afwezig te worden. Ze lachte niet meer om hun grapjes, besteedde niet zoveel aandacht aan hun woorden en raakte geïrriteerd toen Lukas vroeg hoe ze zich voelde.

'Het gaat goed.' Maar zo zag ze er niet uit. Sarah twijfelde of ze zou weggaan of blijven, ze wilde zich niet opdringen en net op het ogenblik dat ze had besloten te vertrekken, braken de vliezen bij Isabelle en werden de weeën plotseling veel erger. Sarah moest aan het verleden denken toen Isabelle zelf met zo'n kracht en vaart was geboren, maar zij was Sarahs vierde kind geweest en dit was haar eerste. Het was niet waarschijnlijk dat het zo snel zou gaan.

Toen ze de dokter in de Salvator Mundi Ziekenhuis opbelde, zei hij dat ze moesten komen en niet veel langer konden wachten. Toen ze in de auto van Lukas naar de Via delle Mura Gianicolensi reden, keek Sarah haar dochter opgewonden aan. Ze zou eindelijk de baby krijgen die ze al zo lang wilde hebben. Ze hoopte alleen dat ze op een dag Lukas ook zou krijgen. Ze verdiende hem.

De zusters in het ziekenhuis waren erg aardig en brachten Isabelle naar hun uiterst moderne verloskamer. Het was een grote, vriendelijke suite en ze boden Sarah en Lukas koffie aan terwijl ze Isabelle klaarmaakten. Isabelle voelde zich niet erg op haar gemak en een uur later zei ze dat ze een vreselijke druk voelde. Lukas praatte voortdurend tegen haar, hield haar handen vast, veegde haar voorhoofd met een nat washandje af en depte haar lippen met Chapstick. Hij liet haar geen seconde alleen of hield even zijn mond terwijl Sarah toekeek. Het was heerlijk te zien hoe innig ze waren en hoeveel ze van elkaar hielden en een paar keer deed hij haar bijna aan William denken. Hij was niet zo gedistingeerd, of knap, of lang. Maar het was een goede man en aardig en intelligent en het was duidelijk dat hij van haar dochter hield. Ze mocht hem iedere keer meer wanneer ze hem zag.

Eindelijk begon Isabelle te persen, terwijl ze op het bed ineendook en Lukas haar vasthield. Toen ging ze weer liggen en hij hield haar schouders vast en wreef haar rug. Hij was onvermoeibaar en Sarah voelde zich nutteloos. Isabelle begon plotseling harder te werken en iedereen in de kamer was bedrijvig in de weer en moedigde haar aan tot ze het hoofdje zagen. Sarah zag het eruit komen. Het was een meisje en ze leek precies op Isabelle. Sarah begon te huilen en keek naar haar dochter. Isabelle stroomden de vreugdetranen over het gezicht, terwijl Lukas haar tegen zich aan trok en zij de baby vasthield. Het was een prachtig gezicht en een onvergetelijk ogenblik. Toen Sarah tegen de ochtend naar het hotel terugging, voelde ze zich als het ware omhuld door liefde en tederheid voor hen.

Toen ze Lorenzo de volgende ochtend opbelde en hem vroeg bij haar te komen, was ze vastbesloten hem te betalen wat hij verlangde. Maar hij had haar tijdens hun laatste lunch begrepen. Hij wilde beide huizen en ze werden het eens over drie miljoen dollar. Het was een hoge prijs om van hem af te komen, maar Sarah twijfelde er geen ogenblik aan dat het het waard was.

Ze vertelde het Isabelle toen ze 's middags terug naar het ziekenhuis ging en er breidde zich een enorme grijns over haar gezicht uit. 'Meen je dat? Ben ik vrij?' Sarah knikte terwijl ze zich bukte om haar te kussen. Isabelle zei dat het het mooiste geschenk was dat ze haar kon geven. En Lukas glimlachte tegen haar terwijl hij hun baby vasthield.

'Misschien wilt u met mij mee terug naar Duitsland, Uwe Genade,' zei hij hoopvol en Sarah lachte.

Lukas verlengde zijn verblijf in Rome met nog twee weken, maar toen moest hij terug naar Duitsland om zich aan zijn zaak wijden. Sarah bleef tot Isabelle uit het ziekenhuis thuiskwam en hielp haar een nieuw huis te zoeken. Sarah was dol op de baby. Ze vond haar laatste twee kleinkinderen enig, dweepte ze tegen Emanuelle. Kleine Max was het schattigste dat ze ooit had gezien sinds Julian zo had rondgelopen en de kleine Adriana was een echte schoonheid.

Dit jaar kwam er een bijzonder interessant groepje mensen op Sarahs verjaardag. Isabelle kwam alleen met de baby. En Julian met Max. Xavier was weer voor de zomer in Afrika, maar hij had twee enorme smaragden voor haar naar huis gestuurd met preciese instructies hoe ze geslepen moesten worden. Het zouden twee enorme vierkante ringen worden en hij dacht dat het schitterend zou zijn als ze er aan iedere hand één droeg. Ze legde Julian het idee voor, toen ze hem de stenen liet zien en hij was ervan onder de indruk. Het waren pracht exemplaren.

Phillip kwam met Yvonne en dat was niet gemakkelijk voor Julian, maar ze waren nu getrouwd. Sarah voelde dat er iets gemeens ten opzichte van Julian stak achter Phillips komst met Yvonne naar het château. Julian nam het echter heel goed op, zoals hij altijd deed. Het was zo'n fatsoenlijk mens dat het moeilijk voor hem zou zijn geweest om dat niet te doen. Vreemd genoeg toonde Yvonne absoluut geen interesse in het kind dat ze het jaar tevoren had gekregen. Ze keek niet een keer naar hem tijdens haar verblijf. Ze bracht de meeste tijd door met zich te verkleden, op te maken en te klagen over haar kamer, die was te warm of te koud, of het meisje had haar niet geholpen. Sarah vond de buitensporige hoeveelheid sieraden die ze droeg bijzonder interessant. Ze liet Phillip duidelijk heel wat geld aan haar besteden en liet zich tot groot vermaak van de anderen en vooral Sarah door iedereen voortdurend Uwe Genade noemen. Yvonne scheen niet te merken dat iedereen moest lachen, zelfs Julian.

Maar zoals gewoonlijk was het Isabelle die haar verbaasde toen zij en Sarah op een middag met Adriana op het gras speelden. Ze was toen een half jaar oud en kon net kruipen. Ze had het erg druk met een grassprietje op te eten toen Isabelle haar moeder vertelde dat ze weer in verwachting was en dat de baby dit keer in maart zou komen.

'Ik neem aan dat het de baby van Lukas is, hè?' vroeg ze rustig.

'Natuurlijk.' Isabelle lachte. Ze was dol op hem en ze was nog nooit zo gelukkig geweest. Hij bracht de helft van zijn tijd in Rome door en de andere helft in München en het scheen vrij goed te werken, alleen was hij nog steeds getrouwd, zij het slechts in naam.

'Is er enige kans op een scheiding binnenkort?' vroeg haar moeder, maar Isabelle schudde eerlijk haar hoofd.

'Ik denk van niet. Ik denk dat ze alles doet om het tegen te houden.'

'Beseft ze wel dat hij een gezin ergens anders heeft? Met twee kinderen? Dat zou de doorslag kunnen geven.'

Isabelle knikte. 'Nog niet. Maar hij zegt dat hij het haar zal vertellen als hij moet.'

'Isabelle, weet je dat zeker?' vroeg Sarah. 'Stel dat hij haar nooit verlaat, dat je voorgoed alleen zult zijn met deze kinderen?'

'Dan zal ik van ze houden en gelukkig zijn dat ik ze heb, net zoals jij Phillip en Elisabeth had en pappa weg was tijdens de oorlog en je nooit wist of je hem zou terug zien. Soms zijn er geen garanties,' zei ze verstandig. Ze werd wijzer. 'Ik ben bereid die mogelijkheid te accepteren.' Sarah had ontzag voor haar. Haar leven liep niet volgens de geijkte patronen, maar het was eerlijk. En zelfs de Romeinse gemeenschap scheen het gebeurde te aanvaarden. Ze was weer part-time terug in de winkel en ontwierp ook sieraden en de zaken liepen bijzonder goed. Ze had het nog steeds over een filiaal in München. Als ze ooit met Lukas trouwde, zouden ze daar misschien een zaak openen. Er woonden daar bijzonder bekwame mensen en er was beslist een markt voor goede sieraden.

Haar echtscheiding zou er aan het eind van het jaar doorkomen en dat betekende dat deze baby niet op Enzo's naam zou komen te staan. Dat was weer een hindernis die overkomen moest worden, maar Isabelle was klaar om die onder ogen te zien. Sarah maakte zich geen zorgen om haar toen ze met Adriana terugvloog naar Rome. Nadat iedereen was vertrokken, bedacht ze zoals zo vaak dat ze toch zulke interessante levens leidden. Interessant, maar niet gemakkelijk.

31

Drie jaar later studeerde Xavier cum laude af in Yale en zijn familie was erbij, de meesten althans. Sarah en Emanuelle waren samen gekomen. Julian was natuurlijk ook gekomen en had de vierjarige Max meegebracht, die druk alles in zijn omgeving vernielde dat hij tegenkwam en Isabelle was gekomen, maar zij had de kinderen thuis gelaten. Ze was weer in verwachting en ze waren er tegen die tijd aan gewend haar zo te zien. Dit was haar derde kind in drie jaar. Adriana en Kristian waren bij Lukas in München. Hij was nog steeds niet van zijn vrouw gescheiden, maar Isabelle scheen vrede met de situatie te hebben. En uiteraard hadden Phillip en Yvonne niet de moeite genomen om te komen. Zij was in een kuuroord in Zwitserland en hij had gezegd dat hij het te druk had, maar hij had Xavier een horloge gestuurd uit de nieuwste collectie van Whitfield. Julian had het ontworpen.

Het was een schitterende ceremonie in Yale en naderhand gingen ze allemaal naar New York en logeerden in het Carlyle Hotel. Julian bleef Xavier plagen dat het tijd werd dat hij een winkel in New York opende en zijn broer zei diplomatiek dat hij dat misschien op een dag zou doen, maar ze wisten allemaal dat hij eerst de wereld wilde verkennen. Hij zou regelrecht uit New York naar Botswana gaan. Eerst zou hij naar Londen vliegen en dan naar Kaapstad. En hij wilde de komende jaren alleen maar zeldzame stenen voor Whitfield zoeken. Daarna zou hij zich misschien ergens vestigen, maar hij beloofde niemand dat hij dit ooit zou doen. Hij was veel te gelukkig in het oerwoud met een pikhouweel, een geweer en een rugzak om ooit de verantwoordelijkheid voor een zaak zoals die in Parijs, Londen of Rome stonden, te willen dragen. Hij was liever de man op jacht, ergens in de wildernis. Dat paste beter bij hem en ze respecteerden dat in hem, hoewel hij beslist anders was dan de rest.

'Ik denk dat het door die Davy Crockett-hoed komt die je als kind had,' plaagde Julian hem. 'Ik denk dat dat op de een of andere manier in je bol is geslagen.'

'Dat moet wel.' Xavier glimlachte als altijd onverstoorbaar. Het was een knappe jongen en van hen allen leek hij het meest op William, maar in andere opzichten was hij het minst zoals hij. Hij had een heel aardig vriendinnetje op Yale. Ze zou in de herfst naar de medische faculteit van Harvard gaan, maar voor die tijd zou ze met hem meegaan naar Kaapstad. Voor hem was er niets serieus op het ogenblik, behalve zijn reizen en zijn hartstocht voor stenen. Sarah had tijdens de diploma-uitreiking de twee enorme smaragdringen gedragen die hij voor haar had gevonden. Ze droeg ze bijna dagelijks en vond ze heel mooi.

Isabelle en Julian vonden een babysitter voor Max en gingen die avond wat drinken in de Bemelmans Bar terwijl Bobby Short in de aangrenzende kamer speelde waar Sarah en Emanuelle waren. Xavier was naar Greenwich Village om met zijn vriendin uit eten te gaan.

'Denk je dat hij ooit met je zal trouwen?' vroeg Julian haar eerlijk en keek naar haar dikke buik, maar ze glimlachte slechts en haalde haar schouders op.

'Wie weet? Ik geloof niet dat het me nog iets kan schelen. We zijn zo goed als getrouwd. Hij is er wanneer ik hem nodig heb en de kinderen zijn eraan gewend dat hij komt en gaat.' Ze bracht nu wanneer ze kon veel tijd met hem in München door. Het was een uiterst prettige overeenkomst en zelfs Sarah was eraan gewend. De vrouw van Lukas wist nu al twee jaar van het bestaan van Isabelle, maar ze bleef weigeren van hem te scheiden. Ze hadden een paar bijzonder ingewikkelde familie-zakenrelaties samen en wat grondaandelen in het noorden waarin ze hadden geïnvesteerd en ze deed alles wat ze kon om zijn geld te blokkeren en hem ervan te weerhouden te scheiden. 'Misschien gebeurt het nog eens. Ondertussen ben ik gelukkig.'

'Dat is te zien,' moest hij toegeven. 'Ik benijd je om al die kinderen.'

'En jij? Ik heb in Rome geruchten gehoord,' plaagde ze hem.

'Je moet niet alles geloven wat je leest.' Maar hij bloosde bij die woorden. Op bijna zesendertigjarige leeftijd was hij nooit hertrouwd, maar er was een vrouw van wie hij heel veel hield.

'Goed, vertel me dan de waarheid. Wie is het?'

'Consuelo de la Varga Quesada. Zegt je dat iets?'

'Vaag. Was haar vader niet een paar jaar geleden ambassadeur in Londen?'

'Precies. Haar moeder is Amerikaanse en ik dacht dat ze in de verte familie van moeder was. Consuelo is geweldig, ik heb haar vorige winter leren kennen toen ik in Spanje was. Ze is een kunstenares. Maar ze is ook katholiek en ik ben een gescheiden man. Ik denk niet dat haar ouders erg gelukkig waren toen ze het hen heeft verteld.'

'Maar je bent nooit voor de katholieke kerk getrouwd, dus in hun ogen ben je nooit getrouwd geweest.' Ze was een deskundige op dat gebied na haar scheiding van Lorenzo. Dat deel van haar leven was tenminste voorbij.

'Dat is waar. Maar ik geloof dat ze voorzichtig zijn. Ze is pas vijfentwintig jaar en o, Isabelle, het is zo'n lief meisje, je zult haar heel aardig vinden. Ze is dol op Max en zegt dat ze tientallen kinderen wil.' Toen Julian zijn zuster een foto van haar liet zien, leek ze zelf nog een klein meisje. Ze had grote bruine ogen en lang bruin haar, een gladde olijfkleurige huid die haar een enigszins exotisch uiterlijk gaf.

'Is dit serieus?' Als dat zo was, was het de eerste serieuze verhouding die hij sinds Yvonne had gehad. Lange tijd had hij alleen maar wat gespeeld.

'Ik zou het wel willen. Maar ik weet niet hoe haar ouders tegenover mij zullen staan. Of zijzelf.'

'Ze zouden blij moeten zijn. Je bent de aardigste man die ik ken, Julian,' zei ze en kuste hem zachtjes. Ze had altijd veel van hem gehouden.

'Dank je.'

De volgende ochtend vlogen ze allemaal weer weg, als vogels naar hun eigen bestemming. Julian naar Parijs en daarna naar Spanje, Isabelle naar München om bij Lukas en haar kinderen te zijn, Sarah en Emanuelle gingen ook terug naar Parijs. En Xavier met zijn vriendin naar Kaapstad.

'Wat zijn we toch een stel zwervers. We zijn net als nomaden over de wereld verspreid,' zei Sarah toen ze met de Concorde opstegen.

'Zo zou ik het niet willen noemen.' Emanuelle glimlachte tegen haar. Zij en de minister van Financiën stonden op het punt om lange tijd op vakantie te gaan. Zijn vrouw was dat jaar eindelijk overleden en hij had haar net gevraagd of ze met hem wilde trouwen. Het was na al die jaren waarachtig een schok voor haar geweest. Maar ze werd wel in verleiding gebracht. Ze waren zo lang samen geweest en ze hield echt van hem.

'Je moest maar met hem trouwen,' drong Sarah aan toen ze champagne dronken en kaviaar aten.

'Na al die jaren zou de stralenkrans van respect wel eens een te grote schok voor mijn gestel kunnen zijn.'

Sarah klopte op haar hand en grinnikte. 'Waag het erop.'

Toen ze landden, ging Sarah terug naar het château en dacht over al haar kinderen. Ze hoopte alleen dat Isabelle niet zo lang zou hoeven wachten met trouwen als Emanuelle. Ze moest glimlachen om het idee dat Emanuelle nu getrouwd zou zijn... hoelang ze bevriend waren geweest... wat ze bereikt hadden... hoeveel hadden ze samen geleerd.

32

Sarah liep weer terug naar het raam om naar hen te kijken. Wat waren ze grappig... en anders... en lief. Ze moest glimlachen toen ze hen uit hun auto's zag komen, Phillip en Yvonne uit de Rolls, ze was zoals gewoonlijk heel mooi, overdadig en met veel te veel sieraden om. Ze zag er op haar vijfendertigste nog goed uit, ze leek nog steeds een meisje van twintig, maar ze werkte er zoals gewoonlijk hard voor. Ze dacht aan zichzelf en niemand anders, en aan wat zij wilde hebben. Phillip had dat al lang begrepen. Hij werd na negen jaar nog steeds door haar geboeid, maar zijn hertogin was niet zonder meer een onverdeelde vreugde. Er waren ogenblikken dat hij zich afvroeg of Julian eigenlijk heimelijk blij was van haar af te zijn. Het was een teleurstelling voor hem dit te bedenken.

Isabelle kwam vlak na hen in een belachelijk bestelbusje dat ze op de luchthaven had gehuurd. Zij en Lukas laadden kinderwagens, fietsjes en babyspullen uit. Ze hadden hun drie kinderen bij zich en de twee uit zijn vroegere huwelijk. Toen keek ze omhoog naar het bovenraam alsof ze voelde dat Sarah daar stond. Maar ze zag haar niet. Isabelle glimlachte even tegen Lukas toen hij haar de baby overhandigde en hun koffers het château in droeg. Hun kinderen kletsten rumoerig terwijl ze naar boven renden en zich afvroegen waar hun grootmoeder was, maar ze waren al afgeleid voor ze haar vonden. Isabelle bleef even staan en glimlachte weer naar Lukas terwijl het lawaai in de gangen rondom hen weerklonk. Haar huwelijk met hem was vruchtbaar geweest.

Julian kwam met zijn Mercedes 600 die zijn schoonvader hem met alle geweld had willen geven. Het was een onmogelijke auto, die voortdurend in reparatie was, maar hij was mooi en al zijn kinderen konden erin. Consuelo hield de twee meisjes bij de hand terwijl Julian haar hielp uitstappen en ze liepen giechelend achter haar aan. Ze leken precies op hun vader. Hij plaagde Max die negen jaar was en een heel knappe jongen. En toen Consuelo zich omdraaide was haar dikke buik zichtbaar. Ze droeg het goed met haar tengere postuur. De baby zou in de herfst komen. Hun derde in vier jaar. Julian en Consuelo hadden het druk gehad.

En ten slotte kwam Xavier met zijn rugzak over zijn arm in een oude jeep die hij ergens had geleend. Hij was bruin en opgegroeid tot een sterke, indrukwekkende man. Ze keek naar hem en werd overspoeld door herinneringen toen ze hem zag. Als ze haar ogen dicht deed, leek het of William naar haar toekwam.

Terwijl ze naar hen keek, dacht ze aan hem, het leven dat ze hadden gedeeld, de wereld die ze hadden opgebouwd, de kinderen die ze lief hadden, die in een eigen wereld gestapt waren, gestruikeld waren en weer overeind waren gekrabbeld. Het waren allemaal sterke, goede, liefhebbende mensen. Sommigen meer dan anderen, sommigen waren gemakkelijker te begrijpen, of gemakkelijker om van te houden. Maar ze hield van hen allemaal. En toen ze weer langs de tafel liep met de foto's, stond ze stil om naar hen allen te kijken... William... Joachim en Lizzie... ze leefden voort in haar hart. Dat zou altijd zo zijn. En er was er eentje van haarzelf in de armen van haar moeder... brandnieuw... pasgeboren... morgen vijfenzeventig jaar geleden.

Opmerkelijk. Het was verbazingwekkend hoe snel het allemaal ging, hoe de ogenblikken voorbij vlogen... de goede en de slechte, de zwakke, de sterke, de tragedies, de overwinningen, de winsten en verliezen. Toen hoorde ze een zacht klopje op de deur van haar kamer. Het was Max met zijn twee zusjes.

'We zochten je,' zei hij opgewonden.

'Ik ben blij dat jullie er zijn,' Sarah glimlachte tegen hem terwijl ze naar de trotse, lange en sterke jongen toeliep. Ze trok hem snel in haar armen en omhelsde hem stevig en kuste toen zijn beide zusjes.

'Wel gefeliciteerd!' zeiden ze en toen ze opkeek, zag ze Julian met Consuelo in de deuropening staan... en Lukas met Isabelle, Phillip met Yvonne en Xavier... en als ze haar ogen dicht deed, kon ze William nog zien. Ze voelde hem bij zich zoals hij er altijd en ieder ogenblik was geweest, naast haar en in haar hart.

'Wel gefeliciteerd!' schreeuwde iedereen tegelijk en ze glimlachte tegen hen en kon zich niet voorstellen dat vijfenzeventig jaar zo snel voorbij waren gegaan.

Table of Contents

- Inhoud
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32